განჩინება/გადაწყვეტილება

სა-მე № 330210017002210902

N2ბ/3621-2018

თბ--–--ის სააპელაციო სასა----თლო

გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა

სა-ართველოს სახელით

13 მარტ-, 2019 წელი ქ. თბ--–--ი

 

სამოქალა-ო სა-მეთა პალატა

შემადგენლობა

 

თავმჯდომარე, მომხსენებელი - გელა ქირია

მოსა----თლეები - ლევან გვარამია, გოგიტა თოთოსაშვილი

 

სხდომის მდივანი - მა---ნე თათრიაშვილი

 

აპელანტ- (მოპასუხე) - ბა----ტ ია–----–---–ის კანონიერი წარმომადგენელი და---ა ია–----–---–ი

 

მოწინ-აღმდეგე მხარე (მოსარჩელე) – მი---ლ ია–----–---–ი

 

გასაჩივრებული გადაწყვეტ-ლება - თბ--–--ის სა-ალა-ო სასა----თლოს სამოქალა-ო სა-მეთა კოლეგიის 2018 წლის 17 აპრილის გადაწყვეტ-ლება; თბ--–--ის სა-ალა-ო სასა----თლოს სამოქალა-ო სა-მეთა კოლეგიის 2018 წლის 27 აპრილის დამატებითი გადაწყვეტ-ლება

 

დავის საგანი - სამკვიდრო მოწმობისა და ჩუქების ხელშეკრულების ½ ნ-წილში ბათილად ცნობა, სამკვიდროს ფა-ტობრივი ფლობით მიღების ფა-ტ-ს დადასტურება, უძრავი ქონების ½ ნ-წილში მესაკუთრედ ცნობა

 

1. აპელანტ-ს მოთხოვნ- - გასაჩივრებული გადაწყვეტ-ლების ნ-წილობრივ გაუქმება და სააპელაციო სასა----თლოს მიერ ახალი გადაწყვეტ-ლების მიღებით სარჩელის სრულად უარყოფა

 

2. გასაჩივრებული გადაწყვეტ-ლების დასკვნებზე მითითება

 

გასაჩივრებული გადაწყვეტ-ლების სარეზოლუციო ნ-წილი:

 

თბ--–--ის სა-ალა-ო სასა----თლოს სამოქალა-ო სა-მეთა კოლეგიის 2018 წლის 17 აპრილის გადაწყვეტ-ლებით მი---ლ ია–----–---–ის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნ-წილობრივ. ნ-წილობრივ ბათილად იქნ- ცნობილი 2007 წლის 25 ივლისს ნოტა---უს ნუ--- კა-–--------–---–ის მიერ ბა----ტ ია–----–---–ის სამკვიდრო ქონებაზე, შვილის - და---- ია–----–---–ის სახელზე გაცემული სამკვიდრო მოწმობა, ¼ ნ-წილში. ნ-წილობრივ, ¼ ნ-წილში ბათილად იქნ- ცნობილი 2016 წლის 08 ნოემბერს დადებული ჩუქების ხელშეკრულება, რომლის თან-ხმად და---- ია–----–---–მა, მამის, ბა----ტ ია–----–---–ის სამკვიდრო ქონება, მდებარე თბ--–--ი, ტა------–ა, თა---- მე---- ქ. N4-, აჩუქა შვ--–-–---–ს, არასრულწლოვან ბა----ტ ია–----–---–ს. მი---ლ ია–----–---–ი ცნობილი იქნ- 1996 წლის 21 იანვარს გარდაცვლილი მამის, ბა----ტ ია–----–---–ის დან-შთი ქონების, ამჟამად, საჯარო რეესტრში ბა----ტ ია–----–---–ის სახელზე რიცხული ნივთის, მდებარე ქ. თბ--–--ში, ტა------–ა, თა---- მე---- ქ. N4-, მიწის (უძრავი ქონების) საკადასტრო კოდი: 8-----------, ¼ წილის მემკვიდრედ და მესაკუთრედ.

 

თბ--–--ის სა-ალა-ო სასა----თლოს სამოქალა-ო სა-მეთა კოლეგიის 2018 წლის 27 აპრილის დამატებითი გადაწყვეტ-ლებით, მოპასუხე ბა----ტ ია–----–---–ს მოსარჩელე მი---ლ ია–----–---–ის სასარგებლოდ დაეკისრა სასა----თლო გარეშე ხარჯის ნ-ხევრის 394 ლა---დან 197 ლა---ს გადახდა. მოსარჩელე მი---ლ ია–----–---–ს მოპასუხე ბა----ტ ია–----–---–ის სასარგებლოდ დაეკისრა მოპასუხის მიერ გაწეული სასა----თლო გარეშე ხარჯის 101 ლა---დან 50.5 ლა---ს გადახდა.

 

დასკვნები ფა-ტობრივ გარემოებებთან დაკავშირებით

 

უდავოდ მიჩნეული ფა-ტობრივი გარემოებები:

2.1. მი---ლ ია–----–---–ისა და და---- ია–----–---–ის დედა, ან- ია–----–---–ი გარდაიცვალა 1992 წლის 06 თებერვალს (ტომი 1, ს/ფ 19).

 

2.2. ბა----ტ ია–----–---–ი გარდაცვალებამდე ცხოვრობდა ქ. თბ--–--ში, ტა------–ას ქ. N4-- ში განთავსებულ უძრავ ქონებაში;

 

2.3. და---- ია–----–---–ი, მამის, ბა----ტ ია–----–---–ის გარდაცვალებისას ცხოვრობდა საზღვარგარეთ. იგი ჩამოსული იყო მამის დაკრძალვაზე მცირე ხნით.

 

დადგენილი სადავო ფა-ტობრივი გარემოებები:

 

2.4. ბა----ტ ია–----–---–ი გარდაიცვალა 1996 წლის 21 იანვარს. გარდაცვალების მომენტ-სათვის მის პირველი რიგის კანონისმიერ მემკვიდრეებს წარმოადგენდნენ შვილები: და---- ია–----–---–ი, მი---ლ ია–----–---–ი, ცი--–- ოქ----–---–ი, ჟუ–---- ჯა-----–-–---–ი (ტომი 1, ს/ფ 18, 20-21, 239, 242).

 

2.5. ქვემო ქართლის რეგიონულ არქივში დაცულ გარდაბნის რაიონის ტა------–ის სასოფლო საკრებულოს სოფელ ტა------–ას 1986-1995 წლების საკომლო წიგნში კომლის უფროსად ჩაწერილია ბა----ტ და----ის ძე ია–----–---–ი. კომლის შემადგენლობაში ირიცხებიან: 1. ან- ზა-ა---ას ას ია–----–---–ი (გარდაიცვალა 05.03.1991წ) - ცოლი; 2. და---- ბა----ტ-ს ძე ია–----–---–ი - შვილი. გარდაბნის რაიონის ტა------–ის საკრებულოს სოფელ ტა------–ას 1996-2005 წლების საკომლო წიგნში კომლის უფროსად და ერთადერთ წევრად ჩაწერილია და---- ბა----ტ-ს ძე ია–----–---–ი.

 

კომლს პირად საკუთრებაში ერიცხება 1986-1987 წლებში 1960 წელს აგებული 4- კვ.მ საცხოვრებელი სახლი და 1986-1991 წლებში 0.14 ჰა მიწის ნ-კვეთი.

 

ბა----ტ ია–----–---–ს საკომლო წიგნის ჩან-წერის მიხედვით, ქ. თბ--–--ის დიდგორის რაიონის სოფელ ტა------–აში ერიცხება 0,14 ჰა სასოფლო სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნ-კვეთი, ა-ედან, 0,14 ჰა მიწის ფართზე დგას საცხოვრებელი სახლი (ტომი 1, ს/ფ 135, 146, 151);

 

2.6. მი---ლ ია–----–---–ი 1983 წლის 22 ივნისიდან რეგისტრირებულია გარდაბნის რაიონი, ს. ტა------–ა, 2005 წლის 22 ივნისიდან კი მისა----თზე ქ. თბ--–--ი, ს. ტა------–ა, თა---- მე---- ქ. N38 (ტომი 1, ს/ფ 136).

 

2.7. და---- ია–----–---–ი 1996 წლის 25 იანვრიდან რეგისტრირებულია მისა----თზე ქ. თბ--–--ი, ს. ტა------–ა, თა---- მე---- ქ. N4-. მას 1996 წლის 25 იანვარს მიღებული ა-ვს პირადობის მოწმობა (ტომი 1, ს/ფ 148-150).

 

2.8. გარდაბნის რაიონის ტა------–ას სასოფლო საბჭოს სოფელ ტა------–ას 1986-1995 წლების საკომლო წიგნში კომლის უფროსად ჩაწერილია მი---ლ ბა----ტ-ს ძე ია–----–---–ი. კომლის შემადგენლობაში ირიცხებიან: ცოლი - ლე--–- ია–----–---–ი, შვილები - ლან- ია–----–---–ი, გი------ ია–----–---–ი და ნ-თ-- ია–----–---–ი (ტომი 1, ს/ფ 59, 164).

 

2.9. ბა----ტ ია–----–---–ის სამკვიდრო ქონებაზე, შვილის, და---- ია–----–---–ის სახელზე, 2007 წლის 25 ივლისს ნოტა---უსის მიერ გაიცა სამკვიდრო მოწმობა, რომლის საფუძველზეც მემკვიდრე აღირიცხა სამკვიდრო ქონების მესაკუთრედ (ტომი 1, ს/ფ 24-26; 27-28).

 

2.10. 2016 წლის 08 ნოემბერს და---- ია–----–---–სა და მის შვ--–-–---–ს, ბა----ტ ია–----–---–ს შორის დაიდო ჩუქების ხელშეკრულება, რომლის საფუძველზეც მჩუქებელმა დასაჩუქრებულს საკუთრებაში გადასცა უძრავი ქონება, მდებარე, ქალა-ი თბ--–--ი, სოფელი ტა------–ა, თა---- მე---- ქუჩა N4-, დაზუსტებული ფართობი: 14-0 კვ.მ, შენობა - ნ-გებობის ჩამონ-თვალი: N1, მიწის (უძრავი ქონების) სარეგისტრაციო ნომერი: 8-----------. (ტომი 1, ს/ფ 29-30, 31-32).

 

უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლება აღირიცხა დასაჩუქრებულის სახელზე.

 

2.11. და---- ია–----–---–ი გარდაიცვალა 2017 წლის 21 თებერვალს (ტომი 1, ს/ფ 23).

 

2.12. 2017 წლის 04 აპრილს ნოტა---უს ნუ--- კა-–--------–---–ის მიერ გაცემული სანოტარო მოქმედების შესრულებაზე უა---ს შესახებ დადგენილების მიხედვით, მი---ლ ია–----–---–ს უა--- ეთქვა 2007 წლის 25 ივლისს და---- ია–----–---–ის სახელზე გაცემული სამკვიდრო მოწმობის მიღების თაობაზე მასალის ასლის გადაცემაზე (ტომი 1, ს/ფ 34).

 

2.13. სასა----თლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მი---ლ ია–----–---–მა, მამის - ბა----ტ ია–----–---–ის გარდაცვალების, 1996 წლის 21 იანვრის შემდეგ, 6 თვის ვადაში, ფა-ტობრივი ფლობით მიიღო სამკვიდრო, რაც გამოიხატა იმაში, რომ პატრონობდა და სარგებლობდა მშობლის უძრავ - მოძრავი ქონებით, მიიღო სამშენებლო მასალა, იღებდა მონ-წილეობას მის გაუმჯობესებაში, მიიჩნევდა მას საკუთარ ქონებად.

 

აღნიშნულის შეფასების საფუძველს სასა----თლოს აძლევდა სა-მეზე დადგენილი შემდეგი ფა-ტობრივი გარემოებები:

 

სასა----თლომ აღნიშნ-, რომ მოცემულ შემთხვევაში დადგენილი იყო, რომ ბა----ტ ია–----–---–ის რეგისტრაციისა და მუდმივ საცხოვრებელ ადგილს წარმოადგენდა ქ. თბ--–--ი, სოფელი ტა------–ა, თა---- მე---- ქ. N4-. მის სახელზე ირიცხებოდა კომლის ქონება ამავე მისა----თზე, მიწის ფართი 0.14 ჰა. დადგენილი იყო ასევე, რომ და---- ია–----–---–ი წლების განმავლობაში საცხოვრებლად იმყოფებოდა საზღვარგარეთ, რუსეთის ფედერაციაში, ოჯახთან ერთად. იგი ჩამოვიდა მხოლოდ მამის გარდაცვალების შემდეგ. მხარეთა ახსნ--განმარტებითა და მოწმეთა ლე--–- ია–----–---–ისა და გი------ პა--–---–-ს ჩვენებით, ბა----ტ ია–----–---–ს გარდაცვალებამდე პატრონობდა მი---ლ ია–----–---–ის ოჯახი. რაიმე სახის მტკიცებულება, რაც დაადასტურებდა მი---ლ ია–----–---–ის ნებას, მამის სამკვიდროზე უა---ს თქმის შესახებ, მოპასუხის მხრიდან არ იყო წარდგენილი. წარმოდგენილ მოწმეთაგან არც ერთი მათგანი არ შესწრებია ძმებს შორის ქონების გაყოფაზე რაიმე სახის მსჯელობას, ხოლო ცი--–- ია–----–---–ის მითითება, შესაბამისი მტკიცებულების წარდგენის გარეშე, ბა----ტ ია–----–---–ის მხრიდან ანდერძის საფუძველზე ქონების მხოლოდ და---- ია–----–---–ზე განკარგვის შესახებ, საფუძველს მოკლებული იყო. შესაბამისად, სასა----თლომ სარწმუნოდ მიიჩნია ფა-ტ- იმის თაობაზე, რომ მი---ლ ია–----–---–ი მშობლის გარდაცვალებისთან-ვე დაეუფლა მის პირად ნივთებს. მისი განმარტება მამის კუთვნილის სამშენებლო მასალის მიღებისა და გამოყენების შესახებ გამყარებული იყო მოწმეთა, მეზობლის, გი------ პა--–---–-სა და ლე--–- ია–----–---–ის ჩვენებით. როგორც მამის სიცოცხლეში, ასევე, მისი გარდაცვალების შემდეგ მოსარჩელის მხრიდან სადავო სახლის სამშენებლო სა-მიანობაში მონ-წილეობის მიღებას ადასტურებდა მოწმე იუ--- ო-----ც, ფა-ტს მშენებლობაში დახმარების შესახებ არ უარყოფს მოწინ-აღმდეგე მხა---ს მოწმე - ცი--–- ოქ----–---–იც.

 

სასა----თლომ აღნიშნ-, რომ მითითებულ ფა-ტობრივ გარემოებათა ერთობლიობა, ქმნიდა იმ ვარაუდის დაშვების შესაძლებლობას, რომ ქონების დაუფლებით, იქ სურვილისამებრ მისვლით, სამშენებლო მალასების მიღებით, ნ-კვეთის დამუშავებით, მოსარჩელე ქ. თბ--–--ში, სოფელ ტა------–აში მდებარე სახლს მიიჩნევდა თავისად, მამის დან-ტოვარ სამკვიდროდ. შესაბამისად, მის მიერ უძრავ ნივთთან მიმართებით განხორციელებული ქმედებები, მოიცავდა სამკვიდროს დაუფლებისაკენ მიმართულ ნებას. სა-მეში არ იყო წარმოდგენილი რაიმე სახის მტკიცებულება, რაც დაადასტურებდა იმ გარემოებას, რომ მი---ლ ია–----–---–ს არ ჰქონდა ნება მიეღო მამის სამკვიდრო ქონება.

 

დასკვნები სა----თლებრივ გარემოებებთან დაკავშირებით

 

2.14. 1993 წლიდან, მას შემდეგ, რაც გაუქმდა საკოლმეურნეო კომლი და მას სა----თლებრივი საფუძველი გამოეცალა, ქონება, რომელიც საკოლმეურნეო კომლის ქონებას და ამავე დროს კომლის წევრთა საერთო საკუთრებას წარმოადგენდა, აღარ წარმოადგენს საკოლმეურნეო კომლის ქონებას და იგი ა---ს კომლის ყოფილ წევრთა საერთო საკუთრება თან-ბარ წილში, რომელზედაც ვრცელდება სამოქალა-ო კოდექსით გათვალისწინებული საკუთრების საერთო რეჟიმი. ეს კი იმას ნიშნ-ვს, რომ კომლის ყოფილ წევრთა საერთო საკუთრებაზე მემკვიდრეობა უნდა გაიხსნ-ს სამკვიდროს გახსნის ზოგადი წესების მიხედვით.

 

დადგენილი იყო, რომ 1993 წლისათვის და---- ია–----–---–ი წარმოადგენდა ბა----ტ ია–----–---–ის კომლის წევრს, ხოლო მი---ლ ია–----–---–ი მამის კომლის წევრი არ იყო.

 

ზემოხსენებული სა----თლებრივი რეგულაციის მიხედვით, ბა----ტ ია–----–---–ის კომლის სახელზე რიცხული ქონება, 1993 წლიდან, საკოლმეურნეო კომლის გაუქმების შემდეგ, წარმოადგენდა კომლის ყოფილ წევრთა საერთო საკუთრებას თან-ბარ წილად. ვინ-იდან კომლში ამ დროისათვის ირიცხებოდა ორი წევრი, ბა----ტ ია–----–---–ი და და---- ია–----–---–ის, თითოეულს ეკუთვნოდა ½ ნ-წილი. შესაბამისად, მამის გარდაცვალების შემდეგ, მის წილზე მემკვიდრეობა გაიხსნ- სამკვიდროს გახსნის ზოგადი წესების მიხედვით.

 

2.15. სასა----თლომ მიუთითა, რომ ვინ-იდან მხარეები არ შეთანხმებულან ერთმანეთს შორის ურთიერთობა დღეს მოქმედი სამოქალა-ო კოდექსით მოაწესრიგონ, გამოყენებული უნდა იქნეს სადავო სა----თალურთიერთობის წარმოშობის დროს მოქმედი კოდექსის ნორმები.

 

სასა----თლომ მიუთითა ბა----ტ ია–----–---–ის გარდაცვალებისას, 1996 წლის 21 იანვარს მოქმედი სა-ართველოს სსრ სამოქალა-ო სა----თლის კოდექსის (1964 წლის რედა-ცია) 54--ე, 539-ე, 544-ე, 546-ე, 547-ე, 556-ე მუხლებზე და აღნიშნ-, რომ მართალია მოსარჩელეს კანონი განიხილავდა მემკვიდრეთა წრეში, მა----მ სამკვიდრო მიღებულად ითვლება თუ მემკვიდრე ფა-ტ-ურად შეუდგება სამკვიდროს ფლობას ან მართვას, აგრეთვე როდესაც იგი შეიტანდა სანოტარო მოქმედებათა შემსრულებელ ორგანოში სამკვიდროს გახსნის ადგილას განცხადებას სამკვიდროს მიღების შესახებ. აღნიშნული მოქმედებები შესრულებული იყო ექვსი თვის განმავლობაში სამკვიდროს გახსნის დღიდან.

 

ზემოაღნიშნული ნორმის შინ-არსიდან გამომდინ-რე, რომ სამკვიდროს მიღების ფა-ტ-ს დასადასტურებლად საჭიროა, ან სამკვიდროს გახსნის დღიდან ექვსი თვის განმავლობაში სანოტარო ორგანოსათვის განცხადებით მიმართვა, ანდა სამკვიდრო ქონების ფა-ტობრივი ფლობა და დაუფლება; დადგენილი ვადის გაშვების შემთხვევაში მემკვიდრე, როგორც წესი, კარგავს სამკვიდროს მიღების უფლებას.

 

ნორმის ან-ლიზი ცხადჰყოფს, რომ უნდა არსებობდეს მემკვიდრის მიერ სამკვიდროს მიღების ნება და სამკვიდროს მიღების მიზნით განხორციელებული მოქმედებების არსებობის ფა-ტ-, რომლებიც თავის მხრის ადასტურებენ სამკვიდრო ქონების ფლობასა და მართვას. ასეთად კი მიიჩნევა მამკვიდრებლის გარდაცვალების შემდეგ მემკვიდრის ცხოვრება იმავე საცხოვრებელ სახლში და სხვა. სამკვიდრო მიღებულად ჩაითვლება იმ შემთხვევაშიც, როდესაც მემკვიდრე არ ფლობს მამკვიდრებლის ნივთებს, მა----მ მისი მოქმედებიდან დასტურება, რომ სამკვიდროს თავისად მიიჩნევს, რაც შეიძლება გამოიხატებოდეს გადასახადების გადახდაში, დამქირავებლისათვის ქირის გადახდევინებაში, თხოვებაში, დან-შთი ქონების მოვლა - პატრონობაში და ა.შ.

 

დადგენილი ფა-ტობრივ გარემოებებების გათვალისწინებით, კერძოდ სამკვიდრო ქონების დაუფლებით, სხვისი ნებართვის გარეშე სამშენებლო მასალების მიღებით, მშენებლობაში უშუალო მონ-წილეობით, მი---ლ ია–----–---–ი ქ. თბ--–--ში, სოფელ ტა------–აში მდებარე სახლს მიიჩნევდა თავისად. და---- ია–----–---–ს სიცოცხლეში ქონება ძმის თანდასწრებით მხოლოდ თავისად არ მიუჩნევია. სა-მეში არ იყო წარმოდგენილი რაიმე სახის მტკიცებულება, რაც დაადასტურებდა იმ გარემოებას, რომ მი---ლ ი-–----–--–ს არ ჰქონია ნება მიეღო მამის სამკვიდრო ქონება.

 

შესაბამისად, ვინ-იდან სახეზე იყო ბა----ტ ია–----–---–ის სამკვიდრო მიმღები ორი კანონისმიერი მემკვიდრე, თითოეულის სამკვიდრო წილი უძრავ ქონებაში უნდა განსაზღვრულიყო ½-ის 1/2 ნ-წილით, მთლიანი ქონების ¼ -ით.

 

აღნიშნულიდან გამომდინ-რე სასა----თლომ მიიჩნია, რომ მი---ლ ია–----–---–ის სარჩელი მესაკუთრედ აღიარების თაობაზე ნ-წილობრივ საფუძვლიანი იყო და უნდა დაკმაყოფილებულიყო.

 

2.16. სასა----თლომ მიუთითა სამოქალა-ო კოდექსის 1503-ე მუხლზე, რომლის თან-ხმად, სამკვიდრო მოწმობა შეიძლება გაიცეს როგორც მთელ სამკვიდროზე ასევე მის ნ-წილზე. მოწმობა მიეცემა ყველა მემკვიდრეს ერთად ან თითოეულს ცალ-ცალკე მათი სურვილისამებრ. სა-ართველოს სამოქალა-ო კოდექსის 1433-ე მუხლის თან-ხმად, მიღებული სამკვიდრო მემკვიდრის საკუთრებად ითვლება მემკვიდრეობის გახსნის დღიდან.

 

სასა----თლომ აღნიშნ-, რომ ვინ-იდან, მი---ლ ია–----–---–ი წარმოადგენდა ბა----ტ ია–----–---–ის სამკვიდრო ქონებიდან 1/2 ნ-წილის საკუთრების უფლების მიღებაზე უფლებამოსილების მქონე პირს, შესაბამისად, არსებობდა ნოტა---უსის მიერ და---- ია–----–---–ის სახელზე ბა----ტ ია–----–---–ის დან-შთ ქონებაზე 2007 წლის 25 ივლისს გაცემული სამკვიდრო მოწმობის, (რეესტრში რეგისტრაციის N2-201) მოსარჩელეის იუ---დიული ინტერესის ფარგლებში, ¼ ნ-წილში ბათილად ცნობის სა----თლებრივი და ფა-ტობრივი საფუძველი.

 

ასევე, ყურადსაღები იყო გარემოება, რომ და---- ია–----–---–მა სადავო სამკვიდრო ქონება მემკვიდრეობით მიიღო 2007 წელს, ბა----ტ ია–----–---–ის გარდაცვალებიდან 11 წლის შემდეგ, რა დროსაც მისთვის ცნობილი იყო სხვა მემკვიდრეთა არსებობის შესახებ, თუმცა მისი ვინ-ობის შესახებ სანოტარო ორგანოში მემკვიდრეობის უფლების დადგენისას არ განუცხადებია. აღნიშნულით და---- ია–----–---–მა დაარღვია ვალდებულება, ნოტა---უსისათვის სხვა მემკვიდრეებზე ინფორმაციის მიწოდების შესახებ. ამ დასკვნის საფუძველს იძლევა სამოქალა-ო კოდექსის 1310-ე, 1427-ე, 1478-ე, 1479-ე და მემკვიდრეობის სა----თლის ნორმების ზოგადი ან-ლიზი, რომელიც ავალდებულებს კერძო სა----თლის სუბიექტებს, იმოქმედონ კეთილსინდისიერების ფარგლებში.

 

2.17. სასა----თლომ უსაფუძვლოდ მიიჩნია მოპასუხის მითითება სასარჩელო მოთხოვნის ხანდაზმულობაზე, იმ მოტ-ვით, რომ აღნიშნულ საკითხზე არსებობს საკასაციო სასა----თლოს დადგენილი პრექტ-კა, რის გამოც ამ მხრივ მოპასუხის მითითება სა----თლებრივ მნიშვნელობას მოკლებული იყო (სუსგ 30.10.2015წ. №ას-111-104-2015, სუსგ 8.04.2013 წ. №ას-72-68-2013; 2014 წლის 24 იანვრის განჩინება, სა-მე №ას-911-869-2013).

 

2.18. სასა----თლომ მიუთითა სა-ართველოს სამოქალა-ო კოდექსის 1433-ე მუხლზე, რომლის თან-ხმად, მიღებული სამკვიდრო მემკვიდრის საკუთრებად ითვლება მემკვიდრეობის გახსნის დღიდან. ამავე კოდექსის 54-ე მუხლის თან-ხმად, ბათილია გა---გება, რომელიც არღვევს კანონით დადგენილ წესსა და აკრძალვებს, ეწინ-აღმდეგება საჯარო წესრიგს ან ზნეობის ნორმებს.

 

სასა----თლომ აღნიშნ-, რომ მოცემულ შემთხვევაში, ვინ-იდან მი---ლ ია–----–---–ი წარმოადგენდა უძრავი ქონების მდებარე ქ. თბ--–--ი, სოფ.ტა------–ა, თა---- მე---- ქუჩა N4-, ¼ ნ-წილის მიღებაზე უფლებამოსილ პირს, არსებობდა მოსარჩელის იუ---დიული ინტერესის მიხედვით, 2016 წლის 08 ნოემბერს დადებული ჩუქების ხელშეკრულების, რომლის თან-ხმად და---- ია–----–---–მა, მამის, ბა----ტ ია–----–---–ის სამკვიდრო ქონება, მდებარე თბ--–--ი, ტა------–ა, თა---- მე---- ქ. N4-, აჩუქა შვ--–-–---–ს, არასრულწლოვან ბა----ტ ია–----–---–ს, ნ-წილობრივ ბათილად ცნობის საფუძველი.

 

3. სააპელაციო საჩივრის საფუძვლები

 

პირველი აპელანტ-ს სააპელაციო საჩივრის საფუძვლები

 

3.1. აპელანტ-ს მითითებით, სასა----თლომ არასწორად მიიჩნია დადგენილად, რომ მი---ლ ია–----–---–მა, მამის - ბა----ტ ია–----–---–ის გარდაცვალების (1996 წლის 21 იანვრი) შემდეგ, 6 თვის ვადაში, ფა-ტობრივი ფლობით მიიღო სამკვიდრო, რაც გამოიხატა იმაში, რომ პატრონობდა და სარგებლობდა მშობლის უძრავ-მოძრავი ქონებით, მიიღო სამშენებლო მასალა, იღებდა მონ-წილეობას მის გაუმჯობესებაში, მიიჩნევდა მას საკუთარ ქონებად.

 

აპელანტ-ს განმარტებით, სასა----თლომ აღნიშნული გარემოება დადგენილად მიიჩნია მოწმის, მოსარჩელე მხა---ს მეუღლის, ჩვენების საფუძველზე, სხვა რაიმე მტკიცებულება (მაგ: კომუნ-ლუ--- ქვითვის ასლი), რაც უტყუარად დაადასტურებდა სადავო გარემოებას, მოსარჩელე მხარეს სასა----თლოსათვის არ წარუდგენია.

 

3.2. აპელანტ-ს მითითებით, სასა----თლომ არასწორად მიიჩნია დადგენილად, რომ და---- ია–----–---–ი მამის გარდაცვალებამდე არ ცხოვრობდა სა-ართველოში და დაკრძალვაზე იყო ჩამოსული მცირე დროით.

 

აპელანტ-ს განმარტებით, და---- ია–----–---–ი მამის გარდაცვალებამდეც ცხოვრობდა ტა------–აში, თუმცა ხშირად მიდიოდა სამუშაოდ რუსეთში, სხვაგვარად ის ვერ მიიღებდა სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნ-კვეთს, რომელიც რიგდებოდა სოფლად მცხოვრებ მოქალა-ეებზე, იგივე დღეს ან-ლოგიუ--- ნ-კვეთი მიიღო მი---ლ ია–----–---–მა, რაც კიდევ ერთხელ ადასტურებს იმას, რომ ძმებს ყოველთვის ჰქონდათ ცალცალკე მეურნეობები.

 

3.3. აპელანტ-ს მითითებით, გასაჩივრებული გადაწყვეტ-ლება არ შეიცავს მითითებას სადაო სახლის მშენებლობის პერიოდის შესახებ.

 

აპელანტ-ს განმარტებით, სახლის მშენებლობა დაიწყო 1993 წლის შემდეგ და გრძელდებოდა 5 წელზე მეტ- ხნის განმავლობაში. ამდენ-დ, თუკი გაზიარებული იქნება სასა----თლოს მსჯელობა, რომ "სა-ართველოს რესპუბლიკაში სახელმწიფო მეურნეობის, კოლმეურნეობების და სხვა სასოფლო სამეურნეო საწარმოების რეორგანიზაციის წესის შესახებ" სა-ართველოს მთავრობის 1992 წლის 22 სექტემბრის №949 დადგენილების თან-ხმად 1993 წელს კომლის ქონება გადავიდა მისი წევრების პირად საკუთრებაში თან-ბარ წილად, მოცემულ სა-მეში ნ-თლად დგინდება, რომ ამ დროისათვის კომლის ქონებას წარმოადგენდა ძველი აშენებული ამორტ-ზირებული შენობა 4- კვ. მეტრის ფარგელბში, ხოლო, სადაო სახლი აშენდა არა მისი გაუმჯობესების ან რეკონტრუქციის შედეგად, არამედ, მისი დანგრევის შემდეგ. მისი ნ-რჩენი მასალა წაიღო მი---ლ ია–----–---–მა ჯერ კიდევ ბა----ტ-ს სიცოცხლეში და არა მისი გარდაცვალებიდან 6 თვის შემდეგ. ამდენ-დ, სადაო სახლი ვერ გახდებოდა 1993 წელს და----ისა და მისი მამის ბა----ტ-ს საერთო საკუთრება. შესაბამისად, მისი ნ-ხევა--- ვერ მოვხდებოდა ბა----ტ ია–----–---–ის სამკვიდრო მასაში და ვერ გაიყოფოდა მემკვიდრეთა შორის.

 

3.4. აპელანტ-ს მითითებით, სასა----თლომ საკმა---სად ჩათვალა მი---ლ ია–----–---–ის მეუღლის და მისი შვილის მეგობრის გი------ პ-----–---–ის (რომელმაც თავად აღნიშნ- რომ სადაო ფა-ტების დადგომის დროს ბავშვი იყო) ჩვენებები, იმის დასტურად, რომ მი---ლ ია–----–---–ი ფლობდა სადაო ქონებას მამის გარდაცვალების შემდეგ. ამ კუთხით, სასა----თლომ ცალხრივად შეაფაასა მოწმეთა ჩვენებები, მას არ მიუღია მხედველობაში მოწმეების დამოკიდებულება აღნიშნული სა-მის მონ-წილე სუბიექტებთან, არ შეაფასა მათი დაინტერესების ფა-ტორი.

 

3.5. სარჩელის უარყოფის ნ-წილში სააპელაციო საჩივა--- ასევე წარმოდგენილი იყო მი---ლ ია–----–---–ის მიერ, თუმცა სა-მის განსახილველად მომზადებისა და არსებითი განხილვის მოსამზადებელ ეტაპზე მი---ლ ი-–----–--–მა და მისმა წარმომადგენელმა უა--- თქვეს სააპელაციო საჩივარზე, რის გამოც სააპელაციო პალატ-ს 30.01.2019წ. საოქმო განჩინებით აღნიშნულ სააპელაციო საჩივარზე შეწყდა სა-მის წარმოება (იხ. ტ.2, 30.01.2019წ სხდომის ოქმი).

 

4. გასაჩივრებული გადაწყვეტ-ლების ნ-წილობრივ გაუქმების დასაბუთება

 

სა-ართველოს სამოქალა-ო საპროცესო კოდექსის 377-ე მუხლის პირველი ნ-წილის თან-ხმად, სააპელაციო სასა----თლო ამოწმებს გადაწყვეტ-ლებას სააპელაციო საჩივრის ფარგლებში ფა-ტობრივი და სა----თლებრივი თვალსაზრისით. ამავე მუხლის მეორე ნ-წილის შესაბამისად, სა----თლებრივი თვალსაზრისით შემოწმებისას სასა----თლო ხელმძღვანელობს 393-ე და 394-ე მუხლების მოთხოვნებით.

 

სააპელაციო პალატ-ს მოსაზრებით, გასაჩივრებული გადაწყვეტ-ლება სარჩელის დაკმაყოფილების ნ-წილში, იუ---დიულად არ ა---ს დასაბუთებული, რაც სა-ართველოს სამოქალა-ო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის „ე“ ქვეპუნქტ-ს შესაბამისად, მისი გაუქმების საფუძველია.

 

სა-ართველოს სამოქალა-ო საპროცესო კოდექსის 385-ე მუხლის პირველი ნ-წილის ,,ა’’ ქვეპუნქტ-ს თან-ხმად, სააპელაციო სასა----თლო აუქმებს გადაწყვეტ-ლებას და სა-მეს უბრუნებს პირველი ინსტანციის სასა----თლოს ხელახლა განსახილველად, თუ ადგილი ა-ვს 394-ე მუხლით გათვალისწინებულ შემთხვევებს. ამავე მუხლის მეორე ნ-წილის მიხედვით, სააპელაციო სასა----თლოს შეუძლია არ გადააგზავნოს სა-მე უკან და თვითონ გადაწყვიტოს იგი.

 

სა-ართველოს სამოქალა-ო საპროცესო კოდექსის 386-ე მუხლის შესაბამისად, თუ სააპელაციო საჩივა--- დასაშვებია და სა-მე პირველი ინსტანციის სასა----თლოს არ უბრუნდება, სააპელაციო სასა----თლო თვითონ იღებს გადაწყვეტ-ლებას სა-მეზე. იგი თავისი განჩინებით უარს ამბობს სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილებაზე ან გასაჩივრებული გადაწყვეტ-ლების შეცვლით იღებს ახალ გადაწყვეტ-ლებას სა-მეზე.

 

ფა-ტობრივი და სა----თლებრივი დასაბუთება

 

4.1. ბა----ტ ია–----–---–ი გარდაიცვალა 1996 წლის 21 იანვარს;

 

4.2. ბა----ტ ია–----–---–ის გარდაცვალების მომენტ-სათვის მის პირველი რიგის კანონისმიერ მემკვიდრეებს წარმოადგენდნენ შვილები: და---- ია–----–---–ი, მი---ლ ია–----–---–ი, ცი--–- ოქ----–---–ი, ჟუ–---- ჯა-----–-–---–ი;

 

4.3. ბა----ტ ია–----–---–ი გარდაცვალებამდე ცხოვრობდა ქ. თბ--–--ში, ტა------–ას ქ. N4--ში განთავსებულ უძრავ ქონებაში;

 

4.4. მი---ლ ია–----–---–ისა და და---- ია–----–---–ის დედა, ან- ია–----–---–ი გარდაიცვალა 1992 წლის 06 თებერვალს;

 

4.5. და---- ია–----–---–ი გარდაიცვალა 2017 წლის 21 თებერვალს (ტომი 1, ს.ფ. 23);

 

4.6. მოსარჩელე ბა----ტ ია–----–---–ი ა---ს 2017 წლის 21 თებერვალს გარდაცვლილი და---- ია–----–---–ის შვ--–-–---–ი;

 

4.7. ქვემო ქართლის რეგიონულ არქივში დაცულ გარდაბნის რაიონის ტა------–ის სასოფლო საკრებულოს სოფელ ტა------–ას 1986-1995 წლების საკომლო წიგნში კომლის უფროსად ჩაწერილია ბა----ტ და----ის ძე ია–----–---–ი. კომლის შემადგენლობაში ირიცხებიან: 1. ან- ზა-ა---ას ას ია–----–---–ი (გარდაიცვალა 05.03.1991წ) - ცოლი; 2. და---- ბა----ტ-ს ძე ია–----–---–ი - შვილი;

 

გარდაბნის რაიონის ტა------–ის საკრებულოს სოფელ ტა------–ას 1996-2005 წლების საკომლო წიგნში კომლის უფროსად და ერთადერთ წევრად ჩაწერილია და---- ბა----ტ-ს ძე ია–----–---–ი. კომლს პირად საკუთრებაში ერიცხება 1986-1987 წლებში 1960 წელს აგებული 4- კვ.მ საცხოვრებელი სახლი და 1986-1991 წლებში 0.14 ჰა მიწის ნ-კვეთი.

 

ბა----ტ ია–----–---–ს საკომლო წიგნის ჩან-წერის მიხედვით, ქ. თბ--–--ის დიდგორის რაიონის სოფელ ტა------–აში ერიცხება 0,14 ჰა სასოფლო სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნ-კვეთი, ა-ედან, 0,14 ჰა მიწის ფართზე დგას საცხოვრებელი სახლი (ტომი 1; ს/ფ 135, 146, 151).

 

4.8. მი---ლ ია–----–---–ი 1983 წლის 22 ივნისიდან რეგისტრირებულია გარდაბნის რაიონი, ს. ტა------–ა, 2005 წლის 22 ივნისიდან კი მისა----თზე ქ. თბ--–--ი, ს. ტა------–ა, თა---- მე---- ქ. N38 (ტომი 1; ს/ფ 136);

 

4.9. და---- ია–----–---–ი 1996 წლის 25 იანვრიდან რეგისტრირებულია მისა----თზე ქ. თბ--–--ი, ს. ტა------–ა, თა---- მე---- ქ. N4-. მას 1996 წლის 25 იანვარს მიღებული ა-ვს პირადობის მოწმობა (ტომი 1; ს/ფ 148-150);

 

4.10. გარდაბნის რაიონის ტა------–ას სასოფლო საბჭოს სოფელ ტა------–ას 1986-1995 წლების საკომლო წიგნში კომლის უფროსად ჩაწერილია მი---ლ ბა----ტ-ს ძე ია–----–---–ი. კომლის შემადგენლობაში ირიცხებიან: ცოლი - ლე--–- ია–----–---–ი, შვილები - ლან- ია–----–---–ი, გი------ ია–----–---–ი და ნ-თ-- ია–----–---–ი. კომლს პირად საკუთრებაში ერიცხება 0.65 ჰა მიწის ნ-კვეთი (ტომი 1; ს/ფ 159, 164);

 

4.11. ბა----ტ ია–----–---–ის სამკვიდრო ქონებაზე, შვილის, და---- ია–----–---–ის სახელზე, 2007 წლის 25 ივლისს ნოტა---უსის მიერ გაიცა სამკვიდრო მოწმობა, რომლის საფუძველზეც მემკვიდრე აღირიცხა სამკვიდრო ქონების მესაკუთრედ (ტომი 1; ს/ფ 24-26, 27-28);

 

4.12. 08.11.2016 წ. და---- ია–----–---–სა და ბა----ტ ია–----–---–ს (შვ--–-–---–ი), შორის დაიდო ჩუქების ხელშეკრულება, რომლის საფუძველზეც მჩუქებელმა დასაჩუქრებულს საკუთრებაში გადასცა უძრავი ქონება, მდებარე, ქ. თბ--–--ში, სოფელი ტა------–ა, თა---- მე---- ქუჩა N4-, დაზუსტებული ფართობი: 14-0 კვ.მ, შენობა-ნ-გებობის ჩამონ-თვალი: N1, მიწის (უძრავი ქონების) სარეგისტრაციო ნომერი: 8-----------. უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლება აღირიცხა დასაჩუქრებულის სახელზე (ტომი 1; ს/ფ 29-30, 31-32);

 

4.13. წინ-მდებარე სასარჩელო განცხადებით, მი---ლ ია–----–---–ი მოითხოვს: 1) ნოტა---უსის მიერ და---- ია–----–---–ის სახელზე ბა----ტ ია–----–---–ის დან-შთ ქონებაზე 2007 წლის 25 ივლისს გაცემული სამკვიდრო მოწმობის, (რეესტრში რეგისტრაციის N2-201), ბათილად ცნობას ½ ნ-წილში; 2) და---- ია–----–---–სა და ბა----ტ ია–----–---–ს (კანონიერი წარმომადგენელი და---ა ია–----–---–ი) შორის 2016 წლის 08 ნოემბერს უძრავ ქონებაზე, მდებარე თბ--–--ი, ტა------–ა, თა---- მე---- ქ. N4-, დადებული ჩუქების ხელშეკრულების ბათილად ცნობას ½ ნ-წილში; 3) 1996 წლის 21 იანვარს გარდაცვლილი მამის, ბა----ტ ია–----–---–ის დან-შთი ქონების, მდებარე ქ. თბ--–--ი, ტა------–ა, თა---- მე---- ქ.N4-, ½ წილზე, მი---ლ ია–----–---–ის მემკვიდრედ და მესაკუთრედ ცნობას.

 

4.14. სააპელაციო პალატა იზიარებს სა-ალა-ო სასა----თლოს მსჯელობას, რომ აწ. გარდაცვლილი ბა----ტ ია–----–---–ის სამკვიდრო მასას შეადგენდა ქ. თბ--–--ი, ტა------–ა, თა---- მე---- ქ. N4--ში მდებარე (ს/კ 8-----------) უძრავი ქონების ½ წილი.

 

კერძოდ, სა-ართველოში მიწის რეფორმა და სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული მიწების კერძო საკუთრებაში გადაცემა დაიწყო სა-ართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტ-ს 1992 წლის 18 იანვრის N48 დადგენილებით „სა-ართველოს რესპუბლიკაში სასოფლო - სამეურნეო დანიშნულების მიწის რეფორმის შესახებ“. აღნიშნული დადგენილების მე-5 პუნქტ-ს თან-ხმად, სა-ართველოს მოქალა-ეებზე კანონით დადგენილი წესით რიცხული საკარმიდამო, საბაღე და სააგარაკო მიწები უსასყიდლოდ უნდა გადასულიყო მათ კერძო საკუთრებაში. „სა-ართველოს რესპუბლიკაში სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის რეფორმის შესახებ“ სა-ართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტ-ს 1992 წლის 18 იანვრის N48 დადგენილების პრა-ტ-კული განხორციელების დამატებით ღონისძიებათა თაობაზე“ სა-ართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტ-ს 1992 წლის 6 თებერვლის N128 დადგენილებით დაწესდა საკუთრებაში, მფლობელობასა და სარგებლობაში გადასაცემი საკარმიდამო მიწის ზღვრული ნორმები. აღნიშნული დადგენილების მე-2 პუნქტ-ს შესაბამისად დადგინდა, რომ საკარმიდამო მიწის ნ-კვეთების გაცემა უნდა მომხდა---ყო 1992 წლის 1 იანვრის მდგომარეობით რიცხული კომლების მიხედვით, ხოლო 1992 წლის 1 იანვრის შემდეგ გაყრის შედეგად წარმოქმნილი ახალი კომლები უნდა დაკმაყოფილებულიყვნენ მხოლოდ ამ მიზნით მიწის სარეზერვო ფონდის შექმნის შემდეგ. ამავე პუნქტ-ს შესაბამისად, კომლის გაყრა უნდა მომხდა---ყო მასში ორი ან მეტ- სრულწლოვანი შვილის არსებობის შემთხვევაში, ამასთან ერთ-ერთი შვილი რჩებოდა კომლის მემკვიდრედ და მას ცალკე საკარმიდამო მიწის ნ-კვეთი არ გამოეყოფოდა. ერთშვილიანი კომლის შემთხვევაში კი საკარმიდამო მიწის ნ-კვეთი ცალკე არ გამოიყოფოდა (იხ. სუსგ, 28/01/2015, სა-მე Nას-1172-1117-2014).

 

აღნიშნულ პერიოდამდე სა-ართველოში არსებობდა საკოლმეურნეო კომლი. საკოლმეურნეო კომლის ერთ-ერთი და ძირითადი დამახასიათებელი ნიშანი იყო კომლის ყველა შრომისუნ----ანი და სრულწლოვანი წევრის კოლმეურნეობის წევრობა, პირადი შრომით საკოლმეურნეო წარმოებაში და კომლის დამხმარე მეურნეობაში მონ-წილეობის სავალდებულო ხასიათი. საკოლმეურნეო კომლის წევრები დამხმარე მეურნეობას კომლისათვის განკუთვნილ საკარმიდამო მიწის ნ-კვეთზე საერთო ძალებით აწარმოებდნენ და ამ კომლის ქონების თან-მესაკუთრეებად გვევლინებოდნენ. თუ ოჯახში კოლმეურნეობის არც ერთი წევრი არ რჩებოდა, საკოლმეურნეო კომლი ისპობოდა და მუშა-მოსამსახუ---ს ოჯახი იქმნებოდა, ხოლო დამხმარე მეურნეობის ადგილს მუშა-მოსამსახუ---ს მეურნეობა იკავებდა.

 

სა-ართველოს სამოქალა-ო სა----თლის კოდექსის (1964 წლის) 122-ე მუხლის თან-ხმად, საკოლმეურნეო კომლის ქონება კომლის წევრებს თან-საკუთრების უფლებით ეკუთვნოდა. აღნიშნული კოდექსის 125-ე მუხლის თან-ხმად კი, კომლის ყველა წევრს, მათ შორის არასრულწლოვანსა და შრომისუუნ-როსაც, თან-ბა--- წილი ეკუთვნოდა.

 

,,სა-ართველოს რესპუბლიკაში სახელმწიფო მეურნეობების, კოლმეურნეობების და სხვა სასოფლო-სამეურნეო საწარმოების რეორგანიზაციის წესის შესახებ” მთავრობის 1992 წლის 22 სექტემბრის N949 დადგენილების, სახელმწიფო საბჭოს 1993 წლის 21 ოქტომბრის N29 დეკრეტ-ს საფუძველზე 1993 წლიდან დადგინდა სახელმწიფო მეურნეობების, კოლმეურნეობების რეორგანიზაცია და ახალ ორგანიზაციულ სა----თლებრივ ფორმაზე გადასვლა. კოლმეურნეობების გაუქმებით საკოლმეურნეო კომლის არსებობას სა----თლებრივი საფუძველი გამოეცალა და მან არსებობა შეწყვიტა. შესაბამისად, ქონება, რომელიც კომლის ქონებას და ამავე დროს კომლის წევრთა საერთო საკუთრებას წარმოადგენდა, აღარ წარმოადგენს კომლის ქონებას და ა---ს იმ პირთა საერთო საკუთრება თან-ბარ წილში, რომლებიც კომლის წევრებს წარმოადგენენ. აღნიშნულ ქონებაზე ვრცელდება სა-ართველოს სამოქალა-ო კოდექსით გათვალისწინებული საკუთრების საერთო რეჟიმი.

 

ამდენ-დ, საკოლმეურნეო კომლის გაუქმებით კომლის ქონება იქცა იმ დროისათვის მისი წევრების თან-საკუთრებად.

 

პალატა აღნიშნ-ვს, რომ აღნიშნული პერიოდისათვის (1993 წლისათვის) კომლის წევრებს წარმოადგენდნენ ბა----ტ ია–----–---–ი და და---- ია–----–---–ი. მი---ლ ია–----–---–ი აღრიცხული იყო ცალკე კომლად.

 

სა-ალა-ო სასა----თლომ მართებულად მიიჩნია დადგენილად, რომ ბა----ტ ია–----–---–ის სახელზე რიცხული ქონება, კომლის ქონება იყო, რომელიც 1993 წლიდან, საკოლმეურნეო კომლის გაუქმების შემდეგ, აღარ წარმოადგენდა კომლის ქონებას და იყო საკოლმეურნეო კომლის ყოფილ წევრთა საერთო საკუთრება, თან-ბარ წილში. ვინ-იდან კომლს ამ დროისათვის ერიცხებოდა ორი წევრი, ბა----ტ ია–----–---–ი და და---- ია–----–---–ი, ქონება გარდაიქმნ- მათ თან-საკუთრებად, საიდან-ც ბა----ტ ია–----–---–ის წილს შეადგენდა ½ ნ-წილი, რის გამოც, ამ უკან-სკნელის გარდაცვალების შემდეგ, მის წილზე მემკვიდრეობა უნდა გაიხსნ-ს სამკვიდროს გახსნის ზოგადი წესების მიხედვით.

 

შესაბამისად, პალატა ვერ გაიზიარებს მი---ლ ია–----–---–ის პრეტენზიებს, რომ სამკვიდრო მასაში წილობრივი მონ-ცემებით, ასევე გათვალისწინებული უნდა ყოფილიყო ის ფა-ტ-, რომ იგი ასევე წარმოადგენდა კომლის წევრს.

 

4.15. პალატა მიიჩნევს, რომ სარჩელის საფუძვლიანობის შემოწმების კუთხით, თავდაპირველად უნდა დადგინდეს აწ. გარდაცვლილი ბა----ტ ია–----–---–ის დან-შთი ქონების ფა-ტობრივი ფლობით დაუფლების ფა-ტ-.

 

სა-ართველოს სამოქალა-ო კოდექსის 1507-ე მუხლის თან-ხმად, სამოქალა-ო კოდექსის ამოქმედების გამო ძალადაკარგული ნორმატ-ული ა-ტების საფუძველზე წარმოშობილი ურთიერთობების მიმართ გამოიყენება ეს ნორმატ-ული ა-ტები, გარდა იმ შემთხვევისა, როცა ურთიერთობების მონ-წილეებს სურთ ერთმანეთს შორის ურთიერთობა ამ კოდექსით მოაწესრიგონ, ან თუ სამოქალა-ო კოდექსი უძრავი ნივთების შესახებ ახალ წესებს ითვალისწინებს.

 

მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ მამკვიდრებელი - ბა----ტ ია–----–---–ი გარდაიცვალა 1996 წლის 21 იანვარს. ამ მომენტ-სათვის მოქმედი სამოქალა-ო სა----თლის კოდექსის 54--ე მუხლის თან-ხმად, სამკვიდრო გაიხსნ- მამკვიდრებლის გარდაცვალების დღეს.

 

ამდენ-დ, გამომდინ-რე იქიდან, რომ ურთიერთობის მონ-წილეებს შორის არ არსებობს შეთანხმება, ერთმანეთს შორის ურთიერთობის სა-ართველოს სამოქალა-ო კოდექსით მოწესრიგების შესახებ, მათი ურთიერთობა უნდა მოწესრიგდეს სა-ართველოს სსრ სამოქალა-ო სა----თლის კოდექსით, რომელიც მიღებულია 26.12.1964 წელს, ხოლო ამოქმედდა 01.07.1965 წლიდან.

 

4.16. სამოქალა-ო სა----თლის კოდექსის 556-ე მუხლის მეორე ნ-წილის თან-ხმად, სამკვიდრო მიღებულად ითვლება, თუ მემკვიდრე ფა-ტ-ურად შეუდგა სამკვიდრო ქონების ფლობას და მართვას, აგრეთვე, როდესაც იგი შეიტანს სანოტარო მოქმედებათა შემსრულებელ ორგანოში სამკვიდროს გახსნის ადგილას განცხადებას სამკვიდროს მიღების შესახებ. ამავე ნორმის მესამე ნ-წილის მიხედვით, ამ მუხლის მეორე ნ-წილში აღნიშნული მოქმედებები შესრულებულ უნდა იქნეს ექვსი თვის განმავლობაში სამკვიდროს გახსნის დღიდან.

 

აღნიშნული საკანონმდებლო დან-წესის შესაბამისად, კანონით მინიჭებული მემკვიდრეობის უფლების პრა-ტ-კულად განხორციელებისა და რეალიზაციისათვის აუცილებელია მემკვიდრის მიერ ზემოაღნიშნული ორი პირობიდან ერთ-ერთის შესრულება. ხსენებული ნორმა ადგენს დროს, რომლის განმავლობაშიც მემკვიდრემ უნდა გამოთქვას სამკვიდროს მიღების სურვილი. სამკვიდროს მისაღებად საჭირო მოქმედებები (სამკვიდროს ფა-ტობრივი ფლობა და მართვა, განცხადების შეტან- სანოტარო ორგანოში) შესრულებული უნდა იქნეს ექვსი თვის განმავლობაში და, როგორც წესი, მხოლოდ დადგენილი ვადის გაშვების შემთხვევაში კარგავს მემკვიდრე სამკვიდროს მიღების უფლებას.

 

სამკვიდროს მიღება ა---ს ცალმხრივი გა---გება, რაც იმას ნიშნ-ვს, რომ მემკვიდრის მოქმედებები უნდა მიუთითებდნენ მემკვიდრის ნებაზე სამკვიდროს მიღების შესახებ. ამდენ-დ, ზემოაღნიშნული ნორმის ან-ლიზიდან გამომდინ-რე, უნდა არსებობდეს მემკვიდრის მიერ სამკვიდროს მიღების ნება და სამკვიდროს მიღების მიზნით განხორციელებული მოქმედებები, რომლებიც, თავის მხრივ, ადასტურებენ სამკვიდრო ქონების ფლობასა და მართვას. ასეთად კი მიიჩნევა მამკვიდრებლის გარდაცვალების შემდეგ მემკვიდრის ცხოვრება იმავე საცხოვრებელ სახლში და სხვა. სამკვიდრო მიღებულად ჩაითვლება იმ შემთხვევაშიც, როდესაც მემკვიდრე არ ფლობს მამკვიდრებლის ნივთებს, მა----მ მისი მოქმედებიდან დასტურდება, რომ სამკვიდროს თავისად მიიჩნევს, რაც შეიძლება გამოიხატებოდეს გადასახადების გადახდაში, დამქირავებლისათვის ქირის გადახდევინებაში, თხოვებაში და ა.შ.

 

პალატა მიუთითებს, რომ სა-მის მასალებით არ დასტურდება ის გარემოება, რომ მი---ლ ია–----–---–ის მიერ განხორციელდა მამის სამკვიდროს მიღების მიზნით რაიმე საჭირო მოქმედებები. კერძოდ, სა-მის მასალებით არ დგინდება მოსარჩელე მხა---ს მიერ სამკვიდროს გახსნის მომენტ-დან 6 თვის განმავლობაში, რაც მოიცავს პერიოდს (1996 წლის 21 იანვა--- - 1996 წლის ივლისი) რაიმე ისეთი მოქმედების განხორციელება, რაც სასა----თლოს მისცემდა იმის დასკვნის საფუძველს, რომ იგი დაეუფლა მამის სამკვიდროში შემავალ ქონებას.

 

4.17. პალატა აღნიშნ-ვს, რომ აპელანტ- (მოსარჩელე) მამის სამკვიდროს მიღების ფა-ტ-ს დასადასტურებლად უთითებს ა) მის ახსნ--განმარტებაზე და ბ) მოწმეთა ჩვენებებზე.

 

სა-ართველოს სსკ-ის 102-ე და 105-ე მუხლებიდან გამომდინ-რე, სამოქალა-ო სა-მეთა პალატა სადავო გარემოების (სამკვიდროს ფა-ტობრივი ფლობის ფა-ტ-ს) დამადასტურებელ უტყუარ მტკიცებულებად, ვერ გაიზიარებს მოსარჩელის ახსნ--განმარტებას, ვინ-იდან, იგი თავად წარმოადგენს პროცესის მონ-წილეს და უშუალოდ ა---ს დაინტერესებული სა-მის შედეგით. ამიტომ, მარტოოდენ მხა---ს ახსნ--განმარტება სხვა მტკიცებულებების გარეშე სამკვიდროს ფა-ტობრივი ფლობის ფა-ტ-ს დადასტურებისათვის ვერ გამოდგება, მაშინ როდესაც მას არ ადასტურებს მოწინ-აღმდეგე მხარე და ეს ფა-ტ- სადავოა.

 

რაც შეეხება სასა----თლოს სხდომაზე დაკითხულ მოწმეთა (მოსარჩელე მხა---ს ინიციატ-ვით დაკითხული მოწმეების: გი------ პა--–---–-ს, ლე--–- ია–----–---–ი და იუ--- ო-----; მოპასუხე მხა---ს ინიციატ-ვით დაკითხული მოწმე: ცი--–- ია–----–---–ი-ოქ----–---–ი) ჩვენებებს, პალატ-ს შეხედულებით, ისინი ვერ ადასტურებენ კანონით დადგენილ ვადაში (მამკვიდრებლის გარდაცვალებიდან 6 თვეში) სამკვიდროს მი---ლ ია–----–---–ის მიერ ფა-ტობრივი ფლობით მიღების ფა-ტს.

 

პალატა განმარტავს, რომ სადავო გარემოების დასადასტურებლად მოწმეთა ჩვენებების გაზიარებისათვის აუცილებელია, რომ ისინი მიუთითებდნენ იმ ფა-ტ-ს უშუალოდ ცოდნ-სა და თვითხილვაზე, რაზეც მოსარჩელე ამყარებს თავის მოთხოვნ-ს. კონკრეტულ შემთხვევაში, მოსარჩელე მხა---ს ინიციატ-ვით დაკითხული მოწმის ლე--–- ია–----–---–ის ჩვენებით (მოსარჩელე მი---ლ ია–----–---–ის მეუღლე), მი---ლ ია–----–---–ის ოჯახი უვლიდა როგორც ბა----ტ ია–----–---–ის ისე და---- ია–----–---–ის ოჯახს და ზრუნ-ვდა მათ ჯანმრთელობაზე. მისივე განმარტებით, ბა----ტ ია–----–---–მა სიცოცხლეშივე დართო ნება მათ, რომ დაეშალათ ძველი ნ-გებობა, წაეღოთ და გამოეყენებინ-თ საშენი მასალები ... რაც წაიღეს და მოიხმარეს. მოწმე გი------ პა--–---–-ს (მი---ლ იაშარასვილის კა---ს მეზობელი) ჩვენებით, ბა----ტ ია–----–---–ს და მის ოჯახს, მათ შორის და---- ია–----–---–ს, უვლიდა მი---ლ ია–----–---–ი და მისი ოჯახი. იგი ა---ს ხელოსანი და ბა----ტ ია–----–---–ის სახლის მშენებლობაში იღებდა მონ-წილეობას. მისივე განმარტებით, ძველი სახლი რომ დაიშალა აგუ--- და ფიცრები ბა----ტ ია–----–---–მა მისცა მი---ლ ია–----–---–ს. მას არ ახსოვს, ბა----ტ ია–----–---–ის გარდაცვალების შემდეგ, მისი სახლიდან წამოიღო თუ არა რამე ნივთი მი---ლ ია–----–---–მა. მოწმე იუ--- ომიაძის ჩვენებით (ცხოვრობდა კორპუსში, ბა----ტ და მიშიკო ია–----–---–ების მეზობლად) ბა----ტ ია–----–---–ს მი---ლ ია–----–---–ი უვლიდა. მ. ია–----–---–ი ასევე უვლიდა მის ძმას.

 

მოპასუხე მხა---ს ინიციატ-ვით დაკითხული მოწმის, ცი--–- ოქ----–---–ი/ია–----–---–ის (და---- და მი---ლ ია–----–---–ების და) ჩვენებით, მი---ლ ია–----–---–ი მამის, ბა----ტ ია–----–---–ის ქონებას არ დაუფლებია, ხოლო, თუ მან რაიმე მოიპარა სახლიდან, არ ა---ს სა-მის კურსში. მისივე განმარტებით, მი---ლ ია–----–---–ის ოჯახი უანგაროდ არ უვლიდა და---- ია–----–---–ს, როცა ის ლოგინ-დ ჩავარდა. და----მა ძმისშვილს მოვლისათვის/ან მომვლელის მონ-ხვისათვის, 2000 აშშ დოლა--- გადაუხადა. და----ის სიცოცხლეში მი---ლს მამის ქონებაზე პრეტენზია არ გამუთქვამს, მხოლოდ მისი გარდაცვალების შემდეგ შეედავა მის შვ--–-–---–ს.

 

პალატა მიიჩნევს, რომ მოწმეთა ჩვენებით, არ დასტურდება ის გარემოება, რომ საშენი მასალა შედიოდა ბა----ტ ია–----–---–ის სამკვიდრო მასაში. პალატა აღნიშნ-ვს, რომ თავად მოსარჩელე მხა---ს ინიციატ-ვით დაკითხული მოწმეები ადასტურებენ იმ გარემოებას, რომ საშენი მასალა ბა----ტ ია–----–---–მა სიცოცხლეშივე ,,აჩუქა’’ მი---ლ ია–----–---–ს. შესაბამისად, სიცოცხლის განმავლობაში ნ-ჩუქა--- მოძრავი ქონების წაღება ვერ განიხილება აწ. გარდაცვლილი ბ. ია–----–---–ის სამკვიდრო მასაში შემავალ ქონების დაუფლებად და მითუმეტეს 6 თვის ვადაში მისი გარდაცვალების მომენტ-დან. რაც შეეხება სახლის რეკონსტრუქცია გაუმჯობესებაში მონ-წილეობის მიღებას, მოწმეთა განმარტებით აღნიშნული ხორციელდებოდა ბა----ტ-ს და და----ის სახსრებით და თუ მი---ლ ი-–----–--–ი იღებდა ამაში მონ-წილეობას, პირველ რიგში დაუდგენელია, განხორციელდა თუ არა ეს მამკვიდრებლის გარდაცვალებიდან ექვსი თვის ვადაში (დადგენილია, რომ და---- ია–----–---–ი, მამის გარდაცვალების შემდეგ საცხოვრებლად გადმოვიდა ტა------–აში), სა-მეში ამის დამადასტურებელი რაიმე მტკიცებულება წარმოდგენილი არ ყოფილა. ასევე არ ა---ს წარმოდგენილი რაიმე სახის მტკიცებულება, რომ მი---ლ იაშაღშვილი მამკვიდრებლის გარდაცვალების შემდეგ დაეუფლა (ექვსი თვის ვადაში) სამკვირო ქონებას და მიიჩნევდა მას თავისად. კრძოდ, რომ იხდიდა გადასახადებს, ქონება ათხოვა სხვას, გაა-ირავა და ა.შ. ხოლო ის, რომ ზოგადად ყურადღებას იჩენდა მამის და ძმის ოჯახის მიმართ, არ ადასტურებს სამკვიდრო ქონების დაუფლებას და მართვას.

 

4.18. სა-ართველოს სსკ-ის 105-ე მუხლის კონტექსტსი, პალატა ყურადღებას გაამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ სასარჩელო განცხადებაში, მოსარჩელე მი---ლ ია–----–---–ი მიუთითებდა, რომ ის მამის გარდაცვალების შემდეგ ფა-ტობრივად დაეუფლა მამისეულ სახლს, რაც გამოიხატებოდა მასში ცხოვრების გაგრძელებით (ტომი 1; ს/ფ 3), მტკიცებულების სახით კი მიუთითებდა დან-რთ N4-ზე (ტომი 1; ს/ფ 22), სადაც, სარეგისტრაციო ბარათში აღნიშნულია, რომ მოსარჩელე რეგისტრირებულია ტა------–ა, თა---- მე---- ქ. N38-ში, მაშინ, როდესაც, აწ. გარდაცვლილი ბა----ტ იაშარაშვილის სახლი მდებარეობს ტა------–ა, თა---- მე---- ქ. N4--ში. პალატა აღნიშნ-ვს, რომ ამ გარემოებებზე მოპასუხის მიერ შესაგებლით შედავების შემდეგ, მოსარჩელემ ფა-ტობრივი დაუფლების გზით სამკვიდროს დადასტურება მოითხოვა დანგრეული სახლის საშენი მასალების დაუფლებით, რის დასადასტურებელადაც მიუთითა ზემოაღნიშნულ მოწმეთა ჩვენებებზე, რაც სააპელაციო სასა----თლოს მიერ არ იქნ- გაზიარებული.

 

ვინ-იდან მოსარჩელე მხარემ ვერ დაადასტურა მი---ლ ია–----–---–ის მიერ მამის სამკვიდროს ფა-ტობრივად დაუფლების, მართვის ფა-ტ- და ამ მიზნით განხორციელებული მოქმედებანი, მი---ლ ია–----–---–ი არ შეიძლება მიჩნეულ იქნეს სადავო ქონებებიდან მამის კუთვნილი წილის (1/2) მემკვიდრედ და მესაკუთრედ.

 

ამდენ-დ, სა-ალა-ო სასა----თლომ არასწორად მიიჩნია, რომ არსებობდა სარჩელის დაკმაყოფილების სა----თლებრივი საფუძველი.

 

4.19. რაც შეეხება მოსარჩელე მხა---ს მითითებას, რომ მოპასუხემ დაუმალა ნოტა---უსს სხვა მემკვიდრეების არსებობის შესახებ, აღნიშნული ვერ გახდება სარჩელის დაკმაყოფილების სა----თლებრივი საფუძველი, ვინ-იდან მი---ლ ია–----–---–ს განსახილველ დავაში დადგენილი ფა-ტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით თავად შეეძლო და უნდა უზრუნველეყო თავისი სამემკვიდრეო უფლებების რეალიზაცია სამკვიდროს მიღების კანონით დადგენილ ვადაში სამკვიდროს ფა-ტობრივი დაუფლების ან სანოტარო ორგანოში განცხადების შეტანის გზით, რაც არ გაუკეთებია.

 

4.20. მოსარჩელე მხარეს არ გააჩნია ნ-მდვილი იუ---დიული ინტერესი სადავო სამკვიდრო მოწმობისა და ჩუქების ხელშეკრულების ბათილად ცნობის მიმართ.

 

პალატა აღნიშნ-ვს, რომ განსახილველი სასარჩელო მოთხოვნები სა-ართველოს სამოქალა-ო საპროცესო კოდექსის 180-ე მუხლით განსაზღვრული აღიარებითი მოთხოვნებია.

 

სამოქალა-ო საპროცესო კოდექსის 180-ე მუხლის თან-ხმად, სარჩელი შეიძლება აღიძრას უფლებისა თუ სა----თლებრივი ურთიერთობების არსებობა-არარსებობის დადგენის, დოკუმენტების ნ-მდვილობის აღიარების ან დოკუმენტ-ს სიყალბის დადგენის შესახებ, თუ მოსარჩელეს ა-ვს იმის იუ---დიული ინტერესი, რომ ასეთი აღიარება სასა----თლოს გადაწყვეტ-ლებით მოხდეს.

 

ამ განმარტებიდან ცხადია, რომ აღიარებითი სარჩელის დაკმაყოფილების აუცილებელ წინ-პირობას წარმოადგენს მოსარჩელის იუ---დიული ინტერესის არსებობა და რაც ყველაზე მთავა---ა, აღიარებითი სარჩელის გადაწყვეტა დავის გადაწყვეტ-ს საუკეთესო საშუალება უნდა იყოს, ანუ ამ გადაწყვეტ-ლებას სრულიად გარკვეული სარგებლობა უნდა მოჰქონდეს მოსარჩელისათვის. ამდენ-დ, აღიარებითი მოთხოვნის არსებითი დამახასიათებელი ნიშანია იუ---დიული ინტერესი, ანუ სა----თლებრივი შედეგი, რომლის მიღწევაც სურს დაინტერესებულ პირს. იმ შემთხვევაში, თუ აღიარებითი მოთხოვნის დაკმაყოფილების შედეგად მისგან გამომდინ-რე სა----თლებრივი შედეგი ვერ დადგება, აღიარებითი სარჩელის დაკმაყოფილება გაუმართლებელია.

 

მოცემულ შემთხვევაში, აპელანტს არ გააჩნია იუ---დიული ინტერესი სადავო სამკვიდრო მოწმობისა და ჩუქების ხელშეკრულების ბათილად ცნობის მიმართ, გამომდინ-რე იქიდან, რომ აღიარებითი მოთხოვნის დაკმაყოფილების შედეგად მისგან გამომდინ-რე სა----თლებრივი შედეგი ვერ დადგება, კერძოდ, იგი ვერ მოიპოვებს სადავო უძრავ ქონებაზე საკუთრების უფლებას იმის გათვალისიწნებით, რომ მოსარჩელემ ვერ დაადასტურა ბა----ტ ია–----–---–ის სამკვიდროს ფა-ტობრივი ფლობით მიღების ფა-ტ-.

 

4.22. სააპელაციო საჩივრის იმ არგუმენტებზე, რომლებსაც სა-მის გადაწყვეტ-სათვის მნიშვნელობა ჰქონდა, პალატამ ზემოთ უკვე იმსჯელა.

 

ამასთან, ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარა----ფი ავალდებულებს სასა----თლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტ-ლება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალუ--- პასუხის გაცემად (იხ. ჯ-ა სა-ართველოს წინ-აღმდეგ, N7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81); Boldea v. Romania, par. 30).

 

5. შემაჯამებელი სასა----თლო დასკვნ-

 

5.1. პალატას მიაჩნია, რომ ბა----ტ ია–----–---–ის (კანონიერი წარმომადგენელი და---ა ია–----–---–ის) სააპელაციო საჩივა--- უნდა დაკმაყოფილდეს. უნდა გაუქმდეს თბ--–--ის სა-ალა-ო სასა----თლოს სამოქალა-ო სა-მეთა კოლეგიის 2018 წლის 17 აპრილის გადაწყვეტ-ლება გასაჩივრებულ ნ-წილში, და ამ ნ-წილში, მიღებულ უნდა იქნეს ახალი გადაწყვეტ-ლება. მი---ლ ია–----–---–ის სარჩელი არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

 

5.2. თბ--–--ის სა-ალა-ო სასა----თლოს სამოქალა-ო სა-მეთა კოლეგიის 2017 წლის 07 დეკემბრის საოქმო განჩინება უნდა დარჩეს უცვლელად.

 

6. საპროცესო ხარჯები

 

6.1. სა-ართველოს სსკ-ის 53-ე მუხლის თან-ხმად, (1) იმ მხა---ს მიერ გაღებული ხარჯების გადახდა, რომლის სასარგებლოდაც იქნ- გამოტანილი გადაწყვეტ-ლება, ეკისრება მეორე მხარეს, თუნდაც ეს მხარე განთავისუფლებული იყოს სახელმწიფო ბიუჯეტში სასა----თლო ხარჯების გადახდისაგან. თუ სარჩელი ნ-წილობრივ დაკმაყოფილდა, მაშინ ამ მუხლში აღნიშნული თანხა მოსარჩელეს მიეკუთვნება სარჩელის იმ მოთხოვნის პროპორციულად, რომელიც სასა----თლოს გადაწყვეტ-ლებით იქნ- დაკმაყოფილებული, ხოლო მოპასუხეს – სარჩელის მოთხოვნის იმ ნ-წილის პროპორციულად, რომელზედაც მოსარჩელეს უა--- ეთქვა. იმ მხა---ს წარმომადგენლის დახმარებისათვის გაწეულ ხარჯებს, რომლის სასარგებლოდაც იქნ- გამოტანილი გადაწყვეტ-ლება, სასა----თლო დააკისრებს მეორე მხარეს გონივრულ ფარგლებში, მა----მ არაუმეტეს დავის საგნის ღირებულების 4 პროცენტ-სა, ხოლო არა-ონებრივი დავის შემთხვევაში – განსახილველი სა-მის მნიშვნელობისა და სირთულის გათვალისწინებით, 2 000 ლარამდე ოდენობით. (2) ამ მუხლში აღნიშნული წესები შეეხება აგრეთვე სასა----თლო ხარჯების გან-წილებას, რომლებიც გასწიეს მხარეებმა სა-მის სააპელაციო და საკასაციო ინსტანციებში წარმოებისას. (3) თუ სააპელაციო ან საკასაციო სასა----თლო შეცვლის გადაწყვეტ-ლებას ან გამოიტანს ახალ გადაწყვეტ-ლებას, იგი შესაბამისად შეცვლის სასა----თლო ხარჯების გან-წილებასაც.

 

ამავე კოდექსის 55-ე მუხლის თან-ხმად, (1) სასა----თლოს მიერ სა-მის განხილვასთან დაკავშირებით გაწეული ხარჯები და სახელმწიფო ბაჟი, რომელთა გადახდისაგან განთავისუფლებული იყო მოსარჩელე, გადახდება მოპასუხეს ბიუჯეტ-ს შემოსავლის სასარგებლოდ, მოთხოვნ-თა იმ ნ-წილის პროპორციულად, რომელიც დაკმაყოფილებულია. (2) სარჩელზე უა---ს თქმისას სასა----თლოს მიერ გაწეული ხარჯები გადახდება მოსარჩელეს სახელმწიფო ბიუჯეტ-ს სასარგებლოდ. თუ სარჩელი დაკმაყოფილებულია ნ-წილობრივ, ხოლო მოპასუხე განთავისუფლებულია სასა----თლო ხარჯების გადახდისაგან, სასა----თლოს მიერ სა-მის განხილვასთან დაკავშირებით გაწეული ხარჯები სახელმწიფო ბიუჯეტ-ს სასარგებლოდ გადახდება მოსარჩელეს, რომელიც არ ა---ს განთავისუფლებული სასა----თლო ხარჯების გადახდისაგან, სასარჩელო მოთხოვნ-თა იმ ნ-წილის პროპორციულად, რომლის დაკმაყოფილებაზედაც მას უა--- ეთქვა.

 

6.2. მოცემულ შემთხვევაში, ვინ-იდან სააპელაციო სასა----თლომ შეცვალა პირველი ინსტანციის სასა----თლოს გადაწყვეტ-ლება და სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, ორივე ინსტანციის სასა----თლო ხარჯები ეკისრება მოსარჩელეს და არ აუნ-ზღაურდება მის მიერ გაღებული სასა----თლოსგარეშე ხარჯები. შესაბამისად, მოსარჩელეს მიერ პირველი ინსტანციის სასა----თლოში სახელმწიფო ბაჟის სახით წინ-სწარ გადახდილი 975 ლა--- უნდა დარჩეს ბიუჯეტ-ს ანგა---შზე.

 

6.3. რაც შეეხება სააპელაციო ინსატანციის საპროცესო ხარჯებს, პალატა აღნიშნ-ვს, რომ ბა----ტ ია–----–---–ის კანონიერ წარმომადგენელს სააპელაციო საჩივარზე სახელმწიფო ბაჟი არ გადაუხდია (02.07.2018წ. განჩინებით გადახდა გადაევადა შემაჯამებელი გადაწყვეტ-ლების გამოტან-მდე). შესაბამისად, მი---ლ ია–----–---–ს, სააპელაციო ინსტანციაში სა-მის წარმოებისათვის სახელმწიფო ბიუჯეტ-ს სასარგებლოდ უნდა დაეკისროს სახელმწიფო ბაჟის სახით გადასახდელი თანხა 650 ლა---ს ოდენობით.

 

სააპელაციო სასა----თლოს სამოქალა-ო სა-მეთა პალატამ

 

გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა:

 

1. ბა----ტ ია–----–---–ის კანონიერი წარმომადგენელი და---ა ია–----–---–ის სააპელაციო საჩივა--- დაკმაყოფილდეს;

 

2. გაუქმდეს თბ--–--ის სა-ალა-ო სასა----თლოს სამოქალა-ო სა-მეთა კოლეგიის 2018 წლის 17 აპრილის გადაწყვეტ-ლება (სარჩელის დაკმაყოფილების ნ-წილში), ასევე თბ--–--ის სა-ალა-ო სასა----თლოს სამოქალა-ო სა-მეთა კოლეგიის 2018 წლის 27 აპრილის დამატებითი გადაწყვეტ-ლება (სასა----თლოსგარეშე ხარჯების ან-ზღაურების თაობაზე) და ამ ნ-წილში, მიღებულ იქნეს ახალი გადაწყვეტ-ლება;

 

3. მი---ლ ია–----–---–ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდეს;

 

4. მი---ლ ია–----–---–ს სახელმწიფო ბიუჯეტ-ს სასარგებლოდ დაეკისროს 650.00 ლა---ს გადახდა;

 

5. გადაწყვეტ-ლება შეიძლება გასაჩივრდეს საკასაციო წესით სა-ართველოს უზენ-ეს სასა----თლოში მისი სარეზოლუციო ნ-წილის მე-6 პუნქტ-თ გათვალისწინებული წესების დაცვით დასაბუთებული გადაწყვეტ-ლების ასლის ჩაბარებიდან 21 დღის ვადაში თბ--–--ის სააპელაციო სასა----თლოს სამოქალა-ო სა-მეთა პალატაში საკასაციო საჩივრის წარდგენის გზით;

 

6. გადაწყვეტ-ლების გასაჩივრების მსურველი მხარე, თუ ის ესწრება განჩინების გამოცხადებას ან მისთვის ცნობილია გადაწყვეტ-ლების გამოცხადების თა---ღი, ვალდებულია, გადაწყვეტ-ლების სარეზოლუციო ნ-წილის გამოცხადებიდან არა უადრეს 20 და არა უგვიანეს 30 დღისა, გამოცხადდეს თბ--–--ის სააპელაციო სასა----თლოში და ჩაიბაროს გადაწყვეტ-ლების ასლი. წინ-აღმდეგ შემთხვევაში გადაწყვეტ-ლების ვადის ათვლა დაიწყება განჩინების გამოცხადებიდან 30-ე დღეს. ამ ვადის გაგრძელება და აღდგენ- დაუშვებელია.

 

თავმჯდომარე: გელა ქირია

 

მოსა----თლეები: ლევან გვარამია

 

გოგიტა თოთოსაშვილი