მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფის პორტფელის მართვის დებულების დამტკიცების თაობაზე
მიღების თარიღი 19.08.2010
ძალის დაკარგვა 17.12.2010
გამომცემი ორგანო საქართველოს ეროვნული ბანკის პრეზიდენტი
ნომერი №114/01
სარეგისტრაციო კოდი 190040000.18.011.015027
გამოქვეყნების წყარო სსმ, 103, 24/08/2010
კონსოლიდირებული ვერსიები
🕸️ გრაფი — კავშირების ვიზუალიზაცია
⛔ გაუქმებულია — 1 აქტით
- საქართველოს ეროვნული ბანკის მონეტარული ოპერაციების დებულების დამტკიცების თაობაზე საქართველოს ეროვნული ბანკის პრეზიდენტის ბრძანება 17.12.2010
დოკუმენტის ტექსტი
მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფის პორტფელის მართვის დებულების დამტკიცების თაობაზე
/* Font Definitions */ @font-face {font-family:Sylfaen; panose-1:1 10 5 2 5 3 6 3 3 3;} @font-face {font-family:"Cambria Math"; panose-1:2 4 5 3 5 4 6 3 2 4;} @font-face {font-family:SPLiteraturuly;} @font-face {font-family:"SPLiteraturuly MT";} @font-face {font-family:SPGrotesk;} @font-face {font-family:Geo_dumM;} @font-face {font-family:SPAcademi;} @font-face {font-family:SPDumbadze;} @font-face {font-family:"BPG Nino Mkhedruli";} /* Style Definitions */ p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} h1 {margin-top:.25in; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-align:center; page-break-after:avoid; font-size:12.0pt; font-family:"SPLiteraturuly MT"; layout-grid-mode:line;} h2 {margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; line-height:12.0pt; page-break-after:avoid; font-size:10.0pt; font-family:SPLiteraturuly; letter-spacing:2.75pt; font-weight:normal;} h3 {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; line-height:12.0pt; page-break-after:avoid; font-size:10.0pt; font-family:"SPLiteraturuly MT"; letter-spacing:2.5pt;} h6 {margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; page-break-after:avoid; font-size:10.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.MsoToc1, li.MsoToc1, div.MsoToc1 {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:12.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.MsoToc2, li.MsoToc2, div.MsoToc2 {margin-top:0in; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:12.0pt; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:12.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.MsoToc3, li.MsoToc3, div.MsoToc3 {margin-top:0in; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:24.0pt; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:12.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.MsoToc4, li.MsoToc4, div.MsoToc4 {margin-top:0in; margin-right:0in; margin-bottom:12.0pt; margin-left:.5in; text-align:center; font-size:12.0pt; font-family:"SPLiteraturuly MT"; letter-spacing:5.0pt; font-weight:bold;} p.MsoFootnoteText, li.MsoFootnoteText, div.MsoFootnoteText {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:12.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.MsoHeader, li.MsoHeader, div.MsoHeader {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} p.MsoFooter, li.MsoFooter, div.MsoFooter {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} span.MsoFootnoteReference {vertical-align:super;} p.MsoTitle, li.MsoTitle, div.MsoTitle {margin-top:300.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:3.0pt; margin-left:0in; text-align:center; font-size:16.0pt; font-family:"SPGrotesk","sans-serif"; letter-spacing:3.0pt; font-weight:bold;} p.MsoBodyText, li.MsoBodyText, div.MsoBodyText {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:14.0pt; font-family:SPAcademi;} p.MsoBodyText2, li.MsoBodyText2, div.MsoBodyText2 {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; line-height:12.0pt; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} p.MsoPlainText, li.MsoPlainText, div.MsoPlainText {margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; page-break-before:always; font-size:10.0pt; font-family:SPLiteraturuly; font-style:italic;} p.MsoAutoSig, li.MsoAutoSig, div.MsoAutoSig {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} p.parlamdrst, li.parlamdrst, div.parlamdrst {mso-style-name:parlamdrst; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:14.2pt; font-size:11.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.chveulebrivi, li.chveulebrivi, div.chveulebrivi {mso-style-name:chveulebrivi; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:14.2pt; font-size:10.0pt; font-family:SPLiteraturuly; layout-grid-mode:line;} p.data, li.data, div.data {mso-style-name:data; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:10.0pt; font-family:SPLiteraturuly; layout-grid-mode:line; font-style:italic;} p.petiti, li.petiti, div.petiti {mso-style-name:petiti; margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:14.2pt; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:8.5pt; font-family:SPLiteraturuly; layout-grid-mode:line; font-style:italic;} p.prezident, li.prezident, div.prezident {mso-style-name:prezident; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:10.0pt; font-family:SPLiteraturuly; layout-grid-mode:line;} p.kanoni, li.kanoni, div.kanoni {mso-style-name:kanoni; margin-top:.25in; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-align:center; font-size:12.0pt; font-family:"Geo_dumM","serif"; letter-spacing:3.0pt; font-weight:bold;} p.kitxva, li.kitxva, div.kitxva {mso-style-name:kitxva; margin-top:0in; margin-right:0in; margin-bottom:5.65pt; margin-left:0in; text-align:justify; text-indent:14.2pt; text-autospace:none; font-size:12.0pt; font-family:SPLiteraturuly; font-weight:bold;} p.pasuxi, li.pasuxi, div.pasuxi {mso-style-name:pasuxi; margin-top:0in; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:56.7pt; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:-28.35pt; text-autospace:none; font-size:12.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.Style1, li.Style1, div.Style1 {mso-style-name:Style1; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:14.15pt; font-size:11.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.chveulebrivi-wigni, li.chveulebrivi-wigni, div.chveulebrivi-wigni {mso-style-name:chveulebrivi-wigni; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:22.7pt; text-autospace:none; font-size:10.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.satauri, li.satauri, div.satauri {mso-style-name:satauri; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; font-size:13.0pt; font-family:"SPLiteraturuly MT"; font-weight:bold;} p.satauri2, li.satauri2, div.satauri2 {mso-style-name:satauri2; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} p.tarigi, li.tarigi, div.tarigi {mso-style-name:tarigi; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} p.muxliparl, li.muxliparl, div.muxliparl {mso-style-name:muxli_parl; margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:14.15pt; margin-bottom:.0001pt; text-indent:-14.15pt; font-size:11.0pt; font-family:"SPDumbadze","serif"; font-weight:bold;} p.muxlixml, li.muxlixml, div.muxlixml {mso-style-name:muxli_xml; margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:42.5pt; margin-bottom:.0001pt; text-indent:-42.5pt; line-height:12.0pt; page-break-after:avoid; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.tavisataurixml, li.tavisataurixml, div.tavisataurixml {mso-style-name:tavi_satauri_xml; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Sylfaen","serif";} p.tavixml, li.tavixml, div.tavixml {mso-style-name:tavi_xml; margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.abzacixml, li.abzacixml, div.abzacixml {mso-style-name:abzaci_xml; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:14.15pt; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif";} p.karixml, li.karixml, div.karixml {mso-style-name:kari_xml; margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:42.5pt; margin-bottom:.0001pt; text-indent:-42.5pt; line-height:12.0pt; page-break-after:avoid; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif";} p.karisataurixml, li.karisataurixml, div.karisataurixml {mso-style-name:kari_satauri_xml; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:14.15pt; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif";} p.petitixml, li.petitixml, div.petitixml {mso-style-name:petiti_xml; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:14.15pt; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif";} p.cignixml, li.cignixml, div.cignixml {mso-style-name:cigni_xml; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Sylfaen","serif";} p.sataurixml, li.sataurixml, div.sataurixml {mso-style-name:satauri_xml; margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-align:center; text-indent:14.15pt; font-size:12.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.zogadinacilixml, li.zogadinacilixml, div.zogadinacilixml {mso-style-name:zogadi_nacili_xml; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Arial","sans-serif";} p.gansakutrebulinacilixml, li.gansakutrebulinacilixml, div.gansakutrebulinacilixml {mso-style-name:gansakutrebuli_nacili_xml; margin-top:0in; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:.5in; margin-bottom:.0001pt; text-indent:-.25in; font-size:12.0pt; font-family:"Arial","sans-serif";} p.StylecxrilixmlSylfaen, li.StylecxrilixmlSylfaen, div.StylecxrilixmlSylfaen {mso-style-name:"Style cxrili_xml + Sylfaen"; mso-style-link:"Style cxrili_xml + Sylfaen Char"; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:10.0pt; font-family:"Sylfaen","serif";} span.StylecxrilixmlSylfaenChar {mso-style-name:"Style cxrili_xml + Sylfaen Char"; mso-style-link:"Style cxrili_xml + Sylfaen"; font-family:"Sylfaen","serif";} p.adgilixml, li.adgilixml, div.adgilixml {mso-style-name:adgili_xml; margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-align:center; text-indent:14.2pt; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.ckhrilixml, li.ckhrilixml, div.ckhrilixml {mso-style-name:ckhrili_xml; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:14.15pt; font-size:9.0pt; font-family:"Sylfaen","serif";} p.danartixml, li.danartixml, div.danartixml {mso-style-name:danarti_xml; margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-align:right; text-indent:14.2pt; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold; font-style:italic;} p.khelmoceraxml, li.khelmoceraxml, div.khelmoceraxml {mso-style-name:khelmocera_xml; margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:right; font-size:12.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.kodixml, li.kodixml, div.kodixml {mso-style-name:kodi_xml; margin-top:0in; margin-right:0in; margin-bottom:12.0pt; margin-left:255.1pt; text-align:right; page-break-after:avoid; font-size:10.0pt; font-family:"Sylfaen","serif";} p.mimgebixml, li.mimgebixml, div.mimgebixml {mso-style-name:mimgebi_xml; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; text-indent:14.2pt; font-size:14.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.sulcvlilebaxml, li.sulcvlilebaxml, div.sulcvlilebaxml {mso-style-name:sul_cvlileba_xml; margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-align:center; text-indent:14.2pt; font-size:12.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.tarigixml, li.tarigixml, div.tarigixml {mso-style-name:tarigi_xml; margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-align:center; text-indent:14.2pt; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.saxexml, li.saxexml, div.saxexml {mso-style-name:saxe_xml; margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; text-indent:14.15pt; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.gazette, li.gazette, div.gazette {mso-style-name:gazette; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:.5in; font-size:11.0pt; font-family:"BPG Nino Mkhedruli";} p.muxligazette, li.muxligazette, div.muxligazette {mso-style-name:muxli_gazette; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-indent:14.15pt; font-size:11.0pt; font-family:"BPG Nino Mkhedruli"; font-weight:bold;} p.tavigazette, li.tavigazette, div.tavigazette {mso-style-name:tavi_gazette; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; text-indent:14.15pt; font-size:11.0pt; font-family:"BPG Nino Mkhedruli"; font-weight:bold;} /* Page Definitions */ @page Section1 {size:8.5in 11.0in; margin:1.0in 1.25in 1.0in 1.25in;} div.Section1 {page:Section1;} /* List Definitions */ ol {margin-bottom:0in;} ul {margin-bottom:0in;} სახელწიფო სარეგისტრაციო კოდი 190.040.000.18.011.015.027
საქართველოს ეროვნული ბანკის პრეზიდენტის
ბრძანება №114/01
2010 წლის 19 აგვისტო
ქ. თბილისი
მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფის პორტფელის მართვის დებულების დამტკიცების თაობაზე
„საქართველოს ეროვნული ბანკის შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონის მე-15 მუხლის პირველი პუნქტის „ზ“ ქვეპუნქტისა და 31-ე მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, ეროვნული ბანკის ფულად-საკრედიტო პოლიტიკის ხელშეწყობის მიზნით, ვბრძანებ:
1. დამტკიცდეს მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფის პორტფელის მართვის თანდართული დებულება.
2. ეს ბრძანება ამოქმედდეს გამოქვეყნებისთანავე.
გ. ქადაგიძე
მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფის პორტფელის მართვის
დებულება
მუხლი 1🔗. ზოგადი დებულებები
1. ფულად-საკრედიტო პოლიტიკის განხორციელებისას საქართველოს ეროვნული ბანკის (შემდგომში – ეროვნული ბანკი) მიერ კომერციულ ბანკებზე გაცემული სესეხები უზრუნველყოფილი უნდა იყოს აქტივებით, რომლებიც აკმაყოფილებენ ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილ მოთხოვნებს.
2. კომერციულ ბანკს უფლება აქვს ეროვნულ ბანკში შექმნას მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფის პორტფელი (შემდგომში “უზრუნველყოფის პორტფელი”).
3. უზრუნველყოფის პორტფელში მოთავსებული აქტივების რეესტრს აწარმოებს ეროვნული ბანკი, რომელიც შეიძლება დაიყოს სუბრეესტრებად აქტივების სახეობების მიხედვით.
4. უზრუნველყოფის პორტფელში სხვადასხვა სახის აქტივების მოთავსებით კომერციული ბანკი განსაზღვრავს იმ აქტივების ერთობლიობას, რომელსაც ეროვნული ბანკი გამოიყენებს მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფისათვის.
5. უზრუნველყოფის პორტფელში მოთავსებული აქტივების საფუძველზე ეროვნული ბანკი გაიანგარიშებს და კომერიციულ ბანკს ატყობინებს ინფორმაციას კომერციული ბანკისათვის განსაზღვრული მონეტარული ოპერაციების ლიმიტის შესახებ. ანალოგიურად, უზრუნველყოფის პორტფელში ნებისმიერი ცვლილების შემთხვევაში, ეროვნული ბანკი კომერციულ ბანკს შეატყობინებს ინფორმაციას განახლებული ლიმიტის შესახებ.
6. უზრუნველყოფის პორტფელში შემავალი აქტივების უზრუნველყოფით ეროვნული ბანკის მიერ სესხის გაცემისას, თითოეული აქტივის უზრუნველყოფად გამოყენების რიგითობას განსაზღვრავს ეროვნული ბანკი.
7. კომერციულ ბანკს უფლება აქვს ჩაანაცვლოს უზრუნველყოფის პორტფელში შემავალი უზრუნველყოფად გამოყენებული ერთი სახეობის აქტივი მეორეთი.
8. კომერციული ბანკის მიერ სესხის დაუფარაობის შემთხვევაში ეროვნული ბანკი ახორციელებს სესხის უზრუნველყოფაში არსებული აქტივის დასაკუთრებასა და რეალიზაციას ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი წესით.
9. სესხის უზრუნველყოფაში არსებული აქტივის რეალიზაციის თანხიდან კომერციული ბანკის სასესხო დავალიანების შედეგად ეროვნულ ბანკში წარმოქმნილი დავალიანების სრულად დაფარვის შემდეგ, დარჩენილი ნამეტი თანხა, ასეთის არსებობის შემთხვევაში, უბრუნდება კომერციულ ბანკს საკორესპონდენტო ანგარიშზე ეროვნულ ბანკში.
10. თუ დასაკუთრებული აქტივის რეალიზაციის შედეგად მიღებული თანხა არ იქნა საკმარისი სესხისა და მასზე დარიცხული პროცენტის სრულად დასაფარად, ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია დაიკმაყოფილოს დარჩენილი მოთხოვნა „საქართველოს ეროვნული ბანკის შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონის 64-ე მუხლის შესაბამისად.
მუხლი 2🔗. ტერმინთა განმარტებანი
ამ დებულების მიზნებისათვის ტექსტში გამოყენებულ ტერმინებს აქვს შემდეგი მნიშვნელობა:
1. დადგენილი კრიტერიუმები – ეროვნული ბანკის საბჭოს მიერ მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფის პორტფელში მოსათავსებელი აქტივებზე დადგენილი პირობები, პარამეტრები და ლიმიტები.
2. მონეტარული ოპერაცია – ეროვნული ბანკის მიერ კომერციული ბანკებთან წარმოებული სასესხო ოპერაცია.
3. მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფის პორტფელი – კომერციული ბანკის მიერ ეროვნულ ბანკთან მონეტარული ოპერაციების წარმოებისას უზრუნველყოფად გამოსაყენებელი აქტივების ერთობლიობა.
4. უზრუნველყოფად გამოსაყენებელი აქტივები – კომერციული ბანკის მფლობელობაში არსებული ფასიანი ქაღალდები, სასესხო აქტივები და ეროვნული ბანკის სასარგებლოდ გაცემული საერთაშორისო საბანკო გარანტია.
5. ფასიანი ქაღალდები – საქართველოს ეროვნული ბანკის, საქართველოს მთავრობისა და/ან მისი სახელით გამოშვებული და/ან პირდაპირ და უპირობოდ გარანტირებული სავალო ფასიანი ქაღალდები.
6. საერთაშორისო საბანკო გარანტია – ამ დებულების მიზნებისათვის საერთაშორისო საფინანსო ინსტიტუტების და/ან „ეგთო“ (OECD) ქვეყნების რეზიდენტი საფინანსო ინსტიტუტის მიერ გაცემული საბანკო გარანტია.
7. სასესხო აქტივები – კომერციული ბანკის მიერ გაცემული სესხები და მასზე დარიცხული პროცენტები.
8. უზრუნველყოფის ხელშეკრულება – მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფის პორტფელში სასესხო აქტივების მოთავსების მიზნით ეროვნულ ბანკს და კომერციულ ბანკს შორის გაფორმებული გირავნობის ხელშეკრულება, კომერციული ბანკის მიერ ეროვნული ბანკიდან აღებული სესხების უზრუნველყოფად სასესხო აქტივების გამოყენების თაობაზე.
9. უზრუნველყოფის ხელშეკრულების განახლების დღე – ყოველი თვის 10 რიცხვის მომდევნო ოთხშაბათი ან დასვენების დღის დამთხვევის შემთხვევაში, წინა სამუშაო საბანკო დღე, როდესაც ხდება უზრუნველყოფის პორტფელში შემავალი სასესხო აქტივების სიის განახლება.
10. უზრუნველყოფის პორტფელის რეესტრი – ეროვნული ბანკის ელექტრონული ჩანაწერები, რომელშიც აღირიცხება ინფორმაცია კომერციული ბანკების მიერ მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფად გამოყენებულ აქტივებზე.
11. მონეტარული ოპერაციების ლიმიტი – მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფის პორტფელში შემავალი აქტივების გათვალისწინებით გაანგარიშებული სასესხო დავალიანების მაქსიმალური დასაშვები ოდენობა, რომელიც შეიძლება წარმოეშვას კომერციულ ბანკს ეროვნული ბანკიდან სესხის აღების შემთხვევაში.
12. ლევერაჟის კოეფიციენტი – იურიდიული პირის მთლიანი აქტივების შეფარდება მთლიან კაპიტალთან.
მუხლი 3🔗. ფასიანი ქაღალდები
1. მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფის პორტფელისათვის გამოსაყენებელი ფასიანი ქაღალდების სუბრეესტრს ელექტრონული სახით აწარმოებს ეროვნული ბანკი.
2. უზრუნველყოფის პორტფელში ფასიანი ქაღალდების მოთავსების და/ან პორტფელიდან მათი ამოღების შესახებ კომერციული ბანკი შესაბამის განაცხადს წარუდგენს ეროვნულ ბანკს ელექტრონული ფორმით, მხარეებს შორის გაფორმებული ხელშეკრულების შესაბამისად.
3. ეროვნული ბანკის სესხების უზრუნველყოფად გამოყენების მიზნით, ფასიანი ქაღალდები უნდა აკმაყოფილებდეს ეროვნული ბანკის საბჭოს მიერ დადგენილ კრიტერიუმებს.
4. ეროვნული ბანკის მიერ კომერციული ბანკისათვის სესხის გაცემის დროს, ერთი და იმავე სახეობის უზრუნველყოფის გამოყენებისას პრიორიტეტი ენიჭება იმ უზრუნველყოფას, რომლის დაფარვის/განაღდების ვადაც ადრე დგება.
5. კომერციული ბანკის მიერ ეროვნული ბანკისათვის სესხის დაუფარაობის შემთხვევაში, დასაკუთრებული ფასიანი ქაღალდების რეალიზაციას ეროვნული ბანკი ახორციელებს აუქციონის მეშვეობით, ამ მუხლის შესაბამისად.
6. ფასიანი ქაღალდების აუქციონში მონაწილეობის უფლება აქვთ კომერციულ ბანკებსა და სხვა ფიზიკურ და იურიდიულ პირებს კომერციული ბანკის მეშვეობით.
7. თუ ეროვნული ბანკის მიერ დასაკუთრებულია სხვადასხვა ფასიანი ქაღალდები, აუქციონი შეიძლება ჩატარდეს ცალ–ცალკე ლოტებად სხვადასხვა სახისა და ვადის ფასიანი ქაღალდების მიხედვით.
8. ფასიანი ქაღალდების აუქციონის შესახებ შეტყობინებას ეროვნული ბანკი კომერციულ ბანკებს უგზავნის ელექტრონული საშუალებით ფასიანი ქაღალდების დასაკუთრების დღეს.
9. ფასიანი ქაღალდების დასაკუთრების დღეს ეროვნული ბანკი კომერციულ ბანკებს ელექტრონული საშუალებით უგზავნის შეტყობინებას კონკრეტული სახეობის ფასიანი ქაღალდის აუქციონის ჩატარების შესახებ.
10. ფასიანი ქაღალდების აუქციონის შეტყობინება მოიცავს:
ა) ფასიანი ქაღალდის სახესა და რეგისტრაციის ნომერს;
ბ) ფასიანი ქაღალდის რაოდენობას;
გ) ფასიანი ქაღალდის ნომინალურ ღირებულებას;
დ) ფასიანი ქაღალდის დაფარვამდე დარჩენილი დღეების რაოდენობას;
ე) აუქციონის ჩატარებისა და განაცხადების მიღების თარიღსა და დროს;
ვ) აუქციონის ჩატარების საშუალებას;
ზ) ანგარიშსწორების ვადებს;
თ) ეროვნული ბანკის საჭიროების შემთხვევაში, მაქსიმალურ საპროცენტო განაკვეთს.
11. აუქციონში მონაწილეობის მიღების თაობაზე განაცხადს კომერციული ბანკი აკეთებს აუქციონის შეტყობინებაში მითითებული კომუნიკაციის საშუალებების მეშვეობით.
12. აუქციონში თითოეული კომერციული ბანკის მიერ წარსადგენი განაცხადების რაოდენობა შეზღუდული არ არის.
13. კომერციული ბანკი აუქციონის განაცხადში უთითებს:
ა) შესასყიდი ფასიანი ქაღალდების რაოდენობას;
ბ) საპროცენტო განაკვეთს.
14. აუქციონზე არ დაიშვება განაცხადი, რომელიც არ არის სწორად შევსებული და დადგენილ დროში წარდგენილი.
15. იმ შემთხვევაში, თუ აუქციონზე არ იქნა წარდგენილი განაცხადები, არა უგვიანეს შემდეგი სამუშაო საბანკო დღისა ეროვნული ბანკი აცხადებს ახალ აუქციონს ამ მუხლის განსაზღვრული წესის დაცვით.
16. აუქციონი ტარდება მრავალი ფასის მეთოდით.
17. აუქციონზე დაშვებული ყველა განაცხადი ლაგდება განაცხადში მითითებული საპროცენტო განაკვეთების ზრდის მიხედვით.
18. პირველ რიგში დაკმაყოფილდება ყველაზე დაბალი საპროცენტო განაკვეთის მქონე განაცხადი, ხოლო შემდგომ ყოველი მომდევნო მაღალი განაკვეთის მქონე განაცხადი და აუქციონი სრულდება მაშინ, როდესაც დაკმაყოფილებული განაცხადების საერთო თანხა გაუთანაბრდება განაცხადების აუქციონის მოცულობას ან საპროცენტო განაკვეთი მიაღწევს მაქსიმალურ საპროცენტო განაკვეთს.
19. იმ შემთხვევაში, თუ აუქციონის დასრულებისას ყველაზე მაღალი ერთი და იგივე საპროცენტო განაკვეთის მქონე რამდენიმე განაცხადის თანხა აღემატება ჯერ კიდევ გაუნაწილებელი ფასიანი ქაღალდების მოცულობას, ეს განაცხადები დაკმაყოფილდებიან პროპორციული განაწილების პრინციპით.
20. აუქციონის დასრულებიდან არა უგვიანეს 2 საათისა, ეროვნული ბანკი აუქციონში მონაწილე ბანკებს უგზავნის აუქციონის შედეგების ამსახველ ინფორმაციას იმავე საშუალებით, რომელი საშუალებითაც გამოცხადდა აუქციონი.
21. თუ კომერციული ბანკი ვერ უზრუნველყოფს აუქციონზე დადებული გარიგების მიხედვით ანგარიშსწორებას დადგენილ ვადებში, მისი ყველა განაცხადი უქმდება და:
ა) კმაყოფილდება დასრულებულ აუქციონზე წარდგენილი ის განაცხადები, რომელშიც საპროცენტო განაკვეთები უფრო დაბალია სხვა განაცხადებთან შედარებით;
ბ) კომერციულ ბანკს ეროვნული ბანკის სასარგებლოდ ეკისრება პირგასამტეხლო აუქციონზე დადებული გარიგების 5%-ის ოდენობით.
22. აუქციონის მეშვეობით გაყიდული ფასიანი ქაღალდების რეალიზაციით მიღებული თანხები მიმართული იქნება კომერციული ბანკის სასესხო დავალიანების შედეგად წარმოქმნილი დავალიანების დასაფარად.
მუხლი 4🔗. საერთაშორისო საბანკო გარანტია
1. მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფის პორტფელისათვის გამოსაყენებელი საერთაშორისო საბანკო გარანტიების სუბრეესტრს ელექტრონული სახით აწარმოებს ეროვნული ბანკი.
2. ეროვნული ბანკის სესხების უზრუნველყოფად გამოყენების მიზნით, გარანტია უნდა აკმაყოფილებდეს ეროვნული ბანკის საბჭოს მიერ დადგენილ კრიტერიუმებს.
3. უცხოურ ვალუტაში გაცემული გარანტიები უზრუნველყოფის პორტფელში აღირიცხება ლარებში და მათი ღირებულების გადაფასება ხდება ყოველკვირეულად, ოთხშაბათობით (ან წინა სამუშაო დღეს, თუ ოთხშაბათი არის დასვენების დღე), გადაფასების დღეს მოქმედი ოფიციალური გაცვლითი კურსით.
4. ეროვნული ბანკი ახორცილებს კომერციული ბანკის მიერ წარდგენილი გარანტიის შედარებას დადგენილ კრიტერიუმებთან და შესაბამისობის შემთხვევაში აკეთებს ჩანაწერს სუბრეესტრში. უცხოურ ვალუტაში გაცემული გარანტიის შემთხვევაში, სუბრეესტრში ჩანაწერის გაკეთებისას ეროვნული ბანკი იყენებს იმ დღეს მოქმედ ოფიციალურ გაცვლით კურსს.
5. ეროვნული ბანკი გაიანგარიშებს წარდგენილი გარანტიის უზრუნველყოფით გასაცემი სესხების ლიმიტს და ატყობინებს კომერციულ ბანკს.
6. კომერციული ბანკის მიერ სესხის დაუბრუნებლობისას ეროვნული ბანკი გარანტთან წარადგენს მოთხოვნას გარანტიით გათვალისწინებული ფორმით, გარანტიის სრულად ან ნაწილობრივ ამოქმედების შესახებ.
7. უცხოურ ვალუტაში გაცემული გარანტიის ამოქმედების შემთხვევაში, გარანტისგან გარანტიის თანხის მოთხოვნა ხდება დაუბრუნებელი სესხის გაცემის დღეს, გარანტიის გადაფასებისთვის გამოყენებული გაცვლითი კურსის გათვალისწინებით.
მუხლი 5🔗. სასესხო აქტივები
1. მონეტარული ოპერაციების უზრუნველყოფის პორტფელისათვის გამოსაყენებელი კომერციული ბანკის სასესხო აქტივების სუბრეესტრს ელექტრონული სახით აწარმოებს ეროვნული ბანკი.
2. არა უგვიანეს ყოველი კალენდარული თვის 10 რიცხვის მომდევნო სამშაბათისა (ან წინა საბანკო დღეს, იმ შემთხვევაში, თუ აღნიშნული სამშაბათი იქნება არასამუშაო დღე), კომერციული ბანკი, რომელსაც სურვილი აქვს საკუთარი სასესხო აქტივები გამოიყენოს ეროვნულ ბანკთან მონეტარული ოპერაციების უზრუნველსაყოფად, ეროვნულ ბანკს დოკუმენტური და ელექტრონული სახით წარუდგენს შესაბამისი სესხების მონაცემებს, ეროვნული ბანკის მიერ დადგენილი ფორმატით.
3. ეროვნული ბანკი ახორციელებს სესხებზე წარდგენილი მონაცემების შემოწმებას დადგენილ კრიტერიუმებთან მის მიერვე შემუშავებული მეთოდოლოგიითა და სიხშირით.
4. უზრუნველყოფის პორტფელში კომერციული ბანკის სასესხო აქტივის ჩართვის და/ან ცვლილებების შეტანის შესახებ გადაწყვეტილების მიღებისას, ეროვნულს ბანკს შეუძლია გაითვალისწინოს:
ა) კომერციული ბანკის მიერ გაცემული სესხების ხარისხის ადეკვატურობა;
ბ) კომერციული ბანკის საკრედიტო რისკის მართვის ხარისხისა და პრაქტიკის ადეკვატურობა;
გ) კომერციული ბანკის საერთო ფინანსური მდგომარეობა.
5. ეროვნული ბანკის საბჭოს მიერ დადგენილი კრიტერიუმების გარდა, კომერციული ბანკის სასესხო აქტივების ხარისხის ადეკვატურობის შეფასებისას, განხილვისა და ანალიზის ძირითად საგანს წარმოადგენს შემდეგი ფინანსური მაჩვენებლები:
ა) ბიზნეს სესხების შემთხვევაში:
ა.ა) აქტივების კაპიტალთან მიმართების – ლევერაჟის კოეფიციენტი;
ა.ბ) სესხის მომსახურების კოეფიციენტი;
ა.გ) სესხის პროცენტის დაფარვის კოეფიციენტი;
ა.დ) ლიკვიდობის კოეფიციენტი;
ა.ე) მარაგების ბრუნვის კოეფიციენტი;
ა.ვ) დებიტორული დავალიანების ბრუნვის კოეფიციენტი;
ა.ზ) მომგებიანობის კოეფიციენტები;
ა.თ) საცალო სესხების შემთხვევაში, შემოსავლის ანიუტეტთან ფარდობის კოეფიციენტი.
6. კომერციული ბანკი პასუხისმგებელია უზრუნველყოფის პორტფელში მოსათავსებელი სასესხო აქტივების შესახებ ეროვნული ბანკისათვის წარდგენილი ინფორმაციის ნამდვილობაზე.
7. ეროვნული ბანკი კომერციულ ბანკთან ერთად საჯარო რეესტრში არეგისტრირებს სასესხო აქტივების უზრუნველყოფის ხელშეკრულებას და მისგან გამომდინარე უფლება-ვალდებულებებს.
8. კომერციული ბანკის სასესხო აქტივების საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის შესაბამისი პროცედურების დასრულების შემდეგ, ეროვნული ბანკი განახორციელებს მათ შესახებ ინფორმაციის შეტანას ეროვნული ბანკის შესაბამის სუბრეესტრში. სასესხო აქტივების სუბრეესტრში არ შეიტანება სასესხო აქტივების ძირითადი თანხაზე მისაღები პროცენტების თანხა.
9. თუ უზრუნველყოფის პორტფელის განახლების დღეს კომერციული ბანკი არ წარადგენს განაცხადს უზრუნველყოფის ხელშეკრულების განახლებაზე, ეროვნული ბანკი კომერციულ ბანკს შეუმცირებს მონეტარული ოპერაციების ლიმიტს ამ უზრუნველყოფის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სასესხო აქტივების თანხით.
10. იმ შემთხვევაში, თუ უზრუნველყოფის ხელშეკრულების განახლების დღის დადგომამდე, კომერციული ბანკის რომელიმე სასესხო აქტივი აღარ აკმაყოფილებს დადგენილ კრიტერიუმებს, და/ან მოხდა სესხის მთლიანად დაფარვა, და/ან მოსალოდნელია ისეთი ცვლილებები, რომელიც გამოიწვევს კომერციული ბანკის უზრუნველყოფის პორტფელის სასესხო აქტივების თანხობრივი მოცულობის 10% და/ან მეტი პროცენტით ცვლილებას, კომერციული ბანკი ვალდებულია აღნიშნულის შესახებ დაუყოვნებლივ აცნობოს ეროვნულ ბანკს.
11. ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია სასესხო აქტივების სუბრეესტრში ნებისმიერ დროს შეიტანოს კორექტირება კომერციული ბანკის მიერ მიწოდებული ინფორმაციის და/ან ეროვნული ბანკის ხელთ არსებული სხვა ნებისმიერი ინფორმაციის საფუძველზე.
12. ამ მუხლის მე-10 და მე-11 პუნქტებით გათვალისწინებული შემთხვევების დადგომისას, კომერციული ბანკი უფლებამოსილია, ჩაანაცვლოს დადგენილ კრიტერიუმებთან შეუსაბამო და/ან დაფარული სესხი მის მიერ წარდგენილი სხვა სესხით, რომელიც აკმაყოფილებს იმ დროისათვის მოქმედ კრიტერიუმებს.
13. უზრუნველყოფის ხელშეკრულებაში ნებისმიერი ცვლილების შეტანა ხორციელდება იმავე პროცედურით, რაც გათვალისწინებულია უზრუნველყოფის ხელშეკრულების თავდაპირველი რეგისტრაციისას.
14. გარდა იმ შემთხვევებისა, როდესაც უზრუნველყოფის პორტფელის შემცირება განპირობებულია სასესხო აქტივის დაფარვით, უზრუნველყოფის პორტფელის შემცირება ეროვნული ბანკის მიერ მოხდება პორტფელში შემავალი აქტივების ეროვნული ბანკის სესხების უზრუნველსაყოფად ფაქტობრივი გამოყენების გათვალისწინებით.
15. უზრუნველყოფის ხელშეკრულებით უზრუნველყოფის პორტფელში მოთავსებული სასესხო აქტივების გამოყენების შესაძლებლობა ძალაში შედის უზრუნველყოფის ხელშეკრულების საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის დღის მომდევნო საბანკო დღიდან.