საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის ბრძანება №302/ნ ,,ოპიოიდური ნარკომანიის დროს ჩანაცვლებითი მკურნალობის პილოტური პროგრამების განხორციელების მეთოდიკის დამტკიცების შესახებ

საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის ბრძანება №302/ნ ,,ოპიოიდური ნარკომანიის დროს ჩანაცვლებითი მკურნალობის პილოტური პროგრამების განხორციელების მეთოდიკის დამტკიცების შესახებ /* Font Definitions */ @font-face {font-family:Sylfaen; panose-1:1 10 5 2 5 3 6 3 3 3;} @font-face {font-family:"Cambria Math"; panose-1:2 4 5 3 5 4 6 3 2 4;} @font-face {font-family:SPLiteraturuly;} @font-face {font-family:"SPLiteraturuly MT";} @font-face {font-family:SPGrotesk;} @font-face {font-family:Geo_dumM;} @font-face {font-family:SPAcademi;} /* Style Definitions */ p.MsoNormal, li.MsoNormal, div.MsoNormal {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} h1 {margin-top:.25in; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-align:center; page-break-after:avoid; font-size:12.0pt; font-family:"SPLiteraturuly MT"; layout-grid-mode:line;} h2 {margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; line-height:12.0pt; page-break-after:avoid; font-size:10.0pt; font-family:SPLiteraturuly; letter-spacing:2.75pt; font-weight:normal;} h3 {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; line-height:12.0pt; page-break-after:avoid; font-size:10.0pt; font-family:"SPLiteraturuly MT"; letter-spacing:2.5pt;} h6 {margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; page-break-after:avoid; font-size:10.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.MsoToc1, li.MsoToc1, div.MsoToc1 {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:12.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.MsoToc2, li.MsoToc2, div.MsoToc2 {margin-top:0in; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:12.0pt; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:12.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.MsoToc3, li.MsoToc3, div.MsoToc3 {margin-top:0in; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:24.0pt; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:12.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.MsoToc4, li.MsoToc4, div.MsoToc4 {margin-top:0in; margin-right:0in; margin-bottom:12.0pt; margin-left:.5in; text-align:center; font-size:12.0pt; font-family:"SPLiteraturuly MT"; letter-spacing:5.0pt; font-weight:bold;} p.MsoFootnoteText, li.MsoFootnoteText, div.MsoFootnoteText {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:12.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.MsoHeader, li.MsoHeader, div.MsoHeader {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} p.MsoFooter, li.MsoFooter, div.MsoFooter {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} span.MsoFootnoteReference {vertical-align:super;} p.MsoTitle, li.MsoTitle, div.MsoTitle {margin-top:300.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:3.0pt; margin-left:0in; text-align:center; font-size:16.0pt; font-family:"SPGrotesk","sans-serif"; letter-spacing:3.0pt; font-weight:bold;} p.MsoBodyText, li.MsoBodyText, div.MsoBodyText {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:14.0pt; font-family:SPAcademi;} p.MsoBodyText2, li.MsoBodyText2, div.MsoBodyText2 {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; line-height:12.0pt; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} p.MsoPlainText, li.MsoPlainText, div.MsoPlainText {margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; page-break-before:always; font-size:10.0pt; font-family:SPLiteraturuly; font-style:italic;} p.MsoAutoSig, li.MsoAutoSig, div.MsoAutoSig {margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:12.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} p.parlamdrst, li.parlamdrst, div.parlamdrst {mso-style-name:parlamdrst; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:14.2pt; font-size:11.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.chveulebrivi, li.chveulebrivi, div.chveulebrivi {mso-style-name:chveulebrivi; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:14.2pt; font-size:10.0pt; font-family:SPLiteraturuly; layout-grid-mode:line;} p.data, li.data, div.data {mso-style-name:data; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:10.0pt; font-family:SPLiteraturuly; layout-grid-mode:line; font-style:italic;} p.petiti, li.petiti, div.petiti {mso-style-name:petiti; margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:14.2pt; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:8.5pt; font-family:SPLiteraturuly; layout-grid-mode:line; font-style:italic;} p.prezident, li.prezident, div.prezident {mso-style-name:prezident; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; font-size:10.0pt; font-family:SPLiteraturuly; layout-grid-mode:line;} p.kanoni, li.kanoni, div.kanoni {mso-style-name:kanoni; margin-top:.25in; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-align:center; font-size:12.0pt; font-family:"Geo_dumM","serif"; letter-spacing:3.0pt; font-weight:bold;} p.kitxva, li.kitxva, div.kitxva {mso-style-name:kitxva; margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:28.35pt; font-size:12.0pt; font-family:SPLiteraturuly; font-weight:bold;} p.pasuxi, li.pasuxi, div.pasuxi {mso-style-name:pasuxi; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:14.2pt; font-size:12.0pt; font-family:SPLiteraturuly;} p.Style1, li.Style1, div.Style1 {mso-style-name:Style1; margin-top:20.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; text-autospace:none; font-size:10.0pt; font-family:"SPLiteraturuly MT"; font-weight:bold;} p.abzacixml, li.abzacixml, div.abzacixml {mso-style-name:abzaci_xml; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:justify; text-indent:14.15pt; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif";} p.sulcvlilebaxml, li.sulcvlilebaxml, div.sulcvlilebaxml {mso-style-name:sul_cvlileba_xml; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-indent:14.15pt; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.zogadinacilixml, li.zogadinacilixml, div.zogadinacilixml {mso-style-name:zogadi_nacili_xml; margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; text-indent:-42.5pt; line-height:12.0pt; page-break-after:avoid; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.gansakutrebulinacilixml, li.gansakutrebulinacilixml, div.gansakutrebulinacilixml {mso-style-name:gansakutrebuli_nacili_xml; margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; text-indent:-42.5pt; page-break-after:avoid; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.sataurixml, li.sataurixml, div.sataurixml {mso-style-name:satauri_xml; margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-align:center; text-indent:14.15pt; font-size:12.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.tarigixml, li.tarigixml, div.tarigixml {mso-style-name:tarigi_xml; margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-align:center; text-indent:14.2pt; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.satauri2, li.satauri2, div.satauri2 {mso-style-name:satauri2; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.danartixml, li.danartixml, div.danartixml {mso-style-name:danarti_xml; margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-align:right; text-indent:14.2pt; font-size:10.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold; font-style:italic;} p.khelmoceraxml, li.khelmoceraxml, div.khelmoceraxml {mso-style-name:khelmocera_xml; margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-indent:14.15pt; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.ckhrilixml, li.ckhrilixml, div.ckhrilixml {mso-style-name:ckhrili_xml; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; font-size:9.0pt; font-family:"Sylfaen","serif";} p.mimgebixml, li.mimgebixml, div.mimgebixml {mso-style-name:mimgebi_xml; margin:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; text-indent:14.2pt; font-size:14.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.saxexml, li.saxexml, div.saxexml {mso-style-name:saxe_xml; margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:0in; margin-bottom:.0001pt; text-align:center; text-indent:14.15pt; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.adgilixml, li.adgilixml, div.adgilixml {mso-style-name:adgili_xml; margin-top:6.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:6.0pt; margin-left:0in; text-align:center; text-indent:14.2pt; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} p.kodixml, li.kodixml, div.kodixml {mso-style-name:kodi_xml; margin-top:0in; margin-right:0in; margin-bottom:12.0pt; margin-left:255.1pt; text-align:right; page-break-after:avoid; font-size:10.0pt; font-family:"Sylfaen","serif";} p.muxlixml, li.muxlixml, div.muxlixml {mso-style-name:muxli_xml; margin-top:12.0pt; margin-right:0in; margin-bottom:0in; margin-left:42.5pt; margin-bottom:.0001pt; text-indent:-42.5pt; line-height:12.0pt; page-break-after:avoid; font-size:11.0pt; font-family:"Sylfaen","serif"; font-weight:bold;} /* Page Definitions */ @page Section1 {size:8.5in 11.0in; margin:56.7pt .5in 56.7pt 85.05pt;} div.Section1 {page:Section1;} /* List Definitions */ ol {margin-bottom:0in;} ul {margin-bottom:0in;} სახელმწიფო სარეგისტრაციო კოდი 470.170.000.22.035.007.888 საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის    ბრძანება №302/ნ 2005 წლის 24 ნოემბერი ქ. თბილისი ოპიოიდური ნარკომანიის დროს ჩანაცვლებითი მკურნალობის პილოტური პროგრამების განხორციელების მეთოდიკის დამტკიცების შესახებ „ნარკოტიკული საშუალებების, ფსიქოტროპული ნივთიერებების, პრეკურსორებისა და ნარკოლოგიური დახმარების შესახებ” საქართველოს კანონის 38-ე მუხლის მე-4 პუნქტის შესაბამისად, ვბრძანებ: 1. დამტკიცდეს ოპიოიდური ნარკომანიის დროს ჩანაცვლებითი მკურნალობის პილოტური პროგრამების განხორციელების თანდართული მეთოდიკა. 2. ჩანაცვლებითი პროგრამების მომზადება, მათი ექსპერტიზა, მათ განხორციელებაზე მონიტორინგი და შედეგიანობის ანალიზი დაევალოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის დეპარტამენტს (ლ.ბარამიძე). 3. ბრძანების შესრულებაზე კონტროლი დაევალოს მინისტრის მოადგილეს ნ. ფრუიძეს. 4. ბრძანება ამოქმედდეს გამოქვეყნისთანავე. ლ. ჭიპაშვილი ოპიოიდური ნარკომანიის დროს ჩანაცვლებითი მკურნალობის პილოტური პროგრამების განხორციელების მეთოდიკა     მუხლი 1🔗. ოპიოიდური ნარკომანიის დროს ჩანაცვლებითი მკურნალობის პილოტური პროგრამების განხორციელების მეთოდიკის შექმნის საფუძველი და მოქმედების სფერო ოპიოიდური ნარკომანიის დროს ჩანაცვლებითი მკურნალობის პილოტური პროგრამების განხორციელების მეთოდიკა (შემდგომში – „ჩანაცვლებითი მკურნალობა) იქმნება „ნარკოტიკული საშუალებების, ფსიქოტროპული ნივთიერებების, პრეკურსორებისა და ნარკოლოგიური დახმარების შესახებ” საქართველოს კანონის 38ე მუხლის მე-3 და მე-4 პუნქტების საფუძველზე და არეგულირებს ჩანაცვლებითი მკურნალობის დანერგვას საქართველოში.     მუხლი 2🔗. ჩანაცვლებითი მკურნალობა და მისი სახეები 1. ჩანაცვლებითი მკურნალობა არის ნარკოტიკული დამოკიდებულების მკურნალობა ჩამანაცვლებელი ნარკოტიკის გამოყენებით, რომელსაც გააჩნია ჯვარედინი დამოკიდებულება და ჯვარედინი ტოლერანტობა იმ ნარკოტიკული ნივთიერების მიმართ, რომლისადმიც განვითარებულია დამოკიდებულების სინდრომი. 2. ოპიოიდური დამოკიდებულების ჩანაცვლებითი მკურნალობისთვის გამოიყენება ჩამანაცვლებელი ოპიოიდური პრეპარატი – სამკურნალწამლო საშუალება, რომელიც მიეკუთვნება ოპიოიდთა ჯგუფს. 3. ოპიოიდური ჩანაცვლებითი მკურნალობის სახეებია: ა) ხანმოკლე დეტოქსიკაცია – ჩამანაცვლებელი პრეპარატის კლებითი დოზებით მკურნალობა არა უმეტეს ერთი თვის განმავლობაში; ბ) ჩამანაცვლებელი პრეპარატით ხანგრძლივი დეტოქსიკაცია – ჩამანაცვლებელი პრეპარატის კლებითი დოზებით მკურნალობა ერთ თვეზე მეტი ვადის განმავლობაში; გ) ხანმოკლე ჩანაცვლებითი მხარდამჭერი მკურნალობა – ჩამანაცვლებელი პრეპარატის სტაბილური დოზებით მკურნალობა 6 თვემდე ვადით; დ) ხანგრძლივი ჩანაცვლებითი მხარდამჭერი მკურნალობა – ჩამანაცვლებელი პრეპარატის სტაბილური დოზებით მკურნალობა 6 თვეზე მეტი ვადით.  მუხლი 3🔗. ჩანაცვლებითი მკურნალობის მიზნები და ამოცანები 1. ოპიოიდური დამოკიდებულებით დაავადებულ პირთა სომატური და ფსიქიკური მდგომარეობის გაუმჯობესება, სოციალური ადაპტაცია, საზოგადოებაში რეინტეგრაცია, აივ ინფექციის, B და C ჰეპატიტებისა და სხვა ინიექციური გზით გადამდები დაავადებების პრევენცია. 2. ჩანაცვლებითი მკურნალობისა და სამედიცინოსოციალური რეაბილიტაციის გზით პაციენტებში მყარი რემისიის მდგომარეობის მიღწევა. 3. აივინფიცირებულ ოპიოიდებზე დამოკიდებულ პირთა მიერ ნარკოტიკების ინიექციური გზით მოხმარების შეწყვეტა და მათი ფსიქოსომატური მდგომარეობის გაუმჯობესება. 4. ნარკოტიკების ინიექციურ მომხმარებელთა მოზიდვა სამედიცინო დაწესებულებებში, მათი სანიტარიული განათლებისა და ჯანმრთელობის მდგომარეობის (აივ ინფექცია/შიდსზე, სიფილისზე და სხვ.) გამოკვლევის მიზნით. 5. ჩანაცვლებითი მკურნალობის პროგრამაში ჩართულ პირთა რესოციალიზაციის მიზნით.     მუხლი 4🔗. ჩანაცვლებითი მკურნალობის პროგრამის განხორციელების უზრუნველყოფა   1. ჩანაცვლების მკურნალობის პროგრამების განხორციელების უფლება აქვს შესაბამისი ლიცენზიების მქონე სამედიცინო დაწესებულებას, რომელსაც შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს მიერ დამტკიცებული აქვს კონკრეტული ოპიოიდით ჩამანაცვლებელი მკურნალობის პროგრამა. 2. კონკრეტული პრეპარატით ჩანაცვლებითი პროგრამები მტკიცდება შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის ინდივიდუალურ სამართლებრივი აქტით. 3. პროგრამის განხორციელების მსურველმა შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროში უნდა წარადგინოს: ა) საკუთრივ ჩანაცვლებითი მკურნალობის პროგრამა შესაბამისი სამკურნალორეაბილიტაციური ღონისძიებების სტანდარტებით; ბ) დაწესებულების სალიცენზიო დოკუმენტაცია; გ) ხელშეკრულებები ნარკოტიკული საშუალებების მომწოდებელთან; დ) დარგის ექსპერტების რეკომენდაციები. 4. ჩანაცვლებითი მკურნალობის განმახორციელებელი სამედიცინო დაწესებულების ხელმძღვანელის მიერ იქმნება საექიმოსაკონსულტაციო კომისია ექიმებისა (მინიმუმ სამი ექიმინარკოლოგი) და ფსიქოთერაპევტის შემადგენლობით. კომისია მისი კომპეტენციის ფარგლებში წარმართავს პაციენტთა მკურნალობის პროცესს. 5. პილოტური პროგრამების მართვის ეფექტურობისათვის იქმნება ექსპერტთა საბჭო, რომელსაც აქვს სათათბირო და საკონსულტაციო სტატუსი, რომელიც კომპლექტდება დარგის წამყვანი სპეციალისტებითა და საზოგადოების სხვა წარმომადგენლებით და რომელიც მონაწილეობას იღებს ჩანაცვლებითი პროგრამების განხორციელებისას წარმოშობილი პრობლემების განხილვასა და გადაწყვეტაში. ექსპერტთა საბჭოს შემადგენლობას განსაზღვრავს ჩანაცვლებითი პროგრამის განმახორციელებელი დაწესებულების ხელმძღვანელობა შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროსთან შეთანხმებით.     მუხლი 5🔗. ჩანაცვლებითი მკურნალობის პროგრამაში პაციენტთა ჩართვის კრიტერიუმები ჩანაცვლებითი მკურნალობის პროგრამაში პაციენტთა ჩართვის საფუძვლებია: ა) ოპიოიდებზე დამოკიდებულების სინდრომის (აქტიური დამოკიდებულება) დიაგნოზისა და მასთან ერთად ამ მუხლის “ბ” ქვეპუნქტში აღნიშნულ კრიტერიუმთაგან არანაკლებ ერთერთის არსებობა; ბ) შემდეგი კრიტერიუმები: ბ.ა) არანაკლებ 21 (მეთადონის შემთხვევაში 25) წლის ასაკისა; ოპიოიდური ჯგუფის ნარკოტიკული ნივთიერებების მოხმარების მინიმუმ 3 წლის, ამასთან, ინტრავენური მოხმარების, სულ მცირე, 1 წლის სტაჟის არსებობა; ოპიოიდური დამოკიდებულების სხვა მეთოდებით წარუმატებელი მკურნალობის, მინიმუმ, ერთი მცდელობის; ბ.ბ) აივ/ინფიცირება, შიდსით დაავადება; ბ.გ) ორსულობა; ბ.დ) სხვა განსაკუთრებული კლინიკურსოციალური მაჩვენებლების შემთხვევაში, გამონაკლისის სახით, ექსპერტთა საბჭოს გადაწყვეტილება.     მუხლი 6🔗. პაციენტთა ჩანაცვლებითი მკურნალობის პროგრამაში ჩართვის წესი 1. პაციენტის ჩანაცვლებითი მკურნალობის პროგრამაში ჩართვა ხორციელდება სამედიცინო კომისიის გადაწყვეტილებით, თუკი პაციენტი აკმაყოფილებს მე-5 მუხლის ჩამოთვლილ კრიტერიუმებს, გარდა “ბ.დ” ქვეპუნქტისა. 2. მე5 მუხლის “ბ.დ” ქვეპუნქტის შემთხვევაში პაციენტის ჩანაცვლებითი მკურნალობის პროგრამაში ჩართვა ხორციელდება სამედიცინო კომისიის წარდგინებით ექსპერტთა საბჭოსთვის, რომელიც იღებს საბოლოო გადაწყვეტილებას. 3. ჩანაცვლებითი მკურნალობის პროგრამაში პაციენტის ჩასართავად მოქალაქის განცხადების საფუძველზე, სამედიცინო კომისია განიხილავს პროგრამაში მისი ჩართვის მიზანშეწონილობას და იღებს სათანადო გადაწყვეტილებას. 4. განცხადებას თან უნდა ახლდეს პირადობის დამადასტურებელი მოწმობა, ცნობა ჯანმრთელობის შესახებ და მე-5 მუხლის “ბ.ა” ქვეპუნქტის დაკმაყოფილების შემთხვევაში, ადრე ჩატარებული მკურნალობის დამადასტურებელი დოკუმენტი, ხოლო “ბ.ბ” და “ბ.გ” ქვეპუნქტების შემთხვევაში – შესაბამისი დამადასტურებელი დოკუმენტაცია. 5. პროგრამაში ჩართვის შემთხვევაში პაციენტსა და დაწესებულებას შორის ფორმდება ორმხრივი ხელშეკრულება მხარეთა უფლებამოვალეობების შესახებ. 6. ჩანაცვლებითი მკურნალობის პროგრამაში პაციენტთა ჩართვა წყდება კონკრეტული პროგრამით განსაზღვრული ლიმიტის ამოწურვის შემთხვევაში.     მუხლი 7🔗. ჩანაცვლებითი მკურნალობის განხორციელება 1. თითოეული პაციენტის მკურნალობა წარმოებს ინდივიდუალური პროგრამის მიხედვით, რომელსაც ადგენს მკურნალი ექიმი და ამტკიცებს სამედიცინო კომისია. ინდივიდუალური პროგრამა შეთანხმებული უნდა იყოს პაციენტთან. 2. ჩანაცვლებითი პრეპარატის საწყისი დოზის განსაზღვრა ხორციელდება მკურნალი ექიმის მიერ ამბულატორიულ ან სტაციონარულ პირობებში და მტკიცდება საექიმო კომისიის მიერ. 3. ინდივიდუალური პროგრამა უნდა ითვალისწინებდეს კომპლექსურ სამედიცინო და ფსიქოსოციალურ დახმარებას. 4. პაციენტის მიერ ჩანაცვლებითი პრეპარატის მიღება სამკურნალო დაწესებულებაში ხორციელდება სამედიცინო პერსონალის კონტროლის ქვეშ. 5. ჩანაცვლებითი მკურნალობის პროგრამაში მყოფი პაციენტის სხვა სტაციონარში სამკურნალოდ მოხვედრის შემთხვევაში, ამ უკანასკნელი დაწესებულების ხელმძღვანელობის მოთხოვნის საფუძველზე, დაწესებულებას უნდა გადაეცეს ჩამანაცვლებელი პრეპარატის ის რაოდენობა, რომელიც აუცილებელია პაციენტის სტაციონარში მკურნალობის პერიოდისათვის, მაგრამ არა უმეტეს 7 დღის ულუფისა. მკურნალი ექიმი ნარკოლოგის მიერ სტაციონარული ავადმყოფობის ისტორიაში უნდა დაფიქსირდეს შესაბამისი კონსულტაცია, სადაც მითითებულ უნდა იქნეს: წამლის ფორმა, პრეპარატის დოზირება, გადაცემული პრეპარატის რაოდენობა და სხვა სპეციფიკური საკითხები. პაციენტის მიერ პრეპარატის მიღების კონტროლი ხორციელდება სამედიცინო პერსონალის თანდასწრებით, რის შესახებ ყოველ ცალკეულ შემთხვევაში ისტორიაში კეთდება შესაბამისი ჩანაწერი ექიმის მიერ, რასაც ადასტურებს შესაბამისი განყოფილების გამგე. 6. ავადმყოფის ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო ნარკოლოგიურ დაწესებულებაში გამოცხადების დადასტურებული შეუძლებლობის შემთხვევაში, პაციენტისთვის კუთვნილი ულუფის (მაქსიმუმ 2 დღის) მიწოდება ხორციელდება ექთნის მიერ. შესაძლებელია აგრეთვე ულუფის (არა უმეტეს 2 დღისა) გატანება პაციენტის ოჯახის წევრისთვის, მისი პირადი განცხადებისა და სამედიცინო კომისიის გადაწყვეტილების საფუძველზე. ბინაზე მიწოდება შესაძლებელია გაგრძელდეს არა უმეტეს 7 დღისა. უფრო ხანგრძლივი პერიოდის მანძილზე ბინაზე მიწოდების შესაძლებლობას განსაზღვრავს ექსპერტთა საბჭო მკურნალი ექიმის მიერ წარმოდგენილი დასაბუთების საფუძველზე. 7. პაციენტის ქალაქიდან ქვეყნის შიგნით გადაადგილების მიზეზის დასაბუთებულ შემთხვევაში, საექიმო კომისიას აქვს უფლება ხელზე გაატანოს მხოლოდ 3 დღის ულუფა. უფრო ხანგრძლივი ვადით ულუფის გატანების მიზანშეწონილობას განსაზღვრავს ექპერტთა საბჭო.     მუხლი 8🔗. ექიმის დანიშნულების გარეშე ნარკოტიკული/ ფსიქოტროპული საშუალებების მიღების კონტროლი 1. ყოველი მორიგი ულუფის მიღებამდე უნდა მოხდეს პაციენტის მდგომარეობის შეფასება მედპერსონალის მიერ. საეჭვო შემთხვევებში ტარდება შარდის ქიმიურტოქსიკოლოგიური ანალიზი. 2. პროფილაქტიკური მიზნით უნდა ტარდებოდეს თითოეული პაციენტის შარდის შემთხვევითი გადამოწმება ნარკოტიკულ/ფსიქოაქტიურ ნივთიერებებზე. პირველი სამი თვის განმავლობაში უნდა ჩატარდეს არანაკლებ 3 ანალიზისა თვეში და არანაკლებ 2 ანალიზისა თვეში, ყოველი მომდევნო თვის განმავლობაში.     მუხლი 9🔗. ჩანაცვლებითი მხარდამჭერი მკურნალობის კურსის დასრულება ჩანაცვლებითი მკურნალობის გეგმური დასრულება ხორციელდება პაციენტთან შეთანხმებით, სამედიცინო კომისიის წარდგინებით, ექსპერტთა საბჭოს მიერ დამტკიცების შემდეგ. ჩანაცვლებითი მხარდამჭერი მკურნალობის გეგმური დასრულება ხორციელდება დეტოქსიკაციის კურსის ჩატარებით.     მუხლი 10🔗. ჩანაცვლებითი მხარდამჭერი მკურნალობის შეწყვეტა 1. ჩანაცვლებითი მკურნალობის არაგეგმური შეწყვეტა შესაძლებელია გამოწვეული იყოს პაციენტისგან დამოუკიდებელი მიზეზებით (თავისუფლების აღკვეთა, გამგზავრება და სხვ.) ან პროგრამიდან გარიცხვით. 2. პროგრამიდან გარიცხვის კრიტერიუმებია: ა) რეჟიმის უხეში დარღვევა; ბ)ნარკოტიკული/ფსიქოტროპული ნივთიერებების ექიმის დანიშნულების გარეშე მიღების ფაქტები; გ) სამედიცინო პერსონალის მიმართ არაკორექტული მოქცევა; დ) მკურნალობის ინდივიდუალური პროგრამის ხშირი უგულებელყოფა; ე) თვეში 5 არასაპატიო გაცდენა. 3. ზემოთ ჩამოთვლილი დარღვევების პირველი შემთხვევისას, პაციენტი წერილობით უნდა გაფრთხილებულ იქნეს მოსალოდნელი სანქციების შესახებ. განმეორებითი დარღვევის შემთხვევაში პაციენტის პროგრამიდან გარიცხვა მოხდება სამედიცინო კომისიის წარდგინებითა და ექსპერტთა საბჭოს დამტკიცებით. 4. განსაკუთრებით უხეში დარღვევის შემთხვევაში (პერსონალის მიმართ უხეში მოქცევა, ნარკოტიკების მოპარვა, ნარკოტიკებით ვაჭრობა და სხვ.) პაციენტი შესაძლოა გარიცხულ იქნეს პროგრამიდან პირველივე დარღვევის შემდგომ. 5. პროგრამიდან გარიცხვის შემთხვევაში პაციენტს უტარდება მოკლევადიანი (8-10დღიანი) დეტოქსიკაციის კურსი. 6. გამონაკლის შემთხვევაში, პაციენტის წარმატებული სამედიცინო და სოციალური რეაბილიტაციის ან მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობის გათვალისწინებით, მიუხედავად ორი დარღვევისა, ექსპერტთა საბჭომ შესაძლოა პაციენტს მისცეს მკურნალობის კურსის გაგრძელების უფლება მკაცრი გაფრთხილების ფონზე.     მუხლი 11🔗. ჩამანაცვლებელი ნარკოტიკული საშუალების მიღების, შენახვისა და გაცემის წესები ჩანაცვლებითი მკურნალობის განმახორციელებელი დაწესებულების მიერ ჩამანაცვლებელი პრეპარატის მიღება, შენახვა და გაცემა წარმოებს საქართველოში მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად.