ბოლნისის მუნიციპალიტეტში ადრეული აღზრდისა და განათლების მომსახურების მიმწოდებელი ან/და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების მომსახურების მიმწოდებელი და სასკოლო მზაობის პროგრამის განმახორციელებელი დაწესებულების პერსონალის პროფესიული სტანდარტების დამტკიცების შესახებ

ბოლნისის მუნიციპალიტეტში ადრეული აღზრდისა და განათლების მომსახურების მიმწოდებელი ან/და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების მომსახურების მიმწოდებელი და სასკოლო მზაობის პროგრამის განმახორციელებელი დაწესებულების პერსონალის პროფესიული სტანდარტების დამტკიცების შესახებ ბოლნისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს დადგენილება  №46 2017 წლის 16 ოქტომბერი ქ. ბოლნისი ბოლნისის მუნიციპალიტეტში ადრეული აღზრდისა და განათლების მომსახურების მიმწოდებელი ან/და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების მომსახურების მიმწოდებელი და სასკოლო მზაობის პროგრამის განმახორციელებელი დაწესებულების პერსონალის პროფესიული სტანდარტების დამტკიცების შესახებ „ადრეული და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების შესახებ” საქართველოს კანონის 28-ე მუხლის მე-4 პუნქტის „დ” ქვეპუნქტის საფუძველზე, ბოლნისის მუნიციპალიტეტის საკრებულო ადგენს: მუხლი 1🔗 დამტკიცდეს თანდართული „ბოლნისის მუნიციპალიტეტში ადრეული აღზრდისა და განათლების მომსახურების მიმწოდებელი  ან/და  სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების მომსახურების მიმწოდებელი და სასკოლო მზაობის პროგრამის განმახორციელებელი დაწესებულების პერსონალის  პროფესიული სტანდარტები”, დანართი №1-ის შესაბამისად. მუხლი 2🔗 დადგენილება ამოქმედდეს გამოქვეყნებისთანავე და გავრცელდეს 2017 წლის 1 ოქტომბრიდან წარმოშობილ სამართლებრივ ურთიერთობებზე. ბოლნისის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს თავმჯდომარეთამაზ ჟორჟოლიანი დანართი №1 ბოლნისის მუნიციპალიტეტში ადრეული აღზრდისა და განათლების მომსახურების მიმწოდებელი ან/და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების მომსახურების მიმწოდებელი  და  სასკოლო მზაობის პროგრამის განმახორციელებელი დაწესებულების პერსონალის პროფესიული სტანდარტები თავი I. ზოგადი დებულებები მუხლი 1🔗. პერსონალის პროფესიული სტანდარტის ცნება პერსონალის პროფესიული სტანდარტი (შემდგომში – სტანდარტი) არის პროფესიული ცოდნის და პრაქტიკული უნარების ერთობლიობა, რომელსაც უნდა ფლობდეს ბოლნისის მუნიციპალიტეტში ადრეული აღზრდისა და განათლების მომსახურების მიმწოდებელი ან/და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების მომსახურების მიმწოდებელი და სასკოლო მზაობის პროგრამის განმახორციელებელი როგორც საჯარო, ისე კერძო დაწესებულების (შემდგომში – დაწესებულება) პერსონალი. მუხლი 2🔗. სტანდარტის რეგულირების სფერო სტანდარტი, პერსონალის კლასტერის მიხედვით, განსაზღვრავს დაწესებულების პერსონალისთვის აუცილებელ კვალიფიკაციას, გამოცდილებას, პროფესიულ ცოდნას და უნარებს. მუხლი 3🔗. სტანდარტის სტრუქტურა წინამდებარე დოკუმენტში პერსონალის პროფესიული სტანდარტები წარმოდგენილია კლასტერების მიხედვით და თითოეული კლასტერში მოცემულია ის კვალიფიკაცია, გამოცდილება, ცოდნა და უნარები, რომელსაც უნდა ფლობდეს პერსონალი საკუთარი უფლებამოსილებების წარმატებით განხორციელებისთვის. დოკუმენტი ასევე ადგენს პერსონალის ღირებულების, ბავშვთა კეთილდღეობაზე ზრუნვის, პერსონალის პროფესიული  გარემოსა და მრავალფეროვნებისა და ინკლუზიის მხარდამჭერ სტანდარტებს. მუხლი 4🔗. ტერმინთა განმარტება 1. სტანდარტში გამოყენებულ ტერმინებს აქვს იგივე მნიშვნელობა, რაც ,,ადრეული და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების შესახებ”  საქართველოს კანონში. 2. ამ სტანდარტის მიზნებისთვის, ქვემოთ ჩამოთვლილი ტერმინები განიმარტება შემდეგნაირად: ა) დაწესებულების პერსონალი – დაწესებულების ადამიანური რესურსი; ყველა ის პირი, რომელიც დაწესებულებისთვის ასრულებს სამუშაოს დაწესებულებასთან დადებული შრომის ხელშეკრულების საფუძველზე; ბ) კლასტერი – საერთო მიმართულებებზე მომუშავე პერსონალის პირობითი დაჯგუფება; გ)ადმინისტრაციული პერსონალი – პერსონალი, რომელიც საკუთარი უფლებამოსილების ფარგლებში მართავს და ზედამხედველობას უწევს დაწესებულებაში განხორციელებულ პროცესებს და ამ პროცესებში ჩართულ თანამშრომლებს. ადმინისტრაციული პერსონალი პასუხისმგებელია დაწესებულება მართოს შემდეგი მიმართულებებით: საგანმანათლებლო პროცესი, სტრატეგიული  მართვა, მატერიალური რესურსი, ადამიანური რესურსი; დ) საგანმანათლებლო პროგრამის მართვა – დაწესებულების საგანმანათლებლო პროგრამის (პროცესი, ფიზიკური გარემო, სოციალური გარემო და ა.შ.) და მასში ჩართული ადამიანური რესურსის მართვა; ე) სტრატეგიული მართვა – დაწესებულების ორგანიზაციული მართვა, მისიის და მიზნების განსაზღვრა, სტრატეგიული გეგმების შედგენა, ამ მხრივ საჭიროებების დადგენა და შესაბამისი რეაგირება; ვ) მატერიალური რესურსის მართვა – დაწესებულებაში არსებული მატერიალური რესურსის, ინფრასტრუქტურის, ფინანსების, მარაგების მართვა; ზ) ადამიანური რესურსის მართვა – დაწესებულების ადამიანური რესურსისთვის საჭიროებების განსაზღვრა, შესაბამისი ცვლილებების დაგეგმვა, განხორციელება და სხვა; თ) საგანმანათლებლო პერსონალი – პერსონალი, რომელიც უზრუნველყოფს საგანმანათლებლო პროცესის დაგეგმვას, განხორციელებასა და შეფასებას. ამ მიმართულებით ძირითადი პერსონალი არის აღმზრდელ-პედაგოგი, რომლის პროფესიული სტანდარტი განისაზღვრება საქართველოს მთავრობის დადგენილებით. ამასთან, საგანმანათლებლო პროცესის საჭიროებიდან გამომდინარე, დაწესებულებაში შესაძლებელია არსებობდეს საგანმანათლებლო პროცესის მხარდამჭერი და ბავშთა ინკლუზიის მხარდამჭერი პერსონალი; ი) საგანმანათლებლო პროცესის მხარდამჭერი პერსონალი – პერსონალი, რომელიც უზრუნველყოფს საგანმანათლებლო პროგრამის ცალკეული მიმართულებების სპეციფიკურ, სიღრმისეულ განხორციელებას, ან მთლიანობაში უწევენ დახმარებას საგანმანათლებლო პროცესს (მაგ.: აღმზრდელი, მუსიკის მასწავლებელი, რითმიკის მასწავლებელი, ცეკვის მასწავლებელი, ხატვის მასწავლებელი, ბიბლიოთეკარი, ჯგუფის ასისტენტი და ა.შ.); კ) ბავშვთა ინკლუზიის მხარდამჭერი პერსონალი – პერსონალი, რომელიც უზრუნველყოფს საგანმანათლებლო პროგრამაში ბავშვთა ჩართულობის ხელშეწყობას (მაგ.: სპეციალური პედაგოგი, ენისა და მეტყველების თერაპევტი, ფსიქოლოგი, ოკუპაციური თერაპევტი და ა.შ.); ლ) ჯანმრთელობის დაცვის პერსონალი – პერსონალი, რომლის მოვალეობაა პროგრამაში ჩართული ბავშვებისა და პერსონალის ჯანმრთელობაზე ზრუნვა; მ) ტექნიკური პერსონალი – პერსონალი, რომელიც პასუხისმგებელია დაწესებულებაში ჰიგიენაზე, კვებაზე, მატერიალური რესურსის გამართულობაზე,  მცენარეთა მოვლაზე და უსაფრთხოებაზე; ნ) ჰიგიენაზე პასუხისმგებელი პერსონალი – პერსონალი, რომელიც უზრუნველყოფს დაწესებულების სისუფთავეს, სანიტარიული და ჰიგიენის ნორმების დაცვას; ო) კვებაზე პასუხისმგებელი პერსონალი – პერსონალი, რომელიც დაწესებულების მიერ კვების მომსახურების გაწევის შემთხვევაში, დაწესებულების სივრცეში უზრუნველყოფს ბავშვებისთვის ჯანსაღი საკვების მომზადებას; პ) მატერიალური რესურსის გამართულობაზე პასუხისმგებელი პერსონალი – პერსონალი, რომელიც უზრუნველყოფს დაწესებულებაში არსებული ტექნიკისა და ტექნოლოგიების გამართულად ფუნქციონირებას, ასევე ასრულებს სხვადასხვა სახის ფიზიკურ სამუშაოს; ჟ) მცენარეთა მოვლაზე პასუხისმგებელი პერსონალი – პერსონალი, რომელიც უზრუნველყოფს დაწესებულებაში (შენობაში, ეზოში) არსებული მცენარეების მოვლას; რ) უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელი პერსონალი – პერსონალი, რომელიც უზრუნველყოფს დაწესებულების შენობის, მატერიალური რესურსისა და საგანმანათლებლო პროგრამაში ჩართული პირების (ბავშვებისა და პერსონალის) უსაფრთხოების დაცვას; ს) თემი – ერთ ტერიტორიაზე განსახლებულ ადამიანთა ერთობა, რომელთაც საერთო ინტერესები და ღირებულებითი იდენტიფიკაცია გააჩნიათ. ტ) საგანმანათლებლო პროგრამა – სასწავლო პროცესის, გარემოს, ჩართული მხარეების და მათ შორის ურთიერთკავშირის ერთობლიობა. თავი II დაწესებულების პერსონალის შემადგენლობა მუხლი 5🔗. დაწესებულების  პერსონალის შემადგენლობა დაწესებულება, მისი მიზნების მისაღწევად და კანონმდებლობით დადგენილი სტანდარტების უზრუნველსაყოფად ნიშნავს თანამშრომლებს, რომლებიც მათი ფუნქციური დატვირთვის შესაბამისად შეიძლება განეკუთვნებოდნენ ჩამოთვლილთაგან ერთ-ერთ ჯგუფს (კლასტერი): 1. ადმინისტრაციული პერსონალი, რომელიც პასუხისმგებელია: ა) საგანმანათლებლო პროგრამის მართვაზე; ბ) სტრატეგიულ მართვაზე; გ) მატერიალური რესურსების მართვაზე; დ) ადამიანური რესურსების მართვაზე. 2. საგანმანათლებლო პერსონალი, რომელსაც მიეკუთვნება: ა) აღმზრდელ-პედაგოგი; ბ) საგანმანათლებლო პროცესის მხარდამჭერი პერსონალი; გ) ბავშვთა ინკლუზიის მხარდამჭერი პერსონალი. 3. ჯანმრთელობის დაცვის პერსონალი. 4.  ტექნიკური პერსონალი: ა) ჰიგიენაზე პასუხისმგებელი პერსონალი; ბ) კვებაზე პასუხისმგებელი პერსონალი; გ) მატერიალური რესურსის გამართულობაზე პასუხისმგებელი პერსონალი; დ) მცენარეთა დაცვაზე პასუხისმგებელი პერსონალი; ე) უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელი პერსონალი. 5. დაწესებულების საჭიროებებისა და დასაქმებულის დატვირთვის გათვალისწინებით,  შესაძლებელია, სხვადასხვა კლასტერში მითითებულ რამდენიმე ფუნქციას ასრულებდეს ერთი და იგივე დასაქმებული, რაც აღინიშნება დაწესებულების მიერ მასთან გაფორმებული შრომის ხელშეკრულებაში და ასეთ შემთხვევაში დასაქმებული უნდა აკმაყოფილებდეს შესაბამის კლასტერებში მითითებულ სტანდარტებს. 6. წინამდებარე სტანდარტში წარმოდგენილი კლასტერის შესაბამისი პერსონალის დანიშვნის შესახებ გადაწყვეტილებას იღებს დაწესებულება, დამოუკიდებლად, არსებული რესურსებისა და დაწესებულების საჭიროებების გათვალისწინებით. თავი III ადმინისტრაციული პერსონალის პროფესიული სტანდარტები მუხლი 6🔗. საგანმანათლებლო პროცესის მართვაზე პასუხისმგებელი პერსონალის პროფესიული სტანდარტები 1. საგანმანათლებლო პროცესის მართვაზე პასუხისმგებელი პერსონალი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ საკვალიფიკაციო მოთხოვნებს: ა) უმაღლესი აკადემიური განათლება განათლების მეცნიერებების ან მასწავლებლის განათლების ან ფსიქოლოგიის დარგში; ბ) არანაკლებ 2-წლიანი  გამოცდილება ადრეული და სკოლამდელი განათლების ან სასკოლო განათლების  ან ადრეული ინტერვენციის სფეროში. 2. საგანმანათლებლო პროცესის მართვაზე პასუხისმგებელმა პერსონალმა უნდა იცოდეს: ა) ადრეული და სკოლამდელი განათლების სფეროში მოქმედი სტანდარტები და რეგულაციები; ბ) ადრეული განათლების პრინციპები; გ) ბავშვის სწავლისა და განვითარების თეორიები; დ) ბავშვთა ასაკობრივი განვითარების თავისებურებები; ე) ადრეული და სკოლამდელი განათლების საფეხურზე არსებული მეთოდებისა და კურიკულუმის მოდელები; ვ) ზრდასრულთა სწავლების მეთოდები; ზ) თანამშრომლური და გუნდური სამუშაო გარემოს შექმნის პრინციპები; თ) კვლევის მეთოდები ადრეულ განათლებაში; ი) ინკლუზიური განათლების ძირითადი პრინციპები; კ) ბავშვთა უფლებების კონვენცია; ლ) კომპიუტერისა და მისი ძირითადი პროგრამების მოხმარება. 3. საგანმანათლებლო პროცესის მართვაზე პასუხისმგებელ პერსონალს უნდა შეეძლოს: ა) დაწესებულებაში საგანმანათლებლო პროცესის ორგანიზება-დაგეგმვა, წარმართვა, შეფასება; ბ) გუნდური მუშაობა; გ) განმავითარებელი გარემოს მოწყობა და ადაპტაცია როგორც ბავშვებისთვის, ასევე უფროსებისთვის; დ) ზრდასრულთა სწავლების მრავალფეროვანი მეთოდების პრაქტიკაში გამოყენება; ე) ბავშვების მცირე და დიდ ჯგუფებთან მუშაობა; ვ) ეფექტური კომუნიკაცია; ზ) კომუნიკაციის ალტერნატიული ფორმების გამოყენება; თ) პოზიტიური გაძღოლა; ი) თანამედროვე ტექნიკური საშუალებების და ხელსაწყოების გამოყენება;  კ) დარგში არსებული სიახლეების მოძიება, გაცნობა და გაზიარება; ლ) დაწესებულებაში გამოყენებული კურიკულუმის გამოყენება და შეფასება; მ) ადამიანური რესურის მართვა. მუხლი 7🔗. სტრატეგიულ მართვაზე პასუხისმგებელი პერსონალის პროფესიული სტანდარტები 1. სტრატეგიულ მართვაზე  პასუხისმგებელი პერსონალი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ საკვალიფიკაციო მოთხოვნებს: ა) უმაღლესი აკადემიური განათლება განათლების მეცნიერებების ან მენეჯმენტის დარგში; ბ) ადრეული და სკოლამდელი განათლების ან სასკოლო  განათლების სფეროში მუშაობის არანაკლებ  2-წლიანი გამოცდილება. 2. სტრატეგიულ მართვაზე პასუხისმგებელმა პერსონალმა უნდა იცოდეს: ა) სტრატეგიული გეგმის შედგენის, განხორციელებისა და შეფასების პრინციპები; ბ) ორგანიზაციული ქცევის პრინციპები; გ) ადრეული და სკოლამდელი განათლების მართვის პრინციპები; დ) დაწესებულების წარმატებით ფუნქციონირების შიდა და გარე ფაქტორები; ე)  ადრეული განათლების პრინციპები; ვ) ,,ადრეული და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების შესახებ” საქართველოს კანონი და მისგან გამომდინარე კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტები; ზ) კომპიუტერისა და მისი ძირითადი პროგრამების მოხმარება. 3. სტრატეგიულ მართვაზე პასუხისმგებელ პერსონალს უნდა შეეძლოს: ა) დაწესებულების საჭიროებების განსაზღვრა; ბ) დაწესებულების სტრატეგიული გეგმის შედგენა, განხორციელება და შეფასება; გ) დაწესებულების ფილოსოფიის, მისიისა და მიზნების განსაზღვრა დაწესებულების სხვა პერსონალთან თანამშრომლობის გზით; დ) პერსონალის გაძღოლა, მიმართულების მიცემა; ე) დაწესებულებაში გუნდური/თანამშრომლური გარემოს შექმნა; ვ) დაწესებულების შიდა და გარე პოლიტიკის მართვა; ზ) კომუნიკაცია, ადვოკატირება, ფონდების მოძიება. მუხლი 8🔗. ფინანსებისა და მატერიალური რესურსების მართვაზე პასუხისმგებელი პერსონალის პროფესიული სტანდანდარტები 1. ფინანსებისა და მატერიალური რესურსების მართვაზე პასუხისმგებელი პერსონალი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ საკვალიფიკაციო მოთხოვნებს: ა) უმაღლესი აკადემიური განათლება ეკონომიკის ან ფინანსების დარგში; ბ) ფინანსური  ან  მატერიალური რესურსების  მართვის სისტემაში მუშაობის არანაკლებ 2-წლიანი  გამოცდილება. 2.  ფინანსებისა და მატერიალური რესურსების მართვაზე პასუხისმგებელმა პერსონალმა უნდა იცოდეს: ა) ფინანსური დაგეგმვისა და მართვის მეთოდები; ბ) ფინანსური აღრიცხვის სისტემა; გ) ფინანსური რეგულაციები; დ) ბავშვთა უფლებების კონვენცია; ე) „ადრეული და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების შესახებ” საქართველოს კანონი; ვ) კომპიუტერისა და მისი ძირითადი პროგრამების მოხმარება. 3. ფინანსებისა და მატერიალური რესურსების მართვაზე პასუხისმგებელ პერსონალს უნდა შეეძლოს: ა) ფინანსური დოკუმენტაციის წარმოება; ბ) ფინანსური ოპერაციების განხორციელება და ბუღალტრული აღრიცხვის წარმოება; გ) დაწესებულების მატერიალური საჭიროებების განსაზღვრა; დ) შესყიდვების დაგეგმვა, განხორციელება; ე) ქონების ინვენტარიზაცია; ვ) სახელფასო უწყისის წარმოება; ზ) წლიური ბიუჯეტის შედგენა. მუხლი  9🔗.  ადამიანური რესურსების მართვაზე პასუხისმგებელი პერსონალის პროფესიული სტანდარტები 1. ადამიანური რესურსების მართვაზე პასუხისმგებელი პერსონალი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ საკვალიფიკაციო მოთხოვნებს: ა) უმაღლესი აკადემიური განათლება ფსიქოლოგიის, მენეჯმენტის ან ჰუმანიტარული მეცნიერებების დარგში; ბ)   მუშაობის  არანაკლებ 2-წლიანი  გამოცდილება. 2. ადამიანური რესურსების მართვაზე პასუხისმგებელმა პერსონალმა უნდა იცოდეს: ა) ლიდერობის თანამედროვე თეორიები; ბ) ადამიანური რესურსის მართვის პრინციპები; გ) თანამშრომელთა მოტივაციის ფორმები; დ) თანამშრომლური და გუნდური სამუშაო გარემოს შექმნის პრინციპები; ე) „ადრეული და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების შესახებ“ საქართველოს კანონი; ვ) საქართველოს ორგანული კანონი  „საქართველოს შრომის კოდექსი“; ზ) დაწესებულების თანამშრომლების სამსახურებრივი მოვალეობები; თ) კომპიუტერისა და მისი ძირითადი პროგრამების მოხმარება; ი) აღმზრდელ-პედაგოგის პროფესიული სტანდარტი, პერსონალის პროფესიული სტანდარტი. 3. ადამიანური რესურსების მართვაზე პასუხისმგებელ პერსონალს უნდა შეეძლოს: ა) თანამშრომელთა მოტივაციაზე ზრუნვა; ბ) თანამშრომელთა საჭიროებების დადგენა; გ) საკადრო ცვლილებების განხორციელება; დ)თანამშრომელთა პროფესიული განვითარების ხელშეწყობა; ე) პერსონალისა და ბავშვების პირადი საქმეების წარმოება; ვ) პერსონალის სამსახურებრივი მოვალეობების დადგენა. თავი IV საგანმანათლებლო პერსონალის პროფესიული სტანდარტები მუხლი 10🔗. აღმზრდელ-პედაგოგის პროფესიული სტანდარტები აღმზრდელ-პედაგოგის პროფესიული სტანდარტი განისაზღვრება საქართველოს მთავრობის დადგენილებით. მუხლი 11🔗. საგანმანათლებლო პროცესის მხარდამჭერი პერსონალის პროფესიული სტანდარტები 1. საგანმანათლებლო პროცესის მხარდამჭერი პერსონალი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ საკვალიფიკაციო მოთხოვნებს: ა) უმაღლესი აკადემიური განათლება განათლების მეცნიერებების, მასწავლებლის განათლების, ფსიქოლოგიის, ჯანმრთელობის მეცნიერებების ან/და  შესაბამისი პროფესიული  განათლება.  აღმზრდელს  შეიძლება ჰქონდეს სრული ზოგადი განათლება; ბ) ადრეული და სკოლამდელი ასაკის ან სასკოლო ასაკის ბავშვებთან მუშაობის არანაკლებ 1 წლის გამოცდილება. 2. საგანმანათლებლო პროცესის მხარდამჭერმა პერსონალმა უნდა იცოდეს: ა) ადრეული და სკოლამდელი განათლების სფეროში მოქმედი სტანდარტები და რეგულაციები; ბ) ადრეული განათლების პრინციპები; გ) ბავშვის სწავლისა და განვითარების თეორიები; დ) ბავშვთა ასაკობრივი განვითარების თავისებურებები; ე) ადრეული და სკოლამდელი განათლების საფეხურზე არსებული მეთოდები და კურიკულუმის მოდელები; ვ) ინკლუზიური განათლების პრინციპები; ზ) პოზიტიური გაძღოლის პრინციპები; თ) საგანმანათლებლო პროცესის დაგეგმვის პრინციპები; ი) საგნობრივი დისციპლინები; კ) ადრეული და სკოლამდელი განათლების სახემწიფო სტანდარტები და აღმზრდელ-პედაგოგის სტანდარტი; ლ) ბავშვზე დაკვირვებისა და შეფასების მეთოდები; იცის დაწესებულებაში განხორციელებული კურიკულუმის გამოყენება; მ) განათლების სფეროში დამკვიდრებული ტერმინოლოგია და ზრუნავდეს საგანმანათლებლო პროცესში არაეთიკური ტერმინების აღმოფხვრასა და ადეკვატური პროფესიული ტერმინების დამკვიდრებაზე; ნ) გუნდური მუშაობის პრინციპები; 3. საგანმანათლებლო პროცესის მხარდამჭერ პერსონალს უნდა შეეძლოს: ა) ბავშვზე ორიენტირებული საგანმანათლებლო პროცესის დაგეგმვა, განხორციელება და შეფასება; ბ) ოჯახთან და თემთან თანამშრომლობა; გ) გუნდში მუშაობა; დ) ბავშვზე დაკვირვება და შეფასება; ე) საგანმანათლებლო გარემოს მოწყობა და ცვლილებების შეტანა საჭიროებების შემთხვევაში; ვ) მულტიდისციპლინურ გუნდში მუშაობა; ზ)ბავშზე დაკვირვება და შეფასება; თ) კურიკულუმის მოდელის მიხედვით ან მისი პოზიციის შესაბამისი აქტივობების დაგეგმვა და განხორციელება ბავშვთა ასაკობრივი თავისებურებების გათვალისწინებით ი) ტექნოლოგიების გამოყენება საგანმანათლებლო პროცესში; კ) იყოს თვითრეფლექსური. მუხლი 12🔗. ბავშვთა ინკლუზიის მხარდამჭერი პერსონალის პროფესიული სტანდარტები 1. ბავშვთა ინკლუზიის მხარდამჭერი პერსონალი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ საკვალიფიკაციო მოთხოვნებს: ა) დაკავებული პოზიციის შესაბამის დარგში უმაღლესი აკადემიური განათლება ან შესაბამისი სწავლების სასერტიფიკატო პროგრამის  გავლის სერტიფიკატი; ბ) ადრეული და სკოლამდელი ასაკის და სასკოლო  ასაკის ბავშვებთან მუშაობის არანაკლებ 1 წლის გამოცდილება. 2. ბავშვთა ინკლუზიის მხარდამჭერმა პერსონალმა უნდა იცოდეს: ა) ადრეული და სკოლამდელი განათლების სფეროში მოქმედი სტანდარტები და რეგულაციები; ბ) ბავშვის სწავლისა და განვითარების თეორიები; გ) ინკლუზიური განათლების ისტორიული და ფილოსოფიური საფუძვლები; დ) პოზიტიური აღზრდისა და სოციალურ-ემოციური კომპეტენციის განვითარების მნიშვნელობასთან დაკავშირებული თეორიები; ე) ადრეული განათლების პრინციპები; ვ) მისი პოზიციის შესაბამისი დაკვირვებისა და შეფასების ინსტურმენტები და შესაბამისი ინტერვენციის გზები, რომლებიც რელევანტურია სხვადასხვა საჭიროების შემთხვევაში; ზ) რა გავლენას ახდენს სხვადასხვა სახის დარღვევები ბავშვის განვითარებაზე; თ) სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროებების მქონე ბავშვის  სწავლების მეთოდოლოგიების, სწავლების სტრატეგიებისა და დახმარების ტექნოლოგიების შესახებ. იცის თემში არსებული რესურსის შესახებ (კლინიკები, ადრეული ინტერვენციის პროგრამები), რომელიც შეიძლება სჭირდებოდეს ბავშვს ან ოჯახს. 3. ბავშვთა ინკლუზიის მხარდამჭერ პერსონალს უნდა შეეძლოს: ა) მულტიდისციპლინურ გუნდში მუშაობა; ბ) ინდივიდუალური სამუშაო გეგმის შედგენა, ბავშვის მოკლევადიანი და გრძელვადიანი მიზნების განსაზღვრა და ამ მიმართულებით მუშაობა საგანმანათლებლო პერსონალთან და მშობელთან; გ) პოზიტიური აღზრდისა და სოციალურ-ემოციური კომპეტენციის განვითარების  სტრატეგიების გამოყენება; დ) მის სპეციალობასთან დაკავშირებული ტექნოლოგიების გამოყენება განსაკუთრებული საჭიროების ბავშვებთან მუშაობისას; ე) საგანგებო მექანიზმების შემუშავება განსაკუთრებული საჭიროების ბავშვის ჯგუფში ჩასართავად; ვ) კონკრეტული საჭიროების შემთხვევაში კონკრეტული დახმარების ფორმებისა და გზების განსაზღვრა; ზ) ინტერვენციების განხორციელება ინდივიდუალურად ან/და მცირე ჯგუფებში ბავშვის ჯგუფის ძირითად ოთახში; თ) პერსონალის კონსულტირება ბავშვთა პოზიტიური მართვისა და ბავშვთა ჩართვის  ეფექტურ სტრატეგიებთან დაკავშირებით; ი) ჯგუფში ბავშვების მხარდაჭერა განსხვავებულობის მიღების კუთხით; კ) მშობელთა ცნობიერების ამაღლება ინკლუზიურ განათლებასთან დაკავშირებით; ლ) ბავშვის საგანმანათლებლო საჭიროების იდენტიფიცირება და შესაბამისი რეაგირება, მათ შორის სათანადო გადამისამართება; მ) შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე ბავშვის საჭიროებების თანხვედრა სოციალური მოდელის მიხედვით. თავი V ჯანმრთელობის დაცვის პერსონალის პროფესიული სტანდარტები მუხლი 13🔗. ჯანმრთელობის დაცვის პერსონალის პროფესიული სტანდარტები 1. ჯანმრთელობის დაცვის პერსონალი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ საკვალიფიკაციო მოთხოვნებს: ა) უმაღლესი აკადემიური  ან პროფესიული განათლება სამედიცინო დარგში; ბ) სამედიცინო სფეროში მუშაობის არანაკლებ 2-წლიანი გამოცდილება. 2. ჯანმრთელობის დაცვის პერსონალმა უნდა იცოდეს: ა) ადრეული და სკოლამდელი განათლების სფეროში მოქმედი სტანდარტები და რეგულაციები; ბ) ბავშვთა და მოზრდილთა ჯანმრთელობის დაცვის საკითხები; გ) ბავშვის ქცევის პოზიტიური მართვის პრინციპები; დ) ბავშვთა ასაკობრივი განვითარების თავისებურებები; ე) კვების ნორმები, ბავშვთა სწორი კვების რაციონი, საკვების მომზადების ძირითადი წესები;   ვ) პირველადი სამედიცინო დახმარების პრინციპები და სტრატეგიები; ზ) კვების, წყლის, სანიტარია-ჰიგიენის ტექნიკური რეგლამენტი; თ) ადრეული და სკოლამდელი განათლების სახელმწიფო სტანდარტი. 3. ჯანმრთელობის დაცვის პერსონალს უნდა შეეძლოს: ა) ბავშვთა ფიზიკური განვითარებისა და ჯანმრთელობის მდგომარეობის ზედამხედველობა; ბ) საჭიროების შემთხვევაში პირველადი სამედიცინო დახმარების გაწევა როგორც თითოეული  ბავშვისთვის, ასევე დაწესებულების პერსონალისთვის; გ) ბავშვთა პირადი ჰიგიენის ზედამხედველობა და უზრუნველყოფა; ბავშვებისა და პერსონალის  სამედიციო დოკუმენტაციის წარმოება; დ) ჯანსაღი კვების პრინციპების დაცვა; ე) ბავშვებისთვის მიწოდებული საკვების ვარგისიანობის დადგენა; ვ) დაწესებულების სივრცის ჰიგიენურ ნორმებთან შესაბამისობის დადგენა. მუხლი 14🔗. ჰიგიენის უზრუნველყოფის პერსონალის პროფესიული სტანდარტები კვალიფიკაცია და გამოცდილება 1. ჰიგიენის უზრუნველყოფის პერსონალი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ საკვალიფიკაციო მოთხოვნებს: ა) მინიმუმ სრული ზოგადი განათლება; ბ) სასურველია ჰიგიენის უზრუნველყოფის სფეროში მუშაობის გამოცდილება. 2. ჰიგიენის უზრუნველყოფის პერსონალმა უნდა იცოდეს: ა) წყლის, ჰიგიენა-სანიტარიის ტექნიკური რეგლამენტი; ბ) დაწესებულებისა და მასში არსებული მატერიალური რესურსის ჰიგიენის ნორმები; გ) უსაფრთხო ჰიგიენური საშუალებების მოხმარების ინსტრუქციები. 3. ჰიგიენის უზრუნველყოფის პერსონალს უნდა შეეძლოს: ა) დაწესებულების შიდა და გარე სივრცისა და იქ არსებული რესურსის დასუფთავება სანიტარიულ-ჰიგიენური ნორმების დაცვით; ბ) ჰიგიენური საშუალებების უსაფრთხოდ გამოყენება. მუხლი 15🔗. კვების უზრუნველყოფაზე პასუხისმგებელი პერსონალის პროფესიული სტანდარტები 1. კვების უზრუნველყოფაზე პასუხისმგებელი  პერსონალი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ საკვალიფიკაციო მოთხოვნებს: ა) პროფესიული განათლება სასურსათო ტექნოლოგიის დარგში; ბ) კვების ობიექტებზე ან დაწესებულების ფარგლებში მზარეულად მუშაობის არანაკლებ 2  წლის გამოცდილება. 2. კვების უზრუნველყოფაზე პასუხისმგებელმა პერსონალმა უნდა იცოდეს: ა) სამზარეულოს ჰიგიენის ნორმები; ბ) ჯანსაღი კვების ნორმები; გ) ბავშვთა სწორი კვების რაციონი; დ) მენიუს შედგენის წესი; ე) ნედლეულის გახარჯვის ნორმები; ვ) პროდუქტების შენახვის წესები და ვადები; ზ) ბავშვთა საკვების მომზადების ძირითადი წესები, პროდუქტის კალორაჟი და კვებითი ღირებულებები, საკვებში ვიტამინების დაცვის ტექნოლოგიები. თ) კვების ტექნიკური რეგლამენტი. 3. კვების უზრუნველყოფაზე პასუხისმგებელ პერსონალს უნდა შეეძლოს: ა) აუცილებელი საკვების მოთხოვნის ფურცლის შედგენა; ბ) მენიუს შედგენა; გ) მზა საკვების ნარჩენების ჩამოწერა და აღრიცხვა; დ) დაწესებულების კვების რეჟიმის შესაბამისად საკვების მომზადება ჰიგიენის ნორმების დაცვით; ე) პროდუქტის ჰიგიენურად დამუშავება და შენახვა. თავი VI ტექნიკურ უზრუნველყოფაზე პასუხისმგებელი პერსონალის პროფესიული სტანდარტები მუხლი 16🔗. მატერიალური რესურსის გამართულობაზე პასუხისმგებელი პერსონალის პროფესიული სტანდარტები 1. მატერიალური რესურსის გამართულობაზე პასუხისმგებელი პერსონალი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ საკვალიფიკაციო მოთხოვნებს: ა) პროფესიული ან სრული ზოგადი განათლება; ბ) დაკავებული პოზიციის შესაბამის დარგში მუშაობის არანაკლებ 1-წლიანი გამოცდილება. 2. მატერიალური რესურსის გამართულობაზე პასუხისმგებელმა პერსონალმა უნდა იცოდეს: ა) სხვადასხვა ტიპის ტექნოლოგიებისა და ტექნიკის ფუნქციონირების მექანიზმები; ბ) ტექნიკისა და ტექნოლოგიების უსაფრთხო მოხმარების პრინციპები. 3. მატერიალური რესურსის გამართულობაზე პასუხისმგებელ პერსონალს უნდა შეეძლოს: ა) დაზიანებული ტექნიკის, ხელსაწყოების, იარაღების, ინვენტარის შეკეთება; ბ) მისი პოზიციიდან გამომდინარე, შესაბამისი ტექნიკის გამოყენება. თავი VII მცენარეთა დაცვაზე პასუხისმგებელი პერსონალის პროფესიული სტანდარტები მუხლი 17🔗. მცენარეთა დაცვაზე პასუხისმგებელი პერსონალის პროფესიული სტანდარტები 1. მცენარეთა დაცვაზე პასუხისმგებელ პერსონალი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ საკვალიფიკაციო მოთხოვნებს: ა) პროფესიული ან სრული ზოგადი განათლება; ბ) მცენარეთა დაცვა/გამწვანების სფეროში მუშაობის არანაკლებ 1-წლიანი გამოცდილება. 2. მცენარეთა დაცვაზე პასუხისმგებელმა პერსონალმა უნდა იცოდეს: ა) მცენარეთა დაცვის/მოვლის საკითხები; ბ) ალერგიული და მავნე მცენარეების შესახებ. 3. მცენარეთა დაცვაზე პასუხისმგებელ პერსონალს უნდა შეეძლოს: ა) დაწესებულებაში გამწვანებასა და სისუფთავეზე ზრუნვა; ბ) ეზოს ნარგავების მოწესრიგება, გასხვლა, გამარგვლა; გ) ეზოს ლანდშაფტის დიზაინის შექმნა საგანმანათლებლო პერსონალთან თანამშრომლობით. თავი VIII უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელი პერსონალის პროფესიული სტანდარტები მუხლი 18🔗. უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელი პერსონალის პროფესიული სტანდარტები 1. უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელი პერსონალი უნდა აკმაყოფილებდეს შემდეგ საკვალიფიკაციო მოთხოვნებს: ა) მინიმუმ სრული ზოგადი განათლება; ბ) მუშაობის არანაკლებ 1-წლიანი გამოცდილება. 2. უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელმა პერსონალმა უნდა იცოდეს: ა) შენობისა და ეზოს უსაფრთხოების საკითხები; ბ) საევაკუაციო გეგმა; გ) საგანგებო მდგომარეობის დროს მოქმედების სტრატეგიები. 3. უსაფრთხოებაზე პასუხისმგებელ პერსონალს უნდა შეეძლოს: ა) დაწესებულების შენობის, მატერიალური რესურსის უსაფრთხოებაზე ზრუნვა; ბ) დაწესებულების შენობასა და ეზოში არსებული საფრთხეების განსაზღვრა და შესაბამისი რეაგირება; გ) დაწესებულების პერსონალისა და ბავშვთა უსაფრთხოებაზე ზრუნვა; დ) საჭიროების შემთხვევაში შესაბამისი ზომების მიღება უსაფრთხოების ნორმების უზრუნველსაყოფად; ე) საგანგებო მდგომარეობის დროს ბავშვებისა და პერსონალის უსაფრთხოების უზუნველყოფისთვის შესაბამისი მოქმედებების განხორციელება. ვ) საგანგებო სიტუაციებისთვის პერსონალის მზაობის ხელშეწყობა.  თავი IX პერსონალის ღირებულებები და ბავშვთა კეთილდღეობაზე ზრუნვა მუხლი 19🔗. პერსონალის ღირებულებები 1. პერსონალი ემპათიურია თითოეული ბავშვის, მისი ოჯახისა და თანამშრომლის მიმართ. 2. პერსონალი არის ჰუმანური და იჩენს ტოლერანტობას. 3. პერსონალი ქმნის თანაბარ შესაძლებლობას ყველა ჩართული მხარისთვის. 4. პერსონალი იცავს ეთიკის ნორმებს ბავშვებთან, ოჯახთან და თანამშრომლებთან ურთიერთობისას. 5. პერსონალი პასუხისმგებლობით ეკიდება მასზე დაკისრებულ ვალდებულებებს. 6. უფლებამოსილების განხორციელებისას არის ორგანიზებული და თვითკრიტიკული. 7. პერსონალი გაწონასწორებული და ობიექტურია. 8. პერსონალის მთავარი ღირებულება თითოეული ინდივიდუალური ბავშვის კეთილდღეობა და განვითრებაა. მუხლი 20🔗. ბავშვთა კეთილდღეობაზე ზრუნვა 1. პერსონალი იცავს ჯანმრთელობასთან, უსაფრთხოებასთან, ჰიგიენასა და  კვებასთან  დაკავშირებულ  სტანდარტებსა და რეგულაციებს. 2. პერსონალი ქმნის ფიზიკურად და ფსიქიკურად უსაფრთხო გარემოს თითოეული ბავშვის კეთილდღეობისთვის. 3. პერსონალი პირადი მაგალითით ხელს უწყობს თითოეულ ბავშვში ჯანსაღი ცხოვრების წესთან (ჰიგიენასთან, თვითმომსახურებასთან, ჯანსაღ კვებასთან და ა.შ.) დაკავშირებული ჩვევების  ჩამოყალიბებას და მათ განმტკიცებას. 4. პერსონალს შეუძლია ძალადობის სხვადასხვა ფორმის ამოცნობა და იცის როგორ უნდა მოახდინოს რეაგირება.   5. პერსონალი ფლობს ინფორმაციას შენობის ევაკუაციის გეგმის, შენობაში განლაგებული სანიტარიული თუ სამედიცინო ინვენტარის შესახებ. 6. პერსონალი ბავშვებთან ურთიერთობისას იყენებს პოზიტიური გაძღოლის სტრატეგიებს. 7. პერსონალი პირადი მაგალითით ხელს უწყობს ბავშვებს შორის და ბავშვებსა და უფროსებს შორის კეთილგანწყობილი, ურთიერთპატივისცემაზე დაფუძნებული ურთიერთობის ჩამოყალიბებას. 8. პერსონალი მართავს საკუთარ ემოციებს და არჩევს მათი გამოხატვის პოზიტიურ ფორმებს. თავი X პერსონალის პროფესიული გარემო მუხლი 21🔗. პერსონალის ურთიერთობა კოლეგებთან, ბავშვების ოჯახებთან და სხვა სუბიექტებთან 1. პერსონალი წარმატებული პრაქტიკის განხორციელების მიზნით აქტიურად ურთიერთობს კოლეგებთან, ბავშვების ოჯახებთან და სხვა სუბიექტებთან. 2. პერსონალმა იცის კოლეგებთან ეფექტური  თანამშრომლობის   ფორმები. 3. პერსონალი თანამშრომლობს კოლეგებთან როგორც დაწესებულების ფარგლებში, ასევე სხვა ადრეული და სკოლამდელი დაწესებულებების პერსონალთან საგანმანათლებლო პროცესის გასაუმჯობესებლად. 4. პერსონალი ხელს უწყობს კოლეგებს პროფესიულ განვითარებაში. 5. პერსონალი ითვალისწინებს ეთიკურ და სამართლებრივ ნორმებს როგორც   კოლეგებთან, ასევე მშობლებთან ურთიერთობისას. 6. პერსონალი ურთიერთობებისას იცავს კონფიდენციალურობას. 7. პერსონალი თემთან ურთიერთობისას ითვალისწინებს თემში არსებულ კულტურულ კონტექსტს. მუხლი 22🔗. პროფესიული განვითარება 1. პერსონალი ზრუნავს საკუთარ პროფესიულ განვითარებაზე. 2. პერსონალი თვითრეფლექსიურია საკუთარი პროფესიული საქმიანობის მიმართ, კრიტიკულად გადაამუშავებს საკუთარ გამოცდილებას, ახდენს საკუთარი ქცევისა და აზროვნების ანალიზს. 3. პერსონალმა იცის, როგორ შეაფასოს საკუთარი საქმიანობის ეფექტურობა, განაახლოს პროფესიული ცოდნა და გააუმჯობესოს პროფესიული საქმიანობა.  4. პერსონალმა იცის, როგორ გამოიყენოს სხვადასხვა საშუალება და რესურსი პროფესიული ცოდნისა და უნარების განსავითარებლად.  5. პერსონალი თანამშრომლობს კოლეგებთან საკუთარი პროფესიული ცოდნისა და უნარების განვითარების მიზნით. 6. პერსონალს შეუძლია გააანალიზოს და საკუთარი პრაქტიკის გაუმჯობესებისათვის გამოიყენოს პროფესიული ლიტერატურა. თავი XI პერსონალის მიერ მრავალფეროვნებისა და ინკლუზიის მხარდაჭერა მუხლი 23🔗. მრავალფეროვნებისა და ინკლუზიის უზრუნველყოფა 1. პერსონალი საკუთარი საქმიანობის განხორციელებისას უზრუნველყოფს მრავალფეროვნების პატივისცემას და თანაბარი ჩართულობის პრინციპების დაცვას. 2. პერსონალი პატივს სცემს და  საკუთარი პრაქტიკის განხორციელებისას ითვალისწინებს თითოეული ბავშვის განსხვავებულობას, მისი ფიზიკური, შემეცნებითი, სენსორული, სოციალური, ემოციური, ლინგვისტური, ეთნიკური, რასობრივი, რელიგიური, გენდერული თუ სხვა მახასიათებლებით. 3. პერსონალი დაწესებულების ფარგლებში ხელს უწყობს თანასწორობითი ღირებულებების ჩამოყალიბებასა და სტერეოტიპული დამოკიდებულებების შეცვლას. 4. პერსონალი საჭიროებისამებრ იყენებს კომუნიკაციის ალტერნატიულ საშუალებებს.