„საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტში ცვლილების შეტანის შესახებ“

საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის პროექტი მიღებულია
ინიცირების თარიღი
31.05.2016
ავტორი
საქართველოს პარლამენტის ადამიანის უფლებათა დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტი
ნომერი
#07-3/580/8
წყარო

📋 განხილვის ეტაპები

🏛️ კომიტეტები

  • საპროცედურო საკითხთა და წესების კომიტეტი წამყვანი კომიტეტი
  • იურიდიულ საკითხთა კომიტეტი კომიტეტი რომლის დასკვნაც სავალდებულოა
  • საგარეო ურთიერთობათა კომიტეტი კომიტეტი რომლის დასკვნაც სავალდებულოა

📅 დამატებითი ინფორმაცია

ბიუროზე განხილვის თარიღი 2016-06-06

📜 ტექსტი

საქართველოს პარლამენტის ბიუროს გადაწყვეტილება ნორმატიული აქტის პროექტის განხილვის პროცედურის დაწყების შესახებ
fl l,ttJdUlttqnU ttdqJAil6Ofll, bIAdnb aJqJ6t3ilOIqilbJ 6ndaJ0[[qn iltolll, 0J6bIq0[U tdnBilqtdlll, idntil0lll, qtFtilInU ?ill,Jbtb b)ilh0Blcnb l)hc)al60rl -- N 411/1 6 o36oto, 2016 $gqo t.:if.:r6or3gR.1, J,sr6q.:0n56ob rfu6q.:8n56ob Jr6ogj6o ,,h:j.:6o60q.1, J,s6q.:0n56ob rfu6q.r0n56t" 63qoqnlob tnguSob ?$r:bnb" (N07-3/580, 31.05.2016) bSoyotdoho twktTb goLlodTdTtryo fTboot A,>6bos?A,>b) | "61g336'r6ooL ,-a.ocoL-.ll I,e o50aat6'rooolr aerao0atSo t_,L:y L.rJ6c.r63q26m Lr3oorborc qJ $3Lglot 3co3o$3$o $'.r0Xj.r6 .yr0og3gt3 - 06.06.- 10.06. 31. 05. 20t6. 08.06. - 10.06 lrba.r ;cl3o0C6AltA - 06.06. -10.06. il;1&t ltjg'rt lt o.;6og,rt oX6oqoXq ts3ocnbor,r 3rn3o$3$o; t.rg.r63e,r X6aoX6aolsorc acnSo$3$o , yt ilr 4);11);13o, 6 oti)1!q,or; 11t; I t,y75; I n;1,>14,g,;11 7714, c t,, lr.>j.>r6m3lqt.llr J.>r6q.>335$olr Bo316o .>p535lr: 1r.>j.>16cn335qotr .).>16q.>3156o1r 3o3o$X$glb.> R.) b.>.).>t6q.>3351)m 316.>j11o6b?o p.>o$3t'ltr 5t,rr63.>$oflRo ;;f $olr .)r6m3j$otr 5.>5t oq3.> lr J.>16q.>3X 51)otr or.>335 pt,r8.>t4o ll .)or633q o 3t'r.>p5o5q dol6rllr trt pt'l8olr cn.>335,pt'r3.>{6,1 lr.> j.>6 or36q t'r ;1 t /67'>';t'r.'>t'o')'1 I .r b.lCrdroll3Cq ob 3rttqrr0g66ob boS6cnb 0tsgr$gSCOoq,Cbr b)J)hol33ernb ])hc)4360n - N41r/l 2016 $gqn, 5 og6olro brjr6cr6gq,ob Js{6q,D0C6Ool, r6fOqrACft)ob 153-9 Agbg"b 0g-2 qgs Ag-3 SgEjOCAd, tsgltbrOobrqpr, ltjr6or8oqlcnb Jst6q,$960o1, bcr"J6,<n rq636lt: 1. brjr6o6gqrob Jrt6qrr0g6gob rqr0or6olr U8qCbtorr qgtogolrs qgr llr0ojsq,rjo o6gg66r6oob 3o0o$g$ob $"6rSPACb"l, brgg$gq,tg llrjr6orSgqrrnb Jrt6q'rAC56ol, rqrr0or6ob UgqtCbrcrrr qgr6Sols Q)t tr.:0ojrq,rjo o6$96{6r6oob 3efo$gq)ol, 0.Ct6 ls3$cn60qrCbgt", o6o6oq)o3ob $Cb.- $r60rnq596oq"o "tsju6o6gqrrrb Juiqrr0g6$otl 6g6q,r0g668o OSqtoq,Ckl, tsgrJc6otr tsgttbgO" (I\807-3/580, 31.05.2016) brjr6cr6gq'olt 3n6q,r0g6gob 6g6qrrAg6gob Jdrrnd$o 6r6boqgqr *JECb qgrB#OCb"Jq,o $glncn. 2. "brjr6oggqrrnb Ardrq,rA060ol, t6g6qrr0g6$tso OSqlcxPC&,b 09$o6ott ts0ttbgb" lnjrdroggqol, Jr6q,D0C6O.lr 6,CagrAg6$ol, J6ogtl$o 3rt6qrr0g6$ob bbqn'r0ob gOcD AqCl, 6r6boqryqr oj6gb cnl6o - 0C.t6C qn 0glrs09 - 0ob0g6oot. brjrdrcr6gqotr 3rt6q,rA960ob crrl30aqrsr0r6otl Jo66gqo 0orqr6oqP, bog6rntr b\mOob cDr3&lqm8rt6g I (r0r0o 3obrbodg
წერილი
SR500560し ■8興 ObbmS R5o30bb NS ♂ 聴 tδ 00」 SRδ ロrκ r"b b)■ ,メ ン )X"珈 Jm o6oo665000し 3m00oooo JttO∞時0し 3蒟 ぐo0050oじ 豪爛″ ちo6胡 い6∞ ∞゛b6ひ 005oob[廊 60bし j,rq'6rrJcr6 3o46 b3orbrd3b $q'b,lJo6o 3otgt+t, L:jrdro63q'r'rtr3er6l-r6o6ggcrir57-Cacbq'obr(Dl$Cr6'(',3cq'(')uJr6q'rac6oou 6,CAq,JaC6OoU 143-t 5-3 AJbq'CM, A3Urbfottqr, t$3r6r'rbAq'Cbqx' o6o6or$'Bob $CLoo) p.>o3olJJ qr t$&'rjry')jo o6OC66JO'r'l' JoAoOCOoLJ $r6ao0o('6C6d, rAraos6oU ggq'30ror> 0o96 oEogorfu&gq, t$jn6o69q'ot Jsfrq'lACEOoL 6'C0q')AC6Ool) J6(''&lob "UJCr6o'3C(,(,b J.>6ryracE)ob 6,coq,rB36oao o3q'oq,cbob ax0r6ob a9urbc6"' L.>jv6o65qxnbJJ6,c,!ac5ooLfu6q'r0c5$ob163-3&Jbq'ob39tr$c6oltp6oltxn3ol, oj6sb q'r8jrf'3eCq'o $3t"'<r' $r6ao(6C6oq,r Jr6obJrn<'rg|$o 6rbbcq13qr ふヽう。00bOF⑩ , う。 Ob鑽 0` 300"∞ 0。 3欧 中 0。 60 あつ● │。 も6 め` 。 。 4001.33っ い '。 Ъ `20も ol 。30● 0し さ ● 06o。 もbo` Sb● 0 00R。 906.:(09582)22010'0,OR3mbOも 'COntacuaarHament ge
ამონაწერი სხდომის ოქმიდან
… b・ 黎 まh鰍お り8で b巌Ⅲ δ あ 蝕 "岬 50● o30― ωうし。 聡00b30000000b 出 Qル 、 2016脚 "05006鰊 … 「 ∞ 0‑沖 29125η btp団 000bOo50b: lb 03。 匈b沢 り。 0時 060、 Ooo ,,も 司0め 側に0し 30000moし の530も "ay αご♪Ob OoO。 5oじ 00し 。 6%Jご 。し3o6智 o0050oじ 。 。 ●● も 」 3 ぐo005oob 6%で o00500o03ご 606qゃ 005ooし 36o"oOし 30000moじ 00´ 06oOo6● 5嚇 6で ぉo♂ ゛。" 69拗 050ob 6%W5005oob 36oOJo0 , 8oOめ い 0 0」 5o いJ 9ЮΨOb め 50も 00しobOδ ぬ。 お司o6o30で 0し 3o6智 05oob 60ら でo00500o03q"響 0い し。 6● ヽ ゃ08300Ю瀑 : 00500o 6o3090b3面 でo005oob 6%で 、 l ed%。 開505cで o∞ 8節 ∞3。 智Ob,,じ b」 δ 5」 蒟Q∞ qゆ じ 3。 輸 υ でЮ060oも 6叡ヽPδ 005oobあ oOJ00b よ)。 5ob 00Mb゛ じ めoJメで司0 05o066ぉ 00し 30000000b 0006 ∞。e。 ∝p ゃ。 し ×QЮ oo5ob り9い 。 じ むo5o50で 05で 0 00ω oo3 60b⑩ い69∞ 6、 0中 050b Gが で o。 5 2 b司 の∞でOb 3… o005ooも まで065″●で ゃ。30000000し もbOmaび 0、 0 50ぃ 36o03ooし ' やが 。し o3ψ ゛500b90b 0005o30b 30000000じ qpa。 6ob 3o6邸 で 00Xお 0で Ob ぅ 00じ 0で いし で。 30000釈 ゝ)じ ∽` 壺く rЮ b60b い 3Q謬ヽ a腱03。 59o゛ " 3… o005ooし bbm6か 5oヽ ∞ 3 0obo30し い6り い 5mじ め緻ご50050ob&り 60じ 03。 6"""。 し い Ob∽ 憾破 0■ 蒟o 005oob 36oOoOo ゃ03、 6ooOo5ob 606響 。 う し o,9゛ bQ しゃ。 03Ⅲ ℃沢 チ メκ 3● 5o60● Oaで ぉ
საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის პროექტი
პროექტი საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტი საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტში ცვლილების შეტანის შესახებ მუხლი 1. საკანონმდებლო საქართველოს მაცნე პარლამენტის (www.matsne.gov.ge), რეგლამენტში 03.07.2012, (საქართველოს სარეგისტრაციო კოდი: 010190030.06.001.016009) შეტანილ იქნეს შემდეგი ცვლილება: 1. 228-ე მუხლის შემდეგ დაემატოს შემდეგი შინაარსის 2281, 2282, 2283 მუხლები: „მუხლი 2281 1. საქართველოს მთავრობა პარლამენტს წარუდგენს საქართველოს შესახებ უნივერსალური პერიოდული მიმოხილვის სამუშაო ჯგუფის ანგარიშის პროექტს, რომელშიც ასახულია საქართველოსთვის წარდგენილი რეკომენდაციები, საქართველოს მთავრობისთვის ოფიციალურად გადაცემის მომენტიდან არაუგვიანეს 2 კვირისა. 2. საქართველოს მთავრობა პარლამენტს წარუდგენს საქართველოს შესახებ უნივერსალური პერიოდული მიმოხილვის სამუშაო ჯგუფის საბოლოო ანგარიშს რომელშიც ასახულია საქართველოსთვის წარდგენილი რეკომენდაციები, საქართველოს მთავრობისთვის ოფიციალურად გადაცემის მომენტიდან არაუგვიანეს 2 კვირისა. 3. საქართველოს მთავრობა პარლამენტს წარუდგენს გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის უნივერსალური პერიოდული მიმოხილვის რეკომენდაციების შესრულების შესახებ შუალედურ ანგარიშს ფარგლებში აღებული ადამიანის უფლებათა საბჭოსთვის წარდგენამდე არაუგვიანეს სამი თვით ადრე. 4. საქართველოს მთავრობა ოთხნახევარ წელიწადში ერთხელ პარლამენტს წარუდგენს საქართველოში ადამიანის უფლებების დაცვის მდგომარეობის შესახებ საბოლოო ანგარიშის პროექტს, გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის ადამიანის უფლებათა საბჭოსთვის უნივერსალური პერიოდული მიმოხილვის ფარგლებში წარდგენამდე არაუგვიანეს სამი თვით ადრე. 5. პარლამენტი ამ მუხლის 1-4 პუნქტებში მითითებულ დოკუმენტებს განიხილავს ამ რეგლამენტის 238-ე მუხლით დადგენილი წესით. 6. ამ მუხლის მე-5 პუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში წამყვანი კომიტეტია პარლამენტის ადამიანის უფლებების დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტი. 7. წამყვანი კომიტეტი მითითებულ ანგარიშებს და განიხილავს ამ მუხლის პირველ და მე-2 პუნქტებში შესაბამის დასკვნას განსახილველად წარუდგენს პარლამენტის ბიუროს ერთი თვის ვადაში. 8. წამყვანი მითითებულ კომიტეტი განიხილავს ანგარიშებს და შესაბამის პარლამენტის ბიუროს ორი თვის ვადაში. ამ მუხლის მე-3 და მე-4 პუნქტებში დასკვნას განსახილველად წარუდგენს 9. ამ მუხლში მითითებული სხდომაზე განიხილება წამყვანი დოკუმენტები კომიტეტის პარლამენტის პლენარულ ან პარლამენტის ბიუროს (ბიუროს სხდომაზე დამსწრე წევრთა უმრავლესობის) მოთხოვნის საფუძველზე. 10. პარლამენტი ამ მუხლის 1-4 პუნქტებით გათვალისწინებული დოკუმენტების პლენარულ სხდომაზე განხილვის შემთხვევაში იღებს დადგენილებას, რომელიც, შესაძლებელია, შეიცავდეს რეკომენდაციებს შესაბამისი უწყებებისადმი ცალკეული პრობლემის/ხარვეზის გამოსწორების თაობაზე და მათ შესასრულებლად განსაზღვრულ ვადებს. მუხლი 2282 1. საქართველოს მთავრობა, ოთხ წელიწადში ერთხელ, გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის შესაბამისი კომიტეტისთვის მისი დამფუძნებელი კონვენციის შესრულების შესახებ ანგარიშის წარდგენამდე არაუგვიანეს სამი თვით ადრე ანგარიშის პროექტს წარუდგენს პარლამენტს. 2. საქართველოს პარლამენტი ისმენს გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის საზედამხედველო ორგანოების მიერ საქართველოს მიმართ შესაბამის ანგარიშებში მოცემული რეკომენდაციების შესრულების შესახებ საქართველოს მთავრობის მიერ წარდგენილ ინფორმაციას მოთხოვნისაებრ. 3. საქართველოს იუსტიციის სამინისტრო გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის შესაბამისი კომიტეტის მიერ საქართველოს წინააღმდეგ ინდივიდუალურ საჩივრებთან დაკავშირებით მიღებული გადაწყვეტილებების აღსრულების მდგომარეობის შესახებ ანგარიშს პარლამენტს წარუდგენს ყოვეწლიურად, არაუგვიანეს შესაბამისი წლის 1 აპრილისა. 4. პარლამენტი ამ მუხლში მითითებულ ანგარიშებს განიხილავს ამ რეგლამენტის 238-ე მუხლით დადგენილი წესით. 5. ამ მუხლის მე-4 პუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში წამყვანი კომიტეტია პარლამენტის ადამიანის უფლებების დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტი. 6. წამყვანი კომიტეტი განიხილავს ამ მუხლში მითითებულ ანგარიშებს და შესაბამის დასკვნას განსახილველად წარუდგენს პარლამენტის ბიუროს ორი თვის ვადაში. 7. ამ მუხლში მითითებული სხდომაზე განიხილება წამყვანი დოკუმენტები კომიტეტის პარლამენტის პლენარულ ან პარლამენტის ბიუროს (ბიუროს სხდომაზე დამსწრე წევრთა უმრავლესობის) მოთხოვნის საფუძველზე. 8. იღებს პარლამენტი ამ მუხლის 1-3-ე პუნქტებით გათვალისწინებულ შემთხვევაში დადგენილებას, რომელიც, შესაძლებელია, შეიცავდეს რეკომენდაციებს საქართველოს მთავრობის მიმართ ცალკეული პრობლემების გამოსწორების თაობაზე და მათ შესასრულებლად განსაზღვრულ ვადებს. მუხლი 2283 1. საქართველოს იუსტიციის სამინისტრო, წელიწადში ერთხელ, არაუგვიანეს 1 აპრილისა, საქართველოს პარლამენტს წარუდგენს: ა) ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილებების/განჩინებების აღსრულების ანგარიშს იმ საქმეებთან დაკავშირებით, რომლებზეც წინა წელს მიღებულია ევროპის საბჭოს მინისტრთა კომიტეტის საბოლოო რეზოლუცია. ბ) ადამიანის უფლებათა გადაწყვეტილებების/განჩინებების საქმეებთან დაკავშირებით; გადაწყვეტილებებსა და ევროპული აღსრულების ასევე, ევროპის სამოქმედო საბჭოს სასამართლოს გეგმას მიმდინარე მინისტრთა კომიტეტის შუალედურ რეზოლუციებს მათ შესახებ, ასეთის არსებობის შემთხვევაში. 2. პარლამენტი ამ მუხლის პირველ პუნქტში მითითებულ დოკუმენტებს განიხილავს ამ რეგლამენტის 238-ე მუხლით დადგენილი წესით, საგაზაფხულო სესიის დასრულებამდე; 3. ამ მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში წამყვანი კომიტეტია პარლამენტის ადამიანის უფლებების დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტი, რომელიც მითითებულ დოკუმენტებს განიხილავს პარლამენტის ბიუროს მიერ დადგენილ ვადაში, რაც არ უნდა იყოს 1 თვეზე ნაკლები. 4. ამ მუხლის მე-3 პუნქტით გათვალისწინებული საკომიტეტო განხილვის მომზადების მიზნით წამყვანი კომიტეტი ეცნობა მოსაზრებებსა და შეფასებებს ადამიანის დაინტერესებული პირის/პირების უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილებების/განჩინებების აღსრულების მდგომარეობის შესახებ. 5. ამ მუხლში მითითებული დოკუმენტები პარლამენტის პლენარულ სხდომაზე განიხილება წამყვანი კომიტეტის ან პარლამენტის ბიუროს (ბიუროს სხდომაზე დამსწრე წევრთა უმრავლესობის) მოთხოვნის საფუძველზე. 6. პარლამენტი ამ მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებული დოკუმენტების პლენარულ სხდომაზე განხილვის შემთხვევაში იღებს დადგენილებას, რომელიც, შესაძლებელია, შეიცავდეს რეკომენდაციებს შესაბამისი უწყებებისადმი ცალკეული პრობლემის/ხარვეზის გამოსწორების თაობაზე და მათ შესასრულებლად განსაზღვრულ ვადებს.“. 2. 229-ე მუხლის პირველი პუნქტი ჩამოყალიბდეს შემდეგი რედაქციით: „1. წელიწადში ერთხელ, კალენდარული წლის მარტში, საქართველოს სახალხო დამცველი პარლამენტს წარუდგენს ანგარიშს ქვეყანაში ადამიანის უფლებათა და თავისუფლებათა დაცვის მდგომარეობის შესახებ, აგრეთვე წელიწადში ერთხელ − სპეციალურ მოხსენებას, რომელთა განხილვის საფუძველზედაც პარლამენტი იღებს დადგენილებას. დადგენილება უნდა შეიცავდეს ანგარიშში დასმული საკითხების შეფასებას, პარლამენტის რეკომენდაციებს და მათი შესრულების მონიტორინგის ვადებს.“. 3. 229-ე მუხლის შემდეგ დაემატოს შემდეგი შინაარსის 11 პუნქტი: „11. შესაბამისი კომიტეტი ამ მუხლის 1-ელი პუნქტით განსაზღვრული დადგენილების აღსრულების თაობაზე დასკვნას წარუდგენს პარლამენტის ბიუროს, რომლის გადაწყვეტილებითაც იგი წარედგინება პლენარულ სხდომას, რომელიც უფლებამოსილია იმოქმედოს ამ რეგლამენტის 236-ე მუხლის მე-6 პუნქტით გათვალისწინებული წესით ან ცნობად მიიღოს ეს დასკვნა.“. მუხლი 2. ეს რეგლამენტი ამოქმედდეს გამოქვეყნებისთანავე. პარლამენტის თავმჯდომარე დავით უსუფაშვილი
განმარტებითი ბარათი
განმარტებითი ბარათი საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის პროექტზე „საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტში“ ცვლილებების შეტანის შესახებ ა) ზოგადი ინფორმაცია კანონპროექტის შესახებ: ა.ა) კანონპროექტის მიღების მიზეზი: ევროპის საბჭოს საპარლამენტო ასამბლეა და იურიდიულ საკითხთა და ადამიანის უფლებათა დირექტორატი უდიდეს მნიშვნელობას ანიჭებს ეროვნული პარლამენტების როლს გადაწყვეტილებათა აღსრულების პროცესში. სწორედ ამიტომ ევროპის საბჭოს საპარლამენტო ასამბლეამ მიიღო რეზოლუცია 1823 (2011), რომლითაც მან მოუწოდა წევრი სახელმწიფოების პარლამენტებს, შექმნან ადეკვატური პროცედურები, რათა უზრუნველყონ კანონმდებლობის შესაბამისობა კონვენციის სტანდარტებთან და ზედამხედველობა გაუწიონ ქვეყნის შიგნით ევროსასამართლოს გადაწყვეტილებათა აღსრულების პროცესს. ევროსასამართლოს გადაწყვეტილებების ეფექტური აღსრულებისათვის მნიშვნელოვანია, რომ ეროვნული პარლამენტები მუდმივად იყვნენ ინფორმირებულნი სახელმწიფოს წინააღმდეგ მიღებული გადაწყვეტილებებს შესახებ და ინტენსიურად ისმენდნენ აღმასრულებელი ხელისუფლების ანგარიშებს ევროსასამართლოს გადაწყვეტილებების აღსრულების მდგომარეობის შესახებ. ევროპის საბჭოს 2014 და 2015 წლის რეკომენდაციებით ერთმნიშვნელოვნად დადგინდა ეროვნული ევროსასამართლოს პარლამენტების გადაწყვეტილებების როლის გაძლიერების აღსრულების პროცესში, აუცილებლობა ერთის მხრივ, საპარლამენტო ანგარიშგების მექანიზმების გაძლიერების, ხოლო, მეორეს მხრივ, სამოქმედო გეგმებისა და ანგარიშების დროულად წარდგენის გზით. ევროპის საბჭოს საპარლამენტო ასამბლეას დღემდე მიღებული აქვს არაერთი რეზოლუცია და დეკლარაცია (1516 (2006 რეზოლუცია), 1787 (2011 რეზოლუცია), დეკლარაციები 1764 (2006) და 1955 (2011) - ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილებების იმპლემენტაციის შესახებ, რეზოლუცია 1856 (2012) და რეკომენდაცია 1991 (2012) - ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის ეფექტურობის შესახებ, რეზოლუცია 1914 (2013) და რეკომენდაცია 2007 (2013) სტრუქტურული სირთუეების წევრ სახელმწიფოებში. რეზოლუცია 2055 (2015), ასევე რეკომენდაცია 2017 (2015) - ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს ეფექტურობისათვის - ბრაიტონის დეკლარაცია. ყველა ზემოთჩამოთვლილი რეზოლუცია და რეკომენდაცია მოუწოდებს წევრ სახელმწიფოებს, მიიღონ ზომები, რათა ეროვნული პარლამენტები ჩართულნი იყვნენ ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილებების აღსრულებასთან დაკავშირებულ დებატებში. უფრო კონკრეტულად პარლამენტის როლის გაძლიერებასთან დაკავშირებით დირექტივებს საფუძველი დაუდო 1787 (2011) და 1823 (2011) საპარლამენტო ასამბლეის რეზოლუციებმა - ეროვნული პარლამენტები როგორც ადამიანის უფლებათა დაცვის გარანტები ევროპაში1. ევროპის საბჭოს მინისტრთა კომიტეტის რეკომენდაციებით გამოიკვეთა რამდენიმე პრობლემა რომელთა მოგვარებაც ეროვნული პარლამენტების გაძლიერების წინაპირობებია2 1. მიღება ერთის მხრივ, სახელმწიფოებმა უნდა უზრუნველყონ სპეციალური კანონის ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილებათა აღსრულების შესახებ. მეორეს მხრივ, უნდა მოხდეს პარლამენტის შიგნით სპეციალური ან შეთავსებითი სტრუქტურული ერთეულის განსაზღვრა, რომელიც პასუხისმგებელი იქნება ევროსასამართლოს გადაწყვეტილებების მონიტორინგზე, რომელიც უშუალოდ და მჭიდროდ ითანამშრომლებს აღმასრულებელ ხელისუფლებასთან და საჭიროების შემთხვევაში მოახდენს საკანონმდებლო აქტების ინიცირებას. 2. სახელმწიფოებმა უნდა უზრუნველყონ აღმასრულებლი ხელისუფლების საკანონმდებლო ორგანოს წინაშე რეგულარული ანგარიშების წარდგენის მექანიზმის შემუშავება. მინიმუმ წლიური ანგარიშის წარდგენის ვალდებულება ევოპის საბჭოს რეკომენდაციების შესაბამისად წარმოადგენს ეფექტურ საშუალებას ევროსასამართლოს გადაწყვეტილებების აღსრულების პროცესში ქმედითი ბერკეტის თვალსაზრისით, ვინაიდან ამ გზით მოხდება ერთი მხრივ, საჯარო დებატების დაწყება ამ თემაზე და მეორე მხრივ, დროული ზომების მიღება, რაც ხელს შეუწყობს უწყებათაშორისი კოორდინაციის გაზრდასა და გადაწყვეტილებების დროულ აღსრულებას. 3. გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის უნივერსალური პერიოდული მიმოხილვის ფორმატში საქართველოს მონაწილეობასა და სადამფუძნებლო ორგანოების წინაშე ანგარიშგების პროცესზე საპარლამენტო კონტროლი არსებობს მაღალი დონის საერთაშორისო ვალდებულებები, რაც სახელმწიფომ ნებაყოფლობით აიღო და პარლამენტს უმნიშვნელოვანესი როლი აკისრია ამ ვალდებულებების რეალიზების უზრუნველყოფაში. გაეროს ადამიანის უფლებების საბჭომ სამი რეზოლუცია გამოსცა პარლამენტების ამ პროცესებში მონაწილეობაზე: “ვაცნობიერებთ პარლამენტების უმნიშვნელოვანეს როლს, სხვათა შორის, იმ მხრივ, რომ საერთაშორისო ვალდებულებები ეროვნულ პოლიტიკებსა და კანონებში უნდა იქნას გადმოტანილი, ამგვარად კი წვლილი იქნას შეტანილი თითოეული [სახელმწიფოს] მიერ ადამიანის უფლებების დაცვის ვალდებულების შესრულებასა და კანონის უზენაესობის განმტკიცებაში. ვაცნობიერებთ ასევე, თუ რა წამყვანი როლი შეუძლიათ ითამაშონ პარლამენტებმა უნივერსალური პერიოდული მიმოხილვის სესიებზე, ასევე სხვა ადამიანის უფლებათა 1 AS/Jur (2015) 17, 19 June 2015, ajdoclT 2015 ადამიანის უფლებების და სამართლებრივ საქმეთა დირექტორატის მე - 8 რაპორტი ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილებების შესახებ 2 PPSD (2014) 22, 21 ოქტომბერი, 2014 პარლამენტების როლი ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციით დადგენილი სტანდარტების იმპლემენტაციის პროცესში ყველა არსებული მექანიზმის მიმოხილვა. მექანიზმის მეშვეობით გაკეთებული რეკომენდაციების განხორციელების უზრუნველყოფაში ეროვნულ დონეზე. სახელმწიფოებს მოვუწოდებთ, რომ მხარი დაუჭირონ პარლამენტების ჩართვას [უნივერსალური პერიოდული მიმოხილვის] ყველა ეტაპზე]…კერძოდ, პარლამენტის მონაწილეობას კონსულტაციებში ეროვნული ანგარიშის მომზადებასთან დაკავშირებით და ასევე რეკომენდაციების აღსრულების ნაწილში, ასევე, ეროვნულ ანგარიშში ასეთი ჩართულობის შესახებ ანგარიშის ასახვას და ნებაყოფლობითი შუალედური ანგარიშების წარდგენას უნივერსალური პერიდულო მიმოხილვის ინტერაქტიური დიალოგის სესიის განმავლობაში; მოვუწოდებთ სახელმწიფოებს უნივერსალური პერიოდული მიმოხილვის ფორმატში თავიანთ ეროვნულ დელეგაციებში ჩართონ პარლამენტარები; მოვუწოდებთ სახელმწიფოებს, ხელი შეუწყონ და გააღრმავონ თანამშრომლობა ეროვნულ პარლამენტებსა და ადამიანის უფლებათა ინსტიტუტებთან და სამოქალაქო საზოგადოებასთან ადამიანის უფლებებისა და ფუნდამენტური თავისუფლებების დაცვის საკითხებში. ” (HRC Res 26/29) სერბეთის, ხორვატიის, მონტენეგროს, გერმანიის და სამხრეთ აფრიკის პარლამენტები ამ პროცესებში მონაწილეობას უკვე იღებენ სხვადასხვა ფორმით უნივერსალური პერიოდული მიმოხილვის ფორმატში საქართველოს მთავრობის მონაწილებაზე მონიტორინგთან ერთად მნიშვნელოვანია საპარლამენტო მონიტორინგის განხორციელება გაეროს სადამფუძნებლო ორგანოების წინაშე ანგარიშგებისა და დასკვნით კომენტარებში ასახული რეკომენდაციების, ისევე როგორც ინდივიდუალურ საჩივრებთან დაკავშირებით მიღებული გადაწყვეტილებების აღსრულების პროცესზე. ამ თვალსაზრისით აღსანიშნავია ქალთა მიმართ დისკრმინაციის აღმოფხვრის კომიტეტის განცხადება, სადაც კომიტეტმა პარლამენტების ჩართულობას ამ პროცესში. მკვეთრად გამოხატა, რომ მიესალმა 3 ასეთი ჩართულობა პარლამენტებს, პარლამენტარებს, საპარლამენტო ადამიანის უფლებათა კომიტეტებსა და გაეროს ადამიანის უფლებათა მექანიზმებს შორის არის მნიშვნელოვანი და აუცილებელი, რადგან ხშირ შემთხვევაში გაცემული რეკომენდაციების 60-70 % პარლამენტს ეხება.4 კანონპროექტის მომზადება ასევე განაპირობა საქართველოს სახალხო დამცველის ანგარიშის განხილვასთან დაკავშირებით ადამიანის უფლებათა დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტის მიერ დამკვიდრებული ეფექტური პროცედურების ასახვის საჭიროებამ საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტში. 2004-2012 წლებში პარლამენტი მუდმივად ცნობად იღებდა სახალხო დამცველის ანგარიშს. ეს პრაქტიკა 3 წელია რაც შეიცვალა და პარლამენტი სახალხო დამცველის ანგარიშის განხილვისა და ადამიანის უფლებებისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის დასკვის საფუძველზე იღებს დადგენილებას, რომლითაც გათვალისწინებულია რეკომენდაციები სხვადასხვა უწყებების მიმართ. დადგენილებაში პირველად გაჩნდა რეკომენდაციები, 3 UN Committee on the Elimination of Discrimination Against Women, Statement on the relationship of the Committee on the Elimination of Discrimination against Women with parliamentarians (2010) <www.ohchr.org/Documents/HRBodies/CEDAW/Statements/Parliamentarians.pdf> 4 Ingeborg Schwarz, ‘The Work of the Inter-Parliamentary Union’ in Murray Hunt, Hayley Hooper and Paul Yowell (eds), Parliaments and Human Rights: Redressing the Democratic Deficit (Hart Publishing, 2015) რომლის შესრულებაც სავალდებულო ხასიათს ატარებს. შედეგად, ამ ახალმა სტანდარტმა გაზარდა აღმასრულებელი ხელისუფლების ანგარიშვალდებულება პარლამენტის მიმართ. ადამიანის უფლებათა დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტის მიერ დამკვიდრებული ეს პრაქტიკა ერთმნიშვნელოვნად პოზიტიურადაა მიჩნეული ნეიტრალური შემფასებლების მიერ. კანონპროექტის მიზანს, სწორედ ამ პრაქტიკით ჩამოყალიბებული სტანდარტების ნორმატიულად გაწერა წარმოადგენს. აღნიშნული პრაქტიკით დამკვიდრებული პროცედურები დისკრეციული ხასიათისაა. მისი ცალსახად პოზიტიური ბუნებიდან გამომდინარე, მიზანშეწონილია მისი ინსტიტუციური მდგრადობის უზრუნველყოფა მომავალი მოწვევის პარლამენტებისათვისაც, რათა სახალხო დამცველის ყოველწლიური ანგარიშიდან გამომომდინარე რეკომენდაციების შესრულებაზე საპარლამენტო კონტროლმა, წარსულის მსგავსად, არ მიიღოს ფიქტიური სახე და არ შემოიფარგლოს მხოლოდ პარლამენტის მიერ ამ ანგარიშების ცნობად მიღებით. ა.ბ) კანონპროექტის მიზანი: კანონპროექტის მიზანია სახალხო დამცველის ანგარიშის განხილვასთან დაკავშირებით ადამიანის უფლებათა დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტის მიერ დამკვიდრებული ეფექტური პროცედურების ასახვა საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტში. ასევე, კანონპროექტის მიზანია გაიზარდოს და გაძლიერდეს საპარლამენტო კონტროლი და საქართველოს პარლამენტი გახდეს ქმედითი და ფუნქციონალური საპარლამენტო ზედამხედველობის სფეროში. ა.გ) კანონპროექტის ძირითადი არსი: კანონპროექტით, პარლამენტის რეგლამენტის 228-ე მუხლის შემდეგ ემატება 2281, 2282, 2283 მუხლები რომლებითაც გათვალისწინებული საპარლამენტო მონიტორინგის ახალი ფორმატების დანერგვა: გაეროს სადამფუძნებლო ორგანოებთან მთავრობის ურთიერთობაზე, გაეროს უნივერსალური პერიოდული მიმოხილვის ფორმატში მთავრობის მონაწილეობასა და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილებების აღსრულებაზე. ასევე, კანონპროექტით ახლებურად ყალიბდება პარლამენტის რეგლამენტის 229-ე მუხლის პირველი პუნქტი და ამავე პუნქტის შემდეგ ემატება 11 მუხლი. ბ) კანონპროექტის ფინანსური დასაბუთება: ბ.ა) კანონპროექტის მიღებასთან დაკავშირებული აუცილებელი ხარჯების დაფინანსების წყარო: პროექტის განხორციელება არ გამოიწვევს ფულადი სახსრების გამოყოფას სახელმწიფო ბიუჯეტიდან. ბ.ბ) კანონპროექტის გავლენა ბიუჯეტის საშემოსავლო ნაწილზე: კანონპროექტის მიღება გავლენას არ ახდენს ბიუჯეტის საშემოსავლო ნაწილზე. ბ.გ) კანონპროექტის გავლენა ბიუჯეტის ხარჯვით ნაწილზე: კანონპროექტი გავლენას არ ახდენს მიმდინარე წლის ბიუჯეტის ხარჯვით ნაწილზე. ბ.დ) სახელმწიფოს ახალი ფინანსური ვალდებულებები: სახელმწიფოს არ ეკისრება ახალი ფინანსური ვალდებულებები. ბ.ე) კანონპროექტის მოსალოდნელი ფინანსური შედეგები იმ პირთათვის, რომელთა მიმართაც ვრცელდება კანონპროექტის მოქმედება: კანონპროექტი არ იწვევს ფინანსურ შედეგებს იმ პირთათვის, რომლებზეც ვრცელდება მისი მოქმედება. ბ.ვ) კანონპროექტით დადგენილი გადასახადის, მოსაკრებლის ან სხვა სახის გადასახდელის ოდენობა და ოდენობის განსაზღვრის პრინციპი: კანონპროექტი არ ადგენს გადასახადს, მოსაკრებელს, ან სხვა სახის გადასახდელს. გ) კანონპროექტის მიმართება საერთაშორისო სამართლებრივ სტანდარტებთან: გ.ა) კანონპროექტის მიმართება ევროკავშირის დირექტივებთან კანონპროექტი შეესაბამება ევროკავშირის დირექტივებს. გ.ბ) კანონპროექტის მიმართება საერთაშორისო ორგანიზაციებში საქართველოს წევრობასთან დაკავშირებულ ვალდებულებებთან კანონპროექტი შეესაბამება საერთაშორისო ორგანიზაციებში საქართველოს წევრობასთან დაკავშირებულ ვალდებულებებს. გ.გ) კანონპროექტის მიმართება საქართველოს ორმხრივ და მრავალმხრივ ხელშეკრულებებთან და შეთანხმებებთან კანონპროექტი არ ეწინააღმდეგება საქართველოს ორმხრივ და მრავალმხრივ შეთანხმებებს. დ) კანონპროექტის მომზადების პროცესში მიღებული კონსულტაციები. მასში აღინიშნება: დ.ა) სახელმწიფო, არასახელმწიფო ან/და საერთაშორისო ორგანიზაცია/დაწესებულება, ექსპერტები, რომლებმაც მონაწილეობა მიიღეს კანონპროექტის შემუშავებაში, ასეთის არსებობის შემთხვევაში: ევროკავშირის ფინანსური მხარდაჭერით, გაეროს ერთობლივი პროგრამის „ადამიანის უფლებები ყველასათვის“ ფარგლებში ჩართულია გაეროს ოთხი სააგენტო გაეროს განვითარების პროგრამა (UNDP), გაეროს ბავშვთა ფონდი (UNICEF), ადამიანის უფლებათა დაცვის უმაღლესი კომისარიატი (OHCHR) და შრომის საერთაშორისო ორგანიზაცია (ILO); ბრიტანეთის საელჩო საქართველოში პროექტის ფარგლებში „ადამიანის უფლებათა დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტის ცნობიერების ამაღლება ასოცირების ხელშეკრულებასთან დაკავშირებულ საკითხებზე და მისი საზედამხედველო როლის გაძლიერება ადამიანის უფლებათა დაცვის სამთავრობო სამოქმედო გეგმის შესრულების პროცესში“, რომელიც განახორციელა ბრიტანულმა ორგანიზაციამ ვესტმინსტერის დემოკრატიის ფონდი; აგრეთვე კანონპროექტი მომზადდა გაეროს ადამიანის უფლებათა უმაღლესი კომისრის ოფისი მხარდაჭერით. ექსპერტები: თეიმურაზ ანთელავა, გიორგი ბურჯანაძე. დ.ბ) კანონპროექტის შემუშავებაში მონაწილე ორგანიზაციის (დაწესებულების) ან/და ექსპერტის შეფასება კანონპროექტის მიმართ, ასეთის არსებობის შემთხვევაში ასეთი არ არსებობს. ე) კანონპროექტის ავტორი: საქართველოს პარლამენტის ადამიანის უფლებათა დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტი ვ) კანონპროექტის ინიციატორი საქართველოს პარლამენტის ადამიანის უფლებათა დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტი
იმ მუხლების მოქმედი რედაქცია, რომლებშიც წარმოდგენილი კანონპროექტით შედის ცვლილება
საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის იმ მოქმედი მუხლის სრული რედაქცია, რომელშიც რეგლამენტის პროექტის მიხედვით შედის ცვლილება მუხლი 229 1. წელიწადში ერთხელ, კალენდარული წლის მარტში, საქართველოს სახალხო დამცველი პარლამენტს წარუდგენს ანგარიშს ქვეყანაში ადამიანის უფლებათა და თავისუფლებათა დაცვის მდგომარეობის შესახებ, აგრეთვე წელიწადში ერთხელ − სპეციალურ მოხსენებას, რომელთა განხილვის საფუძველზედაც პარლამენტი იღებს დადგენილებას ან რეზოლუციას. 2. თუ საქართველოს სახალხო დამცველი ზედიზედ 4 თვის განმავლობაში ვერ შეასრულებს თავის მოვალეობას ან დაიკავებს სახალხო დამცველის სტატუსთან შეუთავსებელ თანამდებობას ან განახორციელებს შეუთავსებელ თანამდებობას, მას უფლებამოსილება შეუწყდება პარლამენტის გადაწყვეტილებით, რომელიც მიიღება პარლამენტის სრული შემადგენლობის უმრავლესობით.
დასკვნები
JJ6qJa06.90b JJJ6J.5OL q0JJ6(bJaO660 tr:jsr6orggq'rn, j. '>, 4600, o. ;Or0odob 22891 68 LEGAL DEPARTMENT OF STAFF'OF PARLIAMENT OF GEORGIA 6,>0b. 26 b))h0l3lcmb legaldep@parliament. se - 3)he)flt6|}|] 26 Atbashidze Avenue,4600, Kutaisi, r3eorgia Tet:228 91 68 e-mail ; le galdep @parl iament. se: " 2016v. q'rb336r ACq.otr Jl6qrr0g6gob .:qt.olbob ggqCbror qt63oll.: qr.: br.rnjrqrdo) jl*':ar0qe3bq",-,Go,ror,\oo^rrB^rr's,g.:60c,rqo6s6oq,c, /v/ Vo("'u('r(*ubCooE)c) #$glgll,|;:i 6g6qr.:0g 6ggq'rag66ir, .:olrgCo.b b Jl6qr;0g6$ob lbrbgb" b'r;f':6cogq'cnb 6or39q'arb J':r6qr$g5$ob r4l-qaqhrm^tr goq?ob v'v, ur',uuuo.,)ro oc uJoJoo brilr 69 gq":'gb pro3615ob gob 1 45 - g a ,,q.'tJ J$q'$g'$ob ;3^r6rgob og6oqgogqr.r rqsr0or6ob ti'-ni'''i^- l.r.ftf;,tnu"Eu* 3aroo$g$ob .lmq'ragO6 636qrl0g6$o OOaE"tOrO,li ,,-ud\J.,- \v, u/Jo\.,; rr.uJ.zulo, #;"a:il' pg$6g,>0g6g0.: 6r6oboqr.: br0rnj.:q,.:jc.r -l'^.,t, er urdcndrE'rCc') :":' q)r $0foor $r60erq-obCboq,o 00blbgb"'| ' ' b ,rdrtr;;d; i asr',oJ.,u'a.,u r ",-tunl"?o^^'"'j::l^. -1:?-!.s?go?'u J6cnjC6"f, Oo;Bbo; 6g6qr.:0g66ob 6;6boq,3ob J6a4gqrg6ob qr.:gggb;. -- 6401-3-9-3-201606061058 N 6401 06/06/2016 საქართველოს პარლამენტის საორგანიზაციო დეპარტამენტის უფროსს ქალბატონ ეთერ სვიანაიძეს დასკვნა საქართველოს პარლამენტის ადამიანის უფლებათა დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის პროექტის „საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტში ცვლილების შეტანის შესახებ“ (07-3/580, 31.05.16) საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის 145-ე მუხლის მე-2 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტთან შესაბამისობის თაობაზე საქართველოს პარლამენტის საბიუჯეტო ოფისმა განიხილა საქართველოს პარლამენტის ადამიანის უფლებათა დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის პროექტის „საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტში ცვლილების შეტანის შესახებ“ (07-3/580, 31.05.16) საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის შესაბამისობის საკითხი მიზანშეწონილად და პროცედურების დაწყება. პატივისცემით, საბიუჯეტო ოფისის უფროსის მოვალეობის შემსრულებელი თათია ხეთაგური 145-ე მუხლის მიაჩნია მე-2 პუნქტის რეგლამენტის „ბ“ ქვეპუნქტთან პროექტის განხილვის