საქართველოს კონკურენციის ეროვნული სააგენტოს მიერ წარმოდგენილი საქართველოს კონკურენციის ეროვნული სააგენტოს 2022 წლის წლიური ანგარიში
📋 განხილვის ეტაპები
ინიციირებული ვარიანტი
ბიუროზე განხილული დოკუმენტი (1)
ბიუროზე განხილული დოკუმენტი (2)
ადამიანის უფლებათა დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
ბიუროზე განხილული დოკუმენტი (3)
ბიუროზე განხილული დოკუმენტი (4)
ბიუროზე განხილული დოკუმენტი (5)
ბიუროზე განხილული დოკუმენტი (6)
დარგობრივი ეკონომიკისა და ეკონომიკური პოლიტიკის კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
ბიუროზე განხილული დოკუმენტი (7)
🏛️ კომიტეტები
- დარგობრივი ეკონომიკისა და ეკონომიკური პოლიტიკის კომიტეტი წამყვანი კომიტეტი
- ადამიანის უფლებათა დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტი კომიტეტი რომლის დასკვნაც სავალდებულოა
📅 დამატებითი ინფორმაცია
ბიუროზე განხილვის თარიღი 2023-04-19
ბიუროს ნომერი 245
📜 ტექსტი
ანგარიში
წლიური ანგარიში
2022
სარჩევი
03
04
05
თავმჯდომარის მიმართვა
სტრუქტურა
კონკურენციის პოლიტიკა საქართველოში
05
ისტორია
06
სტრატეგიული გადაწყვეტილებების სტატისტიკა
07
საქმის მოკვლევა
11
მარეგულირებელ ორგანოებთან თანამშრომლობა
12
ბაზრის მონიტორინგი
20
კონცენტრაცია
23
სახელმწიფო დახმარება
24
2014-2022 წლები - შედეგები და ძირითადი მაჩვენებლები
26
30
მომხმარებლის უფლებები
ანტიდემპინგი
34
სახელმწიფო შესყიდვების დავების განხილვის საბჭოს აპარატი
35
საერთაშორისო და ადგილობრივ დონეზე განხორციელებული აქტივობები
კონკურენციის ეროვნული სააგენტო 2023 წელს უფრო ძლიერი აღსრულების პოლიტიკით აღჭურვილი და ახალი ფუნქციებით ხვდება! 2022 წელი ჩვენი
უწყებისთვის ტრადიციულზე უფრო აქტიური და სიახლეებით დატვირთული იყო.
ძალაში შევიდა მომხმარებელთა უფლებების დაცვის შესახებ კანონი და 1 ნოემბრიდან აღსრულების პროცესი დავიწყეთ. კონკურენციის ეროვნულ
სააგენტოში უკვე მუშაობს შესაბამისი დეპარტამენტი და ამ სფეროში პირველი წარმატებული ნაბიჯებიც გადაიდგა. მომხმარებელი გრძნობს მხარდაჭერას
და უკვე ბევრმა იცის - ვის უნდა მიმართოს პრეტენზიის შემთხვევაში. 2023-ში ჩვენი ერთ-ერთი მთავარი გამოწვევა სწორედ მომხმარებელთა უფლებების
დაცვის მაღალი სტანდარტის უზრუნველყოფა იქნება.
კონკურენციის ეროვნული სააგენტოს მიერ ფარმაცევტული ბაზრის კონკურენტუნარიანობის და მეტი გამჭვირვალობის მიზნით გაცემული 13
რეკომენდაციის დანერგვა აქტიურად მიმდინარეობს. საქართველოს პრემიერ-მინისტრის მხარდაჭერით, ჯანდაცვის სამინისტროს მიერ უკვე
დანერგილია: ელექტრონული და გენერიკული რეცეპტები, ხარისხის სტანდარტები, რეფერენტული ფასები და ა.შ. დაშვებულ იქნა მედიკამენტების
პარალელური იმპორტი თურქეთის რესპუბლიკიდან, რომლის შედეგადაც, დაახლოებით, 50-70%-იანი ფასების შემცირება დაფიქსირდა. რეფორმები
გრძელდება, კონკურენციის ეროვნული სააგენტო ჯანდაცვის სამინისტროს მიერ დაგეგმილ აქტივობებში აქტიურად არის წარმოდგენილი, ერთი საერთო
მიზნით - თითოეულმა მომხმარებელმა მედიკამენტების სამართლიან და კონკურენტულ ფასად შეძენა შეძლოს.
2022 წლის პირველი ნახევარი ნავთობზე მაღალი ფასებით გამოირჩეოდა, რამაც ნავთობიმპორტიორი ქვეყნების ეკონომიკაზე და ინფლაციაზე
მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინა. მოცემულ პერიოდში, საქართველოც კრიტიკულად მაღალი ფასებით გამოირჩეოდა. კონკურენციის ეროვნული
სააგენტოს მონიტორინგმა ბაზარზე მთავარი კომპანიების განსხვავებული ქცევა და საკმარისი საფუძვლები აჩვენა, რომ საქართველოში მოქმედი 5
საწვავის რეალიზატორი კომპანიის მიმართ მოკვლევა დაწყებულიყო.
საანგარიშო პერიოდში, დავხურეთ სამი მოკვლევა - დომინანტური მდგომარეობის ბოროტად გამოყენების, არაკეთილსინდისიერი კონკურენციის და
შეთანხმებული ქმედების ფაქტებზე.
2022 წელს, დავიწყეთ საფინანსო სექტორისთვის ძალიან აქტუალური თემის მონიტორინგი, რაც გულისხმობს საბანკო პროდუქტების რეალიზაციისას
სადაზღვევო პროდუქტების მიწოდება/შეთავაზების ბაზრის შეფასებას. სადაზღვევო ბაზარი რეფორმების მოლოდინშია და, ვფიქრობ, ჩვენი უწყების
მიერ მომზადებული შეფასება და რეკომენდაციები მის წარმატებულ განხორციელებას ხელს შეუწყობს.
2022 წლის 16-17 ნოემბერს, კოლეგა მარეგულირებელი უწყებების ორგანიზებით, კონკურენციის და მომხმარებელთა უფლებების შესახებ, საქართველოში
პირველი საერთაშორისო კონფერენცია გავმართეთ. თბილისს სტუმრობდნენ 20-მდე ქვეყნის კოლეგა უწყებების ხელმძღვანელი პირები, გაიმართა
6 პანელური სესია, რომელშიც 40-ზე მეტი საერთაშორისო და ადგილობრივი სპიკერი იღებდა მონაწილეობას, მათ შორის, UNCTAD-ის და OECDის კონკურენციის და მომხმარებელთა უფლებების მიმართულებების პირველი პირები. ჯამში, კონკურენციის საერთაშორისო დღისადმი მიძღვნილ
კონფერენციას 300-ზე მეტი სტუმარი ესწრებოდა. ჩვენი მიზანია, კონკურენციის და მომხმარებელთა უფლებების თემაზე გამართული საერთაშორისო
ღონისძიებების რუკაზე საქართველო აქტიურად იყოს წარმოდგენილი.
2022 წელს, სააგენტოში ევროკავშირის მხარდაჭერით TWINING-ის პროექტი დაიწყო. აქტიურია თანამშრომლობა აშშ განვითარების სააგენტოსთან
(USAID), რომელთა მხარდაჭერით არაერთი წარმატებული პროექტი ხორციელდება.
ᲘᲠᲐᲙᲚᲘ ᲚᲔᲥᲕᲘᲜᲐᲫᲔ
საქართველოს კონკურენციის ეროვნული
სააგენტოს თავმჯდომარე
ტრადიციული მადლობა მინდა ვუთხრა კონკურენციის ეროვნული სააგენტოს გუნდს გაწეული შრომისთვის, საქართველოს მთავრობას, ეკონომიკურ
საბჭოს, პარლამენტს მხარდაჭერისთვის. ჩვენს კოლეგა უწყებებს, ბიზნეს და არასამთავრობო სექტორს, ექსპერტებს, მასმედიას, საერთაშორისო
პარტნიორ უწყებებს და დონორ ორგანიზაციებს აქტიური თანამშრომლობისთვის.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
3
თავმჯდომარე
თავმჯდომარის
პირველი მოადგილე
ანტიდემპინგური
ღონისძიების
დეპარტამენტი
ბაზრის
მონიტორინგისა და
ანალიზის დეპარტამენტი
თავმჯდომარის
მოადგილე
მომხმარებლის
უფლებების დაცვის
დეპარტამენტი
წარმომადგენელი აჭარის
ავტონომიურ რესპუბლიკაში
ეკონომიკური
კონკურენციის
დაცვის დეპარტამენტი
კომუნიკაციების
დეპარტამენტი
იურიდიული
დეპარტამენტი
პროექტების მართვისა
საზოგადოებასთან
და დონორებთან
ურთიერთობის მენეჯერი
დავების განხილვის
საბჭოს აპარატი
ადმინისტრაციული
დეპარტამენტი
ურთიერთობის მენეჯერი
სააგენტოს სტრუქტურა
ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲞᲝᲚᲘᲢᲘᲙᲘᲡ ᲘᲡᲢᲝᲠᲘᲐ ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲨᲘ
ქვეყნის დამოუკიდებლობის აღდგენის შემდეგ, საბაზრო ეკონომიკისთვის დამახასიათებელ ინსტიტუტებთან ერთად, დაიწყო
კონკურენციის/ანტიმონოპოლიური პოლიტიკის ფორმირების პროცესი საქართველოში. კონკურენციის პოლიტიკის შექმნას, შესაბამისი ორგანოს
სტატუსისა და როლის განსაზღვრას საფუძველი 1992 წლიდან ჩაეყარა, ხოლო 2014 წლის 14 აპრილს შეიქმნა საქართველოს კონკურენციის სააგენტო.
„კონკურენციის შესახებ” საქართველოს კანონი
„სახელმწიფო შესყიდვების შესახებ“
საქართველოს კანონი
2020 წლის 4 ნოემბერს, „კონკურენციის
შესახებ“საქართველოს კანონის ცვლილებების
ძირითადი ნაწილი ძალაში შევიდა, რომელიც
სრულად შეესაბამება საუკეთესო ევროპულ
პრაქტიკას, DCFTA-ის მოთხოვნებს და ასახულია
ევროკავშირის კონკურენციის სამართალში
არსებული ძირითადი პრინციპები.
2020 წელს, საქართველოს პარლამენტმა მიიღო
გადაწყვეტილება და სააგენტოს სტრუქტურის
ქვეშ სახელმწიფო შესყიდვებთან
დაკავშირებული დავების განხილვის საბჭოს
აპარატმა დაიწყო საქმიანობა.
სააგენტო
აღასრულებს
4 კანონს
„ვაჭრობაში ანტიდემპინგური ღონისძიებების
შემოღების შესახებ“ საქართველოს კანონი
2021 წლის 1 იანვრიდან, ძალაში შევიდა
ანტიდემინგური კანონმდებლობა და სააგენტოში
შესაბამისმა დეპარტამენტმა დაიწყო
ფუნქციონირება.
„მომხმარებლის უფლებების დაცვის
შესახებ“ საქართველოს კანონი
2022 წლის 29 მარტს, საქართველოს პარლამენტმა
„მომხმარებლის უფლებების დაცვის შესახებ“ კანონი
დაამტკიცა, რომელიც 1 ივნისს ძალაში შევიდა, 1
ნოემბრიდან, კონკურენციის ეროვნულმა სააგენტომ
აღსრულების პროცესი დაიწყო.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
5
ᲡᲢᲠᲐᲢᲔᲒᲘᲣᲚᲘ ᲒᲐᲓᲐᲬᲧᲕᲔᲢᲘᲚᲔᲑᲔᲑᲘᲡ ᲡᲢᲐᲢᲘᲡᲢᲘᲙᲐ
01 საწვავის ბაზარზე
17
რეკომენდაცია
გაიცა
03
02
ჰოსპიტალურ სექტორში ოჯახის
ექიმის მომსახურების
ფარგლებში
13
ფარმაციის ბაზრის შესწავლის
პროცესში
01
დასრულებული
მოკვლევა
03
დასრულებული ბაზრის
მონიტორინგი
მთარგმნელობითი-სათარჯიმნო
მომსახურების სექტორში
კონცენტრაციაზე
თანხმობა
02
საქმეზე დაუშვებლობის
გადაწყვეტილება
60 000 ₾
კონცენტრაიებზე
06
8 000 ₾
68 000 ₾
ლარამდე სააგენტოს მიერ
დაკისრებული ჯარიმის ოდენობა
მოკვლევებზე
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
6
ᲡᲐᲥᲛᲘᲡ ᲛᲝᲙᲕᲚᲔᲕᲐ
მიმდინარე
04
02
მიმდინარე
03
დასრულებული
02
მარეგულირებელ
ორგანოებთან ერთად
დაუშვებლობა
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
7
ᲓᲐᲡᲠᲣᲚᲔᲑᲣᲚᲘ ᲛᲝᲙᲕᲚᲔᲕᲔᲑᲘ
ᲐᲠᲐᲙᲔᲗᲘᲚᲡᲘᲜᲓᲘᲡᲘᲔᲠᲘ
ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲐ
ᲛᲝᲙᲕᲚᲔᲕᲐ ᲓᲐᲡᲠᲣᲚᲓᲐ
2022 ᲬᲚᲘᲡ 20 ᲡᲔᲥᲢᲔᲛᲑᲔᲠᲡ
საკითხი ეხებოდა - ტურისტული მომსახურების
სფეროში
მოქმედ
კომპანიის
მიერ
არაკეთილსინდისიერი კონკურენციის შესაძლო
ფაქტს.
მოკვლევის
შედეგად,
დადასტურდა
შესაბამისი დარღვევა, რაც გამოიხატებოდა
აღნიშნულ სფეროში მოქმედი კომპანიის
მხრიდან მომჩივანის იდენტური სასაქონლო
ნიშნებისა და სატრანსპორტო საშუალებების
იერსახის უკანონო გამოყენებაში. სააგენტოს
გადაწყვეტილების საფუძველზე, კომპანიას
დაეკისრა შესაბამისი ფინანსური სანქცია და
დაევალა კანონდარღვევის დაუყოვნებლივ
აღმოფხვრა.
ᲓᲝᲛᲘᲜᲐᲜᲢᲣᲠᲘ
ᲛᲓᲒᲝᲛᲐᲠᲔᲝᲑᲘᲡ ᲑᲝᲠᲝᲢᲐᲓ
ᲒᲐᲛᲝᲧᲔᲜᲔᲑᲐ
ᲓᲝᲛᲘᲜᲐᲜᲢᲣᲠᲘ ᲛᲓᲒᲝᲛᲐᲠᲔᲝᲑᲘᲡ
ᲑᲝᲠᲝᲢᲐᲓ ᲒᲐᲛᲝᲧᲔᲜᲔᲑᲐ ᲓᲐ
ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲨᲔᲛᲖᲦᲣᲓᲕᲔᲚᲘ
ᲨᲔᲗᲐᲜᲮᲛᲔᲑᲔᲑᲘ
ᲛᲝᲙᲕᲚᲔᲕᲐ ᲓᲐᲡᲠᲣᲚᲓᲐ
2022 ᲬᲚᲘᲡ 28 ᲘᲕᲜᲘᲡᲡ
ᲛᲝᲙᲕᲚᲔᲕᲐ ᲓᲐᲡᲠᲣᲚᲓᲐ
2022 ᲬᲚᲘᲡ 5 ᲓᲔᲙᲔᲛᲑᲔᲠᲡ
საკითხი ეხებოდა - ჰოსპიტალისა და სადაზღვევო კომპანიის მიერ ოჯახის ექიმის მომსახურების
კუთხით დომინანტური მდგომარეობის ბოროტად
გამოყენების სავარაუდო დარღვევის ფაქტს.
საკითხი
ეხებოდა
სათარჯიმნომთარგმნელობითი
მომსახურების
სფეროში
მოქმედი კომპანიების მიერ დომინანტური
მდგომარეობის ბოროტად გამოყენებისა და
კონკურენციის
შემზღუდველი
შეთანხმების
აკრძალვის შესაძლო დარღვევის ფაქტს.
მოკვლევის
შედეგად,
არ
დადასტურდა
კანონდარღვევის ფაქტი. თუმცა, აღნიშნული
ჰოსპიტალი ვალდებულებულ იქნა, მომჩივანის
მიმართვის
შემთხვევაში,
განიხილოს
ამ
უკანასკნელისთვის
შაბათ
დღეს
ოჯახის
ექიმის მომსახურების მიწოდების საკითხი და
კომერციულ პირობებზე შეთანხმების მიღწევის
შემთხვევაში, თანაბარ და არადისკრიმინაციულ
პირობებში,
უზრუნველყოს
შესაბამისი
ხელშეკრულების დადება.
სააგენტოს გადაწყვეტილების საფუძველზე
დადასტურდა
მხოლოდ
კონკურენციის
შემზღუდველი შეთანხმება და ეკონომიკურ
აგენტებს დაეკისრათ შესაბამისი ფინანსური
სანქცია
და
დაევალათ
კანონდარღვევის
დაუყოვნებლივ აღმოფხვრა. გარდა ამისა,
ბაზარზე კონკურენტული გარემოს გაუმჯობესების
მიზნით, ეკონომიკურ აგენტებს წარედგინათ
განსახილველად სავალდებულო რეკომენდაცია.
დოკუმენტი - https://bit.ly/3GIbBz3
დოკუმენტი - https://bit.ly/3MGxDpv
დოკუმენტი - https://bit.ly/40awFF4
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
8
ᲛᲘᲛᲓᲘᲜᲐᲠᲔ ᲛᲝᲙᲕᲚᲔᲕᲔᲑᲘ
ᲓᲝᲛᲘᲜᲐᲜᲢᲣᲠᲘ ᲛᲓᲒᲝᲛᲐᲠᲔᲝᲑᲘᲡ ᲑᲝᲠᲝᲢᲐᲓ ᲒᲐᲛᲝᲧᲔᲜᲔᲑᲐ ᲓᲐ
ᲐᲠᲐᲙᲔᲗᲘᲚᲡᲘᲜᲓᲘᲡᲘᲔᲠᲘ ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲐ
ᲡᲐᲮᲔᲚᲛᲬᲘᲤᲝ ᲣᲬᲧᲔᲑᲔᲑᲘᲡ ᲛᲮᲠᲘᲓᲐᲜ ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲨᲔᲖᲦᲣᲓᲕᲐ
ᲛᲝᲙᲕᲚᲔᲕᲐ ᲓᲐᲘᲬᲧᲝ 2022 ᲬᲚᲘᲡ 31 ᲛᲐᲠᲢᲡ
ᲛᲝᲙᲕᲚᲔᲕᲐ ᲓᲐᲘᲬᲧᲝ 2022 ᲬᲚᲘᲡ 7 ᲝᲥᲢᲝᲛᲑᲔᲠᲡ
საკითხი ეხება - საზღვაო გადაზიდვების სექტორში სავარაუდო დომინანტური
მდგომარეობის ბოროტად გამოყენებას და არაკეთილსინდისიერი კონკურენციის
ფაქტს.
საკითხი ეხება - ავტოსატრანსპორტო საშუალებების პერიოდული ტექნიკური
ინსპექტირების ცენტრის მოწყობასა და აკრედიტაციის მისაღებად საჭირო
სამართლებრივი
პროცედურების
განხორციელებაზე
გაცემული
უარის
კონკურენციის კანონმდებლობასთან შესაბამისობას.
ᲡᲐᲮᲔᲚᲛᲬᲘᲤᲝ ᲣᲬᲧᲔᲑᲔᲑᲘᲡ ᲛᲮᲠᲘᲓᲐᲜ ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲨᲔᲖᲦᲣᲓᲕᲐ
ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲨᲔᲛᲖᲦᲣᲓᲕᲔᲚᲘ ᲨᲔᲗᲐᲜᲮᲛᲔᲑᲔᲑᲘ
ᲛᲝᲙᲕᲚᲔᲕᲐ ᲓᲐᲘᲬᲧᲝ 2022 ᲬᲚᲘᲡ 13 ᲝᲥᲢᲝᲛᲑᲔᲠᲡ
ᲛᲝᲙᲕᲚᲔᲕᲐ ᲓᲐᲘᲬᲧᲝ 2022 ᲬᲚᲘᲡ 16 ᲐᲒᲕᲘᲡᲢᲝᲡ
საკითხი ეხება - საქართველოს რეგიონის ორ მუნიციპალიტეტის მიერ სამშენებლო
ზედამხედველობის კომპანიასთან მიმართებაში ტენდერში მონაწილეობის
შეზღუდვასთან დაკავშირებით კონკურენციის კანონმდებლობის შესაძლო
დარღვევის ფაქტს.
საკითხი ეხება - საავტომობილო საწვავის ბაზარზე მოქმედი 5 მსხვილი
ეკონომიკური აგენტის მიერ კონკურენციის შემზღუდველი შეთანხმებების
შესაძლო ფაქტს.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
9
ᲓᲐᲣᲨᲕᲔᲑᲚᲝᲑᲐ
ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲔᲠᲝᲕᲜᲣᲚᲛᲐ ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝᲛ, ᲨᲔᲡᲐᲑᲐᲛᲘᲡᲘ ᲡᲐᲙᲐᲜᲝᲜᲛᲓᲔᲑᲚᲝ ᲡᲐᲤᲣᲫᲕᲚᲘᲡᲐ ᲓᲐ ᲓᲐᲠᲦᲕᲔᲕᲘᲡ
ᲒᲝᲜᲘᲕᲠᲣᲚᲘ ᲔᲭᲕᲘᲡ ᲐᲠᲐᲠᲡᲔᲑᲝᲑᲘᲡ ᲒᲐᲛᲝ, 2 ᲡᲐᲩᲘᲕᲐᲠᲗᲐᲜ ᲛᲘᲛᲐᲠᲗᲔᲑᲐᲨᲘ, ᲡᲐᲩᲘᲕᲠᲘᲡ ᲓᲐᲣᲨᲕᲔᲑᲚᲐᲓ ᲪᲜᲝᲑᲘᲡᲐ ᲓᲐ ᲛᲝᲙᲕᲚᲔᲕᲘᲡ
ᲓᲐᲬᲧᲔᲑᲐᲖᲔ ᲣᲐᲠᲘᲡ ᲗᲥᲛᲘᲡ ᲨᲔᲡᲐᲮᲔᲑ ᲛᲘᲘᲦᲝ ᲒᲐᲓᲐᲬᲧᲕᲔᲢᲘᲚᲔᲑᲐ:
ᲡᲐᲮᲔᲚᲛᲬᲘᲤᲝ ᲣᲬᲧᲔᲑᲔᲑᲘᲡ ᲛᲮᲠᲘᲓᲐᲜ
ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲨᲔᲖᲦᲣᲓᲕᲐ
ᲐᲠᲐᲙᲔᲗᲘᲚᲡᲘᲜᲓᲘᲡᲘᲔᲠᲘ ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲐ
ᲡᲐᲩᲘᲕᲐᲠᲘ ᲓᲐᲣᲨᲕᲔᲑᲚᲐᲓ ᲘᲥᲜᲐ ᲪᲜᲝᲑᲘᲚᲘ 2022 ᲬᲚᲘᲡ
13 ᲝᲥᲢᲝᲛᲑᲔᲠᲡ
ᲡᲐᲩᲘᲕᲐᲠᲘ ᲓᲐᲣᲨᲕᲔᲑᲚᲐᲓ ᲘᲥᲜᲐ ᲪᲜᲝᲑᲘᲚᲘ 2022 ᲬᲚᲘᲡ
7 ᲜᲝᲔᲛᲑᲔᲠᲡ
ხელოვნური გათოვლიანების სისტემის შესყიდვის მიზნით,
გამოცხადებული კონკურსის პირობების გასაჩივრებისას
მომჩივანს უარი ეთქვა საქმის მოკვლევის დაწყებაზე. სააგენტო
უარს ამბობს საჩივრის საფუძველზე საქმის მოკვლევის
დაწყებაზე, თუ სასამართლო წარმოებაშია დავა იმავე
მხარეებს შორის იმავე დავის საგანზე. საქმის გარემოებების
შესწავლის შედეგად დადგინდა, რომ თბილისის საქალაქო
სასამართლოში მიმდინარეობს დავა იმავე მხარეებს შორის,
იმავე დავის საგანზე და იმავე საფუძვლით.
კომპიტერული ტექნიკით ვაჭრობის სფეროში მომჩივანს უარი
ეთქვა საქმის მოკვლევის დაწყებაზე. სააგენტომ დაადგინა, რომ
არ არსებობდა საქმეზე მოკვლევის დაწყების სამართლებრივი
საფუძველი, ვინაიდან კომპანიები საქმიანობენ სხვადასხვა
გეოგრაფიულ/პროდუქციულ ბაზარზე და არ წარმოადგენენ
ერთმანეთის კონკურენტებს, რაც ერთ-ერთი აუცილებელი
წინაპირობაა კონკრეტული ქმედების არაკეთილსინდისიერი
კონკურენციით გათვალისწინებულ დარღვევად კვალიფიკაციისათვის.
დოკუმენტი - https://bit.ly/3o1ebcM
დოკუმენტი - https://bit.ly/3mu5mry
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
10
ᲛᲐᲠᲔᲒᲣᲚᲘᲠᲔᲑᲔᲚ ᲝᲠᲒᲐᲜᲝᲔᲑᲗᲐᲜ
ᲗᲐᲜᲐᲛᲨᲠᲝᲛᲚᲝᲑᲐ
ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲞᲝᲚᲘᲢᲘᲙᲘᲡ ᲔᲤᲔᲥᲢᲘᲐᲜᲘ ᲐᲦᲡᲠᲣᲚᲔᲑᲘᲡ, ᲗᲐᲜᲐᲛᲨᲠᲝᲛᲚᲝᲑᲘᲡ ᲒᲐᲫᲚᲘᲔᲠᲔᲑᲘᲡ ᲛᲘᲖᲜᲘᲗ, 2021 ᲬᲔᲚᲡ, ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲛᲡᲝᲤᲚᲘᲝ ᲓᲦᲘᲡ ᲤᲐᲠᲒᲚᲔᲑᲨᲘ, ᲮᲣᲗᲘᲕᲔ
ᲛᲐᲠᲔᲒᲣᲚᲘᲠᲔᲑᲔᲚᲘ ᲣᲬᲧᲔᲑᲘᲡ ᲮᲔᲚᲛᲫᲦᲕᲐᲜᲔᲚᲛᲐ ᲞᲘᲠᲛᲐ ᲔᲠᲗᲘᲐᲜᲘ ᲗᲐᲜᲐᲛᲨᲠᲝᲛᲚᲝᲑᲘᲡ ᲓᲝᲙᲣᲛᲔᲜᲢᲡ ᲛᲝᲐᲬᲔᲠᲐ ᲮᲔᲚᲘ. ᲨᲔᲗᲐᲜᲮᲛᲔᲑᲘᲡ ᲛᲘᲖᲐᲜᲘᲐ - ᲔᲠᲗᲝᲑᲚᲘᲕᲘ ᲝᲠᲒᲐᲜᲘᲖᲔᲑᲘᲗ,
ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲞᲝᲚᲘᲢᲘᲙᲘᲡ ᲧᲝᲕᲔᲚᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲙᲝᲜᲤᲔᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲩᲐᲢᲐᲠᲔᲑᲐ, ᲡᲐᲓᲐᲪ ᲣᲬᲧᲔᲑᲔᲑᲘ ᲬᲚᲘᲡ ᲛᲐᲜᲫᲘᲚᲖᲔ ᲒᲐᲜᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲔᲑᲣᲚ ᲡᲐᲥᲛᲔᲔᲑᲡ, ᲛᲘᲦᲔᲑᲣᲚ ᲨᲔᲓᲔᲒᲔᲑᲡ ᲓᲐ
ᲒᲐᲛᲝᲬᲕᲔᲕᲔᲑᲡ ᲒᲐᲜᲘᲮᲘᲚᲐᲕᲔᲜ.
ᲒᲐᲜᲐᲮᲚᲔᲑᲣᲚᲘ ᲙᲐᲜᲝᲜᲛᲓᲔᲑᲚᲝᲑᲘᲡ ᲤᲝᲠᲛᲐᲢᲨᲘ, 2022 ᲬᲚᲘᲡ ᲒᲐᲜᲛᲐᲕᲚᲝᲑᲐᲨᲘ, ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝ ᲐᲥᲢᲘᲣᲠᲐᲓ ᲗᲐᲜᲐᲛᲨᲠᲝᲛᲚᲝᲑᲓᲐ ᲔᲙᲝᲜᲝᲛᲘᲙᲘᲡ ᲠᲔᲒᲣᲚᲘᲠᲔᲑᲐᲓᲘ ᲡᲤᲔᲠᲝᲡ
ᲛᲐᲠᲔᲒᲣᲚᲘᲠᲔᲑᲔᲚᲗᲐᲜ. - ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲔᲜᲔᲠᲒᲔᲢᲘᲙᲘᲡᲐ ᲓᲐ ᲬᲧᲐᲚᲛᲝᲛᲐᲠᲐᲒᲔᲑᲘᲡ ᲛᲐᲠᲔᲒᲣᲚᲘᲠᲔᲑᲔᲚ ᲔᲠᲝᲕᲜᲣᲚ ᲙᲝᲛᲘᲡᲘᲐᲡᲐ ᲓᲐ ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲙᲝᲛᲣᲜᲘᲙᲐᲪᲘᲔᲑᲘᲡ ᲔᲠᲝᲕᲜᲣᲚ
ᲙᲝᲛᲘᲡᲘᲐᲡᲗᲐᲜ ᲔᲠᲗᲐᲓ ᲩᲐᲠᲗᲣᲚᲘᲐ ᲡᲐᲔᲠᲗᲝ ᲡᲐᲥᲛᲔᲔᲑᲘᲡ ᲒᲐᲜᲮᲘᲚᲕᲐᲨᲘ, ᲗᲣᲛᲪᲐ ᲛᲐᲠᲔᲒᲣᲚᲘᲠᲔᲑᲔᲚᲘ ᲣᲬᲧᲔᲑᲔᲑᲡ ᲐᲛ ᲨᲔᲛᲗᲮᲕᲔᲕᲔᲑᲨᲘ ᲬᲐᲛᲧᲕᲐᲜᲘ ᲤᲣᲜᲥᲪᲘᲐ ᲐᲥᲕᲗ.
ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲙᲝᲛᲣᲜᲘᲙᲐᲪᲘᲔᲑᲘᲡ ᲔᲠᲝᲕᲜᲣᲚᲘ
ᲙᲝᲛᲘᲡᲘᲐ
ᲡᲐᲥᲛᲘᲡ ᲛᲝᲙᲕᲚᲔᲕᲐ ᲓᲐᲘᲬᲧᲝ - 2021 ᲬᲚᲘᲡ 30
ᲡᲔᲥᲢᲔᲛᲑᲔᲠᲡ
ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲔᲜᲔᲠᲒᲔᲢᲘᲙᲘᲡᲐ ᲓᲐ
ᲬᲧᲐᲚᲛᲝᲛᲐᲠᲐᲒᲔᲑᲘᲡ ᲛᲐᲠᲔᲒᲣᲚᲘᲠᲔᲑᲔᲚᲘ
ᲔᲠᲝᲕᲜᲣᲚᲘ ᲙᲝᲛᲘᲡᲘᲐ
ᲛᲝᲙᲕᲚᲔᲕᲐ ᲓᲐᲘᲬᲧᲝ - 2021 ᲬᲚᲘᲡ 28 ᲓᲔᲙᲔᲛᲑᲔᲠᲡ
საკითხი ეხება - კომუნიკაციების სფეროში ოპერირებადი კომპანიების
მიერ „კონკურენციის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-7 მუხლის
(კონკურენციის შემზღუდველი ხელშეკრულება, გადაწყვეტილება და
შეთანხმებული ქმედება) სავარაუდო დარღვევის ფაქტს.
საკითხი ეხება - საქართველოს კანონის მე-6 მუხლის (დომინანტური
მდგომარეობის ბოროტად გამოყენება) სავარაუდო დარღვევის
ფაქტს. დავის საგანია - ერთ-ერთი ჰესისთვის მოპასუხის მიერ წყლის
მიწოდებაზე უარის თქმის საკითხი.
დავის საგანია - მოპასუხეების მიერ შპს „მედია რაითს ჯორჯიასთან“
გაფორმებული ხელშეკრულებები, რომელიც ამ უკანასკნელს
აძლევს საქართველოში მაუწყებლობის ტრანზიტზე ავტორიზებულ
პირებთან ტელეარხების სამაუწყებლო ეთერის ფასიანი ტრანზიტის
ხელშეკრულებების (გადახვევა-დაპაუზების უფლებით) დადებისა და
შესაბამისი ანაზღაურების მოთხოვნის უფლებას.
სააგენტო აქტიურად მონაწილეობდა საჩივრის დასაშვებობის
განხილვის პროცესში, დეტალურად გაეცნო საქმის მასალებს და
საქმეზე მოკვლევის დაწყებას მხარი დაუჭირა.
კანონმდებლობით გათვალისწინებული შესაბამისი უფლებამოსილების
ფარგლებში, სააგენტო აქტიურად მონაწილეობს საკითხის შესწავლის
პროცესში.
ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲡᲐᲙᲘᲗᲮᲔᲑᲖᲔ, ᲛᲐᲠᲔᲒᲣᲚᲘᲠᲔᲑᲔᲚᲘ ᲝᲠᲒᲐᲜᲝᲔᲑᲘ ᲮᲔᲚᲛᲫᲦᲕᲐᲜᲔᲚᲝᲑᲔᲜ „ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲨᲔᲡᲐᲮᲔᲑ“ ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲙᲐᲜᲝᲜᲘᲡ ᲫᲘᲠᲘᲗᲐᲓᲘ ᲛᲔᲥᲐᲜᲘᲖᲛᲔᲑᲘᲗ ᲓᲐ ᲨᲔᲘᲡᲬᲐᲕᲚᲘᲐᲜ ᲡᲐᲙᲘᲗᲮᲔᲑᲡ, ᲗᲣ
ᲥᲛᲔᲓᲔᲑᲘᲡ ᲒᲐᲜᲛᲐᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲔᲑᲔᲚᲘ ᲧᲕᲔᲚᲐ ᲡᲣᲑᲘᲔᲥᲢᲘ ᲔᲠᲗᲘ ᲓᲐ ᲘᲛᲐᲕᲔ ᲠᲔᲒᲣᲚᲘᲠᲔᲑᲐᲓᲘ ᲡᲤᲔᲠᲝᲡ ᲔᲙᲝᲜᲝᲛᲘᲙᲣᲠ ᲐᲒᲔᲜᲢᲡ ᲬᲐᲠᲛᲝᲐᲓᲒᲔᲜᲡ.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
11
ᲑᲐᲖᲠᲘᲡ ᲛᲝᲜᲘᲢᲝᲠᲘᲜᲒᲘ
ფარმაცევტული
ბაზრის მონიტორინგი
2022 წელს
სააგენტომ დაასრულა
3 ბაზრის
მონიტორინგი
„მიმდინარე
რეჟიმშია
საავტომობილო
საწვავის (თხევადი
და ბუნებრივი აირის)
ბაზრის
მონიტორინგი
საავტომობილო საწვავის
ბაზრის მონიტორინგი
შუშის ბაზრის მონიტორინგი
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022 წელს დაიწყო საბანკო პროდუქტების
რეალიზაციისას
სადაზღვევო პროდუქტების
შეთავაზება/მიწოდების
ბაზრის მონიტორინგი
2022
12
ᲤᲐᲠᲛᲐᲪᲔᲕᲢᲣᲚᲘ ᲑᲐᲖᲠᲘᲡ ᲛᲝᲜᲘᲢᲝᲠᲘᲜᲒᲘ
განხორციელებული მონიტორინგის შედეგად ფარმაცევტული ბაზრის არსებული სტრუქტურის, საკანონმდებლო რეგულირების, კანონმდებლობის ეფექტიანი აღსრულების
უზრუნველყოფისა და სააგენტოს ანალიზით გამორკვეული ფაქტობრივი გარემოებების საფუძველზე, ჩამანაცვლებელ პროდუქტებს შორის მაქსიმალური კონკურენციისა და
შედეგად, ბაზარზე გენერიკების წილის ზრდის უზრუნველსაყოფად, მედიკამენტებზე ხარისხობრივი და ფინანსური ხელმისაწვდომობის გასაზრდელად, მედიკამენტებზე გაწეული
დანახარჯების შესამცირებლად, ბაზარზე კონკურენტული გარემოს გაუმჯობესების მიზნით სააგენტომ მიზანშეწონილად მიიჩნია 13 რეკომენდაციის გაცემა:
დარგის მარეგულირებლის
მიერ რეცეპტის/დანიშნულების
განგრძობადი კონტროლი;
გენერიკული ჩამანაცვლებლის მითითება
- სასურველია რეცეპტის/დანიშნულების
დონეზე, ძირითად გენერიკთან ერთად,
მიეთითოს სულ მცირე ერთი დამატებითი
ჩამანაცვლებელი გენერიკი;
სამკურნალო გაიდლაინების
სრულყოფა;
06
04
02
01
07
05
03
მხოლოდ გენერიკული რეცეპტი/დანიშნულება
- წარმოადგენს ჩამანაცვლებელ პროდუქტებს
შორის კონკურენციის უზრუნველყოფისა და
გენერიკების საბაზრო წილის ზრდის ყველაზე
მნიშვნელოვან და ფუნდამენტურ საშუალებას.
რეცეპტისა და დანიშნულების დონეზე
უნდა მიეთითოს მხოლოდ მედიკამენტის
საერთაშორისო არაპატენტირებული
დასახელება (გენერიკი) და უნდა შეიზღუდოს
სავაჭრო დასახელების მითითება.
სხვადასხვა კვლევებით და არაერთი ქვეყნის
გამოცდილებით, დადასტურებულია ის
ფინანსური სარგებელი, რასაც მომხმარებელი
იღებს გენერიკული მედიკამენტების შეძენით,
რაც თავის მხრივ პირდაპირ კავშირშია
მედიკამენტებზე გაწეული დანახარჯების
შემცირებასთან;
ელექტრონული რეცეპტის/
დანიშნულების ერთიანი სისტემის
დანერგვა;
მედიკამენტების ხარისხი - სააგენტოს
პოზიციით, GMP სტანდარტი
აუცილებელია მოქმედებდეს ბაზარზე
მედიკამენტების დაშვების ორივე
დონეზე - წარმოება და იმპორტი.
დარგის მარეგულირებელმა
უნდა უზრუნველყოს გენერიკული
მედიკამენტების ბიოექვივალენტობის
შემოწმება და შედეგად უნდა
იყოს იმის გარანტი, რომ ბაზარზე
დაშვებული ყველა მედიკამენტი
აკმაყოფილებს ხარისხის
კანონმდებლობით გათვალისწინებულ
ნორმებს;
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
ფარმაცევტის საქმიანობის ეფექტიანი რეგულირება
და განგრძობადი მონიტორინგი - ჯანსაღი
კონკურენტული გარემოს უზრუნველსაყოფად
მნიშვნელოვანია, დეტალურად გაიწეროს
ფარმაცევტის მიერ მედიკამენტის საბოლოო
მომხმარებლამდე მიტანის ვალდებულებები. კერძოდ,
გენერიკული რეცეპტის/დანიშნულების დანერგვის
პარალელურად, აუცილებელია დარეგულირდეს
მედიკამენტის შეძენის დროს ფარმაცევტის
ვალდებულება - შესთავაზოს მოხმარებელს
სულ მცირე 3 ყველაზე დაბალი ფასის მქონე
მედიკამენტი. ამასთან ერთად, აუცილებელია
დარგის მარეგულირებლის მიერ განხორციელდეს
აღნიშნულის განგრძობადი მონიტორინგი,
ელექტრონული რეცეპტის/დანიშნულების მეშვეობით;
13
. საყოველთაო და კერძო სადაზღვევო
„შემავსებელი“ პაკეტების თანაარსებობის
უზრუნველყოფა - მედიკამენტებზე და
ზოგადად, სამედიცინო მომსახურებაში
„ჯიბიდან“ გადახდების შესამცირებლად,
სასურველია, მომხმარებელს შეეძლოს
საყოველთაო დაზღვევის პროგრამის
შემავსებელი კერძო სადაზღვევო
პროდუქტის შეძენა - სულ მცირე,
მედიკამენტების კომპონენტის ნაწილში;
რეცეპტის/დანიშნულების გამომწერ
პირსა და ფარმაცევტულ კომპანიებს
შორის ურთიერთობის მაქსიმალური
გამჭვირვალობისა და საჯაროობის
უზრუნველყოფა;
09
08
სანქცირების მექანიზმის გამკაცრება და
ეფექტიანი კონტროლი - მნიშვნელოვანია,
რომ „ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ“
საქართველოს კანონის 30-ე მუხლით
გაწერილ ინტერესთა შეუთავსებლობის
ფაქტებს ჰქონდეს შესაბამისი სანქცირების
მექანიზმი, რაც საერთაშორისო
გამოცდილების გათვალისწინებით,
ადმინისტრაციულთან ერთად შესაძლოა იყოს
სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობაც.
რაც შეეხება ადმინისტრაციული
პასუხისმგებლობის საკითხს, მიზანშეწონილია
ჯარიმის თანხა იყოს ადეკვატური, რათა
მას ჰქონდეს საკმარისი შემაკავებელი/
პრევენციული ეფექტი;
„თავისუფალი ფასწარმოქმნის“
პოლიტიკის გადახედვა.
13
11
10
12
დარგის მარეგულირებლის მიერ
გენერიკულ მედიკამენტებთან
დაკავშირებით საინფორმაციო კამპანიის
წარმოება;
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
ბაზრის ჰოლდინგური სტრუქტურის
შეზღუდვა - სააგენტოს პოზიციით,
მნიშვნელოვანია კონკრეტული
რეგულირების ქვეშ მოექცეს
მედიკამენტების იმპორტიორი/საბითუმო
და საცალო მიმწოდებელი ეკონომიკური
აგენტების მიერ არაპროფილური
საქმიანობების განხორციელება, რაც
გამორიცხავს ბაზრის ამგვარი სტრუქტურის
შესაძლო უარყოფით შედეგებს
მომხმარებელზე და ბაზრის ზოგად
კონკურენტუნარიანობაზე;
2022
14
2022 ᲬᲔᲚᲡ ᲠᲔᲙᲝᲛᲔᲜᲓᲐᲪᲘᲘᲡ ᲨᲔᲡᲠᲣᲚᲔᲑᲘᲡ ᲛᲘᲖᲜᲘᲗ ᲒᲐᲓᲐᲘᲓᲒᲐ
ᲛᲜᲘᲨᲕᲜᲔᲚᲝᲕᲐᲜᲘ ᲜᲐᲑᲘᲯᲔᲑᲘ, ᲙᲔᲠᲫᲝᲓ:
განხორციელდა მედიკამენტებზე თავისუფალი
ფასწარმოქმნის პოლიტიკის გადახედვა ამოქმედდა მედიკამენტების მიწოდების
საცალო და საბითუმო დონეზე გარე
რეფერენტული ფასწარმოქმნის პრინციპი
სააგენტოს მიერ გაცემული 13 რეკომენდაციიდან, 2022 წელს სრულად
ან ნაწილობრივ შესრულდა 7 რეკომენდაცია. დამატებით, საქართველოს
07
მთავრობის გადაწყვეტილებით, პარალელური იმპორტის ქვეყნებს დაემატა
თურქეთის რესპუბლიკა. 2022 წელს განხორცილებული და მიმდინარე
ფარმაცევტული ბაზრის რეფორმის ფარგლებში, გაიზარდა ფიზიკური
და ფინანსური ხელმისაწვდომობა ხარისხიან მედიკამენტებზე. შედეგად,
2022 წელს საცალო ბაზარზე მომხმარებელმა გააკეთა საშუალოდ 80
მილიონი ლარის დანაზოგი. რეფერენტული ფასწარმოქმნის და ბაზარზე
განხორციელებული/მიმდინარე რეფორმის პირობებში მოსალოდნელია
აღნიშნული მაჩვენებლის მნიშვნელოვანი ზრდა.
რეცეპტის გამომწერი პირის
ინტერესთა შეუთავსებლობის
ფაქტებთან დაკავშირებით,
გამკაცრდა სანქცირების მექანიზმი
06
დოკუმენტი - https://rb.gy/awpnvp
05
ბაზარზე მედიკამენტების ხარისხის
უზრუნველსაყოფად, ამოქმედდა და ძალაშია
- GMP სტანდარტი ქვეყანაში წარმოებულ
მედიკამენტებზე, GMP სტანდარტი ქვეყანაში
იმპორტირებულ მედიკამენტებზე და
დაინერგა GDP სტანდარტი მედიკამენტების
დისტრიბუციის მიმართულებით;
დაინერგა საცალო აფთიაქში
მედიკამენტის შეძენის დროს
ფარმაცევტის ვალდებულება შესთავაზოს მოხმარებელს სულ
მცირე 3 ყველაზე დაბალი ფასის
მქონე მედიკამენტი
04
ელექტრონული რეცეპტის სისტემის
შემოღებასთან ერთად, დარგის
მარეგულირებელს აქვს
შესაძლებლობა განახორციელოს
ბაზრის ეფექტიანი მონიტორინგი
03
02
დაინერგა ელექტრონული
რეცეპტის ერთიანი სისტემა
01
ამოქმედდა მხოლოდ
გენერიკული რეცეპტის
გამოწერის პრინციპი
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
15
ᲡᲐᲐᲕᲢᲝᲛᲝᲑᲘᲚᲝ ᲡᲐᲬᲕᲐᲕᲘᲡ ᲑᲐᲖᲠᲘᲡ
ᲛᲝᲜᲘᲢᲝᲠᲘᲜᲒᲘ (2022 ᲬᲚᲘᲡ 8 ᲗᲕᲔ)
საცალო ფასი და შემადგენელი კომპონენტები
ევრო რეგულარის მარკის საწვავი, რუსეთი
0.59
2018 წლის 5 ივლისიდან, საქართველოს კონკურენციის ეროვნული სააგენტო საავტომობილო საწვავის ბაზრის
მონიტორინგს ახორციელებდა, რომელსაც წინ უძღოდა სააგენტოს 2018 წლის გადაწყვეტილება კონკრეტულ
ეკონომიკურ აგენტებს შორის კონკურენციის შემზღუდველი შეთანხმების თაობაზე, რის შედეგადაც კომპანიებს
დაეკისრათ ჯარიმა. სააგენტო, მაღალი საზოგადოებრივი ინტერესის გათვალისწინებით, გარკვეული პერიოდულობით, შუალედურ შეფასებებს/ანგარიშებს საჯაროდ წარადგენდა.
2022 წელი გამოირჩეოდა ტურბულენტობით, როგორც საერთაშორისო ბაზარზე პლატსის ფასის ცვლილების,
ასევე შიდა ბაზარზე ლარის გაცვლითი კურსის მერყეობის კუთხით. მარტის თვიდან ქვეყანაში მზარდი იყო რუსეთის
ფედერაციიდან იმპორტირებული საწვავის წილი, რასაც განაპირობებდა ევროპულ ბაზართან შედარებით დაბალი
თვითღირებულება:
საწვავის იმპორტის დინამიკა ქვეყნების მიხედვით
0.65
0.71
0.20
0.20
0.57
0.56
0.37
0.37
2.05
1.93
1.84
1.86
2.11
მარტი
საცალო ფასი - 3.79
აპრილი
საცალო ფასი - 3.72
მაისი
საცალო ფასი - 3.69
ივნისი
საცალო ფასი - 3.79
ივლისი
საცალო ფასი - 3.79
0.20
0.58
0.37
80%
ფასნამატი
70%
65.7%
60%
საოპერაციო დანახარჯი
0.78
0.53
0.20
0.25
0.58
0.58
0.37
0.37
დღგ (საცალოფასში)
აქციზი
საბაჟო ღირებულება
64.6%
54.5%
50%
40%
30%
20%
38.1%
24.3%
21.8%
11.2%
14.1%
13.8%
8.0%
10%
0%
საცალო ფასი და შემადგენელი კომპონენტები
პრემიუმის მარკის საწვავი, რუსეთი
27.8%
22.3%
3.5%
აპრილი
2.7%
მაისი
რუსეთი
რუმინეთი
ივნისი
თურქმენეთი
3.4% 3.4%
0.66
0.07
ივლისი
ბულგარეთი
განხორციელებული მონიტორინგის ფარგლებში, საცალო ფასწარმოქმნაზე მსჯელობის ნაწილში, სააგენტო
საწვავის თვითღირებულების საწყის ნიშნულად მიიჩნევდა საერთაშორისო ბაზარზე ფიქსირებულ პლატსის ფასს
ეროვნული ვალუტის გაცვლით კურსთან ერთად. თუმცა, რუსეთის ფედერაციიდან საწვავის გაზრდილი იმპორტის
პირობებში და იმ ფაქტის გათვალისწინებით, რომ რუსული საწვავის იმპორტიორი ეკონომიკური აგენტებისთვის
ხელმისაწვდომი იყო გაცილებით დაბალ ფასად ვიდრე ევროპული საწვავი - სააგენტომ მიზანშეწონილად მიიჩნია,
საცალო ფასებზე მსჯელობის ნაწილში გამოიყენებინა ქვეყანაში მოქმედი მსხვილი ეკონომიკური აგენტების მიერ
ფაქტიურად იმპორტირებული საწვავის ფასი. ფაქტიურად იმპორტირებული საწვავის თვითღირებულებასთან ერთად,
მნიშვნელოვანია საცალო ფასის მაკომპლექტებელი სხვა ფაქტორები, კერძოდ გადასახადები - დღგ, აქციზი და
საოპერაციო დანახარჯები:
0.20
0.20
0.72
0.90
0.74
0.20
0.20
0.62
0.59
0.37
0.37
0.57
0.25
0.20
0.59
0.61
0.50
0.60
0.37
0.37
2.13
2.12
1.96
1.99
2.01
2.24
მარტი
საცალო ფასი - 3.27
მარტი
საცალო ფასი - 3.95
აპრილი
საცალო ფასი - 4.05
მაისი
საცალო ფასი - 3.89
ივნისი
საცალო ფასი - 3.89
ივლისი
საცალო ფასი - 3.99
ფასნამატი
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
საოპერაციო დანახარჯი
2022
დღგ (საცალოფასში)
0.37
0.37
აქციზი
16
საბაჟო ღირებულება
რაც შეეხება საწვავის რიგით მეორე მსხვილ მომწოდებელ ქვეყანას - რუმინეთის შემთხვევაში ფასნამატი გაცილებით
ნაკლები იყო:
საცალო ფასი და შემადგენელი კომპონენტები
რეგულარის მარკის საწვავი, რუმინეთი
0.34
0.20
0.48
0.37
1.74
0.31
0.20
0.06
0.20
0.57
0.48
0.37
0.20
0.20
0.20
0.16
0.20
0.58
0.57
0.37
0.37
0.58
0.37
0.14
0.20
საბაჟო გადასახადები - დღგ და აქციზი. საქონლის ქვეყანაში შემომტან კომპანიას, შეუძლია პროდუქციის რეალიზება
მოახდინოს უშუალოდ საბაჟო საწყობიდან და შემძენის მიერ მოხდება საქონლის მოქცევა კონკრეტულ - იმპორტის
პროცედურაში. აღნიშნულ პრაქტიკას ხშირად აქვს ადგილი რუმინეთიდან იმპორტირებული საწვავის შემთხვევაში
და ხასიათდება კონკრეტული სპეციფიკით, კერძოდ, რუმინეთიდან საწვავის იმპორტს ახორციელებს მხოლოდ 1
ეკონომიკური აგენტი, რომელიც საცალო ქსელში პროდუქციის გატანის მიზნებისთვის იმპორტის პროცედურაში
ძირითადად აქცევს (ან/და ახორციელებს პირდაპირ იმპორტს) მაღალი თვითღირებულების მქონე საქონელს,
ხოლო საბაჟო საწყობიდან ქვეყანაში მოქმედ სხვა ეკონომიკურ აგენტებზე საბითუმოდ ახორციელებს იმ მარაგის
რეალიზაციას, რომელიც გამოირჩევა დაბალი თვითღირებულებით (მსგავსი სხვაობა 2022 წლის მარტი-ივნისის
პერიოდში, 1 ლიტრი საწვავის დონეზე შეადგენდა საშუალოდ 30-75 თეთრს):
0.58
0.37
რეგულარის მარკის საწვავი, რუმინეთი
0.37
4.0
2.29
2.02
3.5
2.45
2.44
2.65
2.79
3.0
2.5
2.0
იანვარი
საცალო
ფასი - 3.13
თებერვალი
საცალო
ფასი - 3.13
ფასნამატი
მარტი
საცალო
ფასი - 3.74
საოპერაციო დანახარჯი
აპრილი
საცალო
ფასი - 3.80
მაისი
საცალო
ფასი - 3.75
დღგ (საცალოფასში)
ივნისი
საცალო
ფასი - 3.80
აქციზი
ივლისი
საცალო
ფასი - 3.80
1.5
1.0
0.5
საბაჟო ღირებულება
0.0
საცალო ფასი და შემადგენელი კომპონენტები
პრემიუმის მარკის საწვავი, რუმინეთი
0.17
0.20
0.36
0.20
0.49
0.37
1.79
0.60
0.19
0.20
0.37
0.49
0.20
0.22
0.20
0.31
0.20
0.61
0.60
0.37
0.37
0.09
0.64
0.37
0.37
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
საცალო ქსელში გატანილი საწვავის თვითღირებულება დღგ-ს და აქციზის ჩათვლით
0.21
0.20
0.63
იანვარი
საბაჟო საწყობიდან რეალიზებული საწვავის თვითღირებულება დღგ-ს და აქციზის ჩათვლით
საშუალო შეწონილი ფასი
დიზელის მარკის საწვავი, რუმინეთი
0.37
2.62
1.99
2.48
2.58
2.82
5
2.77
4
იანვარი
საცალო
ფასი - 3.21
თებერვალი
საცალო
ფასი - 3.24
ფასნამატი
მარტი
საცალო
ფასი - 3.96
საოპერაციო დანახარჯი
აპრილი
საცალო
ფასი - 3.96
მაისი
საცალო
ფასი - 3.97
დღგ (საცალოფასში)
აქციზი
ივნისი
საცალო
ფასი - 4.1
3
ივლისი
საცალო
ფასი - 4.19
2
1
საბაჟო ღირებულება
წარმოდგენილი გრაფიკებით გამოიკვეთა, რომ რუსეთის ფედერაციიდან იმპორტირებული რეგულარის და პრემიუმის
ტიპის საწვავი გამოირჩევა მნიშვნელოვნად დაბალი თვითღირებულებით რუმინეთიდან იმპორტირებულ საწვავთან
შედარებით, თუმცა მსხვილი კომპანიების შემთხვევაში, საცალო ფასი განსაზღვრული იყო ევროპის ქვეყნებიდან
იმპორტირებული საწვავის მსგავს ნიშნულზე. თვითღირებულებაში სხვაობა შეადგენს საშუალოდ 20-70 თეთრს 1
ლიტრ საწვავზე.
გარდა პირდაპირი იმპორტისა, საქონლის მოთავსება შესაძლებელია საბაჟო საწყობში დროებითი შენახვის
რეჟიმში, რა დროსაც საქონელი არ არის მოქცეული თავისუფალი მიმოქცევის რეჟიმში და არ არის გადახდილი
0
იანვარი
თებერვალი
მარტი
აპრილი
მაისი
ივნისი
ივლისი
საცალო ქსელში გატანილი საწვავის თვითღირებულება დღგ-ს და აქციზის ჩათვლით
საბაჟო საწყობიდან რეალიზებული საწვავის თვითღირებულება დღგ-ს და აქციზის ჩათვლით
საშუალო შეწონილი ფასი
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
17
საცალო ფასის ცვლილების ნაწილში, მნიშვნელოვანია ფასის ცვლილების შედარებითი ანალიზი საწვავის ძირითად
მომწოდებელ ქვეყნებში. საქართველოს მსგავსად, ბულგარეთსა და რუმინეთში, 1 ლიტრი საწვავის ფასი იანვარიმარტის პერიოდში საშუალოდ 20-26 ცენტით გაიზარდა. თუმცა, საქართველოსგან განსხვავებით, აპრილის თვეში,
შეინიშნება ფასის დაახლეობით 6-8 ცენტიანი შემცირება. მაისის თვეში რუმინეთის და ბულგარეთის შემთხვევაში
ფიქსირდება ფასის 13-14 ცენტიანი ზრდა - საქართველოს შემთხვევაში ფასი ამერიკულ დოლარში არ შეცვლილა.
ივლისის თვეში ბულგარეთსა და რუმინეთში ფასი შემცირდა 7-8 ცენტით, ხოლო საქართველოში გაიზარდა 11 ცენტით
- აღნიშნულს ადგილი ჰქონდა იმ პირობებში, როდესაც იმპორტიორი ეკონომიკური აგენტებისთვის ხელმისაწვდომი
იყო გაცილებით დაბალი თვითღირებულების მქონე საწვავი:
2022 წლის იანვარი-ივლისი, 1 ლიტრი ბენზინის საშუალო ფასები - USD
2.0
ბულგარეთი
რუმინეთი
საქართველო
ᲛᲝᲜᲘᲢᲝᲠᲘᲜᲒᲘᲡ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘᲡ ᲫᲘᲠᲘᲗᲐᲓᲘ ᲛᲘᲒᲜᲔᲑᲔᲑᲘ:
01
აპრილი-ივლისის პერიოდში, მზარდია რუსეთი ფედერაციიდან იმპორტირებული საწვავის მოცულუბა
საერთო იმპორტში - საერთო იმპორტის 64-65%;
02
საავტომობილო საწვავის ბაზრის იმპორტის დონე, 2022 წლის იანვარი-ივლისის პერიოდში, ზომიერად
კონცენტრირებულია. ჰერფინდალ-ჰირშმანის ინდექსი შეადგენს 1547 ერთეულს;
03
3 ყველაზე მსხვილი იმპორტიორი ეკონომიკური აგენტის წილი საერთო იმპორტში შეადგენს 60.88%-ს;
04
ნედლი ნავთობის ფასი პრაქტიკულად დაუბრუნდა 2022 წლის თებერვლის პირველი ნახევრის
მაჩვენებელს. რაც შეეხება ლარის გაცვლით კურსს, 2022 წლის იანვრის თვესთან შედარებით, ეროვნული
ვალუტა ამერიკულ დოლართან გამყარებულია 36 პუნქტით - 11.7%-თ.
05
საცალო ფასები 2022 წლის იანვარი-ივლისის პერიოდში, ზრდის ტრენდს ატარებდა საქართველოსთვის
საწვავის მომწოდებელ ძირითად ქვეყნებში - ბულგარეთი, რუმინეთი, ხოლო ივლისის თვეში შემცირდა
7-8 ცენტით, რაც შეეხება საქართველოს - ივლისის თვეში ფიქსირდება ფასის 11 ცენტიანი ზრდა;
06
საცალო ფასის მაკომპლექტებელი ფაქტორების ანალიზის შედეგად ასევე გამოიკვეთა, რომ რუსეთის
ფედერაციიდან იმპორტირებული საწვავის თვითღირებულება საშუალოდ 30-70 თეთრით დაბალია
ევროპის ქვეყნებიდან იმპორტირებულ საწვავთან შედარებით (მარტი-ივლისი), თუმცა საცალო ბაზარზე
მსხვილი კომპანიების შემთხვევაში ხელმისაწვდომია ევროპული საწვავის იდენტურ ფასად;
07
რუმინეთიდან იმპორტირებული საწვავი, ხშირ შემთხვევაში, ექცევა საბაჟო საწყობში და შესაბამისად
დროებითი შენახვის რეჟიმში. საბაჟო საწყობიდან კონკრეტული ეკონომიკური აგენტის მიერ საკუთარ
საცალო სარეალიზაციო ქსელში ძირითადად ხდება მაღალი თვითღირებულების მქონე საწვავის გატანა,
ხოლო დაბალი თვითღირებულების მქონე საწვავის შემთხვევაში ხორციელდება საბითუმო გადაყიდვა
სხვა კომპანიაზე, რომელსაც უკვე თავად გააქვს საწვავი ქვეყანაში თავისუფალი მიმოქცევის რეჟიმში.
მსგავსი სხვაობა 2022 წლის მარტი-ივლისის პერიოდში, 1 ლიტრი საწვავის დონეზე შეადგენდა
საშუალოდ 30-70 თეთრს.
1.5
1.0
0.5
0.0
საშუალო ფასი - იანვარი
საშუალო ფასი - მაისი
საშუალო ფასი - თებერვალი
საშუალო ფასი - ივნისი
საშუალო ფასი - მარტი
საშუალო ფასი - ივლისი
საშუალო ფასი - აპრილი
საავტომობილო საწვავი წარმოადგენს ჰომოგენურ პროდუქტს, ბაზარზე მოქმედი ყველა ეკონომიკური აგენტისთვის
ფასწარმოქმნაზე მოქმედებს მსგავსი ფაქტორები. მიუხედავად ამისა, მსხვილ კომპანიებსა და მცირე ქსელებს შორის
საცალო ფასწარმოქმნის კუთხით არსებობს რამდენიმე მნიშვნელოვანი განსხვავება, კერძოდ, ერთი და იმავე ტიპის
საწვავზე ფასი შესაძლოა განსხვავებული იყოს 30-60 თეთრით 1 ლიტრზე და ამავდროულად განსხვავებულია ფასის
ცვლილების დროითი შუალედები:
სააგენტოს მიერ განხორციელებული საავტომობილო საწვავის (ბენზინი, დიზელი) ბაზრის მონიტორინგის ფარგლებში,
2022 წლის საანგარიშო პერიოდთან დაკავშირებით გამოკვეთილი სავარაუდო კონკურენციის კანონსაწინააღმდეგო
გარემოებების შესწავლის მიზნით, სააგენტომ 2022 წლის 16 აგვისტოს N04/165 ბრძანებით 5 მსხვილი კომპანიის
მიმართ დაიწყო საქმის მოკვლევა „კონკურენციის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-7 მუხლის (კონკურენციის
შემზღუდველი შეთანხმება) მოთხოვნათა შესაძლო დარღვევის ფაქტზე.
დოკუმენტი: https://rb.gy/0iaqrs
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
18
ᲨᲣᲨᲘᲡ ᲑᲐᲖᲠᲘᲡ ᲛᲝᲜᲘᲢᲝᲠᲘᲜᲒᲘ
შუშის ნარჩენების შეგროვება/გადამუშავების ბაზრის მონიტორინგის დაწყებას საფუძვლად დაედო საქართველოს
პარლამენტის წევრის მომართვა, რომელიც აპელირებდა იმ ფაქტზე, რომ ქვეყნიდან ყოველგვარი გადამუშავების
გარეშე ხორციელდებოდა მინის ნარჩენების ექსპორტი და შესაბამისად, კონკრეტულ შუშის გადამამუშავებელი
საწარმოს შეექმნა პრობლემები ნედლეულის დეფიციტის გამო.
განხორციელებული მონიტორგინის შედეგად, გამოიკვეთა, რომ შუშის ნარჩენების რაოდენობა ნარჩენების სრულ
მოცულობაში მცირეა და 2020 წლის მონაცემებით კონკრეტული მუნიციპალიტეტების დონეზე აღწევს 5.7%-ს, ხოლო
გასაშუალოებული მონაცემებით ქვეყნის მასშტაბით 2.7%-ს: 1
2019-2022 წლებში შეგროვებული შუშის ნარჩენების რაოდენობა, ტონა
10 000
9 000
8 000
7507
7779
2019
2020
8690
8834
2021
2022
7 000
6 000
5 000
საქართველო
16%
2.7 %
1%
ბათუმი
8.3%
5.6%
1.2%
3.3%
4 000
რუსთავი
12.5%
12.5%
20.1%
3 000
0.5%
2 000
1 000
9.8%
0
2.5%
12%
60%
40%
17.4%
18%
7.5%
შუშის ნარჩენების წარმომქმნელი პირების რაოდენობა
49.2%
100
ორგანული ნარჩენები 60%
ქაღალდი და მუყაო 12%
პლასტმასა 16%
მინა 2.7%
სახიფათო ნარჩენები 1%
ორგანული ნარჩენები 40%
ორგანული ნარჩენები 49.2%
პლასტმასა 20.1%
პლასტმასა 18%
ქაღალდი და მუყაო 17.4%
ქაღალდი და მუყაო 7.5%
მინა 5.6%
მინა 2.5%
ქსოვილი 3.3%
ქსოვილი 9.8%
სახიფათო ნარჩენები 1.2%
სხვა 12.5%
87
90
80
68
70
სახიფათო ნარჩენები 0.5%
60
51
49
50
სხვა 12.5%
40
30
განსახილველ ბაზარზე ოპერირებას ახორციელდება მხოლოდ 1 კომპანია, ხოლო 2020 წლიდან ოპერირება დაიწყო
დამატებით ერთმა ეკონომიკურმა აგენტმა, შედეგად გაიზარდა როგორც შეგროვებული შუშის ნარჩენების ჯამური
რაოდენობა, ასევე შუშის ნარჩენების წამომქმნელი პირების რაოდნეობა რომელთაგანც ხოციელდება ნარჩენების
შეგროვება, ნარჩენების ადგილობრივი (შემგროვებელი კომპანიის მიერ რეალიზაცია შუშის მწამროებელ კომპანიაზე)
და საექსპორტო ფასი:
20
10
0
2019
2020
2022
2021
1 https://ge.boell.org/ka/2020/06/25/narchenebis-martva-sakartvelosh
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
19
ᲙᲝᲜᲪᲔᲜᲢᲠᲐᲪᲘᲐ
შუშის ნარჩენების ადგილობრივი და საექსპორტო წლიური საშუალო შეწონილი ფასი - ტონა (ლ)
240
220
209
200
215
2022 ᲬᲔᲚᲡ ᲥᲕᲔᲧᲐᲜᲐᲨᲘ ᲒᲐᲜᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲓᲐ 20 639 ᲙᲝᲜᲪᲔᲜᲢᲠᲐᲪᲘᲐ,
ᲛᲐᲗ ᲨᲝᲠᲘᲡ:
175
180
160
140
120
100
115
2019
2020
2021
2022
საქართველოს პარლამენტის წევრის მომართვასთან დაკავშირებით, უპირველეს ყოვლისა,
აღსანიშნავია ის გარემოება, რომ მომართვაში აღნიშნული კომპანია არ წარმოადგენს შუშის
ნარჩენების გადამამუშავებელ ეკონომიკურ აგენტს და შეგროვებული ნარჩენის ძირითადი
ნაწილის რეალიზაციას ახორციელებს ადგილობრივ ბაზარზე სხვა მწარმოებელ კომპანიაზე.
შესაბამისად, შუშის ნარჩენებს აღნიშნული ეკონომიკური აგენტისთვის არ გააჩნია ნედლეულის
სტატუსი. ამასთან, ის ფაქტი, რომ ქვეყანაში შეგროვებული შუშის ნარჩენების ნაწილის ექსპორტი
გადამუშავების გარეშე ხორციელდება სხვა ქვეყანაში, არ წარმოადგენს სააგენტოს შეფასების
საგანს. რაც შეეხება ქვეყანაში მოქმედ შუშისტ ნარჩენების გადამამუშავებელ კომპანიას - შუშის
ნარჩენი არ არის მინის საწარმოებელი ერთადერთი/ძირითადი ნედლეული, რაც გამორიცხავს
მწარმოებლის დამოკიდებულებას მხოლოდ ამ სახის ნედლეულზე.
განხორციელებული მონიტორინგის ფარგლებში გამოიკვეთა, ბაზარზე ახალი კომპანიის
შესვლის პერიოდიდან (2020 წელი), გაიზარდა როგორც შეგროვებული შუშის ნარჩენების
რაოდენობა, ასევე შიდა ბაზარზე რეალიზაციის და საექსპორტო ფასი. დამატებით,
მონიტორინგის ფარგლებში ეკონომიკურ აგენტებთან გამართული საკონსულტაციო შეხვედრების შედეგად გამოიკვეთა, რომ ადგილი აქვს კონკურენციას ნარჩენების წარმომქმნელი
პირების გადმობირების დონეზე.
აღსანიშნავია ის გარემოებაც, რომ უშუალოდ შუშის ნარჩენების ბაზრის მოცულობა სააგენტოს
მიერ შესწავლილ პერიოდში მცირეა, კერძოდ ქვეყანაში შეგროვებული შუშის ნარჩენების
და მისი შიდა ბაზარზე რეალიზაციის, ასევე ექსპორტის ფასის გათვალისწინებით, ბაზრის
წლიური მოცულობა არ აღემატება 2 მილიონ ლარს. სახელმწიფოს გააჩნია ნარჩენების
მართვის ეროვნული სტრატეგია, რის შედეგადაც 2030 წლისათვის უნდა მოხდეს ქვეყანაში
გენერირებული შუშის ნარჩენების 80%-ის რეციკლირება და შესაბამისად, სააგენტოს პოზიციით,
მთავარ გამოწვევას წარმოადგენს აღნიშნული სამიზნე მაჩვენებელი.
ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, სააგენტოს მიერ მოპოვებულ ინფორმაციაზე დაყრდნობით, დეტალური ანალიზისა და მრავალმხრივი შეფასების საფუძველზე, განსაზღვრულ შუშის
ნარჩენების შესაბამის ბაზარზე არ გამოიკვეთა საქართველოს კონკურენციის კანონმდებლობის
დარღვევის რისკები. შესაბამისად არ არსებობს განგრძობადი დაკვირვების წარმოების მიზნით
მონიტორინგის გაგრძელების საფუძველი.
04
კონცენტრაცია განხორციელდა
სააგენტოსთვის წინასწარი შეტყობინებით,
კანონმდებლობით დადგენილი წესის
შესაბამისად.
02
კონცენტრაცია განხორციელდა სააგენტოსთვის წინასწარი
შეტყობინების გარეშე. ეკონომიკურ აგენტებს
კანონმდებლობით გათვალისწინებული ჯარიმა დაეკისრათ.
საკითხის შესწავლის შემდეგ გაიცა თანხმობა.
03
კონცენტრაცია განხორციელდა სააგენტოსთვის
წინასწარი შეტყობინების გარეშე, რასთან
დაკავშირებითაც, 2022 წელს, სააგენტომ
ადმინისტრაციული წარმოება დაიწყო.
დოკუმენტი: https://bit.ly/3Kxiggx
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
20
ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝᲡᲗᲕᲘᲡ ᲬᲘᲜᲐᲡᲬᲐᲠᲘ ᲨᲔᲢᲧᲝᲑᲘᲜᲔᲑᲘᲗ ᲒᲐᲜᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲔᲑᲣᲚᲘ ᲙᲝᲜᲪᲔᲜᲢᲠᲐᲪᲘᲔᲑᲘ:
ᲡᲐᲐᲕᲢᲝᲛᲝᲑᲘᲚᲝ ᲡᲐᲬᲕᲐᲕᲘᲡ
ᲑᲐᲖᲐᲠᲖᲔ ᲒᲐᲜᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲔᲑᲣᲚᲘ
ᲙᲝᲜᲪᲔᲜᲢᲠᲐᲪᲘᲐ I
ᲡᲐᲛᲔᲓᲘᲪᲘᲜᲝ ᲑᲐᲖᲐᲠᲖᲔ
ᲒᲐᲜᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲔᲑᲣᲚᲘ
ᲙᲝᲜᲪᲔᲜᲢᲠᲐᲪᲘᲐ
საქართველოს
კონკურენციის
ეროვნულმა
სააგენტომ
განიხილა შეტყობინება ორ კლინიკას შორის მოსალოდნელი
კონცენტრაციის შესახებ.
შეტყობინება
მოსალოდნელი
კონცენტრაციის
შესახებ,
უკავშირდებოდა საქართველოს კონკურენციის ეროვნული
სააგენტოს თანხმობით, ერთი კლინიკის მიერ მეორე კლინიკაზე
საკუთრების უფლების მოპოვებას მისი 100%-იანი წილის
შეძენის გზით.
სააგენტომ დაადგინა, რომ დაგეგმილი კონცენტრაცია, არ
ზღუდავს ეფექტიან კონკურენციას საქართველოს ან მისი
ნაწილის სასაქონლო ან მომსახურების ბაზარზე და თავსებადია
კონკურენტულ გარემოსთან.
დოკუმენტი - https://bit.ly/41uQmZv
საქართველოს
კონკურენციის
ეროვნულმა
სააგენტომ,
ერთ-ერთი საავტომობილო საწვავის კომპანიის
მიერ 23
ეკონომიკური აგენტის საკუთრებაში არსებულ 32 ავტოგასამართ
სადგურზე კონტროლის მოპოვების გზით განსახორციელებელ
კონცენტრაციაზე თანხმობა გასცა.
კონცენტრაცია ეხება საავტომობილო საწვავის
დიზელი) საცალო სარეალიზაციო ბაზარს.
ᲡᲐᲐᲕᲢᲝᲛᲝᲑᲘᲚᲝ ᲡᲐᲬᲕᲐᲕᲘᲡ
ᲑᲐᲖᲐᲠᲖᲔ ᲒᲐᲜᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲔᲑᲣᲚᲘ
ᲙᲝᲜᲪᲔᲜᲢᲠᲐᲪᲘᲐ I I
(ბენზინი,
კონცენტრაციის
განხილვის
პროცესში
დადგენილი
გარემოებებით, გამოიკვეთა შემდეგი: საცალო ბაზრის
მოცულობა 2021 წელს შეადგენდა - 1 322 225 ათასი ლიტრი;
საცალო ბაზარზე მოქმედი კომპანიების რაოდენობა - 506;
საცალო ბაზარზე მოქმედი ავტოგასამართი სადგურების
რაოდენობა - 1232; ბაზრის კონცენტრაციის (HHI) ინდექსი 868; HHI (ჰერფინდალ ჰირშმანის ინდექსი) კონცენტრაციის
განხორციელების შემდეგ - 924.
შესაბამისად, კონკურენციის ეროვნულმა სააგენტომ დაადგინა,
რომ კონკრეტული საავტომობილო საწვავის კომპანიის
მიერ 23 ეკონომიკური აგენტის საკუთრებაში არსებულ 32
ავტოგასამართ სადგურზე კონტროლის მოპოვების გზით
განსახორციელებელი კონცენტრაცია არსებითად არ ზღუდავს
ეფექტიან კონკურენციას.
დოკუმენტი - https://rb.gy/ju8t3f
საქართველოს კონკურენციის ეროვნულმა სააგენტომ, ერთერთი საავტომობილო საწვავის კომპანიის მიერ ავტოგასამართ
სადგურზე კონტროლის მოპოვების გზით განსახორციელებელ
კონცენტრაციაზე თანხმობა გასცა.
განსახორციელებელი
კონცენტრაციის
კონკურენტულ
გარემოსთან თავსებადობის შესწავლის მიზნით, სააგენტომ
კონკურენტული გარემო შეაფასა როგორც ეროვნულ, ასევე
ლოკალურ - ქ. ბათუმის დონეზე.
ეროვნულ დონეზე საცალო ბაზრის მოცულობა 2021 წელს
შეადგენდა - 1 322 225 ათას ლიტრს; საცალო ბაზარზე
მოქმედი კომპანიების რაოდენობა - 506; საცალო ბაზარზე
მოქმედი ავტოგასამართი სადგურების რაოდენობა - 1232;
ბაზრის კონცენტრაციის (HHI) ინდექსი - 906; HHI (ჰერფინდალ
ჰირშმანის ინდექსი) კონცენტრაციის განხორციელების შემდეგ 913.
ქ. ბათუმში საცალო ბაზრის მოცულობა 2021 წელს შეადგენდა 130 320 ათას ლიტრს; საცალო ბაზარზე მოქმედი კომპანიების
რაოდენობა - 37; საცალო ბაზარზე მოქმედი ავტოგასამართი
სადგურების რაოდენობა - 77; ბაზრის კონცენტრაციის (HHI)
ინდექსი - 1117; HHI (ჰერფინდალ ჰირშმანის ინდექსი)
კონცენტრაციის განხორციელების შემდეგ - 1140.
ᲡᲐᲛᲨᲔᲜᲔᲑᲚᲝ ᲑᲐᲖᲐᲠᲖᲔ
ᲒᲐᲜᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲔᲑᲣᲚᲘ
ᲙᲝᲜᲪᲔᲜᲢᲠᲐᲪᲘᲐ
საქართველოს კონკურენციის ეროვნულმა სააგენტომ, ორი ეკონომიკური აგენტის მიერ ერთობლივი საწარმოს დაფუძნების გზით დაგეგმილ
კონცენტრაცი-ასთან დაკავშირებით თანხმობა გასცა.
კონცენტრაცია სამშენებლო მასალების იმპორტის/ექსპორტის, სამშენებლო და არქიტექტურული მომსახურების ბაზრებს ეხება.
სააგენტოს შეფასებით, შესაბამისი ბაზარი/ბაზრები დაბალკონცენტრირებულია. კონცენტრაციის მონაწილე მხარეების, ასევე მათი
ურთიერთდამოკიდებული ეკონომიკური აგენტების საბაზრო წილის გათვალისწინებით, დაგეგმილ კონცენტრაციას ბაზარზე არსებითი
გავლენა არ აქვს და თავსებადია კონკურენტულ გარემოსთან.
შესაბამისად დადგინდა, რომ როგორც ეროვნულ, ასევე
ლოკალურ დონეზე შესაბამისი ბაზრის საცალო დონე
დაბალკონცენტრირებულია და კონცენტრაციის შედეგად
ადგილი არ აქვს ინდექსის არსებით ცვლილებას როგორც
ეროვნულ, ასევე ლოკალურ - ქ. ბათუმის დონეზეც.
დოკუმენტი - https://rb.gy/oanddz
დოკუმენტი - https://rb.gy/947xqs
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
21
ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝᲡᲗᲕᲘᲡ ᲬᲘᲜᲐᲡᲬᲐᲠᲘ ᲡᲐᲕᲐᲚᲓᲔᲑᲣᲚᲝ ᲨᲔᲢᲧᲝᲑᲘᲜᲔᲑᲘᲡ ᲒᲐᲠᲔᲨᲔ
ᲒᲐᲜᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲔᲑᲣᲚᲘ ᲙᲝᲜᲪᲔᲜᲢᲠᲐᲪᲘᲔᲑᲘ:
ᲡᲐᲛᲨᲔᲜᲔᲑᲚᲝ ᲑᲐᲖᲐᲠᲖᲔ
ᲙᲝᲜᲪᲔᲜᲢᲠᲐᲪᲘᲘᲡ ᲡᲐᲥᲛᲔ
სააგენტოსთვის წინასწარ წერილობით შეტყობინებას დაქვემდებარებული
კონცენტრაციების
სააგენტოსთვის
შეუტყობინებლობის
შესაძლო
ფაქტების გამოვლენისა და მათზე შემდგომი რეაგირების მიზნით,
სააგენტოს მიერ განხორციელებული მონიტორინგის ფარგლებში,
გამოვლინდა კონცენტრაცია, რომელიც ეკონომიკურმა აგენტებმა
სააგენტოსთვის წინასწარი წერილობითი შეტყობინებისა და შესაბამისი
გადაწყვეტილების გარეშე განახორციელეს.
კონცენტრაციის შესახებ შეტყობინების სააგენტოში წარმოდგენის
ვალდებულების მქონე ეკონომიკურ აგენტს შესაბამისი ადმინისტრაციული წარმოების ფარგლებში დაეკისრა ჯარიმა 45 000 ლარის ოდენობით
და დაევალა განხორციელებული კონცენტრაციის შესახებ შეტყობინების
კანონმდებლობით დადგენილი სახით სააგენტოში წარმოდგენა.
მიღებული და დამუშავებული დოკუმენტაციის თანახმად, კონკურენციის
ეროვნულმა
სააგენტომ
დაადგინა,
რომ
განხორციელებული
კონცენტრაცია, არ ზღუდავს ეფექტიან კონკურენციას საქართველოს ან
მისი ნაწილის სასაქონლო ან მომსახურების ბაზარზე და თავსებადია
კონკურენტულ გარემოსთან.
დოკუმენტი - https://rb.gy/wey0bw
ᲡᲐᲒᲐᲜᲛᲐᲜᲐᲗᲚᲔᲑᲚᲝ ᲑᲐᲖᲐᲠᲖᲔ
ᲙᲝᲜᲪᲔᲜᲢᲠᲐᲪᲘᲘᲡ ᲡᲐᲥᲛᲔ
სააგენტოსთვის წინასწარ წერილობით შეტყობინებას დაქვემდებარებული კონცენტრაციების სააგენტოსთვის
შეუტყობინებლობის შესაძლო ფაქტების გამოვლენისა და მათზე შემდგომი რეაგირების მიზნით, სააგენტოს
მიერ განხორციელებული მონიტორინგის ფარგლებში, გამოვლინდა კონცენტრაცია, რომელიც ეკონომიკურმა
აგენტებმა განახორციელეს სააგენტოსთვის წინასწარი წერილობითი შეტყობინებისა და შესაბამისი
გადაწყვეტილების გარეშე.
ადმინისტრაციული წარმოების ფარგლებში, კონცენტრაციის შესახებ შეტყობინების სააგენტოში წარმოდგენის
ვალდებულების მქონე ეკონომიკურ აგენტს დაეკისრა ჯარიმა 15 000 ლარი ოდენობით და დაევალა
განხორციელებული კონცენტრაციის შესახებ შეტყობინების კანონმდებლობით დადგენილი სახით სააგენტოში
წარმოდგენა.
ეკონომიკური აგენტები საქმიანობას ახორციელებდნენ საგანმანათლებლო და სამედიცინო სერვისების
მიწოდების ბაზარზე. განხორციელებული კონცენტრაციის კონკურენტულ გარემოზე ზეგავლენის შეფასების
ფარგლებში, სააგენტომ შეისწავლა კონცენტრაციის დონე დიპლომირებული მედიკოსის ერთსაფეხურიანი
საგანმანათლებლო პროგრამის ბაზარზე - HHI 1290 და სამედიცინო სტაციონარული და ამბულატორიული
მომსახურების მიწოდების ბაზარზე - HH 398. განხორციელებული კონცენტრაციის შედეგად, კონცენტრაციის
დონე არ იცვლება არც ერთ შესაბამის ბაზარზე.
ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, საქართველოს კონკურენციის ეროვნულმა სააგენტომ დაადგინა,
განხორციელებული კონცენტრაცია არსებითად არ ზღუდავს ეფექტიან კონკურენციას და თავსებადია
კონკურენტულ გარემოსთან.
დოკუმენტი - https://rb.gy/3sgxsn
კანონმდებლობის შესაბამისად, სააგენტოსათვის წინასწარ სავალდებულო შეტყობინებას ექვემდებარება კონცენტრაცია, თუ მისი მონაწილე პირების
ერთობლივი (ჯამური) წლიური ბრუნვა საქართველოს ტერიტორიაზე, შეტყობინების წარმოდგენის ვალდებულების წარმოშობის წინა ფინანსური წლის
მდგომარეობით, აღემატება 20 მილიონ ლარს და, ამასთან, კონცენტრაციის მონაწილე მინიმუმ ორი პირიდან თითოეულის წლიური ბრუნვა აღემატება 5 მილიონ
ლარს.
სააგენტოს გვერდის ავლით, უწყების მიერ შეტყობინების განხილვამდე ან უარყოფითი დასკვნის მიუხედავად, კონცენტრაციის განხორციელების შემთხვევებში
განისაზღვრება ჯარიმა - მაქსიმუმ, 5%-მდე მოცულობით.
კონცენტრაციის შესახებ შეტყობინების განხილვის საფასურია 5000 ლარი.
წინასწარ შეტყობინებას დაქვემდებარებული კონცენტრაციების შესაძლო ფაქტების გამოვლენისა და მათზე კანონმდებლობით გათვალისწინებული შემდგომი
რეაგირების მიზნით, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს და შემოსავლების სამსახურის ინფორმაციაზე დაყრდნობით, საქართველოს კონკურენციის
ეროვნული სააგენტო ახორციელებს ყოველკვარტალურ მონიტორინგს.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
22
2022 ᲬᲔᲚᲡ ᲥᲕᲔᲧᲐᲜᲐᲨᲘ ᲒᲐᲪᲔᲛᲣᲚᲘᲐ 17 ᲔᲠᲗᲔᲣᲚᲘ
ᲣᲛᲜᲘᲨᲕᲜᲔᲚᲝ ᲝᲓᲔᲜᲝᲑᲘᲡ ᲘᲜᲓᲘᲕᲘᲓᲣᲐᲚᲣᲠᲘ
ᲡᲐᲮᲔᲚᲛᲬᲘᲤᲝ ᲓᲐᲮᲛᲐᲠᲔᲑᲐ, ᲡᲐᲔᲠᲗᲝ ᲛᲝᲪᲣᲚᲝᲑᲘᲗ
2022
ᲬᲔᲚᲡ,
ᲣᲛᲜᲘᲨᲕᲜᲔᲚᲝ
ᲝᲓᲔᲜᲝᲑᲘᲡ
ᲘᲜᲓᲘᲕᲘᲓᲣᲐᲚᲣᲠᲘ
ᲡᲐᲮᲔᲚᲛᲬᲘᲤᲝ ᲓᲐᲮᲛᲐᲠᲔᲑᲘᲡ ᲒᲐᲛᲪᲔᲛ ᲧᲕᲔᲚᲐᲖᲔ ᲛᲡᲮᲕᲘᲚ ᲝᲠᲒᲐᲜᲝᲡ
ᲬᲐᲠᲛᲝᲐᲓᲒᲔᲜᲓᲐ ᲑᲐᲗᲣᲛᲘᲡ ᲛᲣᲜᲘᲪᲘᲞᲐᲚᲘᲢᲔᲢᲘᲡ ᲛᲔᲠᲘᲐ, ᲠᲝᲛᲔᲚᲡᲐᲪ
ᲛᲝᲧᲕᲔᲑᲐ ᲝᲖᲣᲠᲒᲔᲗᲘᲡ ᲓᲐ ᲠᲣᲡᲗᲐᲕᲘᲡ ᲛᲣᲜᲘᲪᲘᲞᲐᲚᲘᲢᲔᲢᲔᲑᲘᲡ
ᲛᲔᲠᲘᲔᲑᲘ. ᲡᲐᲮᲔᲚᲛᲬᲘᲤᲝ ᲓᲐᲮᲛᲐᲠᲔᲑᲘᲡ ᲤᲝᲠᲛᲐᲡ ᲫᲘᲠᲘᲗᲐᲓᲐᲓ
ᲬᲐᲠᲛᲝᲐᲓᲒᲔᲜᲓᲐ ᲤᲘᲜᲐᲜᲡᲣᲠᲘ ᲓᲐᲮᲛᲐᲠᲔᲑᲐ, ᲮᲔᲚᲨᲔᲙᲠᲣᲚᲔᲑᲘᲗ
ᲒᲐᲗᲕᲐᲚᲘᲡᲬᲘᲜᲔᲑᲣᲚᲘ ᲞᲘᲠᲒᲐᲡᲐᲛᲢᲔᲮᲚᲝᲡᲒᲐᲜ ᲒᲐᲗᲐᲕᲘᲡᲣᲤᲚᲔᲑᲐ
ᲓᲐ ᲡᲐᲝᲞᲔᲠᲐᲪᲘᲝ ᲐᲥᲢᲘᲕᲔᲑᲘᲡ ᲒᲐᲓᲐᲪᲔᲛᲐ.
„ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲨᲔᲡᲐᲮᲔᲑ“ ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲙᲐᲜᲝᲜᲘᲡ ᲛᲔ-13 ᲛᲣᲮᲚᲘᲡ
ᲛᲝᲗᲮᲝᲕᲜᲐᲗᲐ ᲓᲐᲪᲕᲘᲗ, ᲙᲔᲠᲫᲝᲓ, ᲣᲛᲜᲘᲨᲕᲜᲔᲚᲝ ᲝᲓᲔᲜᲝᲑᲘᲡ
ᲘᲜᲓᲘᲕᲘᲓᲣᲐᲚᲣᲠᲘ ᲡᲐᲮᲔᲚᲛᲬᲘᲤᲝ ᲓᲐᲮᲛᲐᲠᲔᲑᲘᲡ ᲧᲝᲕᲔᲚᲬᲚᲘᲣᲠᲘ
ᲠᲔᲔᲡᲢᲠᲘᲡ
ᲬᲐᲠᲛᲝᲔᲑᲘᲡ
ᲛᲘᲖᲜᲘᲗ,
ᲛᲣᲜᲘᲪᲘᲞᲐᲚᲘᲢᲔᲢᲔᲑᲘᲓᲐᲜ,
ᲡᲐᲛᲘᲜᲘᲡᲢᲠᲝᲔᲑᲘᲓᲐᲜ ᲓᲐ ᲐᲭᲐᲠᲘᲡ ᲐᲕᲢᲝᲜᲝᲛᲘᲣᲠᲘ ᲠᲔᲡᲞᲣᲑᲚᲘᲙᲘᲡ
ᲛᲗᲐᲕᲠᲝᲑᲘᲓᲐᲜ
ᲒᲐᲛᲝᲗᲮᲝᲕᲘᲚ
ᲘᲥᲜᲐ
ᲘᲜᲤᲝᲠᲛᲐᲪᲘᲐ
2022
ᲬᲔᲚᲡ ᲒᲐᲪᲔᲛᲣᲚᲘ ᲣᲛᲜᲘᲨᲕᲜᲔᲚᲝ ᲝᲓᲔᲜᲝᲑᲘᲡ ᲘᲜᲓᲘᲕᲘᲓᲣᲐᲚᲣᲠᲘ
ᲡᲐᲮᲔᲚᲛᲬᲘᲤᲝ ᲓᲐᲮᲛᲐᲠᲔᲑᲘᲡ ᲗᲐᲝᲑᲐᲖᲔ.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
23
2014-2022 ᲬᲚᲔᲑᲘ - ᲨᲔᲓᲔᲒᲔᲑᲘ ᲓᲐ ᲫᲘᲠᲘᲗᲐᲓᲘ ᲛᲐᲩᲕᲔᲜᲔᲑᲚᲔᲑᲘ
55
88
18
გაიცა 88 რეკომენდაცია
კონკურენტული გარემოს
გაუმჯობესების მიზნით,
მათ შორის:
ეკონომიკური აგენტებისადმი
13
ფარმაციის ბაზართან
მიმართებით
დასრულდა ბაზრის
მონიტორინგი
09
დომინანტური მდგომარეობის
ბოროტად გამოყენების
შემთხვევაზე
23
გაიცა 23 თანხმობა
ეკონომიკური აგენტების
კონცენტრაციის შესახებ
11
01
01
11
სახელმწიფო ხელისუფლების/
ადგილობრივი
თვითმმართველობის
ორგანოებისადმი
საწვავის ბაზართან
მიმართებით
სახელმწიფო უწყებების
მხრიდან კონკურენციის
შეზღუდვის ფაქტზე
11
კონკურენციის
შემზღუდველი
შეთანხმებების
ფაქტზე
10
არაკეთილსინდისიერი
კონკურენციის
შემთხვევაზე
ჰოსპიტალურ სექტორში ოჯახის
ექიმის მომსახურებასთან
დაკავშირებით
40 დასრულებული მოკვლევა
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
24
ᲡᲐᲡᲐᲛᲐᲠᲗᲚᲝ ᲓᲐᲕᲔᲑᲘ
ᲓᲐᲡᲠᲣᲚᲔᲑᲣᲚᲘ
12
ᲛᲘᲛᲓᲘᲜᲐᲠᲔ
02
სააგენტოს მიერ
მიღებულ 14
გადაწყვეტილებაზე,
სხვადასხვა
ინსტანციაში, მიმდინარე
რეჟიმშია, 16
სასამართლო დავა
05
05
02
01
დომინანტური
მდგომარეობის ბოროტად
გამოყენების შემთხვევაზე
კონკურენციის შემზღუდველი
შეთანხმებების ფაქტზე
სააგენტოს
სასარგებლოდ
მონიტორინგის
ბათილობის
საკითხზე
01
02
კონკურენციის შემზღუდველი
შეთანხმებების და
არაკეთილსინდისიერი
კონკურენციის შემთხვევაზე
ერთობლივად
01
ხელახალი
შესწავლისათვის
სააგენტოს მიერ ინფორმაციის გაცემაზე
უარის თქმის საკითხზე
სახელმწიფო უწყებების
მხრიდან კონკურენციის
შეზღუდვის ფაქტზე
ინფორმაციის
მოუწოდებლობის
ჯარიმის საკითხზე
01
01
არაკეთილსინდისიერი
კონკურენციის შემთხვევაზე
კონკურენციის
შემზღუდველი
შეთანხმებების ფაქტზე
04
სახელმწიფო უწყებების
მხრიდან კონკურენციის
შეზღუდვის ფაქტზე
03
დომინანტური
მდგომარეობის ბოროტად
გამოყენების შემთხვევაზე
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
25
ᲛᲝᲛᲮᲛᲐᲠᲔᲑᲚᲘᲡ ᲣᲤᲚᲔᲑᲔᲑᲘ
ᲛᲝᲛᲮᲛᲐᲠᲔᲑᲚᲘᲡ ᲣᲤᲚᲔᲑᲔᲑᲘᲡ ᲓᲐᲪᲕᲘᲡ ᲙᲐᲜᲝᲜᲘᲡ ᲛᲘᲖᲐᲜᲘᲐ ᲥᲕᲔᲧᲐᲜᲐᲨᲘ ᲣᲖᲠᲣᲜᲕᲔᲚᲧᲝᲤᲘᲚ ᲘᲥᲜᲐᲡ ᲛᲝᲛᲮᲛᲐᲠᲔᲑᲔᲚᲗᲐ ᲓᲐᲪᲕᲘᲡ ᲛᲐᲦᲐᲚᲘ ᲮᲐᲠᲘᲡᲮᲘ ᲓᲐ ᲘᲡ
ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡᲐ ᲓᲐ ᲔᲕᲠᲝᲙᲐᲕᲨᲘᲠᲡ ᲨᲝᲠᲘᲡ ᲒᲐᲤᲝᲠᲛᲔᲑᲣᲚᲘ ᲐᲡᲝᲪᲘᲠᲔᲑᲘᲡ ᲨᲔᲗᲐᲜᲮᲛᲔᲑᲘᲡ ᲕᲐᲚᲓᲔᲑᲣᲚᲔᲑᲘᲡ ᲜᲐᲬᲘᲚᲘᲐ.
კანონი ძალაში შევიდა 2022წლის 1 ივნისს. საქართველოს ტერიტორიაზე, მომხმარებლის უფლებებისა და კანონიერი ინტერესების დაცვის, დარღვევის პრევენციისა
და დარღვეული უფლებების აღდგენის ხელშეწყობის, ფაქტების გამოვლენისა და სათანადო რეაგირების მიზნით, საქართველოს კონკურენციის ეროვნულმა
სააგენტომ, 1 ნოემბრიდან, განაცხადების მიღება და განხილვა დაიწყო.
შემუშავდა სამოქმედო გეგმა
ამოქმედდა ცხელი ხაზი, სადაც ნებისმიერ დაინტერესებულ პირს
საშუალება აქვს დარეკოს და მისთვის მნიშვნელოვანი,საინტერესო
ინფორმაცია მიიღოს.
შეიქმნა შესაბამისი
დეპარტამენტი
დასრულდა „მომხმარებლის უფლებების დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონის საფუძველზე მომზადებული კანონქვემდებარე
აქტის განხილვის პროცესი, რომლის ფარგლებშიც სააგენტოს წარმომადგენლები საქართველოში მოქმედ 30-მდე ბიზნეს
ასოციაციის, სამოქალაქო სექტორის, საერთაშორისო კოლეგა უწყებების, ელექტრონული კომერციის ასოციაციის პარტნიორ
ბიზნეს კომპანიების წარმომადგენლებს და დარგის ექსპერტებს შეხვდნენ
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
26
ევროკავშირის მიერ დაფინანსებული „TWINNING“-ის პროექტი
„საქართველოს კონკურენციის სააგენტოს შესაძლებლობების
გაძლიერება“ 2022 წლის 1 ივნისს დაიწყო. პროექტის
ფარგლებში, კონსულტაციებს და ტექნიკურ მხარდაჭერას
კონკურენციის სააგენტოს - ლიეტუვას და ავსტრიის კონკურენციის
უწყებების პროფესიონალთა გუნდი გაუწევს.
პროექტის მიზანია - ასოცირების შეთანხმების ფარგლებში,
საქართველოს მიერ აღებული ვალდებულებების შესაბამისად,
კონკურენციისა და მომხმარებელთა დაცვის პოლიტიკის
მიმართულების გაძლიერება, საქართველოში მომხმარებლის
უფლებრივი მდგომარეობის გაუმჯობესა, დაცვის მაღალი
ხარისხის უზრუნველყოფა, პატივისცემაზე დამყარებული ქცევის
კულტურის გაძლიერება. ასევე, ევროკავშირის საუკეთესო
პრაქტიკის შესაბამისად, GNCA-ს ინსტიტუციური და ადამიანური
რესურსების შესაძლებლობების გაძლიერა
კონკურენციის ეროვნულმა სააგენტომ USA2GEORGIA-ს
მიერ „მომხმარებლის უფლებების დაცვის შესახებ“
კანონის შესაძლო დარღვევის ფატქზე საქმის შესწავლა
დაიწყო.
საკითხი ეხებოდა - აშშ-დან, მომხმარებლების მიერ ნივთის
დისტანციურად შეძენისას, ტრანსპორტირების საფასურის
გამოთვლის წესის ცვლილებას. განმცხადებლების მიერ
მოწოდებული ინფორმაციის მიხედვით, გადამზიდმა კომპანიამ
USA2GEORGIA-მ მომხმარებლების გაფრთხილების გარეშე,
წონის გამოთვლის წესი შეცვალა და ნაცვლად რეალური წონისა,
მოცულობითი წონის გამოთვლის ფორმულა გამოიყენა, რამაც
ღირებულება მკვეთრად გაზარდა.
აგრეთვე, როგორც მომხმარებლის მიერ წარმოდგენილ
განცხადებაში იყო აღნიშნული, ონლაინმაღაზიებიის მიერ
(ამერიკის შეერთებულ შტატებში) მიტანილი ნივთები USA2GEORGIA-მ ვებ-გვერდზე დაგვიანებით ასახა, რის შედეგადაც
მომხმარებელს გადაფუთვის მომსახურებით სარგებლობის
უფლება
შეეზღუდა.
განცხადებაში
წარმოდგენილი
ინფორმაციის მიხედვით, მომხმარებლები ცვლილების შესახებ
ინფორმირებულები არ იყვნენ.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
27
ᲙᲐᲜᲝᲜᲘᲗ ᲠᲔᲒᲣᲚᲘᲠᲔᲑᲣᲚᲘ ᲫᲘᲠᲘᲗᲐᲓᲘ ᲡᲐᲙᲘᲗᲮᲔᲑᲘ
მომხმარებლისთვის ინფორმაციის
მიწოდების ძირითადი ვალდებულება
01
კანონისმიერი გარანტია
02
ხელშეკრულებიდან გასვლა
03
ხელშეკრულების უსამართლო
სტანდარტული პირობები
04
უსამართლო კომერციული
საქმიანობა
05
მომხმარებლის უფლებების
დაცვის ინსტიტუციური გარანტიები
06
კანონით დადგენილი გამონაკლისების გარდა, მომხმარებელს უფლება აქვს, ყოველგვარი საფუძვლის მითითების გარეშე თქვას
უარი დისტანციურ ხელშეკრულებაზე ან/და სარეწის გარეთ დადებულ ხელშეკრულებაზე 14 კალენდარული დღის განმავლობაში.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
28
ᲛᲝᲛᲮᲛᲐᲠᲔᲑᲚᲘᲡ ᲣᲤᲚᲔᲑᲔᲑᲘᲡ ᲓᲐᲪᲕᲘᲡ ᲛᲔᲥᲐᲜᲘᲖᲛᲔᲑᲘ
ნებისმიერ პირს უფლება აქვს მიმართოს
საქართველოს კონკურენციის ეროვნულ
სააგენტოს დარღვევის ჩადენიდან 2 წლის
ვადაში.
①
სააგენტო საქმეს განიხილავს 1 თვის ვადაში,
რომელიც შეიძლება გაგრძელდეს 3 თვემდე
და იღებს გადაწყვეტილებას, დარღვევის
დადასტურების ან უარყოფის შესახებ.
სააგენტოს გადაწყვეტილების დადგენილ
ვადაში შეუსრულებლობის ან არაჯეროვნად
შესრულების შემთხვევაში, მოვაჭრეს ეკისრება
ჯარიმა.
გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს
სასამართლოში.
12 თვის განმავლობაში მოვაჭრის მიერ
დარღვევის გამეორება გამოიწვევს
დაკისრებული ჯარიმის გაორმაგებას.
③
②
სააგენტო იწყებს საქმის
შესწავლას, თუ მას აქვს
ინფორმაცია, რომ ირღვევა
ან შესაძლოა დაირღვეს
მომხმარებელთა ჯგუფის
უფლება.
⑤
④
⑥
დარღვევის დადასტურების
შემთხვევაში,
სააგენტო მოვაჭრეს განუსაზღვრავს
ვადას და მოსთხოვს დარღვეული
უფლების აღდგენას ან/და
აკრძალული ქმედების შეწყვეტას.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
სააგენტო უფლებამოსილია
მიიღოს 3 სახის გადაწყვეტილება
დარღვევის დადასტურება
დარღვევის უარყოფა
პირობითი ხელშეკრულება
29
ᲐᲜᲢᲘᲓᲔᲛᲞᲘᲜᲒᲘ
მინერალური სასუქების
ადგილობრივი ინდუსტრია
01
02
03
ადგილობროვი ინდუსტრიის
სექტორული მონიტორინგი
ფრინველის კვერცხის
ადგილობრივი ინდუსტრია
ფოლადის არმატურის
ადგილობრივი ინდუსტრია
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
30
„ᲕᲐᲭᲠᲝᲑᲐᲨᲘ ᲐᲜᲢᲘᲓᲔᲛᲞᲘᲜᲒᲣᲠᲘ ᲦᲝᲜᲘᲡᲫᲘᲔᲑᲘᲡ ᲨᲔᲛᲝᲦᲔᲑᲘᲡ ᲨᲔᲡᲐᲮᲔᲑ”
ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲙᲐᲜᲝᲜᲘᲡ ᲫᲘᲠᲘᲗᲐᲓᲘ ᲞᲠᲘᲜᲪᲘᲞᲔᲑᲘ
ᲬᲘᲜᲐᲡᲬᲐᲠᲘ ᲓᲐᲡᲙᲕᲜᲐ - ᲬᲘᲜᲐᲡᲬᲐᲠᲘ ᲐᲜᲢᲘᲓᲔᲛᲞᲘᲜᲒᲣᲠᲘ
ᲢᲐᲠᲘᲤᲘ/ᲣᲖᲠᲣᲜᲕᲔᲚᲧᲝᲤᲘᲡ ᲤᲝᲠᲛᲐ
შესაძლებელია გამოყენებულ იქნეს, თუკი შესწავლის ორგანომ დაადგინა,
რომ დემპინგურმა იმპორტმა ადგილობრივ ინდუსტრიას ზიანი მიაყენა ან
შექმნა მისთვის ზიანის მიყენების საფრთხე.
ᲡᲐᲑᲝᲚᲝᲝ ᲒᲐᲓᲐᲬᲧᲕᲔᲢᲘᲚᲔᲑᲐ
შესწავლის ორგანოს მიერ დასკვნის წარდგენიდან 30 კალენდარული დღის
ვადაში საქართველოს მთავრობა იღებს გადაწყვეტილებას ანტიდემპინგური
ღონისძიებების შემოღების, გადახედვის ან გაუქმების შესახებ.
• შესწავლის დაწყების დღიდან არანაკლებ 60 კალენდარული დღის გასვლის
შემდეგ;
• ტარიფის შემოღება ხდება არაუმეტეს 4 თვით. ეს ვადა შეიძლება
გახანგრძლივდეს 6-დან 9 თვემდე.
ᲙᲝᲜᲤᲘᲓᲔᲜᲪᲘᲐᲚᲣᲠᲘ ᲘᲜᲤᲝᲠᲛᲐᲪᲘᲐ
კანონი ითვალისწინებს კონფიდენციალური ინფორმაციის დაცვის პრინციპებს.
ამავდროულად, შესწავლის ორგანო უფლებამოსილია მოითხოვოს ასეთი
ინფორმაციის არაკონფიდენციალური ვერსია.
ᲔᲥᲡᲞᲝᲠᲢᲘᲝᲠᲘᲡ ᲛᲘᲔᲠ ᲤᲐᲡᲗᲐᲜ
ᲛᲘᲛᲐᲠᲗᲔᲑᲘᲗ ᲕᲐᲚᲓᲔᲑᲣᲚᲔᲑᲔᲑᲘᲡ ᲐᲦᲔᲑᲐ
შესაძლებელია ექსპორტიორმა წერილობითი ფორმით აიღოს ნებაყოფლობითი ვალდებულება, რომ გადახედოს შესწავლის ობიექტის დადგენილ ფასს
ან შეწყვიტოს შესწავლის ობიექტის საქართველოს საბაჟო ტერიტორიაზე
დემპინგური ფასით ექსპორტი.
ᲓᲐᲡᲙᲕᲜᲐ - ᲡᲞᲔᲪᲘᲐᲚᲣᲠᲘ ᲐᲜᲢᲘᲓᲔᲛᲞᲘᲜᲒᲣᲠᲘ ᲢᲐᲠᲘᲤᲘ
ტარიფის შემოღება ხდება არაუმეტეს 5 წლის ვადით. განმეორებითი შესწავლის
საფუძველზე ვადა შეიძლება გახანგრძლივდეს არაუმეტეს 5 წლით.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
31
ᲐᲜᲢᲘᲓᲔᲛᲞᲘᲜᲒᲣᲠᲘ ᲦᲝᲜᲘᲡᲫᲘᲔᲑᲘᲡ ᲨᲔᲛᲝᲦᲔᲑᲘᲡ ᲨᲔᲡᲐᲮᲔᲑ ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲙᲐᲜᲝᲜᲛᲓᲔᲑᲚᲝᲑᲐ, ᲠᲝᲛᲔᲚᲘᲪ ᲕᲐᲭᲠᲝᲑᲘᲡ ᲛᲡᲝᲤᲚᲘᲝ
ᲝᲠᲒᲐᲜᲘᲖᲐᲪᲘᲘᲡ ᲞᲠᲘᲜᲪᲘᲞᲔᲑᲘᲡᲐ ᲓᲐ ᲓᲔᲑᲣᲚᲔᲑᲔᲑᲘᲡ ᲨᲔᲡᲐᲑᲐᲛᲘᲡᲐᲓ,
ᲐᲓᲒᲔᲜᲡ ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲡᲐᲑᲐᲟᲝ ᲢᲔᲠᲘᲢᲝᲠᲘᲐᲖᲔ ᲓᲔᲛᲞᲘᲜᲒᲣᲠᲘ
ᲘᲛᲞᲝᲠᲢᲘᲡ ᲓᲠᲝᲡ ᲐᲜᲢᲘᲓᲔᲛᲞᲘᲜᲒᲣᲠᲘ ᲦᲝᲜᲘᲡᲫᲘᲔᲑᲘᲡ ᲨᲔᲛᲝᲦᲔᲑᲘᲡ
ᲫᲘᲠᲘᲗᲐᲓ ᲞᲘᲠᲝᲑᲔᲑᲡᲐ ᲓᲐ ᲬᲔᲡᲔᲑᲡ. ᲙᲐᲜᲝᲜᲛᲓᲔᲑᲚᲝᲑᲘᲡ ᲨᲔᲡᲐᲑᲐᲛᲘᲡᲐᲓ, ᲞᲠᲝᲓᲣᲥᲢᲘᲡ ᲓᲔᲛᲞᲘᲜᲒᲣᲠᲘ ᲘᲛᲞᲝᲠᲢᲘᲡ ᲐᲠᲡᲔᲑᲝᲑᲘᲡ
ᲨᲔᲛᲗᲮᲕᲔᲕᲐᲨᲘ
ᲡᲞᲔᲪᲘᲐᲚᲣᲠᲘ
ᲐᲜᲢᲘᲓᲔᲛᲞᲘᲜᲒᲣᲠᲘ
ᲢᲐᲠᲘᲤᲘᲡ
ᲨᲔᲛᲝᲦᲔᲑᲐᲡ ᲬᲘᲜ ᲣᲜᲓᲐ ᲣᲫᲦᲝᲓᲔᲡ ᲨᲔᲡᲬᲐᲕᲚᲐ, ᲠᲝᲛᲔᲚᲡᲐᲪ
ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ
ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ
ᲔᲠᲝᲕᲜᲣᲚᲘ
ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝ,
ᲠᲝᲒᲝᲠᲪ ᲨᲔᲡᲬᲐᲕᲚᲘᲡ ᲝᲠᲒᲐᲜᲝ ᲐᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲔᲑᲡ.
ᲐᲜᲢᲘᲓᲔᲛᲞᲘᲜᲒᲣᲠᲘ ᲦᲝᲜᲘᲡᲫᲘᲔᲑᲘᲡ ᲨᲔᲛᲝᲦᲔᲑᲘᲡ ᲛᲘᲖᲜᲘᲗ ᲒᲐᲜᲡᲐᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲔᲑᲔᲚᲘ ᲨᲔᲡᲬᲐᲕᲚᲐ ᲙᲝᲛᲞᲚᲔᲥᲡᲣᲠᲘ ᲞᲠᲝᲪᲔᲡᲘᲐ ᲓᲐ ᲘᲒᲘ
ᲛᲝᲘᲪᲐᲕᲡ ᲡᲐᲛᲘ ᲫᲘᲠᲘᲗᲐᲓᲘ ᲔᲚᲔᲛᲔᲜᲢᲘᲡ ᲓᲐᲓᲒᲔᲜᲐᲡ - ᲣᲨᲣᲐᲚᲝᲓ
ᲓᲔᲛᲞᲘᲜᲒᲣᲠᲘ ᲘᲛᲞᲝᲠᲢᲘᲡ, ᲐᲓᲒᲘᲚᲝᲑᲠᲘᲕᲘ ᲘᲜᲓᲣᲡᲢᲠᲘᲘᲡ ᲖᲘᲐᲜᲘᲡᲐ
ᲓᲐ ᲓᲔᲛᲞᲘᲜᲒᲣᲠ ᲘᲛᲞᲝᲢᲡᲐ ᲓᲐ ᲘᲜᲓᲣᲡᲢᲠᲘᲘᲡ ᲖᲘᲐᲜᲡ ᲨᲝᲠᲘᲡ
ᲛᲘᲖᲔᲖᲝᲑᲠᲘᲕᲘ ᲙᲐᲕᲨᲘᲠᲘᲡ ᲐᲜᲐᲚᲘᲖᲡ. ᲗᲐᲕᲘᲡ ᲛᲮᲠᲘᲕ, ᲐᲦᲜᲘᲨᲜᲣᲚᲘ
ᲡᲐᲛᲘ
ᲔᲚᲔᲛᲔᲜᲢᲘᲓᲐᲜ
ᲒᲐᲜᲡᲐᲙᲣᲗᲠᲔᲑᲘᲗ
ᲛᲜᲘᲨᲕᲜᲔᲚᲝᲕᲐᲜᲘᲐ
ᲐᲓᲒᲘᲚᲝᲑᲠᲘᲕᲘ ᲘᲜᲓᲣᲡᲢᲠᲘᲘᲡ ᲖᲘᲐᲜᲘᲡ ᲓᲐᲓᲒᲔᲜᲐ, ᲠᲝᲛᲔᲚᲘᲪ
ᲨᲔᲡᲬᲐᲕᲚᲘᲡ ᲬᲔᲡᲘᲗ ᲒᲐᲜᲡᲐᲖᲦᲕᲠᲣᲚᲘ 15 ᲙᲠᲘᲢᲔᲠᲘᲣᲛᲘᲡ ᲨᲔᲤᲐᲡᲔᲑᲘᲡ
ᲒᲖᲘᲗ ᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲓᲔᲑᲐ. ᲐᲛ ᲙᲠᲘᲢᲔᲠᲘᲣᲛᲘᲡ ᲬᲘᲜᲐᲡᲬᲐᲠᲘ ᲨᲔᲤᲐᲡᲔᲑᲘᲡ
ᲛᲘᲖᲜᲘᲗ ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝ ᲞᲔᲠᲘᲝᲓᲣᲚᲐᲓ ᲐᲢᲐᲠᲔᲑᲡ ᲡᲮᲕᲐᲓᲐᲡᲮᲕᲐ
ᲡᲐᲡᲐᲥᲝᲜᲚᲝ ᲑᲐᲖᲠᲘᲡᲐᲗᲕᲘᲡ ᲐᲓᲒᲘᲚᲝᲑᲠᲘᲕᲘ ᲘᲜᲓᲣᲡᲢᲠᲘᲘᲡ
ᲛᲓᲒᲝᲛᲐᲠᲔᲝᲑᲘᲡ ᲡᲔᲥᲢᲝᲠᲣᲚ ᲛᲝᲜᲘᲢᲝᲠᲘᲜᲒᲡ.
2022 ᲬᲔᲚᲡ ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝᲛ ᲛᲘᲛᲝᲘᲮᲘᲚᲐ ᲛᲘᲜᲔᲠᲐᲚᲣᲠᲘ ᲡᲐᲡᲣᲥᲔᲑᲘᲡ,
ᲤᲠᲘᲜᲕᲔᲚᲘᲡ ᲙᲕᲔᲠᲪᲮᲘᲡᲐ ᲓᲐ ᲤᲝᲚᲐᲓᲘ ᲐᲠᲛᲐᲢᲣᲠᲘᲡ ᲡᲐᲡᲐᲥᲝᲜᲚᲝ
ᲑᲐᲖᲠᲔᲑᲘᲡ ᲐᲓᲒᲘᲚᲝᲑᲠᲘᲕᲘ ᲘᲜᲓᲣᲡᲢᲠᲘᲘᲡ ᲛᲓᲒᲝᲛᲐᲠᲔᲝᲑᲐ.
ᲛᲘᲜᲔᲠᲐᲚᲣᲠᲘ ᲡᲐᲡᲣᲥᲔᲑᲘᲡ
ᲐᲓᲒᲘᲚᲝᲑᲠᲘᲕᲘ ᲘᲜᲓᲣᲡᲢᲠᲘᲐ
სააგენტოს მიერ მონიტორინგის ფარგლებში შეფასდა მინერალური და ორგანული
სასუქების წარმოების სექტორი. კერძოდ, შესასწავლი ინდუსტრიის განსაზღვრის
საფუძველზე შერჩეული პროდუქცია - აზოტოვანი სასუქები - ამონიუმის გვარჯილა და
ამონიუმის სულფატი, ორგანული სასუქები და სამ-ელემენტიანი სასუქები აზოტის,
ფოსფორის და კალიუმის შემცველობით. შესწავლის პერიოდად განისაზღვრა 20192021 წლები.
მონაცემების ანალიზის საფუძველზე გამოვლინდა, რომ ყველაზე მნიშვნელოვან
ექსპორტიორებს რუსეთი, თურქეთი და აზერბაიჯანი წარმოადგენენ, რომელთა წილი
მთლიანი იმპორტის 70 %-ს აღემატება. ადგილობრივი მწარმოებლებიდან მსხვილი
ზომის საწარმო მხოლოდ სს „რუსთავის აზოტია“.
სააგენტოს მიერ შეფასდა სასუქების მთლიანი ბაზარი საქართველოში, მოხმარების
ზრდის/კლების ტენდენციები, ადგილობრივი წარმოებისა და იმპორტის საბაზრო
წილები, ფასების განვითარება, ადგილობრივი ინდუსტრიის ეკონომიკური
მაჩვენებლები, კერძოდ, ადგილობრივი მწარმოებლების მიერ განხორციელებული
მთლიანი გაყიდვები, საექსპორტო ბაზრებზე საქმიანობის დინამიკა.
შესწავლის შედეგად დადგინდა, რომ შესწავლის პერიოდში ადგილობრივი წარმოების
სასუქების საბაზრო წილი სტაბილურად 50%-ზე მეტია. მზარდია პროდუქტის საშუალო
ღირებულება, ხოლო ადგილობრივი წარმოების პროდუქტის გაყიდვების მოცულობის
კლება დაკავშირებულია ზოგადად ბაზარზე არსებული მოხმარების შემცირებასთან.
სასუქების იმპორტის ანალიზისას დადგინდა, რომ ძირითადი იმპორტიორი ქვეყნიდან
საქონლის იმპორტის შემცირება შესაბამისობაშია ზოგადად სასუქების მთლიანი
იმპორტის შემცირების ტენდენციასთან. ამასთან, არ დაფიქსირდა სასუქების იმპორტის
ზრდის ან ფასების შემცირების ტენდენციები. 2019-2020 წლებში არსებული ზრდის
მიუხედავად, 2021-2022 წლებში გამოიკვეთა სასუქების იმპორტის შემცირებისა და
ერთი ტონის საშუალო ღირებულების ზრდის დინამიკა.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
32
ᲤᲠᲘᲜᲕᲔᲚᲘᲡ ᲙᲕᲔᲠᲪᲮᲘᲡ
ᲐᲓᲒᲘᲚᲝᲑᲠᲘᲕᲘ ᲘᲜᲓᲣᲡᲢᲠᲘᲐ
სააგენტოს მიერ შეფასდა 2019-2021 წლების [შემდგომში - „შესწავლის პერიოდი“]
სასურსათო კვერცხის იმპორტისა და ადგილობრივი წარმოების მონაცემები.
შესწავლის ობიექტად განისაზღვრა 0407 21 კოდის შინაური ქათმის კვერცხი, ხოლო
მსგავს პროდუქტად ადგილობრივი წარმოების სასურსათო კვერცხი.
კვერცხის მწარმოებელი ათი ყველაზე მსხვილი კომპანიის მონაცემთა ანალიზის
შედეგად დადგინდა, რომ ადგილობრივი წარმოება თითქმის სრულად (90%-ზე მეტი)
აკმაყოფილებს ადგილობრივ მოთხოვნას პროდუქტზე. ყველაზე დიდი იმპორტიორი
კომპანია თურქეთიდან, იმპორტირებული კვერცხის 60%-მდე ფარავს.
სააგენტოს მიერ შეფასდა ფრინველის კვერცხის მთლიანი ბაზარი საქართველოში,
მთლიანი მოხმარებისა და საბაზრო წილების ცვლილების ტენდენციები, ადგილობრივი
წარმოებისა და იმპორტის ფასები, ფასების განვითარება, ადგილობრივი ინდუსტრიის
გაყიდვების მოცულობა და მიღებული შემოსავლები, საბაზრო წილების ცვლილების
დინამიკა და ზოგადად ბაზარზე არსებული კონკურენცია, ფასების ცვლილებაზე
გავლენის მქონე ფაქტორები, ადგილობრივი ინდუსტრიის დასაქმებისა და ხელფასების
მაჩვენებლები. სააგენტოს მიერ მონაცემები, ასევე, შეფასებულ იქნა სეზონურად,
ადგილობრივი წარმოების კვერცხზე ბაზარზე არსებული მოთხოვნის შეფასებისა და
შესაბამისი ფასების ცვლილების ტენდენციების დადგენის მიზნით.
სააგენტოს მიერ დადგინდა, რომ შესწავლის პერიოდში ადგილობრივი ინდუსტრიის
მიერ წარმოებული პროდუქტის ფასი ზრდადია და ამ პერიოდში 40%-ით არის
გაზრდილი. ამგვარად, დაბალ ფასებს არც ადგილობრივი წარმოების კვერცხის
ფასების ზრდა შეუფერხებია.
2019-2021 წლებში სტაბილურად მზარდია ადგილობრივი კომპანიების მიერ კვერცხის
გაყიდვებით მიღებული შემოსავლები. ეს ზრდა, თავის მხრივ, კვერცხის საშუალო
ღირებულების მატების შედეგია. ასევე, დადებითია სექტორში დასაქმებულთა და მათი
ხელფასების ზრდის მაჩვენებლები. შესაბამისად, გამოიკვეთა კვერცხის ადგილობრივი
ინდუსტრიის განვითარების დადებითი ტენდენცია.
ᲤᲝᲚᲐᲓᲘᲡ ᲐᲠᲛᲐᲢᲣᲠᲘᲡ
ᲐᲓᲒᲘᲚᲝᲑᲠᲘᲕᲘ ᲘᲜᲓᲣᲡᲢᲠᲘᲐ
სააგენტოს მიერ ასევე შეფასდა ფოლადის არმატურის იმპორტი საქართველოში. მონაცემებზე
დაყრდნობით, შესწავლის ობიექტად განისაზღვრა 7214 HS კოდის მქონე წნელები, რკინის ან
არალეგირებული ფოლადისაგან, შემდგომი დამუშავების გარეშე, ჭედვის, ცხლად გლინვის,
ცხლად ადიდვისა ან ცხელი ექსტრუდირების გარდა, გლინვის შემდეგ გაღუნული წნელების
ჩათვლით, ხოლო მსგავს პროდუქტად - საქართველოში წარმოებული არმატურა.
შესწავლის შედეგად დადგინდა, რომ 2020-2022 წლებში, იმპორტის მოცულობის ზრდასთან
ერთად მნიშვნელოვნად არის გაზრდილი ირანიდან ექსპორტიორი კომპანიების რაოდენობა,
თუმცა ანტიდემპინგური კანონმდებლობით დადგენილი მთლიანი იმპორტის მინიმალურ 3%იან ზღვარს ოთხი კომპანია აკმაყოფილებს.
შეფასდა 2020-2022 წლებში ირანიდან არმატურის იმპორტიორი კომპანიების დინამიკა.
2022 წელს, წინა წელთან შედარებით, ფიქსირდება ბაზარზე 10 ახალი კომპანიის ირანიდან
არმატურის იმპორტის მიმართულებით დაიდენტიფიცირდა 18 კომპანია, რომელთა შორის
პირველი სამეული მთლიანი იმპორტის 90%-ს ფარავს. ასევე, განისაზღვრა ადგილობრივი
მწარმოებელი კომპანიები, რომელთა უმრავლესობას ექსპორტთან ერთად, ასევე,
უფიქსირდება იმპორტი.
გარდა ამისა, შეფასდა 2022 წლის აპრილი-სექტემბრის პერიოდში, საქართველოში, ირანის
გარდა, სხვა ქვეყნებიდან იმპორტირებული არმატურის საშუალო ღირებულებისა და ირანიდან
იმპორტირებული არმატურის ღირებულებები, რის შედეგადაც, მაისის თვის გარდა, ყველა
თვეში დაფიქსირდა მთლიანი იმპორტის საშუალო ღირებულებაზე უფრო დაბალი ფასები.
აღნიშნული სხვაობა 2-9%-მდე მერყეობს და შესწავლის პერიოდისათვის საშუალოდ 4,8%-ს
შეადგენს.
ზიანის არსებობის დასადგენად სააგენტოს მიერ შეფასდა არმატურის იმპორტის მოცულობა
და საბაზრო წილები, იმპორტირებული არმატურის საშუალო ღირებულება და დადგინდა,
რომ 2021 წლის მაჩვენებლებთან შედარებით, 2022 წელს იმპორტი 55%-ით, ხოლო
2020 წლის მაჩვენებელთან შედარებით, 14% არის გაზრდილი. ასევე შენარჩუნებულია,
მიღებული შემოსავლებისა და ფასების ზრდის ტენდენცია. 2020-2021 წლებში, ირანიდან
იმპორტირებული არმატურის ღირებულება 56%-ით არის გაზრდილი, 449 აშშ დოლარიდან 704
აშშ დოლარამდე, რაც შეესაბამება ბაზარზე არსებულ ზოგად ტენდენციას. კლება შეინიშნება
2022 წელს, კერძოდ, 1 ტონა არმატურის ღირებულება საშუალოდ 676 აშშ დოლარი იყო.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
33
ᲡᲐᲮᲔᲚᲛᲬᲘᲤᲝ ᲨᲔᲡᲧᲘᲓᲕᲔᲑᲗᲐᲜ ᲓᲐᲙᲐᲕᲨᲘᲠᲔᲑᲣᲚᲘ ᲓᲐᲕᲔᲑᲘᲡ ᲒᲐᲜᲮᲘᲚᲕᲘᲡ ᲡᲐᲑᲭᲝ
2021 წლის პირველი იანვრიდან, სააგენტოს სტრუქტურის ქვეშ საქმიანობა დაიწყო
დაკავშირებული დავების განხილვის საბჭოს აპარატმა, რომლის ძირითადი ფუნქციებია:
01
სახელმწიფო შესყიდვებსა და შერჩევის
პროცესთან დაკავშირებული დავების
განხილვის მომზადების შიდაუწყებრივი
პროცედურების წარმართვა
დავების განხილვის საბჭოს სხდომების
ორგანიზება და ოქმების შედგენა, სხვა
დოკუმენტაციისა და კორესპონდენციის
წარმოება
03
02
კომპეტენციის ფარგლებში, დავების განხილვის
საბჭოს საქმიანობასთან დაკავშირებული
ნორმატიული და ინდივიდუალური
სამართლებრივი აქტების პროექტების
მომზადება
დავების განხილვის საბჭოს თავმჯდომარის,
აგრეთვე საბჭოს თავმჯდომარის მოადგილის
საბჭოს შემადგენლობიდან არჩევისა და
უფლებამოსილების შეწყვეტის შესახებ
გადაწყვეტილების პროექტების მომზადება
04
სახელმწიფო შესყიდვებთან დაკავშირებული დავების
განხილვის საბჭო არის დამოუკიდებელი ორგანო, რომელიც
საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტიდან, სააგენტოსთვის
გათვალისწინებული საბიუჯეტო ასიგნებებიდან ფინანსდება.
05
სახელმწიფო
შესყიდვებთან
საქმის მომზადება სასამართლო დავების
განხილვისათვის
დავების განხილვის საბჭოსა და საბჭოს აპარატის
საქმიანობის მარეგულირებელი დოკუმენტების,
მათ შორის, ინსტრუქციების, პროცედურული
სახელმძღვანელოების, მეთოდური მითითებების
პროექტების მომზადება
06
დავების განხილვის საბჭოსა და საბჭოს
აპარატის საქმიანობასთან დაკავშირებული
საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის
უზრუნველყოფა
07
დავების განხილვის საბჭოს კომპეტენციას
მიკუთვნებულ საკითხებზე საერთაშორისო
პრაქტიკის, სასამართლოს გადაწყვეტილებების
მოძიება, დამუშავება და სხვა
08
სააგენტო დავების განხილვის საბჭოსა და საბჭოს აპარატს
საქმიანობისთვის აუცილებელი მატერიალურ-ტექნიკური
საშუალებებით უზრუნველყოფს.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
34
ᲡᲐᲔᲠᲗᲐᲨᲝᲠᲘᲡᲝ ᲓᲐ ᲐᲓᲒᲘᲚᲝᲑᲠᲘᲕ ᲓᲝᲜᲔᲖᲔ ᲒᲐᲜᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲔᲑᲣᲚᲘ ᲐᲥᲢᲘᲕᲝᲑᲔᲑᲘ
ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲨᲘ ᲞᲘᲠᲕᲔᲚᲘ ᲡᲐᲔᲠᲗᲐᲨᲝᲠᲘᲡᲝ ᲙᲝᲜᲤᲔᲠᲔᲜᲪᲘᲐ
ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡᲐ ᲓᲐ ᲛᲝᲛᲮᲛᲐᲠᲔᲑᲚᲘᲡ ᲣᲤᲚᲔᲑᲔᲑᲘᲡ ᲨᲔᲡᲐᲮᲔᲑ ᲒᲐᲘᲛᲐᲠᲗᲐ
ᲙᲝᲜᲤᲔᲠᲔᲜᲪᲘᲐ ᲝᲠᲒᲐᲜᲘᲖᲔᲑᲣᲚᲘ ᲘᲧᲝ 5 ᲛᲐᲠᲔᲒᲣᲚᲘᲠᲔᲑᲔᲚᲘ ᲣᲬᲧᲔᲑᲘᲡ ᲔᲠᲗᲝᲑᲚᲘᲕᲘ ᲗᲐᲜᲐᲛᲨᲠᲝᲛᲚᲝᲑᲘᲗ.
ᲦᲝᲜᲘᲡᲫᲘᲔᲑᲐᲡ ᲧᲝᲕᲔᲚᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲦᲜᲘᲨᲕᲜᲘᲡ ᲤᲝᲠᲛᲐᲢᲘ ᲐᲥᲕᲡ.
დავით ნარმანია
საქართველოს ენერგეტიკისა და
წყალმომარაგების მარეგულირებელი
ეროვნული კომისიის თავმჯდომარე
კობა გვენეტაძე
საქართველოს ეროვნული
ბანკის პრეზიდენტი
ირაკლი ლექვინაძე
საქართველოს კონკურენციის ეროვნული
სააგენტოს თავმჯდომარე
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
დავით ონოფრიშვილი
საქართველოს დაზღვევის სახელმწიფო
ზედამხედველობის სამსახურის უფროსი
2022
ვახტანგ აბაშიძე
კომუნიკაციების კომისიის წევრი
35
კონფერენციის ფორმატში გაიმართა შემდეგი
თემატური სესიები:
კონკურენციის პოლიტიკა და
მდგრადი განვითარება
კონკურენციის პოლიტიკა
რეგულირებულ
ბაზრებზე/უწყებათაშორისი
თანამშრომლობა
მომხმარებლის უფლებების დაცვის
სამართლებრივი გარანტიები და
აღსრულების პროცესის
თავისებურებები
აღსრულების ირიბი მექანიზმები
არსებითი სიმძლავრე და
მიწოდებაზე უარი, თეორია და
პრაქტიკა
საქართველოს და ევროპის
პრაქტიკული გამოცდილება
მომხმარებლის უფლებების დაცვის
სფეროში
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
37
ᲮᲔᲚᲘ ᲛᲝᲔᲬᲔᲠᲐ ᲣᲠᲗᲘᲔᲠᲗᲗᲐᲜᲐᲛᲨᲠᲝᲛᲚᲝᲑᲘᲡ ᲛᲔᲛᲝᲠᲐᲜᲓᲣᲛᲡ
6 ᲥᲕᲔᲧᲜᲘᲡ ᲙᲝᲚᲔᲒᲐ ᲣᲬᲧᲔᲑᲐᲡᲗᲐᲜ
უზბეკეთი
აზერბაიჯანი
ლიეტუვა
პოლონეთი
ჩრდ.
მაკედონია
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
ალბანეთი
38
საერთაშორისო კონფერენცია
კონკურენცია და მომხმარებლის უფლებები
ᲛᲝᲜᲐᲬᲘᲚᲔᲝᲑᲓᲜᲔᲜ
ᲡᲐᲯᲐᲠᲝ ᲣᲬᲧᲔᲑᲔᲑᲘᲡ ᲓᲐ ᲓᲘᲛᲞᲚᲝᲛᲐᲢᲘᲣᲠᲘ ᲙᲝᲠᲞᲣᲡᲘᲡ ᲬᲐᲠᲛᲝᲛᲐᲓᲒᲔᲜᲚᲔᲑᲘ, ᲐᲙᲐᲓᲔᲛᲘᲣᲠᲘ ᲓᲐ ᲑᲘᲖᲜᲔᲡ ᲡᲔᲥᲢᲝᲠᲘ, ᲡᲐᲔᲠᲗᲐᲨᲝᲠᲘᲡᲝ
ᲝᲠᲒᲐᲜᲘᲖᲐᲪᲘᲔᲑᲘ, ᲛᲝᲡᲐᲛᲐᲠᲗᲚᲔᲔᲑᲘ, ᲘᲣᲠᲘᲓᲘᲣᲚᲘ, ᲡᲐᲙᲝᲜᲡᲣᲚᲢᲐᲪᲘᲝ ᲙᲝᲛᲞᲐᲜᲘᲔᲑᲘ ᲓᲐ 20-ᲛᲓᲔ ᲥᲕᲔᲧᲜᲘᲡ 45-ᲛᲓᲔ ᲡᲐᲔᲠᲗᲐᲨᲝᲠᲘᲡᲝ ᲡᲢᲣᲛᲐᲠᲘ.
300
მონაწილეზე მეტი
20
ქვეყნის დელეგაცია
8
6
50
ქვეყნის უწყების
პირველი პირი
პარალელური
თემატური სესია
ქართველი და
უცხოელი სპიკერი
ᲓᲐᲛᲖᲐᲓᲓᲐ ᲙᲝᲜᲤᲔᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡᲗᲕᲘᲡ ᲒᲐᲜᲙᲣᲗᲕᲜᲘᲚᲘ ᲡᲐᲘᲜᲤᲝᲠᲛᲐᲪᲘᲝ ᲕᲔᲑ ᲒᲕᲔᲠᲓᲘ
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
https://ccc.gov.ge/
39
ᲛᲘᲛᲓᲘᲜᲐᲠᲔ ᲡᲐᲔᲠᲗᲐᲨᲝᲠᲘᲡᲝ ᲞᲠᲝᲔᲥᲢᲔᲑᲘ
USAID GEORGIA HICD ACTIVITY-Ს ᲛᲮᲐᲠᲓᲐᲭᲔᲠᲘᲗ,
ᲐᲓᲐᲛᲘᲐᲜᲣᲠᲘ ᲠᲔᲡᲣᲠᲡᲔᲑᲘᲡ ᲛᲐᲠᲗᲕᲘᲡ ᲞᲝᲚᲘᲢᲘᲙᲘᲡᲐ ᲓᲐ
ᲞᲠᲝᲪᲔᲓᲣᲠᲔᲑᲘᲡ ᲨᲔᲛᲣᲨᲐᲕᲔᲑᲘᲡ ᲞᲠᲝᲔᲥᲢᲘ
2022 ᲬᲚᲘᲡ 1 ᲘᲕᲜᲘᲡᲘᲓᲐᲜ ᲚᲘᲔᲢᲣᲕᲐᲡ ᲓᲐ ᲐᲕᲡᲢᲠᲘᲘᲡ
ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡᲐ
ᲓᲐ
ᲛᲝᲛᲮᲛᲐᲠᲔᲑᲔᲚᲗᲐ
ᲓᲐᲪᲕᲘᲡ
ᲣᲬᲧᲔᲑᲔᲑᲘᲡ
ᲛᲘᲔᲠ
ᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲓᲔᲑᲐ
ᲔᲕᲠᲝᲙᲐᲕᲨᲘᲠᲘᲡ
ᲓᲐᲫᲛᲝᲑᲘᲚᲔᲑᲘᲡ ᲞᲠᲝᲔᲥᲢᲘ -
ᲞᲠᲝᲔᲥᲢᲘᲡ ᲤᲐᲠᲒᲚᲔᲑᲨᲘ ᲒᲐᲜᲮᲝᲠᲪᲘᲔᲚᲓᲐ:
„ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝᲡ
ᲨᲔᲡᲐᲫᲚᲔᲑᲚᲝᲑᲔᲑᲘᲡ ᲒᲐᲫᲚᲘᲔᲠᲔᲑᲐ“
არსებული კანონმდებლობის შესაბამისად, HRM პოლიტიკის,
პროცედურული სახელმძღვანელოსა და დამხმარე დოკუმენტების
გაცნობა;
მიზანია - ასოცირების შეთანხმების ფარგლებში, საქართველოს
მიერ აღებული ვალდებულებების შესაბამისად, კონკურენციისა
და
მომხმარებელთა
დაცვის
პოლიტიკის
მიმართულების
გაძლიერება, საქართველოში მომხმარებლის უფლებრივი მდგომარეობის გაუმჯობესა, დაცვის მაღალი ხარისხის უზრუნველყოფა,
პატივისცემაზე დამყარებული ქცევის კულტურის გაძლიერება.
ასევე, ევროკავშირის საუკეთესო პრაქტიკის შესაბამისად, GNCA-ს
ინსტიტუციური და ადამიანური რესურსების შესაძლებლობების
გაძლიერა.
ორგანიზაციის მანდატის, სტრატეგიის, ადამიანური რესურსების
მართვისა და საოპერაციო შეზღუდვების შესწავლა;
არსებული პოზიციებისთვის სამუშაო აღწერილობების შემუშავება;
შესაბამისი პერსონალის ქოუჩინგი და ახლად განვითარებული
HRM სისტემის დანერგვის პილოტირება;
განხორციელდა სააგენტოს რებრენდინგი;
პოლიტიკის/საკანონმდებლო ცვლილებების განხილვის,
ინიცირების და მონიტორინგის პროცესების ჩამოყალიბება;
პოლიტიკის ციკლის მართვის სახელმძღვანელოს შემუშავება.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
40
GNCA – OECD ᲗᲐᲜᲐᲛᲨᲠᲝᲛᲚᲝᲑᲘᲡ ᲤᲝᲠᲛᲐᲢᲔᲑᲘ
ᲔᲙᲝᲜᲝᲛᲘᲙᲣᲠᲘ ᲗᲐᲜᲐᲛᲨᲠᲝᲛᲚᲝᲑᲘᲡᲐ ᲓᲐ ᲒᲐᲜᲕᲘᲗᲐᲠᲔᲑᲘᲡ ᲝᲠᲒᲐᲜᲘᲖᲐᲪᲘᲐ
(OECD) ᲐᲠᲘᲡ ᲡᲐᲔᲠᲗᲐᲨᲝᲠᲘᲡᲝ ᲝᲠᲒᲐᲜᲘᲖᲐᲪᲘᲐ, ᲠᲝᲛᲚᲘᲡ ᲛᲘᲖᲐᲜᲘᲐ
ᲣᲙᲔᲗᲔᲡᲘ ᲞᲝᲚᲘᲢᲘᲙᲘᲡ ᲨᲔᲥᲛᲜᲐ ᲣᲙᲔᲗᲔᲡᲘ ᲪᲮᲝᲕᲠᲔᲑᲘᲡᲗᲕᲘᲡ.
OECD კონკურენციის
გლობალური ფორუმი
საქართველოს თემატიკა:
სააგენტოსა და
მარეგულირებელ უწყებებს
შორის თანამშრომლობის
მექანიზმები
OECD-GVH კონკურენციის რეგიონალური
ცენტრის ფარგლებში ქვეყნდება სტატიები
კონკურენციის თემატიკის შესახებ
OECD-GVH-ის მიერ გამართულ სემინარებში
სააგენტოს თანამშრომელთა მუდმივი
მონაწილეობა
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
41
ᲗᲐᲜᲐᲛᲨᲠᲝᲛᲚᲝᲑᲐ
ᲒᲐᲔᲠᲝᲡ ᲕᲐᲭᲠᲝᲑᲘᲡᲐ ᲓᲐ ᲒᲐᲜᲕᲘᲗᲐᲠᲔᲑᲘᲡ ᲙᲝᲜᲤᲔᲠᲔᲜᲪᲘᲐ
UNCTAD
ᲒᲐᲔᲠᲝᲡ
ᲒᲔᲜᲔᲠᲐᲚᲣᲠᲘ
ᲐᲜᲡᲐᲛᲑᲚᲔᲘᲡ
ᲝᲠᲒᲐᲜᲝᲐ ᲠᲝᲛᲔᲚᲘᲪ ᲣᲖᲠᲣᲜᲕᲔᲚᲧᲝᲤᲡ ᲥᲕᲔᲧᲜᲔᲑᲛᲐ
ᲣᲤᲠᲝ ᲡᲐᲛᲐᲠᲗᲚᲘᲐᲜᲐᲓ ᲓᲐ ᲔᲤᲔᲥᲢᲣᲠᲐᲓ ᲛᲘᲐᲦᲬᲘᲝᲜ
ᲒᲚᲝᲑᲐᲚᲘᲖᲔᲑᲣᲚᲘ ᲔᲙᲝᲜᲝᲛᲘᲙᲘᲡ ᲡᲐᲠᲒᲔᲑᲔᲚᲡ.
საქართველოს კონკრენციის ეროვნული სააგენტო
UNCTAD-ის კონკურენციის სამართლისა და პოლიტიკის
შესახებ მთავრობათაშორისო ექსპერტების ყოველწლიური
სესიის წევრია
სააგენტო მუდმივად იღებს მონაწილეობას UNCTAD-ის
მიერ ორგანიზებულ სემინარებში და ტრენინგებში
ᲗᲐᲜᲐᲛᲨᲠᲝᲛᲚᲝᲑᲐ
ᲡᲐᲔᲠᲗᲐᲨᲝᲠᲘᲡᲝ ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲥᲡᲔᲚᲘᲡ (ICN)-ᲘᲡ
ᲛᲘᲡᲘᲐᲐ ᲮᲔᲚᲘ ᲨᲔᲣᲬᲧᲝᲡ ᲣᲛᲐᲦᲚᲔᲡᲘ ᲡᲢᲐᲜᲓᲐᲠᲢᲔᲑᲘᲡᲐ ᲓᲐ
ᲞᲠᲝᲪᲔᲓᲣᲠᲔᲑᲘᲡ ᲨᲔᲛᲣᲨᲐᲕᲔᲑᲐᲡ, ᲔᲤᲔᲥᲢᲘᲐᲜ ᲡᲐᲔᲠᲗᲐᲨᲝᲠᲘᲡᲝ ᲗᲐᲜᲐᲛᲨᲠᲝᲛᲚᲝᲑᲐᲡ ᲬᲔᲕᲠᲘ ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝᲔᲑᲘᲡ,
ᲛᲝᲛᲮᲛᲐᲠᲔᲑᲚᲔᲑᲘᲡᲐ ᲓᲐ ᲔᲙᲝᲜᲝᲛᲘᲙᲘᲡ ᲡᲐᲡᲐᲠᲒᲔᲑᲚᲝᲓ
ᲛᲗᲔᲚ ᲛᲡᲝᲤᲚᲘᲝᲨᲘ.
საქართველოს კონკრენციის ეროვნული სააგენტო ICN-ის მიერ
ორგანიზებული ყოველწლიური საერთაშორისო კონფერენციის
წევრია
სააგენტო აქტიურა მონაწილეობს ICN-ის სამუშაო ჯგუფების
ფორმატში:
ადვოკატირების ჯგუფი
სააგენტოს ეფექტურობის ჯგუფი
კარტელების ჯგუფი
კონცენტრაციების ჯგუფი
ცალმხრივი ქცევის ჯგუფი
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
42
ᲡᲐᲔᲠᲗᲐᲨᲝᲠᲘᲡᲝ ᲦᲝᲜᲘᲡᲫᲘᲔᲑᲔᲑᲘ
საქართველოს კონკურენციის ეროვნული სააგენტოს თავმჯდომარის, ირაკლი
ლექვინაძის ვიზიტი ბერლინში - გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის
კონკურენციის უწყების, ICN-ის მიერ ორგანიზებულ 21-ე საერთაშორისო
კონფერენციში მონაწილეობის მიზნით.
ღონისძიებაში მონაწილეობდნენ: გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკის
კონკურენციის ორგანოს პრეზიდენტი, ანდრეა მუნდტი; გაეროს ვაჭრობისა და
განვითარების კონფერენციის (UNCTAD) კონკურენციისა და მომხმარებელთა
პოლიტიკის მიმართულების ხელმძღვანელი, ტერეზა მორეირა; ჯორჯ ვაშინგტონის
უნივერსიტეტის სამართლის სკოლის პროფესორი, უილიამ კოვაჩიჩი; ევროპის
საბჭოს აღმასრულებელი ვიცეპრეზიდენტი, მარგრეტ ვესტაგერი; აშშ-ს ფედერალური სავაჭრო კომისიის, კონკურენციის ბიუროს დირექტორი, ჰოლი ვედოვა და
ა.შ.
კონფერენციის ფარგლებში განხილულ იქნა: კონკურენციის შემზღუდველი
შეთანხმებები - მექანიზმები და პროცესები; პრიორიტეტები, ახალი ტენდენციები
და პანდემიის შედეგად მიღებული გამოწვევები; კონკურენციის პოლიტიკის
ეფექტიანი აღსრულების მექანიზმები და საერთაშორისო მიდგომები; სექტორის
მარეგულირებელ და საჯარო ორგანიზაციებთან თანამშრომლობის მეთოდები;
სახელმწიფო შესყიდვებში ფარული გარიგებების გამოვლენისა და მათთან
ბრძოლის საკითხები; მომხმარებელთა უფლებების დაცვა, კონფიდენციალურობა
და კონკურენციის სამართლი ციფრულ ბაზრებზე და სხვა.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
საქართველოს კონკურენციის ეროვნული სააგენტოს
თავმჯდომარის, ირაკლი ლექვინაძის სამუშაო ვიზიტი
ვაშინგტონში, ამერიკის ადვოკატთა ასოციაციის
(ABA) 70-ე საგაზაფხულო ყოველწლიურ შეხვედრაში
მონაწილეობის მიზნით.
შეხვედრაზე, განხილულ იქნა კონკურენციისა და
მომხმარებელთა უფლებების დაცვის მიმართულებით
განხორციელებული მნიშვნელოვან შემთხვევები,
მიღებული
შედეგები,
აღსრულების
ეფექტიან
მექანიზმები, მიდგომები, სექტორის განვითარებისა
და ხელშეწყობის გზები, საერთაშორისო პრაქტიკის
დანერგვისა და გაძლიერების მექანიზმები.
2022
43
ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲔᲠᲝᲕᲜᲣᲚᲘ
ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝᲡ
ᲓᲔᲚᲔᲒᲐᲪᲘᲐ,
ᲐᲕᲡᲢᲠᲘᲘᲡ ᲠᲔᲡᲞᲣᲑᲚᲘᲙᲐᲨᲘ, Ქ. ᲕᲔᲜᲐᲨᲘ,
ᲡᲐᲡᲬᲐᲕᲚᲝ-ᲡᲐᲛᲣᲨᲐᲝ ᲕᲘᲖᲘᲢᲘᲗ.
ვიზიტის
ფარგლებში,
საქართველოს
კონკურენციის ეროვნული სააგენტოს
თავმჯდომარე,
ირაკლი
ლექვინაძე
ავსტრიის
კონკურენციის
ორგანოს
გენერალურ
დირექტორს,
ნატალი
ჰარდსდორფს
შეხვდა.
შეხვედრაზე
მიმოიხილეს
საქართველოსა
და
ავსტრიაში, კონკურენციის პოლიტიკის
მიმართულებით
განხორციელებული
რეფორმები, მიღებული შედეგები და
არსებული
გამოწვევები.
შეთანხმდნენ,
სამომავლო
თანამშრომლობის
გაძლიერებაზე და ინფორმაციის გაცვლის ეფექტიან მიდგომებზე.
მონაწილეები, გაეცნენ - კვლევის მეთოდოლოგიას, ადგილზე შემოწმების
პროცედურებს,
კონკურენციის
შემზღუდველი
შეთანხმებების
ქეისებს,
დაინტერესებულ მხარეებთან საკონსულტაციო შეხვედრების მეთოდებს,
პროგრამა leniency-ის მნიშვნელობას და თანამშრომლობის ფორმატებს.
ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲔᲠᲝᲕᲜᲣᲚᲘ ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝᲡ ᲗᲐᲕᲛᲯᲓᲝᲛᲐᲠᲘᲡ,
ᲘᲠᲐᲙᲚᲘ ᲚᲔᲥᲕᲘᲜᲐᲫᲘᲡ ᲡᲐᲛᲣᲨᲐᲝ ᲕᲘᲖᲘᲢᲘ ᲒᲐᲔᲠᲝᲡ ᲕᲐᲭᲠᲝᲑᲘᲡᲐ ᲓᲐ
ᲒᲐᲜᲕᲘᲗᲐᲠᲔᲑᲘᲡ ᲙᲝᲜᲤᲔᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ (UNCTAD) ᲛᲘᲬᲕᲔᲕᲘᲗ, Ქ. ᲟᲔᲜᲔᲕᲐᲨᲘ.
კონკურენციის სამართლისა და პოლიტიკის შესახებ მთავრობათაშორისო
ექსპერტების მე-20 სესია შვეიცარიაში გაიმართა. შეხვედრაზე კონკურენციის
კანონის აღსრულების და მომხმარებელთა უფლებების დაცვის მიმართულებით
განხორციელებული ქეისები, საერთაშორისო მიდგომები, არსებული გამოწვევები
და სტრატეგი-ულად მნიშვნელოვანი საკითხები იქნა განხილული.
ავსტრიის სასამართლოს შენობაში, საქართველოს კონკურენციის ეროვნული
სააგენტოს თავმჯდომარე, ირაკლი ლექვინაძე და უწყების სხვა თანამშრომლები
ავსტრიის კონკურენციის სასამართლოს პრეზიდენტს, სონია კიოლერტაიერს და
ამავე სასამართლოს პროკურორს, ჰეინც ლუდვიგ მეიერს შეხვდნენ. ოფიციალური
შეხვედრის ფორმატში, მხარეებმა - ავსტრიაში კონკურენციის საკითხების
განმხილველი სასამართლოს უფლებამოსილებები, პროცესის მიმდინარეობის
სპეციფიკა, აღნიშნულ პროცესში კონკურენციის ორგანოსა და პროკურორის
როლის თავისებურებებზე იმსჯელეს.
კონკურენციის სამართლისა და პოლიტიკის შესახებ მთავრობათაშორისო
ექსპერტების მე-20 სესიის ფარგლებში, ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი საკითხი მომხმარებლის უფლებების დაცვის მიმართულებით გადადგმული ნაბიჯები და
აღსრულების ეფექტიანი მექანიზმების შემუშავება იყო.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
44
ᲞᲝᲚᲝᲜᲔᲗᲘᲡ ᲛᲪᲘᲠᲔ ᲓᲐ ᲡᲐᲨᲣᲐᲚᲝ ᲛᲔᲬᲐᲠᲛᲔᲗᲐ ᲝᲛᲑᲣᲓᲡᲛᲔᲜᲘᲡ ᲛᲘᲬᲕᲔᲕᲘᲗ,
ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ
ᲔᲠᲝᲕᲜᲣᲚᲘ
ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝᲡ
ᲗᲐᲕᲛᲯᲓᲝᲛᲐᲠᲘᲡ,
ᲘᲠᲐᲙᲚᲘ
ᲚᲔᲥᲕᲘᲜᲐᲫᲘᲡ ᲛᲝᲜᲐᲬᲘᲚᲔᲝᲑᲐ ᲛᲔᲬᲐᲠᲛᲔᲗᲐ ᲔᲕᲠᲝᲞᲣᲚ ᲙᲝᲜᲒᲠᲔᲡᲨᲘ ᲞᲝᲚᲝᲜᲔᲗᲘᲡ
ᲥᲐᲚᲐᲥ ᲙᲐᲢᲝᲕᲘᲪᲔᲨᲘ.
კონგრესის ფარგლებში გამართულ პანელზე, სადაც საქართველოს, უზბეკეთის,
სამხრ. კორეის, უკრაინის, ბოსნიის და პოლონეთის ბიზნესომბუდსმენები
მონაწილეობდნენ ირაკლი ლექვინაძემ ქვეყანაში არსებულ კონკურენტულ
გარემოზე, კონკურენციის აღსრულების პოლიტიკაზე და მის მნიშვნელობაზე
ისაუბრა.
შეხვედრაზე, მხარეებმა მზადყოფნა გამოთქვეს სამომავლო თანამშრომლობის
გაძლიერების მიმართულებით საერთაშორისო პლატფორმებზე აქტიურად
ითანამშრომლონ.
მოწვევის ფარგლებში შეხვედრები გაიმართა ვარშავაშიც, პოლონეთის
ეროვნული ასამბლეის ქვედა პალატაში, პოლონეთის მცირე და საშუალო
მეწარმეთა ომბუდსმენის ოფისში და ვარშავის სეიმში.
ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲔᲠᲝᲕᲜᲣᲚᲘ ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝᲡ ᲗᲐᲕᲛᲯᲓᲝᲛᲐᲠᲔ,
ᲘᲠᲐᲙᲚᲘ ᲚᲔᲥᲕᲘᲜᲐᲫᲘᲡ ᲕᲘᲖᲘᲢᲘ ᲡᲐᲤᲠᲐᲜᲒᲔᲗᲨᲘ, Ქ. ᲞᲐᲠᲘᲖᲨᲘ, ᲔᲙᲝᲜᲝᲛᲘᲙᲣᲠᲘ
ᲗᲐᲜᲐᲛᲨᲠᲝᲛᲚᲝᲑᲘᲡᲐ ᲓᲐ ᲒᲐᲜᲕᲘᲗᲐᲠᲔᲑᲘᲡ ᲝᲠᲒᲐᲜᲘᲖᲐᲪᲘᲘᲡ (OECD) ᲛᲘᲬᲕᲔᲕᲘᲗ,
„ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲒᲚᲝᲑᲐᲚᲣᲠ ᲤᲝᲠᲣᲛᲖᲔ“.
ირაკლი ლექვინაძემ ფორუმზე საქართველოს კონკურენციის ეროვნულ სააგენტოსა და
სექტორის მარეგულირებელ ორგანოებს შორის ურთიერთთანამშრომლობაზე ისაუბრა
და კონკურენციის პოლიტიკის მიმართულებით განხორციელებულ რეფორმებზე
გაამახვილა ყურადღება.
ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ
ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ
ᲔᲠᲝᲕᲜᲣᲚᲘ
ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝᲡ
ᲓᲔᲚᲔᲒᲐᲪᲘᲐ,
ᲗᲐᲕᲛᲯᲓᲝᲛᲐᲠᲘᲡ
ᲞᲘᲠᲕᲔᲚᲘ
ᲛᲝᲐᲓᲒᲘᲚᲘᲡ,
ᲚᲔᲕᲐᲜ
ᲙᲐᲚᲐᲜᲓᲐᲫᲘᲡ
ᲮᲔᲚᲛᲫᲦᲕᲐᲜᲔᲚᲝᲑᲘᲗ, ᲡᲐᲡᲬᲐᲕᲚᲝ ᲕᲘᲖᲘᲢᲘᲗ , ᲞᲝᲚᲝᲜᲔᲗᲨᲘ, Ქ. ᲕᲐᲠᲨᲐᲕᲐᲨᲘ.
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
45
სამუშაო შეხვედრები პოლონეთის კონკურენციისა და მომხმარებელთა უფლებების
დაცვის ოფისის მიერ და აღმოსავლეთ პარტნიორობის სახელმწიფო მართვის აკადემიის
ფინანსური მხარდაჭერით გაიმართა.
საერთაშორისო პრაქტიკის და გამოცდილების გაზიარების მიზნით, მონაწილეებმა
კონცენტრაციების კონტროლის და აღსრულების ეფექტიანი მექანიზმები განიხილეს.
მათ შორის, გაერთიანებები ფარმაცევტულ, რითეილ და ენერგეტიკის სექტორებში.
სემინარის ფარგლებში, საერთაშორისო და ადგილობრივ მაგალითებზე დაყრდნობით,
მსჯელობა მიმდინარეობდა შერწყმის კონტროლის მიდგომებზე - ციფრულ ბაზრებზე
და ა.შ.
აღნიშნული პროგრამის ფარგლებში, კონკურენციის ეროვნული სააგენტოს
თანამშრომლებმა პირველი სასწავლო პროგრამა, ამა წლის ოქტომბრის თვეში,
უკვე გაიარეს, რომელიც, ძირითადად, კონკურენციის შემზღუდველ შეთანხმებებს,
მოულოდნელი შემოწმების პრინციპებს, მოკვლევის თავისებურებებს და სანქცირების
პროცედურულ საკითხებს ეხებოდა.
ᲡᲐᲥᲐᲠᲗᲕᲔᲚᲝᲡ ᲙᲝᲜᲙᲣᲠᲔᲜᲪᲘᲘᲡ ᲔᲠᲝᲕᲜᲣᲚᲘ ᲡᲐᲐᲒᲔᲜᲢᲝᲡ ᲗᲐᲜᲐᲛᲨᲠᲝᲛᲚᲔᲑᲘᲡ
ᲡᲐᲡᲬᲐᲕᲚᲝ ᲕᲘᲖᲘᲢᲘ ᲡᲐᲔᲠᲗᲐᲨᲝᲠᲘᲡᲝ ᲞᲠᲐᲥᲢᲘᲙᲘᲡ ᲓᲐ ᲒᲐᲛᲝᲪᲓᲘᲚᲔᲑᲘᲡ
ᲒᲐᲖᲘᲐᲠᲔᲑᲘᲡ ᲛᲘᲖᲜᲘᲗ, ᲞᲝᲚᲝᲜᲔᲗᲨᲘ, Ქ. ᲕᲐᲠᲨᲐᲕᲐᲨᲘ.
სამუშაო შეხვედრები პოლონეთის კონკურენციის უწყების (UOKIK) ორგანიზებით
და აღმოსავლეთ პარტნიორობის სახელმწიფო მართვის აკადემიის ფინანსური
მხარდაჭერით გაიმართა.
პრინციპები; საერთაშორისო გამოცდილება ციფრულ ბაზრებზე მოკვლევის
თავისებურებების
შესახებ;
კონკურენციის
უწყების
მიერ
მიღებული
გადაწყვეტილებები, სანქცირების პროცედურა და ა.შ.
საქართველოს კონკურენციის ეროვნული სააგენტოს თანამშრომლებმა
ეკონომიკური თანამშრომლობისა და განვითარების ორგანიზაციის უნგრეთის
კონკურენციის რეგიონალური ცენტრის (OECD-GVH RCC) მიერ გამართულ
სემინარში მიიღეს მონაწილეობა.
შეხვედრის ფარგლებში განიხილულ იქნა - კონკურენციის შემზღუდველი
შეთანხმებების მიმართულებით განხორციელებული მნიშვნელოვანი ქეისები;
თანამშრომლობის პროგრამის (Leniency) და მოულოდნელი შემოწმების
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
46
(032) 244 07 70
https://bit.ly/3zVFtEb
info@gnca.gov.ge
https://bit.ly/3rZdxvL
www.gnca.gov.ge
https://bit.ly/37SCd22
0102 ქ. თბილისი, აღმაშენებლის გამზირი - 154.
ბიზნეს ცენტრი “მწვანე ოფისი”, მე-10 სართული
ᲬᲚᲘᲣᲠᲘ ᲐᲜᲒᲐᲠᲘᲨᲘ
2022
47