ბრძანება N 3828

შემოსავლების სამსახურის დავების გადაწყვეტილება არ დაკმაყოფილდა 19.02.2026
№ დოკუმენტი 3828
სტატუსი მოქმედი
მიმღები შემოსავლების სამსახურის უფროსი/დავების საბჭოს თავმჯდომარე
სტრუქტურული ერთეული აუდიტის დეპარტამენტი

📄 სრული ტექსტი

N 3828

19 თებერვალი 2026

ბ რ ძ ა ნ ე ბ ა

 

შპს ------- (ს/ნ ---------------)

(მის.: ----------------------------)

2026 წლის 20 იანვრის საჩივრის

დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის თაობაზე

 

შემოსავლების სამსახურმა დავების განხილვის საბჭოს 2026 წლის 16 თებერვლის სხდომაზე (ოქმი №15) განიხილა შპს „-----“ (ს/ნ ------) 2026 წლის 20 იანვრის №100083/1/2026 საჩივარი, შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2025 წლის 24 დეკემბრის №081-358 საგადასახადო მოთხოვნასთან დაკავშირებით.

 

სადავო საკითხები:

1.მომჩივანი არ ეთანხმება საბაზრო ფასის დასადგენად აუდიტორის მიერ გამოყენებულ მეთოდოლოგიას. განმარტავს, რომ აუდიტორმა ორი კომერციული ფართის საბაზრო ღირებულების განსასაზღვრად აიღო კომპანიის მიერ სხვადასხვა პერიოდში რეალიზებული ბინების ღირებულება და გამოიყვანა საშუალო ფასი. ასეთი მეთოდოლოგია, ბუნებრივია არ შეესაბამება ერთი მხრივ, ქონების ღირებულების შეფასების საერთაშორისო სტანდარტებს და მეორე მხრივ, არ შეესაბამება არც საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-18 მუხლის დანაწესებს. აუდიტორს არც იგივე/მსგავსი ქონება აუღია საბაზრო ღირებულების გამოსაყვანად და არც იგივე პერიოდი. გათვალისწინებული არ იქნა კომერციული ფართის ადგილსამყოფელი, კარკასული მდგომარეობა, პოსტ-კოვიდური პერიოდი და სხვ. დანართის სახით წარმოდგენილი აქვს ექსპერტიზის დასკვნა, გადაცემული ორი კომერციული ფართის საბაზრო ღირებულების განსაზღვრის თაობაზე. ექსპერტიზის დასკვნით დასტურდება, რომ შპს „------“ და მის ურთიერთდამოკიდებულ პირს შორის დადებული 2 კომერციული ფართის ნასყიდობის ხელშეკრულების საფასური შეესაბამებოდა საბაზრო ღირებულებას (ჯდება „გადასახადების ადმინისტრირების შესახებ“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2010 წლის 31 დეკემბრის №996 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქციისს 29-ე მუხლით განსაზღვრულ 10% დიაპაზონში).

2. გადასახადის გადამხდელი ითხოვს სადავო საგადასახადო მოთხოვნით განსაზღვრული სანქციისგან გათავისუფლებას საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილის საფუძველზე.

 

ფაქტობრივი გარემოებები:

საქმის მასალებით დგინდება, რომ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2025 წლის 14 თებერვლის №2640 ბრძანების საფუძველზე ჩატარდა შპს „-----“ (ს/ნ ----) საქმიანობის კამერალური საგადასახადო შემოწმება. შესამოწმებელ პერიოდად განისაზღვრა 2022 წლის პირველი იანვრიდან 2025 წლის პირველ იანვრამდე საანგარიშო პერიოდები. საგადასახადო შემოწმების შედეგებზე 2025 წლის 23 დეკემბერს შედგა საგადასახადო შემოწმების აქტი, გამოიცა 2025 წლის 24 დეკემბრის №28279 ბრძანება და ამავე თარიღის №081–358 საგადასახადო მოთხოვნა, რომლის საფუძველზე გადასახადის გადამხდელს დამატებით გადასახდელად განესაზღვრა სულ 768 225 ლარი, მათ შორის გადასახადი 393 389 ლარი, ჯარიმა 230 836 ლარი და საურავი 144 000.

 

საგადასახადო შემოწმების აქტის მიხედვით, სადავო საკითხებთან დაკავშირებით დამატებით დარიცხვა გამოწვეულია შემდეგი გარემოებებით:

2023 წლის 15 სექტემბერს საწარმოს პარტნიორთან ------გაფორმდა შავი კარკასის მდგომარეობაში ორი კომერციული ფართის ნასყიდობის ხელშეკრულება. ხელშეკრულებით ნასყიდობის ფასი განისაზღვრა 209 120 აშშ დოლარის ოდენობით (1მ2 -1 000 აშშ დოლარი). 2024 წლის 30 ივლისს ------ 46.47 მ 2 კომერციული ფართი წინასწარი ნასყიდობის ხელშეკრულებით გაასხვისა ------ (------) 148 704 აშშ დოლარად (1მ2 -3 200 აშშ დოლარი) შავი კარკასის მდგომარეობაში. ნასყიდობის ხელშეკრულება გაფორმდა 2025 წლის 9 სექტემბერს, სადაც უკვე მითითებულია თეთრი კარკასი, ხოლო ხელშეკრულების თანხა დარჩა უცვლელი.

შემოწმებამ იხელმძღვანელა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 981 მუხლის მე-4 ნაწილით, ასევე, 159-ე, 163-ე, 164-ე მუხლებით და საბაზრო ფასი განსაზღვრა შესამოწმებელ პერიოდში შპს „------“ მიერ რეალიზებული ბინების საშუალო შეწონილი ფასით - 1მ2 -ზე 1 611 აშშ დოლარის ოდენობით. გარიგების საბაზრო ფასსა (888 116 ლარი) და მისაღებ შემოსავალს (551 282 ლარი) შორის სხვაობა დაექვემდებარა მოგების გადასახადით და დღგ-ით დაბეგვრას. ასევე, გადამხდელს დაერიცხა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლით განსაზღვრული ჯარიმა.

 

შემოსავლების სამსახურმა განიხილა წარმოდგენილი საჩივარი და მიიჩნია, რომ გადასახადის გადამხდელის მოთხოვნა არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 302-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, დავის განმხილველი ორგანო საჩივარს განიხილავს მხოლოდ მომჩივნის მოთხოვნის ფარგლებში.

 

პირველ სადავო საკითხთან დაკავშირებით, შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-19 მუხლის პირველ ნაწილზე, რომლის თანახმად, ურთიერთდამოკიდებულ პირებად ითვლებიან ის პირები, რომელთა შორის განსაკუთრებულ ურთიერთობათა არსებობამ შეიძლება გავლენა მოახდინოს მათი ან მათ მიერ წარმოდგენილი პირების საქმიანობის პირობებზე ან ეკონომიკურ შედეგებზე.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-18 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, გადასახადებით დაბეგვრის მიზნებისათვის გამოიყენება გარიგებაში საქონლის/მომსახურების ფაქტობრივი ფასი, თუ ამ კოდექსით საბაზრო ფასის ან სხვა ღირებულების გამოყენება არ არის გათვალისწინებული.

ამავე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, საქონლის/მომსახურების საბაზრო ფასი განისაზღვრება ბაზარზე ამ საქონლის/მომსახურების მიწოდების მომენტისათვის (ხოლო ასეთის არარსებობის შემთხვევაში – რეალიზაციის მომენტის უახლოესი კალენდარული დღისათვის, რომელიც არა უმეტეს 30

კალენდარული დღით უსწრებს ან მოჰყვება ასეთი საქონლის/მომსახურების რეალიზაციის მომენტს) იდენტურ (მსგავს) საქონელზე/მომსახურებაზე დადებული გარიგების შესახებ, მათ შორის, საერთაშორისო და სხვა ბირჟებზე დაფიქსირებული ფასების შესახებ, ინფორმაციის საფუძველზე.

ამავე მუხლის მე-11 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს, გადასახადებით დაბეგვრის მიზნებისათვის გამოიყენოს საბაზრო ფასი თუ გარიგება განხორციელდა ურთიერთდამოკიდებულ პირებს შორის, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც მათი ურთიერთდამოკიდებულება გავლენას არ ახდენს ასეთი გარიგების შედეგებზე.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 96-ე მუხლის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, მოგების გადასახადის გადამხდელია რეზიდენტი საწარმო.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 97-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, რეზიდენტი საწარმოს (გარდა ამ მუხლის მე-2 და მე-8−91 ნაწილებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა) მოგების გადასახადით დაბეგვრის ობიექტია განაწილებული მოგება.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 981 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, განაწილებული მოგება არის მოგება, რომელიც საწარმოს მიერ მის პარტნიორზე დივიდენდის სახით, ფულადი ან არაფულადი ფორმით ნაწილდება.

ამავე მუხლის მე-4 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, მოგების განაწილებად ითვლება საწარმოს მიერ ურთიერთდამოკიდებულ პირთან (რომელიც მოგების გადასახადით არ იბეგრება ამ კოდექსის 97-ე მუხლის პირველი და მე-3 ნაწილებით გათვალისწინებული დაბეგვრის ობიექტების მიხედვით) განხორციელებული ოპერაცია, თუ მათ შორის დადებული გარიგების ფასი განსხვავდება მისი საბაზრო ფასისაგან და მათი ურთიერთდამოკიდებულება გავლენას ახდენს გარიგების შედეგზე. ასეთ შემთხვევაში განაწილებული მოგების ოდენობა შეადგენს: ა.ა) გარიგების საბაზრო ფასსა და მიღებულ/მისაღებ შემოსავალს შორის სხვაობას, თუ გარიგების საბაზრო ფასი აღემატება მიღებულ/მისაღებ შემოსავალს.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 157-ე მუხლის „რ“ ქვეპუნქტის „რ.ა.“ ქვეპუნქტის თანახმად, ამ კარის მიზნებისთვის, საბაზრო ფასი არის ფასი, რომელიც გადასახდელი იქნებოდა მომხმარებლის მიერ შესაბამის დროს ამ საქონლის ან მომსახურების შესყიდვისას იმავე დონის ბაზარზე, სადაც თავისუფალი კონკურენციისა და სუბიექტების ეკონომიკური დამოუკიდებლობის პირობებში ხორციელდება საქონლის მიწოდება ან მომსახურების გაწევა და, სადაც ეს ოპერაცია იბეგრება დღგ-ით. თუ შეუძლებელია საქონლის ან მომსახურების შედარებითი ფასის დადგენა, დღგ-ის მიზნისთვის საბაზრო ფასი არის საქონლისთვის − ფასი, რომელიც არ უნდა იყოს ამ ან ანალოგიური საქონლის შესყიდვის ფასზე ნაკლები, ხოლო, თუ შესყიდვის ფასი არ არსებობს, ამ საქონლის წარმოების ღირებულება მისი მიწოდების მომენტში.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, დღგ-ით დასაბეგრი ოპერაციებია დასაბეგრი პირის მიერ საქართველოს ტერიტორიაზე ეკონომიკური საქმიანობის ფარგლებში ანაზღაურების სანაცვლოდ საქონლის მიწოდება.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 163-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად:

1. საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის დღგ-ით დაბეგვრა ხორციელდება საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის მომენტში, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

2. თუ თანხა სრულად ან ნაწილობრივ ანაზღაურებულია საქონლის მიწოდებამდე/მომსახურების გაწევამდე, ანაზღაურებული თანხის შესაბამისი დღგ-ის გადახდა ხორციელდება ანაზღაურების თანხის გადახდის საანგარიშო პერიოდის მიხედვით, გარდა ამ მუხლის მე-5 და მე-9 ნაწილებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.

ამავე მუხლის მე-6 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, თუ არ დადგა ამ მუხლის მე-2 ნაწილით გათვალისწინებული პირობა, დღგ-ით დაბეგვრა ხორციელდება: გარდა ამ კოდექსის 160-ე მუხლის მე-5 ნაწილით გათვალისწინებული შემთხვევისა, უძრავი ნივთის მიწოდებისას, საკუთრების უფლების

რეგისტრაციისთვის მარეგისტრირებელ ორგანოში წარსადგენი საკუთრების უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტის შედგენის მომენტში, ხოლო, თუ საკუთრების უფლების რეგისტრაცია (გადაცემა) დამოკიდებულია ამ დოკუმენტის მხარის (მხარეების) მიერ გარკვეული ვალდებულების შესრულებაზე ან/და პირობის დადგომაზე − ასეთი ვალდებულების შესრულების/პირობის დადგომის მომენტში.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 164-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, დღგ-ით დასაბეგრი თანხა არის საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის სანაცვლოდ მიღებული/მისაღები ანაზღაურება დღგ-ის გარეშე, საქონლის/მომსახურების ფასთან პირდაპირ დაკავშირებული სუბსიდიის ჩათვლით. აღნიშნული დებულება გამოიყენება საქონლის/მომსახურების გაცვლის ოპერაციის (ბარტერული ოპერაციის) შემთხვევაშიც.

ამავე მუხლის მე-7 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, ურთიერთდამოკიდებულ პირებს შორის განხორციელებული დასაბეგრი ოპერაციის დროს დღგ-ით დასაბეგრი თანხა არის საქონლის/მომსახურების საბაზრო ფასი, დღგ-ის გარეშე, თუ დასაბეგრი ოპერაციის ანაზღაურების თანხა დაბალია მის საბაზრო ფასზე და საქონლის/მომსახურების შემძენს ამ კოდექსის შესაბამისად, ამ ოპერაციაზე არ აქვს დღგ-ის სრულად ჩათვლის უფლება.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვალდებულებათა შეუსრულებლობის ან არაჯეროვნად შესრულების შემთხვევაში გადასახადის გადამხდელს ეკისრება ამ კოდექსით ან/და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით გათვალისწინებული პასუხისმგებლობა.

საგადასახადო შემოწმებით დადგინდა, რომ 2023 წლის 15 სექტემბერს საწარმოს პარტნიორთან ------ გაფორმდა შავი კარკასის მდგომარეობაში ორი კომერციული ფართის ნასყიდობის ხელშეკრულება. ხელშეკრულებით ნასყიდობის ფასი განისაზღვრა 209 120 აშშ დოლარის ოდენობით (1მ2 -1 000 აშშ დოლარი). 2024 წლის 30 ივლისს ------ 46.47 მ 2 კომერციული ფართი წინასწარი ნასყიდობის ხელშეკრულებით გაასხვისა ------(------) 148 704 აშშ დოლარად (1მ2 -3 200 აშშ დოლარი) შავი კარკასის მდგომარეობაში. ნასყიდობის ხელშეკრულება გაფორმდა 2025 წლის 9 სექტემბერს, სადაც უკვე მითითებულია თეთრი კარკასი, ხოლო ხელშეკრულების თანხა დარჩა უცვლელი. ვინაიდან შპს „------“ და ------ იყვნენ ურთიერთდამოკიდებული პირები, გარიგების საბაზრო ფასი განისაზღვრა შესამოწმებელ პერიოდში შპს „------“ მიერ რეალიზებული ბინების საშუალო შეწონილი ფასით - 1მ2 -ზე 1 611 აშშ დოლარის ოდენობით. გარიგების საბაზრო ფასსა და მისაღებ შემოსავალს შორის სხვაობა დაიბეგრა მოგების გადასახადით და დღგ-ით.

საჩივარზე დართულ დამოუკიდებელი შემფასებლის უძრავი ქონების საბაზრო ღირებულების შეფასების ანგარიშთან დაკავშირებით, შემოსავლების სამსახური მიუთითებს აუდიტის დეპარტამენტის მიერ მოწოდებულ ინფორმაციაზე, რომლის თანახმად:

შეფასების ანგარიშზე ხელს აწერს უძრავი ქონების სერტიფიცირებული შემფასებელი ------. შეფასების ანგარიშში აღნიშნულია, რომ შეფასებისთვის გამოყენებულ იქნა შემოსავლების კაპიტალიზაციის მეთოდი, შესაბამისად სხვა მეთოდებით (დანახარჯების მეთოდი, შედარების მეთოდი) შეფასება არ განხორციელებულა. შეფასების ანგარიშით გაკეთებულია მრავალი დაშვება, რომელიც მის სანდოობას ამცირებს.

------ და ------ კოდებით რეგისტრირებული ქონების მომიჯნავედ არსებულ კორპუსში მდებარე 288,65 მ 2 კომერციული ფართი 2025 წლის 29 სექტემბერს რეალიზებულია 571 704 აშშ დოლარად (1მ2 -1 981 აშშ დოლარი).

ბუღალტრული აღრიცხვის, ანგარიშგებისა და აუდიტის შესახებ საქართველოს კანონის 28-ე მუხლის მე-8 ნაწილის მიხედვით, საშემფასებლო საქმიანობის შესახებ საკანონმდებლო აქტის ამოქმედებამდე, საშემფასებლო მომსახურების გაწევის უფლება აქვს მხოლოდ იმ პირს, რომელშიც დასაქმებულია აკრედიტებული შემფასებელთა სერტიფიკაციის ორგანოს მიერ სერტიფიცირებული შემფასებელი. შეფასების განხორციელების და შეფასების ანგარიშზე/დასკვნაზე ხელის მოწერის უფლება ენიჭება აკრედიტებული შემფასებელთა სერტიფიკაციის ორგანოს მიერ სერტიფიცირებულ შემფასებელს. საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად, საშემფასებლო საქმიანობის განმახორციელებელი პირების მიმართ, რაიმე სახის დამატებითი მოთხოვნა, გარდა იმ მოთხოვნისა, რომ მათ უნდა გააჩნდეთ შესაბამისი აკრედიტაციის მქონე სერტიფიკაციის ორგანოს სერტიფიკატი, არ არსებობს. მოცემულ შემთხვევაში, შპს „------” (ს/ნ ------) სახელმწიფო და საგადასახადო რეგისტრაცია განხორციელდა 2024 წლის 21 მარტს. შემოსავლების სამსახურის გადასახადების ადმინისტრირების საინფორმაციო სისტემაში არსებული მონაცემებით, შპს „------” საქმიანობაა რისკის და ზარალის შეფასება. ამავე მონაცემებით არჩილ წენგუაშვილი შპს „------” მიერ შრომითი ხელშეკრულებით დაქირავებულ პირად არასდროს არ ფიქსირდება. ------ შპს „------” რეგისტრაციის თარიღიდან დღემდე უფიქსირდება მხოლოდ სს „------“ და სს „------ ბანკიდან“ ხელფასის სახით მიღებული შემოსავლები (2025 წლის დეკემბერში ხელფასი მიღებული აქვს სს „------ ბანკიდან“).

საჩივარზე თანდართული შეფასების დოკუმენტი ვერ პასუხობს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-18 მუხლის დანაწესს, რადგან შეფასების დოკუმენტში არ მოიძებნება ჩანაწერი მსგავს საქონელზე დადებული გარიგებების არარსებობის და გაყიდვების შპს „------“ შედარების მეთოდით საბაზრო ღირებულების განსაზღვრის შეუძლებლობის შესახებ. შეუძლებელია ქალაქ ------მზარდი მოთხოვნა-მიწოდების პირობებში არ მოიძებნოს მსგავს საქონელზე დადებული გარიგებები. იმ პირობებში, როდესაც ------ არანაირი ხარჯი არ გაუწევია კომერციული ფართების კეთილმოწყობაზე, რაც მიანიშნებდა სამომავლოდ ფართების გაქირავების განზრახვაზე, ამასთან მის მიერ განხორციელდა ორივე უძრავი ქონების გასხვისება, ასეთი ქონების შეფასება შემოსავლების კაპიტალიზაციის მეთოდით არ არის მისაღები. შემოსავლების მეთოდით შესაძლებელია და მიზანშეწონილია იმ აქტივების შეფასება, რომლებიც გამოყენებულია ან შესაძლებელია გამოყენებულ იქნეს შემოსავლების მიღების მიზნით.

ზემოთ მოყვანილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, საჩივარზე თანდართული შეფასების ანგარიში არ არის სარწმუნო.

შემოსავლების სამსახური აღნიშნავს, რომ ურთიერთდამოკიდებულ პირზე რეალიზებულ უძრავ ქონებებთან მიმართებით საგადასახადო შემოწმების მიერ საბაზრო ფასის განსაზღვრა განხორციელდა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მოთხოვნათა სრული დაცვით. ამასთან, მომჩივანი წარმოდგენილ საჩივარში ვერ უთითებს ფაქტობრივ და სამართლებრივ გარემოებებზე თუ რა ნაწილში იქნა საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრული არამართლზომიერად და დავის წარმოების პროცესშიც არ აქვს წარმოდგენილი სათანადო არგუმენტები/მტკიცებულებები, რომლებიც შეცვლიდა საგადასახადო შემოწმების აქტით დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს.

ზემოაღნიშნული სამართლებრივი ნორმების, საქმეში არსებული მასალებისა და აუდიტის დეპარტამენტის მიერ მოწოდებული ინფორმაციის გათვალისწინებით, პირველ სადავო საკითხთან დაკავშირებით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია მართლზომიერად, ხოლო წარმოდგენილი საჩივარი დაუსაბუთებელია და არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

 

მე-2 სადავო საკითხთან დაკავშირებით, შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე, რომლის თანახმად, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვალდებულებათა შეუსრულებლობის ან არაჯეროვნად შესრულების შემთხვევაში გადასახადის გადამხდელს ეკისრება ამ კოდექსით ან/და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით გათვალისწინებული პასუხისმგებლობა.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, საგადასახადო სამართალდარღვევად ითვლება პირის მართლსაწინააღმდეგო ქმედება (მოქმედება ან უმოქმედობა), რომლისთვისაც ამ კოდექსით გათვალისწინებულია პასუხისმგებლობა. საგადასახადო სამართალდარღვევისათვის პირს პასუხისმგებლობა შეიძლება დაეკისროს მხოლოდ ამ კოდექსით დადგენილი საფუძვლითა და წესით.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 270-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, საგადასახადო სანქცია არის პასუხისმგებლობის ზომა ჩადენილი საგადასახადო სამართალდარღვევისათვის. ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, საგადასახადო სანქცია გამოიყენება გაფრთხილების, საურავის, ფულადი ჯარიმის, სამართალდარღვევის საქონლის ან/და სატრანსპორტო საშუალების უსასყიდლოდ ჩამორთმევის სახით, ამ კოდექსით გათვალისწინებულ შემთხვევებში.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 272-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, საურავი არის საგადასახადო სანქცია, რომელიც პირს ეკისრება საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვადაში გადასახადის გადასახდელი თანხის გადაუხდელობისათვის.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლის თანახმად:

1. პირის მიერ საგადასახადო დეკლარაციაში/გაანგარიშებაში გადასახადის თანხის შემცირება, თუ იგი გამოწვეულია საგადასახადო კონტროლის განმახორციელებელი ორგანოს მიერ პირის საგადასახადო ვალდებულების წარმოშობის მომენტის (პერიოდის) შეცვლით, იწვევს პირის დაჯარიმებას შემცირებული გადასახადის თანხის 10 პროცენტის ოდენობით.

2. საგადასახადო დეკლარაციაში/გაანგარიშებაში გადასახადის თანხის შემცირება, გარდა ამ მუხლის პირველი, 21 და 22 ნაწილებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა, იწვევს დაჯარიმებას შემცირებული გადასახადის თანხის 50 პროცენტის ოდენობით.

21 .საგადასახადო დეკლარაციაში/გაანგარიშებაში გადასახადის შემცირება, თუ შემცირებული გადასახადის თანხა ამ დეკლარაციაში/გაანგარიშებაში აღნიშნული გადასახადის თანხის 5 პროცენტს არ აღემატება, იწვევს დაჯარიმებას შემცირებული გადასახადის თანხის 10 პროცენტის ოდენობით.

22. საგადასახადო დეკლარაციაში/გაანგარიშებაში გადასახადის შემცირება, თუ შემცირებული გადასახადის თანხა ამ დეკლარაციაში/გაანგარიშებაში აღნიშნული გადასახადის თანხის 5 პროცენტზე მეტია და 20 პროცენტს არ აღემატება, იწვევს დაჯარიმებას შემცირებული გადასახადის თანხის 25 პროცენტის ოდენობით.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილის თანახმად, საგადასახადო ორგანოს/დავის განმხილველ ორგანოს უფლება აქვს, გაათავისუფლოს კეთილსინდისიერი გადასახადის გადამხდელი ამ კოდექსით გათვალისწინებული სანქციისაგან, თუ სამართალდარღვევა გამოწვეულია გადასახადის გადამხდელის შეცდომით/არცოდნით.

შემოსავლების სამსახური განმარტავს, რომ გადასახადის გადამხდელის კეთილსინდისიერება უკავშირდება მის მიერ დაშვებულ შეცდომას, გადამხდელი კეთილსინდისიერია იმ შემთხვევაში თუ სამართალდარღვევა გამოწვეულია მის მიერ დაშვებული შეცდომით (არცოდნით). კეთილსინდისიერება გულისხმობს პირის სუბიექტურ დამოკიდებულებას მის მიერ ჩადენილი ქმედებისადმი. პირი მოქმედებს საპატიებელი შეცდომის პირობებში ანუ მან არ იცოდა და არც შეიძლებოდა სცოდნოდა, რომ ჩადიოდა აკრძალულ ქმედებას (სამართალდარღვევას). საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილის მიზანია საგადასახადო პასუხისმგებლობისგან გაათავისუფლოს პირი, რომელიც სამართლებრივი შეცდომის არეალში მოქმედებდა, რადგან სამართლებრივი შეცდომის დროს პირი არასწორად აფასებს ჩადენილი ქმედების სამართლებრივ არსს და ამ ქმედებით გამოწვეულ სამართლებრივ შედეგს.

შემოსავლების სამსახური მიუთითებს ფაქტობრივ გარემოებებზე, რომლის მიხედვით, გადასახადის გადამხდელს არასრულად ჰქონდა შესრულებული საგადასახადო ვალდებულებები, ამასთან, მომჩივანი ვერ უთითებს ფაქტობრივ და სამართლებრივ გარემოებებზე, რომლითაც დადასტურდება, რომ გადასახადის გადამხდელი საგადასახადო ვალდებულებების არაჯეროვნად შესრულებისას მოქმედებდა სამართლებრივი შეცდომის არეალში. შესაბამისად, საგადასახადო შემოწმების შედეგად დარიცხული სანქციის მიმართ შემოსავლების სამსახურს მიზანშეწონილად არ მიაჩნია საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილის გამოყენება.

 

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის საფუძველზე,ვ ბ რ ძ ა ნ ე ბ:

 

1. შპს „-----“ (ს/ნ -----) საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

2. აღნიშნული ბრძანება შეიძლება გასაჩივრდეს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში (მის.: ქ. თბილისი, ვახტანგ გორგასლის ქ. №16) ან სასამართლოში (მის.: ქ. ქუთაისი, ვიქტორ კუპრაძის ქ. №11), საქართველოს საგადასახადო კოდექსის XIV კარით დადგენილი წესის შესაბამისად, ამ ბრძანების ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.

 

სადავო საკითხი

1. მომჩივანი არ ეთანხმება საბაზრო ფასის დასადგენად აუდიტორის მიერ გამოყენებულ მეთოდოლოგიას.

2. გადასახადის გადამხდელი ითხოვს სადავო საგადასახადო მოთხოვნით განსაზღვრული სანქციისგან გათავისუფლებას.

 

ფაქტობრივი გარემოებები

საწარმოს პარტნიორთან გაფორმდა შავი კარკასის მდგომარეობაში ორი კომერციული ფართის ნასყიდობის ხელშეკრულება. ხელშეკრულებით ნასყიდობის ფასი განისაზღვრა 209 120 აშშ დოლარის ოდენობით (1მ2 -1 000 აშშ დოლარი). 2024 წლის 30 ივლისს პირმა 46.47 მ 2 კომერციული ფართი წინასწარი ნასყიდობის ხელშეკრულებით გაასხვისა სხვა პირზე 148 704 აშშ დოლარად (1მ2 -3 200 აშშ დოლარი) შავი კარკასის მდგომარეობაში. ნასყიდობის ხელშეკრულება გაფორმდა 2025 წლის 9 სექტემბერს, სადაც უკვე მითითებულია თეთრი კარკასი, ხოლო ხელშეკრულების თანხა დარჩა უცვლელი. შემოწმებამ საბაზრო ფასი განსაზღვრა შესამოწმებელ პერიოდში შპს მიერ რეალიზებული ბინების საშუალო შეწონილი ფასით - 1მ2 -ზე 1 611 აშშ დოლარის ოდენობით. გარიგების საბაზრო ფასსა და მისაღებ შემოსავალს შორის სხვაობა დაექვემდებარა მოგების გადასახადით და დღგ-ით დაბეგვრას. ასევე, გადამხდელს დაერიცხა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლით განსაზღვრული ჯარიმა.

 

გადაწყვეტილება

შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია მართლზომიერად, ხოლო წარმოდგენილი საჩივარი დაუსაბუთებელია და არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

 

დასაბუთება

შემოსავლების სამსახურის დავების განხილვის საბჭო გადაწყვეტილების დასაბუთებისას ეყრდნობა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შემდეგ ნორმებს:19;18;97;981157(რ);159(1);163(1,2):164(1);275;