გადაწყვეტილება №26273/2/2025

№26273/2/2025

25 დეკემბერი 2025

გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა

 

მომჩივანი: "--------" (ს/ნ "--------")

მოპასუხე: აუდიტის დეპარტამენტი

 

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭომ,18.12.2025 წელს განიხილა და მიიღო გადაწყვეტილება "--------"-ის 6.12.2025 წელს რეგისტრირებულ საჩივარზე (რეგისტრაციის №26273/2/2025).

 

დავის საგანი:

შემოწმების შედეგად გაანგარიშებული ფასნამატი და დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვის ოდენობა.

 

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება:

1. აუდიტის დეპარტამენტის 17.09.2025 წლის №085-26 საგადასახადო მოთხოვნა;

2. შემოსავლების სამსახურის 14.11.2025 წლის №25115 ბრძანება.

 

დარიცხული თანხა: 106 282,36 ლარი.

მათ შორის:

გადასახადი - 52 382,27

დღგ - 32 457,54

საშემოსავლო გადასახადი - 19 751,03

ქონების გადასახადი - 173,70

ჯარიმა - 46 595,41

საურავი - 7 304,68

 

ფაქტების აღწერა/დარიცხვის საფუძვლები

მეწარმე ახორციელებს ავტოსატრანსპორტო საშუალებების აქსესუარების საცალო რეალიზაციას. აუდიტის დეპარტამენტის 15.09.2025 წლის კამერალური საგადასახადო შემოწმების აქტით შემოწმებულია მომჩივნის საქმიანობის 1.01.2022 წლიდან 1.07.2025 წლამდე პერიოდი. შემოწმების აქტიდან ირკვევა, რომ სადავო დარიცხვა გამოწვეულია შემდეგი გარემოებებით:

მეწარმე შესამოწმებელ პერიოდში არ არის რეგისტრირებული დღგ-ის გადამხდელად. შესაბამისად, არ აქვს წარდგენილი დღგ-ის დეკლარაციები. გადასახადის გადამხდელის განმარტებით, ბუღალტრული აღრიცხვა არ აქვს ნაწარმოები, ხოლო სარეალიზაციო საქონლის საშუალო ფასნამატი შეადგენს 30%-ს.

საგადასახადო ორგანომ მიიჩნია, რომ მის ხელთ არსებული მონაცემებით შეუძლებელია დაბეგვრის ობიექტის დადგენა, ამასთან დოკუმენტურად დადასტურებული რეალიზებული საქონლის თვითღირებულების დადგენა შეუძლებელია. შესაბამისად, საცალო რეალიზაციის ნაწილში საქმიანობის სპეციფიკიდან გამომდინარე, შემოსავლის გაანგარიშება განხორციელდა არაპირდაპირი მეთოდით და საცალო რეალიზაციის თვითღირებულებაზე გავრცელებული იქნა ტერიტორიული ნიშნით შერჩეული სხვა მსგავსი საქმიანობის განმახორციელებელ პირებთან ჩატარებული საგადასახადო შემოწმების შედეგად დადგენილი აუდირებული ფასნამატი (39%). შედეგად მეწარმეს დაუდგინდა დღგ-ის სავალდებულო რეგისტრაციის ვალდებულება 2022 წლის ნოემბრის თვიდან და აღნიშნული თარიღის შემდგომ დადგენილი დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვა განისაზღვრა 730 658 ლარით (დღგ-ის გარეშე), რაც დაიბეგრა დღგ-ით. გადასახადის გადამხდელს აგრეთვე დაეკისრა ჯარიმა საგადასახადო კოდექსის 282-ე მუხლის მიხედვით. საგადასახადო კოდექსის 274-ე და 275-ე მუხლებით გათვალისწინებული ჯარიმები არ იქნა გამოყენებული.

საგადასახადო შემოწმების აქტის საფუძველზე გადასახადის გადამხდელს წარედგინა აუდიტის დეპარტამენტის 17.09.2025 წლის №085-26 საგადასახადო მოთხოვნა, რაც გასაჩივრდა შემოსავლების სამსახურში.

შემოსავლების სამსახურის 14.11.2025 წლის №25115 ბრძანებით საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა. სადავო საკითხთან დაკავშირებით, დაევალა აუდიტის დეპარტამენტს გადასახადის გადამხდელის არგუმენტების გათვალისწინებით, დამატებით ყოველმხრივ შეისწავლოს/გამოიკვლიოს სადავო საკითხი და შესწავლის შედეგებიდან გამომდინარე, სათანადო საფუძვლის არსებობის შემთხვევაში, განახორციელოს დარიცხული თანხების კორექტირება (შემცირება). დანარჩენ ნაწილში საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.

შემოსავლების სამსახურის 14.11.2025 წლის №25115 ბრძანება გასაჩივრდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში.

 

შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების შინაარსი

შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საგადასახადო კოდექსის 302-ე მუხლის მე-2 ნაწილზე, 136-ე მუხლის მე-3 ნაწილზე, 49-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტზე, 61-ე მუხლის მე-3 ნაწილზე, 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილზე და მე-9 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტზე, 165-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 158-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტზე, 163-ე მუხლის პირველ და მე-2 ნაწილებზე და 164-ე მუხლის პირველ ნაწილზე. ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 96–ე მუხლზე და ინვენტარიზაციის ფასნამატის გამოყენებასთან დაკავშირებით, აუდიტის დეპარტამენტის წარმომადგენლის მიერ მოწოდებული ინფორმაციაზე, რომლის მიხედვითაც, საქონლის შეძენის დამადასტურებელი დოკუმენტებით ვერ იდენტიფიცირდება სასაქონლო-მატერიალური ფასეულობების აღრიცხვის შესახებ ოქმში დაფიქსირებული სმფ-ების თვითღირებულება. დასახელებული ფაქტობრივი გარემოებიდან გამომდინარე, შემოსავლების სამსახური განმარტავს, რომ მოცემულ შემთხვევაში ინვენტარიზაციის ფასნამატის გამოყენება არარელევანტურია.

ამასთან, შემოსავლების სამსახური ყურადღებას ამახვილებს გადასახადის გადამხდელის მიერ წარმოდგენილ საჩივარში მითითებულ პოზიციაზე, რომლის მიხედვით, ფასნამატისა და დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვის გაანგარიშებისას შემოწმების მიერ დადგენილი ფასნამატის გამოყენების პირობებშიც დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვა არასწორად არის განსაზღვრული.

ზემოხსენებული სამართლებრივი ნორმების, დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებებისა და მხარეთა არგუმენტების გათვალისწინებით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ სადავო საკითხთან დაკავშირებით, დაევალოს აუდიტის დეპარტამენტს გადასახადის გადამხდელის არგუმენტების გათვალისწინებით, დამატებით ყოველმხრივ შეისწავლოს/გამოიკვლიოს სადავო საკითხი და შესწავლის შედეგებიდან გამომდინარე, სათანადო საფუძვლის არსებობის შემთხვევაში, განახორციელოს დარიცხული თანხების კორექტირება (შემცირება).

 

მომჩივნის არგუმენტაცია

მომჩივანი არ ეთანხმება 39% ფასნამატს, მისთვის გაუგებარია რატომ უნდა გამოიყენოს აუდირებული ფასნამატი, როცა აქვთ ინვენტარიზაციის ფასნამატი, ასევე არის გამოწერილი სზ, რაც რეალიზაციის 18-20% შეადგენს. გაწერილ სასაქონლო ზედნადებებთან დაკავშირება ვერ მოხერხდა, რადგან საბაჟოდან მიღებული საქონელი არ იყო ჩაშლილი სახეობების მიხედვით, მომჩივანი წარმოადგენს დანართის სახით მიღებულ და გამოწერილ საქონელს შორის კავშირს, სადაც დგინდება, რომ ფასნამატი არის არა 39%, არამედ 25-30%. მომჩივანი ითხოვს გათვალისწინებულ იქნას მათი ფასნამატი და აღნიშნავს რატომ უნდა იქნას გამოყენებული აუდირებული ფასნამატი, როცა აქვთ ინვენტარიზაციის ფასნამატი (სურს განხილვაზე დისტანციური დასწრება).

 

დავების განხილვის საბჭო

მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სრულად აღრიცხოს თავის საქმიანობასთან დაკავშირებული ყველა ოპერაცია, რათა გარანტირებული იყოს კონტროლი მათ დაწყებაზე, მიმდინარეობასა და დასრულებაზე.

საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის მიხედვით, საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს, პირის საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვროს არაპირდაპირი მეთოდების გამოყენებით (აქტივების სიდიდის, საოპერაციო შემოსავლებისა და ხარჯების, პირის შესახებ ინფორმაციის მისი საქმიანობის სხვა საგადასახადო პერიოდთან ან სხვა ამგვარი გადასახადის გადამხდელის შესახებ მონაცემების შედარების, აგრეთვე სხვა მსგავსი ინფორმაციის ანალიზის საფუძველზე) თუ პირს არ აქვს სააღრიცხვო დოკუმენტაცია ან სააღრიცხვო დოკუმენტაციით შეუძლებელია დაბეგვრის ობიექტის დადგენა.

საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-9 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, საგადასახადო ვალდებულების განსაზღვრის მიზნით საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს სამეურნეო ოპერაციის ფორმისა და შინაარსის გათვალისწინებით შეცვალოს მისი კვალიფიკაცია, თუ ოპერაციის ფორმა არ შეესაბამება მის შინაარსს.

საგადასახადო კოდექსის 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, დღგ-ით დასაბეგრი ოპერაციაა, დასაბეგრი პირის მიერ საქართველოს ტერიტორიაზე ეკონომიკური საქმიანობის ფარგლებში ანაზღაურების სანაცვლოდ საქონლის მიწოდება.

საგადასახადო კოდექსის 163-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად, საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის დღგ-ით დაბეგვრა ხორციელდება საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის მომენტში, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული. თუ თანხა სრულად ან ნაწილობრივ ანაზღაურებულია საქონლის მიწოდებამდე/მომსახურების გაწევამდე, ანაზღაურებული თანხის შესაბამისი დღგ-ის გადახდა ხორციელდება ანაზღაურების თანხის გადახდის საანგარიშო პერიოდის მიხედვით, გარდა ამ მუხლის მე-5 და მე-9 ნაწილებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.

საგადასახადო კოდექსის 164-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, დღგ-ით დასაბეგრი თანხა არის საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის სანაცვლოდ მიღებული/მისაღები ანაზღაურება დღგ-ის გარეშე, საქონლის/მომსახურების ფასთან პირდაპირ დაკავშირებული სუბსიდიის ჩათვლით. აღნიშნული დებულება გამოიყენება საქონლის/მომსახურების გაცვლის ოპერაციის (ბარტერული ოპერაციის) შემთხვევაშიც.

საგადასახადო კოდექსის 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვალდებულებათა შეუსრულებლობის ან არაჯეროვნად შესრულების შემთხვევაში გადასახადის გადამხდელს ეკისრება ამ კოდექსით ან/და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით გათვალისწინებული პასუხისმგებლობა.

შემოწმებით დადგენილი გარემოებაა, რომ მეწარმე შესამოწმებელ პერიოდში არ არის რეგისტრირებული დღგ-ის გადამხდელად. შესაბამისად, არ აქვს წარდგენილი დღგ-ის დეკლარაციები. შემოწმების მიმდინარეობისას გადასახადის გადამხდელის განმარტებით ბუღალტრული აღრიცხვა არ აქვს ნაწარმოები, ხოლო თავისივე განმარტებით სარეალიზაციო საქონლის საშუალო ფასნამატი შეადგენს 30%-ს. საგადასახადო კოდექსის 136-ე, 49-ე და 73-ე მუხლების გათვალისწინებით, ვინაიდან, შემოწმების ხელთ არსებული მონაცემებით შეუძლებელი იყო დაბეგვრის ობიექტის დადგენა, ამასთან დოკუმენტურად დადასტურებული რეალიზებული საქონლის თვითღირებულების დადგენა შეუძლებელი, შესაბამისად, საცალო რეალიზაციის ნაწილში საქმიანობის სპეციფიკიდან გამომდინარე შემოსავლის გაანგარიშება განხორციელდა საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-5 და მე-9 ნაწილების მიხედვით, არაპირდაპირი მეთოდით და საცალო რეალიზაციის თვითღირებულებაზე გავრცელებული იქნა ტერიტორიული ნიშნით შერჩეული სხვა მსგავსი საქმიანობის განმახორციელებელ პირებთან ჩატარებული საგადასახადო შემოწმების შედეგად დადგენილი აუდირებული ფასნამატი, რომელიც შეადგენს 39%. შესაბამისად, მეწარმეს დაუდგინდა დღგ-ის სავალდებულო რეგისტრაციის ვალდებულება 2022 წლის ნოემბრის თვიდან (100 000 ლარიანი ზღვარის გადაჭარბება). ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, აღნიშნული თარიღის შემდგომ დადგენილი დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვა განისაზღვრა 730 658 ლარით (დღგ-ის გარეშე), რაც დაიბეგრა დღგ-ით.

მომჩივანი აღნიშნავს, რომ შემოსავლების სამსახურის დავების საბჭომ ნაწილობრივ დააკმაყოფილა მათი მოთხოვნა, კერძოდ იყო ტექნიკური ხარვეზი დარიცხვაში, ხოლო ფასნამატი დატოვა უცვლელი, მომჩივანი არ ეთანხმება 39% ფასნამატს, რატომ უნდა გამოიყენოს აუდირებული ფასნამატი, როცა აქვთ ინვენტარიზაციის ფასნამატი, ასევე არის გამოწერილი სზ, რაც რეალიზაციის 18-20% შეადგენს. გაწერილ სასაქონლო ზედნადებებთან დაკავშირება ვერ მოხერხდა, რადგან საბაჟოდან მიღებული საქონელი არ იყო ჩაშლილი სახეობების მიხედვით, მომჩივანი წარმოადგენს დანართის სახით მიღებულ და გამოწერილ საქონელს შორის კავშირს, სადაც დგინდება, რომ ფასნამატი არის არა 39%, არამედ 25-30%. მომჩივანი ითხოვს გათვალისწინებულ იქნას მათი ფასნამატი.

სადავო საკითხზე წარმოდგენილია აუდიტის დეპარტამენტის 9.12.2025 წლის №"-------" წერილი, საიდანაც ირკვევა, რომ გადასახადის გადამხდელი საჩივარში აღნიშნავს, რომ დანართის სახით წარმოდგენილი აქვს შეძენილ და რეალიზებულ საქონელს შორის კავშირის შესახებ ინფორმაციები, თუმცა საჩივარს არ ახლავს აღნიშნული დანართი, აგრეთვე არ არის წარმოდგენილი გასაჩივრებულ საკითხთან დაკავშირებული სხვა სახის მტკიცებულებები, რამაც შეიძლება გამოიწვიოს დარიცხული თანხების კორექტირება.

შემოსავლების სამსახურის 14.11.2025 წლის №25115 ბრძანებით, სადავო საკითხთან დაკავშირებით, დაევალა აუდიტის დეპარტამენტს გადასახადის გადამხდელის არგუმენტების გათვალისწინებით, დამატებით ყოველმხრივ შეისწავლოს/გამოიკვლიოს სადავო საკითხი და შესწავლის შედეგებიდან გამომდინარე, სათანადო საფუძვლის არსებობის შემთხვევაში, განახორციელოს დარიცხული თანხების კორექტირება (შემცირება).

აღნიშნულიდან გამომდინარე, საბჭო იზიარებს შემოსავლების სამსახურის პოზიციას სადავო საკითხზე და მიიჩნევს, რომ შემოსავლების სამსახურის 14.11.2025 წლის №25115 ბრძანების შინაარსის გათვალისწინებით, არ არსებობს აღნიშნული ბრძანებით მიღებული გადაწყვეტილებისგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების და საჩივრის დაკმაყოფილების საფუძველი.

 

საბჭომ იხელმძღვანელა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით და გადაწყვიტა:

 

1. საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

2. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოში (თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი №64) ამ გადაწყვეტილების მომჩივნისთვის ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.

 

სადავო საკითხი

მომჩივანი არ ეთანხმება 39% ფასნამატს.მომჩივანი ითხოვს გათვალისწინებულ იქნას მათი ფასნამატი.

 

ფაქტობრივი გარემოებები

მომჩივანი შესამოწმებელ პერიოდში არ არის რეგისტრირებული დღგ-ის გადამხდელად. შესაბამისად, არ აქვს წარდგენილი დღგ-ის დეკლარაციები.

საგადასახადო ორგანომ შემოსავლის გაანგარიშება განახორციელა არაპირდაპირი მეთოდით და საცალო რეალიზაციის თვითღირებულებაზე გავრცელებული იქნა ტერიტორიული ნიშნით შერჩეული სხვა მსგავსი საქმიანობის განმახორციელებელ პირებთან ჩატარებული საგადასახადო შემოწმების შედეგად დადგენილი აუდირებული ფასნამატი.

შედეგად მეწარმეს დაუდგინდა დღგ-ის სავალდებულო რეგისტრაციის ვალდებულება 2022 წლის ნოემბრის თვიდან და აღნიშნული თარიღის შემდგომ დადგენილი დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვა განისაზღვრა 730 658 ლარით,რაც დაიბეგრა დღგ-ით. გადამხდელს აგრეთვე დაეკისრა ჯარიმა სსკ-ის 282-ე მუხლის მიხედვით.

 

გადაწყვეტილება

საბჭო იზიარებს შემოსავლების სამსახურის პოზიციას სადავო საკითხზე და მიიჩნევს, რომ შემოსავლების სამსახურის 14.11.2025 წლის №25115 ბრძანების შინაარსის გათვალისწინებით, არ არსებობს აღნიშნული ბრძანებით მიღებული გადაწყვეტილებისგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღების და საჩივრის დაკმაყოფილების საფუძველი.

 

დასაბუთება

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭო გადაწყვეტილების დასაბუთებისას ეყრდნობა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შემდეგ ნორმებს :

73(5,9),163,164.