გადაწყვეტილება №26342/2/2025

N 26342/2/2025

13 იანვარი 2026

გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა

 

მომჩივანი: შპს ,,-----" (ს/ნ ----- )

მოპასუხე: აუდიტის დეპარტამენტი

 

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭომ 26.12.2025 წელს განიხილა და მიიღო გადაწყვეტილება შპს ----- 18.12.2025 წელს რეგისტრირებულ საჩივარზე (რეგისტრაციის N 26342/2/2025).

 

დავის საგანი:

შესყიდვის აქტების მიხედვით დაფიქსირებული საქონლის ღირებულების 25%-ის საწარმოს დირექტორზე გაცემულ ხელფასად განხილვა და გადახდის წყაროსთან საშემოსავლო გადასახადით დაბეგვრა.

 

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება:

1. აუდიტის დეპარტამენტის 08.10.2025 წლის N 068-16 საგადასახადო მოთხოვნა;

2. შემოსავლების სამსახურის 25.11.2025 წლის N 25799 ბრძანება.

 

დარიცხული თანხა: 211 751.84 ლარი.

მათ შორის:

გადასახადი - 132 272.62 ლარი;

დღგ - 2 118.52 ლარი;

საშემოსავლო გადასახადი - 129 884.43 ლარი;

ქონების გადასახადი - 269.67 ლარი;

ჯარიმა - 65 709.4 ლარი;

საურავი - 13 769.82 ლარი;.

 

ფაქტების აღწერა:

გადასახადის გადამხდელის საქმიანობაა ნავთობის ბიტუმის (2 713) შეძენა და რეალიზაცია ადგილობრივ ბაზარზე. აუდიტის დეპარტამენტის მიერ ჩატარდა გადასახადის გადამხდელის საქმიანობის 16.01.2023 წლიდან 01.05.2025 წლამდე საანგარიშო პერიოდების კამერალური საგადასახადო შემოწმება. შემოწმების შედეგები აისახა აუდიტის დეპარტამენტის 30.09.2025 წლის საგადასახადო შემოწმების აქტში, რომლის მიხედვით, სადავო დარიცხვა განპირობებულია შემდეგი გარემოებებით:

ნავთობპროდუქტების რეალიზაციის დროს საწარმოს გამოწერილი აქვს ელექტრონული სპეციალური საგადასახადო ანგარიშ - ფაქტურები, ხოლო შეძენების ნაწილზე გაფორმებული აქვს გამარტივებული შესყიდვის აქტები, რომლებითაც დადგინდა, რომ საქონელი შეძენილია არარეზიდენტი ფიზიკური პირებისაგან, რომლებიც, თავის მხრივ, წარმოადგენენ ბიტუმის გადამზიდავი სატვირთო ავტომობილის მძღოლებს. შესყიდვის აქტებით დაფიქსირებული ბიტუმის ღირებულება მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს საწარმოს ფულადი სახსრების მოძრაობაზე. შემოწმების პერიოდში ვერ მოხერხდა ბიტუმის მიმწოდებელ არარეზიდენტ ფიზიკურ პირებთან რეალიზაციის ნამდვილობის გადამოწმება, ასევე, ვერ დადგინდა ბიტუმის წარმომავლობა და საქართველოს ტერიტორიაზე მისი დოკუმენტურად გადაზიდვის/მიწოდების ფაქტი.

„გადასახადების ადმინისტრირების შესახებ“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2010 წლის 31 დეკემბრის N 996 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქციის, გადამხდელის მიერ წარმოდგენილი დოკუმენტაცია - მტკიცებულებებისა და შემოსავლების სამსახურის გადასახადების ადმინისტრირების საინფორმაციო სისტემაში არსებულ მონაცემებზე დაყრდნობით, შედგა საწარმოს ფულადი სახსრების მოძრაობის ანგარიში და შემოსავლების სამსახურის უფროსის 2019 წლის 8 ივლისის N 22708 ბრძანების დანართის N 8-ის შესაბამისად, დოკუმენტურად დადასტურებულ ხარჯად ჩაითვალა შესყიდვის აქტებით დაფიქსირებული შეძენების 75%. მიღებული ნაშთის დადებითი სხვაობა დაკვალიფიცირდა საწარმოს დირექტორზე გაცემულ ხელფასად და დაიბეგრა გადახდის წყაროსთან საშემოსავლო გადასახადით. გადასახადის გადამხდელს ასევე დაეკისრა საგადასახადო კოდექსის 275-ე და 291-ე მუხლებით განსაზღვრული ჯარიმები.

შემოწმების აქტის საფუძველზე გამოიცა აუდიტის დეპარტამენტის 08.10.2025 წლის N 21602 ბრძანება და N 068-16 საგადასახადო მოთხოვნა, რაც გასაჩივრდა შემოსავლების სამსახურში. შემოსავლების სამსახურის 25.11.2025 წლის N 25799 ბრძანებით საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, რაც გასაჩივრდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში.

 

შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების შინაარსი:

შემოსავლების სამსახურმა იხელმძღვანელა საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, 61-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტით, ამავე მუხლის მე-9 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით და მე-4 ნაწილით, მე-12 მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით, 101-ე მუხლის პირველი ნაწილით, და 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტით, ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტებით, 105-ე მუხლის მე-2 ნაწილით, 72-ე მუხლის პირველი ნაწილით, „გადასახადების ადმინისტრირების შესახებ“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2010 წლის 31 დეკემბრის N 996 ბრძანების 57-ე მუხლის პირველი პუნქტით, საგადასახადო კოდექსის 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილით, მიუთითა დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებსა და გადასახადის გადამხდელის არგუმენტზე, შესყიდვის აქტების შემოწმებისას გაუთვალისწინებლობასთან დაკავშირებით და ყურადღება გაამახვილა საკითხის ზეპირ განხილვაზე აუდიტის დეპარტამენტის განმარტებაზე, რომლის მიხედვით საგადასახადო ორგანომ არ გაითვალისწინა გადამხდელის მიერ წარდგენილი შესყიდვის აქტები, რადგან შესყიდვის აქტები გაფორმებულია არარეზიდენტ ფიზიკურ პირებთან (კერძოდ, აზერბაიჯანელებთან), რომელთა იდენტიფიცირება ვერ მოხერხდა. ამასთან, ზოგიერთ შემთხვევაში შესყიდვის აქტების შედგენის თარიღი არ ემთხვევა მასში მითითებული არარეზიდენტი ფიზიკური პირების საქართველოში ყოფნის პერიოდს.

იმის გათვალისწინებით, რომ გადამხდელის მიერ წარდგენილი შესყიდვის აქტები გაფორმებულია არარეზიდენტ ფიზიკურ პირებთან, რომელთა იდენტიფიცირება ვერ ხერხდება და ამ პირების საქართველოში ყოფნის პერიოდი არ ემთხვევა შესყიდვის აქტების შედგენის თარიღს, შემოსავლების სამსახური მიიჩნევს, რომ შემოწმების შედეგად შესყიდვის აქტებით დაფიქსირებული შეძენების 75%-ის დოკუმენტურად დადასტურებულ ხარჯად ჩათვლა განხორციელდა მართლზომიერად.

ამასთან, შემოსავლების სამსახური აღნიშნავს, რომ მომჩივანი საჩივარში ვერ უთითებს ფაქტობრივ და სამართლებრივ გარემოებებზე, თუ რა ნაწილში იქნა განსაზღვრული საგადასახადო ვალდებულებები არამართლზომიერად. ხოლო, დავის წარმოების პროცესში არ ყოფილა წარმოდგენილი ისეთი მტკიცებულებები, რომლებიც შეცვლიდა საგადასახადო შემოწმებით დადგენილ გარემოებებს.

ზემოაღნიშნული სამართლებრივი ნორმების და დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ საგადასახადო შემოწმების შედეგად საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია კანონმდებლობის მოთხოვნათა დაცვით, წარმოდგენილი საჩივარი დაუსაბუთებელია და არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

 

მომჩივნის არგუმენტაცია:

მომჩივანი არ ეთანხმება შეძენილი საქონლის ღირებულების 75%-ის ხარჯად ჩათვლას. ითხოვს, რეალიზებული საქონლის თვითღირებულების ხარჯად აღიარებას, ვინაიდან აქვს ამის დამადასტურებელი დოკუმენტები. შემოწმებისთვის წარდგენილი აქვს საქონლის შეძენის ყველა დოკუმენტი და ითხოვს რეალიზებული საქონლის სრული თვითღირებულების ხარჯად ჩათვლას, რაც შეამცირებს ამ ნაწილში დარიცხულ საშემოსავლო გადასახადს.

 

დავების განხილვის საბჭო:

მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის პირველი და მე-3 ნაწილების თანახმად, გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სწორად და დროულად აღრიცხოს შემოსავლები და ხარჯები დოკუმენტურად დადასტურებულ მონაცემთა საფუძველზე, ამ თავით გათვალისწინებული მეთოდების გამოყენებით და მიაკუთვნოს იმ საანგარიშო პერიოდს, რომელშიც მოხდა მათი მიღება და გაწევა. გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სრულად აღრიცხოს თავის საქმიანობასთან დაკავშირებული ყველა ოპერაცია, რათა გარანტირებული იყოს კონტროლი მათ დაწყებაზე, მიმდინარეობასა და დასრულებაზე.

საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის მიხედვით, საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს, პირის საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვროს არაპირდაპირი მეთოდების გამოყენებით (აქტივების სიდიდის, საოპერაციო შემოსავლებისა და ხარჯების, პირის შესახებ ინფორმაციის მისი საქმიანობის სხვა საგადასახადო პერიოდთან ან სხვა ამგვარი გადასახადის გადამხდელის შესახებ მონაცემების შედარების, აგრეთვე სხვა მსგავსი ინფორმაციის ანალიზის საფუძველზე) თუ პირს არ აქვს სააღრიცხვო დოკუმენტაცია ან სააღრიცხვო დოკუმენტაციით შეუძლებელია დაბეგვრის ობიექტის დადგენა.

საგადასახადო კოდექსის 102-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, ეკონომიკური საქმიანობით მიღებულ შემოსავლებს განეკუთვნება საქონლის/მომსახურების მიწოდებით მიღებული შემოსავლები.

საგადასახადო კოდექსის 105-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად, ერთობლივი შემოსავლიდან გამოიქვითება ყველა ხარჯი, რომელიც დაკავშირებულია მის მიღებასთან, გარდა იმ ხარჯებისა, რომლებიც ამ კოდექსის თანახმად გამოქვითვას არ ექვემდებარება. თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, ყველა ხარჯი დოკუმენტურად უნდა იყოს დადასტურებული.

საგადასახადო კოდექსის 72-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, პირველადი საგადასახადო დოკუმენტი არის წერილობითი დოკუმენტი, რომლითაც შესაძლებელია სამეურნეო ოპერაციის მონაწილე მხარეთა იდენტიფიცირება, აქვს თარიღი და მოიცავს მიწოდებული საქონლის/გაწეული მომსახურების ჩამონათვალსა და ღირებულებას.

შემოწმებით დადგინდა, რომ ნავთობპროდუქტების რეალიზაციის დროს საწარმოს გამოწერილი აქვს ელექტრონული სპეციალური საგადასახადო ანგარიშ - ფაქტურები, ხოლო შეძენების ნაწილზე გაფორმებული აქვს გამარტივებული შესყიდვის აქტები, რომლებითაც დადგინდა, რომ საქონელი შეძენილია არარეზიდენტი ფიზიკური პირებისაგან, რომლებიც, თავის მხრივ, წარმოადგენენ ბიტუმის გადამზიდავი სატვირთო ავტომობილის მძღოლებს. შესყიდვის აქტებით დაფიქსირებული ბიტუმის ღირებულება მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს საწარმოს ფულადი სახსრების მოძრაობაზე. შემოწმების პერიოდში ვერ მოხერხდა ბიტუმის მიმწოდებელ არარეზიდენტ ფიზიკურ პირებთან რეალიზაციის ნამდვილობის გადამოწმება, ასევე, ვერ დადგინდა ბიტუმის წარმომავლობა და საქართველოს ტერიტორიაზე მისი დოკუმენტურად გადაზიდვის/მიწოდების ფაქტი. საგადასახადო ორგანომ შეადგინა საწარმოს ფულადი სახსრების მოძრაობის ანგარიში და შემოსავლების სამსახურის უფროსის 2019 წლის 8 ივლისის N 22708 ბრძანების დანართის N 8-ის შესაბამისად, დოკუმენტურად დადასტურებულ ხარჯად ჩაითვალა შესყიდვის აქტებით დაფიქსირებული შეძენების 75%. შედეგად, მიღებული ნაღდი ფულის ნაშთის დადებითი სხვაობა დაკვალიფიცირდა საწარმოს დირექტორზე გაცემულ ხელფასად.

საბჭოს სხდომაზე, სადავო საკითხის ზეპირი განხილვისას, მოპასუხე ორგანოს წარმომადგენელმა განმარტა, რომ მომჩივანს ბიტუმი შეძენილი ჰქონდა შესყიდვის აქტებით არარეზიდენტი ფიზიკური პირებისაგან, რომლებიც წარმოადგენდნენ აღნიშნული საქონლის გადამზიდავ მძღოლებს. მოხდა გარკვეული ნაწილის გადამოწმება და დადგინდა, რომ ზოგი საქონლის მიწოდების დროს საერთოდ არ იმყოფებოდა საქართველოს ტერიტორიაზე, თანაც აღნიშნული საქონლის ადგილობრივად შეძენა უფრო დაბალ ფასში იყო შესაძლებელი. ამასთან, შესყიდვის აქტებში დაფიქსირებული ღირებულების ხარჯებში გათვალისწინების შემთხვევაში კომპანიის ხარჯები აჭარბებს მის შემოსავლებს, იმ პირობებში, როცა მაგ. მანქანა მომჩივანს ნაქირავები ჰყავს 100 ლარად, ანუ მისი მხრიდან ხარჯების ხელოვნურად დაბალი ოდენობით დაფიქსირების პირობებშიც.

საბჭო ყურადღებას ამახვილებს მოპასუხე ორგანოს მიერ წარმოდგენილ ინფორმაციაზე და აღნიშნავს, რომ მიუხედავად იმისა, რომ მომჩივანს მიეცა სადავო საკითხის ზეპირი განხილვაში მონაწილეობის და პოზიციის დაცვის შესაძლებლობა, მან ვერ შეძლო მოპასუხე ორგანოს მიერ წარმოდგენილი ინფორმაცია/არგუმენტაციის სათანადო, საპირწონე და გამაბათილებელი არგუმენტების ან მტკიცებულებების წარმოდგენა, რაც მის მიერ დასახელებული არგუმენტების გათვალისწინების, შესაბამისად, შემოწმებისას დადგენილი გარემოებების შეცვლის და შემოწმების აქტით დარიცხული თანხების შემცირების საფუძველი გახდებოდა.

მხარეთა არგუმენტების, სადავო საქმეზე არსებული მასალების შესწავლის/შეფასების და ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, საბჭოს მიაჩნია, რომ მომჩივნის მიერ გაწეული ხარჯების არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენებით გაანგარიშება, შესყიდვის აქტებში დაფიქსირებული თანხის 75%- ის ხარჯად კვალიფიკაცია, ხოლო 25%-ის საწარმოს დირექტორზე გაცემულ ხელფასად ჩათვლა და გადახდის წყაროსთან საშემოსავლო გადასახადით დაბეგვრა მართებულია.

 

საბჭომ იხელმძღვანელა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით და გადაწყვიტა:

 

1. საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

2. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოში (ქ. თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი N 64) ამ გადაწყვეტილების მომჩივნისთვის ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.

 

სადავო საკითხი:

შესყიდვის აქტების მიხედვით დაფიქსირებული საქონლის ღირებულების 25%-ის საწარმოს დირექტორზე გაცემულ ხელფასად განხილვა და გადახდის წყაროსთან საშემოსავლო გადასახადით დაბეგვრა.

 

ფაქტობრივი გარემოებები:

ნავთობპროდუქტების რეალიზაციის დროს საწარმოს გამოწერილი აქვს ელექტრონული სპეციალური საგადასახადო ანგარიშ - ფაქტურები, ხოლო შეძენების ნაწილზე გაფორმებული აქვს გამარტივებული შესყიდვის აქტები, საქონელი შეძენილია არარეზიდენტი ფიზიკური პირებისაგან, რომლებიც თავის მხრივ, წარმოადგენენ ბიტუმის გადამზიდავი სატვირთო ავტომობილის მძღოლებს.

შემოწმების აქტის საფუძველზე გამოიცა აუდიტის დეპარტამენტის ბრძანება და საგადასახადო მოთხოვნა, რაც გასაჩივრდა შემოსავლების სამსახურში. შემოსავლების სამსახურის ბრძანებით საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, რაც გასაჩივრდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში.

 

გადაწყვეტილება:

საბჭოს მიაჩნია, რომ მომჩივნის მიერ გაწეული ხარჯების არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენებით გაანგარიშება, შესყიდვის აქტებში დაფიქსირებული თანხის 75%- ის ხარჯად კვალიფიკაცია, ხოლო 25%-ის საწარმოს დირექტორზე გაცემულ ხელფასად ჩათვლა და გადახდის წყაროსთან საშემოსავლო გადასახადით დაბეგვრა მართებულია.

 

დასაბუთება:

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭო გადაწყვეტილების დასაბუთებისას ეყრდნობა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შემდეგ ნორმებს: 73 (5 ,,ა")