გადაწყვეტილება №26297/2/2025
📜 საკანონმდებლო ნორმები
📄 სრული ტექსტი
N 26297/2/2025
23 დეკემბერი 2025
გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა
მომჩივანი: შპს „-----“ (ს/ნ -----)
მოპასუხე: აუდიტის დეპარტამენტი.
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭომ, 18.12.2025 წელს განიხილა და მიიღო გადაწყვეტილება შპს „-----“-ის 11.12.2025 წელს რეგისტრირებულ საჩივარზე (რეგისტრაციის N 26297/2/2025).
დავის საგანი:
შემოსავლების სამსახურის 15.08.2025 წლის N 18472 ბრძანების აღსრულების შედეგები.
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება:
1. აუდიტის დეპარტამენტის 24.09.2025 წლის N 045-14 საგადასახადო მოთხოვნა;
2. შემოსავლების სამსახურის 20.11.2025 წლის N 25551 ბრძანება.
დარიცხული თანხა: 349 592,81 ლარი.
მათ შორის:
გადასახადი - 212 509,4 ლარი;
დღგ - 106 925,21 ლარი;
საშემოსავლო გადასახადი - 105 297,69 ლარი;
ქონების გადასახადი - 286,5 ლარი;
ჯარიმა - 105 464,22 ლარი
საურავი - 31 619,19 ლარი;.
ფაქტების აღწერა/დარიცხვის საფუძვლები:
გადასახადის გადამხდელის საქმიანობაა მობილურებით, კომპიუტერული და საყოფაცხოვრებო ტექნიკით ვაჭრობა. საქონელს იძენს ადგილობრივ ბაზარზე, ხოლო რეალიზაცია ხდება 2 ფილიალიდან, რომლებიც მდებარეობს ----- და ----- რაიონში.
აუდიტის დეპარტამენტის 24.06.2025 წლის კამერალური საგადასახადო შემოწმების აქტით შემოწმებულია 29.03.2023 წლიდან 01.05.2025 წლამდე პერიოდი. შემოწმების აქტიდან ირკვევა, რომ სადავო დარიცხვა გამოწვეულია შემდეგი გარემოებებით:
კომპანია საქონლის რეალიზაციას ახდენს ძირითადად საცალოდ, შესამოწმებელ პერიოდში ფიქსირდება დოკუმენტური რეალიზაცია მთლიანი შემოსავლის 2%-ის ოდენობით. აღნიშნული რეალიზაცია ხდება ტენდერის ფარგლებში.
საგადასახადო მონიტორინგის დეპარტამენტის 30.04.2025 წლის N 8128 ბრძანებით ჩატარდა ს.მ.ფ.- ების ინვენტარიზაცია. ასევე, ჩატარებულია სალაროში ნაღდი ფულის განსაზღვრის პროცედურა. გადასახადის გადამხდელს საბუღალტრო აღრიცხვა ნაწარმოები აქვს პროგრამა ორისში, რომლის ანალიზით ვერ დგინდება დაბეგვრის ობიექტი, კერძოდ არ იდენტიფიცირდება საცალო რეალიზაციები საქონლის სახეობრივ და რაოდენობრივ ჭრილში, არ ხდება იდენტიფიცირება თითოეულ რეალიზებულ საქონელზე რა თვითღირებულება ჩამოიწერა. ამასთან, გამოვლინდა დიდი სხვაობა გადასახადის გადამხდელის მიერ დაფიქსირებულ ბუღალტრულ ნაშთსა და ინვენტარიზაციის შედეგად დადგენილ ნაშთებს შორის.
საგადასახადო ორგანომ კომპანიის მიერ მიღებული შემოსავლები განისაზღვრა არაპირდაპირი მეთოდით, კერძოდ შესამოწმებელ პერიოდში შეძენილი საქონელი დაყოფილ იქნა კატეგორიებად (40 კატეგორია) და ინვენტარიზაციის შედეგად დადგენილი ნაშთის შესაბამისად დადგინდა საცალოდ რეალიზებული პროდუქციის თვითღირებულება, რომელზეც თითოეულ კატეგორიაზე, გავრცელდა ინვენტარიზაციის შედეგად დადგენილი ფასნამატი (საშუალოდ 34%), რამაც გამოიწვია დასაბეგრი ბრუნვების გაზრდა.
მომჩივანს დაერიცხა დღგ, ხოლო გაზრდილი შემოსავლის შესაბამისად დაანგარიშდა განკარგვადი თანხა, რომელიც ჩაითვალა ანგარიშვალდებულ პირზე გაცემულ ხელფასად და დაიბეგრა გადახდის წყაროსთან საშემოსავლო გადასახადით.
საბანკო ამონაწერების, სააღრიცხვო პროგრამისა და გადასახადების ადმინისტრირების საინფორმაციო სისტემების ანალიზით, დადგინდა სხვაობა დეკლარირებულ ხელფასის სახით განაცემსა და შემოწმებით დადგენილ მონაცემებს შორის. აღნიშნულ სხვაობაზე საწარმოს დაერიცხა საშემოსავლო გადასახადი და დაეკისრა ჯარიმა საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლის მიხედვით.
საგადასახადო შემოწმების აქტის საფუძველზე გადასახადის გადამხდელს წარედგინა აუდიტის დეპარტამენტის 26.06.2025 წლის N 045-9 საგადასახადო მოთხოვნა, რაც გასაჩივრდა შემოსავლების სამსახურში.
შემოსავლების სამსახურის 15.08.2025 წლის N 18472 ბრძანებით საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ, ფულის ნაშთის ნაწილში განსაზღვრული საგადასახადო ვალდებულებების დაზუსტების მიზნით, გადასახადის გადამხდელს მიეცა წინადადება, ამ ბრძანების ჩაბარებიდან 15 კალენდარული დღის ვადაში, აუდიტის დეპარტამენტს წარუდგინოს საჩივარში მითითებული არგუმენტაციის დოკუმენტურად დადასტურებული მტკიცებულებები (მათ შორის, დამფუძნებლის შენატანების შესახებ ინფორმაცია და ავტომანქანის შეძენის/თანხის გადახდის დამადასტურებელი მტკიცებულებები/დოკუმენტები). განსაზღვრულ ვადაში მტკიცებულებების წარდგენის შემთხვევაში, აუდიტის დეპარტამენტს დაევალა შეისწავლოს გადასახადის გადამხდელის მიერ წარდგენილი მტკიცებულებები და შესწავლის შედეგების გათვალისწინებით, სათანადო საფუძვლის არსებობის შემთხვევაში, განახორციელოს საგადასახადო ვალდებულებების კორექტირება (შემცირება).
აღნიშნული ბრძანების აღსრულების შედეგად, აუდიტის დეპარტამენტის 17.09.2025 წლის დასკვნის საფუძველზე, გადასახადის გადამხდელს, საშემოსავლო გადასახადში შეუმცირდა გადასახადი 38 702 ლარი და ჯარიმა 19 351 ლარი.
აუდიტის დეპარტამენტის 17.09.2025 წლის დასკვნის საფუძველზე გადასახადის გადამხდელს წარედგინა ამავე დეპარტამენტის 24.09.2025 წლის N 045-14 საგადასახადო მოთხოვნა, რაც გასაჩივრდა შემოსავლების სამსახურში.
შემოსავლების სამსახურის 20.11.2025 წლის N 25551 ბრძანებით საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, რაც გასაჩივრდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში.
შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების შინაარსი:
შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საგადასახადო კოდექსის 302-ე მუხლის მე-6 ნაწილზე, 304-ე მუხლის 21 ნაწილზე და ყურადღებას ამახვილებს ფაქტობრივ გარემოებაზე, რომლის მიხედვით დადგენილია, რომ აუდიტის დეპარტამენტის მიერ შესწავლილ იქნა გადამხდელის წარმოდგენილი დოკუმენტაცია/მტკიცებულებები დამფუძნებლის შენატანების და ავტომანქანის შეძენის/თანხის გადახდის შესახებ. გადაანგარიშების შედეგად, ფულის მოძრაობაში/განკარგვადი თანხის გაანგარიშებაში გათვალისწინებულ იქნა მანქანის შესაძენად გადახდილი თანხა და აღნიშნულის შესაბამისად შესამოწმებელი პერიოდის ბოლოს ფიქსირებული დამფუძნებლის ვალდებულების თანხად განისაზღვრა 121 806 ლარი, რომელიც გათვალისწინებულ იქნა შესამოწმებელი პერიოდის ბოლოს კომპანიის განკარგვად თანხაში. შედეგად, შემცირდა საგადასახადო შემოწმებით დარიცხული საშემოსავლო გადასახადი და ჯარიმა.
ამასთან, გადასახადის გადამხდელის მოთხოვნასთან, სანქციის ჩამოწერასთან დაკავშირებით, შემოსავლების სამსახური აღნიშნავს, რომ გადასახადის გადამხდელს მითითებული აქვს ისეთი გარემოება, რაც თავდაპირველ საჩივარში სადავოდ არ გაუხდია და შესაბამისად, არ ყოფილა დავალებული შესასრულებლად აუდიტის დეპარტამენტისთვის.
საქმეზე არსებული მტკიცებულებების, აუდიტის დეპარტამენტის მიერ შედგენილი დასკვნის და შესაბამისად, განხორციელებული გადაანგარიშების შედეგებზე დაყრდნობით, შემოსავლების სამსახური მიიჩნევს, რომ შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების აღსრულება განხორციელებულია საქმისთვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოების გამოკვლევის/შესწავლის საფუძველზე, გასაჩივრებული ადმინისტრაციული აქტის შინაარსი შეესაბამება დავის განხილვისას მიღებულ გადაწყვეტილებას და არ არსებობს წარმოდგენილი საჩივრის დაკმაყოფილების საფუძველი.
მომჩივნის არგუმენტაცია:
ითხოვს ჩამოეწეროს ჯარიმა - საურავები. თავდაპირველ საჩივარში სადავოდ არ გაუხდია, რადგან გაასაჩივრა ისეთი გარემოებები, რაც ჰქონდა დოკუმენტურად დადასტურებული, დაკმაყოფილების შემთხვევაში ვარაუდობდა, რომ გადაიხედებოდა სანქციების საკითხიც. ვინაიდან კომპანიას აქვს ბანკისგან ნასესხები თანხები, ასევე აუდიტის დეპარტამენტისგან დაეკისრა დიდი დავალიანება, კომპანიის გადახდისუნარიანობის გათვალისწინებით ითხოვს ჩამოეწეროს ჯარიმა - საურავების თანხა.
დავების განხილვის საბჭო:
მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:
საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის პირველი და მე-3 ნაწილების თანახმად, გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სწორად და დროულად აღრიცხოს შემოსავლები და ხარჯები დოკუმენტურად დადასტურებულ მონაცემთა საფუძველზე, ამ თავით გათვალისწინებული მეთოდების გამოყენებით და მიაკუთვნოს იმ საანგარიშო პერიოდს, რომელშიც მოხდა მათი მიღება და გაწევა. გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სრულად აღრიცხოს თავის საქმიანობასთან დაკავშირებული ყველა ოპერაცია, რათა გარანტირებული იყოს კონტროლი მათ დაწყებაზე, მიმდინარეობასა და დასრულებაზე.
საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-9 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, საგადასახადო ვალდებულების განსაზღვრის მიზნით საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს სამეურნეო ოპერაციის ფორმისა და შინაარსის გათვალისწინებით შეცვალოს მისი კვალიფიკაცია, თუ ოპერაციის ფორმა არ შეესაბამება მის შინაარსს.
საგადასახადო კოდექსის 101-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ხელფასის სახით მიღებულ შემოსავლებს განეკუთვნება ფიზიკური პირის მიერ დაქირავებით მუშაობის შედეგად მიღებული ნებისმიერი საზღაური ან სარგებელი.
საგადასახადო კოდექსის 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, გადახდის წყაროსთან გადასახადის დაკავება ევალება საგადასახადო აგენტს, რომელიც არის იურიდიული პირი, საწარმო/ორგანიზაცია ან მეწარმე ფიზიკური პირი, რომელიც დაქირავებულს უხდის ხელფასს.
შემოსავლების სამსახურის 15.08.2025 წლის N 18472 ბრძანებით, ფულის ნაშთის ნაწილში განსაზღვრული საგადასახადო ვალდებულებების დაზუსტების მიზნით გადასახადის გადამხდელს მიეცა წინადადება, ამ ბრძანების ჩაბარებიდან 15 კალენდარული დღის ვადაში, აუდიტის დეპარტამენტს წარუდგინოს საჩივარში მითითებული არგუმენტაციის დოკუმენტურად დადასტურებული მტკიცებულებები (მათ შორის, დამფუძნებლის შენატანების შესახებ ინფორმაცია და ავტომანქანის შეძენის/თანხის გადახდის დამადასტურებელი მტკიცებულებები/დოკუმენტები). განსაზღვრულ ვადაში მტკიცებულებების წარდგენის შემთხვევაში აუდიტის დეპარტამენტს დაევალა შეისწავლოს გადასახადის გადამხდელის მიერ წარდგენილი მტკიცებულებები და შესწავლის შედეგების გათვალისწინებით, სათანადო საფუძვლის არსებობის შემთხვევაში, განახორციელოს საგადასახადო ვალდებულებების კორექტირება (შემცირება).
აუდიტის დეპარტამენტის 17.09.2025 წლის დასკვნის მიხედვით საგადასახადო შემოწმების აქტის შედგენის მომენტში, კომპანიის მიერ გაგზავნილ საბუღალტრო პროგრამაში და ასევე საბანკო ამონაწერების ანალიზით არ ფიქსირდებოდა ავტომანქანის შეძენა, თუმცა საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს მონაცემების მიხედვით, აღნიშნული მანქანა ფიქსირდებოდა შპს ----- საკუთრებაში 29.08.2024 წლიდან. გადასახადის გადამხდელმა, გადაანგარიშების ფარგლებში, წარმოადგინა ავტომანქანის ამავე თარიღში გაფორმებული შესყიდვის ხელშეკრულება, სადაც შპს ----- დამფუძნებლისგან შეძენილი აქვს ავტომანქანა 33 000 ლარად, აღნიშნულ ხელშეკრულებაში, ასევე მითითებულია, რომ შესყიდვის თანხა სრულად არის გადახდილი. ასევე, შესწავლის შედეგად დგინდება, რომ აღნიშნული სატრანსპორტო საშუალება საქართველოში შემოყვანილი ყავს შპს ----- დამფუძნებელ ფიზიკურ პირს, ხოლო მანქანის განბაჟება მოხდა შპს ----- სახელზე. შესაბამისად, გადაანგარიშების შედეგად, ფულის მოძრაობაში გათვალისწინებულ იქნა მანქანის შესაძენად გადახდილი თანხა. ამასთან, გადასახადის გადამხდელმა წარმოადგინა საბანკო მონაცემები, სადაც ფიქსირდება დამფუძნებლის მიერ კომპანიაში შეტანილი თანხები. შესამოწმებელი პერიოდის ბოლოს ფიქსირებული დამფუძნებლის ვალდებულების თანხა 121 806 ლარი, გათვალისწინებულ იქნა შესამოწმებელი პერიოდის ბოლოს კომპანიის განკარგვად თანხაში. შედეგად, გადასახადის გადამხდელს საშემოსავლო გადასახადის ნაწილში შეუმცირდა გადასახადი 38 702 ლარი და ჯარიმა 19 351 ლარი.
საბჭო ყურადღებას ამახვილებს იმ გარემოებაზე, რომ საგადასახადო შემოწმების შედეგების გადაანგარიშებისას შესწავლილი და სათანადო საფუძვლების არსებობის შემთხვევაში გათვალისწინებული იქნა ფულის ნაშთის ნაწილში განსაზღვრული საგადასახადო ვალდებულებების დაზუსტების მიზნით წარდგენილი მტკიცებულებები და შედეგად შემცირებას დაექვემდებარა გადასახადის და სანქციის თანხები.
აღნიშნულიდან გამომდინარე, საბჭო მიიჩნევს, რომ აუდიტის დეპარტამენტის 17.09.2025 წლის დასკვნა გამოცემულია შემოსავლების სამსახურის 15.08.2025 წლის N 18472 ბრძანების შესაბამისად და არ არსებობს სადავო აქტების გაუქმების საფუძველი.
წარმოდგენილი საჩივრით, მომჩივანი ასევე ითხოვს ჯარიმა - საურავების თანხების ჩამოწერას. საბჭო მიუთითებს, რომ ვერ იმსჯელებს აღნიშნულ საკითხზე, ვინაიდან განსახილველ შემთხვევაში სადავოა (გასაჩივრებულია) შემოსავლების სამსახურის 15.08.2025 წლის N 18472 ბრძანების აღსრულების საკითხი - რამდენად სწორად და სრულად აღსრულდა აღნიშნული გადაწყვეტილება აუდიტის დეპარტამენტის მიერ. შესაბამისად, საბჭო ვერ გასცდება აღნიშნულ ფარგლებს.
საბჭომ იხელმძღვანელა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით და გადაწყვიტა:
1. საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;
2. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოში (თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი N 64) ამ გადაწყვეტილების მომჩივნისთვის ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.
სადავო საკითხი:
შემოსავლების სამსახურის 15.08.2025 წლის N 18472 ბრძანების აღსრულების შედეგები.
ფაქტობრივი გარემოებები:
გადასახადის გადამხდელის საქმიანობაა მობილურებით, კომპიუტერული და საყოფაცხოვრებო ტექნიკით ვაჭრობა. საქონელის იძენს ადგილობრივ ბაზარზე, ხოლო რეალიზაცია ხდება 2 სხვადასხვა ფილიალიდან ხოლო რეალიზაციას ახდენს ძირითადად საცალოდ. შესამოწმებელ პერიოდში ფიქსირდება დოკუმენტური რეალიზაცია მთლიანი შემოსავლის 2%-ის ოდენობით. აღნიშნული რეალიზაცია ხდება ტენდერის ფარგლებში. გამოვლინდა დიდი სხვაობა გადასახადის გადამხდელის მიერ დაფიქსირებულ ბუღალტრულ ნაშთსა და ინვენტარიზაციის შედეგად დადგენილ ნაშთებს შორის. მომჩივანს დაერიცხა დღგ, ხოლო გაზრდილი შემოსავლის შესაბამისად დაანგარიშდა განკარგვადი თანხა, რომელიც ჩაითვალა ანგარიშვალდებულ პირზე გაცემულ ხელფასად და დაიბეგრა გადახდის წყაროსთან საშემოსავლო გადასახადით.
გადაწყვეტილება:
საბჭო მიიჩნევს, რომ აუდიტის დეპარტამენტის დასკვნა გამოცემულია შემოსავლების სამსახურის ბრძანების შესაბამისად და არ არსებობს სადავო აქტების გაუქმების საფუძველი. ასევე წარმოდგენილი საჩივრით, მომჩივანი ასევე ითხოვს ჯარიმა - საურავების თანხების ჩამოწერას. საბჭო მიუთითებს, რომ ვერ იმსჯელებს აღნიშნულ საკითხზე, ვინაიდან განსახილველ შემთხვევაში სადავოა (გასაჩივრებულია) შემოსავლების სამსახურის ბრძანების აღსრულების საკითხი - რამდენად სწორად და სრულად აღსრულდა აღნიშნული გადაწყვეტილება აუდიტის დეპარტამენტის მიერ. შესაბამისად, საბჭო ვერ გასცდება აღნიშნულ ფარგლებს.
დასაბუთება:
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭო გადაწყვეტილების დასაბუთებისას ეყრდნობა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შემდეგ ნორმებს: მუხლი 73 (9 ,,ბ"); 101 (1); 154 (1,,ა")