გადაწყვეტილება №26237/2/2025

№26237/2/2025

23 დეკემბერი 2025

გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა

 

მომჩივანი: სს "------" (ს/ნ "------" )

მოპასუხე: აუდიტის დეპარტამენტი

 

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭომ, 18.12.2025 წელს განიხილა და მიიღო გადაწყვეტილება სს "------"-ის 1.12.2025 წელს რეგისტრირებულ საჩივარზე (რეგისტრაციის №26237/2/2025).

 

დავის საგანი:

მომჩივნის მიერ გაწეული (ფინანსური შუამავლობის) მომსახურების განხილვა ზოგად საკონსულტაციო/დამხმარე მომსახურებად, რომელიც ექვემდებარება დღგ-ით დაბეგვრას.

 

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება:

1. აუდიტის დეპარტამენტის 4.09.2025 წლის საგადასახადო შემოწმების აქტი;

2. აუდიტის დეპარტამენტის 9.09.2025 წლის №19740 ბრძანება;

3. აუდიტის დეპარტამენტის 9.09.2025 წლის №094-31 საგადასახადო მოთხოვნა;

4. შემოსავლების სამსახურის 14.11.2025 წლის №25078 ბრძანება.

 

დარიცხული თანხა: 10 529 767.01 ლარი.

მათ შორის:

დღგ - 5 403 740.73

ჯარიმა - 2 700 651.20

საურავი - 2 425 375.08

 

ფაქტების აღწერა/დარიცხვის საფუძვლები

მომჩივანის მიერ სს „N1-თან“ (ს/ნ "-------") 25.01.2022 წელს გაფორმებული ხელშეკრულების და მასში შესული ცვლილებების გათვალისწინებით მიღებული შემოსავლების შედეგად წარმოშობილი საგადასახადო ვალდებულებების სისწორის დადგენის მიზნით, აუდიტის დეპარტამენტის 19.08.2025 წლის №18610 ბრძანების საფუძველზე ჩატარდა მომჩივანის საქმიანობის, დღგ-ის ნაწილში 1.01.2022 წლიდან 1.01.2025 წლამდე საანგარიშო პერიოდების, კამერალური საგადასახადო შემოწმება. შემოწმების შედეგები აისახა 4.09.2025 წლის საგადასახადო შემოწმების აქტში, საიდანაც სადავო საკითხზე ირკვევა შემდეგი:

სს „N1-თან“ 25.01.2022 წელს გაფორმებული ხელშეკრულება გულისხმობს სს „N1-ის“ მიერ ფლობილი სს „N2-ს“ 100%-იანი აქციების რეალიზაციის პროცესში მომჩივანის დანიშვნას გაყიდვის შუამავლად. ხელშეკრულების მიხედვით განსაზღვრული იყო მომჩივანის მიერ შესასრულებელი სამუშაო, რომელიც მოიცავდა:

1. რეალიზაციის სტრატეგიის შემუშავებას;

2. პოტენციური მყიდველების იდენტიფიცირებას და შერჩევას;

3. კომპანიის შესახებ ინფორმაციის მომზადებას და წარდგენას დაინტერესებული მხარეებისთვის;

4. ინტერესის გამომხატველი კომპანიების რანჟირებას;

5. ტრანზაქციის სტრუქტურირებას და სამართლიანი ღირებულების განსაზღვრას;

6. დაინტერესებულ მხარეებთან მოლაპარაკებებში მხარდაჭერას;

7. პოტენციურ მყიდველთან მოლაპარაკებებში მხარდაჭერას.

გაწეულ მომსახურებასთან მიმართებით დამატებით აღსანიშნავია შემდეგი შესრულებული ქმედებები: კომპანიის ფინანსური მაჩვენებლების შეგროვება და გაზიარება დაინტერესებული მხარეებისთვის, ფინანსური მოდელირება, შესაბამისი პრეზენტაციების მომზადება, „due diligence“-ის პროცესში მხარდაჭერა და საჭირო სხვადასხვა იურიდიული მხარდაჭერა, შესაბამისი საინფორმაციო საცავების მოწყობა ინფორმაციის მარტივად გაცვლისთვის.

მომსახურების ღირებულება განსაზღვრული იყო შემდეგნაირად

ყოველთვიური კომპენსაციის სახით, ყოველთვე ხელშეკრულების მოქმედებებამდე და წარმატების საკომისიო - რეალიზაციის ღირებულების თანხის პროცენტი. 27.12.2022 წელს გაფორმდა აქციების 100%- ის რეალიზაციის ხელშეკრულება სს „N1-სა“ და აქციების მყიდველს შორის. აღნიშნული წილის რეალიზაციის შედეგად მომჩივანმა ჯამურად მიიღო 11 110 000 აშშ დოლარის (ექვივალენტი ლარში ეროვნული ბანკის შესაბამისი კურსების მიხედვით 30 020 748 ლარი) შემოსავალი (თანხა მოცემულია დღგ-ის გარეშე, როგორც ხელშეკრულების მესამე ნაწილის „i“ ქვეპუნქტშია განმარტებული), რომელიც მოიცავდა, როგორც წარმატების საკომისიოს, ისე ყოველთვიურ საკომპენსაციო თანხას. აღნიშნული მომსახურების კომპენსაცია მომჩივანის მიერ განხილულია დღგ-სგან ჩათვლის უფლების გარეშე გათავისუფლებულ ოპერაციად, კერძოდ ფინანსურ მომსახურებად, რომელიც განსაზღვრულია საგადასახადო კოდექსის მე-15 მუხლის მე-2 ნაწილის „დ“ და „ე“ ქვეპუნქტებში და არ დაუბეგრავს დღგ-ით.

საგადასახადო ორგანოს შეფასება:

მოცემულ ოპერაციასთან დაკავშირებით აღსანიშნავია, რომ აქციების მფლობელი და გამყიდველი იყო სს „N1“ და არ მომხდარა ახალი აქციების გამოშვება, შესაბამისად, საგადასახადო კოდექსის მე-15 მუხლის მე-2 ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, აღნიშნული ოპერაცია ვერ იქნება „ფასიანი ქაღალდების გამოშვებასთან“ დაკავშირებული. საგადასახადო კოდექსის მე-15 მუხლის მე-2 ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტში არსებული ჩანაწერი - „შეძენასთან, მიმოქცევასთან ან/და მიწოდებასთან (მათ შორის, მომავალში) დაკავშირებული ოპერაციები“ - უნდა გავიგოთ იმგვარად, რომ დაკავშირებულია ის მომსახურება, თუკი მის გარეშე აღნიშნული ოპერაციის განხორციელება შეუძლებელია. ასევე აღსანიშნავია, რომ მომსახურება/ოპერაციები მხოლოდ იმიტომ არ თავისუფლდება დღგ-სგან, რომ მომხმარებელმა ის გამოიყენოს საკუთარი გათავისუფლებული მიწოდებების განსახორციელებლად. ამასთან, უნდა დადგინდეს, თუ რა ბუნებისაა მიწოდება. გათავისუფლების მიზნით, აუცილებელია, რომ მომსახურება, ფართო ჭრილში განხილვისას, ქმნიდეს განსხვავებულ მთლიანობას, რომელიც ასრულებს ფინანსური მომსახურების გათავისუფლების ფარგლებში განხილული მომსახურების არსებით ფუნქციებს. საგადასახადო კოდექსის მე-15 მუხლის მე-2 ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტთან მიმართებით აღსანიშნავია, რომ არ მომხდარა ახალი აქციების ემისია, შესაბამისად გაწეული მომსახურებაც ზემოაღნიშნული „ე“ ქვეპუნქტის მიღმაა. ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, გაწეული მომსახურება არ ატარებს ფინანასური ოპერაციის (ამ შემთხვევაში წილის მიწოდების) არსებით ნაწილს, წილის მიწოდება ამ მოცემულობით შესაძლებელი იყო მესამე მხარის მონაწილეობის გარეშეც, მითუმეტეს, როდესაც გასაყიდი აქციები კერძოა, არ არის დაშვებული სავაჭროდ და მასზე არ ვრცელდება რიგი საკანონდებლო რეგულაციები და წესები. ასევე, აღსანიშნავია დამატებული ღირებულების გადასახადის საერთო სისტემის შესახებ საბჭოს 2006 წლის 28 ნოემბრის 2006/112/EC დირექტივაც, რომლის 135-ე მუხლის შესაბამისად გათვალისწინებულია საგადასახადო შეღავათები ფინანსური მომსახურებებისთვის,მათ შორის: აქციებთან, კომპანიების ან სხვა ასოციაციების წილებთან დაკავშირებული ტრანზაქციებისთვის, თუმცა, აქაც ხაზგასასმელია, რომ აღნიშნული შეღავათი მხოლოდ იმ მომსახურებაზე ვრცელდება, თუ ის სპეციფიკური და აუცილებელია დღგ-სგან გათავისუფლებული ფინანსური ტრანზაქციის განსახორციელებლად. ისეთი მომსახურებები, როგორიცაა გაყიდვების სტრატეგიის შემუშავება, პოტენციური მყიდველების იდენტიფიცირება, საინფორმაციო მასალების შექმნა და ა.შ., ვერ ჩაითვლება ფინანსური ტრანზაქციებისთვის სპეციფიკურ და აუცილებელ მომსახურებებად, არამედ, ისინი წარმოადგენენ ზოგად საკონსულტაციო/დამხმარე მომსახურებებს, რომლებიც პირდაპირ არ არის დაკავშირებული აქციების გადაცემასთან. ამრიგად, მომჩივანის მიერ გაწეული მომსახურება არ დაექვემდებარა საგადასახადო კოდექსის 171-ე მუხლის მიხედვით დღგ-სგან ჩათვლის უფლების გარეშე გათავისუფლებას, იგი წარმოადგენს გაწეულ ზოგად საკონსულტაციო/დამხმარე მომსახურებას, რომელიც საგადასახადო კოდექსის 159-ე, 160-ე მუხლების შესაბამისად დაექვემდებარა დღგ-ით დაბეგვრას. ზემოთ აღნიშნულიდან გამომდინარე, მომჩივანის მიერ გაწეული მომსახურება განხილულია, როგორც ზოგადი საკონსულტაციო/დამხმარე მომსახურება, რომელიც არ არის დღგ-სგან გათავისუფლებული, რადგანაც არ წარმოადგენს ფინანსური ტრანზაქციის განსახორციელებლად საჭირო აუცილებელ და სპეციფიკურ ტრანზაქციას, არ განიხილება, როგორც მესამე პირის მიერ რეალიზებული აქციების (წილის მიწოდების) არსებით ნაწილად და შესაბამისად არ ექცევა საგადასახადო კოდექსის მე-15 მუხლით განსაზღვრულ ჩარჩოში, ამიტომ იგი ჩვეულებრივად ექვემდებარება დღგ-ით დაბეგვრას მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად.

შემოწმების აქტის საფუძველზე გამოიცა 9.09.2025 წლის №19740 ბრძანება და ამავე თარიღის №094- 31 საგადასახადო მოთხოვნა, რაც გასაჩივრდა შემოსავლების სამსახურში, რომლის 14.11.2025 წლის №25078 ბრძანებით საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. შემოსავლების სამსახურის აღნიშნული ბრძანება გასაჩივრდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში.

 

შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების შინაარსი

შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის მე-3 ნაწილზე, 158-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტზე, 163-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილებზე, 164-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 168-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 171-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტზე, მე-15 მუხლის პირველ და მე-2 ნაწილებზე, 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე და დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებზე.

აუდიტის დეპარტამენტის მიერ, საჩივართან დაკავშირებით დამატებით მიწოდებული ინფორმაციის თანახმად დგინდება, რომ შემოწმებამ შეისწავლა ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრაქტიკაც, რომელიც სრულად შესაბამისობაშია აუდიტის დეპარტამენტის მსხვილ გადამხდელთა ოფისის მსჯელობასთან, კერძოდ ევროსასამართლოს გადაწყვეტილებები ნათლად აჩვენებს, რომ ისეთი მომსახურებები, როგორებიცაა გაყიდვების სტრატეგიის შემუშავება, პოტენციური მყიდველების იდენტიფიცირება ან საინფორმაციო მასალების წარმოება, ზოგადად, არ ითვლება ფინანსური ტრანზაქციებისთვის სპეციფიკურად და არსებითად და შესაბამისად, მათზე არ ვრცელდება საგადასახადო შეღავათი. აგრეთვე, დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვის განსაზღვრასთან დაკავშირებით, აუდიტის დეპარტამენტი მიუთითებს, რომ ბრუნვა გაანგარიშებულია მომჩივანსა და სს „N1-ს“ შორის გაფორმებული ხელშეკრულების მიხედვით, რომლის თანახმად მიღებული კომპენსაცია მოცემულია დღგ-ის გარეშე.

საქმეში წარდგენილ მასალებზე დაყრდნობით, შემოსავლების სამსახური იზიარებს აუდიტის დეპარტამენტის პოზიციას და აღნიშნავს, რომ კომპანიის მიერ გაწეული მომსახურებები, როგორიცაა რეალიზაციის სტრატეგიის შემუშავება, პოტენციური მყიდველების იდენტიფიცირება და მათთან მოლაპარაკებები, საინფორმაციო მასალების შექმნა და ა.შ. წარმოადგენს ზოგად საკონსულტაციო/დამხმარე მომსახურებებს, რომლებიც პირდაპირ არ არის დაკავშირებული წილის რეალიზაციასთან/აქციების გადაცემასთან და აღნიშნული ვერ ჩაითვლება ფინანსური ტრანზაქციებისთვის აუცილებელ მომსახურებებად/არსებით ნაწილად, შესაბამისად არ ექცევა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-15 მუხლით განსაზღვრული რეგულირების სფეროში. აქციების მფლობელი და გამყიდველი იყო სს „N1“ და განსახილველ შემთხვევაში მისი წილის მიწოდება შესაძლებელი იყო მესამე მხარის მონაწილეობის გარეშეც, შესაბამისად ოპერაცია ექვემდებარებოდა დღგ-ით დაბეგვრას. ამდენად, საზოგადოების მიერ გაწეული მომსახურების საკონსულტაციო/დამხმარე მომსახურებად განხილვა და მიღებული საკომპენსაციო თანხის დაბეგვრა დღგ-ით, ასევე, დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვის გაანგარიშება მომსახურების სანაცვლოდ მიღებული სრული საკომპენსაციო თანხიდან მართლზომიერია.

ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების, სამართლებრივი ნორმების და აუდიტის დეპარტამენტის მიერ მიწოდებული ინფორმაციის გათვალისწინებით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ შემოწმების მიერ საგადასახადო ვალდებულებების განსაზღვრა შესაბამისობაშია კანონმდებლობის მოთხოვნებთან, გადასახადის გადამხდელის საჩივარი დაუსაბუთებელია და არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

 

მომჩივნის არგუმენტაცია

25.01.2022 წელს კომპანიის მიერ სს „N1-თან“ (შემდგომში „დამკვეთი“) გაფორმდა მომსახურების ხელშეკრულება, რომლის საფუძველზეც კომპანია დაინიშნა კონკრეტულ ტრანზაქციასთან მიმართებით დამკვეთის ფინანსურ შუამავლად/ბროკერად, კერძოდ დაევალა დამკვეთის საკუთრებაში არსებული საქართველოს საწარმოს 100%-იანი წილის/აქციების გასხვისების უზრუნველყოფა. ტრანზაქცია ამავე ხელშეკრულებით განმარტებულია როგორც „კომპანიის წილის სრულად ან ნაწილობრივ რეალიზაცია“. ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების წარმატებით შესრულების უზრუნველყოფის - წილის/აქციების გაყიდვის მიზნით და მის ფარგლებში კომპანიამ განახორციელა შემდეგი ქმედებები:

- წილი /აქციების გასხვისების სტრატეგიის დასახვა;

- წილის/აქციების პოტენციური ინვესტორების იდენტიფიცირება და შერჩევა;

- წილის/აქციების გასხვისებისთვის საჭირო საინფორმაციო ხასიათის დოკუმენტაციის მომზადება (ე.წ. თიზერი, პრეზენტაცია), საჭიროების შემთხვევაში დამკვეთის მენეჯმენტთან და მრჩევლებთან კოორდინირებით;

- პოტენციური ინვესტორებისგან (ვაჭრობაში მონაწილეებისგან) ინტერესის გამოხატვის მიღების შემდეგ, წილის/აქციების შეძენის პროცესში მონაწილეობის პრეტენდენტთა მოკლე სიის შედგენა;

- წილის/აქციების გასხვისების გარიგების სტრუქტურირება და „გარიგებისთვის“ შესაფერისი ფასის განსაზღვრა, სამართლიანი ღირებულების დადგენა; - „მოყვანილი მყიდველებისგან“ მიღებული მბოჭავი ოფერტების შერჩევასა და მოლაპარაკებებში ჩართულობა, პოტენციურ მყიდველ(ებ)თან მოლაპარაკებების წარმოება;

- პოტენციურ მყიდველ(ებ)თან მოლაპარაკებების პროცესში მონაწილეობის მიღება, მათ შორის წილის/აქციების ნასყიდობის ხელშეკრულებასთან და წილის/აქციების გასხვისების დასრულებასა და დახურვის პროცესში ჩართულობა.

მხარეთა შორის გაფორმებული ხელშეკრულებით, აღნიშნული ქმედებები წარმოადგენდა არა გაწეულ მომსახურებას, არამედ ხელშეკრულებით განსაზღვრული ფინანსური შუამავლობის მომსახურების გაწევისთვის განსახორციელებელ ქმედებებს. აღნიშნული ქმედებების განხორციელება არ ანიჭებდა კომპანიას ხელშეკრულებით განსაზღვრული ფინანსური შუამავლობის მომსახურების შესრულებულად მიჩნევის და კომპენსაციის მოთხოვნის უფლებას, ისევე როგორც ამ ქმედებების არ განხორციელება არ აკისრებდა დამატებით რაიმე სახის ვალდებულებას დამკვეთის წინაშე.

ხელშეკრულების მე-3 მუხლით განსაზღვრულია კომპანიის მიერ მისაღები კომპენსაციის დათვლის და გადახდის წესი. კერძოდ, გაწეული საფინანსო შუამავლობის/საბროკერო მომსახურების ჯამური კომპენსაცია შედგება ორი ნაწილისგან:

- მუხლი 3.a: ე.წ. „retainer fee“, რომელიც ყოველთვიურად ექვემდებარებოდა გადახდას ხელშეკრულების მოქმედების ვადის განმავლობაში უპირობოდ, არ იყო დამოკიდებული წილის რეალიზაციის ტრანზაქციის წარმატებით განხორციელებაზე;

- მუხლი 3.b: ე.წ. „success fee“, რომელიც ექვემდებარებოდა გადახდას მხოლოდ წილის რეალიზაციის ტრანზაქციის წარმატებით განხორციელების შემთხვევაში.

ე.წ. „retainer fee“ წილობრივად შეადგენდა კომპანიის მიერ მიღებულ ჯამური კომპენსაციის დაახლოებით 0.86%. კომპანიის მიერ როგორც ე.წ. „retainer fee“, ასევე ე.წ. „success fee“ სახით მიღებული შემოსავალი წარმოადგენს საფინანსო შუამავლობის ფარგლებში ფინანსური ოპერაციებიდან მიღებულ შემოსავალს.

შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტი მიიჩნევს, რომ კომპანიის მიერ წილის გამყიდველისათვის გაწეული საფინანსო შუამავლის/ბროკერის მომსახურება არ უნდა იქნეს განხილული ფინანსურ ოპერაციად და შესაბამისად მიღებული კომპენსაცია ექვემდებარება დღგ-ით დაბეგვრას.

შემოსავლების სამსახური სადავო ბრძანებაში მიუთითებს რომ „კომპანიის მიერ გაწეული მომსახურებები, როგორიცაა რეალიზაციის სტრატეგიის შემუშავება, პოტენციური მყიდველების იდენტიფიცირება და მათთან მოლაპარაკებები, საინფორმაციო მასალების შექმნა, და ა.შ. წარმოადგენს ზოგად საკონსულტაციო/დამხმარე მომსახურებებს, რომლებიც პირდაპირ არ არის დაკავშირებული წილის რეალიზაციასთან/აქციების გადაცემასთან და აღნიშნული ვერ ჩაითვლება ფინანსური ტრანზაქციებისთვის აუცილებელ მომსახურებად/არსებით ნაწილად“.

საგადასახადო კოდექსის მე-15 მუხლის მე-2 ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, ფინანსურ მომსახურებად/ოპერაციად განიხილება „კაპიტალში წილის, აქციის, ობლიგაციის, სერტიფიკატის, თამასუქისა და სხვა ფასიანი ქაღალდების გამოშვებასთან, შეძენასთან, მიმოქცევასთან ან/და მიწოდებასთან (მათ შორის, მომავალში) დაკავშირებული ოპერაციები, მათ შორის მიმოქცევის უზრუნველყოფა“. მეორეს მხრივ, ამავე კოდექსის 171-ე მუხლის „1.ა“ ქვეპუნქტით დამატებული ღირებულების გადასახადისაგან ჩათვლის უფლების გარეშე გათავისუფლებულია ფინანსური ოპერაციები/ფინანსური მომსახურება.

კომპანიის მიერ დამკვეთისათვის - წილის გამყიდველისათვის გაწეული მომსახურება სრულად ვარდება ზემოხსენებული სამართლებრივი ნორმის მოქმედების არეალში, აკმაყოფილებს ამ ნორმით დადგენილ კრიტერიუმს და შესაბამისად კვალიფიცირდება ფინანსურ მომსახურებად, იმდენად რამდენადაც ერთადერთი ფუნქცია, რაც კომპანიას ეკისრებოდა ხელშეკრულებით - აქციების/წილის რეალიზაციის ტრანზაქციის წარმატებით განხორციელება - საფინანსო შუამავლობა იყო. კომპანიის როგორც ფინანსური შუამავლის როლი - წილის რეალიზაციის ტრანზაქციაში ფინანსური მედიაცია წილის რეალიზაციის გარიგების წარმატებით დასრულების მიზნით, ფუნქციურად და არსებითად იყო დაკავშირებული წილის რეალიზაციასთან, რაც დამატებით დასტურდება ხელშეკრულებით დადგენილი გაწეული მომსახურების კომპენსაციის დათვლის და გადახდის ზემოხსენებული პირობებით.

შემმოწმებელმა კომპანიის მიერ გაწეული მომსახურების შეფასებისას უგულებელყო მხარეთა შორის არსებული ხელშეკრულება და ამ ხელშეკრულების საგანი საკუთარი ინტერპრეტაციით განმარტა არა როგორც საფინანსო შუამავლობა - კომპანიის მედიაციითა და ძალისხმევით წილის რეალიზაციის გარიგების წარმატებით განხორციელების უზრუნველყოფა, როგორც ეს კონტრაქტითაა განსაზღვრული, არამედ როგორც რეალიზაციის სტრატეგიის შემუშავება, პოტენციური მყიდველების იდენტიფიცირება და მათთან მოლაპარაკებები, საინფორმაციო მასალების შექმნა და ა.შ. სახეზე გვაქვს ხელშეკრულების საგნის - გაწეული მომსახურების სახის უსაფუძვლოდ ცვლილება. ფაქტობრივად, კომპანიის მიერ ხელშეკრულებით ნაკისრი საფინანსო შუამავლობის მომსახურების გასაწევად განხორციელებული ქმედებები (რაც ხელშეკრულების მე-2 მუხლშია მოცემული) შემმოწმებელმა განიხილა დამოუკიდებელ მომსახურებებად. ამავდროულად, საგადასახადო შემოწმების აქტში არ არის მითითებული, რომ აუდიტის დეპარტამენტი ეჭქვეშ აყენებს ხელშეკრულების შინაარსს, ან ცვლის ოპერაციის ფორმას, შესაბამისად გაუგებარია რა საფუძვლით ხდება, ხელშეკრულებით შეთანხმებული და კომპანიის მიერ ფაქტობრივად გაწეული ფინანსური შუამავლობის მომსახურების უგულვებელყოფა და დამატებით გადასახადის დარიცხვის საფუძვლად იმ მომსახურების განხილვა, რომელიც არც ხელშეკრულებით არის განსაზღვრული და არც ფაქტობრივად გაუწევია კომპანიას. აუდიტორის ინტერპრეტაციის შედეგად ხელშეკრულების საგნის ცვლილების პირობებში გამოდის, რომ კომპანიის მიერ მიღებული, საინფორმაციო მასალების შექმნის და დამხმარე მომსახურებების გაწევის კომპენსაცია 30 მილიონ ლარზე მეტია, რაც ლოგიკურად დაუსაბუთებელი და რეალობას სრულად მოწყვეტილია.

ხელშეკრულების მე-2 მუხლში მოცემული ჩამონათვალი არ არის კომპანიის მიერ დამკვეთისათვის გასაწევი მომსახურების აღწერა, არცერთი მათგანი არ ატარებს ცალკე დამოუკიდებელი მომსახურების მახასიათებლებს სახელშეკრულებო დონეზე, არამედ აღწერს იმ ქმედებებს, რასაც კომპანია განახორციელებდა მის მიერ ხელშეკრულებით განსაზღვრული მომსახურების გასაწევად, კერძოდ, წილის/აქციების წარმატებით რეალიზებისთვის. დანართის სახით წარმოადგენს წერილობით დასტურს, რომლითაც დამკვეთი ადასტურებს ერთის მხრივ მხარეთა შორის გაფორმებული ხელშეკრულების საგანს, მეორეს მხრივ კომპანიის მიერ ხელშეკრულებით განსაზღვრული მომსახურების სრულად და ჯეროვნად შესრულებას.

აუდიტის დეპარტამენტის მსგავსად, შემოსავლების სამსახურის დავების განხილვის საბჭოც აპელირებს ისეთ მომსახურებებზე, რაც არანაირ კავშირში არ არის ხელშეკრულებით შეთანხმებულ და კომპანიის მიერ ფაქტობრივად გაწეულ მომსახურებასთან: „კომპანიის მიერ გაწეული მომსახურებები, როგორიცაა რეალიზაციის სტრატეგიის შემუშავება, პოტენციური მყიდველების იდენტიფიცირება და მათთან მოლაპარაკებები, საინფორმაციო მასალების შექმნა, და ა.შ. წარმოადგენს ზოგად საკონსულტაციო/დამხმარე მომსახურებებს, რომლებიც პირდაპირ არ არის დაკავშირებული წილის რეალიზაციასთან/აქციების გადაცემასთან და აღნიშნული ვერ ჩაითვლება ფინანსური ტრანზაქციებისთვის აუცილებელ მომსახურებად/არსებით ნაწილად“. აღნიშნული შეფასება ცალსახად არასწორია და ეწინააღმდეგება როგორც ფაქტობრივ გარემოებებს, ასევე ხელშეკრულებით მხარეთა შორის შეთანხმების ხელშეკრულების საგანს - მომსახურების აღწერას. კომპანიის მიერ არ გაწეულა „რეალიზაციის სტრატეგიის შემუშავების“, „საინფორმაციო მასალების“, „მოლაპარაკების წარმოების“ მომსახურება. ერთადერთი მომსახურება რაც კომპანიამ გასწია არის საფინანსო შუამავლობა - წილის რეალიზაციის მიზნით მედიაცია და ნასყიდობის გარიგების წარმატებით დადება, რასაც ადასტურებს თავად დამკვეთიც.

მოგეხსენებათ, მომსახურების გაწევა ან საქონლის მიწოდება გარკვეული ქმედებების/პროცესების ერთობლიობის შედეგია და არა თვითმყოფადი მზა პროდუქტი ან სერვისი, თუმცა სამართლებრივად ეს ქმედებები არ წარმოადგენს მხარეთა შორის შეთანხმების საგანს, დამოუკიდებლად ამ ქმედების განხორციელება არ ათავისუფლებს მომსახურების გამწევს ან საქონლის მიმწოდებელს ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების შესრულებისგან.

კომპანიის, როგორც ლიცენზირებული საბროკერო ფინანსური ინსტიტუტის ერთ-ერთი საქმიანობა არის ემიტენტების დაკვეთით მათივე ფასიანი ქაღალდების (როგორც სასესხო, ასევე წილობრივი) განთავსების უზრუნველყოფა. ფასიანი ქაღალდების განთავსების მომსახურება საგადასახადო კოდექსის 15-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტით ფინანსურ მომსახურებად განიხილება.

სავალო ფასიანი ქაღალდის წარმატებით განთავსების მომსახურების გაწევის მიზნით კომპანია სხვადასხვა ქმედებებს ახორციელებს:

1. ამზადებს ემისიის პროსპექტუსს;

2. შეიმუშავებს განთავსების სტრატეგიას და პირობებს (ფასი, ვადიანობა და ა.შ.);

3. აიდენტიფიცირებს პოტენციურ ინვესტორს/შემძენს, ვინც შესაძლოა დაინტერესდეს კონკრეტული სავალო ფასიანი ქაღალდით;

4. ამზადებს პრეზენტაციებს ინვესტორებისთვის;

5. ესწრება ემიტენტსა და ინვესტორებს შორის გამართულ შეხვედრებს/მოლაპარაკებებს.

თუმცა ყველა ზემოხსენებული ქმედება არის არა ემიტენტის წინაშე აღებული ვალდებულება და ცალკე მდგომი მომსახურება, რომელსაც კომპანია უწევს ფასიანი ქაღალდების გამოშვებით დაინტერესებულ ემიტენტს, არამედ განთავსების მომსახურების გასაწევად განხორციელებული ქმედება. უფრო მეტი თვალსაჩინოებისათვის განიხილავს სესხის ხელშეკრულებას, რომლის ფარგლებშიც ხელშეკრულების საგანი არის - სესხის გაცემა. სესხის გაცემის მიზნით, სესხის გამცემი სხვადასხვა ქმედებებს ახორციელებს:

1. აანალიზებს პოტენციური კლიენტის ფინანსურ უწყისებს;

2. კლიენტთან კომუნიკაციით შეიმუშავებს მომავალი პერიოდის ბიუჯეტირებულ ფინანსურ უწყისებს;

3. შემუშავებულ ფინანსურ უწყისებზე დაყრდნობით კლიენტთან ათანხმებს სესხის დაფარვის ოპტიმალურ გრაფიკს, რაც მორგებულია ბიუჯეტირებულ მოსალოდნელ ფულად ნაკადებზე;

4. ამზადებს პრეზენტაციას კლიენტისთვის, სადაც დეტალურად მოცემულია ფინანსური ანალიზი;

5. აფასებს აქტივებს, რომელიც გააჩნია კლიენტს ან/და რომელიც გამოყენებულ უდნა იქნეს უზრუნველყოფის საშუალებად;

6. და ა.შ.

ან საქონლის მიწოდების ხელშეკრულება, რომლის ფარგლებშიც ხელშეკრულების საგანი არის - კონკრეტული მახასიათებლების საქონლის მიწოდება. საქონლის მიწოდების მიზნით, მიმწოდებელი შესაძლოა სხვადასხვა ქმედებებს ახორციელებდეს:

1. მოამზადოს პრეზენტაცია, როგორც დამკვეთისთვის, ასევე პოტენციური მომწოდებლისთვის;

2. გაუწიოს დამკვეთს კონსულტაცია მისი საჭიროებიდან გამომდინარე პროდუქციის სპეციფიკაციაზე და დამკვეთთან კონსულტაციის შედეგად შეაჯეროს მისაწოდებელი პროდუქციის კონკრეტული მახასიათებელი;

3. მოიძიოს პოტენციური მომწოდებელი ან თუ თავად აწარმოებს, მოიძიოს წარმოებისთვის საჭირო ნედლეულის მომწოდებელი;

4. აწარმოოს მოლაპარაკებები მომწოდებელთან უშუალოდ ან დამკვეთის მონაწილეობით;

5. და ა.შ;

სესხის შემთხვევაში, თუ ამ ქმედებებს ინდივიდუალურ მომსახურებებად განვიხილავთ თითოეული მათგანი დღგ-ით დასაბეგრი აღმოჩნდება, თუმცა სინამდვილეში არცერთი ზემოთ ჩამოთვლილი ქმედება არ არის კლიენტისთვის გაწეული მომსახურება, მომსახურება არის - სესხის გაცემა, ხოლო ეს პროცესები აღწერს ამ მომსახურების გასაწევად განხორციელებულ ქმედებებს. საქონლის მიწოდების შემთხვევაში კი მივიღებთ შერეულ ოპერაციას საქონლის მიწოდების და მომსახურების გაწევის კომბინაციის სახით, მაშინ როცა ჩამოთვლილი ქმედებები არანაირი ღირებულების მომტანი არ არის დამკვეთისთვის, ხელშეკრულების საგანი არის საქონლის მიწოდება და დამკვეთისთვის მიმწოდებლის მიერ ნაკისრი ვალდებულება შესრულებულად მხოლოდ მაშინ ითვლება, როდესაც ის ფაქტობრივად მიიღებს ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ საქონელს.

შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის კიდევ ერთი არგუმენტი, იმასთან დაკავშირებით, რომ კომპანიის მიერ წილის გამყიდველისათვის მიწოდებული გაწეული მომსახურება „არ ქმნის წილის მიწოდების ოპერაციის ერთიან მთლიანობას, არ არის არსებითი ფუნქციის მატარებელი ან/და არ არის წილის მიწოდებისთვის აუცილებელი წინაპირობა, წილის მიწოდება ამ მოცემულობით შესაძლებელი იყო მომჩივანის მონაწილეობის გარეშეც“ არ წარმოადგენს განსახილველი ოპერაციის არა-ფინანსურად მიჩნევის საფუძველს, ორი მიზეზის გამო:

1. როგორც შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტი, ასევე შემოსავლების სამსახურის დავების განხილვის საბჭო, უსაფუძვლოდ ცვლის ხელშეკრულების საგანს და დასაბუთების ნაწილში აპელირება ხდება ზოგადი/დამხმარე ხასიათის საკონსულტაციო მომსახურების გაწევაზე, მაშინ როდესაც განსახილველი ოპერაცია - მომსახურების საგანი ხელშეკრულებით წარმოადგენს წილის რეალიზაციის ტრანზაქციის ფარგლებში საფინანსო შუამავლობას - წილის რეალიზაციის მიზნით მედიაცია და ნასყიდობის გარიგების წარმატებით განხორციელების უზრუნველყოფა, რაც ცალსახად დაკავშირებულია წილის რეალიზაციასთან;

2. თუ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტი და შემოსავლების სამსახურის დავების განხილვის საბჭო უსაფუძვლოდ არ შეცვლის ხელშეკრულებით დადგენილ მომსახურების საგანს და მის მსჯელობას დააფუძნებს ხელშეკრულებით შეთანხმებულ და კომპანიის მიერ ფაქტობრივად გაწეულ მომსახურებას, ამ პირობებშიც ზემოხსენებული არგუმენტი ოპერაციების ერთიანობასა და განუყოფლობის შესახებ არარელევანტურია, რადგან კანონმდებლობა არ ადგენს ასეთ მოთხოვნებს სადაო ოპერაციის ფინანსურად კვალიფიკაციისთვის. კერძოდ, შემმოწმებელი მიიჩნევს, რომ „საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-15 მუხლის პირველი ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, „შეძენასთან, მიმოქცევასთან ან/და მიწოდებასთან (მათ შორის მომავალში) დაკავშირებული ოპერაციები ითვლება ფინანსურ მომსახურებად. ეს უნდა გავიგოთ იმგვარად, რომ დაკავშირებულია ის მომსახურება, თუკი მის გარეშე აღნიშნული ოპერაციის განხორციელება შეუძლებელია. მომჩივანის მიერ გაწეული მომსახურება არ ატარებს ფინანსური ოპერაციის (ამ შემთხვევაში წილის მიწოდების) არსებით ნაწილს, წილის მიწოდება ამ მოცემულობით შესაძლებელია მესამე მხარის მონაწილეობის გარეშეც, მითუმეტეს როდესაც აქციები კერძოა, არ არის დაშვებული სავაჭროდ და მასზე არ ვრცელდება რიგი საკანონმდებლო რეგულაციები და წესები“.

თუმცა საგადასახადო კოდექსის 15-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტი ცალსახად და მკაფიოდ ადგენს ფინანსურ ოპერაციად კვალიფიკაციისთვის საჭირო კრიტერიუმებს ყოველგვარი შეზღუდვების გარეშე - „კაპიტალში წილის, აქციის, ობლიგაციის, სერტიფიკატის, თამასუქისა და სხვა ფასიანი ქაღალდების გამოშვებასთან, შეძენასთან, მიმოქცევასთან ან/და მიწოდებასთან (მათ შორის, მომავალში) დაკავშირებული ოპერაციები, მათ შორის, მათი მიმოქცევის უზრუნველყოფა“. აღნიშნული ნორმა არ ადგენს დათქმას/წინაპირობას, რომ წილის მიწოდებასთან დაკავშირებული მომსახურება უნდა იყოს წილის/აქციის რეალიზაციის განუყოფელი ნაწილი, რომელთა გარეშეც უშუალოდ წილის/აქციის მიწოდება ვერ განხორციელდება. ტერმინი „დაკავშირებული“ საგადასახადო კოდექსის 15-ე მუხლის მე-2 ნაწილის სხვა ქვეპუნქტებშიც არის გამოყენებული, ხოლო იმ ოპერაციებთან მიმართებით, სადაც კანონმდებელს შეზღუდვებისა და დათქმების განზრახვა გააჩნდა და მიიჩნევდა, რომ ფინანსურ ოპერაციად კვალიფიკაციისთვის აუცილებელია „განუყოფელი ეკონომიკური მთლიანობა, დამოუკიდებლად განხორციელების შეუძლებლობა, არსებითი ფუნქციების ერთიან ჭრილში წარმოება“, ცალსახად იქნა მითითებული ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის „კ“ ქვეპუნქტში „უშუალოდ დაკავშირებულის“ ტერმინის სახით. აუდიტორი გვთავაზობს საკუთარ ინტერპრეტაციას თუ როგორ უნდა იქნეს გაგებული „დ“ ქვეპუნქტი, ფრაგმენტულად იყენებს საგადასახადო კოდექსის მე-15 მუხლის მე-2 ნაწილის „კ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ „უშუალოდ დაკავშირებულის“ ცნებას და ავრცელებს ამავე მუხლის „დ“ ქვეპუნქტში აღწერილ მომსახურებებზე, რაც ცალსახად წინააღმდეგობაში მოდის საგადასახადო კანონმდებლობის ნორმებთან.

ზემოაღნიშნული გათვალისწინებით, მიაჩნია, რომ კომპანიის მიერ გაწეული მომსახურება საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობის ნორმების მიხედვით ცალსახად წარმოადგენს ფინანსურ მომსახურებას.

ყურადღება გასამახვილებელია დამატებული ღირებულების გადასახადის საერთო სისტემის შესახებ საბჭოს 2006 წლის 28 ნოემბრის 2006/112/EC დირექტივის (შემდგომში დირექტივა) 135-ე მუხლზე, რომლის მიხედვითაც წევრი სახელმწიფოები შემდეგ ოპერაციებს ათავისუფლებენ დღგ-სგან: “... ტრანზაქციები, მათ შორის მოლაპარაკება, აქციებთან, კომპანიებში ან ასოციაციებში წილებთან, ობლიგაციებთან და სხვა ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებით, მაგრამ არა მართვა ან შენახვა“.

საბჭოს მიერ 2015 წლის 4-5 ივნისის შეხვედრაზე დამატებით დამტკიცდა დირექტივაში გამოყენებულ ზოგიერთი ტერმინის დეფინიცია და მათ შორის განიმარტა ტერმინი „მოლაპარაკება“ როგორც „შუამავლის მიერ გაწეული მომსახურება, როგორც მედიაციის ცალკე აქტი, რომლის მიზანია გააკეთოს ყველაფერი, რაც აუცილებელია ორი მხარისთვის ხელშეკრულების დასადებად, ხელშეკრულების პირობების მიმართ შუამავლის რაიმე ინტერესების გარეშე“ (...in accordance with settled case-law of the Court of Justice of the European Union (CJEU), the concept of „negotiation“ shall be taken to refer to a service rendered by an intermediary as a distinct act of mediation, whose purpose is to do all that is necessary in order for two parties to enter into a contract, without the intermediary having any interest of his own in the terms of the contract/as intermediation where the provider acts to bring together two parties for a transaction, without becoming party to the contract themselves). აღნიშნული განმარტება კი თავის მხრივ ეფუძნება ევროპის სასამართლოს გადაწყვეტილებებს, ისეთებს როგორიცაა:

1. C-235/00 - CSC Financial Services:

2. C-2/95 SDC

3. C 453/05 - Volker Ludwig

4. C 259/11 (DTZ Zadelhoff)

აღნიშნული გადაწყვეტილებებით დადგინდა ძირითადი პრინციპები, რომლითაც ევროპის სასამართლო და წევრი ქვეყნები ხელმძღვანელობენ საფინანსო შუამავლობის ოპერაციების დღგ-ით დაბეგვრის შეფასების პროცესში:

1. „მომსახურება უნდა იყოს ფასიან ქაღალდებთან/წილთან დაკავშირებული, მათ შორის მოლაპარაკების/შუამავლობის წარმოება;

2. მომსახურება უნდა იყოს პირდაპირ დაკავშირებული წილის რეალიზაციის ოპერაციის წარმატებით განხორციელებასთან;

3. ფინანსური შუამავალი უნდა მოქმედებდეს დამოუკიდებლად და ის არ უნდა წარმოადგენდეს წილის რეალიზაციის ხელშეკრულების მხარეს;

4. ფინანსურმა შუამავალმა ხელი უნდა შეუწყოს წილის რეალიზაციის ხელშეკრულების გაფორმებას, შეიმუშავოს წილის რეალიზაციის სტრატეგია და ა.შ.;

5. მომსახურების კომპენსაციის ოდენობის და გადახდის პირობების დამოკიდებულება წილის რეალიზაციის წარმატებით განხორციელებაზე არის ძირითადი ინდიკატორი, კონკრეტული მომსახურების ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებულების შესაფასებლად;

6. გაწეული მომსახურების შედეგად უნდა მოხდეს სამართლებრივი/ფინანსური ცვლილება, კერძოდ მოხდეს აქციებზე/წილზე საკუთრების უფლების გადაცემა შემძენზე“.

ამდენად, კომპანიის მიერ დამკვეთისთვის გაწეული მომსახურება როგორც საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით, ასევე დამატებული ღირებულების გადასახადის საერთო სისტემის შესახებ საბჭოს 2006 წლის 28 ნოემბრის 2006/112/EC დირექტივის და ევროპის სასამართლო გადაწყვეტილებებით კვალიფიცირდება ფინანსურ მომსახურებად და მიღებული კომპენსაცია ექვემდებარება დღგ-სგან ჩათვლის უფლების გარეშე გათავისუფლებას.

ამ მიზნებისთვისაც, როგორც აუდიტის დეპარტამენტი, ასევე შემოსავლების სამსახურის დავების განხილვის საბჭო უსაფუძვლოდ ცვლის ხელშეკრულების საგანს და ქმნის დარიცხვის მცდარ საფუძველს, აპელირებს რა დამატებული ღირებულების გადასახადის საერთო სისტემის შესახებ საბჭოს 2006 წლის 28 ნოემბრის 2006/112/EC დირექტივის და ევროპის სასამართლო გადაწყვეტილებებით დადგენილ ისეთი ოპერაციების შეფასებასა და კვალიფიკაციაზე, რომელსაც არანაირი საერთო არ აქვს სადავო ტრანზაქციასთან. კერძოდ, როგორც აუდიტის დეპარტამენტს, ასევე შემოსავლების სამსახურის დავების განხილვის საბჭოს არგუმენტად წარმოდგენილი აქვს დამატებული ღირებულების გადასახადის საერთო სისტემის შესახებ საბჭოს 2006 წლის 28 ნოემბრის 2006/112/EC დირექტივის და ევროპის სასამართლოს შეფასება საკონსულტაციო მომსახურებასთან, გაყიდვის სტრატეგიის შემუშავების მომსახურებასთან, საინფორმაციო მასალების შექმნის მომსახურებასთან და ა.შ. დაკავშირებით - „შემოწმებამ შეისწავლა ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრაქტიკაც, რომელიც სრულად შესაბამისობაშია აუდიტის დეპარტამენტის მსხვილ გადამხდელთა ოფისის მსჯელობასთან, კერძოდ ევროსასამართლოს გადაწყვეტილებები ნათლად აჩვენებს, რომ ისეთი მომსახურებები, როგორებიცაა გაყიდვების სტრატეგიის შემუშავება, პოტენციური მყიდველების იდენტიფიცირება ან საინფორმაციო მასალების წარმოება, ზოგადად, არ ითვლება ფინანსური ტრანზაქციებისთვის სპეციფიკურად და არსებითად და შესაბამისად, მათზე არ ვრცელდება საგადასახადო შეღავათი“.

კომპანია არ ხდის სადაოდ, რომ საკონსულტაციო მომსახურება ან საინფორმაციო მასალების შექმნა, თუ სწორედ ეს არის ხელშეკრულების საგანი, მომსახურების გამწევი სწორედ ამისთვის იღებს კომპენსაციას და მის მიერ კომპენსაციის მიღება ან მომსახურების გაწეულად ჩათვლა არ არის დამოკიდებული კონკრეტული წილის ნასყიდობის გარიგების წარმატებით განხორციელებაზე, არ წარმოადგენს ფინანსურ მომსახურებას. ცხადია რომ ასეთი მომსახურება არ არის ფინანსური და ის დღგით დასაბეგრია როგორც საქართველოს კანონმდებლობით, ასევე 2006/112/EC დირექტივის და ევროპის სასამართლო გადაწყვეტილებებით. აუდიტის დეპარტამენტი და შემოსავლების სამსახურის დავების განხილვის საბჭო უგულვებელყოფს დამატებული ღირებულების გადასახადის საერთო სისტემის შესახებ საბჭოს 2006 წლის 28 ნოემბრის 2006/112/EC დირექტივის და ევროპის სასამართლოს იმ გადაწყვეტილებებს, რომელიც რელევანტურია და უშუალოდ ეხება წილის რეალიზაციასთან დაკავშირებულ საშუამავლო მომსახურებას და რომელიც მკაფიოდ ადგენს, რომ: 1. თუ მომსახურება არის ფასიან ქაღალდებთან/წილთან დაკავშირებული, მათ შორის მოლაპარაკების/შუამავლობის წარმოება; 2. თუ მომსახურება არის პირდაპირ დაკავშირებული წილის რეალიზაციის ოპერაციის წარმატებით განხორციელებასთან; 3. თუ ფინანსური შუამავალი მოქმედებს დამოუკიდებლად და ის არ წარმოადგენს წილის რეალიზაციის ხელშეკრულების მხარეს; 4. თუ ფინანსურმა შუამავალმა ხელი უნდა შეუწყოს წილის რეალიზაციის ხელშეკრულების გაფორმებას, შეიმუშაოს წილის რეალიზაციის სტრატეგია და ა.შ.; 5. თუ მომსახურების კომპენსაციის ოდენობის და გადახდის პირობების დამოკიდებულია წილის რეალიზაციის წარმატებით განხორციელებაზე, რაც არის ძირითადი ინდიკატორი, კონკრეტული მომსახურების ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებულების შესაფასებლად; 6. თუ გაწეული მომსახურების შედეგად მოხდა სამართლებრივი/ფინანსური ცვლილება, კერძოდ მოხდა აქციებზე/წილზე საკუთრების უფლების გადაცემა შემძენზე - მომსახურება ფინანსურად კვალიფიცირდება. სწორედ ეს არის ის კრიტერიუმები, რომელსაც 2006/112/EC დირექტივა და ევროპის სასამართლო გადაწყვეტილებები ეფუძნება როდესაც აფასებს, კონკრეტული მომსახურება წარმოადგენს თუ არა „ფინანსური ტრანზაქციისთვის სპეციფიკურ და აუცილებელ მომსახურებას“, რა არის დამხმარე და რა არის ფასიან ქაღალდებთან დაკავშირებული დღგ-ისგან გათავისუფლების მიზნით.

აქვე აღსანიშნია, რომ სადაო ოპერაციის დღგ-ით დასაბეგრი კვალიფიკაციის მინიჭების პირობებშიც კი საგადასახადო შემოწმების აქტით არასწორადაა გაანგარიშებული დღგ-ის ოდენობა, კერძოდ დარიცხული დღგ გაანგარიშებულია კომპანიის მიერ მიღებული მომსახურების სრული საკომპენსაციო თანხიდან, რაც წინააღმდეგობაშია საგადასახადო კოდექსის 164-ე მუხლის მოთხოვნებთან, რომლის მიხედვითაც „დღგ-ით დასაბეგრი თანხა არის საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის სანაცვლოდ მიღებული/მისაღები ანაზღაურება დღგ-ის გარეშე, საქონლის/მომსახურების ფასთან პირდაპირ დაკავშირებული სუბსიდიის ჩათვლით“.

შემოსავლების სამსახური სადავო ბრძანებაში მიუთითებს რომ „ბრუნვა გაანგარიშებულია მომჩივანსა და სს „N1-ს“ შორის გაფორმებული ხელშეკრულების მიხედვით, რომლის თანახმად მიღებული კომპენსაცია მოცემულია დღგ-ის გარეშე“.

სახელშეკრულებო დათქმა იმის შესახებ, რომ კომპენსაცია არ მოიცავდა დღგ-ს, არ გამორიცხავს იმ ფაქტობრივ გარემოებას, რომ შეთანხმებული კომპენსაცია არის სრული ანაზღაურება, რისი მოთხოვნის უფლებაც კომპანიას ჰქონდა ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების სრულად და ჯეროვნად შესრულების შემთხვევაში, იმდენად რამდენადაც ხელშეკრულების განსაზღვრული მომსახურება წამოადგენს ფინანსურ მომსახურებას, რაც საგადასახადო კოდექსის 171-ე მუხლის „1.ა“ ქვეპუნქტით დამატებული ღირებულების გადასახადისაგან ჩათვლის უფლების გარეშე გათავისუფლებულია და შესაბამისად კომპენსაციაც მოცემულია დღგ-ის გარეშე.

უფრო მეტიც, ხელშეკრულების მე-3 მუხლის „i“ ქვეპუნქტის მიხედვით, „ამ ხელშეკრულების ფარგლებში განხორციელებული არცერთი გადახდა არ მოიცავს დამატებული ღირებულების გადასახადს, რომელიც შესაძლოა დაერიცხოს აღნიშნულ გადახდას. თუ ასეთი დამატებული ღირებულების გადასახადი ექვემდებარება დარიცხვას, მისი გადახდა დაეკისრება კლიენტს და იგი გადაიხდება შესაბამისი გადახდის შესრულებისთანავე“.

მომსახურების საკომისიოს არცერთი გადახდის მომენტში (როგორც ე.წ „retainer fee“, ასევე ე.წ. „success fee“) დღგ-ს დაკისრება არ მომხდარა კომპანიის მიერ, ამ ოპერაციის ფინანსურ მომსახურებად კვალიფიკაციის გამო. ამდენად კომპანიას არც აქვს სამართლებრივი უფლება დააკისროს დამატებით დღგის გადახდის ვალდებულება დამკვეთს, რაც პირდაპირ მიუთითებს იმაზე, რომ კომპანიის მიერ მიღებული კომპენსაცია არის სრული კომპენსაცია და ოპერაციის არაფინანსურად - დღგ-ით დასაბეგრად კვალიფიკაციის პირობებშიც კი შეთანხმებული ფასის ზრდა დღგ-ით ვერ მოხდება. შესაბამისად დამატებით გადასახდელი გადასახადის გაანგარიშება უნდა მოხდეს იმ მოცემულობით რომ კომპანიის მიერ მიღებული საკომისიო მოიცავს დღგ-ს.

ითხოვს ბათილად იქნეს ცნობილი სადავო აქტები და სრულად შემცირდეს საგადასახადო მოთხოვნის საფუძველზე დამატებული ღირებულების გადასახადების ჭრილში დამატებით დარიცხული გადასახადები, ჯარიმა და საურავი.

 

დავების განხილვის საბჭო

მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

საგადასახადო კოდექსის 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, დღგ-ით დასაბეგრი ოპერაციაა დასაბეგრი პირის მიერ საქართველოს ტერიტორიაზე ეკონომიკური საქმიანობის ფარგლებში ანაზღაურების სანაცვლოდ მომსახურების გაწევა.

საგადასახადო კოდექსის 163-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების შესაბამისად:

1. საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის დღგ-ით დაბეგვრა ხორციელდება საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის მომენტში, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

2. თუ თანხა სრულად ან ნაწილობრივ ანაზღაურებულია საქონლის მიწოდებამდე/მომსახურების გაწევამდე, ანაზღაურებული თანხის შესაბამისი დღგ-ის გადახდა ხორციელდება ანაზღაურების თანხის გადახდის საანგარიშო პერიოდის მიხედვით, გარდა ამ მუხლის მე-5 და მე-9 ნაწილებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.

საგადასახადო კოდექსის 164-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, დღგ-ით დასაბეგრი თანხა არის საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის სანაცვლოდ მიღებული/მისაღები ანაზღაურება დღგ-ის გარეშე, საქონლის/მომსახურების ფასთან პირდაპირ დაკავშირებული სუბსიდიის ჩათვლით. აღნიშნული დებულება გამოიყენება საქონლის/მომსახურების გაცვლის ოპერაციის (ბარტერული ოპერაციის) შემთხვევაშიც.

საგადასახადო კოდექსის 171-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის მიხედვით, დღგ-ისგან ჩათვლის უფლების გარეშე გათავისუფლებულია ფინანსური ოპერაციები/ფინანსური მომსახურება.

საგადასახადო კოდექსის მე-15 მუხლის პირველი ნაწილის და მე-2 ნაწილის „დ“ და „ე“ ქვეპუნქტების შესაბამისად:

1. ფინანსური ინსტრუმენტი არის ნებისმიერი შეთანხმება (ხელშეკრულება), რომელიც წარმოშობს როგორც ერთი პირის ფინანსურ აქტივს, ისე მეორე პირის ფინანსურ ვალდებულებას. იგი მოიცავს: ფულად სახსრებს (ნაღდი და უნაღდო ფორმით), სესხებს (კრედიტებს), სასესხო ვალდებულებებს, თამასუქებსა და ფასიან ქაღალდებს, მათ შორის: კაპიტალში წილებს, აქციებს, ობლიგაციებს და ისეთ დერივატივებს, როგორებიცაა: ოფციონი, ფიუჩერსი, ფორვარდი, სვოპი და სხვა. ფინანსური ინსტრუმენტი მოიცავს აგრეთვე ფულადი გამოსახვის მქონე, საქართველოს კანონმდებლობით დაშვებულ ნებისმიერ შეთანხმებას ორ სუბიექტს (კონტრაგენტს) შორის. ამასთანავე, თუ აღნიშნული შეთანხმების არსებობის პერიოდში მის ნებისმიერ ეტაპზე ამ შეთანხმების შედეგად განხორციელდა საქონლის ან/და მომსახურების მიწოდება, გარდა ფინანსური ოპერაციებისა და მომსახურების მიწოდებისა, ამ ფინანსური ინსტრუმენტის მფლობელ სუბიექტებს შორის ან/და მესამე პირებისთვის/მესამე პირებისგან, ასეთი მიწოდების მომენტიდან იგი აღარ ითვლება ფინანსურ ინსტრუმენტად.

2. ფინანსურ მომსახურებად/ოპერაციად განიხილება:

დ) კაპიტალში წილის, აქციის, ობლიგაციის, სერტიფიკატის, თამასუქისა და სხვა ფასიანი ქაღალდების გამოშვებასთან, შეძენასთან, მიმოქცევასთან ან/და მიწოდებასთან (მათ შორის, მომავალში) დაკავშირებული ოპერაციები, მათ შორის, მათი მიმოქცევის უზრუნველყოფა;

ე) ფულადი სახსრების, ფასიანი ქაღალდის ან/და სხვა ფინანსური ინსტრუმენტის ემისია, მართვა (მათ შორის, საპენსიო და საინვესტიციო ფონდების ან დანაზოგთა სხვა კოლექტიური და ინდივიდუალური სქემების ფორმირება, მათში ფინანსური ინსტრუმენტების აკუმულირება, „ნებაყოფლობითი კერძო პენსიის შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად აქტივების მმართველი კომპანიის, მზღვეველისა და საპენსიო კომპანიის საქმიანობა), განკარგვა, განთავსება (მათ შორის, მესამე პირებთან, გარანტირებულ და არაგარანტირებულ საფუძვლებზე), ნომინალურ მფლობელობაში მიღება/გადაცემა, სესხება/გასესხება დროებით (რეპოს) საფუძველზე, ადმინისტრირება, მათ შორის, რეგისტრაცია (რეესტრის ფორმირება/წარმოება), გადაცემა, დაბლოკვა/განბლოკვა, დატვირთვა/ განტვირთვა, სხვა დეპოზიტარული (მათ შორის, სპეციალური დეპოზიტარის) და კასტოდიანური (შენახვა და აღრიცხვის წარმოება) ოპერაციები, მათი სამართლიანი ღირებულების დადგენა, აგრეთვე ფინანსური გირაოს გაცემა/მიღება/მართვა.

საბჭოს სხდომაზე, საჩივრის ზეპირი განხილვა განხორციელდა გადასახადის გადამხდელის წარმომადგენლების მონაწილეობით, რომლებმაც საჩივარში დაფიქსირებულის ანალოგიური არგუმენტები/პოზიციები წარმოადგინეს. ამასთან აღნიშნეს, რომ მომჩივნის მიერ გაწეული მომსახურება ცალსახად წარმოდგენს წილის რეალიზაციის ფარგლებში შუამავლობას, აღნიშნული ოპერაცია კი საგადასახადო კოდექსის მე-15 მუხლის მე-2 ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად წარმოადგენს ფასიანი ქაღალდების ყიდვასთან/გაყიდვასთან დაკავშირებულ მომსახურებას. დანართის სახით წარმოადგენს წერილობით დასტურს, რომლითაც დამკვეთი ადასტურებს ერთის მხრივ მხარეთა შორის გაფორმებული ხელშეკრულების საგანს, მეორეს მხრივ კომპანიის მიერ ხელშეკრულებით განსაზღვრული მომსახურების სრულად და ჯეროვნად შესრულებას.

საჩივარს ახლავს მომჩივანის 25.11.2025 წლის წერილი სს „N1-სთვის“, რომლითაც კომპანია ითხოვს წერილობით დასტურს, რომ 25.01.2022 წელს გაფორმებული ხელშეკრულებით, მომჩივანი დაინიშნა სს „N1-ის“ საკუთრებაში არსებული სს „N2-ის“ (ს/ნ "-------") 100%-იანი წილის გაყიდვის მიზნით ფინანსურ შუამავლად, კერძოდ აღნიშნული ხელშეკრულების ფარგლებში მომჩივანის მიერ გასაწევი მომსახურება წარმოადგენდა საფინანსო შუამვლობას - კერძოდ მომჩივანის მონაწილეობით და მედიაციით წილის რეალიზაციის გარიგების წარმატებით განხორციელებას და აღნიშნული ხელშეკრულების ფარგლებში მომსახურება გაწეულად იქნებოდა მიჩნეული მხოლოდ წილის ნასყიდობის გარიგების დადების შემთხვევაში. ასევე წერილობით ითხოვს დასტურს, რომ მომჩივანის მიერ სრულად იქნა შესრულებული ზემოხსენებული 25.01.2022 წელს გაფორმებული ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება და მომსახურება გაწეულია სრულად და ჯეროვნად.

საჩივარს ასევე ახლავს, სს „N1-ის“ წერილი, სადაც მითითებულია, რომ:

„25.11.2025 წლის წერილის პასუხად, რომელიც შეეხება მომჩივანს და სს „N1-ს“ შორის 25.01.2022 წელს გაფორმებული ხელშეკრულების საფუძველზე მომჩივანის მიერ სს „N1-სთვის“ გაწეულ მომსახურებას, ადასტურებს რომ:

1. ხელშეკრულების საგანს წარმოადგენს სს „N1-ის“ საკუთრებაში არსებული სს „N2-ის“ (ს/ნ "-------") აქციების ინდივიდუალური შეთავაზების გზით სრულად ან ნაწილობრივ რეალიზაციის მიზნით მომჩივანის მიერ ფინანსური შუამავლობის მომსახურების გაწევა.

2. ხელშეკრულებით გათვალისწინებული წარმატების საკომისიო გადახდას ექვემდებარებოდა სამიზნე კომპანიის აქციების რეალიზაციის თაობაზე გარიგების დადების შემთხვევაში.

ასევე ადასტურებს, რომ მომჩივანის მიერ სრულად იქნა შესრულებული ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვალდებულება, კერძოდ მომჩივანის ფინანსური შუამავლობის შედეგად მოძიებული იქნა რამდენიმე მსხვილი ინვესტორი, ასევე მომჩივანის ჩართულობით წარიმართა მათთან მოლაპარაკებების პროცესი, ხოლო საბოლოოდ შერჩეულ ინვესტორთან 27.12.2025 წელს გაფორმდა ხელშეკრულება სამიზნე კომპანიის აქტივების ნასყიდობის თაობაზე“.

მომჩივნის არგუმენტებზე საბჭოს სხდომაზე, საჩივრის ზეპირი განხილვისას აუდიტის დეპარტამენტის წარმომადგენლებმა აღნიშნეს, რომ ხელშეკრულება გაფორმებულია ფინანსური მომსახურების გაწევაზე, მაგრამ ყურადღება უნდა მიექცეს იმ გარემოებას, რომ აღნიშნული მომსახურების გაწევა ცალსახად არ მიიჩნევა ოპერაციის დღგ-სგან გათავისუფლების საფუძვლად, რასაც მოწმობს ევროსასამართლოს გადაწყვეტილებები, სადაც სასამართლო მსჯელობს, რომ კონკრეტული ტრანზაქცია, რომელიც ხორციელდება მის ფარგლებში უნდა გაანალიზდეს რა ტრანზაქციაა, რა ბუნებისაა, აუცილებელია და სპეციფიური თუ არა კონკრეტული მოქმედებების განსახორციელებლად და აქედან გამომდინარე უნდა გაკეთდეს დასკვნა კონკრეტულმა გადასახადის გადამხდელმა უნდა მიიღოს თუ არა საგადასახადო შეღავათი. აღსანიშნია, რომ ხელშეკრულების მე-2 პუნქტში მითითებულია „სამუშაოს ფარგლები“ (Scope of Work), შემოწმების ფარგლებში გაანალიზდა რას გულისხმობდა აღნიშნული და ასევე გადასახადის გადამხდელთან იყო მიმოწერა თუ რას მოიაზრებდა აღნიშნული სამუშაო ფარგლებს მიღმა, რაზეც გადასახადის გადამხდელმა წარმოადგინა დეტალური განმარტება და რაც ასახულია საგადასახადო შემოწმების აქტში.

სადავო საკითხზე წარმოდგენილია აუდიტის დეპარტამენტის 9.12.2025 წლის №"------" წერილი, საიდანაც ირკვევა, რომ:

კომპანიის მიერ გაწეული მომსახურება განხილულია როგორც ზოგადი საკონსულტაციო/დამხმარე მომსახურება, რომელიც არ არის დღგ-სგან გათავისუფლებული, რადგანაც არ წარმოადგენს ფინანსური ტრანზაქციის განსახორციელებლად საჭირო აუცილებელ და სპეციფიკურ ტრანზაქციას, არ განიხილება, როგორც მესამე პირის მიერ რეალიზებული აქციების (წილის მიწოდების) არსებით ნაწილად და შესაბამისად არ ექცევა საგადასახადო კოდექსის მე-15 მუხლით განსაზღვრულ ჩარჩოში, ამიტომ იგი დაექვემდებარა დღგ-ით დაბეგვრას მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად.

ევროსასამართლოს გადაწყვეტილებები ნათლად აჩვენებს, რომ ისეთი მომსახურებები, როგორიცაა გაყიდვების სტრატეგიის შემუშავება, პოტენციური მყიდველების იდენტიფიცირება ან საინფორმაციო მასალების წარმოება, ზოგადად, არ ითვლება ფინანსური ტრანზაქციებისთვის სპეციფიკურად და არსებითად, შესაბამისად, მათზე არ ვრცელდება საგადასახადო შეღავათი.

ამავე ინფორმაციაში გადასახადის გადამხდელის არგუმენტზე დღგ-ის გაანგარიშების ტექნიკასთან დაკავშირებით, კერძოდ, დარიცხული დღგ გაანგარიშებულია კომპანიის მიერ მიღებული მომსახურების სრული საკომპენსაციო თანხიდან, აუდიტი დეპარტამენტი მიუთითებს, რომ ტექნიკურად დღგ-ით დასაბეგრი ბაზის განსაზღვრა განხორციელდა მხარეებს შორის გაფორმებული ხელშეკრულებით, კერძოდ, ხელშეკრულების მე-3 მუხლის i ქვეპუნქტის შესაბამისად მიღებული კომპენსაცია მოცემულია დღგ-ის გარეშე.

საბჭო აღნიშნავს, რომ საქმეზე წარმოდგენილი მტკიცებულებებით დადგენილია, რომ მხარეთა შორის გაფორმებული ხელშეკრულების მე-2 მუხლით განსაზღვრული სამუშაოს ფარგლები მოიცავდა გაყიდვის სტრატეგიის შემუშავებას, პოტენციური ინვესტორების მოძიებასა და შერჩევას, საინფორმაციო მასალების მომზადებას, მოლაპარაკებების პროცესში მხარდაჭერას, ტრანზაქციის სტრუქტურირებას და ღირებულების განსაზღვრას.

საბჭოს შეფასებით აღნიშნული ქმედებები თავისი შინაარსით წარმოადგენს საკონსულტაციო და ორგანიზაციულ მომსახურებებს, რომლებიც მიმართულია ტრანზაქციის მომზადებისა და ხელშეწყობისკენ, თუმცა თავად არ ახორციელებს ფასიანი ქაღალდის გადაცემას და არ წარმოადგენს ამ გადაცემის სამართლებრივ ან ფინანსურ მექანიზმს.

საგადასახადო კოდექსის მე-15 მუხლის მე-2 ნაწილის „დ“ და „ე“ ქვეპუნქტებით გათვალისწინებული ფინანსური მომსახურება მოიცავს ისეთ ოპერაციებს, რომლებიც უშუალოდ უკავშირდება ფასიანი ქაღალდების გამოშვებას, მიწოდებას, მიმოქცევას ან ადმინისტრირებას.

აღნიშნულის გათვალისწინებით, საბჭო განმარტავს, რომ ფინანსურ მომსახურებად მიჩნევისთვის მომსახურება უნდა იყოს სპეციფიკური და არსებითი შესაბამისი ფინანსური ტრანზაქციის განხორციელებისთვის, აგრეთვე, იგი უნდა წარმოადგენდეს ფინანსური ოპერაციის განუყოფელ ნაწილს და არა მხოლოდ მის მოსამზადებელ ან დამხმარე ეტაპს.

აღნიშნული მიდგომა სრულ შესაბამისობაშია ევროკავშირის სასამართლოს პრაქტიკასთან, მათ შორის:

• საქმე C-2/95 (SDC) — სადაც დადგინდა, რომ მომსახურებაზე, რომელიც არ ასრულებს ფინანსური ტრანზაქციის სპეციფიკურ და არსებით ფუნქციებს, არ გავრცელდება საგადასახადო შეღავათი. ხაზგასმული იყო, რომ წმინდა ტექნიკური ან ადმინისტრაციული მომსახურება არ არის გათავისუფლებული, რადგან ისინი პირდაპირ არ იწვევენ ფულადი სახსრების ან ფასიანი ქაღალდების გადაცემას.

• საქმე C-235/00 (CSC Financial Services) — სადაც სასამართლომ განმარტა, რომ ფინანსურ სექტორში საინფორმაციო საქმიანობაზე არ ვრცელდება საგადასახადო შეღავათი. ხაზგასმით აღინიშნა, რომ შეღავათი არ შეიძლება გამომდინარეობდეს მხოლოდ იმ ფაქტიდან, რომ მიწოდება აუცილებელი/განუყოფელი ნაწილია დღგ-სგან გათავისუფლებული ტრანზაქციის შესრულებისთვის.

• საქმე C-607/14 (Bookit) — სადაც ხაზგასმით აღინიშნა, რომ მომსახურება, რომელიც ფინანსური ტრანზაქციისთვის მხოლოდ დამხმარე ან მოსამზადებელია, არ არის გათავისუფლებული დღგ-სგან. ასევე განმარტებულია, რომ შეღავათი ვრცელდება მხოლოდ იმ მომსახურებაზე, რომელიც წარმოადგენს ცალკეულ მთლიანობას და ასრულებს ფინანსური ტრანზაქციის სპეციფიკურ და არსებით ფუნქციებს. მხოლოდ ისეთი მომსახურება ექვემდებარება გათავისუფლებას, რომელიც თავად ახორციელებს ფინანსური ტრანზაქციის სპეციფიკურ და არსებით ფუნქციას.

• საქმე C-5/17, (DPAS) ევროსასამართლომ განმარტა, რომ მომსახურებაზე, რომელიც პირდაპირ არ იწვევს ფინანსური სახსრების გადაცემას, არამედ მხოლოდ მოსამზადებელი ან დამხმარეა, არ ვრცელდება საგადასახადო შეღავათი. ხაზგასმული იყო, რომ მომსახურების მიმწოდებლის პასუხისმგებლობა ფინანსური ბიზნესის სპეციფიკური და არსებითი ფუნქციებისთვის გადამწყვეტია.

საბჭოს მიიჩნევს, რომ განსახილველ შემთხვევაში მომჩივანის მიერ გაწეული მომსახურება არ იწვევს უშუალოდ აქციების გადაცემას, არ ქმნის ფასიანი ქაღალდის მოძრაობის სამართლებრივ შედეგს და არ წარმოადგენს მესამე პირის მიერ განხორციელებული აქციების რეალიზაციის არსებით ნაწილს.

მოცემულ შემთხვევაში ასევე დადგენილია, რომ:

• საბოლოო ნასყიდობის ხელშეკრულება დაიდო მხარეებს შორის დამოუკიდებლად;

• მომჩივანი არ ყოფილა ფასიანი ქაღალდის გადაცემის მხარე და არ განახორციელა მისი სამართლებრივი უზრუნველყოფა;

• კომპანიის როლი შემოიფარგლებოდა მოლაპარაკებების ორგანიზებითა და მხარდაჭერით, რაც შინაარსით არ გულისხმობს ისეთ შუამავლობას, რომელიც თავისთავად ასრულებს ფინანსური ოპერაციის ფუნქციას.

ამდენად, ამ გარემოებათა ერთობლიობა გამორიცხავს, მომჩივნის მიერ გაწეული მომსახურების ფინანსურ ოპერაციად კვალიფიკაციას.

საბჭო ასევე იზიარებს საგადასახადო ორგანოს პოზიციას, გადასახადის გადამხდელის კუთვნილი დღგ-ის გაანგარიშებასთან დაკავშირებით, კერძოდ, ხელშეკრულების მე-3 მუხლის i ქვეპუნქტის შესაბამისად, მიღებული კომპენსაცია მოცემულია დღგ-ის გარეშე, შესაბამისად, დღგ-ით დასაბეგრი ბაზა მართებულად განისაზღვრა მისაღები სრული საკომპენსაციო თანხიდან გამომდინარე. ამდენად, არ არსებობს მომჩივნის არგუმენტაციის გათვალისწინების საფუძველი.

 

საბჭომ იხელმძღვანელა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით და გადაწყვიტა:

 

1. საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

2. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოში (თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი №64) ამ გადაწყვეტილების მომჩივნისთვის ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.

 

სადავო საკითხი

მომჩივანი ითხოვს ბათილად იქნეს ცნობილი სადავო აქტები და სრულად შემცირდეს საგადასახადო მოთხოვნის საფუძველზე დღგ-ს ჭრილში დამატებით დარიცხული გადასახადები, ჯარიმა და საურავი.

 

ფაქტობრივი გარემოებები

მომჩივანის მიერ გაწეული მომსახურება არ დაექვემდებარა სსკ-ის 171-ე მუხლის მიხედვით დღგ-სგან ჩათვლის უფლების გარეშე გათავისუფლებას, იგი წარმოადგენს გაწეულ ზოგად საკონსულტაციო/დამხმარე მომსახურებას, რომელიც სსკ-ის 159-ე, 160-ე მუხლების შესაბამისად დაექვემდებარა დღგ-ით დაბეგვრას. მომჩივანის მიერ გაწეული მომსახურება განხილულია, როგორც ზოგადი საკონსულტაციო/დამხმარე მომსახურება, რომელიც არ არის დღგ-სგან გათავისუფლებული, რადგანაც არ წარმოადგენს ფინანსური ტრანზაქციის განსახორციელებლად საჭირო აუცილებელ და სპეციფიკურ ტრანზაქციას, არ განიხილება, როგორც მესამე პირის მიერ რეალიზებული აქციების არსებით ნაწილად და შესაბამისად არ ექცევა სსკ-ის მე-15 მუხლით განსაზღვრულ ჩარჩოში, ამიტომ იგი ჩვეულებრივად ექვემდებარება დღგ-ით დაბეგვრას მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად.

 

გადაწყვეტილება

საბჭო ასევე იზიარებს საგადასახადო ორგანოს პოზიციას, გადასახადის გადამხდელის კუთვნილი დღგ-ის გაანგარიშებასთან დაკავშირებით, კერძოდ, ხელშეკრულების მე-3 მუხლის i ქვეპუნქტის შესაბამისად, მიღებული კომპენსაცია მოცემულია დღგ-ის გარეშე, შესაბამისად, დღგ-ით დასაბეგრი ბაზა მართებულად განისაზღვრა მისაღები სრული საკომპენსაციო თანხიდან გამომდინარე.ამდენად, არ არსებობს მომჩივნის არგუმენტაციის გათვალისწინების საფუძველი.

 

დასაბუთება

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭო გადაწყვეტილების დასაბუთებისას ეყრდნობა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შემდეგ ნორმებს :

159,163,171.