გადაწყვეტილება № 26399/2/2025

№ 26399/2/2025

11 თებერვალი 2026

გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა

 

მომჩივანი: „------“ (ს/ნ -----)

მოპასუხე: აუდიტის დეპარტამენტი

 

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭომ, 29.01.2026 წელს განიხილა და მიიღო გადაწყვეტილება ----- 27.12.2025 წელს რეგისტრირებულ საჩივარზე (რეგისტრაციის №26399/2/2025).

 

დავის საგანი:

საგადასახადო ვალდებულებების განსაზღვრა არაპირდაპირი მეთოდით.

 

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება:

1. აუდიტის დეპარტამენტის 19.08.2025 წლის №232-4 საგადასახადო მოთხოვნა;

2. შემოსავლების სამსახურის 18.11.2025 წლის №25350 ბრძანება.

 

დარიცხული თანხა: 164 441,09 ლარი.

მათ შორის:

გადასახადი - 89 320,87

დღგ - 62 849,03

საშემოსავლო გადასახადი - 26 177,84

ქონების გადასახადი - 294

ჯარიმა - 42 586,06

საურავი - 28 741,44

 

გადასახდელად დარიცხული გადასახად(ებ)ი, რომელთა გადახდის ვადა მოთხოვნის გამოცემის თარიღისთვის არ დამდგარა: 3 492,72 ლარი.

საშემოსავლო გადასახადი - 1 746,36 (15.09.2025)

საშემოსავლო გადასახადი - 1 736,36 (15.12.2025

 

ფაქტების აღწერა/დარიცხვის საფუძვლები

აუდიტის დეპარტამენტის 14.08.2025 წლის კამერალური საგადასახადო შემოწმების აქტით შემოწმებულია 1.01.2022 წლიდან 1.04.2025 წლამდე პერიოდი. შემოწმების აქტიდან ირკვევა, რომ სადავო დარიცხვა გამოწვეულია შემდეგი გარემოებებით:

მომჩივანი გადასახადის გადამხდელ ფიზიკურ პირად რეგისტრირებულია 19.05.2014 წლიდან. დღგის გადამხდელად არ ფიქსირდება. შემოსავლების სამსახურის ერთიანი ელექტრონული ბაზის მონაცემებით გადასახადის გადამხდელს შესამოწმებელ პერიოდში უფიქსირდება მიღებული სასაქონლო ზედნადებები, რომლითაც შეძენილია ძირითადად ბეტონი, არმატურა და პროფ. მილები. გადასახადის გადამხდელის მიერ წარმოდგენილი განცხადებით ახორციელებს სამშენებლო/სარემონტო სამუშაოებს, რისთვისაც იყენებდა შეძენილ საქონელს. ასევე მშენებლობის მომსახურებას უწევდა ფიზიკურ პირებს და არ ფლობს შესაბამის ხელშეკრულებებს ან დოკუმენტაციას საქმიანობასთან დაკავშირებით. გადასახადის გადამხდელის მიერ წარმოდგენილი ბანკების მიხედვით გაანგარიშებული იქნა გადასახადის გადამხდელის შემოსავალი. გადასახადის გადამხდელს არ აქვს წარმოდგენილი შესაბამისი დეკლარაციები, არ აქვს შესრულებული საგადასახო ვალდებულებები.

გადასახადის გადამხდელი არ ახორციელებს ბუღალტრულ აღრიცხვას, არ აქვს წარმოდგენილი წლიური საშემოსავლო გადასახადის დეკლარაციები. შესაბამისად, მისი საგადასახადო ვალდებულება საშემოსავლო გადასახადის ნაწილში განისაზღვრა არაპირდაპირი მეთოდით. ამასთან, ერთობლივი შემოსავლიდან გამოსაქვითი ხარჯის ნაწილში, ასევე არაპირდაპირი მეთოდით, გათვალისწინებულ იქნა მიწოდებული საქონლის/მომსახურების თვითღირებულება.

საშემოსავლო გადასახადის ნაწილში არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენებით მიღებული შემოსავლების დაანგარიშებისას, 2022 წლის 17 აგვისტოდან წარმოეშვა დღგ-ის რეგისტრაციის ვალდებულება. ჩათვლაში გათვალისწინებულია შესამოწმებელ საანგარიშო პერიოდში მიღებული საგადასახადო ანგარიშ-ფაქტურებით დღგ-ის ჩასათვლელი თანხები.

შემოწმების შედეგად მომჩივანს დაერიცხა საშემოსავლო გადასახადი და დღგ, ასევე დაეკისრა საგადასახადო კოდექსის 275-ე და 282-ე მუხლებით გათვალისწინებული სანქციები.

შემოწმების აქტის საფუძველზე გადასახადის გადამხდელს წარედგინა აუდიტის დეპარტამენტის 19.08.2025 წლის №232-4 საგადასახადო მოთხოვნა, რაც გასაჩივრდა შემოსავლების სამსახურში.

შემოსავლების სამსახურის 18.11.2025 წლის №25350 ბრძანებით საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, რაც გასაჩივრდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში.

 

შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების შინაარსი

შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საგადასახადო კოდექსის 302-ე მუხლის მე-6 ნაწილზე, 136-ე მუხლის პირველ და მე-3 ნაწილებზე, 49-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტზე, მე-8 მუხლის 22-ე ნაწილზე, 61-ე მუხლის მე-3 ნაწილზე, 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტზე, 158-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 165-ე მუხლის პირველ და მე-2 ნაწილებზე, 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტზე, 163-ე მუხლის პირველ და მე-2 ნაწილებზე, 164-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 79-ე მუხლის „ა“ ქვეპუნქტზე, მე-80 მუხლის პირველ ნაწილზე, მე-100 მუხლის პირველ ნაწილზე და მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტზე, 102-ე მუხლზე და 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე, შემოწმებით დადგენილ გარემოებებზე და აღნიშნავს, რომ ვინაიდან გადასახადის გადამხდელს შესამოწმებელ პერიოდში არ აქვს ნაწარმოები ბუღალტრული აღრიცხვა კანონმდებლობით დადგენილი წესით, არ აქვს წარდგენილი შესაბამისი დეკლარაციები, შემოწმების მიერ გადამხდელის საგადასახადო ვალდებულებების განსაზღვრა არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენებით განხორციელდა მართლზომიერად.

გადასახადის გადამხდელის არგუმენტთან, საბანკო ანგარიშზე ჩარიცხული პირადი თანხების დღგით დაბეგვრასთან დაკავშირებით, შემოსავლების სამსახური ყურადღებას ამახვილებს აუდიტის დეპარტამენტის მიერ მოწოდებულ ინფორმაციაზე, რომლითაც ირკვევა, რომ დღგ-ის ბრუნვის გაანგარიშებისას გამიჯნულ იქნა გადამხდელის პირადი ჩარიცხვები (მათ შორის მხარეებთან კომუნიკაციის მეშვეობით), რომლის ასახვა ბრუნვაში არ მომხდარა.

ამასთან, შემოსავლების სამსახური მიუთითებს, რომ მომჩივანი საჩივარში ვერ უთითებს ფაქტობრივ და სამართლებრივ გარემოებებზე, თუ რა ნაწილში იქნა განსაზღვრული საგადასახადო ვალდებულებები არამართლზომიერად. ხოლო, დავის წარმოების პროცესში არ ყოფილა წარმოდგენილი რაიმე დოკუმენტაცია/მტკიცებულება, რომელიც შეცვლიდა საგადასახადო შემოწმებით დადგენილ გარემოებებს.

ზემოაღნიშნული სამართლებრივი ნორმებისა და დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ შემოწმების მიერ საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია საგადასახადო კანონმდებლობის მოთხოვნათა დაცვით, საჩივარი დაუსაბუთებელია და არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

 

მომჩივნის არგუმენტაცია

ვინაიდან დღგ-ის გადამხდელად სავალდებულო რეგისტრაციის თარიღი განსაზღვრულია უწყვეტი 12 კალენდარული თვის განმავლობაში მიღებული შემოსავალის მიხედვით, რომელიც არ უნდა აღემატებოდეს 100 000 ლარს, მნიშვნელოვანია სწორად განისაზღვროს უწყვეტი 12 კალენდარული თვე. ასევე მნიშვნელოვანია ფიზიკური პირის შემთხვევაში სწორად მოხდეს შემოსავლების გამიჯვნა. ვინაიდან შემოწმების პროცესში შემმოწმებელი დაეყრდნო ფიზიკური პირის საბანკო ამონაწერებში არსებულ ჩარიცხულ თანხებს არ მოხდა სწორად გამიჯვნა მიღებულ ჩარიცხვებში რომელი თანხა უნდა ჩათვლილიყო ეკონომიკური საქმიანობის შემოსავლად და რომელი პირად შემოსავლად.

წარმოდგენილი იქნა დოკუმენტაცია, რომელიც ადასტურებდა პირადი დანიშნულებით თანხის მიღებას ფიზიკური პირის საბანკო ანგარიშებზე. საბოლოო შედეგებში ირკვევა, რომ არ მოხდა ამის გათვალისწინება, რაც პირადი შინაარსის (მოხმარების) თანხები იყო და აღიარდა ფიზიკური პირის ეკონომიკურ შემოსავლად, რომელიც ჩაერთო დღგ-ით დასაბეგრ ბრუნვაში.

 

დავების განხილვის საბჭო

მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის პირველი და მე-3 ნაწილების თანახმად, გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სწორად და დროულად აღრიცხოს შემოსავლები და ხარჯები დოკუმენტურად დადასტურებულ მონაცემთა საფუძველზე, ამ თავით გათვალისწინებული მეთოდების გამოყენებით და მიაკუთვნოს იმ საანგარიშო პერიოდს, რომელშიც მოხდა მათი მიღება და გაწევა, ასევე სრულად აღრიცხოს თავის საქმიანობასთან დაკავშირებული ყველა ოპერაცია, რათა გარანტირებული იყოს კონტროლი მათ დაწყებაზე, მიმდინარეობასა და დასრულებაზე.

საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს, პირის საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვროს არაპირდაპირი მეთოდების გამოყენებით (აქტივების სიდიდის, საოპერაციო შემოსავლებისა და ხარჯების, პირის შესახებ ინფორმაციის მისი საქმიანობის სხვა საგადასახადო პერიოდთან ან სხვა ამგვარი გადასახადის გადამხდელის შესახებ მონაცემების შედარების, აგრეთვე, სხვა მსგავს ინფორმაციის ანალიზის საფუძველზე) თუ პირს არ აქვს სააღრიცხვო დოკუმენტაცია ან სააღრიცხვო დოკუმენტაციით შეუძლებელია დაბეგვრის ობიექტის დადგენა.

საგადასახადო კოდექსის 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტების თანახმად, დღგით დასაბეგრი ოპერაციებია დასაბეგრი პირის მიერ საქართველოს ტერიტორიაზე ეკონომიკური საქმიანობის ფარგლებში ანაზღაურების სანაცვლოდ საქონლის მიწოდება, ასევე დასაბეგრი პირის მიერ საქართველოს ტერიტორიაზე ეკონომიკური საქმიანობის ფარგლებში ანაზღაურების სანაცვლოდ მომსახურების გაწევა.

საგადასახადო კოდექსის 165-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად, დასაბეგრი პირი, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, ვალდებულია მის მიერ ნებისმიერი უწყვეტი 12 კალენდარული თვის განმავლობაში განხორციელებული დღგ-ით დასაბეგრი საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის ოპერაციების ჯამური თანხის 100 000 ლარისთვის გადაჭარბების დღიდან, არაუგვიანეს 2 სამუშაო დღეში დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის მიზნით, მიმართოს საგადასახადო ორგანოს. დასაბეგრ პირს დღგ-ის გამოანგარიშების და გადახდის ვალდებულება წარმოეშობა ამ მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული დასაბეგრი ოპერაციის განხორციელების მომენტიდან (ამ ოპერაციის ჩათვლით), რომლის მიხედვითაც დასაბეგრი ოპერაციების ჯამურმა თანხამ 100 000 ლარს გადააჭარბა.

საგადასახადო კოდექსის 282-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის გარეშე საქმიანობა – იწვევს პირის დაჯარიმებას რეგისტრაციის გარეშე საქმიანობის პერიოდში განხორციელებული დღგ-ით დასაბეგრი ოპერაციების (გარდა გათავისუფლებული ოპერაციებისა) თანხის 5 პროცენტის ოდენობით.

შემოწმების შედეგად დადგინდა, რომ გადასახადის გადამხდელს შესამოწმებელ პერიოდში ზედნადებებით შეძენილი აქვს ძირითადად ბეტონი, არმატურა და პროფ. მილები. გადასახადის გადამხდელის მიერ წარმოდგენილი განცხადებიდან ირკვევა, რომ ახორციელებს სამშენებლო/სარემონტო სამუშაოებს, რისთვისაც იყენებდა შეძენილ საქონელს. ასევე მშენებლობის მომსახურებას უწევდა ფიზიკურ პირებს და არ ფლობს შესაბამის ხელშეკრულებებს ან დოკუმენტაციას საქმიანობასთან დაკავშირებით. გადასახადის გადამხდელის მიერ წარმოდგენილი საბანკო ამონაწერების მიხედვით გაანგარიშებული იქნა გადასახადის გადამხდელის შემოსავალი. საშემოსავლო გადასახადის ნაწილში არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენებით მიღებული შემოსავლების დაანგარიშებისას, 2022 წლის 17 აგვისტოდან წარმოეშვა დღგ-ის რეგისტრაციის ვალდებულება.

მომჩივნის წარმომადგენელმა საბჭოს სხდომაზე განმარტა, რომ შემოწმების პროცესში შემმოწმებელი დაეყრდნო საბანკო ამონაწერებში მითითებულ ჩარიცხულ თანხებს, არ მოხდა ჩარიცხული თანხების სწორად გამიჯვნა, შემოსავლებში ჩართულია პირადი დანიშნულებით ჩარიცხული თანხები და მიღებული სესხის თანხები. საგადასახადო შემოწმების დროს აუდიტორებმა მოითხოვეს ახსნაგანმარტებები, რომელზე ხელმოწერებიც დადასტურებული იქნებოდა ნოტარიულად. ვინაიდან ფიზიკური პირები გასული იყვნენ ქალაქიდან ყველასთან დაკავშირება ვერ მოხერხდა და მიაწოდა ის დოკუმენტები, რის მოძიებაც მოახერხა. ითხოვს მიეცეს საშუალება აუდიტის დეპარტამეტნს წარუდგინოს დოკუმენტაცია. თავისი გაანგარიშება საგადასახადო ორგანოსთვის წარდგენილი არ აქვს, საგადასახადო შემოწმება დასრულდა მისი წარმომადგენლად ჩართვიდან დაახლოებით ერთ თვეში. გაანგარიშება არ წარუდგენია არც შემოსავლების სამსახურში საჩივრის განხილვის ეტაპზე.

აუდიტის დეპარტამენტის წარმომადგენლის განმარტებით, გადასახადის გადამხდელთან ერთად დეტალურად აქვთ გავლილი საბანკო ამონაწერებში დაფიქსირებული ჩარიცხული თანხები, გადასახადის გადამხდელმა ყველა ჩარიცხვაზე გააკეთა შესაბამისი ჩანაწერი, სადაც მიუთითა, რომ ნათესავისგან მოხდა ჩარიცხვა და დაკავშირების შედეგად ამ პირებმა დაადასტურეს, რომ პირადი ჩარიცხვა იყო, გათვალისწინებული იქნა და პირადი ჩაირცხვების თანხებს მონაწილეობა არ მიუღიათ დასაბეგრი შემოსავლის განსაზღვრაში. ამასთან თანხების ნაწილზე გადასახადის გადამხდელმა განმარტა, რომ ჩარიცხულია მეგობრის მიერ, აღნიშნულ პირებთან მოხდა გასაუბრება და მათ განმარტეს, რომ მომჩივანმა აუშენა სახლი. ასევე, გაირკვა, რომ ზოგიერთ მათგანზე მომჩივანს მიყიდული აქვს საქონელი.

საბჭო მიუთითებს საქმის გარემოებებზე, მხარეთა არგუმენტაციაზე და აღნიშნავს, რომ მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებების განსაზღვრისას დეტალურად შესწავლილია საბანკო ანგარიშების ამონაწერები და გამიჯნულია პირადი ჩარიცხვები, ამასთან მომჩივნის მიერ საგადასახადო დავის ეტაპზე არ არის წარმოდგენილი არგუმენტაციის დამადასტურებელი მტკიცებულებები, რომლითაც დადგინდება შემოწმების შედეგად დადგენილისგან განსხვავებული გარემოებები.

აღნიშნულის გათვალისწინებით, საბჭო მიიჩნევს, რომ მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია კანონმდებლობის შესაბამისად, საჩივარი დაუსაბუთებელია და არ არსებობს სადავო აქტების გაუქმების საფუძველი.

 

საბჭომ იხელმძღვანელა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით და გადაწყვიტა:

 

1. საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

2. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოში (თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი №64) ამ გადაწყვეტილების მომჩივნისთვის ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.

 

სადავო საკითხი

საგადასახადო ვალდებულებების განსაზღვრა არაპირდაპირი მეთოდით.

 

ფაქტობრივი გარემოებები

მომჩივანი დღგ-ის გადამხდელად არ ფიქსირდება. შესამოწმებელ პერიოდში უფიქსირდება მიღებული სასაქონლო ზედნადებები, რომლითაც შეძენილია ძირითადად ბეტონი, არმატურა და პროფ. მილები. გადასახადის გადამხდელის მიერ წარმოდგენილი განცხადებით ახორციელებს სამშენებლო/სარემონტო სამუშაოებს, რისთვისაც იყენებდა შეძენილ საქონელს. ასევე მშენებლობის მომსახურებას უწევდა ფიზიკურ პირებს და არ ფლობს შესაბამის ხელშეკრულებებს ან დოკუმენტაციას საქმიანობასთან დაკავშირებით. გადასახადის გადამხდელის მიერ წარმოდგენილი ბანკების მიხედვით გაანგარიშებული იქნა გადასახადის გადამხდელის შემოსავალი. გადასახადის გადამხდელს არ აქვს წარმოდგენილი შესაბამისი დეკლარაციები, არ აქვს შესრულებული საგადასახო ვალდებულებები. გადასახადის გადამხდელი არ ახორციელებს ბუღალტრულ აღრიცხვას, არ აქვს წარმოდგენილი წლიური საშემოსავლო გადასახადის დეკლარაციები. შესაბამისად, მისი საგადასახადო ვალდებულება საშემოსავლო გადასახადის ნაწილში განისაზღვრა არაპირდაპირი მეთოდით. ამასთან, ერთობლივი შემოსავლიდან გამოსაქვითი ხარჯის ნაწილში, ასევე არაპირდაპირი მეთოდით, გათვალისწინებულ იქნა მიწოდებული საქონლის/მომსახურების თვითღირებულება. საშემოსავლო გადასახადის ნაწილში არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენებით მიღებული შემოსავლების დაანგარიშებისას, 2022 წლის 17 აგვისტოდან წარმოეშვა დღგ-ის რეგისტრაციის ვალდებულება. ჩათვლაში გათვალისწინებულია შესამოწმებელ საანგარიშო პერიოდში მიღებული საგადასახადო ანგარიშ-ფაქტურებით დღგ-ის ჩასათვლელი თანხები. შემოწმების შედეგად მომჩივანს დაერიცხა საშემოსავლო გადასახადი და დღგ, ასევე დაეკისრა სანქციები.

 

გადაწყვეტილება

საჩივარი დაუსაბუთებელია და არ არსებობს სადავო აქტების გაუქმების საფუძველი.

 

დასაბუთება

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭო გადაწყვეტილების დასაბუთებისას ეყრდნობა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შემდეგ ნორმებს; 73(5); 159(1):165(1,2):282(1):