გადაწყვეტილება №26841/2/2026
📜 საკანონმდებლო ნორმები
📄 სრული ტექსტი
№26841/2/2026
20 აპრილი 2026
გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა
მომჩივანი: ი/მ -----------ი (ს/ნ ----------------)
მოპასუხე: აუდიტის დეპარტამენტი
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭომ, 3.04.2026 წელს განიხილა და მიიღო გადაწყვეტილება ი/მ ------ის 6.03.2026 წელს რეგისტრირებულ საჩივარზე (რეგისტრაციის №26841/2/2026).
დავის საგანი:
1. საკონტროლო-სალარო აპარატსა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების საფუძველზე დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვის გაზრდა;
2. მცირე ბიზნესის სპეციალური დაბეგვრის რეჟიმის ფარგლებში (2023-2024 წლები) ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული ერთობლივი შემოსავლის 500 000 ლარიანი ზღვრის გადაჭარბებით და 2025 წლიდან მიღებული შემოსავლების მიხედვით საშემოსავლო გადასახადის გაანგარიშება;
3. ქონების გადასახადში შეფარდებული სანქციის შემცირება.
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება:
1. აუდიტის დეპარტამენტის 26.11.2025 წლის №056-79 საგადასახადო მოთხოვნა;
2. შემოსავლების სამსახურის 21.01.2026 წლის №624 ბრძანება.
დარიცხული თანხა: 253 088.83 ლარი.
მათ შორის:
გადასახადი - 134 145.17
დღგ - 123 205.78
საშემოსავლო გადასახადი - 10 846.06
ქონების გადასახადი - 93.33
ჯარიმა - 92 065.8
საურავი - 26 877.86
პროცედურული გარემოებები
გადასახადის გადამხდელის საქმიანობაა ავტომობილის ნაწილებით ვაჭრობა -----ის ტერიტორიაზე.
აუდიტის დეპარტამენტის მიერ ჩატარდა გადასახადის გადამხდელის საქმიანობის 1.01.2022 წლიდან 1.08.2025 წლამდე საანგარიშო პერიოდების კამერალური საგადასახადო შემოწმება. შემოწმების შედეგები აისახა აუდიტის დეპარტამენტის 13.11.2025 წლის საგადასახადო შემოწმების აქტში, რომლის საფუძველზე გამოიცა 26.11.2025 წლის №26009 ბრძანება და №056-79 საგადასახადო მოთხოვნა, რაც გასაჩივრდა შემოსავლების სამსახურში.
შემოსავლების სამსახურის 21.01.2026 წლის №624 ბრძანებით საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, რაც გასაჩივრდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში.
სადავო საკითხები:
1. საკონტროლო-სალარო აპარატსა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების საფუძველზე დღგით დასაბეგრი ბრუნვის გაზრდა
ფაქტების აღწერა
გადასახადის გადამხდელად რეგისტრირებულია 2020 წლის 15 დეკემბრიდან, ხოლო დღგ-ის გადამხდელად 2022 წლის 7 ივნისიდან. 2021 წლის 1 იანვრიდან იგი სარგებლობს მცირე ბიზნესის სტატუსით. საქონლის შეძენას ახდენს იმპორტის გზით (შესამოწმებელ პერიოდში უფიქსირდება 1 249 125 ლარის საქონლის იმპორტი), ხოლო რეალიზაციას მხოლოდ ადგილობრივად. მეწარმეს დოკუმენტური რეალიზაცია უფიქსირდება ერთი ზედნადების გამოწერის საფუძველზე (1 044 ლარის ღირებულების). მეწარმის მიერ შესამოწმებელ პერიოდში დეკლარირებული დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვა შეადგენს 991 077 ლარს (დღგ-ის გადამხდელია 2022 წლის ივნისიდან). გადასახადის გადამხდელთან საგადასახადო მონიტორინგის დეპარტამენტის მიერ ჩატარებულია სასაქონლო-მატერიალური ფასეულობების ინვენტარიზაცია, რომლის შედეგად გამოვლინდა სმფ-ების ნაშთი თვითღირებულებით 284 492 ლარი (საბაზრო ღირებულება 370 812 ლარი). შედეგად, ინვენტარიზაციით გამოვლენილმა საშუალო შეწონილმა ფასნამატმა შეადგინა 10%. ასევე, აუდიტის დეპარტამენტის მიერ მოთხოვნილ იქნა საკონტროლო შესყიდვის ჩატარება და საბითუმო სარეალიზაციო ფასების ფიქსაცია, თუმცა აღნიშნული პროცედურა აღმოჩნდა უშედეგო, ვინაიდან გადასახადის გადამხდელი არც იურიდიულ და არც საკონტროლოსალარო აპარატის რეგისტრაციის მისამართზე არ იმყოფებოდა. შემოწმებით განხორციელდა საქონლის მოძრაობის ანალიზი, საწყისი და საბოლოო სმფ-ების ნაშთების გათვალისწინებით. ვინაიდან, მეწარმეს არ უფიქსირდებოდა დოკუმენტური რეალიზაცია და ინვენტარიზაციის შედეგად დადგენილია საშუალო შეწონილი ფასნამატი 10%-ის ოდენობით, საგადასახადო ორგანომ იხელმძღვანელა ინვენტარიზაციის შედეგებით. აღნიშნული ანალიზის შესაბამისად გამოვლინდა, რომ გადასახადის გადამხდელის მიერ რეალიზებული პროდუქციის თვითღირებულებამ შეადგინა 1 005 245 ლარი, ხოლო ამავე პერიოდში დეკლარირებულმა შემოსავალმა კი 1 039 539 ლარი. აღსანიშნავია, რომ ინვენტარიზაციის შედეგების საფუძველზე გაანგარიშებული შემოსავალი განსხვავდება გადასახადის გადამხდელის მიერ დეკლარირებული მონაცემისგან. აგრეთვე, გაანგარიშდა მეწარმის შემოსავალი საკონტროლო-სალარო აპარატსა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების შესაბამისად, რომელიც განსხვავდება ინვენტარიზაციის საფუძველზე გაანგარიშებული შემოსავლისგან.
ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, ვინაიდან გადამხდელს არ უფიქსირდებოდა დოკუმენტური რეალიზაცია, არ წარუდგენია სამეურნეო ოპერაციების ამსახველი ინფორმაციადოკუმენტაცია და შემოწმებისას ვერ მოხდა ერთეული საქონლის ჭრილში შეძენილი და რეალიზებული პროდუქციის იდენტიფიცირება, მეწარმის შემოსავალი გაანგარიშდა საკონტროლო-სალარო აპარატსა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების საფუძველზე.
გადასახადის გადამხდელის განმარტებით, ვინაიდან არ აწარმოებს ბუღალტრულ აღრიცხვას და არც სხვა ფორმით გააჩნია აღრიცხვა, მის მიერ არ იქნა წარდგენილი სამეურნეო ოპერაციების ამსახველი ინფორმაცია-დოკუმენტაცია. ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, შემოწმებით დადგენილი დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვა აღემატება გადამხდელის მიერ დეკლარირებულ მონაცემებს. შედეგად, გაიზარდა დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვა. გადასახადის გადამხდელს დაერიცხა დღგ და დაეკისრა ჯარიმა საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლის შესაბამისად.
შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების შინაარსი
შემოსავლების სამსახურმა იხელმძღვანელა საგადასახადო კოდექსის 302-ე მუხლის მე-6 ნაწილით, 136-ე მუხლით, 49-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტით, 61-ე მუხლის მე-3 ნაწილით, 158-ე მუხლის პირველი ნაწილით, 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტებით, 163-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილებით, 164-ე მუხლის პირველი ნაწილით, 79-ე მუხლის „ა“ ქვეპუნქტით, 88-ე მუხლის პირველი ნაწილით, 89-ე მუხლის პირველი ნაწილით, ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტით და მე-3 ნაწილით, 90-ე მუხლის პირველი, მე-2 და მე-3 ნაწილებით, 91-ე მუხლის პირველი ნაწილით, 93-ე მუხლის 11 ნაწილით და საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2010 წლის 31 დეკემბრის „სპეციალური დაბეგვრის რეჟიმების გამოყენების შესახებ“ №999 ბრძანების მე-13 მუხლის პირველი პუნქტით, 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილით.
შემოსავლების სამსახურმა ყურადღება გაამახვილა საგადასახადო შემოწმების აქტით დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებაზე და აუდიტის დეპარტამენტის მიერ მიწოდებულ ინფორმაციაზე, რომლის მიხედვითაც, გადასახადის გადამხდელის მიერ შემოწმებისათვის არ იქნა წარდგენილი სამეურნეო ოპერაციების ამსახველი ინფორმაცია/დოკუმენტაცია. მეწარმის განმარტებით, არ აწარმოებდა ბუღალტრულ აღრიცხვას და არც სხვა ფორმით გააჩნდა აღნიშნული. ვინაიდან გადასახადის გადამხდელს არ უფიქსირდებოდა დოკუმენტური რეალიზაცია და შემოწმებისათვის არ წარუდგენია სამეურნეო ოპერაციების ამსახველი ინფორმაცია/დოკუმენტაცია, შემოწმებისას ვერ მოხდა ერთეული საქონლის ჭრილში შეძენილი და რეალიზებული პროდუქციის იდენტიფიცირება. აღნიშნულიდან გამომდინარე, მეწარმის შემოსავალი გაანგარიშდა საკონტროლო-სალარო აპარატსა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების საფუძველზე. მეწარმის მიერ, წარდგენილია როგორც ფიზიკური პირის, ისე ინდივიდუალური მეწარმის სახელზე არსებული საბანკო ანგარიშების ამონაწერები. აღსანიშნავია, რომ ფიზიკური პირის ანგარიშზე ფიქსირდებოდა ჩარიცხვები დანიშნულებით „პირადი გადარიცხვა“. მთლიანი ჩარიცხვების 80% განხორციელებულია დაახლოებით 45-მდე პირის მიერ (ფ/პ-ის ანგარიშებზე). შემოწმებით განხორციელდა აღნიშნული პირების შემოსავლების სამსახურის გადასახადების ადმინისტრირების საინფორმაციო სისტემის ელექტრონულ ბაზაში გადამოწმება, ასევე სატელეფონო გასაუბრება, რითაც დადგინდა, რომ აღნიშნული პირების უმეტესი ნაწილი თავადაც რეგისტრირებულია ინდივიდუალურ მეწარმედ და დაკავებულია იმავე საქმიანობით რა საქმიანობასაც ახორციელებს ი/მ -----ი. ამასთან, აღნიშნული პირების ნაწილთან სატელეფონო გასაუბრების შედეგად გაირკვა, რომ მათ მიერ ჩარიცხული თანხების მიზანი იყო შეძენილი საქონლის (ავტონაწილების) შედეგად წარმოშობილი ვალდებულების დაფარვა. ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების შედეგად, მეწარმის შემოსავალში გათვალისწინებულია ფიზიკური პირის ანგარიშზე არსებული პირადი ჩარიცხვების უმეტესი ნაწილი. დანარჩენი ჩარიცხვები განხორციელებულია მეწარმის ნათესავების მიერ, რომელიც შემოწმებით არ ჩართულა მეწარმის შემოსავალში
აგრეთვე, ვინაიდან გადამხდელი სარგებლობდა მცირე ბიზნესის შეღავათიანი დაბეგვრის რეჟიმით, საკონტროლო-სალარო აპარატისა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების შედეგად გაანგარიშდა საშემოსავლო გადასახადით დასაბეგრი ბაზა, რომლის შედეგად, გადამხდელმა 2023 წლის დეკემბრის თვეში გადააჭარბა 1%-იანი განაკვეთით დასაბეგრი ბაზის 500 000 ლარიან ზღვარს, შესაბამისად, დეკემბრის თვეში მიღებული შემოსავალი დაექვემდებარა 3%-იანი განაკვეთით დაბეგვრას. 2024 წლის ოქტომბრის თვეში ასევე გადააჭარბა 1%-იანი განაკვეთით დასაბეგრი ბაზის 500 000 ლარიან ზღვარს და შემოსავალი აღნიშნული წლის ბოლომდე დაექვემდებარა 3%-ით დაბეგვრას. ვინაიდან, ადგილი ჰქონდა მცირე ბიზნესის სტატუსის ფარგლებში, ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული ერთობლივი შემოსავლის ორი კალენდარული წლის მიხედვით, თითოეული წლის განმავლობაში 500 000 ლარიანი ზღვარის გადაჭარბებას, გადამხდელს მცირე ბიზნესის სტატუსი 2025 წლის 1 იანვრიდან გაუუქმდა და 2025 წლის იანვრიდან მცირე ბიზნესის სტატუსის ფარგლებში დეკლარირებული შემოსავალი დაექვემდებარა შემცირებას.
ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების, მათ შორის, აუდიტის დეპარტამენტის მიერ მიწოდებული ინფორმაციის და მხარეთა განმარტებების გათვალისწინებით, შემოსავლების სამსახურს მართლზომიერად მიაჩნია მცირე ბიზნესის სტატუსის ფარგლებში მიღებული შემოსავლისა და დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვის განსაზღვრა საკონტროლო-სალარო აპარატისა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების საფუძველზე, შემოსავალში არ იქნა გათვალისწინებული მხოლოდ მეწარმის ნათესავების ჩარიცხული თანხები. ასევე, საგადასახადო კოდექსის 89-ე მუხლზე დაყრდნობით, მცირე ბიზნესის სტატუსის გაუქმება 2025 წლის 1 იანვრიდან შეესაბამება კანონმდებლობის მოთხოვნებს.
ამასთან, შემოსავლების სამსახურმა აღნიშნა, რომ მომჩივანი საჩივარში ვერ უთითებს ფაქტობრივ და სამართლებრივ გარემოებებზე, თუ რა ნაწილში იქნა განსაზღვრული საგადასახადო ვალდებულებები არამართლზომიერად. ხოლო დავის წარმოების პროცესში არ ყოფილა წარდგენილი ისეთი მტკიცებულებები, რომლებიც შეცვლიდა საგადასახადო შემოწმებით დადგენილ გარემოებებს.
ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების და სამართლებრივი ნორმების გათვალისწინებით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ აუდიტის დეპარტამენტის მიერ საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია საგადასახადო კანონმდებლობის შესაბამისად და არ არსებობს საჩივრის აღნიშნულ ნაწილებში დაკმაყოფილების სამართლებრივი საფუძველი.
მომჩივნის არგუმენტაცია
არ ეთანხმება დღგ-ში განსაზღვრულ საგადასახადო ვალდებულებებს და განმარტავს, რომ საბანკო ანგარიშებზე შემოსული თანხის ნაწილი წარმოადგენს ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებულ შემოსავალს, ხოლო ნაწილი პირად გადმორიცხვებს. ვინაიდან არ აწარმოებდა ბუღალტერიას, არ ხდებოდა აღნიშნული თანხების გამიჯვნა. თუმცა ცხადია, პირად საბანკო ანგარიშზე ჩარიცხული ყველა თანხის ეკონომიკური საქმიანობის შედეგად მიღებულ შემოსავლად განხილვა არასამართლიანი და არალოგიკურიცაა, ვინაიდან დღეს-დღეისობით, გამარტივებული საბანკო ოპერაციების პირობებში, მრავალი სოციალური ურთიერთობისთვის საჭირო ტრანზაქციები ხორციელდება პირად საბანკო ანგარიშებზე. აქედან გამომდინარე, მზადყოფნას გამოთქვამს, გადაანგარიშების შემთხვევაში აუდიტორს მიაწოდოს სრულყოფილი ინფორმაცია, განუმარტოს თითოეული ტრანზაქცია შესაბამისი დოკუმენტური არგუმენტაციით და გაუმიჯნოს პირადი გადმორიცხვები ეკონომიკური საქმიანობის შედეგად მიღებული შემოსავლებისაგან, რაც საბოლოო ჯამში მოგვცემს ობიექტურ სურათს მეწარმის შემოსავლების შესახებ და შესაბამისად ობიექტური რაოდენობის თანხა განესაზღვრება ბიუჯეტში გადასახდელად. აგრეთვე მზად არის წარმოადგინოს სააღრიცხვო დოკუმენტაცია და აწყობილი საბუღალტრო პროგრამა, რის საფუძველზეც განხორციელდება შემოსავლების დამატებით შესწავლა ობიექტური სურათის მიღების მიზნით. ამასთან, წარმოდგენილი მასალა და ინვენტარიზაციის შედეგი შესაბამისობაში იქნება გადასახადის გადამხდელის რეალურ ეკონომიკურ საქმიანობასთან.
დავების განხილვის საბჭო
მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი ამ ნაწილში არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:
საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის პირველი და მე-3 ნაწილების მიხედვით:
1. გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სწორად და დროულად აღრიცხოს შემოსავლები და ხარჯები დოკუმენტურად დადასტურებულ მონაცემთა საფუძველზე, ამ თავით გათვალისწინებული მეთოდების გამოყენებით და მიაკუთვნოს იმ საანგარიშო პერიოდს, რომელშიც მოხდა მათი მიღება და გაწევა.
3. გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სრულად აღრიცხოს თავის საქმიანობასთან დაკავშირებული ყველა ოპერაცია, რათა გარანტირებული იყოს კონტროლი მათ დაწყებაზე, მიმდინარეობასა და დასრულებაზე.
საგადასახადო კოდექსის 49-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, საგადასახადო ორგანოებს უფლება აქვთ დამოუკიდებლად განსაზღვრონ გადასახადის გადამხდელის საგადასახადო ვალდებულების მოცულობა საგადასახადო ორგანოში არსებული ინფორმაციით (მათ შორის, გადასახადის გადამხდელის დანახარჯების შესახებ) ან შედარების მეთოდით – სხვა ამგვარი გადასახადის გადამხდელების შესახებ ინფორმაციის ანალიზის საფუძველზე, თუ გადასახადის გადამხდელი არ წარადგენს საგადასახადო კონტროლის განსახორციელებლად საჭირო სააღრიცხვო დოკუმენტაციას ან დადგენილი წესის დარღვევით აწარმოებს ბუღალტერიას, აგრეთვე ამ კოდექსით გათვალისწინებულ სხვა შემთხვევებში. საგადასახადო კოდექსის 61-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, საგადასახადო ორგანო უფლებამოსილია პირს დაარიცხოს გადასახადი თავის ხელთ არსებული ინფორმაციის საფუძველზე, თუ პირი მას არ წარუდგენს გადასახადის დასარიცხად საჭირო ინფორმაციას.
საგადასახადო კოდექსის 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, დღგ-ით დასაბეგრი ოპერაცია არის დასაბეგრი პირის მიერ საქართველოს ტერიტორიაზე ეკონომიკური საქმიანობის ფარგლებში ანაზღაურების სანაცვლოდ საქონლის მიწოდება.
საგადასახადო კოდექსის 163-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად:
1. საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის დღგ-ით დაბეგვრა ხორციელდება საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის მომენტში, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.
2. თუ თანხა სრულად ან ნაწილობრივ ანაზღაურებულია საქონლის მიწოდებამდე/მომსახურების გაწევამდე, ანაზღაურებული თანხის შესაბამისი დღგ-ის გადახდა ხორციელდება ანაზღაურების თანხის გადახდის საანგარიშო პერიოდის მიხედვით, გარდა ამ მუხლის მე-5 და მე-9 ნაწილებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.
საგადასახადო კოდექსის 164-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, დღგ-ით დასაბეგრი თანხა არის საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის სანაცვლოდ მიღებული/მისაღები ანაზღაურება დღგ-ის გარეშე, საქონლის/მომსახურების ფასთან პირდაპირ დაკავშირებული სუბსიდიის ჩათვლით. აღნიშნული დებულება გამოიყენება საქონლის/მომსახურების გაცვლის ოპერაციის (ბარტერული ოპერაციის) შემთხვევაშიც.
საგადასახადო შემოწმების აქტის მიხედვით, ვინაიდან მეწარმეს არ უფიქსირდებოდა დოკუმენტური რეალიზაცია და ინვენტარიზაციის შედეგად დადგენილია საშუალო შეწონილი ფასნამატი 10%-ის ოდენობით, საგადასახადო ორგანომ იხელმძღვანელა ინვენტარიზაციის შედეგებით. აღნიშნული ანალიზის შესაბამისად გამოვლინდა, რომ გადასახადის გადამხდელის მიერ რეალიზებული პროდუქციის თვითღირებულებამ შეადგინა 1 005 245 ლარი, ხოლო ამავე პერიოდში დეკლარირებულმა შემოსავალმა კი 1 039 539 ლარი. აღსანიშნავია, რომ ინვენტარიზაციის შედეგების საფუძველზე გაანგარიშებული შემოსავალი განსხვავდება გადასახადის გადამხდელის მიერ დეკლარირებული მონაცემისგან. აგრეთვე, გაანგარიშდა მეწარმის შემოსავალი საკონტროლო-სალარო აპარატსა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების შესაბამისად, რომელიც განსხვავდება ინვენტარიზაციის საფუძველზე გაანგარიშებული შემოსავლისგან. გამომდინარე აქედან, ვინაიდან გადამხდელს არ უფიქსირდებოდა დოკუმენტური რეალიზაცია, არ წარუდგენია სამეურნეო ოპერაციების ამსახველი ინფორმაცია-დოკუმენტაცია და შემოწმებისას ვერ მოხდა ერთეული საქონლის ჭრილში შეძენილი და რეალიზებული პროდუქციის იდენტიფიცირება, მეწარმის შემოსავალი გაანგარიშდა საკონტროლო-სალარო აპარატსა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების საფუძველზე.
ამასთან, საბჭოს სხდომაზე სადავო საკითხის ზეპირ განხილვაზე მოპასუხე ორგანოს წარმომადგენელმა განმარტა, რომ შემოწმებისას გადასახადის გადამხდელმა წარადგინა როგორც ფიზიკური პირის, ისე ინდივიდუალური მეწარმის სახელზე არსებული საბანკო ანგარიშების ამონაწერები. ფიზიკური პირის ანგარიშზე ფიქსირდებოდა ჩარიცხვები დანიშნულებით „პირადი გადარიცხვა“. განხორციელდა აღნიშნული პირების შესწავლა და გადამოწმება, ასევე სატელეფონო გასაუბრება, დადგინდა, რომ აღნიშნული პირების უმეტესი ნაწილი თავადაც რეგისტრირებულია ინდივიდუალურ მეწარმედ, ზოგიერთი ფიზიკური პირი წარმოადგენდა კომპანიის დამფუძნებლებს, აღნიშნული კომპანიები ეწევიან იმავე საქმიანობას, რასაც მომჩივანი. ამასთან, დასახელებული პირების ნაწილთან სატელეფონო საუბრების შედეგად გაირკვა, რომ მათ მიერ თანხების ჩარიცხვის მიზანი იყო შეძენილი ავტონაწილების წარმოშობილი ვალდებულების დაფარვა. შედეგად, მეწარმის შემოსავალში გათვალისწინებულია ფიზიკური პირის ანგარიშზე არსებული პირადი ჩარიცხვების უმეტესი და არა სრული ნაწილი, მაგ. მეწარმის ოჯახის წევრების მიერ ჩარიცხული თანხები გამიჯნულია და მათი მეწარმის შემოსავალში ჩართვა და შესაბამისი გადასახადებით დაბეგვრა არ მომხდარა.
საბჭო განმარტავს, რომ მიუხედავად იმისა, რომ მომჩივნის წარმომადგენლებს მიეცათ საჩივრის ზეპირ განხილვაში მონაწილეობის მიღების შესაძლებლობა, მათ, როგორც საჩივარში, ზოგადად ისაუბრეს და ვერ შეძლეს წარმოედგინათ სათანადო, გამაბათილებელი და საპირწონე არგუმენტები ან შესაბამისი რაიმე მტკიცებულება, რაც მათ მიერ დასახელებული არგუმენტების გათვალისწინების და შესაბამისად, შემოწმებისას, ზემოთ დასახელებული დადგენილი გარემოებების შეცვლის და შემოწმების აქტით დარიცხული თანხების შემცირების საფუძველი გახდებოდა.
მხარეთა არგუმენტების, სადავო საქმეზე არსებული მასალების შესწავლის/შეფასების და ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, საბჭოს მიაჩნია, რომ შესამოწმებელ პერიოდში შემოწმების შედეგად საკონტროლო-სალარო აპარატსა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების საფუძველზე დღგ-ით დასაბეგრი ბაზის განსაზღვრა მართებულია, შესაბამისად, არ არსებობს მომჩივნის არგუმენტების გათვალისწინების და საჩივრის ამ ნაწილში დაკმაყოფილების საფუძველი.
2. მცირე ბიზნესის სპეციალური დაბეგვრის რეჟიმის ფარგლებში (2023-2024 წლები) ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული ერთობლივი შემოსავლის 500 000 ლარიანი ზღვრის გადაჭარბებით და 2025 წლიდან მიღებული შემოსავლების მიხედვით საშემოსავლო გადასახადის გაანგარიშება
ფაქტების აღწერა
შემოსავლების სამსახურის გადასახადების ადმინისტრირების საინფორმაციო სისტემის მონაცემებისა და გადამხდელის საბანკო ამონაწერების დამუშავების შედეგად გამოვლინდა, რომ გადასახადის გადამხდელს შესამოწმებელ პერიოდში უფიქსირდება საქონლის რეალიზაციის შედეგად მიღებული დასაბეგრი შემოსავალი. გადასახადის გადამხდელი შესამოწმებელ პერიოდში სარგებლობს მცირე ბიზნესის სტატუსით და შემოსავლის დეკლარირებას ახდენს 1%-იანი განაკვეთით. საკონტროლოსალარო აპარატისა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების შედეგად გაანგარიშდა საშემოსავლო გადასახადით დასაბეგრი ბაზა, რომლის შედეგად დადგინდა, რომ გადასახადის გადამხდელმა 2023 წლის დეკემბრის თვეში გადააჭარბა 1%-იანი განაკვეთით დასაბეგრი ბაზის 500 000 ლარიან ზღვარს, შესაბამისად, დეკემბრის თვეში მიღებული შემოსავალი დაექვემდებარა 3%-იანი განაკვეთით დაბეგვრას. აგრეთვე, 2024 წლის ოქტომბრის თვეში ასევე გადააჭარბა 1%-იანი განაკვეთით დასაბეგრი ბაზის 500 000 ლარიან ზღვარს, შესაბამისად, შემოსავალი აღნიშნული წლის ბოლომდე დაექვემდებარა 3%-ით დაბეგვრას.
ვინაიდან ადგილი ჰქონდა მცირე ბიზნესის სპეციალური დაბეგვრის რეჟიმის ფარგლებში, ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული ერთობლივი შემოსავლის ორი კალენდარული წლის მიხედვით, თითოეული წლის განმავლობაში 500 000 ლარიანი ზღვარის გადაჭარბებას, გადასახადის გადამხდელს მცირე ბიზნესის სტატუსი 2025 წლის 1 იანვრიდან გაუუქმდა. 2025 წლის იანვრიდან მცირე ბიზნესის სტატუსის ფარგლებში დეკლარირებული შემოსავალი დაექვემდებარა შემცირებას. ბაზაში არსებული და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების შესაბამისად, გადამხდელის მიერ დეკლარირებული საშემოსავლო გადასახადით დასაბეგრი ბაზა განსხვავდება შემოწმებით დადგენილისგან. ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, წარმოეშვა საშემოსავლო გადასახადის გადახდის ვალდებულება. შედეგად, გადასახადის გადამხდელს დაერიცხა გადასახადი და დაეკისრა ჯარიმა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლის შესაბამისად.
შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების შინაარსი
გადმოცემულია პირველი დავის საგნის ნაწილში
მომჩივნის არგუმენტაცია
არ ეთანხმება საშემოსავლო გადასახადში განსაზღვრულ საგადასახადო ვალდებულებებს. ვინაიდან არ განხორციელებულა საბანკო ამონაწერში ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული და სხვა სახის ჩარიცხული თანხების გამიჯვნა, შემოწმებით დადგენილი ბრუნვა არ შეიცავს ზუსტ მონაცემებს, ზემოაღნიშნული არგუმენტაციიდან გამომდინარე, ყველა საბანკო ჩარიცხვა ავტომატურად ვერ ჩაითვლება დასაბეგრ შემოსავლად. 500 000 ლარიანი ზღვარის გადაჭარბება დადგენილია სავარაუდო გაანგარიშებით, რომელიც მხოლოდ საბანკო ამონაწერის საფუძველზეა განსაზღვრული. აღნიშნულიდან გამომდინარე, ითხოვს საშემოსავლო გადასახადით დასაბეგრი ბაზის ხელახალ გადაანგარიშებას და შემოსავლის 500 000 ლარზე გადაჭარბების ფაქტის დადგენას წარმოდგენილი დოკუმენტურად დადასტურებული შემოსავლისა და საბუღალტრო პროგრამის საფუძველზე.
დავების განხილვის საბჭო
მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი ამ ნაწილში არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:
საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის პირველი და მე-3 ნაწილების მიხედვით:
1. გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სწორად და დროულად აღრიცხოს შემოსავლები და ხარჯები დოკუმენტურად დადასტურებულ მონაცემთა საფუძველზე, ამ თავით გათვალისწინებული მეთოდების გამოყენებით და მიაკუთვნოს იმ საანგარიშო პერიოდს, რომელშიც მოხდა მათი მიღება და გაწევა.
3. გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სრულად აღრიცხოს თავის საქმიანობასთან დაკავშირებული ყველა ოპერაცია, რათა გარანტირებული იყოს კონტროლი მათ დაწყებაზე, მიმდინარეობასა და დასრულებაზე.
საგადასახადო კოდექსის 90-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად:
1. მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე პირის დასაბეგრი შემოსავალი იბეგრება 1 პროცენტით, გარდა ამ მუხლის მე-2 ნაწილით გათვალისწინებული შემთხვევისა.
2. მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე პირის დასაბეგრი შემოსავალი იბეგრება 3 პროცენტით, თუ ამ პირის ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებულმა მისმა ერთობლივმა შემოსავალმა 500 000 ლარს, ხოლო ღვინის ტურიზმის საქმიანობის სუბიექტისა და აგროტურისტული საქმიანობის სუბიექტის შემთხვევაში − 700 000 ლარს გადააჭარბა. მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე პირი ამ ნაწილის მიხედვით დადგენილი განაკვეთით იბეგრება შესაბამისი თვის (ერთობლივი შემოსავლის 500 000-ლარიანი ზღვრის, ხოლო ღვინის ტურიზმის საქმიანობის სუბიექტისა და აგროტურისტული საქმიანობის სუბიექტის შემთხვევაში − 700 000-ლარიანი ზღვრის გადაჭარბების დაფიქსირების თვის) დასაწყისიდან კალენდარული წლის დასრულებამდე.
საგადასახადო კოდექსის 91-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე პირი აწარმოებს აღრიცხვის სპეციალურ ჟურნალს. ამ ჟურნალის წარმოების (მათ შორის, ელექტრონული ფორმით წარმოების) წესი განისაზღვრება საქართველოს ფინანსთა მინისტრის ბრძანებით.
„სპეციალური დაბეგვრის რეჟიმების გამოყენების შესახებ“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2010 წლის 31 დეკემბრის №999 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქციის მე-13 მუხლის პირველი პუნქტის მიხედვით, მცირე ბიზნესის ერთობლივი შემოსავალი შედგება:
ა) შემოსავლისგან, რომელიც ექვემდებარება სპეციალური რეჟიმით დაბეგვრას და მოიცავს საქართველოში არსებული წყაროდან მიღებულ შემოსავალს, გარდა ამ მუხლის „ბ“ და „გ“ ქვეპუნქტებში აღნიშნული შემოსავლებისა და ხელფასის სახით მიღებული შემოსავლებისა;
ბ) შემოსავლისგან, რომელიც იბეგრება ჩვეულებრივი რეჟიმით და მოიცავს მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე მეწარმე ფიზიკური პირის მიერ „სპეციალური დაბეგვრის რეჟიმების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2010 წლის 29 დეკემბრის №415 დადგენილებით დამტკიცებული დანართი №5- ით განსაზღვრული შემოსავლების სახეების მიხედვით მიღებულ ერთობლივ შემოსავლებს;
გ) სხვა შემოსავლებისგან, რომელიც იბეგრება ჩვეულებრივი რეჟიმით, გარდა ამ პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტში აღნიშნული შემოსავლებისა.
„სპეციალური დაბეგვრის რეჟიმების გამოყენების შესახებ“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2010 წლის 31 დეკემბრის №999 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქციის მე-16 მუხლის თანახმად:
1. მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე პირი ვალდებულია აწარმოოს აღრიცხვის სპეციალური ჟურნალი ამ ბრძანებით დამტკიცებული „მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე პირების მიერ აღრიცხვის სპეციალური ჟურნალის ფორმისა და წარმოების წესის შესახებ“ ინსტრუქციის (დანართი №3) შესაბამისად.
2. მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე პირი ვალდებულია საქონლის/მომსახურების მიწოდების დროს მომხმარებლებთან ნაღდი ფულით ანგარიშსწორებისას შემოსავლები აღრიცხოს საკონტროლო-სალარო აპარატის გამოყენებით.
3. მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე პირი ვალდებულია საქონლის ტრანსპორტირებისას ან/და მიწოდებისას, საქართველოს საგადასახადო კოდექსით დადგენილ შემთხვევებში გამოიყენოს სასაქონლო ზედნადები.
4. მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე პირი, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც იგი რეგისტრირებულია დღგ-ის გადამხდელად, უფლებამოსილია არ აწარმოოს შემოსავლებისა და ხარჯების სხვაგვარად აღრიცხვა, გარდა ამ მუხლის პირველი-მე-3 პუნქტებით გათვალისწინებული მოთხოვნებისა.
საგადასახადო კოდექსის 89-ე მუხლის მე-2 ნაწილის ,,ა“ ქვეპუნქტის მიხედვით, მცირე ბიზნესის სტატუსი უქმდება, თუ პირის ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებულმა მისმა ერთობლივმა შემოსავალმა 2 კალენდარული წლის მიხედვით, თითოეული კალენდარული წლის განმავლობაში 500 000 ლარს, ხოლო ღვინის ტურიზმის საქმიანობის სუბიექტისა და აგროტურისტული საქმიანობის სუბიექტის შემთხვევაში − 700 000 ლარს გადააჭარბა. ამავე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, ამ მუხლის მე-2 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში მცირე ბიზნესის სტატუსი გაუქმებულად მიიჩნევა კალენდარული წლის მომდევნო წლის დასაწყისიდან.
საგადასახადო კოდექსის 93-ე მუხლის 11 ნაწილის მიხედვით, მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე პირის საგადასახადო დეკლარაციის საგადასახადო ორგანოსთვის წარდგენა და გადასახადის გადახდა ხორციელდება არაუგვიანეს საანგარიშო თვის მომდევნო თვის 15 რიცხვისა.
საგადასახადო კოდექსის მე-80 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, რეზიდენტი ფიზიკური პირის საშემოსავლო გადასახადით დაბეგვრის ობიექტია დასაბეგრი შემოსავალი, რომელიც განისაზღვრება, როგორც სხვაობა კალენდარული წლის განმავლობაში მიღებულ ერთობლივ შემოსავალსა და ამ პერიოდისათვის ამ კოდექსით გათვალისწინებული გამოქვითვების თანხებს შორის.
საგადასახადო კოდექსის მე-100 მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, რეზიდენტის ერთობლივი შემოსავალი შედგება საქართველოში არსებული წყაროდან და საქართველოს ფარგლების გარეთ მიღებული შემოსავლებისაგან. ამავე მუხლის მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, ერთობლივ შემოსავალს განეკუთვნება ეკონომიკური საქმიანობით მიღებული შემოსავლები, რომლებიც დაკავშირებული არ არის დაქირავებით მუშაობასთან. საგადასახადო კოდექსის 102-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის მიხედვით, ეკონომიკური საქმიანობით მიღებულ შემოსავლებს განეკუთვნება საქონლის/მომსახურების მიწოდებით მიღებული შემოსავლები.
შემოწმებისას დადგინდა, რომ გადასახადის გადამხდელს შესამოწმებელ პერიოდში უფიქსირდებოდა საქონლის რეალიზაციის შედეგად მიღებული დასაბეგრი შემოსავალი. გადასახადის გადამხდელი შესამოწმებელ პერიოდში სარგებლობს მცირე ბიზნესის სტატუსით და შემოსავლის დეკლარირებას ახდენს 1%-იანი განაკვეთით. საკონტროლო-სალარო აპარატისა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების შედეგად გაანგარიშდა საშემოსავლო გადასახადით დასაბეგრი ბაზა, რომლის შედეგად დადგინდა, რომ გადასახადის გადამხდელმა 2023 წლის დეკემბრის თვეში გადააჭარბა 1%-იანი განაკვეთით დასაბეგრი ბაზის 500 000 ლარიან ზღვარს, შესაბამისად, დეკემბრის თვეში მიღებული შემოსავალი დაექვემდებარა 3%-იანი განაკვეთით დაბეგვრას. აგრეთვე, 2024 წლის ოქტომბრის თვეში ასევე გადააჭარბა 1%-იანი განაკვეთით დასაბეგრი ბაზის 500 000 ლარიან ზღვარს, შესაბამისად, შემოსავალი აღნიშნული წლის ბოლომდე დაექვემდებარა 3%-ით დაბეგვრას. ვინაიდან ადგილი ჰქონდა მცირე ბიზნესის სპეციალური დაბეგვრის რეჟიმის ფარგლებში, ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული ერთობლივი შემოსავლის ორი კალენდარული წლის მიხედვით, თითოეული წლის განმავლობაში 500 000 ლარიანი ზღვარის გადაჭარბებას, გადასახადის გადამხდელს მცირე ბიზნესის სტატუსი 2025 წლის 1 იანვრიდან გაუუქმდა. 2025 წლის იანვრიდან მცირე ბიზნესის სტატუსის ფარგლებში დეკლარირებული შემოსავალი დაექვემდებარა შემცირებას. ბაზაში არსებული და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების შესაბამისად, გადამხდელის მიერ დეკლარირებული საშემოსავლო გადასახადით დასაბეგრი ბაზა განსხვავდება შემოწმებით დადგენილისგან. აღნიშნულის გათვალისწინებით, მეწარმეს წარმოეშვა საშემოსავლო გადასახადის გადახდის ვალდებულება. შედეგად დაერიცხა საშემოსავლო გადასახადი.
საბჭო განმარტავს, რომ მიუხედავად იმისა, რომ მომჩივნის წარმომადგენლებს მიეცათ საჩივრის ზეპირ განხილვაში მონაწილეობის მიღების შესაძლებლობა, მათ, როგორც საჩივარში, ზოგადად ისაუბრეს და ვერ შეძლეს წარმოედგინათ სათანადო, გამაბათილებელი და საპირწონე არგუმენტები ან შესაბამისი რაიმე მტკიცებულება, რაც მათ მიერ დასახელებული არგუმენტების გათვალისწინების და შესაბამისად, შემოწმებისას, ზემოთ დასახელებული დადგენილი გარემოებების შეცვლის და შემოწმების აქტით დარიცხული თანხების შემცირების საფუძველი გახდებოდა.
მხარეთა არგუმენტების, სადავო საქმეზე არსებული მასალების შესწავლის/შეფასების, ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით და პირველი დავის საგნიდან გამომდინარე, ვინაიდან გადასახადის გადამხდელს საკონტროლო-სალარო აპარატისა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების საფუძველზე, შესამოწმებელ პერიოდში უფიქსირდებოდა საქონლის რეალიზაციის შედეგად მიღებული დასაბეგრი შემოსავალი, რომლის შესაბამისი დაბეგვრა და დეკლარირება არ მოუხდენია, საბჭოს მიაჩნია, რომ საგადასახადო ორგანოს გადაწყვეტილება საშემოსავლო გადასახადით დასაბეგრი ბაზის განსაზღვრის თაობაზე მართებულია, არ არსებობს მომჩივნის არგუმენტების გათვალისწინების და საჩივრის ამ ნაწილში დაკმაყოფილების საფუძველი.
3. ქონების გადასახადში შეფარდებული სანქციის შემცირება
ფაქტების აღწერა
გადასახადის გადამხდელს შესამოწმებელ პერიოდში საკუთრებაში აქვს დასაბეგრი მოძრავი ქონება. ვინაიდან, გადასახადის გადამხდელი რეგისტრირებულია მცირე ბიზნესის სტატუსის მქონე ფიზიკურ პირად, აღნიშნული საქმიანობიდან მიღებული დასაბეგრი შემოსავლის 25% შედის ქონების გადასახადის გამოანგარიშების მიზნისათვის განსაზღვრა შემოსავალში, რაც მოცემულ შემთხვევაში ყოველი შესამოწმებელი პერიოდის ბოლოსთვის აჭარბებს დადგენილ ზღვარს. აღნიშნულიდან გამომდინარე, მეწარმე ვალდებული იყო მოეხდინა ქონების გადასახადის დეკლარირება, რაც არ მომხდარა. მეწარმის მიერ შესამოწმებელ პერიოდში საგადასახადო ორგანოში წარდგენილი ქონების გადასახადის წლიური დეკლარაციების მიხედვით, დასაბეგრი ქონების ღირებულება დეკლარირებული აქვს ნულოვანი მაჩვენებლით. შესწავლილ იქნა პირველადი საგადასახადო დოკუმენტები და გადასახადების ადმინისტრირების საინფორმაციო სისტემის მონაცემები. გადასახადის გადამხდელს, 2022 და 2023 წლების მონაცემებით, რეგისტრირებული აქვს მსუბუქი ავტომობილები. შემოწმებით გაანგარიშდა გადასახადის გადამხდელის საკუთრებაში რიცხული დასაბეგრი ქონების ღირებულება. შედეგად, მეწარმეს დაერიცხა ქონების გადასახადი და დაეკისრა ჯარიმა საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლის შესაბამისად.
შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების შინაარსი
შემოსავლების სამსახურმა იხელმძღვანელა საგადასახადო კოდექსის 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილით, 269-ე მუხლის პირველი ნაწილით, 270-ე მუხლის პირველი ნაწილით, ამავე მუხლის მე-2 ნაწილით, 272-ე მუხლის პირველი ნაწილით, 275-ე მუხლის პირველი, მე-2, 21 და 22 ნაწილებით, 291-ე მუხლის მიხედვით, 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილით.
შემოსავლების სამსახური განმარტავს, რომ გადასახადის გადამხდელის კეთილსინდისიერება უკავშირდება მის მიერ დაშვებულ შეცდომას, გადამხდელი კეთილსინდისიერია იმ შემთხვევაში თუ სამართალდარღვევა გამოწვეულია მის მიერ დაშვებული შეცდომით (არცოდნით). კეთილსინდისიერება გულისხმობს პირის სუბიექტურ დამოკიდებულებას მის მიერ ჩადენილი ქმედებისადმი. პირი მოქმედებს საპატიებელი შეცდომის პირობებში ანუ მან არ იცოდა და არც შეიძლებოდა სცოდნოდა, რომ ჩადიოდა აკრძალულ ქმედებას (სამართალდარღვევას). საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილის მიზანია საგადასახადო პასუხისმგებლობისგან გაათავისუფლოს პირი, რომელიც სამართლებრივი შეცდომის არეალში მოქმედებდა, რადგან სამართლებრივი შეცდომის დროს პირი არასწორად აფასებს ჩადენილი ქმედების სამართლებრივ არსს და ამ ქმედებით გამოწვეულ სამართლებრივ შედეგს.
შემოსავლების სამსახური მიუთითებს ფაქტობრივ გარემოებებზე, რომლის მიხედვით, გადასახადის გადამხდელს არასრულად ჰქონდა შესრულებული საგადასახადო ვალდებულებები, ამასთან, მომჩივანი ვერ უთითებს ფაქტობრივ და სამართლებრივ გარემოებებზე, რომლითაც დადასტურდება, რომ გადასახადის გადამხდელი საგადასახადო ვალდებულებების შესრულებისას მოქმედებდა საქმიანობისთვის დამახასიათებელი თანმდევი გულისხმიერებით, სამართლებრივი შეცდომის არეალში. შესაბამისად, საგადასახადო შემოწმების შედეგად დარიცხული სანქციის მიმართ შემოსავლების სამსახურს მიზანშეწონილად არ მიაჩნია საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილის გამოყენება.
მომჩივნის არგუმენტაცია
ითხოვს ქონების გადასახადში განსაზღვრულ საგადასახადო ვალდებულებებზე შეფარდებული სანქციის შემცირებას, რადგან გადამხდელისთვის უცნობი იყო წლის განმავლობაში მიღებული შემოსავლის ოდენობა. შემოსავლის სწორად გადაანგარიშების შემდეგ მზად არის აღნიშნულ ნაწილში შეასრულოს ვალდებულება დეკლარაციის წარდგენის გზით.
დავების განხილვის საბჭო
მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი ამ ნაწილში არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:
საგადასახადო კოდექსის 302-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მიხედვით, თუ ამ თავით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, დავების განხილვის საბჭო საჩივარს განიხილავს შემოსავლების სამსახურში გასაჩივრებული დავის საგნის ფარგლებში.
საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილის თანახმად, დავის განმხილველ ორგანოს უფლება აქვს, გაათავისუფლოს კეთილსინდისიერი გადასახადის გადამხდელი ამ კოდექსით გათვალისწინებული სანქციისაგან, თუ სამართალდარღვევა გამოწვეულია გადასახადის გადამხდელის შეცდომით/არცოდნით.
საბჭოს მიაჩნია, რომ განსახილველ შემთხვევაში ფაქტობრივი და სამართლებრივი გარემოებები არ იძლევა იმ ვარაუდის საფუძველს, რომ გადასახადის გადამხდელი კეთილსინდისიერად შეცდა, ან არ იყო მისთვის ცნობილი ისეთი გარემოება, რამაც მისი პასუხისმგებლობა გამოიწვია. მომჩივანი ვერ ამტკიცებს, რომ ჩადენილი სამართალდარღვევა გამოწვეულია არა მისი დაუდევრობით, არამედ საქმიანობისათვის დამახასიათებელი თანმდევი გულისხმიერების მიუხედავად.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილით საბჭოსთვის მინიჭებული უფლებამოსილების გამოყენების საფუძველი არ არსებობს.
საბჭომ იხელმძღვანელა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით და გადაწყვიტა:
1. საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;
2. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოში (ქ. თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი №64) ამ გადაწყვეტილების მომჩივნისთვის ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.
სადავო საკითხი
1. საკონტროლო-სალარო აპარატსა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების საფუძველზე დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვის გაზრდა;
2. მცირე ბიზნესის სპეციალური დაბეგვრის რეჟიმის ფარგლებში (2023-2024 წლები) ეკონომიკური საქმიანობიდან მიღებული ერთობლივი შემოსავლის 500 000 ლარიანი ზღვრის გადაჭარბებით და 2025 წლიდან მიღებული შემოსავლების მიხედვით საშემოსავლო გადასახადის გაანგარიშება;
3. ქონების გადასახადში შეფარდებული სანქციის შემცირება.
ფაქტობრივი გარემოებები
აუდიტის დეპარტამენტის მიერ ჩატარდა გადასახადის გადამხდელის საქმიანობის 1.01.2022 წლიდან 1.08.2025 წლამდე საანგარიშო პერიოდების კამერალური საგადასახადო შემოწმება. შემოწმების შედეგები აისახა აუდიტის დეპარტამენტის 13.11.2025 წლის საგადასახადო შემოწმების აქტში, რომლის საფუძველზე გამოიცა №26009 ბრძანება და №056-79 საგადასახადო მოთხოვნა, რაც გასაჩივრდა შემოსავლების სამსახურში. რომლის №624 ბრძანებით საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, რაც გასაჩივრდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში.
გადაწყვეტილება
საბჭოს მიაჩნია, რომ:
1.შესამოწმებელ პერიოდში შემოწმების შედეგად საკონტროლო-სალარო აპარატსა და საბანკო ამონაწერებში არსებული მონაცემების საფუძველზე დღგ-ით დასაბეგრი ბაზის განსაზღვრა მართებულია, შესაბამისად, არ არსებობს მომჩივნის არგუმენტების გათვალისწინების და საჩივრის ამ ნაწილში დაკმაყოფილების საფუძველი.
2.საგადასახადო ორგანოს გადაწყვეტილება საშემოსავლო გადასახადით დასაბეგრი ბაზის განსაზღვრის თაობაზე მართებულია, არ არსებობს მომჩივნის არგუმენტების გათვალისწინების და საჩივრის ამ ნაწილში დაკმაყოფილების საფუძველი.
3. საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილით საბჭოსთვის მინიჭებული უფლებამოსილების გამოყენების საფუძველი არ არსებობს.
დასაბუთება
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭო გადაწყვეტილების დასაბუთებისას ეყრდნობა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შემდეგ ნორმებს: 88(1); 89(1.2,,ა“); 90(1.2); 91(1); 93(11); 153(1,,ა“); 158(1); 159(1 „ა“ და ,,ბ“); 163(1.2); 164(1); 269(7);