ბრძანება N 1558
📜 საკანონმდებლო ნორმები
📄 სრული ტექსტი
N 1558
29 იანვარი 2026
ბ რ ძ ა ნ ე ბ ა
ფ/პ ---ს (პ/ნ ---)
(ფაქტ. მის.: ---) 2025 წლის 30 დეკემბრის
საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის თაობაზე
შემოსავლების სამსახურმა დავების განხილვის საბჭოს 2026 წლის 28 იანვრის სხდომაზე (ოქმი №7) განიხილა ფ/პ ---ს (პ/ნ ---) 2025 წლის 30 დეკემბრის №99718/1/2025 საჩივარი, შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2025 წლის 2 დეკემბრის №035-12 საგადასახადო მოთხოვნასთან დაკავშირებით.
სადავო საკითხი:
გადასახადის გადამხდელი აცხადებს, რომ საგადასხაადო შემოწმების აქტით არა არის გათვალისწინებული შესრულებულ სამუშაოებზე გათვალისწინებული სახელფასო ფონდი. აღნიშნავს, რომ არ ყავდა კვალიფიციური ბუღალტერი და არ არის დეკლარირებული დაქირავებულ პირებზე გაცემული თანხები. განმარტავს, რომ რეალურად დაქირავებული პირები, რომლებსაც გააჩნიათ მაღალმთიან რეგიონში მუდმივად მცხოვრები პირის სტატუსი 6000 ლარამდე მიღებულ შემოსავლებზე სარგებლობენ საგადასახადო შეღავათით. ითხოვს მისი არგუმენტების გათვალისწინებით დარიცხული თანხების გადაანგარიშებას.
ფაქტობრივი გარემოებები:
საქმის მასალებით დგინდება, რომ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2025 წლის 20 ოქტომბრის №22540 ბრძანების საფუძველზე ჩატარდა ფ/პ ---ს (პ/ნ ---) საქმიანობის კამერალური საგადასახადო შემოწმება. შესამოწმებელ პერიოდად განისაზღვრა 2022 წლის პირველი იანვრიდან 2025 წლის პირველ სექტემბრამდე საანგარიშო პერიოდები. საგადასახადო შემოწმების შედეგებზე 2025 წლის 28 ნოემბერს შედგა საგადასახადო შემოწმების აქტი, გამოიცა 2025 წლის პირველი დეკემბრის №26340 ბრძანება და 2 დეკემბრის №035-12 საგადასახადო მოთხოვნა, რომლის საფუძველზე გადასახადის გადამხდელს დამატებით გადასახდელად განესაზღვრა სულ 94 641 ლარი, მათ შორის გადასახადი 44 812 ლარი, ჯარიმა 24 073 ლარი და საურავი 25 756 ლარი.
საგადასახადო შემოწმების აქტის მიხედვით, საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია შემდეგი გარემოებით:
გადამხდელის ძირითად საქმიანობას წარმოადგენდა სახელმწიფო ტენდერების შესყიდვა და სარემონტო სამუშაოების მომსახურების გაწევა. --- დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრირებულია 2016 წლის 3 ოქტომბერს. შემოწმების მიერ შესწავლილ იქნა გადამხდელის მიერ მოწოდებული საბანკო ამონაწერები, სახელმწიფო შესყიდვების სააგენტოს ელექტრონული სისტემის მონაცემები და დადგინდა, რომ პირი არ ახორციელებდა შემოსავლების სრულად დეკლარირებას. მის მიერ სრულად იქნა ჩათვლილი ადგილობრივი შესყიდვებიდან წარმოქმნილი დღგ. შემოწმების მიერ, საბანკო ამონაწერებისა და მომსახურების შესრულებაზე გამოწერილი მიღება-ჩაბარების აქტების ანალიზის შესაბამისად, განხორციელდა დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვის გაანგარიშება. სულ საქმიანობიდან ჩარიცხულმა თანხამ შეადგინა 254 895 ლარი. შედეგად, შემოწმებით, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 159-ე, 160-ე, 1601 , მე-80 და 81-ე მუხლების თანახმად, დაზუსტდა დღგ-ის დეკლარაციები და 2022 წლის საშემოსავლო გადასახადის წლიური დეკლარაცია. შესაბამისად, პირს დაერიცხა დღგ, საშემოსავლო გადასახადი და საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლით განსაზღვრული ჯარიმა.
შემოსავლების სამსახურმა განიხილა წარმოდგენილი საჩივარი და მიიჩნია, რომ გადასახადის გადამხდელის მოთხოვნა არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 302-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, დავის განმხილველი ორგანო საჩივარს განიხილავს მხოლოდ მომჩივნის მოთხოვნის ფარგლებში.
ხოლო მე-6 ნაწილის მიხედვით, დავის განმხილველ ორგანოებს უფლება აქვთ, საჩივარი განიხილონ დისტანციურად, ტექნიკურ საშუალებათა გამოყენებით. მათ ასევე უფლება აქვთ, საჩივარი განიხილონ მომჩივნის დაუსწრებლად, თუ საქმეში არსებული მასალებიდან სრულად დგინდება დავის საგანთან დაკავშირებული ფაქტობრივი გარემოებები.
სადავო საკითხთან დაკავშირებით, შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, რომლის თანახმად, გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სწორად და დროულად აღრიცხოს შემოსავლები და ხარჯები დოკუმენტურად დადასტურებულ მონაცემთა საფუძველზე, ამ თავით გათვალისწინებული მეთოდების გამოყენებით და მიაკუთვნოს იმ საანგარიშო პერიოდს, რომელშიც მოხდა მათი მიღება და გაწევა. ხოლო, ამავე მუხლის მე3 ნაწილის თანახმად, გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სრულად აღრიცხოს თავის საქმიანობასთან დაკავშირებული ყველა ოპერაცია, რათა გარანტირებული იყოს კონტროლი მათ დაწყებაზე, მიმდინარეობასა და დასრულებაზე. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 61-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, საგადასახადო ორგანო უფლებამოსილია პირს დაარიცხოს გადასახადი თავის ხელთ არსებული ინფორმაციის საფუძველზე, თუ პირი მას არ წარუდგენს გადასახადის დასარიცხად საჭირო ინფორმაციას საგადასახადო კოდექსის 79-ე მუხლის „ა“ ქვეპუნქტის მიხედვით, საშემოსავლო გადასახადის გადამხდელია რეზიდენტი ფიზიკური პირი.
ამავე კოდექსის მე-80 მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, რეზიდენტი ფიზიკური პირის საშემოსავლო გადასახადით დაბეგვრის ობიექტია დასაბეგრი შემოსავალი, რომელიც განისაზღვრება, როგორც სხვაობა კალენდარული წლის განმავლობაში მიღებულ ერთობლივ შემოსავალსა და ამ პერიოდისათვის ამ კოდექსით გათვალისწინებული გამოქვითვების თანხებს შორის.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-100 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, რეზიდენტის ერთობლივი შემოსავალი შედგება საქართველოში არსებული წყაროდან და საქართველოს ფარგლების გარეთ მიღებული შემოსავლებისაგან. ამავე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, ერთობლივ შემოსავალს განეკუთვნება ნებისმიერი ფორმით ან/და საქმიანობით მიღებული შემოსავალი, კერძოდ:
ა) ხელფასის სახით მიღებული შემოსავლები;
ბ) ეკონომიკური საქმიანობით მიღებული შემოსავლები, რომლებიც დაკავშირებული არ არის დაქირავებით მუშაობასთან;
გ) სხვა შემოსავლები, რომლებიც დაკავშირებული არ არის დაქირავებით მუშაობასთან და ეკონომიკურ საქმიანობასთან.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 102-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის მიხედვით, ეკონომიკური საქმიანობით მიღებულ შემოსავლებს განეკუთვნება საქონლის/მომსახურების მიწოდებით მიღებული შემოსავლები. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 105-ე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილების მიხედვით, ერთობლივი შემოსავლიდან გამოიქვითება ყველა ხარჯი, რომელიც დაკავშირებულია მის მიღებასთან, გარდა იმ ხარჯებისა, რომლებიც ამ კოდექსის თანახმად გამოქვითვას არ ექვემდებარება. ამასთან, თუ საქართველოს საგადასახადო კოდექსით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, ყველა ხარჯი დოკუმენტურად უნდა იყოს დადასტურებული.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 106-ე მუხლის ,,ა” ქვეპუნქტის თანახმად, ერთობლივი შემოსავლიდან არ გამოიქვითება ის ხარჯები, რომლებიც არ არის დაკავშირებული ეკონომიკურ საქმიანობასთან.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 72-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, პირველადი საგადასახადო დოკუმენტი არის წერილობითი დოკუმენტი, რომლითაც შესაძლებელია სამეურნეო ოპერაციის მონაწილე მხარეთა იდენტიფიცირება, აქვს თარიღი და მოიცავს მიწოდებული საქონლის/გაწეული მომსახურების ჩამონათვალსა და ღირებულებას.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 158-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, დღგ-ით დასაბეგრ პირად (შემდგომ - დასაბეგრი პირი) განიხილება ნებისმიერი პირი, რომელიც ნებისმიერ ადგილზე დამოუკიდებლად ახორციელებს ნებისმიერი სახის ეკონომიკურ საქმიანობას, მიუხედავად ამ საქმიანობის მიზნისა და შედეგისა. საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ და ,,ბ“ ქვეპუნქტების თანახმად, დღგ-ით დასაბეგრი ოპერაციებია, დასაბეგრი პირის მიერ საქართველოს ტერიტორიაზე ეკონომიკური საქმიანობის ფარგლებში ანაზღაურების სანაცვლოდ საქონლის მიწოდება/ მომსახურების გაწევა.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 163-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად:
1. საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის დღგ-ით დაბეგვრა ხორციელდება საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის მომენტში, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.
2. თუ თანხა სრულად ან ნაწილობრივ ანაზღაურებულია საქონლის მიწოდებამდე/მომსახურების გაწევამდე, ანაზღაურებული თანხის შესაბამისი დღგ-ის გადახდა ხორციელდება ანაზღაურების თანხის გადახდის საანგარიშო პერიოდის მიხედვით, გარდა ამ მუხლის მე-5 და მე-9 ნაწილებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 164-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, დღგ-ით დასაბეგრი თანხა არის საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის სანაცვლოდ მიღებული/მისაღები ანაზღაურება დღგ-ის გარეშე, საქონლის/მომსახურების ფასთან პირდაპირ დაკავშირებული სუბსიდიის ჩათვლით. აღნიშნული დებულება გამოიყენება საქონლის/მომსახურების გაცვლის ოპერაციის (ბარტერული ოპერაციის) შემთხვევაშიც.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვალდებულებათა შეუსრულებლობის ან არაჯეროვნად შესრულების შემთხვევაში გადასახადის გადამხდელს ეკისრება ამ კოდექსით ან/და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით გათვალისწინებული პასუხისმგებლობა. გადასახადის გადამხდელის მიერ მიწოდებული საბანკო ამონაწერებისა და სახელმწიფო შესყიდვების სააგენტოს ერთიანი ელექტრონული სისტემის მონაცემების შესწავლის შედეგად საგადასახადო შემოწმებით დადგენილია, რომ პირი არ ახორციელებდა შემოსავლების სრულად დეკლარირებას. შედეგად, შემოწმებით, საბანკო ამონაწერებისა და მომსახურების შესრულებაზე გამოწერილი მიღება-ჩაბარების აქტების შესაბამისად განისაზღვრა პირის ერთობლივი შემოსავალი და დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვა, რამაც თავის მხრივ გამოიწვია დღგ-ის და საშემოსავლო გადასახადის დარიცხვა.
გადასახადის გადამხდელის არგუმენტთან მიმართებით, შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 82-ე მუხლის მე-2 ნაწილის ,,გ“ ქვეპუნქტზე, რომლის თანახმად, საშემოსავლო გადასახადით არ იბეგრება მაღალმთიან დასახლებაში მუდმივად მცხოვრები პირის სტატუსის მქონე პირის მიერ მაღალმთიან დასახლებაში საქმიანობით კალენდარული წლის განმავლობაში მიღებული 6 000 ლარამდე დასაბეგრი შემოსავალი, გარდა საბიუჯეტო ორგანიზაციიდან და სახელმწიფოს მიერ ან მუნიციპალიტეტის მიერ დაფუძნებული სამედიცინო დაწესებულებიდან ხელფასის სახით მიღებული შემოსავლისა და აღნიშნავს, რომ არც შემოწმების პროცესში და არც დავის წარმოების ეტაპზე არ იდენტიფიცირდება შეღავათით მოსარგებლე პირების შესახებ ინფორმაცია.
შემოსავლების სამსახური ყურადღებას ამახვილებს აუდიტის დეპარტამენტის მიერ მოწოდებულ ინფორმაციაზე, რომლითაც ირკვევა, რომ შემოწმების პროცესში წარდგენილი საბანკო ამონაწერების მიხედვით არ ფიქსირდება დაქირავებულ თანამშრომლებზე ხელფასის გაცემა, შემმოწმებლის განმარტებით, არც შემოწმების პროცესში გამხდარა სადავო გარემოება მაღალმთიან დასახლებაში მუდმივად მცხოვრები პირის სტატუსის მქონე პირის მიერ მაღალმთიან დასახლებაში საქმიანობით კალენდარული წლის განმავლობაში მიღებულ შემოსავალთან დაკავშირებით დადგენილი შეღავათის გამოყენების საკითხი.
აგრეთვე, აუდიტის დეპარტამენტის მიერ მოწოდებული ინფორმაციით დგინდება, რომ შემოწმების მიერ ერთობლივი შემოსავლიდან გამოსაქვით ხარჯებში გათვალისწინებულ იქნა ყველა დოკუმენტურად დადასტურებული ხარჯი, კერძოდ, ხელფასი 12 000 ლარი, რაც ასევე დეკლარირებული იყო გადამხდელის მიერ და შეძენილი სმფ-ების ხარჯი, რომელმაც შეადგინა 86 959 ლარი (დეკლარირებული ჰქონდა 75 760 ლარი). ამასთან, შემოსავლების სამსახური აღნიშნავს, რომ მომჩივანი წარმოდგენილ საჩივარში ვერ უთითებს ფაქტობრივ და სამართლებრივ გარემოებებზე თუ რა ნაწილში იქნა საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრული არამართლზომიერად და დავის წარმოების პროცესშიც არ აქვს წარმოდგენილი ისეთი არგუმენტები/მტკიცებულებები (დავის წარმოების პროცესში გადასახადის გადამხდელს სატელეფონო კომუნიკაციით მოეთხოვა წარმოედგინა მისი არგუმენტაციის შესაბამისი მტკიცებულებები), რომლებიც შეცვლიდა საგადასახადო შემოწმების აქტით დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს.
ზემოაღნიშნული სამართლებრივი ნორმებისა და დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ შემოწმების მიერ საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია საგადასახადო კანონმდებლობის მოთხოვნათა დაცვით, წარმოდგენილი საჩივარი დაუსაბუთებელია და არ უნდა დაკმაყოფილდეს.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის საფუძველზე,ვ ბ რ ძ ა ნ ე ბ:
1. ფ/პ ---ს (პ/ნ ---) საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;
2. აღნიშნული ბრძანება შეიძლება გასაჩივრდეს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში (მის.: ქ. თბილისი, ვახტანგ გორგასლის ქ. №16) ან სასამართლოში (მის.: ქ. თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი №64), საქართველოს საგადასახადო კოდექსის XIV კარით დადგენილი წესის შესაბამისად, ამ ბრძანების ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.
სადავო საკითხი
გადასახადის გადამხდელი აცხადებს, რომ საგადასხაადო შემოწმების აქტით არა არის გათვალისწინებული შესრულებულ სამუშაოებზე გათვალისწინებული სახელფასო ფონდი.თხოვს მისი არგუმენტების გათვალისწინებით დარიცხული თანხების გადაანგარიშებას.
ფაქტობრივი გარემოებები
გადამხდელის ძირითად საქმიანობას წარმოადგენდა სახელმწიფო ტენდერების შესყიდვა და სარემონტო სამუშაოების მომსახურების გაწევა. დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრირებულია 2016 წლის 3 ოქტომბერს. შემოწმების მიერ შესწავლილ იქნა გადამხდელის მიერ მოწოდებული საბანკო ამონაწერები, სახელმწიფო შესყიდვების სააგენტოს ელექტრონული სისტემის მონაცემები და დადგინდა, რომ პირი არ ახორციელებდა შემოსავლების სრულად დეკლარირებას. მის მიერ სრულად იქნა ჩათვლილი ადგილობრივი შესყიდვებიდან წარმოქმნილი დღგ. შემოწმების მიერ, საბანკო ამონაწერებისა და მომსახურების შესრულებაზე გამოწერილი მიღება-ჩაბარების აქტების ანალიზის შესაბამისად, განხორციელდა დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვის გაანგარიშება. სულ საქმიანობიდან ჩარიცხულმა თანხამ შეადგინა 254 895 ლარი. შედეგად, შემოწმებით, დაზუსტდა დღგ-ის დეკლარაციები და 2022 წლის საშემოსავლო გადასახადის წლიური დეკლარაცია. შესაბამისად, პირს დაერიცხა დღგ, საშემოსავლო გადასახადი და ჯარიმა.
გადაწყვეტილება
შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ შემოწმების მიერ საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია საგადასახადო კანონმდებლობის მოთხოვნათა დაცვით, წარმოდგენილი საჩივარი დაუსაბუთებელია და არ უნდა დაკმაყოფილდეს.
დასაბუთება
შემოსავლების სამსახურის დავების განხილვის საბჭო გადაწყვეტილების დასაბუთებისას ეყრდნობა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შემდეგ ნორმებს: 102 (1); 105 (1,2); 106 (ა); 72; 159 (1); 163 (1,2); 164 (1); 82 ( 2, გ).