გადაწყვეტილება № 26910/2/2026

№ 26910/2/2026

15 აპრილი 2026

გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა

 

მომჩივანი: შპს „------“ (ს/ნ -----)

მოპასუხე: აუდიტის დეპარტამენტი

 

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭომ, 27.03.2026 წელს განიხილა და მიიღო გადაწყვეტილება შპს „---“-ს 16.03.2026 წელს რეგისტრირებულ საჩივარზე (რეგისტრაციის №26910/2/2026).

 

დავის საგანი:

1. საგადასახადო ვალდებულების გაანგარიშება არაპირდაპირი მეთოდით და გამოყენებული ფასნამატის ოდენობა;

2. მომწოდებლებისათვის გადახდილი ავანსის თანხის, რომლის შესაბამისი საქონლის მიღების/ავანსის თანხის დაბრუნების ფაქტიც არ იქნება დადასტურებული, დირექტორზე გაცემულ ხელფასად განხილვა.

 

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება:

1. აუდიტის დეპარტამენტის 24.12.2025 წლის №005-244 საგადასახადო მოთხოვნა;

2. შემოსავლების სამსახურის 23.02.2026 წლის №3983 ბრძანება.

 

დარიცხული თანხა: 2 056 584,45 ლარი.

მათ შორის:

გადასახადი - 1 219 179,35

დღგ - 599 016,75

საშემოსავლო გადასახადი - 620 162,60

ჯარიმა - 606 183,00

საურავი - 231 222,10

 

პროცედურული გარემოებები

მომჩივნის საქმიანობაა შერეული საყოფაცხოვრებო საქონლით საბითუმო ვაჭრობა (ქვაბები, ტაფები, წვრილი საყოფაცხოვრებო ტექნიკა და სხვა) ლოჭინის ხევის ტერიტორიაზე არსებული საწყობიდან. გადასახადის გადამხდელად და დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრირებულია 22.06.2021 წელს.

აუდიტის დეპარტამენტის 23.12.2025 წლის კამერალური საგადასახადო შემოწმების აქტით შემოწმებულია მომჩივნის საქმიანობის 1.01.2022 წლიდან 1.11.2025 წლამდე პერიოდი. შემოწმების აქტის საფუძველზე გადასახადის გადამხდელს წარედგინა აუდიტის დეპარტამენტის 24.12.2025 წლის №005-244 საგადასახადო მოთხოვნა, რაც გასაჩივრდა შემოსავლების სამსახურში.

შემოსავლების სამსახურის 23.02.2026 წლის №3983 ბრძანებით საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, რაც გასაჩივრდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში.

 

სადავო საკითხები:

1. საგადასახადო ვალდებულების გაანგარიშება არაპირდაპირი მეთოდით და გამოყენებული ფასნამატის ოდენობა

ფაქტების აღწერა/დარიცხვის საფუძვლები

გადასახადის გადამხდელს შემოწმების პროცესში არ წარუდგენია ბუღალტერია არც ელექტრონული და არც მატერიალური ფორმით. 24.11.2025 წელს საწარმოში მონიტორინგის დეპარტამენტის მიერ ჩატარებული ინვენტარიზაციის შედეგად დადგინდა სმფ-ის ნაშთი საბაზრო ღირებულებით 2 131 494 ლარი, დეკლარირებული ფასნამატი შესამოწმებელ პერიოდში შეადგენს 26%-ს.

შემოწმების პროცესში ანალიზი ჩაუტარდა კომპანიის დოკუმენტურ რეალიზაციას, კერძოდ, იდენტური საქონლის კოდებით შეძენილი და რეალიზებული საქონლის დოკუმენტურმა ფასნამატმა შეადგინა 84%. საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის "ა" და "ბ.გ" ქვეპუნქტების საფუძველზე არაპირდაპირი მეთოდით განისაზღვრა შესამოწმებელ პერიოდში რეალიზებული პროდუქციის თვითღირებულება და დასაბეგრი ბაზა. კერძოდ, დოკუმენტური შეძენების, ინვენტარიზაციის შედეგებისა და დოკუმენტური ფასნამატის მიხედვით გაანგარიშდა რპთ და შესაბამისი დასაბეგრი ბრუნვა გადანაწილდა შესამოწმებელ პერიოდზე დეკლარირებული ბრუნვის პროპორციულად, რამაც გაზარდა დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვები შესაბამისი საანგარიშო პერიოდების მიხედვით.

გადასახადის გადამხდელის განმარტებით, სალაროს საწყისი და საბოლოო ნაშთები, დებიტორული დავალიანების საწყისი და საბოლოო ნაშთები და ასევე საწყისი კრედიტორული დავალიანებაც 0-ის ტოლია. ფაქტობრივი გარემოებიდან გამომდინარე, საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის "ა" და "ბ.გ" ქვეპუნქტების მიხედვით, დასაბეგრი ობიექტი განისაზღვრა არაპირდაპირი მეთოდით. კერძოდ, ფულადი სახსრების მოძრაობის ანალიზის შედეგად, შემოსავალი განისაზღვრა არაპირდაპირი მეთოდით მიღებული შემოსავლის და გადასახადების ადმინისტრირების საინფორმაციო სისტემიდან და საბანკო ამონაწერებიდან მიღებული ინფორმაციების მიხედვით, ხოლო ხარჯებში გათვალისწინებულია დოკუმენტური მტკიცებულებები. პერიოდის ბოლოსთვის გამოვლენილი განკარგვადი თანხა, შემოსავლების სამსახურის 2019 წლის 8 ივლისის №22708 ბრძანების - ,,ცალკეულ შემთხვევებში პირის საგადასახადო ვალდებულებების განსაზღვრის მიზნით მეთოდური მითითებების დამტკიცების თაობაზე" - საფუძველზე დამტკიცებული მეთოდური მითითების თანახმად, განხილულ იქნა საზოგადოების დირექტორზე გაცემულ ხელფასად და დაიბეგრა საგადასახადო კოდექსის 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის "ა" ქვეპუნქტის შესაბამისად გადახდის წყაროსთან.

ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალიწინებით, გადასახადის გადამხდელს დაერიცხა დღგ და საშემოსავლო გადასახადი და დაეკისრა საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლის მეორე ნაწილით გათვალისწინებული ჯარიმა.

 

შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების შინაარსი

შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საგადასახადო კოდექსის 302-ე მუხლის მე-6 ნაწილზე, 136-ე მუხლის მე-3 ნაწილზე, 49-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტზე, 61-ე მუხლის მე-3 ნაწილზე, 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტზე, 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტებზე, 163-ე მუხლის პირველ და მე-2 ნაწილებზე, 164-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 73-ე მუხლის მე-9 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტზე, 101-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის ,,ა“ ქვეპუნქტზზე და მე-2 ნაწილის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტებზე და 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე.

შემოსავლების სამსახური აღნიშნავს, რომ საჩივრის განხილვა საგადასახადო ორგანოში ჩაინიშნა გადამხდელის მონაწილეობით, თუმცა მომჩივანი არ გამოცხადდა საჩივრის ზეპირ განხილვაზე და სატელეფონო კომუნიკაციისას თანხმობა განაცხადა საჩივრის მისი მონაწილეობის გარეშე განხილვაზე.

შემოწმებით დადგენილი ფაქტობრივი და იმ გარემოებების გათვალისწინებით, რომ გადასახადის გადამხდელს დავის წარმოების პროცესშიც არ აქვს წარმოდგენილი ისეთი არგუმენტები/მტკიცებულებები, რომლებიც შეცვლიდა საგადასახადო შემოწმების აქტით დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს, შემოსავლების სამსახური მიიჩნევს, რომ მართლზომიერად განხორციელდა არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენებით რეალიზებული პროდუქციის თვითღირებულებაზე შემოწმებით განსაზღვრული დოკუმენტური ფასნამატის გავრცელება.

ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების და სამართლებრივი ნორმების გათვალისწინებით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ აუდიტის დეპარტამენტის მიერ საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია საგადასახადო კანონმდებლობის შესაბამისად და არ არსებობს საჩივრის აღნიშნულ ნაწილში დაკმაყოფილების სამართლებრივი საფუძველი.

 

მომჩივნის არგუმენტაცია

შემოწმების შედეგად განხორციელებული დარიცხვა უსამართლოა, ვინაიდან მთლიანი შემოსავლის 50% რეალიზებულია სასაქონლო ზედნადებებით, რის მიხედვითაც სამართლიანად არის შესაძლებელი ანალიზის განხორციელება. შესაბამისად სამართლიანი შედეგის მიღების მიზნით შემოწმების მიერ ანალიზი უნდა განხორციელდეს ზემოაღნიშნულ კომპანიებზე რეალიზაციის ოპერაციების გაუთვალისწინებლად. არ არის გათვალისწინებული საქონლის სახეობების და კატეგორიების განსხვავებულობა, აღნიშნული სახეობების და კატეგორიების ფასნამატის განსაზღვრა სახეობების და კატეგორიების მიხედვით იძლევა უფრო სამართლიანი ანალიზის შესაძლებლობას, რასთან დაკავშირებითაც მომჩივანი ითხოვს მიეცეს საშუალება შემმოწმებლებს წარუდგინოს სახეობების და კატეგორიების მიხედვით დოკუმენტურად დადასტურებული რეალიზაციების და თვითღირებულების ამსახველი მონაცემების დამადასტურებელი ინფორმაცია/დოკუმენტაცია და შემმოწმებლებს დაევალოს მათ მიერ წარდგენილი ინფორმაციის შესწავლის შედეგების გათვალისწინებით განახორციელოს ფასნამატების გაანგარიშება სახეობებისა და შესაბამისი ჯგუფების მიხედვით ცალ-ცალკე.

აღნიშნული საკითხების გათვალისწინების შემდგომ მათი გაანგარიშებით რჩება არაარსებითი სხვაობა. რაც შეეხება საშემოსავლო გადასახადი ნაწილში 2019 წლის 8 ივლისის №22708 ბრძანებით და მასში შესული ცვლილებით დამტკიცებული მეთოდური მითითების თანახმად დარიცხულ თანხებს. აღნიშნულ მომწოდებლებთან მიმდინარეობს მოლაპარაკება თანხის დაბრუნების ნაწილში საქონლის მოწოდების კუთხით და დავის განხილვის პერიოდში მოწოდებულ იქნება დამატებითი დოკუმენტაცია. ასევე აღნიშნულთან დაკავშირებით მიზანშეწონილია კომპანიაში დამფუძნებლის მიერ შემოტანილი თანხების დაანგარიშება, რის მიხედვითაც უნდა განისაზღვროს საშემოსავლო გადასახადის ნაწილში განხორციელებული დარიცხვა.

აღნიშნული არგუმენტების გათვალისწინებით უნდა გაუქმდეს სსიპ შემოსავლების სამსახურის 2026 წლის 23 თებერვლის ბრძანება №3983 და დაევალოს შემმოწმებლებს კომპანიის შემოსავლები გაიანგარიშოს წარმოდგენილი ინფორმაციების საფუძველზე.

 

დავების განხილვის საბჭო

მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი ამ ნაწილში არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სრულად აღრიცხოს თავის საქმიანობასთან დაკავშირებული ყველა ოპერაცია, რათა გარანტირებული იყოს კონტროლი მათ დაწყებაზე, მიმდინარეობასა და დასრულებაზე.

საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს, პირის საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვროს არაპირდაპირი მეთოდების გამოყენებით (აქტივების სიდიდის, საოპერაციო შემოსავლებისა და ხარჯების, პირის შესახებ ინფორმაციის მისი საქმიანობის სხვა საგადასახადო პერიოდთან ან სხვა ამგვარი გადასახადის გადამხდელის შესახებ მონაცემების შედარების, აგრეთვე სხვა მსგავსი ინფორმაციის ანალიზის საფუძველზე) თუ პირს არ აქვს სააღრიცხვო დოკუმენტაცია ან სააღრიცხვო დოკუმენტაციით შეუძლებელია დაბეგვრის ობიექტის დადგენა.

საგადასახადო კოდექსის 158-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, დღგ-ით დასაბეგრ პირად (შემდგომ - დასაბეგრი პირი) განიხილება ნებისმიერი პირი, რომელიც ნებისმიერ ადგილზე დამოუკიდებლად ახორციელებს ნებისმიერი სახის ეკონომიკურ საქმიანობას, მიუხედავად ამ საქმიანობის მიზნისა და შედეგისა.

საგადასახადო კოდექსის 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, დღგ-ით დასაბეგრი ოპერაციაა, დასაბეგრი პირის მიერ საქართველოს ტერიტორიაზე ეკონომიკური საქმიანობის ფარგლებში ანაზღაურების სანაცვლოდ საქონლის მიწოდება.

საგადასახადო კოდექსის 163-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების შესაბამისად, საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის დღგ-ით დაბეგვრა ხორციელდება საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის მომენტში, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული. თუ თანხა სრულად ან ნაწილობრივ ანაზღაურებულია საქონლის მიწოდებამდე/მომსახურების გაწევამდე, ანაზღაურებული თანხის შესაბამისი დღგ-ის გადახდა ხორციელდება ანაზღაურების თანხის გადახდის საანგარიშო პერიოდის მიხედვით, გარდა ამ მუხლის მე-5 და მე-9 ნაწილებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.

საგადასახადო კოდექსის 164-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, დღგ-ით დასაბეგრი თანხა არის საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის სანაცვლოდ მიღებული/მისაღები ანაზღაურება დღგ-ის გარეშე, საქონლის/მომსახურების ფასთან პირდაპირ დაკავშირებული სუბსიდიის ჩათვლით. აღნიშნული დებულება გამოიყენება საქონლის/მომსახურების გაცვლის ოპერაციის (ბარტერული ოპერაციის) შემთხვევაშიც.

საგადასახადო კოდექსის 101-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, ხელფასის სახით მიღებულ შემოსავლებს განეკუთვნება ფიზიკური პირის მიერ დაქირავებით მუშაობის შედეგად მიღებული ნებისმიერი საზღაური ან სარგებელი, მათ შორის, წინა სამუშაო ადგილიდან პენსიის ან სხვა სახით მიღებული შემოსავალი, ან შემოსავალი მომავალი სამუშაო ადგილიდან.

საგადასახადო კოდექსის 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, გადახდის წყაროსთან გადასახადის დაკავება ევალება საგადასახადო აგენტს, რომელიც არის იურიდიული პირი, საწარმო/ორგანიზაცია ან მეწარმე ფიზიკური პირი, რომელიც დაქირავებულს უხდის ხელფასს.

საგადასახადო კოდექსის 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვალდებულებათა შეუსრულებლობის ან არაჯეროვნად შესრულების შემთხვევაში გადასახადის გადამხდელს ეკისრება ამ კოდექსით ან/და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით გათვალისწინებული პასუხისმგებლობა.

დადგენილია, რომ საზოგადოება არ აწარმოებს ბუღალტრულ აღრიცხვას შესაბამისად, შეუძლებელია დაბეგვრის ობიექტის დადგენა. შედეგად მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებები განისაზღვრა არაპირდაპირი მეთოდით. კერძოდ, დოკუმენტური შეძენების, ინვენტარიზაციის შედეგებისა და დოკუმენტური ფასნამატის მიხედვით გაანგარიშდა რპთ და შესაბამისი დასაბეგრი ბრუნვა გადანაწილდა შესამოწმებელ პერიოდზე დეკლარირებული ბრუნვის პროპორციულად. ფულადი სახსრების მოძრაობის ანალიზის შედეგად, შესამოწმებელი პერიოდის ბოლოსთვის გამოვლენილი განკარგვადი თანხა, დაკვალიფიცირდა საზოგადოების დირექტორზე გაცემულ ხელფასად და დაიბეგრა გადახდის წყაროსთან.

დავების განხილვის საბჭოში დავის განხილვისას, მომჩივანს მიეცა შესაძლებლობა დასწრებოდა საჩივრის განხილვის პროცესს და დამატებით წარმოედგინა არგუმენტაცია/მტკიცებულებები, თუმცა გადასახადის გადამხდელს მონაწილეობა არ მიუღია საჩივრის განხილვაში და არ წარმოუდგენია მისი არგუმენტაციის დამადასტურებელ რაიმე მტკიცებულება, რაც შეცვლიდა საგადასახადო შემოწმების აქტით დადგენილ გარემოებებს და საგადასახადო ვალდებულების კორექტირების საფუძველი გახდებოდა.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საბჭო მიიჩნევს, რომ მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია მართლზომიერად, არ არსებობს ამ ნაწილში გადასახადის გადამხდელის არგუმენტების გათვალისწინების და საჩივრის დაკმაყოფილების საფუძველი.

 

2. მომწოდებლებისათვის გადახდილი ავანსის თანხის, რომლის შესაბამისი საქონლის მიღების/ავანსის თანხის დაბრუნების ფაქტიც არ იქნება დადასტურებული, დირექტორზე გაცემულ ხელფასად განხილვა

ფაქტების აღწერა/დარიცხვის საფუძვლები

მომჩივანი უცხოელ მომწოდებლებთან ანგარიშსწორებას ახორციელებს საბანკო გადარიცხვების გამოყენებით. თუმცა შესამოწმებელ პერიოდში ორ მათგანთან გადარიცხული თანხები აჭარბებს შემოტანილი საქონლის ღირებულებას. კერძოდ, -----.-სთან გადარიცხულია 397 721 ლარით მეტი. აღსანიშნავია, რომ ბოლო გადარიცხვაა 22.07.2024 წელს და ბოლო შემოტანა 20.06.2024 წელსაა. ასევე, ------.-სთან გადარიცხულია 414 254 ლარით მეტი, ვისთანაც ბოლო გადარიცხვაა 6.01.2023 წელს და ბოლო შემოტანა 16.01.2023 წელსაა. ამასთან, შემოწმებით დადგინდა, რომ საწარმოს, ავანსის გადახდიდან გონივრულ ვადაში, ფაქტობრივად არ აქვს მიღებული შესაბამისი საქონელი. ასევე, არ დასტურდება ავანსის მიმღები პირის მხრიდან ავანსის თანხის/თანხის ნაწილის უკან დაბრუნების ფაქტი. შემოსავლების სამსახურის უფროსის 2019 წლის 8 ივლისის №22708 ბრძანებით და მასში შესული ცვლილებით დამტკიცებული მეთოდური მითითების თანახმად, გადასახადის გადამხდელის მიერ მომწოდებლისთვის გადახდილი ავანსი, რომლის შესაბამისი საქონლის მიღების ფაქტიც არ იქნება დადასტურებული, დაკვალიფიცირდა, როგორც შესამოწმებელი პერიოდის ბოლოსთვის საწარმოს დირექტორზე გაცემულ ხელფასად და დაიბეგრა გადახდის წყაროსთან. ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალიწინებით, გადასახადის გადამხდელს დაერიცხა საშემოსავლო გადასახადი და დაეკისრა ჯარიმა საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლის მეორე ნაწილის მიხედვით.

 

შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების შინაარსი

შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-9 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტზე და მე-4 ნაწილზე, 101-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის ,,ა“ ქვეპუნქტზე და მე-2 ნაწილის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტებზე და 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე.

საქმეში არსებული ფაქტობრივი გარემოებების თანახმად, გადასახადის გადამხდელს შესამოწმებელ პერიოდში ორ მომწოდებელთან გადარიცხული აქვს ავანსის თანხები („-----.“-სთან გადარიცხულია 397 721 ლარი, ხოლო ბოლო გადარიცხვა განხორციელდა 2024 წლის 22 ივლისს. „-----.“-სთან გადარიცხულია 414 254 ლარი, ხოლო ბოლო გადარიცხვა განხორციელდა 2023 წლის 6 იანვარს). შემოწმებით დადგინდა, რომ საწარმოს ავანსის გადახდიდან გონივრულ ვადაში არ აქვს მიღებული შესაბამისი საქონელი და ასევე, არ დასტურდება ავანსის თანხის უკან დაბრუნების ფაქტი. აღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, შემოსავლების სამსახური მიიჩნევს, რომ მომწოდებლებისთვის გადახდილი ავანსის თანხა, რომლის შესაბამისი საქონლის მიღების/ავანსის თანხის დაბრუნების ფაქტიც არ იქნება დადასტურებული, მართლზომიერად იქნა განხილული შესამოწმებელი პერიოდის ბოლოსთვის საწარმოს დირექტორზე გაცემულ ხელფასად.

ამასთან, შემოსავლების სამსახური აღნიშნავს, რომ გადასახადის გადამხდელს დავის წარმოების პროცესშიც არ აქვს წარმოდგენილი ისეთი არგუმენტები/მტკიცებულებები, რომლებიც შეცვლიდა საგადასახადო შემოწმების აქტით დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს.

ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების და სამართლებრივი ნორმების გათვალისწინებით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ აუდიტის დეპარტამენტის მიერ საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია საგადასახადო კანონმდებლობის შესაბამისად და არ არსებობს საჩივრის აღნიშნულ ნაწილში დაკმაყოფილების სამართლებრივი საფუძველი.

 

მომჩივნის არგუმენტაცია

მომჩივნის არგუმენტაცია მოცემულია პირველი დავის საგნის ნაწილში.

 

დავების განხილვის საბჭო

მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი ამ ნაწილში არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სრულად აღრიცხოს თავის საქმიანობასთან დაკავშირებული ყველა ოპერაცია, რათა გარანტირებული იყოს კონტროლი მათ დაწყებაზე, მიმდინარეობასა და დასრულებაზე.

საგადასახადო კოდექსის 101-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, ხელფასის სახით მიღებულ შემოსავლებს განეკუთვნება ფიზიკური პირის მიერ დაქირავებით მუშაობის შედეგად მიღებული ნებისმიერი საზღაური ან სარგებელი, მათ შორის, წინა სამუშაო ადგილიდან პენსიის ან სხვა სახით მიღებული შემოსავალი, ან შემოსავალი მომავალი სამუშაო ადგილიდან.

საგადასახადო კოდექსის 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის ,,ა“ ქვეპუნქტის და მე-2 ნაწილის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტების თანახმად გადახდის წყაროსთან გადასახადის დაკავება ევალება საგადასახადო აგენტს, რომელიც არის იურიდიული პირი, საწარმო/ორგანიზაცია ან მეწარმე ფიზიკური პირი, რომელიც დაქირავებულს უხდის ხელფასს. გადახდის წყაროსთან გადასახადის დაკავებისას, გადასახადის დაკავებისა და ბიუჯეტში მისი გადარიცხვისათვის პასუხისმგებლობა ეკისრება შემოსავლის გადამხდელს. გადასახადის თანხის დაუკავებლობის შემთხვევაში შემოსავლის გადამხდელი ვალდებულია ბიუჯეტში შეიტანოს დაუკავებელი გადასახადის თანხა ფაქტობრივად გადახდილი ანაზღაურების შესაბამისად და მასთან დაკავშირებული სანქციები.

საგადასახადო კოდექსის 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვალდებულებათა შეუსრულებლობის ან არაჯეროვნად შესრულების შემთხვევაში გადასახადის გადამხდელს ეკისრება ამ კოდექსით ან/და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით გათვალისწინებული პასუხისმგებლობა.

დადგენილია, რომ უცხოელ მომწოდებლებთან მომჩივნის მიერ გადარიცხული თანხები აჭარბებს შემოტანილი საქონლის ღირებულებას. ამასთან, დადგინდა, რომ საწარმოს, ავანსის გადახდიდან გონივრულ ვადაში, ფაქტობრივად არ აქვს მიღებული შესაბამისი საქონელი. ასევე, არ დასტურდება ავანსის მიმღები პირის მხრიდან ავანსის თანხის/თანხის ნაწილის უკან დაბრუნების ფაქტი. შედეგად, გადასახადის გადამხდელის მიერ მომწოდებლისთვის გადახდილი ავანსი, რომლის შესაბამისი საქონლის მიღების ფაქტიც არ იქნა დადასტურებული, დაკვალიფიცირდა, შესამოწმებელი პერიოდის ბოლოსთვის საწარმოს დირექტორზე გაცემულ ხელფასად და დაიბეგრა გადახდის წყაროსთან საშემოსავლო გადასახადით.

საბჭო აღნიშნავს, რომ საგადასახადო დავის ეტაპზე მომჩივანს არ წარმოუდგენია მისი არგუმენტაციის შესაბამისი დოკუმენტაცია/მტკიცებულება, რომელიც შეცვლიდა შემოწმებით დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და გახდებოდა საგადასახადო ვალდებულებების კორექტირების საფუძველი.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საბჭო მიიჩნევს, რომ მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია მართლზომიერად, არ არსებობს ამ ნაწილში გადასახადის გადამხდელის არგუმენტების გათვალისწინების და საჩივრის დაკმაყოფილების საფუძველი.

 

საბჭომ იხელმძღვანელა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით და გადაწყვიტა:

 

1. საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

2. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოში (თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი №64) ამ გადაწყვეტილების მომჩივნისთვის ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.

 

სადავო საკითხი

1. საგადასახადო ვალდებულების გაანგარიშება არაპირდაპირი მეთოდით და გამოყენებული ფასნამატის ოდენობა;

2. მომწოდებლებისათვის გადახდილი ავანსის თანხის, რომლის შესაბამისი საქონლის მიღების/ავანსის თანხის დაბრუნების ფაქტიც არ იქნება დადასტურებული, დირექტორზე გაცემულ ხელფასად განხილვა.

 

ფაქტობრივი გარემოებები

პირის ძირითად საქმიანობას წარმოადგენს შერეული საყოფაცხოვრებო საქონლით საბითუმო ვაჭრობა. გადამხდელის მიერ დეკლარირებული ფასნამატი შესამოწმებელ პერიოდში შეადგენს 26%-ს. შემოწმების პროცესში ანალიზი ჩაუტარდა კომპანიის დოკუმენტურ რეალიზაციას. კერძოდ, იდენტური საქონლის კოდებით შეძენილი და რეალიზებული საქონლის დოკუმენტურმა ფასნამატმა შეადგინა 84%. დოკუმენტური შეძენების, ინვენტარიზაციის შედეგებისა და დოკუმენტური ფასნამატის მიხედვით გაანგარიშდა რპთ და შესაბამისი დასაბეგრი ბრუნვა გადანაწილდა შესამოწმებელ პერიოდზე დეკლარირებული ბრუნვის პროპორციულად. შედეგად, გაიზარდა დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვები შესაბამისი საანგარიშო პერიოდების მიხედვით. გადამხდელს დაერიცხა დამატებული ღირებულების გადასახადი და ჯარიმა.

შპს უცხოელ მომწოდებლებთან ანგარიშსწორებას ახორციელებს საბანკო გადარიცხვების გამოყენებით, თუმცა შესამოწმებელ პერიოდში ორ მათგანთან გადარიცხული თანხები აჭარბებს შემოტანილი საქონლის ღირებულებას. შემოწმებით დადგინდა, რომ საწარმოს ავანსის გადახდიდან გონივრულ ვადაში ფაქტობრივად არ აქვს მიღებული შესაბამისი საქონელი. ასევე, არ დასტურდება ავანსის მიმღები პირის მხრიდან ავანსის თანხის/თანხის ნაწილის უკან დაბრუნების ფაქტი. გადასახადის გადამხდელის მიერ მომწოდებლისთვის გადახდილი ავანსი, რომლის შესაბამისი საქონლის მიღების ფაქტიც არ იქნება დადასტურებული, საგადასახადო შემოწმების მიერ დაკვალიფიცირდა, როგორც შესამოწმებელი პერიოდის ბოლოსთვის საწარმოს დირექტორზე გაცემულ ხელფასად და დაიბეგრა გადახდის წყაროსთან. გადამხდელს დაერიცხა საშემოსავლო გადასახადი და ჯარიმა.

 

გადაწყვეტილება

საბჭო მიიჩნევს, რომ მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია მართლზომიერად, არ არსებობს ამ ნაწილში გადასახადის გადამხდელის არგუმენტების გათვალისწინების და საჩივრის დაკმაყოფილების საფუძველი.

 

დასაბუთება

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭო გადაწყვეტილების დასაბუთებისას ეყრდნობა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შემდეგ ნორმებს;73(5);159(1);163(1);164(1);101(1);154(1);