გადაწყვეტილება №26849/2/2026

№26849/2/2026

07 აპრილი 2026

გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა

 

მომჩივანი: --- (ს/ნ ---)

მოპასუხე: აუდიტის დეპარტამენტი

 

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭომ, 20.03.2026 წელს განიხილა და მიიღო გადაწყვეტილება ---ის 6.03.2026 წელს რეგისტრირებულ საჩივარზე (რეგისტრაციის №26849/2/2026).

 

დავის საგანი:

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს 27.06.2025 წლის №25244/2/2025 გადაწყვეტილების აღსრულების შედეგები.

 

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება:

აუდიტის დეპარტამენტის 3.02.2026 წლის №261-3 საგადასახადო მოთხოვნა.

 

დარიცხული თანხა: 79 989,1 ლარი.

მათ შორის:

დღგ - 70 601,36

ჯარიმა - 0,00

საურავი - 9 387,74

 

ფაქტების აღწერა/დარიცხვის საფუძვლები

მომჩივნის საქმიანობაა კვების პროდუქტებით საცალო ვაჭრობა (კვების ობიექტი). რეალიზაციები სრულად საცალოა. მეწარმე არ არის რეგისტრირებული დღგ-ის გადამხდელად. აუდიტის დეპარტამენტის 13.03.2025 წლის კამერალური საგადასახადო შემოწმების აქტით შემოწმებულია მომჩივნის საქმიანობის 1.01.2022 წლიდან 1.01.2025 წლამდე პერიოდი. შემოწმების აქტიდან ირკვევა, რომ სადავო დარიცხვა გამოწვეულია შემდეგი გარემოებებით: შესამოწმებელ პერიოდში გადასახადის გადამხდელს შეძენილი აქვს 227 711 ლარის საქონელი (უმეტესად ნაყინი, გამაგრილებელი სასმელები, ნახევარ-ფაბრიკატები).

შემოსავლების სამსახურის გადასახადების ადმინისტრირების საინფორმაციო სისტემაში რეგისტრირებული საკონტროლო-სალარო აპარატის ამონაწერის მიხედვით, შესამოწმებელ პერიოდში მისი შემოსავალი შეადგენს 216 945 ლარს, საბანკო ტერმინალით მიღებული შემოსავალი - 491 864 ლარს, ხოლო სხვა შემოსავალი - 35 397 ლარს. შემოწმების შედეგად გამოვლინდა, რომ ბოლო უწყვეტი 12 კალენდარული თვის მიხედვით მიღებულმა შემოსავალმა 2022 წლის 30 ივლისის მდგომარეობით გადააჭარბა 100 000 ლარს. აღნიშნული თარიღიდან გადასახადის გადამხდელს წარმოეშვა დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის ვალდებულება, დაერიცხა დღგ და დაეკისრა ჯარიმა საგადასახადო კოდექსის 282-ე მუხლის მიხედვით.

საგადასახადო შემოწმების აქტის საფუძველზე გადასახადის გადამხდელს წარედგინა აუდიტის დეპარტამენტის 24.03.2025 წლის №261-4 საგადასახადო მოთხოვნა, რაც გასაჩივრდა შემოსავლების სამსახურში. შემოსავლების სამსახურის 13.05.2025 წლის №9293 ბრძანებით საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა. მომჩივანი, საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილის საფუძველზე, გათავისუფლდა აუდიტის დეპარტამენტის 24.03.2025 წლის №261-4 საგადასახადო მოთხოვნით განსაზღვრული ჯარიმისგან და აღნიშნული საგადასახადო მოთხოვნის საფუძველზე განსაზღვრულ საგადასახადო ვალდებულებებზე დარიცხული საურავისგან (ამ გადაწყვეტილების მიღების თარიღისთვის). სადავო საკითხთან დაკავშირებით საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. შემოსავლების სამსახურის 13.05.2025 წლის №9293 ბრძანება გასაჩივრდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში. საბჭოს 27.06.2025 წლის №25244/2/2025 გადაწყვეტილებით საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ. მომჩივანს მიეცა წინადადება ამ გადაწყვეტილების ჩაბარებიდან 15 კალენდარული დღის ვადაში აუდიტის დეპარტამენტს წარუდგინოს მისი არგუმენტაციის დოკუმენტურად დამადასტურებელი მტკიცებულებები. თავის მხრივ, აუდიტის დეპარტამენტს დაევალა, მომჩივნის მონაწილეობით შეისწავლოს წარდგენილი მტკიცებულებები და სათანადო საფუძვლების არსებობის შემთხვევაში, მოახდინოს მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებების კორექტირება (შემცირება).

დანარჩენ ნაწილში საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.

საბჭოს 27.06.2025 წლის №25244/2/2025 გადაწყვეტილების აღსრულების შედეგად აუდიტის დეპარტამენტის 29.01.2026 წლის დასკვნის საფუძველზე, შემოწმების აქტით დარიცხული თანხები ცვლილებას (შემცირებას) არ ექვემდებარება. აუდიტის დეპარტამენტის 29.01.2026 წლის დასკვნის საფუძველზე, გადასახადის გადამხდელს წარედგინა ამავე დეპარტამენტის 3.02.2026 წლის №261-3 საგადასახადო მოთხოვნა, რაც გასაჩივრდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში.

 

მომჩივნის არგუმენტაცია

გადასახადის გადამხდელის საქმიანობის სფეროა კვების პროდუქტების საცალო ვაჭრობა. პირველი და მეორე საკითხის არგუმენტაცია:

• გადასახადის გადამხდელის საქმიანობაა საცალო ვაჭრობა ჯიხურის ტიპის ობიექტზე. გადასახადის გადამხდელი ყიდულობს და ყიდის მზა პროდუქციას, ძირითადად გამაგრილებელი სასმელები, ნაყინი და ხილი.

• გადასახადის გადამხდელს შესამოწმებელ პერიოდში უფიქსირდება ზედნადებით შეძენილი საქონელი სულ 227 711 ლარი, რომლიდანაც ნაწილი საქონელი შეადგენს პირადი მოხმარების საქონელს (მაგ: ქვიშა, ღორღი, ცემენტი, კერამიკული ფილა და ა.შ), რომელსაც ეკონომიკურ საქმიანობასთან კავშირი არ აქვს, ნაწილი საქონლის არის ისეთი საქონელი, რომლის მხოლოდ ტრანსპორტირებას ახდენს მეწარმე და რადგან მანქანის ბორტზე სხვა საქონელიც იდო, ზედნადების გამოწერა მოხდა მეწარმის სახელზე, რათა დოკუმენტის გარეშე საქონლის ტრანსპორტირებისთვის გათვალისწინებული ჯარიმა აერიდებინა, მაგრამ ამ საქონელსაც არ აქვს კავშირი ეკონომიკურ საქმიანობასთან (მაგ: გაყინული ხორცი, გაყინული ქათამი, ბლინი, ხინკალი და ა.შ). ერთადერთი ნახევარ-ფაბრიკატი რასაც მეწარმე ამზადებს არის ნახევრად დამუშავებული კარტოფილი, რომელსაც ადგილზე ამზადებს და ყიდის პატარა ულუფებად კარტოფილი ფრის სახით.

• ამასთანავე მეწარმე ადგილზე ყიდულობს ხილს, ძირითადად სეზონურს მანდარინი, ფორთოხალი, ვაშლი, მსხალი, ატამი, მარწყვი, ჟოლო და ა.შ რასაც ადგილზე უწევს რეალიზაციას. ზემოაღნიშნული ინფორმაცია არ იქნა მიწოდებული აუდიტის დეპარტამენტისთვის გადამხდელის მიერ არცოდნით/შეცდომით, ვინაიდან ჰქონდა მოლოდინი იმისა, რომ დაამძიმებდა მის მიმართ საგადასახადო ვალდებულებებს.

• ზემოაღნიშნული ფაქტიური გარემოებებით მივიღეთ შემდეგი: გადასახადის გადამხდელს უფიქსირდება ზედნადებებით შეძენა დაახლოებით 205 000 ლარის და საპირწონედ აქვს შემოსავალი დაახლოებით 750 000 ლარი, რომელიც არარელევანტურია. შემოწმებას წარუდგინეს შესყიდვის დამადასტურებელ დოკუმენტაციას, რომელიც უნდა იქნეს მიღებული მხედველობაში, რაც გამოიწვევს რიგ ცვლილებებს, როგორც დღგ-ის სავალდებულო რეგისტრაციის ვადაზე, ასევე დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვისა და დღგ-ისგან გათავისუფლებული ბრუნვის ფორმირებაზე. • აუდიტის დეპარტამენტი 2026 წლის 29 იანვრის დასკვნაში მიუთითებს, რომ სოფლის მეურნეობის პროდუქციის - ხილის მიწოდებას ახორციელებს პატარა ულუფებად ერთჯერადი ჭურჭელში. შედეგად სახეზე გვაქვს სოფლის მეურნეობის პროდუქციის გადამუშავება.

• მათთვის სრულიად გაუგებარია მსგავსი მიდგომა, რადგან როგორც უკვე აღინიშნა კენკრის, მათ შორის ჟოლოს, მარწყვის, მოცვის და ა.შ გარეცხვა და ერთჯერად კონტეინერებში ჩადება რატომ და რა მოტივით ჩაითვალა გადამუშავებად.

• გადამხდელი ზოგიერთი ხილის, კერძოდ ნესვის და საზამთროს დაჭრას და მიწოდებას ახორციელებდა ერთჯერად კონტეინერებში ჩალაგების გზით, ასეთი მიწოდება ნამდვილად წარმოადგენს გადამუშავებას და შესაბამისად წარმოადგენს დღგ-ით დასაბეგრ ბრუნვას, რასაც ეთანხმება გადამხდელი.

• შესაბამისად ხელახალ შესწავლას უნდა დაექვემდებაროს ზემოაღნიშნული საკითხი და მოხდეს გადამხდელის მიმართ დამატებული ღირებულების გადასახადში დარიცხული თანხის გადაანგარიშება.

მომჩივანი მიუთითებს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე მუხლის მე-5 ნაწილსა და 96-ე მუხლზე და აღნიშნავს, რომ ადმინისტრაციული ორგანო უფლებამოსილი არ არის, თავისი გადაწყვეტილება დააფუძნოს იმ გარემოებებზე, ფაქტებზე, მტკიცებულებებზე ან არგუმენტებზე, რომლებიც არ იქნა გამოკვლეული და შესწავლილი ადმინისტრაციული წარმოების დროს. ამავე კოდექსის ადგენს ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ საქმის გამოკვლევის წესს, რომლის პირველი ნაწილის მიხედვით, ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია ადმინისტრაციული წარმოებისას გამოიკვლიოს საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე. ადმინისტრაციული წარმოების სრულყოფილი ჩატარება ანუ მხოლოდ სათანადო პროცედურის საფუძველზე გადაწყვეტილების მიღება დიდ წილად განაპირობებს მის კანონიერებას, დასაბუთებულობასა და მიზანშეწონილობას.

მოქმედი კანონმდებლობის მიხედვით ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, რომელიც გამოცემულია წერილობითი სახით, აუცილებელია, შეიცავდეს დასაბუთებას, კერძოდ, მასში მითითებული უნდა იყოს ის სამართლებრივი და ფაქტობრივი წანამძღვრები, რომელთა საფუძველზეც გამოიცა იგი. იმ შემთხვევაშიც კი, თუ ადმინისტრაციული ორგანო მოქმედებს დისკრეციული უფლებამოსილების ფარგლებში, იგი ვალდებულია, აქტის დასაბუთებაში მიუთითოს იმ გარემოებებზე, რომლებიც საფუძვლად დაედო მის მიერ მიღებულ გადაწყვეტილებას. ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის დასაბუთების კანონისმიერი ვალდებულება განპირობებულია იმ გარემოებით, რომ ადმინისტრაციული ორგანო შებოჭოს სამართლით და მოაქციოს თვითკონტროლის ფარგლებში, რამდენადაც გადაწყვეტილების მიღება უნდა ეფუძნებოდეს კონკრეტულ გარემოებებს და ფაქტებს, სწორედ რომელთა შეფასებასაც ადმინისტრაციული ორგანო მიჰყავს საკითხის ამა თუ იმ გადაწყვეტამდე, ანუ სწორედ კონკრეტული ფაქტები და საქმის გარემოებები განსაზღვრავს გადაწყვეტილების იურიდიულ შედეგს და არა პირიქით.

ადმინისტრაციული წარმოების ჩატარება მოიცავს ადმინისტრაციული ორგანოს უმნიშვნელოვანეს პროცედურულ ვალდებულებას - გამოიკვლიოს საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე.

საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის ეს უმნიშვნელოვანესი იმპერატიული ხასიათის დანაწესი ემსახურება საჯარო მმართველობის კანონიერების პრინციპს, რამდენადაც ყოველი მმართველობითი გადაწყვეტილების მიღება უნდა ეფუძნებოდეს განსახილველი საკითხის გარემოებებისა და ფაქტების ობიექტურ შესწავლა-გამოკვლევას, რომლის შეფასებიდან უნდა გამომდინარეობდეს საკითხის გადასაწყვეტად ჩამოყალიბებული დასკვნა. მითითებული ფაქტობრივი გარემოებებისა და სამართლებრივი საფუძვლების გათვალისწინებით, მომჩივანი ითხოვს, გაუქმდეს შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2025 წლის 25 მარტის №261-4 საგადასახადო მოთხოვნა თანმდევი აქტებით და შესაბამის სტრუქტურულ ქვედანაყოფს დაევალოს გადასახადის გადამხდელის პირადი აღრიცხვის ბარათზე შესაბამისი კორექტირების განხორციელება გადასახადისა და სანქციის (ჯარიმა-საურავი) სახით დარიცხული თანხების შემცირებით.

 

დავების განხილვის საბჭო

მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ შემდეგ გარემოებათა გამო:

საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სრულად აღრიცხოს თავის საქმიანობასთან დაკავშირებული ყველა ოპერაცია, რათა გარანტირებული იყოს კონტროლი მათ დაწყებაზე, მიმდინარეობასა და დასრულებაზე.

საგადასახადო კოდექსის 158-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, დღგ-ით დასაბეგრ პირად (შემდგომ - დასაბეგრი პირი) განიხილება ნებისმიერი პირი, რომელიც ნებისმიერ ადგილზე დამოუკიდებლად ახორციელებს ნებისმიერი სახის ეკონომიკურ საქმიანობას, მიუხედავად ამ საქმიანობის მიზნისა და შედეგისა.

საგადასახადო კოდექსის 165-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად:

1. დასაბეგრი პირი, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, ვალდებულია მის მიერ ნებისმიერი უწყვეტი 12 კალენდარული თვის განმავლობაში განხორციელებული დღგ-ით დასაბეგრი საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის ოპერაციების ჯამური თანხის 100 000 ლარისთვის გადაჭარბების დღიდან, არაუგვიანეს 2 სამუშაო დღეში დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის მიზნით, მიმართოს საგადასახადო ორგანოს.

2. დასაბეგრ პირს დღგ-ის გამოანგარიშების და გადახდის ვალდებულება წარმოეშობა ამ მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული დასაბეგრი ოპერაციის განხორციელების მომენტიდან (ამ ოპერაციის ჩათვლით), რომლის მიხედვითაც დასაბეგრი ოპერაციების ჯამურმა თანხამ 100 000 ლარს გადააჭარბა.

საგადასახადო კოდექსის 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ და ,,ბ“ ქვეპუნქტების თანახმად, დღგით დასაბეგრი ოპერაციებია, დასაბეგრი პირის მიერ საქართველოს ტერიტორიაზე ეკონომიკური საქმიანობის ფარგლებში ანაზღაურების სანაცვლოდ საქონლის მიწოდება/მომსახურების გაწევა.

საგადასახადო კოდექსის 163-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად:

1. საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის დღგ-ით დაბეგვრა ხორციელდება საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის მომენტში, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული.

2. თუ თანხა სრულად ან ნაწილობრივ ანაზღაურებულია საქონლის მიწოდებამდე/მომსახურების გაწევამდე, ანაზღაურებული თანხის შესაბამისი დღგ-ის გადახდა ხორციელდება ანაზღაურების თანხის გადახდის საანგარიშო პერიოდის მიხედვით, გარდა ამ მუხლის მე-5 და მე-9 ნაწილებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.

საგადასახადო კოდექსის 164-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, დღგ-ით დასაბეგრი თანხა არის საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის სანაცვლოდ მიღებული/მისაღები ანაზღაურება დღგ-ის გარეშე, საქონლის/მომსახურების ფასთან პირდაპირ დაკავშირებული სუბსიდიის ჩათვლით. აღნიშნული დებულება გამოიყენება საქონლის/მომსახურების გაცვლის ოპერაციის (ბარტერული ოპერაციის) შემთხვევაშიც.

საგადასახადო კოდექსის 172-ე მუხლის მე-4 ნაწილის „უ“ ქვეპუნქტის თანახმად, დღგ-ისგან ჩათვლის უფლებით, ასევე გათავისუფლებულია საქართველოში წარმოებული სოფლის მეურნეობის პროდუქციის (გარდა სეს ესნ-ის 0407 11 000 00 და 0407 21 000 00 კოდებით გათვალისწინებული საქონლისა (კვერცხისა) და 0207 11 სუბპოზიციაში მითითებული საქონლისა (შინაური ქათამი აუქნელი, ახალი ან გაცივებული)) მიწოდება მის სამრეწველო გადამუშავებამდე (სასაქონლო კოდის შეცვლამდე).

საგადასახადო კოდექსის 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვალდებულებათა შეუსრულებლობის ან არაჯეროვნად შესრულების შემთხვევაში გადასახადის გადამხდელს ეკისრება ამ კოდექსით ან/და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით გათვალისწინებული პასუხისმგებლობა.

საბჭოს 27.06.2025 წლის №25244/2/2025 გადაწყვეტილებით საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ. მომჩივანს მიეცა წინადადება ამ გადაწყვეტილების ჩაბარებიდან 15 კალენდარული დღის ვადაში აუდიტის დეპარტამენტს წარუდგინოს მისი არგუმენტაციის დოკუმენტურად დამადასტურებელი მტკიცებულებები. დაევალა აუდიტის დეპარტამენტს, მომჩივნის მონაწილეობით შეისწავლოს წარდგენილი მტკიცებულებები და სათანადო საფუძვლების არსებობის შემთხვევაში, მოახდინოს მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებების კორექტირება (შემცირება) და შედეგების ასახვა გადასახადის გადამხდელის პირადი აღრიცხვის ბართზე. დანარჩენ ნაწილში საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.

საბჭოს 27.06.2025 წლის №25244/2/2025 გადაწყვეტილების აღსრულების შედეგებზე შედგენილი აუდიტის დეპარტამენტის 29.01.2026 წლის დასკვნაში მითითებულია შემდეგი: საგადასახადო შემოწმების მიმდინარეობისას გადასახადის გადამხდელთან განხორციელდა კომუნიკაცია. სარემონტო მასალებზე მეწარმემ შემოწმების პროცესშივე მიუთითა, რომ შეძენილი ჰქონდა პირადი მოხმარებისთვის. ნახევარფაბრიკატებზე და სხვა საქონელზე (ნაყინი, ლუდი, სნექი, გამაგრილებელი სასმელები და სხვა) აღნიშნა, რომ იყენებდა ეკონომიკურ საქმიანობაში. მომწოდებლებს მიმართა თხოვნით მისთვის გამოეწერათ საგადასახადო ანგარიშ-ფაქტურები. მიღებული ფაქტურების საფუძველზე განცხადებით ითხოვა დღგ-ის ჩათვლა. შესაბამისად შეძენილ საქონელზე, მათ შორის ისეთებზეც, რაზეც გადაანგარიშების ეტაპზე აცხადებს, რომ არ წარმოადგენდა ეკონომიკური საქმიანობისათვის განკუთვნილ საქონელს, მეწარმეს მისივე განცხადების საფუძველზე მიღებული აქვს ჩათვლები. რაც შეეხება ფიზიკური პირებისაგან შესყიდვის აქტების საფუძველზე შეძენილ ხილს, რომელთა რეალიზაციით მიღებული შემოსავლის ნაწილსაც მეწარმე განიხილავს როგორც დღგ-ის ჩათვლის უფლებით გათავისუფლებულ ბრუნვად: მეწარმის საქმიანობას წარმოადგენს მზა კვების პროდუქტების და გამაგრილებელი სასმელების მიწოდება ----ის ტერიტორიაზე ნახევრად ღია კაფეში. საქმიანობს სეზონურად, თბილ პერიოდში. ხილის მიწოდებას ახორციელებს პატარა ულუფებად ერთჯერადი ჭურჭელში. შედეგად სახეზეა სოფლის მეურნეობის პროდუქციის გადამუშავება.

საგადასახადო კოდექსის 172-ე მუხლის მე-4 ნაწილის „უ“ ქვეპუნქტის თანახმად დღგ-საგან ჩათვლის უფლებით გათავისუფლებულია საქართველოში წარმოებული სოფლის მეურნეობის პროდუქციის მიწოდება მის სამრეწველო გადამუშავებამდე (სასაქონლო კოდის შეცვლამდე).

ყოველივე ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების საკანონმდებლო ნორმებიდან გამომდინარე აქტით დარიცხული თანხები ცვლილებას (შემცირებას) არ ექვემდებარება. მომჩივანმა, როგორც წარმოდგენილ საჩივარში, ასევე საბჭოს სხდომაზე აღნიშნა, რომ გადასახადის გადამხდელის საქმიანობაა საცალო ვაჭრობა ჯიხურის ტიპის ობიექტზე. ყიდულობს და ყიდის მზა პროდუქციას, ძირითადად გამაგრილებელ სასმელებს, ნაყინს და ხილს. მეწარმე ადგილზე ყიდულობს ხილს, ძირითადად სეზონურს მანდარინი, ფორთოხალი, ვაშლი, მსხალი, ატამი, მარწყვი, ჟოლო და ა.შ რასაც ადგილზე უწევს რეალიზაციას.

ზემოაღნიშნული ინფორმაცია არ იქნა მიწოდებული აუდიტის დეპარტამენტისთვის გადასახადის გადამხდელის მიერ არცოდნით/შეცდომით, ვინაიდან ჰქონდა მოლოდინი იმისა, რომ დაამძიმებდა მის მიმართ საგადასახადო ვალდებულებებს. გადასახადის გადამხდელს უფიქსირდება ზედნადებებით შეძენა დაახლოებით 205 000 ლარის და საპირწონედ აქვს შემოსავალი დაახლოებით 750 000 ლარი, რომელიც არარელევანტურია. მომჩივანი აღნიშნავს, რომ შემოწმებას წარუდგენს შესყიდვის დამადასტურებელ დოკუმენტაციას, რომელიც უნდა იქნეს მიღებული მხედველობაში, რაც გამოიწვევს რიგ ცვლილებებს, როგორც დღგ-ის სავალდებულო რეგისტრაციის ვადაზე, ასევე დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვისა და დღგ-ისგან გათავისუფლებული ბრუნვის ფორმირებაზე.

საბჭო ყურადღებას ამახვილებს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს 28.11.2022 წლის №387 საჯარო გადაწყვეტილებაზე, რომელიც განმარტავს საგადასახადო კოდექსის 172-ე მუხლის მე-4 ნაწილის „უ“ ქვეპუნქტის გათვალისწინებული საგადასახადო შეღავათის გამოყენების საკითხს.

საჯარო გადაწყვეტილების მე-2 მუხლის „დ“ ქვეპუნქტის თანახმად:

„დ) სოფლის მეურნეობის პროდუქციის შეფუთული/დაფასოებული სახით მიწოდებასთან დაკავშირებით აღსანიშნავია, რომ სსკ-ის 172-ე მუხლის მე-4 ნაწილის „უ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული საგადასახადო შეღავათი ვრცელდება მხოლოდ საქართველოში წარმოებული სოფლის მეურნეობის პროდუქციის მიწოდებაზე მის სამრეწველო გადამუშავებამდე, რაც გულისხმობს, რომ მიწოდება უნდა განხორციელდეს შესაბამისი პროდუქტის სასაქონლო კოდის შეცვლამდე. ამასთანავე, სასაქონლო კოდი იცვლება პროდუქციის გადამუშავების შედეგად.

საქართველოში წარმოებული სოფლის მეურნეობის პროდუქციის შეფუთვა/დაფასოება, როდესაც შესაფუთი მასალა ძირითადი ოპერაციის – პროდუქციის მიწოდების მიმართ დამხმარე ხასიათს ატარებს, არ განიხილება სამრეწველო გადამუშავებად სსკ-ის 172-ე მუხლის მე-4 ნაწილის „უ“ ქვეპუნქტის მიზნისთვის.

შესაბამისად, საქართველოში წარმოებული სოფლის მეურნეობის პროდუქციის შეფუთული/დაფასოებული სახით (როგორც ინდივიდუალურად, ასევე რამდენიმე სახის პროდუქტის ერთად) მიწოდება ჩათვლის უფლებით თავისუფლდება დღგ-ისაგან“.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საბჭო მიიჩნევს, რომ მომჩივანს უნდა მიეცეს წინადადება ამ გადაწყვეტილების ჩაბარებიდან 15 კალენდარული დღის ვადაში აუდიტის დეპარტამენტს წარუდგინოს საჩივარში მითითებული არგუმენტაციის დოკუმენტურად დადასტურებული მტკიცებულებები. ხოლო, აუდიტის დეპარტამენტს დაევალოს, მომჩივნის მონაწილეობით დამატებით შეისწავლოს სადავო საკითხი და სათანადო საფუძვლების არსებობის შემთხვევაში, უზრუნველყოს მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებების კორექტირება (შემცირება).

 

საბჭომ იხელმძღვანელა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის პირველი ნაწილი „ბ“ ქვეპუნქტით და გადაწყვიტა:

 

1. საჩივარი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;

2. მომჩივანს მიეცეს წინადადება ამ გადაწყვეტილების ჩაბარებიდან 15 კალენდარული დღის ვადაში აუდიტის დეპარტამენტს წარუდგინოს მისი არგუმენტაციის დოკუმენტურად დამადასტურებელი მტკიცებულებები;

3. დაევალოს აუდიტის დეპარტამენტს, მომჩივნის მონაწილეობით დამატებით შეისწავლოს სადავო საკითხი, მათ შორის წარდგენილი მტკიცებულებები და სათანადო საფუძვლების არსებობის შემთხვევაში, მოახდინოს მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებების კორექტირება (შემცირება) და შედეგების ასახვა გადასახადის გადამხდელის პირადი აღრიცხვის ბართზე;

4. დანარჩენ ნაწილში საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

5. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოში (თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი №64) ამ გადაწყვეტილების მომჩივნისთვის ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.

 

სადავო საკითხები:

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებული დავების განხილვის საბჭოს 27.06.2025 წლის №25244/2/2025 გადაწყვეტილების აღსრულების შედეგები.

 

ფაქტობრივი გარემოებები

საბჭოს №25244/2/2025 გადაწყვეტილების აღსრულების შედეგებზე შედგენილი აუდიტის დეპარტამენტის დასკვნაში მითითებულია შემდეგი: საგადასახადო შემოწმების მიმდინარეობისას გადასახადის გადამხდელთან განხორციელდა კომუნიკაცია. სარემონტო მასალებზე მეწარმემ შემოწმების პროცესშივე მიუთითა, რომ შეძენილი ჰქონდა პირადი მოხმარებისთვის. ნახევარფაბრიკატებზე და სხვა საქონელზე (ნაყინი, ლუდი, სნექი, გამაგრილებელი სასმელები და სხვა) აღნიშნა, რომ იყენებდა ეკონომიკურ საქმიანობაში. მომწოდებლებს მიმართა თხოვნით მისთვის გამოეწერათ საგადასახადო ანგარიშ-ფაქტურები. მიღებული ფაქტურების საფუძველზე განცხადებით ითხოვა დღგ-ის ჩათვლა. შესაბამისად შეძენილ საქონელზე, მათ შორის ისეთებზეც, რაზეც გადაანგარიშების ეტაპზე აცხადებს, რომ არ წარმოადგენდა ეკონომიკური საქმიანობისათვის განკუთვნილ საქონელს, მეწარმეს მისივე განცხადების საფუძველზე მიღებული აქვს ჩათვლები. რაც შეეხება ფიზიკური პირებისაგან შესყიდვის აქტების საფუძველზე შეძენილ ხილს, რომელთა რეალიზაციით მიღებული შემოსავლის ნაწილსაც მეწარმე განიხილავს როგორც დღგ-ის ჩათვლის უფლებით გათავისუფლებულ ბრუნვად: მეწარმის საქმიანობას წარმოადგენს მზა კვების პროდუქტების და გამაგრილებელი სასმელების მიწოდება ნახევრად ღია კაფეში. საქმიანობს სეზონურად, თბილ პერიოდში. ხილის მიწოდებას ახორციელებს პატარა ულუფებად ერთჯერადი ჭურჭელში. შედეგად სახეზეა სოფლის მეურნეობის პროდუქციის გადამუშავება.

ყოველივე ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების საკანონმდებლო ნორმებიდან გამომდინარე აქტით დარიცხული თანხები ცვლილებას (შემცირებას) არ ექვემდებარება.

 

გადაწყვეტილება

საბჭო მიიჩნევს, რომ მომჩივანს უნდა მიეცეს წინადადება ამ გადაწყვეტილების ჩაბარებიდან 15 კალენდარული დღის ვადაში აუდიტის დეპარტამენტს წარუდგინოს საჩივარში მითითებული არგუმენტაციის დოკუმენტურად დადასტურებული მტკიცებულებები. ხოლო, აუდიტის დეპარტამენტს დაევალოს, მომჩივნის მონაწილეობით დამატებით შეისწავლოს სადავო საკითხი და სათანადო საფუძვლების არსებობის შემთხვევაში, უზრუნველყოს მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებების კორექტირება (შემცირება).

 

დასაბუთება

საქართველოს ფინანსთა სამინისტორსთან არსებული დავების განხილვის საბჭო გადაწყვეტილების დასაბუთებისას ეყრდნობა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შემდეგ ნორმებს: 165 (1,2); 159 (1); 163 (1,2); 164 (1); 172 (4, ჟ).