ბრძანება N 3927
📜 საკანონმდებლო ნორმები
📄 სრული ტექსტი
N 3927
20 თებერვალი 2026
ბ რ ძ ა ნ ე ბ ა
შპს „-----“ (ს/ნ -----) (მის.: ----- )
2026 წლის 23 იანვრის საჩივრის
ნაწილობრივ დაკმაყოფილების თაობაზე.
შემოსავლების სამსახურმა დავების განხილვის საბჭოს 2026 წლის 20 თებერვალს გამართულ სხდომაზე (ოქმი N 17) განიხილა შპს „-----“ (ს/ნ ----- ) 2026 წლის 23 იანვრის N 100280/1/2026 საჩივარი, შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2025 წლის 26 დეკემბრის N 002-215 საგადასახადო მოთხოვნასთან დაკავშირებით.
სადავო საკითხი:
მომჩივანი არ ეთანხმება კომპანიის მიერ გაწეული ხარჯის მხოლოდ 75%-ის მიჩნევას ანაზღაურებულად, ხოლო 25%-ის დირექტორზე გაცემულ ხელფასად კვალიფიკაციას. აცხადებს, რომ მათ მიერ დამატებით იქნა მოძიებული მიწოდების დოკუმენტები, რომლებიც ადასტურებს იმ საქონლის მიწოდებასა და გამოყენებას, რომლის მიმართაც შემოწმების მიმდინარეობისას შეძენის დოკუმენტი არ იყო წარმოდგენილი. მომჩივანი ითხოვს მის მიერ დამატებით წარმოდგენილი დოკუმენტაციის გათვალისწინებას, ასევე ვადას მტკიცებულებების წარმოსადგენად, რათა მოხდეს საშემოსავლო გადასახადში დარიცხული თანხების კორექტირება.
ფაქტობრივი გარემოებები:
საქმეზე არსებული მასალებიდან დგინდება, რომ აუდიტის დეპარტამენტის 2025 წლის 4 ივნისის N 11444 და 19 დეკემბრის N 27878 ბრძანებების საფუძველზე ჩატარდა შპს „-----“ (ს/ნ ----- ) საქმიანობის გასვლითი საგადასახადო შემოწმება. შესამოწმებელ პერიოდად განისაზღვრა 2022 წლის პირველი იანვრიდან 2025 წლის პირველ მაისამდე საანგარიშო პერიოდები, ხოლო სალაროში ნაღდი ფულის რაოდენობის განსაზღვრის მიზნებისთვის 2025 წლის 6 მაისის ჩათვლით. საგადასახადო შემოწმების შედეგებზე 2025 წლის 26 დეკემბერს შედგა საგადასახადო შემოწმების აქტი, რაზეც გამოიცა გადასახადების/გადასახდელების და საგადასახადო სანქციების თანხების დარიცხვის/შემცირების შესახებ 2025 წლის 26 დეკემბრის N 28656 ბრძანება და ამავე თარიღის N 002-215 საგადასახადო მოთხოვნა, რომლითაც გადასახადის გადამხდელს გადასახდელად განესაზღვრა სულ 564 392 ლარი, მათ შორის გადასახადი 295 714 ლარი, ჯარიმა 132 599 ლარი და საურავი 136 079 ლარი.
საგადასახადო შემოწმების აქტის მიხედვით, დარიცხვა განპირობებულია შემდეგი გარემოებით:
გადასახადის გადამხდელის მიერ წარმოდგენილი საბუღალტრო აღრიცხვისა და საბანკო ამონაწერების შესწავლის შედეგად დადგინდა, რომ საწარმოდან კომპანიის ანგარიშვალდებულ პირებზე ძირითადად ბანკიდან გაცემული იყო თანხები, რომლითაც დაფარული იყო, როგორც დოკუმენტურად დადასტურებული ხარჯები, ასევე ისეთი ხარჯები, რომელზეც გადასახადის გადამხდელს არ ჰქონდა მიღებული პირველადი სააღრიცხვო დოკუმენტები. ასეთი სახის დოკუმენტურად დაუდასტურებელი ხარჯები ბუღალტრულ აღრიცხვაში ასახული იყო მარაგების ანგარიშზე და ჩაშლილი იყო სახეობრივად, კონკრეტულად თუ რა საქონელი იყო შესყიდული უდოკუმენტოდ და რომელ ობიექტზე მოხდა აღნიშნული საქონლის გახარჯვა. „ცალკეულ შემთხვევებში პირის საგადასახადო ვალდებულებების განსაზღვრის მიზნით მეთოდური მითითებების დამტკიცების თაობაზე“ შემოსავლების სამსახურის უფროსის 2019 წლის 8 ივლისის N 22708 ბრძანებით დამტკიცებული მეთოდური მითითების დანართი N 8 „კრედიტორული დავალიანების შესახებ“, მე-3 მუხლის პირველი პუნქტის შესაბამისად, შემოწმების მიერ კომპანიის მიერ გაწეული დოკუმენტურად დაუდასტურებელი ხარჯებიდან ანაზღაურებულად ჩაითვალა 75%, ხოლო ხარჯის 25%, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 73-ე, 101- ე და 154-ე მუხლების შესაბამისად, განხილულ იქნა დირექტორის მიერ ხელფასის სახით მიღებულ შემოსავლად და დაიბეგრა საშემოსავლო გადასახადით. შედეგად, პირს დაერიცხა გადასახადი და შესაბამისი ჯარიმა.
შემოსავლების სამსახურმა განიხილა წარმოდგენილი საჩივარი და მიიჩნია, რომ გადასახადის გადამხდელის მოთხოვნა უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 302-ე მუხლის მე-2 ნაწილის მიხედვით, დავის განმხილველი ორგანო საჩივარს განიხილავს მხოლოდ მომჩივნის მოთხოვნის ფარგლებში.
სადავო საკითხთან დაკავშირებით, შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის მე-3 ნაწილზე, რომლის თანახმად, გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სრულად აღრიცხოს თავის საქმიანობასთან დაკავშირებული ყველა ოპერაცია, რათა გარანტირებული იყოს კონტროლი მათ დაწყებაზე, მიმდინარეობასა და დასრულებაზე.
ამავე კოდექსის 61-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, საგადასახადო ორგანო უფლებამოსილია პირს დაარიცხოს გადასახადი თავის ხელთ არსებული ინფორმაციის საფუძველზე, თუ პირი მას არ წარუდგენს გადასახადის დასარიცხად საჭირო ინფორმაციას.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს, პირის საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვროს არაპირდაპირი მეთოდების გამოყენებით (აქტივების სიდიდის, საოპერაციო შემოსავლებისა და ხარჯების, პირის შესახებ ინფორმაციის მისი საქმიანობის სხვა საგადასახადო პერიოდთან ან სხვა ამგვარი გადასახადის გადამხდელის შესახებ მონაცემების შედარების, აგრეთვე, სხვა მსგავს ინფორმაციის ანალიზის საფუძველზე), თუ პირს არ აქვს სააღრიცხვო დოკუმენტაცია ან სააღრიცხვო დოკუმენტაციით შეუძლებელია დაბეგვრის ობიექტის დადგენა.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-9 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, საგადასახადო ვალდებულების განსაზღვრის მიზნით საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს სამეურნეო ოპერაციის ფორმისა და შინაარსის გათვალისწინებით შეცვალოს მისი კვალიფიკაცია, თუ ოპერაციის ფორმა არ შეესაბამება მის შინაარსს. ხოლო ამ მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ რაიმე თანხა გამოიყენება კონკრეტული პირის ინტერესებისათვის, ჩაითვლება, რომ ეს თანხა მიღებული აქვს ამ პირს.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 101-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ხელფასის სახით მიღებულ შემოსავლებს განეკუთვნება ფიზიკური პირის მიერ დაქირავებით მუშაობის შედეგად მიღებული ნებისმიერი საზღაური ან სარგებელი, მათ შორის, წინა სამუშაო ადგილიდან პენსიის ან სხვა სახით მიღებული შემოსავალი, ან შემოსავალი მომავალი სამუშაო ადგილიდან.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 154-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, გადახდის წყაროსთან გადასახადის დაკავება ევალება საგადასახადო აგენტს, რომელიც არის იურიდიული პირი, საწარმო/ორგანიზაცია ან მეწარმე ფიზიკური პირი, კერძოდ, პირი, რომელიც დაქირავებულს უხდის ხელფასს.
ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტების თანახმად, გადახდის წყაროსთან გადასახადის დაკავებისას:
ა) გადასახადის დაკავებისა და ბიუჯეტში მისი გადარიცხვისათვის პასუხისმგებლობა ეკისრება შემოსავლის გადამხდელს;
ბ) გადასახადის თანხის დაუკავებლობის შემთხვევაში შემოსავლის გადამხდელი ვალდებულია ბიუჯეტში შეიტანოს დაუკავებელი გადასახადის თანხა ფაქტობრივად გადახდილი ანაზღაურების შესაბამისად და მასთან დაკავშირებული სანქციები.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 105-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, ყველა ხარჯი დოკუმენტურად უნდა იყოს დადასტურებული.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 72-ე მუხლის პირველის ნაწილის თანახმად, პირველადი საგადასახადო დოკუმენტი არის წერილობითი დოკუმენტი, რომლითაც შესაძლებელია სამეურნეო ოპერაციის მონაწილე მხარეთა იდენტიფიცირება, აქვს თარიღი და მოიცავს მიწოდებული საქონლის/გაწეული მომსახურების ჩამონათვალსა და ღირებულებას.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვალდებულებათა შეუსრულებლობის ან არაჯეროვნად შესრულების შემთხვევაში გადასახადის გადამხდელს ეკისრება ამ კოდექსით ან/და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით გათვალისწინებული პასუხისმგებლობა.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 96-ე მუხლის თანახმად, ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია ადმინისტრაციული წარმოებისას გამოიკვლიოს საქმისათვის ყველა მნიშვნელოვანი გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე.
დადგენილი ფაქტობრივი გარემოების თანახმად, კომპანიას შესამოწმებელ პერიოდში ჰქონდა დოკუმენტურად დაუდასტურებული ხარჯები, რაც ბუღალტრულ აღრიცხვაში ასახული იყო მარაგების ანგარიშზე და ჩაშლილი იყო სახეობრივად, თუ კონკრეტულად რა საქონელი იყო შესყიდული და რომელ ობიექტზე მოხდა აღნიშნული საქონლის გახარჯვა. შემოწმებით, კომპანიის მიერ გაწეული დოკუმენტურად დაუდასტურებელი ხარჯებიდან ანაზღაურებულად ჩაითვალა მხოლოდ 75%, ხოლო ხარჯის 25% განხილულ იქნა დირექტორის მიერ ხელფასის სახით მიღებულ შემოსავლად.
შემოსავლების სამსახური ყურადღებას ამახვილებს გადასახადის გადამხდელის საჩივარში წარმოდგენილ განმარტებაზე, რომლის თანახმადაც, კომპანიის მიერ დამატებით იქნა მოძიებული დოკუმენტები, რომლებიც ადასტურებს იმ საქონლის მიწოდებასა და გამოყენებას, რომლის მიმართაც შემოწმების მიმდინარეობისას შეძენის დოკუმენტები არ იყო წარდგენილი. მომჩივანი ითხოვს მის მიერ დამატებით წარდგენილი დოკუმენტაციის გათვალისწინებას, ასევე ვადას, რომ კიდევ შეძლოს მტკიცებულებების წარდგენა, რათა მოხდეს საშემოსავლო გადასახადში დარიცხული თანხების კორექტირება. ასევე, საჩივრის ზეპირი განხილვისას, გადასახადის გადამხდელმა განმარტა, რომ შეუძლია წარმოადგინოს კომპანიის მიერ გაწეული და სახელმწიფო ტენდერების ფარგლებში შესრულებულ სამუშაოებზე, ფორმა N 2-ზე მიკუთვნებული ხარჯები.
ზემოაღნიშნული სამართლებრივი ნორმების, საქმეში არსებული მასალების, დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებებისა და გადასახადის გადამხდელის არგუმენტაციის გათვალისწინებით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ სადავო საკითხი საჭიროებს დამატებით შესწავლას, კერძოდ, გადასახადის გადამხდელს უნდა მიეცეს წინადადება ამ ბრძანების ჩაბარებიდან 15 კალენდარული დღის ვადაში, აუდიტის დეპარტამენტს წარუდგინოს საჩივარში მითითებული არგუმენტაციის დოკუმენტურად დადასტურებული მტკიცებულებები (მათ შორის, გაწეული ხარჯის შესახებ ინფორმაცია ფორმა N 2-ის მიხედვით). თავის მხრივ, დაევალოს აუდიტის დეპარტამენტს შეისწავლოს გადასახადის გადამხდელის მიერ წარდგენილი მტკიცებულებები (მ.შ. საჩივარზე თანდართული), ასევე, საწარმოს მიერ წარდგენილი ფორმა N 2-ის მიხედვით გაწეული ხარჯის ოდენობა განსაზღვროს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის მიხედვით, არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენებით და შესწავლის შედეგების გათვალისწინებით, სათანადო საფუძვლების არსებობის შემთხვევაში, განახორციელოს საგადასახადო ვალდებულებების კორექტირება (შემცირება).
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის საფუძველზე,ვ ბ რ ძ ა ნ ე ბ :
1. შპს „-----“ (ს/ნ ----- ) საჩივარი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;
2. სადავო საკითხთან დაკავშირებით:
ა) გადასახადის გადამხდელს მიეცეს წინადადება, ამ ბრძანების ჩაბარებიდან 15 კალენდარული დღის ვადაში აუდიტის დეპარტამენტს წარუდგინოს საჩივარში მითითებული არგუმენტაციის დოკუმენტურად დადასტურებული მტკიცებულებები (მათ შორის, გაწეული ხარჯის შესახებ ინფორმაცია ფორმა N 2-ის მიხედვით);
ბ) დაევალოს აუდიტის დეპარტამენტს, შეისწავლოს წარდგენილი მტკიცებულებები (მ.შ. საჩივარზე თანდართული) და შესწავლის შედეგების გათვალისწინებით, სათანადო საფუძვლის არსებობის შემთხვევაში, განახორციელოს საგადასახადო ვალდებულებების კორექტირება (შემცირება); გ) დაევალოს აუდიტის დეპარტამენტს, საწარმოს მიერ წარდგენილი ფორმა N 2-ის მიხედვით გაწეული ხარჯის ოდენობა განსაზღვროს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-5 ნაწილის მიხედვით, არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენებით და აღნიშნულის გათვალისწინებით განახორციელოს საგადასახადო ვალდებულებების კორექტირება (შემცირება);
3. დანარჩენ ნაწილში საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;
4. აღნიშნული ბრძანება შეიძლება გასაჩივრდეს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში (მის.: ქ. თბილისი, ვახტანგ გორგასლის ქ. N 16) ან სასამართლოში (მის.: ქ. თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი N 64), საქართველოს საგადასახადო კოდექსის XIV კარით დადგენილი წესის შესაბამისად, ამ ბრძანების ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.
სადავო საკითხი:
მომჩივანი ითხოვს საშემოსავლო გადასახადში დარიცხული თანხების კორექტირებას.
ფაქტობრივი გარემოებები:
დადგენილია, რომ ჩატარდა გასვლითი საგადასახადო შემოწმება, განსაზღვრული საანგარიშო პერიოდებითა და სალაროში ნაღდი ფულის შემოწმების დადგენის მიზნით. შემოწმების შედეგად შედგა აქტი და გამოიცა შესაბამისი ბრძანება და საგადასახადო მოთხოვნა, რომლის მიხედვით კომპანიას დამატებით განესაზღვრა გადასახდელი თანხა, მათ შორის ძირითადი გადასახადი, ჯარიმა და საურავი.
გადაწყვეტილება:
გადასახადის გადამხდელს მიეცა ვადა დღგ-ის ჩათვლის დამადასტურებელი მტკიცებულებების წარსადგენად, რის შემდეგაც აუდიტის დეპარტამენტმა უნდა შეისწავლოს მასალები და კანონმდებლობის შესაბამისად შეამციროს საგადასახადო ვალდებულებები. აღნიშნული საჩივარი დაკმყოფილდა ნაწილობრივ;
დასაბუთება:
შემოსავლების სამსახურის დავების განხილვის საბჭო გადაწყვეტილების დასაბუთებისას ეყრდნობა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შემდეგ ნორმებს: მუხლი 61(3); 73; 154;