გადაწყვეტილება № 26716/2/2026

№ 26716/2/2026

02 აპრილი 2026

გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა

 

მომჩივანი: „------“ (ს/ნ -----)

მოპასუხე: აუდიტის დეპარტამენტი

 

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭომ, 12.03.2026 წელს განიხილა და მიიღო გადაწყვეტილება ----- 24.02.2026 წელს რეგისტრირებულ საჩივარზე (რეგისტრაციის №26716/2/2026).

 

დავის საგანი:

1. დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვის ოდენობა;

2. დაკისრებული სანქციებისგან გათავისუფლება.

 

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება:

1. აუდიტის დეპარტამენტის 4.12.2025 წლის №001-270 საგადასახადო მოთხოვნა;

2. შემოსავლების სამსახურის 5.02.2026 წლის №2284 ბრძანება.

 

დარიცხული თანხა: 14 414,68 ლარი.

მათ შორის:

დღგ - 8 877,71

ჯარიმა - 2 555,21

საურავი - 2 981,76

 

პროცედურული გარემოებები

გადასახადის გადამხდელის საქმიანობას წარმოადგენს საცალო ვაჭრობა საფოსტო შეკვეთებით ან ინტერნეტის საშუალებით. გადასახადის გადამხდელად რეგისტრირებულია 4.04.2014 წელს. მცირე მეწარმის სტატუსი გააჩნია 1.04.2023 წლიდან.

შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის მიერ ჩატარდა გადასახადის გადამხდელის საქმიანობის 1.01.2022 წლიდან 1.09.2025 წლამდე პერიოდის თემატური, კამერალური საგადასახადო შემოწმება, ამავე პერიოდში დღგ-ის გადამხდელად სავალდებულო წესით რეგისტრაციის პირობათა შესაძლო არსებობის შესწავლის მიზნით.

შემოწმების შედეგები აისახა 7.11.2025 წლის საგადასახადო შემოწმების აქტში, რომლის საფუძველზეც 4.12.2025 წელს გამოიცა აუდიტის დეპარტამენტის №26741 ბრძანება და გადასახადის გადამხდელს წარედგინა ამავე თარიღის №001-270 საგადასახადო მოთხოვნა.

აღნიშნული აქტები გასაჩივრდა შემოსავლების სამსახურში, რომლის 5.02.2026 წლის №2284 ბრძანებით საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, რაც გასაჩივრდა საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში.

 

სადავო საკითხები:

1. დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვის ოდენობა

ფაქტების აღწერა

შემოსავლების სამსახურის გადასახადების ადმინისტრირების საინფორმაციო სისტემაში არსებული და გადამხდელის მიერ შემმოწმებელთათვის წარდგენილი ინფორმაციის შესწავლით დადგინდა, რომ გადასახადის გადამხდელის მიერ უწყვეტი 12 კალენდარული თვის განმავლობაში განხორციელებული დღგ-ით დასაბეგრი საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის ოპერაციების ჯამურმა თანხამ გადაჭარბა 100 000 ლარს. შემმოწმებელთა მიერ, საგადასახადო კოდექსის 158-ე, 159-ე და 165-ე მუხლების გათვალისწინებით განისაზღვრა გადასახადის გადამხდელის შემოსავლები. დადგინდა, რომ გადასახადის გადამხდელის მიერ უწყვეტი 12 კალენდარული თვის განმავლობაში განხორციელებულმა დღგ-ით დასაბეგრმა საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის ოპერაციებით მიღებულმა ჯამურმა თანხამ 100 000 ლარს გადაჭარბა 6.09.2023 წელს. ოპერაცია, რომლის მიხედვითაც დასაბეგრი ოპერაციების ჯამურმა თანხამ 100 000 ლარს გადააჭარბა 2023 წლის სექტემბრის თვეში შეადგენდა 20 036 ლარს (დღგ-ის გარეშე). დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის დღიდან 12 თვის განმავლობაში დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვიდან გამომდინარე, გადასახადის გადამხდელს გაუუქმდა დღგ-ის გადამხდელის სტატუსი 6.09.2024 წელს. შემოწმების შედეგად პირს დაერიცხა დამატებული ღირებულების გადასახადი 8 877,71 ლარის ოდენობით და დაეკისრა ჯარიმა საგადასახადო კოდექსის 282-ე მუხლით გათვალისწინებით.

 

შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების შინაარსი

დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვის გაანგარიშებაში პირადი გადარიცხვების გაუთვალისწინებლობასთან დაკავშირებით, შემოსავლების სამსახური ყურადღებას ამახვილებს აუდიტის დეპარტამენტის წარმომადგენლის მიერ გაკეთებულ განმარტებაზე, რომლის მიხედვითაც, შემოწმების პროცესში გადასახადის გადამხდელი პირად გადარიცხვებთან მიმართებით მიუთითებდა, რომ „----“ და შპს „-----“ ჩარიცხული თანხები წამოადგენდა პირად გადარიცხვებს, თუმცა ვინაიდან აღნიშნული პირები წარმოადგენენ ჩვეულებრივ იურდიულ პირებს, მათ მიერ ჩარიცხული თანხები არ იქნა ჩათვლილი პირად გადარიცხვად.

ამასთან, შემოსავლების სამსახური აღნიშნავს, რომ საგადასახადო დავის ეტაპზე მომჩივნის მხრიდან არ წარმოდგენილა მისი პოზიციის შესაბამისი რაიმე დოკუმენტაცია/მტკიცებულება, რომელიც შეცვლიდა საგადასახადო შემოწმებით დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს.

ზემოაღნიშნული სამართლებრივი ნორმების, საქმეში არსებული მასალებისა და დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, პირველ სადავო საკითხთან დაკავშირებით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ შემოწმებით განსაზღვრული საგადასახადო ვალდებულებები შესაბამისობაშია კანონმდებლობის მოთხოვნებთან, წარმოდგენილი საჩივარი დაუსაბუთებელია და არ არსებობს მისი დაკმაყოფილების სამართლებრივი საფუძველი.

 

მომჩივნის არგუმენტაცია

მისი, როგორც ინდივიდუალური მეწარმის, დღგ-ის გადამხდელად სავალდებულო რეგისტრაცია გაუქმებას ექვემდებარებოდა 6.09.2024 წლისთვის. მიუხედავად ამისა, შემოწმების შედეგად დაერიცხა გადასახადი და ჯარიმა სსკ-ის 282-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის გარეშე საქმიანობისთვის.

მომჩივანი აღნიშნავს, რომ მის მიერ განხორციელებული სამეწარმეო საქმიანობის ორგანიზაციულსამართლებრივი ფორმაა ინდივიდუალური მეწარმე. „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის მეორე მუხლის მეხუთე პუნქტის შესაბამისად, ინდივიდუალური მეწარმე არ არის იურიდიული პირი და სამეწარმეო საქმიანობიდან წარმოშობილი ვალდებულებებისთვის კრედიტორის წინაშე პასუხს აგებს პირადად. ამ მიზეზით მომსახურე საბანკო დაწესებულებაში ერთ ანგარიშსწორების ანგარიშზე აისახება როგორც პირადი გადარიცხვები, ისე სამეწარმეო საქმიანობიდან მიღებული შემოსავლები.

ზემოაღნიშნულის გამო შეცდომით დამატებული ღირებულების გადასახადის დეკლარაციის „შემოსავლების“ გრაფაში სრულად იყო ასახული ყველა ტრანზაქცია, მათ შორის პირადი გადარიცხვებიც, რასაც შემოწმებისას არასწორად დაეფუძნა საგადასახადო ორგანო. აღნიშნული გარემოება საჭიროებდა გადახედვასა და კორექტირებას.

მომჩივანი ითხოვს საგადასახადო კოდექსის შესაბამისად:

სრულად ან ნაწილობრივ ბათილად იქნეს ცნობილი შემოსავლების სამსახურის 2026 წლის 5 თებერვლის №2284 ბრძანება;

სრულად ან ნაწილობრივ ბათილად იქნეს ცნობილი კამერალური საგადასახადო შემოწმების 2025 წლის 7 ნოემბრის აქტი, შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2025 წლის 4 დეკემბრის №26741 ბრძანება და 2025 წლის 4 დეკემბრის №001–270 საგადასახადო მოთხოვნა;

გადახდილ იქნეს ძირითადი საგადასახადო ვალდებულების ოდენობა პირადი გადარიცხვების გათვალისწინებით;

იმ შემთხვევაში, თუ საბჭო მიზანშეწონილად არ მიიჩნევს სადავო აქტების სრულ გაუქმებას, ითხოვს დაუდგინდეს საგადასახადო ვალდებულების გადახდის შეღავათიანი გრაფიკი.

 

დავების განხილვის საბჭო

მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი ამ ნაწილში არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

საგადასახადო კოდექსის 136-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, გადასახადის გადამხდელი ვალდებულია სრულად აღრიცხოს თავის საქმიანობასთან დაკავშირებული ყველა ოპერაცია, რათა გარანტირებული იყოს კონტროლი მათ დაწყებაზე, მიმდინარეობასა და დასრულებაზე.

საგადასახადო კოდექსის 61-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, საგადასახადო ორგანო უფლებამოსილია პირს დაარიცხოს გადასახადი თავის ხელთ არსებული ინფორმაციის საფუძველზე, თუ პირი მას არ წარუდგენს გადასახადის დასარიცხად საჭირო ინფორმაციას.

საგადასახადო კოდექსის 158-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, დღგ-ით დასაბეგრ პირად (შემდგომ − დასაბეგრი პირი) განიხილება ნებისმიერი პირი, რომელიც ნებისმიერ ადგილზე დამოუკიდებლად ახორციელებს ნებისმიერი სახის ეკონომიკურ საქმიანობას, მიუხედავად ამ საქმიანობის მიზნისა და შედეგისა.საგადასახადო კოდექსის 165-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად, დასაბეგრი პირი, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, ვალდებულია მის მიერ ნებისმიერი უწყვეტი 12 კალენდარული თვის განმავლობაში განხორციელებული დღგ-ით დასაბეგრი საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის ოპერაციების ჯამური თანხის 100 000 ლარისთვის გადაჭარბების დღიდან, არაუგვიანეს 2 სამუშაო დღეში დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის მიზნით, მიმართოს საგადასახადო ორგანოს. დასაბეგრ პირს დღგ-ის გამოანგარიშების და გადახდის ვალდებულება წარმოეშობა ამ მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული დასაბეგრი ოპერაციის განხორციელების მომენტიდან (ამ ოპერაციის ჩათვლით), რომლის მიხედვითაც დასაბეგრი ოპერაციების ჯამურმა თანხამ 100 000 ლარს გადააჭარბა.

საგადასახადო კოდქსის 1651 მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად, თუ პირის მიერ ბოლო 12 კალენდარული თვის განმავლობაში განხორციელებული ამ კოდექსის 165-ე მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული დასაბეგრი ოპერაციების (გარდა ოპერაციებისა, რომელიც ამ კოდექსის შესაბამისად გათავისუფლებულია დღგ-ისგან, ამ კოდექსის 165-ე მუხლის მე-7 ნაწილის გათვალისწინებით) ჯამური თანხა დღგ-ის გარეშე

100 000 ლარს არ აღემატება და მისი დღგ-ის გადამხდელად უკანასკნელი რეგისტრაციის თარიღიდან ერთი წელია გასული, მას შეუძლია დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის გაუქმების მოთხოვნით მიმართოს საგადასახადო ორგანოს. პირის თანხმობის შემთხვევაში საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს, ამ მუხლის პირველი ნაწილის მოთხოვნების მიუხედავად, საკუთარი ინიციატივით გააუქმოს ამ პირის დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაცია. ამ ნაწილის გამოყენების წესი განისაზღვრება საქართველოს ფინანსთა მინისტრის ბრძანებით.

საგადასახადო კოდექსის 159-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტების თანახმად, დღგით დასაბეგრი ოპერაციებია დასაბეგრი პირის მიერ საქართველოს ტერიტორიაზე ეკონომიკური საქმიანობის ფარგლებში ანაზღაურების სანაცვლოდ საქონლის მიწოდება/მომსახურების გაწევა.

საგადასახადო კოდექსის 163-ე მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად, საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის დღგ-ით დაბეგვრა ხორციელდება საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის მომენტში, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული. თუ თანხა სრულად ან ნაწილობრივ ანაზღაურებულია საქონლის მიწოდებამდე/მომსახურების გაწევამდე, ანაზღაურებული თანხის შესაბამისი დღგ-ის გადახდა ხორციელდება ანაზღაურების თანხის გადახდის საანგარიშო პერიოდის მიხედვით, გარდა ამ მუხლის მე-5 და მე-9 ნაწილებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.

საგადასახადო კოდექსის 164-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, თუ ამ მუხლით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული, დღგ-ით დასაბეგრი თანხა არის საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის სანაცვლოდ მიღებული/მისაღები ანაზღაურება დღგ-ის გარეშე, საქონლის/მომსახურების ფასთან პირდაპირ დაკავშირებული სუბსიდიის ჩათვლით. აღნიშნული დებულება გამოიყენება საქონლის/მომსახურების გაცვლის ოპერაციის (ბარტერული ოპერაციის) შემთხვევაშიც.

საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვალდებულებათა შეუსრულებლობის ან არაჯეროვნად შესრულების შემთხვევაში გადასახადის გადამხდელს ეკისრება ამ კოდექსით ან/და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით გათვალისწინებული პასუხისმგებლობა.

მომჩივანი თვლის, რომ მისი დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის თარიღი არ იქნა ზუსტად განსაზღვრული და ასევე მას უფიქსირდებოდა პირადი ჩარიცხვები, რომლებიც მოქცეულ იქნა დღგ-ით დასაბეგრ ოპერაციებში.

აუდიტის წარმომადგენლის განმარტებით შესამოწმებელი პერიოდის განმავლობაში დღგ-ით დასაბეგრი ყველა ოპერაციის გათვალისწინებით 12 კალენდარული თვის განმავლობაში განხორციელებულმა დღგ-ით დასაბეგრმა საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის ოპერაციებით მიღებულმა ჯამურმა თანხამ 100 000 ლარს გადაჭარბა 6.09.2023 წელს, შესაბამისად გადამხდელს აღნიშნული თარიღი განესაზღვრა დღგ-ის გადამხდელად სავალდებულო წესით რეგისტრაციის თარიღად.

ოპერაცია, რომლის მიხედვითაც დასაბეგრი ოპერაციების ჯამურმა თანხამ 100 000 ლარს გადააჭარბა 2023 წლის სექტემბრის თვეში შეადგენდა 20 036 ლარს (დღგ-ის გარეშე).

დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის დღიდან 12 თვის განმავლობაში დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვიდან გამომდინარე, გადასახადის გადამხდელს გაუუქმდა დღგ-ის გადამხდელის სტატუსი 6.09.2024 წელს.

პირად ჩარიცხვებთან დაკავშირებით აუდიტის დეპარტამენტის წარმომადგენლის განმარტებით ინფორმაცია, როგორც შემოწმების ეტაპზე აგრეთვე შემოსავლების სამსახურში საჩივრის განხილვის პროცესში გააჩნდათ, თუმცა არგუმენტის გაზიარება ვერ მოხდებოდა ვინაიდან ჩამრიცხავი კომპანიები იყვნენ ჩვეულებრივი იურიდიული პირები, აღნიშნულთან დაკავშირებით მომჩივანს გარდა სიტყვიერი განმარტებისა არ წარმოუდგენია დამატებითი დოკუმენტაცია, რომელიც შესაძლებელს გახდიდა ოპერაციის პირად გადარიცხვებად იდენტიფიცირებას.

მომჩივანი ვერ წარმოადგენს სათანადო არგუმენტს ან შესაბამის მტკიცებულებას, რაც შემოწმებისას დადგენილი გარემოებების შეცვლის და შემოწმების აქტით დარიცხული თანხების შემცირების საფუძველი გახდებოდა.

მხარეთა არგუმენტების, სადავო საქმეზე არსებული მასალების შესწავლის/შეფასების და ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, საბჭოს მიაჩნია, რომ საგადასახადო ორგანოს მიერ მომჩივნის საგადასახადო ვალდებულებები სადავო საკითხის ნაწილში განსაზღვრულია მართებულად, არ არსებობს მომჩივნის არგუმენტების გათვალისწინების და საჩივრის ამ ნაწილში დაკმაყოფილების საფუძველი.

 

2. დაკისრებული სანქციებისგან გათავისუფლება

ფაქტების აღწერა

 

შემოწმების პროცესში გამოვლინდა დღგ-ის გადამხდელად სავალდებულო წესით რეგისტრაციის პირობები, რომელთა შესაბამისადაც გადასახადის გადამხდელი არ იყო რეგისტრირებული დამატებული ღირებულების გადასახადის გადამხდელად, აღნიშნულის საფუძველზე, შემოწმების შედეგად, მომჩივნისთვის საგადასახადო კოდექსის 282-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად დაკისრებულმა ჯარიმამ შეადგინა 2 555,21 ლარი. საგადასახადო ვალდებულებების შეუსრულებლობისთვის მომჩივანს ასევე დაერიცხა საურავი.

 

შემოსავლების სამსახურის გადაწყვეტილების შინაარსი

შემოსავლების სამსახური მიუთითებს ფაქტობრივ გარემოებებზე, რომლის მიხედვით, გადასახადის გადამხდელს არასრულად ჰქონდა შესრულებული საგადასახადო ვალდებულებები, ამასთან, მომჩივანი ვერ უთითებს ფაქტობრივ და სამართლებრივ გარემოებებზე, რომლითაც დადასტურდება, რომ გადასახადის გადამხდელი საგადასახადო ვალდებულებების არაჯეროვნად შესრულებისას მოქმედებდა სამართლებრივი შეცდომის არეალში. შესაბამისად, საგადასახადო შემოწმების შედეგად დარიცხული სანქციის მიმართ შემოსავლების სამსახურს მიზანშეწონილად არ მიაჩნია საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილის გამოყენება.

 

მომჩივნის არგუმენტაცია

არ ფლობდა სრულ ინფორმაციას დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის პროცედურისა და დამატებული ღირებულების გადასახადის დეკლარაციის შევსების წესის შესახებ. მისი მხრიდან არ მომხდარა დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის განზრახ თავის არიდება. ჰქონდა არასწორი ინფორმაცია, რომლის მიხედვითაც მცირე მეწარმის სტატუსის ფარგლებში ბიუჯეტში მხოლოდ შემოსავლის 1 პროცენტის გადახდა ეკისრებოდა, რასაც კეთილსინდისიერად და სრულად ასრულებდა ყოველთვიურად. აღსანიშნავია, რომ დეკლარაციებში მისივე ინიციატივით სრულად იყო ასახული საბანკო ანგარიშზე შემოსული თანხები, მათ შორის იმ პერიოდშიც, როდესაც 100 000 ლარიან ზღვარს გადააჭარბა. შესაბამისად, მის მიერ არ მომხდარა დასაბეგრი ბრუნვის დამალვა ან შემოსავლების შემცირება. აუდიტის დაწყების შემდეგ სრულად თანამშრომლობდა შემოსავლების სამსახურთან, დაუყოვნებლივ მიაწოდა ყველა მოთხოვნილი საბანკო ბრუნვა და ამონაწერი.

მისი კეთილსინდისიერება და რეალურად არ ცოდნის და შეცდომის გამო დაშვებული დარღვევა ნათლად ჩანს საქმის მასალებიდან, თუნდაც იმ გარემოებით რომ არც ერთ ეტაპზე წლების მანძილზე არ დაუმალავს ბრუნვა, როცა გადაცდა მისი ბრუნვა 100 000 ლარს ესეც თვითონ აქვს დეკლარირებული, რადგან რეალურად არასწორ ინფორმაციას ფლობდა, რომ მცირე მეწარმის სტატუსის ფარგლებში უწევდა მხოლოდ 1 პროცენტიანი საშემოსავლოს გადახდა და რეალურად არ იცოდა რომ დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის ვალდებულება ჰქონდა, ეს ინფორმაცია გაიგო მხოლოდ მას შემდეგ რაც აუდიტმა აწარმოა კამერალური შემოწმება, მათი მოთხოვნით გადააგზავნა საბანკო ამონაწერები, სადაც გამოჩნდა რომ ერთი ლარიც კი არაა რომ დეკლარირებული არ ჰქონოდა, არ დაუმალავს არც ერთი თეთრი შემოსავალი და კეთილსინდისიერად იხდიდა საშემოსავლოს რაც რეალურად იცოდა რომ ეკუთვნოდა, ნამდვილად არ ფლობდა ინფორმაციას დღგ-ს გადასახადის ვალდებულების შესახებ და რადგან დარღვევა მოხდა 2023 წელს და მისთვის კი მხოლოდ 2025 წლის მიწურულს გახდა ცნობილი, ამ პერიოდში ძირითად თანხას დაემატა საკმაო ოდენობის ჯარიმა და საურავი ამ საგადასახადო სანქციების პატიება სთხოვე შემოსავლების სამსახურს, რადგან თვლიდა რომ საკმაოდ ნათლად ჩანდა, რომ რეალურად არ ცოდნის და შეცდომის გამო დადგა ეს შედეგი, თუმცა სამწუხაროდ შემოსავლების სამსახურმა ეს თხოვნა არ დაუკმაყოფილა.

 

დავების განხილვის საბჭო

მხარეთა არგუმენტაციისა და წარმოდგენილი დოკუმენტაციის განხილვის შემდეგ საბჭომ მიიჩნია, რომ საჩივარი ამ ნაწილში უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ შემდეგ გარემოებათა გამო:

საგადასახადო კოდექსის 272-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, საურავი არის საგადასახადო სანქცია, რომელიც პირს ეკისრება საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვადაში გადასახადის გადასახდელი თანხის გადაუხდელობისათვის.

საგადასახადო კოდექსის 282-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის გარეშე საქმიანობა იწვევს პირის დაჯარიმებას რეგისტრაციის გარეშე საქმიანობის პერიოდში განხორციელებული დღგ-ით დასაბეგრი ოპერაციების (გარდა გათავისუფლებული ოპერაციებისა) თანხის 5 პროცენტის ოდენობით.

საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილის თანახმად, დავის განმხილველ ორგანოს უფლება აქვს, გაათავისუფლოს კეთილსინდისიერი გადასახადის გადამხდელი ამ კოდექსით გათვალისწინებული სანქციისაგან, თუ სამართალდარღვევა გამოწვეულია გადასახადის გადამხდელის შეცდომით/არცოდნით.

დადგენილია, რომ შესამოწმებელი პერიოდის განმავლობაში დღგ-ით დასაბეგრი ყველა ოპერაციის გათვალისწინებით 12 კალენდარული თვის განმავლობაში განხორციელებულმა დღგ-ით დასაბეგრმა საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის ოპერაციებით მიღებულმა ჯამურმა თანხამ 100 000 ლარს გადაჭარბა 6.09.2023 წელს. შესაბამისად, გადასახადის გადამხდელს აღნიშნული თარიღი განესაზღვრა დღგ-ის გადამხდელად სავალდებულო წესით რეგისტრაციის თარიღად.

ოპერაცია, რომლის მიხედვითაც დასაბეგრი ოპერაციების ჯამურმა თანხამ 100 000 ლარს გადააჭარბა 2023 წლის სექტემბრის თვეში შეადგენდა 20 036 ლარს (დღგ-ის გარეშე).

მომჩივანი აღნიშნავს რომ არ არის დასაქმებული, ჰყავს მცირეწლოვანი ბაღის ასაკის შვილები, მისი ამჟამინდელი ფინანსური მდგომარეობა არ აძლევს საშუალებას, რომ დაკისრებული თანხა დაფაროს. ნამდვილად არ უნდა არც მორალური და არც სამოქალაქო კუთხით, რომ ეს გადასახადი დარჩეს გადაუხდელი, იაზრებს მის პასუხისმგებლობას, მიუხედავად იმისა, რომ ეს დავალიანება წარმომექმნა არა განზრახ ჩადენილი დარღვევით, არამედ შეცდომით, არცოდნის გამო, ეს ყოველივე არ ათავისუფლებს პასუხისმგებლობისგან, თუმცა აქვს იმედი, რომ პროფესიონალურ და ადამიანურ ფარგლებში მოხდება მისი საქმის განხილვა.

ფიზიკურად არ აქვს არანაირი რესურსი ამ ეტაპზე ამ თანხის ერთიანად გადახდის, ამიტომ ითხოვს გათავისუფლდეს ჯარიმისგან და საურავისგან.

საბჭო ითვალისწინებს იმ გარემოებებს, რომ გადასახადის გადამხდელი:

შესამოწმებელ პერიოდში სარგებლობდა მცირე მეწარმის სტატუსით, რაც გულისხმობს შემოსავლების და ხარჯების აღრიცხვის გამარტივებული წესით წარმოების უფლებას;

იყენებდა საბანკო ანგარიშს, საგადასახადო ორგანოსთვის წარდგენილი აქვს შესაბამისი პერიოდის საშემოსავლო გადასახადის დეკლარაციები და გადახდილი აქვს შესაბამისი გადასახადი;

შემოწმების პროცესში თანამშრომლობდა საგადასახადო ორგანოსთან და მისი საგადასახადო ვალდებულებები განისაზღვრა მისივე დოკუმენტებზე დაყრდნობით და არ წარმოშობილა არაპირდაპირი მეთოდის გამოყენების საფუძველი.

აღნიშნული გარემოებების არსებობა ასევე დაადასტურა მოპასუხე ორგანოს წარმომადგენელმა, რომელმაც აღნიშნა, რომ მომჩივნის მიერ სამართალდარღვევის ჩადენა შესაძლოა გამოწვეული იყოს გადასახადის გადამხდელის შეცდომით.

ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, საბჭოს მიაჩნია, რომ მომჩივნის მხრიდან სამართალდარღვევის ჩადენა გამოწვეული იყო გადასახადის გადამხდელის შეცდომით, ვინაიდან იგი საგადასახადო ვალდებულებების შესრულების პროცესში მოქმედებდა კეთილსინდისიერების პრინციპის დაცვით, სრული მოცულობით ასრულებდა იმ საგადასახადო ვალდებულებებს, რომელთა შესრულების საჭიროებაც ჰქონდა გაცნობიერებული. მოქმედებდა საპატიებელი შეცდომის პირობებში, იმ რწმენით, რომ მისი ქმედება არ იყო მართლსაწინააღმდეგო.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, მომჩივანი, საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილის საფუძველზე, უნდა გათავისუფლდეს აუდიტის დეპარტამენტის 4.12.2025 წლის №001-270 საგადასახადო მოთხოვნაში ასახული საგადასახადო კოდექსის 282-ე მუხლით დაკისრებული ჯარიმისგან.

რაც შეეხება დაკისრებულ საურავს, საბჭო განმარტავს, რომ საურავი არის სანქცია, რომელიც პირს ეკისრება საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვადაში გადასახადის გადასახდელი თანხის გადაუხდელობისთვის, რომელიც შინაარსით წარმოადგენს ბიუჯეტში გადასახადის დაგვიანებით გადახდის შედეგად წარმოშობილი ფინანსური დანაკლისის ანაზღაურებას, რაც მას განასხვავებს ფულადი ჯარიმის შინაარსისგან. აღნიშნულის გათვალისწინებით, დაკისრებული საურავისგან მომჩივნის თავისუფლება, საბჭოს მიზანშეწონილად არ მიაჩნია.

 

საბჭომ იხელმძღვანელა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით და გადაწყვიტა:

 

1. საჩივარი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;

2. მომჩივანი, საგადასახადო კოდექსის 269-ე მუხლის მე-7 ნაწილის საფუძველზე, გათავისუფლდეს

აუდიტის დეპარტამენტის 4.12.2025 წლის №001-270 საგადასახადო მოთხოვნაში ასახული საგადასახადო კოდექსის 282-ე მუხლით დაკისრებული ჯარიმისგან;

3. დაევალოს აუდიტის დეპარტამენტს, განახორციელოს გადასახადის გადამხდელის პირადი აღრიცხვის ბარათის შესაბამისი კორექტირება;

4. დანარჩენ ნაწილში საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

5. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოში (თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი №64) ამ გადაწყვეტილების მომჩივნისთვის ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.

 

სადავო საკითხი

1. დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვის ოდენობა;

2. დაკისრებული სანქციებისგან გათავისუფლება.

 

ფაქტობრივი გარემოებები

გადასახადის გადამხდელის საქმიანობას წარმოადგენს საცალო ვაჭრობა საფოსტო შეკვეთებით ან ინტერნეტის საშუალებით. შემოწმების შედეგად დადგინდა, რომ გადასახადის გადამხდელის მიერ უწყვეტი 12 კალენდარული თვის განმავლობაში განხორციელებულმა დღგ-ით დასაბეგრმა საქონლის მიწოდების/მომსახურების გაწევის ოპერაციებით მიღებულმა ჯამურმა თანხამ 100 000 ლარს გადაჭარბა 6.09.2023 წელს. დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრაციის დღიდან 12 თვის განმავლობაში დღგ-ით დასაბეგრი ბრუნვიდან გამომდინარე, გადასახადის გადამხდელს გაუუქმდა დღგ-ის გადამხდელის სტატუსი 6.09.2024 წელს. შემოწმების შედეგად პირს დაერიცხა დამატებული ღირებულების გადასახადი და დაეკისრა ჯარიმა.

 

გადაწყვეტილება

საჩივარი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;

დაევალოს აუდიტის დეპარტამენტს, განახორციელოს გადასახადის გადამხდელის პირადი აღრიცხვის ბარათის შესაბამისი კორექტირება;

დანარჩენ ნაწილში საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

 

დასაბუთება

საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულმა დავების განხილვის საბჭო გადაწყვეტილების დასაბუთებისას ეყრდნობა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შემდეგ ნორმებს;272(1);282(1);