გადაწყვეტილება

N2-515-18

130210018002430360

გადაწყვეტილება

საქართველოს სახელ-თ

30 ოქტომბერი, 2018 წელ- ხაშური

შესავალ- ნაწილ-

ხაშურის რაიონულ- სასამართლოს

მოსამართლე - ნაირა გიგიტაშვილ-

სხდომის მდივანი - რუსუდან ავთანდილაშვილ-

მოსარჩელე - შ--------“

წარმომადგენლები - ა----------აძე, თ----------აძე.

მოპასუხე - შპს „ჩ-------------------------------------------------------------------–---–ი“

წარმომადგენელ- - ო-–----------–-ძე, მ-------------ძე

დავის საგანი - უკანონო ხელშეშლ-ს აღკვეთა

აღწერილობითი ნაწილ-:

1. სასარჩელო მოთხოვნა

 

დაევალოს შპს „ჩ---------------------------------------ფს“ (ს/ნ 4--------) სრულად გაიტანოს მის მიერ დაყრილ- გრუნტი (მიწა) შ--------“-ს მართლზომიერ მფლობელობაში არსებულ-, ლ-ცენზიით განსაზღვრულ- 4,7 ჰა უბნიდან. რომლ-ს შემაერთებელ- წერტილების კორდინატებია: (X;Y) 1. 4--------------; 2. 4648552-8----16; 3; 4--------------; 4; 4--------------- მოსარჩელ-ს განმარტებით: 2006 წლ-ს 27 სექტემბერს საქართველოს გარემოსა და ბუნებრივი რესურსების მინისტრის N 1062 ბრძანებით შ--------“-ს სასარგებლოდ გაიცა ლ-ცენზია N 0----. ლ-ცენზიის პირობების თანახმად შ--------ს“ სამეწარმეო საქმიანობის განსახორციელებლად 20 წლ-ს ვადით გამოეყო მინაკუთვნი 3 უბნით, რომელთა საერთო ფართობი შეადგენს 12,4 ჰექტარს. ლ-ცენზიის პირობების შესაბამისად, შ--------ს“ მიენიჭა უფლებამოსილება, რომ დასახელებულ- უბნებიდან განახორციელოს სასარგებლო წიაღისეულ-ს (ქვიშა-ხრეშის) მოპოვება, წელ-წადში არაუმეტეს 9000 კუბური მეტრის ოდენობით. დასახელებულ- ლ-ცენზიის პირობებში, შ--------მ“ იმავე წელს დაიწყო შესაბამისი სამუშაოების წარმოება სასარგებლო წიაღისეულ-ს მოპოვების მიზნით. 2012 წელს, შ--------"-სთვის ლ-ცენზიის ფარგლებში მიკუთვნბულ პირველ უბანზე, რომლ-ს ფართობიც შეადგენს 4,7 ჰექტარს, შპს „ჩ----------------------------------------------------------–---–მა“ აქტიურად დაიწყო გრუნტის (მიწის) დაყრა. როგორც მოგვიანებით გაირკვა მოპასუხე ორგანიზაცია აწარმოებს გვირაბის მშენებლობას და სწორედ აქედან ამოღებულ- გრუნტი იყრება შ--------"-სათვის მიკუთვნებულ პირველ უბანზე. მოსარჩელე მხარემ არაერთხელ მიმართა მოპასუხე ორგანიზაციას მისი კუთვნილ- ტერიტორიიდან გრუნტის გატანის მოთხოვნით, თუმცა შპს „ჩ--------------------------------------------------------------------–---–მა“ არავითარი რეაგირება არ მოახდინა.აღნიშნულ-თ მას ხელ- ეშლება ლ-ცენზიით განსაზღვრულ- საქმიანიბის შესრულებაში.

2. მოპასუხის პოზიცია მოპასუხემ სარჩელ- არ ცნო და განმარტა, რომ შპს „ჩ-------------------------------------------------------------------–---–ი“ ხსენებულ- გვირაბის მშენებლობას აწარმოებს საქართველოს რკინიგზასთან დადებულ- კონტრაქტის საფუძველზე და ნებისმიერ სამშენებლო ან სამშენებლო ნარჩენების განთავსების თაობაზე ნებართვას იღებს საქართველოს რკინიგზა. კონკრეტულ შემთხვევაში ნებართვა გაცემულ- იქნა 2012 წლ-ს 26 მარტს ხაშურის მუნიციპალ-ტეტის საკრებულოს მიერ. საქართველოს გარემოსდაცვის სამინისტრომ 2012 წლ-ს 18 ივნისს გასცა შესაბამისი ნებართვა ზესტაფონი-ხაშურის სარკინიგზო მაგისტრალ-ს მოდერნიზაციის ფარგლებში მე-9 გვირაბის აღმოსავლეთ პორტალ-დან გამოტანილ- გამონამუშევარი ქანების მითითებულ ტერიტორიაზე განთავსების თაობაზე. მოპასუხე მიიჩნევს, რომ მათ სამინისტროსა და დამკვეთის მიერ მითითებულ- ტერიტორიის ფარგლები არ დაურღვევიათ, რომ მათ მიერ გვირაბის მშენებლობის პროცესში გამონამუშევარი ქანების განთავსება ხსენებულ ადგილზე მოხდა სათანადო ნებართვის საფუძველზე. გარდა აღნიშნულ-სა მოპასუხე მხარე მიუთითებს, რომ 2017 წლ-ს 31 მარტს საქართველოს გარემოსა და ბუნებრივი რესურსების დაცვის სამინისტრომ საქართველოს რკინიგზის წარდგინების საფუძველზე მანამდე არსებულ პროექტში შეიტანა ცვლ-ლებები, რომლ-ს შესაბამისად გაიცა შესაბამისი ნებართვა. 3. ფაქტობრივი გარემოებები 3.1. უდავო ფაქტობრივი გარემოებები 3.1.1. უდავო ფაქტობრივი გარემოებები საქმის განხილვის პროცესში არ დადგენილა 3.2. დადგენილ- სადავო ფაქტობრივი გარემოებები: 3.2.1. 2006 წლ-ს 27 სექტემბერს საქართველოს გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების მინისტრის N 1062 ბრძანებით შ--------ს“ სასარგებლოდ გაიცა ლ-ცენზია N 0---- სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს: - მინისტრის 2006 წლ-ს ბრძანება - ლ-ცენზია N 0----

3.2.2. შ--------ს“ 2006 წლ-ს 27 სექტემბერს მიეცა უფლება, რომ 20 წლ-ს განმავლობაში, ლ-ცენზიით განსაზღვრულ- უბნებიდან, ეწარმოებინა სასარგებლო წიაღისეულ-ს (ქვიშა-ხრეში) მოპოვება, წელ-წადში არაუმეტეს 9000 კუბური მეტრის ოდენობით. სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს: - ლ-ცენზია N 0---- - პროექტი - მხარეთა ახსნა-განმარტება. 3.2.3. N 0---- ლ-ცენზიის თანახმად, შ--------სათვის“ გადაცემულ- პირველ- უბნის, რომლ-ს ფართობია 4,7 ჰა, შემაერთებელ- წერტილების კოორდინატებია: (X;Y) 1. 4--------------; 2. 4------------16; 3; 4--------------; 4; 4--------------- სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს: - ტოპორუკა მხარეთა ახსნა-განმარტება 3.2.4. 2012 წლ-დან შპს „ჩ---------------------------------------ფის მუდმივმოქმედმა ფილ-ალმა“ ლ-ცენზიით განსაზღვრულ პირველ ნაკვეთზე დაიწყო გრუნტის დაყრა, რომლ-ს შედეგადაც, 2013 წლ-ს 8 მაისის მდგომარეობით, მოპასუხის მიერ დაყრილ- მიწით დაიფარა 1 ჰექტარი მიწის ფართობი. სარჩელ-ს აღძვრის მომენტისათვის დასახელებულ უბანზე დაყრილ- მიწის ფართობი არის კიდევ უფრო გაზრდილ-. სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს: - აღსრულების ეროვნულ- ბიუროს ოქმი ფაქტების კონსტატაციის სესახებ N 1-------- განსახილველ დავაში მოპასუხე უთითებს, რომ ტერიტორია რომელ-ც გრუნტის დასაყრელად გამოიყენა შპს „ჩინეთის რკინიგზის 23-ე ბიუროს მუდმივმოქმედმა ფილ-ალმა“ შესაბამისი ნებართვით მიიღო ხაშურის მუნიციპალ-ტეტის საკრებულოს მიერ. შესაბამისად არ არსებობს სარჩელ-ს დაკმაყოფილების სამართლებრივი საფუძველ-. სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს მხარეთა შეჯიბრებითობისა და მტკიცების ტვირთის სწორად გადანაწილების საკითხზე და განმარტავს, რომ საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4 მუხლ-თ განმტკიცებულ- შეჯიბრებითობის პრინციპიდან გამომდინარეობს მხარის თავისუფლება, მისი მოთხოვნის დამადასტურებელ- მტკიცებულებების წარდგენაში. კერძოდ, მხარე აღჭურვილ-ა უფლებით, თავადვე განსაზღვროს, თუ რა ფაქტებითა და მტკიცებულებებით დაადასტუროს მისი მოთხოვნა, მან საკუთარი შეხედულებით, დამოუკიდებლად უნდა განსაზღვროს და გადაწყვიტოს თუ რა ფაქტობრივი საფუძვლ-ს მითითებით გაამყაროს მისი მოთხოვნის მართებულობა. ამ მხრივ მხარეს აბსოლუტური შესაძლებლობა აქვს, მიუთითოს ნებისმიერ ფაქტსა თუ მოვლენაზე, რაც, მისი აზრით, ადასტურებს მისი მოთხოვნის კანონიერებას. საქმის განხილვასა და მტკიცებულებათა გამოკვლევასთან მიმართებით სასამართლოს აქვს აბსოლუტური შესაძლებლობა, განსაზღვროს მტკიცებულებათა შესაბამისობა-განკუთვნადობის საკითხი როგორც პროცესუალური, ისე მატერიალურ-სამართლებრივი თვალსაზრისით და სწორედ ამ საკითხის გადაწყვეტით უნდა გამოარკვიოს, თუ რამდენად მართებულად და დასაბუთებულად აყენებს მხარე ამა თუ იმ მოთხოვნას. აღნიშნულ- კვლევისას სასამართლო, უმთავრესად, ხელმძღვანელობს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის XIII თავით, რომლ-ს 102-ე მუხლ-ს მეორე ნაწილ-თ რეგლამენტირებულ-ა ნუსხა, თუ რაზე დაყრდნობითაა შესაძლებელ- საქმის სადავო გარემოებების დადასტურება, ესენია: თვით მხარეთა (მესამე პირთა) ახსნა-განმარტება, მოწმეთა ჩვენება, წერილობითი თუ ნივთიერი მტკიცებულებები და ექსპერტთა დასკვნები. ხოლო ნორმის მესამე ნაწილ-თ კანონმდებელმა განსაზღვრა მტკიცებულებათა სათანადოობის გამოკვლევის წესი და დაადგინა, რომ საქმის გარემოებები, რომლებიც კანონის თანახმად უნდა დადასტურდეს გარკვეულ- სახის მტკიცებულებებით, არ შეიძლება დადასტურდეს სხვა სახის მტკიცებულებებით. მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელე ითხოვს მის სარგებლობაში არსებულ- უძრავი ქონების გამოთხოვას მოპასუხის უკანონო მფლობელობიდან და წარმოუდგენს სასამართლოს საიჯარო ხელშეკრულებას.

სამოტივაციო ნაწილ-: 4. შემაჯამებელ- სასამართლო დასკვნა საქმეში არსებულ მტკიცებულებათა საფუძველზე სასამართლოს მიაჩნია, რომ სარჩელ- უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვის თაობაზე უნდა დაკმაყოფილდეს. შუამდგომლობა სასამართლოს მიერ მიღებულ- გადაწყვეტილების დაუყოვნებლ-ვ აღსასრულებლად მიქცევის თაობაზე არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

5. კანონები, რომლებითაც სასამართლომ იხელმძღვანელა სასაქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 170-ე, 172-ე, 183-ე, 311-312-ე მუხლები. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4, 102-ე, 268-270-ე მუხლები.

 

6. სამართლებრივი შეფასება 6.1 საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 581-ე მუხლ-ს თანახმად იჯარის ხელშეკრულებით მეიჯარე მოვალეა გადასცეს მოიჯარეს განსაზღვრულ- ქონება დროებით სარგებლობაში და საიჯარო დროის განმავლობაში უზრუნველყოს ნაყოფის მიღების შესაძლებლობა, თუ იგი მიღებულ-ა მეურნეობის სწორი გაძღოლ-ს შედეგად შემოსავლ-ს სახით. მოიჯარე მოვალეა გადაუხადოს მეიჯარეს დათქმულ- საიჯარო ქირა. საიჯარო ქირა შეიძლება განისაზღვროს როგორც ფულ-თ, ისე ნატურით. მხარეებს შეუძლ-ათ შეთანხმდნენ საიჯარო ქირის განსაზღვრის სხვა საშუალებებზედაც. ამავე კოდექსის 155-ე მუხლ-ს მე-3 ნაწილ-ს შესაბამისად, თუ პირი ნივთს ფლობს იმ სამართლებრივი ურთიერთობის საფუძველზე, რომელ-ც განსაზღვრულ- ვადით ანიჭებს მას ნივთის ფლობის უფლებას ან ავალდებულებს მას ფლობდეს ნივთს, მაშინ ეს პირი ითვლება პირდაპირ მფლობელად, ხოლო უფლების მიმნიჭებელ- ან ვალდებულების დამკისრებელ- მიიჩნევა არაპირდაპირ მფლობელად. განსახილველ შემთხვევაში დადგენილ-ა, რომ 2006 წლ-ს 27 სექტემბერს საქართველოს გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების მინისტრის N 1062 ბრძანებით შ--------ს“ სასარგებლოდ გაიცა ლ-ცენზია N 0----. 6.2. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 161-ე მუხლ-ს თანახმად თუ კეთილსინდისიერ მფლობელს არ ჩამოერთმევა ნივთი, მაგრამ სხვაგვარად შეეშლება ხელ- მისი მფლობელობის განხორციელებაში, მაშინ მას, მსგავსად მესაკუთრისა, შეუძლ-ა მოითხოვოს ხელ-ს შეშლ-ს აღკვეთა. ამასთანავე, მას შეუძლ-ა მოითხოვოს მფლობელობის ხელყოფით გამოწვეულ- ზიანის ანაზღაურება. ზიანის ანაზღაურების ეს წესი გამოიყენება მაშინაც, როცა შეუძლებელ-ა ხელ-ს შეშლ-ს აღკვეთის მოთხოვნა. ამავე კოდექსის 170-ე მუხლ-ს პირველ- ნაწილ-ს მიხედვით მესაკუთრეს შეუძლ-ა, კანონისმიერი ან სხვაგვარი, კერძოდ, სახელშეკრულებო შებოჭვის ფარგლებში თავისუფლად ფლობდეს და სარგებლობდეს ქონებით (ნივთით), არ დაუშვას სხვა პირთა მიერ ამ ქონებით სარგებლობა, განკარგოს იგი, თუკი ამით არ ილახება მეზობლების ან სხვა მესამე პირთა უფლებები, ანდა, თუ ეს მოქმედება არ წარმოადგენს უფლების ბოროტად გამოყენებას. 6.3 საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 172-ე მუხლ-ს პირველ- ნაწილ-ს მიხედვით, მესაკუთრეს შეუძლ-ა მფლობელს მოსთხოვოს ნივთის უკან დაბრუნება, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა მფლობელს ჰქონდა ამ ნივთის ფლობის უფლება. აღნიშნულ- ნორმის დანაწესიდან გამომდინარე, არამფლობელ- მესაკუთრის მიერ უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვის მართლზომიერებისათვის უნდა არსებობდეს შემდეგი წინაპირობები: 1. მოსარჩელე უნდა იყოს ნივთის მესაკუთრე, 2. მოპასუხე უნდა იყოს ნივთის მფლობელ- და 3. მოპასუხეს არ უნდა ჰქონდეს ამ ნივთის ფლობის უფლება. 6.4 საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 168-ე მუხლ-ს მიხედვით მესაკუთრის პრეტენზიის გამო ნივთის მფლობელობა წყდება, თუ მესაკუთრე მფლობელს წაუყენებს დასაბუთებულ პრეტენზიას. სამოქალაქო კოდექსის 155-ე მუხლ-ს მესამე ნაწილ-ს თანახმად, თუ პირი ნივთს ფლობს იმ სამართლებრივი ურთიერთობის საფუძველზე, რომელ-ც განსაზღვრულ- ვადით ანიჭებს მას ნივთის ფლობის უფლებას ან ავალდებულებს მას ფლობდეს ნივთს, მაშინ ეს პირი ითვლება პირდაპირ მფლობელად, ხოლო უფლების მიმნიჭებელ- ან ვალდებულების დამკისრებელ- მიიჩნევა არაპირდაპირ მფლობელად. შ--------ს“ ლ-ცენზიის ფარგლებში მიეცა უფლება, რომ 20 წლ-ს განმავლობაში, ლ-ცენზიით განსაზღვრულ- უბნებიდან, ეწარმოებინა სასარგებლო წიაღისეულ-ს (ქვიშა-ხრეში) მოპოვება, წელ-წადში არაუმეტეს 9000 კუბური მეტრის ოდენობით. გამომდინარე აღნიშნულ-დან, შ--------ს“ სარჩელ- საფუძვლ-ანია და უნდა დაკმაყოფილდეს და მოპასუხის უკანონო მფლობელობიდან გამოთხოვილ- უნდა იქნას სადავო უძრავი ქონება.

7. საპროცესო ხარჯები საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლ-ს პირველ- ნაწილ-ს პირველ- წინადადების მიხედვით, იმ მხარის მიერ გაღებულ- ხარჯების გადახდა, რომლ-ს სასარგებლოდაც იქნა გამოტანილ- გადაწყვეტილება, ეკისრება მეორე მხარეს, თუნდაც ეს მხარე განთავისუფლებულ- იყოს სახელმწიფო ბიუჯეტში სასამართლო ხარჯების გადახდისაგან. ვინაიდან სარჩელ- დაკმაყოფილდა, მოპასუხებს მოსარჩელ-ს სასარგებლოდ უნდა დაეკისროს სახელმწიფო ბაჟის ანაზღაურება 150 ლარის ოდენობით.

სარეზოლუციო ნაწილ-: სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-8, 53-ე, 243-244-ე, 248-249-ე, 257-ე, 364-ე, 369-ე მუხლებით და

გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა: 1. შ--------"-ს სარჩელ- დაკმაყოფილდეს. 2. დაევალოს შპს „ჩ------------------------------------------ს“ ს/კ 5-------------- სრულად გაიტანოს შ--------ს“ მართლზომიერ მფლობელობაში არსებულ- ლ-ცენზიით განსაზღვრულ- 4,7 ჰა უბნიდან მის მიერ დაყრილ- გრუნტი. 3. მოპასუხე შპს „ჩ------------------------------------------ს“ მოსარჩელ-ს შპს კამას" სასარგებლოდ დაეკისროს 150 ლარის გადახდა სარჩელზე წინასწარ გადახდილ- სახელმწიფო ბაჟის სანაცვლოდ. 4. გადაწყვეტილებაზე, დაუყოვნებლ-ვ აღსასრულებლად გადაცემაზე უარის თქმის ნაწილში შეიძლება კერძო საჩივრის შეტანა გადაწყვეტილების ასლ-ს მოსარჩელ-სათვის გადაცემიდან 12 დღის ვადაში თბილ-სის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატაში თბილ-სის საქალაქო სასამართლოს მეშვეობით. 5. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს თბილ-სის სააპელაციო სასამართლოში მხარეთათვის დასაბუთებულ- გადაწყვეტილების ჩაბარებიდან 14 დღის ვადაში, სარეზოლუციო ნაწილ-ს მე-6 პუნქტით გათვალ-სწინებულ- წესების დაცვით თბილ-სის საქალაქო სასამართლოს მეშვეობით. 6. გადაწყვეტილების გასაჩივრების მსურველ- მხარე, თუ ის ესწრება გადაწყვეტილების გამოცხადებას ან მისთვის ცნობილ-ა გადაწყვეტილების გამოცხადების თარიღი, ვალდებულ-ა გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილ-ს გამოცხადებიდან არა უადრეს 20 და არა უგვიანეს 30 დღისა, გამოცხადდეს თბილ-სის საქალაქო სასამართლოში და ჩაიბაროს გადაწყვეტილების ასლ-. წინააღმდეგ შემთხვევაში გასაჩივრების ვადის ათვლა დაიწყება გადაწყვეტილების გამოცხადებიდან 30-ე დღეს. ამ ვადის გაგრძელება და აღდგენა დაუშვებელ-ა. მოსამართლე ნაირა გიგიტაშვილ-