გადაწყვეტილება
გამოყენებული ნორმები
გადაწყვეტილების ტექსტი
საქმე №3/24--19
გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა
საქართველოს სახელით
27 თებერვალი, 20-9 წელი ქ.თბილისი
შესავალი ნაწილი
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგია
მოსამართლე-ეკატერინე ჯინჭველაშვილი
სხდომის მდივანი-ნინო ჭაბუკიანი
მოსარჩელე - სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო
წარმომადგენელი -------------------–-–---–-
მოპასუხე -ინდ/მეწარმე ,,დ--–-----–---–--
წარმომადგენელი-ქ-----------------–---–-
დავის საგანი - სახელმწიფო საკუთრებაშ- არსებული ქონების არამართლზომიერი სარგებლობისათვის თანხის დაკისრება
აღწერილობითი ნაწილი
1. სასარჩელო მოთხოვნა
1.1. დაეკისროს მოპასუხე -ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ს“, სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ სახელმწიფო საკუთრებაშ- არსებული უძრავი ქონებით არამართლზომიერი სარგებლობისათვის 20-2 წლის 17 სექტემბრიდან 2--- წლის 21ივნისამდე ჯამშ- 1------ გადახდა(იხ. სასარჩელო განცხადება, ს.ფ. 2-13).
მოსარჩელის განმარტებით, უძრავი ქონება მდებარე: ქ.თბილისი, ლ-----------------–- წარმოადგენდა სახელმწიფო საკუთრებას. სახელმწიფო საკუთრებაშ- არსებული ზემოაღნიშნული უძრავი ქონების ნაწილით(შენობა N1- 2-.--კვ.მეტრი) არამართლზომიერად სარგებლობდა და უძრავ ქონებას სამეწარმეო საქმიანობისათვის იყენებდა ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ი’’, რაც დასტურდება სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2--- წლის 09 იანვრის აქტით და ფოტომასალით.
სსიპ ,,ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს’’ N---------- დასკვნის თანახმად, ქ.თბილისშ- ლ-----------------–- მდებარე N--.1-.-3.-0-.-1-.--.5-- საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მთლიანი 1---5-კვ.მეტრი უძრავი ქონებიდან პირველ სართულზე განთავსებული 2-.--კვ.მეტრი ფართის მთლიანი ყოველთვიური საიჯარო ქირის საბაზრო ღირებულება 2----–-–----------------------------–-–--------------ს ჩათვლით საორიენტაციოდ შეადგენდა 18--–-----------–-–-ს იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით 1-- ლარს, 2--- წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით 2----–----, ხოლო 2--- წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით 2---–-----------–-–------------------------–---------–----------–--------–-–------------------ ლარს. მოპასუხეს არაერთხელ გაეგზავნა სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოსგან გაფრთხილების წერილი(2----–-–------------------------------–-–-----------------------------–-–---------–------------7) რომლითაც განესაზღვრა ვადა ვალდებულების შესასრულებლად, თუმცა უშედეგოდ, მოპასუხეს დღემდე არ შეუსრულებია კანონით გათვალისწინებული ვალდებულება.
2.1. მოპასუხის პოზიცია
მოპასუხე- ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–მა’’ წარმოდგენილი შესაგებლით სარჩელი არ ცნო და მოითხოვა უარი ეთქვას მხარეს მის დაკმაყოფილებაზე უსაფუძვლობის გამო.
3. ფაქტობრივი გარემოებები
3.1. უდავო ფაქტობრივი გარემოებები
3.1.1. საქმეშ- წარმოდგენილია 2----–-–----- იანვრის ხელშეკრულება, რომელიც დადებულია ერთის მხრივ ,,სპს ,-------------–---–ი’’(როგორც ,,გამქირავებელი’’) და მეორე სმხრივ ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ს’’(როგორც ,,დამქირავებელი’’) შორის, ხელშეკრულების თანახმად ,,გამქირავებელი’’ აქირავებს ლ-----------------–- ფართს 1-.-კვ.მეტრის ოდენობთ ,,დამქირავებელზე’’ მიმდინარე წლის 0-.-1.1--დან 3-.-6.1-ვადით, ქირის თანხა განისაზღვრება 4- ლარით.
იჯარის ხელშეკრულება გაგრძელებული იქნა ხელშეკრულებაშ- მითითებული ვადის გასვლის შემდგომაც.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 2----–-–----- იანვრის ხელშეკრულება(ს.ფ. 86)
-მხარეთა ახსნა-განმარტება(იხ. 20--–-–---------------–-ს სასამართლო სხდომის ოქმი; ს.ფ. 75-82)
3.1.2. საქმეშ- წარმოდგენილი 2--- წლის 1- აპრილის მდგომარეობით საჯარო რეესტრის ამონაწერით დასტურდება, რომ უძრავი ქონება, მდებარე: ქ.თბილისი, ქ------–---------- სართული 1, ფართი:1---7- კვ.მეტრი, მიწის(უძრავი ქონების) საკადასტრო კოდი: №0-.1-.--.-0-.-1-.--.5--, 20--წლის 20 აპრილიდან საკუთრების უფლებით აღრიცხულია სახელმწიფოს სახელზე.
საქმეშ- წარმოდგენილი 2----–-–------------- მდგომარეობით საჯარო რეესტრის ამონაწერით დასტურდება, რომ უძრავი ქონება, მდებარე: ქ.თბილისი, ქ------–---------- სართული 1, ფართი: 1---7- კვ.მეტრი, მიწის(უძრავი ქონების) საკადასტრო კოდი: №0-.1-.--.-0-.-1-.--.5--, 2--- წლის 21 ივნისიდან საკუთრების უფლებით აღრიცხულია გ--------–------ის სახელზე.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
-ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან, მომზადების თარიღი: 1--------8(ს.ფ. 14-15)
-ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან, მომზადების თარიღი: 2------0-8(ს.ფ. 36)
3.1.3 საქმეშ- წარმოდგენილი 2----–-–-------------- აქტით, დგინდება, რომ სსიპ -სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს წარმომადგენელმა ზ--------–---–-----მა ადგილზე შეამოწმა და დაადგინა, რომ ქ.თბილისშ-, ლ------------------------- სახელმწიფო საკუთრებაშ- არსებული უძრავი ქონებით(საკ.კოდი: N--.1-.--.-0-.---- არამართლზომერად სარგებლობს და უძრავ ქონებას სამეწარმეო საქმიანობისთვის იყენებს დ--–-----–---–ი.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
- 2----–-–-------------- აქტი(ს.ფ. 16)
3.1.4. სსიპ „-–----------------–--------–-----------------–----------------------------–-------------------–-–-------------------------- ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად დგინდება, რომ ქ.თბილისშ-, ლ-----------------–- მდებარე, N--.1-.--.-0-.-1-.--.5-- საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მთლიანი 1---5-კვ.მეტრი უძრავი ქონებიდან პირველ სართულზე განთავსებული 2-.--კვ.მეტრი ფართის მთლიანი ყოველთვიური საიჯარო ქირის საბაზრო ღირებულება 2---–-–---------------------------–-–--------------- ჩათვლით მთლიან 2-.-- კვ.მეტრზე საორიენტაციოდ შეადგენდა 1-- ლარს, 2--- წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით მთლიან 2-.-- კვ.მეტრზე საორიენტაციოდ შეადგენდა 1--ლარს, 20---–-–--------------- დეკემბრის ჩათვლით, მთლიან 2-.--კვ.მეტრზე 2---–----, ხოლო 2---წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით მთლიან 2-.--კვ.მეტრზე საორიენტაციოდ შეადგენს 2-- ლარს, 2--- წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით მთლიან 2-.-- კვ.მეტრზე საორიენტაციოდ შეადგენს 2--ლარს, ხოლო 2---წლის იანვრიდან მთლიან 2-.-- კვ.მეტრზე საორიენტაციოდ შეადგენს 2-8ლარს.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
- სსიპ „-–----------------–--------–-----------------–----------------------------–------------------–-–-------------------------- ექსპერტიზის დასკვნა(ს.ფ.21-3-)
3.1.5. სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2----–-–----------------------- წერილით, ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ს’’ ეცნობა, რომ ქ.თბილისშ-, ლ------------------–- მდებარე უძრავი ქონება(საკ. კოდი: N--.1-.--.-0-.-1-.--.5--) წარმოადგენს სახელმწიფო საკუთრებას, რომლის ნაწილითაც ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ი’’ სარგებლობს არამართლზომიერად და იყენებს სამეწარმეო საქმინობისთის. ,,სახელმწიფო ქონების შესახებ“ საქართველოს კანონის 36-ე მუხლის 13 პუნქტის მიხედვით სახელმწიფო ქონებით მოსარგებლე, რომელსაც არ აქვს ამ ქონებით მართლზომიერად სარგებლობის უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტი და რომელიც ქონების სამეწარმეო საქმიანობისათვის(კომერციული მიზნით) იყენებს, ვალდებულია, ქონების მმართველის წერილობითი მოთხოვნის თანახმად, საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტშ- გადაიხადოს სარგებლობაშ- გადაცემის საფასური, საბაზრო ღირებულების შესაბამისად(საექსპერტო/აუდიტორული დასკვნის საფუძველზე), საჯარო რეესტრშ- სახელმწიფო საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მომენტიდან სარგებლობის მთელი პერიოდისთვის. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ს’’ ეთხოვა, რომ უზრუნველყო სამეწარმეო საქმიანობისათვის სახელმწიფო საკუთრებაშ- არსებული უძრავი ქონებით არამართლზომიერად სარგებლობის საფასურის გადახდა საქართველოს საფასურის გადახდა საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტშ- 20-2 წლის 17 სექტემბრიდან არამართლზომიერი სარგებლობის მთელი პერიოდისთვის.
სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2----–-–---------------------- წერილით ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ს’’ ეცნობა, რომ ქ.თბილისშ-, ლ------------------–- მდებარე უძრავი ქონება(საკ.კოდი: N--.1-.--.-0-.-1-.--.5--) წარმოადგენს სახელმწიფო საკუთრებას, რომლის ნაწილითაც(შენობა N1-ის-2-.-- კვ.მეტრი ფართით) ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ი’’ სარგებლობს არამართლზომიერად და იყენებს სამეწარმეო საქმიანობისთვის. ,,სახელმწიფო ქონების შესახებ“ საქართველოს კანონის 36-ე მუხლის 13 პუნქტის მიხედვით სახელმწიფო ქონებით მოსარგებლე, რომელსაც არ აქვს ამ ქონებით მართლზომიერად სარგებლობის უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტი და რომელიც ქონების სამეწარმეო საქმიანობისათვის(კომერციული მიზნით) იყენებს, ვალდებულია, ქონების მმართველის წერილობითი მოთხოვნის თანახმად, საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტშ- გადაიხადოს სარგებლობაშ- გადაცემის საფასური, საბაზრო ღირებულების შესაბამისად(საექსპერტო/აუდიტორული დასკვნის საფუძველზე), საჯარო რეესტრშ- სახელმწიფო საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მომენტიდან სარგებლობის მთელი პერიოდისთვის“. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ს’’ ეთხოვა, რომ უზრუნველყო სამეწარმეო საქმიანობისათვის სახელმწიფო საკუთრებაშ- არსებული უძრავი ქონებით არამართლზომიერად სარგებლობის საფასურის გადახდა 20-2 წლის 17სექტემბრიდან 20-3 წლის დეკემბრის ჩათვლით თვეშ- 1-- ლარის, 2---წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით 1-- ლარის, 2--- წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით 2-- ლარის, 2---წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით 2---–---ის, 2---წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით 2-- ლარის, ხოლო 2--- წლის იანვრიდან თვეშ- 2-8 ლარის ოდენობით საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტშ- არამართლზომიერი სარგებლობის მთელი პერიოდისთვის. წინააღმდეგ შემთხვევაშ- სააგენტოს მიერ განხორციელდება კანონმდებლობით გათვალისწინებული ქმედებები.
სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2----–-–---------–------------7 წერილით, ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ს’’ განმეორებით ეცნობა, რომ ქ.თბილისშ-, ლ------------------–- მდებარე უძრავი ქონება(საკ.კოდი: N--.1-.--.-0-.-1-.--.5--) წარმოადგენს სახელმწიფო საკუთრებას, რომლის ნაწილითაც(შენობა N1-ის 2-.--კვ.მეტრი ფართით) ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ი’’ სარგებლობს არამართლზომიერად და იყენებს სამეწარმეო საქმიანობისთვის. ,,სახელმწიფო ქონების შესახებ“ საქართველოს კანონის 36-ე მუხლის 13 პუნქტის მიხედვით სახელმწიფო ქონებით მოსარგებლე, რომელსაც არ აქვს ამ ქონებით მართლზომიერად სარგებლობის უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტი და რომელიც ქონების სამეწარმეო საქმიანობისათვის(კომერციული მიზნით) იყენებს, ვალდებულია, ქონების მმართველის წერილობითი მოთხოვნის თანახმად, საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტშ- გადაიხადოს სარგებლობაშ- გადაცემის საფასური, საბაზრო ღირებულების შესაბამისად(საექსპერტო/აუდიტორული დასკვნის საფუძველზე), საჯარო რეესტრშ- სახელმწიფო საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მომენტიდან სარგებლობის მთელი პერიოდისთვის“. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ს’’ ეთხოვა, წინამდებარე წერილის/შეტყობინების მიღებიდან 20(ოცი) კალენდარული დღის ვადაშ- უზრუნველყო სამეწარმეო საქმიანობისათვის სახელმწიფო საკუთრებაშ- არსებული ფართით არამართლზომიერად სარგებლობის საფასურის გადახდა 2---–-–---------------------------–-–--------------- ჩათვლით თვეშ- 1-- ლარის, 2---წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით 1-- ლარის, 2--- წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით 2-- ლარის, 2--- წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით 2---–---ის, 2--- წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით 2-- ლარის, ხოლო 2---წლის იანვრიდან 2--- წლის 21 ივნისამდე თვეშ- 2-8 ლარის ოდენობით საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტშ- არამართლზომიერი სარგებლობის მთელი პერიოდისთვის.
აღნიშნული წერილები მოპასუხე-ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ს’’ კანონით დადგენილი წესით არ ჩაბარებია.
სასამართლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
- სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2---–-–--------------–-----–---------(ს.ფ. 31)
- სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 20---–-–--------------------- წერილი(ს.ფ. 32-33)
- სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს 2----–-–--------–-----–-----–----------(ს.ფ. 34-35)
-მხარეთა ახსნა-განმარტება(იხ. შესაგებელი, ს.ფ. 45-52; 20-9წლის 06თებერვლის სასამართლო სხდომის ოქმი)
სამოტივაციო ნაწილი
4. შემაჯამებელი სასამართლო დასკვნა
საქმეშ- არსებული მასალებისა და სხდომაზე გამოცხადებული მხარის ახსნა-განმარტების მოსმენის, სარჩელის ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლიანობის შემოწმებისა და საქმეშ- არსებულ მტკიცებულებათა სამართლებრივი შეფასების შედეგად, სასამართლო მივიდა იმ დასკვნამდე, რომ არ არსებობს სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს მიერ აღძრული სარჩელის დაკმაყოფილების ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძველი.
5. კანონები, რომლებითაც სასამართლომ იხელმძღვანელა
„სახელმწიფო ქონების შესახებ“ საქართველოს კანონი, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსი, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსი.
6. სამართლებრივი შეფასება
6.1. საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, სასამართლოშ- ადმინისტრაციული დავის საგანი შეიძლება იყოს: ა)ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის შესაბამისობა საქართველოს კანონმდებლობასთან; ბ)ადმინისტრაციული ხელშეკრულების დადება, შესრულება ან შეწყვეტა; გ)ადმინისტრაციული ორგანოს ვალდებულება ზიანის ანაზღაურების, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემის ან სხვა რაიმე ქმედების განხორციელების თაობაზე; დ)აქტის არარად აღიარება, უფლების ან სამართალურთიერთობის არსებობა-არარსებობის დადგენა. ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად სასამართლოშ- სამართალწარმოების წესით განიხილება არანებაყოფლობითი ფსიქიატრიული დახმარების მიზნით პირის სტაციონარშ- მოთავსების საქმე. ხოლო მესამე ნაწილით კი ამ მუხლის პირველი და მეორე ნაწილებით გათვალისწინებული საქმეების გარდა სასამართლოშ- ადმინისტრაციული სამართალწარმოების წესით განიხილება სხვა საქმეების იმ სამართლებრივ ურთიერთობებთან დაკავშ-რებით, რომელიც აგრეთვე გამომდინარეობს ადმინისტრაციული სამართლის კანონდებლობიდან.
მოცემულ შემთხვევაშ- სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო წარმოდგენილი სარჩელით ითხოვს მოპასუხეს- ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ს“, სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ სახელმწიფო საკუთრებაშ- არსებული უძრავი ქონებით არამართლზომიერი სარგებლობისათვის 20-2 წლის 17 სექტემბრიდან 2---წლის 21ივნისამდე ჯამშ- 1------ ლარის გადახდა, მოთხოვნის სამართლებრივ საფუძვლად მხარე მიუთითებს ,,სახელმწიფო ქონების შესახებ’’ საქართველოს კანონზე.
სასამართლო განმარტავს, რომ ,,სახელმწიფო ქონების შესახებ“ საქართველოს კანონი აწესრიგებს საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვასთან, განკარგვასა და სარგებლობაშ- გადაცემასთან დაკავშ-რებულ ურთიერთობებს. დასახელებული კანონის 1.6 მუხლის თანახმად, სახელმწიფო ქონების მართვასა და განკარგვას ამ კანონით გათვალისწინებულ შემთხვევებშ- ახორციელებს საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს(შემდგომ − სამინისტრო) სისტემაშ- შემავალი საჯარო სამართლის იურიდიული პირი − სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო(შემდგომ − ქონების სააგენტო).
,,სახელმწიფო ქონების შესახებ’’ საქართველოს კანონის 36-ე მუხლით განსაზღვრულია ფიზიკური პირისა და კერძო სამართლის იურიდიული პირისათვის სახელმწიფო ქონების სარგებლობაშ- გადაცემის წესი. დასახელებული მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, ფიზიკურ პირს ან კერძო სამართლის იურიდიულ პირს სახელმწიფო ქონებას სასყიდლით, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსით გათვალისწინებული სარგებლობის ფორმებით, აუქციონის საფუძველზე, ქონების მმართველის თანხმობით, გადასცემს ის სახელმწიფო ორგანო, აფხაზეთის ან აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ორგანო, ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანო ან საჯარო სამართლის იურიდიული პირი, რომელსაც ეს ქონება სარგებლობაშ- აქვს გადაცემული ან ბალანსზე ერიცხება. თუ სახელმწიფო ქონება არ არის სარგებლობაშ- გადაცემული, მას ფიზიკურ პირს ან კერძო სამართლის იურიდიულ პირს სარგებლობაშ- გადასცემს ქონების მმართველი დადგენილი წესით. ამავე მუხლის 1- პუნქტის თანახმად, სახელმწიფო ქონების სასყიდლით სარგებლობაშ- მიმღები ფიზიკური პირი ან/და კერძო სამართლის იურიდიული პირი ვალდებულია ამ ქონებით სარგებლობის განმავლობაშ- ქონების სარგებლობაშ- გამცემისთვის დაბრუნებამდე გადაიხადოს სახელმწიფო ქონების სარგებლობაშ- გადაცემის საფასური და უზრუნველყოს აღნიშნული ქონების მოვლა-პატრონობა, ხოლო 13 პუნქტის თანახმად კი, სახელმწიფო ქონებით მოსარგებლე, რომელსაც არ აქვს ამ ქონებით მართლზომიერად სარგებლობის უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტი და რომელიც ქონებას სამეწარმეო საქმიანობისათვის(კომერციული მიზნით) იყენებს, ვალდებულია, ქონების მმართველის წერილობითი მოთხოვნის თანახმად, საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტშ- გადაიხადოს სარგებლობაშ- გადაცემის საფასური, საბაზრო ღირებულების შესაბამისად(საექსპერტო/აუდიტორული დასკვნის საფუძველზე), საჯარო რეესტრშ- სახელმწიფოს საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მომენტიდან სარგებლობის მთელი პერიოდისათვის.
განსახილველ შემთხვევაშ- დადგენილია, რომ ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ი’’ წარმოადგენს მეწარმე სუბიექტს. ამასთან, საქმეშ- წარმოდგენილი 2---წლის 1-აპრილის მდგომარეობით საჯარო რეესტრის ამონაწერით დასტურდება, რომ უძრავი ქონება, მდებარე: ქ.თბილისი, ქ------–---------- სართული 1, ფართი: 1---7- კვ.მეტრი, მიწის(უძრავი ქონების) საკადასტრო კოდი: №0-.1-.--.-0-.-1-.--.5--, 20--წლის 20აპრილიდან საკუთრების უფლებით აღრიცხულია სახელმწიფოს სახელზე, ხოლო 2---წლის 21 ივნისის მდგომარეობით საჯარო რეესტრის ამონაწერით კი დასტურდება, რომ უძრავი ქონება, მდებარე: ქ.თბილისი, ქ------–---------- სართული 1, ფართი: 1---7- კვ.მეტრი, მიწის(უძრავი ქონების) საკადასტრო კოდი: №0-.1-.--.-0-.-1-.--.5--, 2--- წლის 21 ივნისიდან საკუთრების უფლებით აღრიცხულია გ--------–------ის სახელზე.
საქმეშ- წარმოდგენილი სსიპ „-–----------------–--------–-----------------–----------------------------–-------------------–-–-------------------------- ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად დგინდება, რომ ქ.თბილისშ-, ლ------------------–- მდებარე, N--.1-.--.-0-.-1-.--.5-- საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მთლიანი 1---5-კვ.მეტრი უძრავი ქონებიდან პირველ სართულზე განთავსებული 2-.--კვ.მეტრი ფართის მთლიანი ყოველთვიური საიჯარო ქირის საბაზრო ღირებულება 20-2 წლის 17სექტემბრიდან 20-3წლის დეკემბრის ჩათვლით მთლიან 2-.--კვ.მეტრზე საორიენტაციოდ შეადგენდა 1-- ლარს, 2--- წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით მთლიან 2-.--კვ.მეტრზე საორიენტაციოდ შეადგენდა 1-- ლარს, 20---–-–--------------- დეკემბრის ჩათვლით ,მთლიან 2-.--კვ.მეტრზე 2----–----, ხოლო 2--- წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით მთლიან 2-.-- კვ.მეტრზე საორიენტაციოდ შეადგენს 2-- ლარს, 2--- წლის იანვრიდან დეკემბრის ჩათვლით მთლიან 2-.-- კვ.მეტრზე საორიენტაციოდ შეადგენს 2-- ლარს, ხოლო 2--- წლის იანვრიდან მთლიან 2-.--კვ.მეტრზე საორიენტაციოდ შეადგენს 2-8 ლარს.
6.2. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 316-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ვალდებულების ძალით კრედიტორი ვალდებულია მოსთხოვოს მოვალეს რაიმე მოქმედების შესრულება. შესრულება შეიძლება გამოიხატოს მოქმედებისგან თავის შეკავებაშ-ც. ამავე მუხლის მეორე ნაწილით თავისი შ-ნაარსისა და ხასითის გათვალისწინებით, ვალდებულება შეიძლება ყოველ მხარეს აკისრებდეს მეორე მხარის უფლებებისა და ქონებისადმი განსაკუთრებულ გულისხმიერებას. ამავე კოდექსის 317-ე მუხლის თანახმად, ვალდებულების წარმოშობისთვის აუცილებელია მონაწილეთა შორის ხელშეკრულება. გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა ვალდებულება წარმოიშობა ზიანის მიყენების(დელიქტის), უსაფუძვლო გამდიდრების ან კანონით გათვალისწინებული სხვა საფუძვლების, ხოლო ამავე კოდექსის 361-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად კი, ვალდებულება უნდა შესრულდეს ჯეროვნად, კეთილსინდისიერად, დათქმულ დროსა და ადგილას.
სასამართლო ასევე მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 155.1 მუხლზე, რომლის თანახმადაც, მფლობელობა წარმოიშობა ნივთზე ფაქტობრივი ბატონობის ნებითი მოპოვებით. ამავე კოდექსის 159-ე მუხლის თანახმად, კეთილსინდისიერია მფლობელი, რომელიც ნივთს მართლზომიერად ფლობს, ან რომელიც უფლებამოსილ პირად შეიძლება იქნეს მიჩნეული საქმიან ურთიერთობებშ- საჭირო გულმოდგინე შემოწმების საფუძველზე.
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 163-ე მუხლით განსაზღვრულია არაუფლებამოსილი კეთილსინდისიერი მფლობელის მოვალეობა. კერძოდ,-დასახელებული მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, კეთილსინდისიერი მფლობელი, რომელსაც თავიდანვე არ ჰქონია ნივთის ფლობის უფლება ან დაკარგა ეს უფლება, ვალდებულია დაუბრუნოს ნივთი უფლებამოსილ პირს. ვიდრე უფლებამოსილი პირი არ გამოიყენებს თავის ამ უფლებას, ნივთისა და უფლების ნაყოფი ეკუთვნის მფლობელს, ამავე მუხლის მე-2 პუნქტის თანამად, კეთილსინდისიერ მფლობელს შეუძლია უფლებამოსილ პირს მოსთხოვოს იმ გაუმჯობესებისა და ხარჯების ანაზღაურება, რაც მან გაიღო ნივთზე კეთილსინდისიერი მფლობელობის დროს და რაც არ არის კომპენსირებული ამ ნივთით სარგებლობითა და მისგან მიღებული ნაყოფით. მფლობელის ბრალით მიუღებელი ნაყოფის ღირებულება უნდა გამოიქვითოს. იგივე წესი ვრცელდება ისეთ გაუმჯობესებებზე, რომელთა შედეგადაც გაიზარდა ნივთის ღირებულება, თუკი გაზრდილი ღირებულება ნივთის დაბრუნების მომენტისათვის ჯერ კიდევ არსებობდა, ხოლო ამავე მუხლის მე-3 პუნქტის თანახმად კი, კეთილსინდისიერ მფლობელს შეუძლია უარი თქვას ნივთის დაბრუნებაზე, ვიდრე მისი მოთხოვნები არ დაკმაყოფილდება
მოცემულ შემთხვევაშ-, ზემოაღნიშნულ სამართლებრივ ნორმათა შ-ნაარსისა და საქმეზე დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებათა ურთიერთშეჯერების საფუძველზე, სახეზეა გარემოება, როდესაც მოპასუხე მხარეს საიჯარო ხელშეკრულება ჰქონდა გაფორმებული ,,სპს ,-------------–---–თან’’, იგი ხელშეკრულების პირობებს ასრულებდა ჯეროვნად და იხდიდა საიჯარო თანხას. ამასთან, მოპასუხისათვის არ იყო ცნობილი ის გარემოება, რომ სადავო უძრავი ქონება წარმოადგენდა სახელმწიფოს საკუთრებას.
გარდა აღნიშნულისა, სახეზეა გარემოება, როდესაც მოპასუხე- ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ი’’ საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 163-ე მუხლის საფუძველზე წარმოადგენს კეთილსინდისიერ მფლობელს, ხოლო დასახელებული მუხლის საფუძველზე იგი ვალდებულია დაუბრუნოს ნივთი უფლებამოსილ პირს, თუმცა ვიდრე უფლებამოსილი პირი არ გამოიყენებს თავის ამ უფლებას, ნივთისა და უფლების ნაყოფი ეკუთვნის მფლობელს. საქმეშ- არსებული მტკიცებულებებით კი ირკვევა, რომ სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს მიერ ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ს’’ გაეგზავნა გაფრთხილების წერილები(2---წლის 1- იანვრის N------ წერილი, 2---წლის 26 იანვრის N------ წერილი, 2----–-–---------–------------7 წერილი), თუმცა საგულისხმოა ის გარემოება, რომ აღნიშნული წერილების ჩაბარების დამადასტურებელი მტკიცებულება საქმეშ- წარმოდგენილი არ არის, ხოლო მოპასუხე მხარემ აღნიშნული წერილების ჩაბარების ფაქტი კატეგორიულად უარყო. აღნიშნულის გათვალისწინებით, ამ კონკრეტულ შემთხვევაშ- სახეზეა გარემოება, როდესაც სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნულმა სააგენტომ(უფლებამოსილი პირი) თავისი უფლება გამოიყენა მხოლოდ 20-9 წლის 15 იანვარს(სარჩელის სასამართლოშ- აღძვრის პერიოდი), ამ პერიოდისათვის კი მოპასუხე-ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ი’’ აღნიშნული ქონებით უკვე აღარ სარგებლობდა.
ამდენად, ყოველივე ზემოაღნიშნულდან გამომდინარე სასამართლო მიიჩნევს, რომ არ არსებობს სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს მიერ აღძრული სარჩელის დაკმაყოფილების ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები.
7. საპროცესო ხარჯები
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ სამართალწარმოებაშ- გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის დებულებანი.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 55-ე მუხლის თანახმად, სასამართლოს მიერ საქმის განხილვასთან დაკავშ-რებით გაწეული ხარჯები და სახელმწიფო ბაჟი, რომელთა გადახდისაგან განთავისუფლებული იყო მოსარჩელე, გადახდება მოპასუხეს ბიუჯეტის შემოსავლის სასარგებლოდ, მოთხოვნათა იმ ნაწილის პროპორციულად, რომელიც დაკმაყოფილებულია. ამავე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად კი თუ ორივე მხარე გათავისუფლებულია სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან, მაშ-ნ სასამართლოს მიერ საქმის განხილვასთან დაკავშ-რებით გაწეულ ხარჯებს გაიღებს სახელმწიფო.
განსახილველ შემთხვევაშ- მოსარჩელე-სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტო, ,,სახელმწიფო ბაჟის შესახებ’’ საქართველოს კანონის საფუძველზე გათავისუფლებულია სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან და მის მიერ სარჩელზე სახელმწიფო ბაჟი გადახდილი არ არის. ამასთან, სარჩელი არ უნდა დაკმაყოფილდეს, რის გამოც, სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის გამო, საქმის განხილვასთან გაწეულ ხარჯებს გაიღებს სახელმწიფო.
8. უზრუნველყოფის ღონისძიებასთან დაკავშ-რებული საკითხები
მოცემულ საქმეზე სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიება გამოყენებული არ ყოფილა
სარეზოლუციო ნაწილი
სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი, მე-1-, 13-ე მუხლებით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-8, 39-ე, 55-ე, 243-ე, 244-ე, 248-ე, 249-ე, 257-ე, 268-ე, 364-ე, 367-ე და 369-ე მუხლებით
გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა
1. სსიპ სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს სარჩელი მოპასუხე-ინდ/მეწარმე ,-----–-----–---–ის’’ მიმართ სახელმწიფო საკუთრებაშ- არსებული ქონების არამართლზომიერი სარგებლობისათვის თანხის დაკისრების თაობაზე, არ დაკმაყოფილდეს
2. მხედველობაშ- იქნეს მიღებული, რომ მოსარჩელე გათავისუფლებულია სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან
3.გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს სააპელაციო საჩივრით თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატაშ-(მდებარე: ქ.თბილისი, გრ.რობაქიძის გამზირი №7ა) დასაბუთებული გადაწყვეტილების მხარეთათვის გადაცემის მომენტიდან 14(თოთხმეტი) დღის ვადაშ-, თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის(მდებარე: ქ.თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი მე-1- კმ, №6) მეშვეობით.
მოსამართლე ეკატერინე ჯინჭველაშვილი