განაჩენი
გამოყენებული ნორმები
გადაწყვეტილების ტექსტი
საქმე 3008177-1/133-1-წ.
გ ა ნ ა ჩ ე ნ ი
საქართველოს სახელ-თ
შ ე ს ა ვ ა ლ ი ნ ა წ ი ლ ი
09 სექტემბერი 201- წელ- ქ.ახალციხე
ახალციხის რაიონულ- სასამართლო
მოსამართლე - გია ბერაია
სხდომის მდივანი - თამარ ტეფნაძე
ბრალდების მხარე: პროკურორი - კახაბერ ლეკიშვილ-
დაცვის მხარე: ბრალდებულ- - მ---------------–-–---–ი (საქართველოს მოქალაქე, დაბადებულ- 1-.09.1--- წელს, პ/ნ 1---------7, რეგისტრირებულ- და ფაქტობრივად მცხოვრები: ბ----------ს რაიონი, სოფელ- ლ-----ი)
ადვოკატი - მ----ბ გ------–--ე
კვალ-ფიკაცია: საქართველოს სისხლ-ს სამართლ-ს კოდექსის 1261-ე მუხლ-ს პირველ- ნაწილ-თ
სხდომის სახე - ღია
აღწერილობით-სამოტივაციო ნაწილ-:
1. სასამართლომ დაადგინა:
მ---------------–-–---–მა 201- წლ-ს 18 აპრილს, დაახლოებით 22:45 საათზე, ბ----------ს რაიონის სოფელ ლ-----ში, თავის საცხოვრებელ სახლში, საყოფაცხოვრებო საკითხზე უთანხმოების მოტივით, მამას დ---თ ფ------–-–---–ს, მიაყენა სიტყვიერი და ფიზიკური შეურაცხყოფა, ლანძღა, აგინა და მუშტი დაარტყა მარჯვენა თავის არეში, რითაც დ---თ ფ------–-–---–მა განიცადა ფიზიკური ტკივილ- და მიიღო სხეულ-ს მსუბუქი ხარისხის დაზიანება ჯანმრთელობის მოუშლელად.
2. ქმედების სამართლებრივი აღწერა:
სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მ---------------–-–---–მა ჩაიდინა ოჯახში ძალადობა, ოჯახის ერთი წევრის მიერ ოჯახის სხვა წევრის მიმართ ძალადობა, დამცირება, რამაც გამოწვია ფიზიკური ტკივილ-, რასაც არ მოჰყოლ-ა საქართველოს სისხლ-ს სამართლ-ს კოდექსის 117-ე, 118-ე ან 120-ე მუხლ-თ გათვალ-სწინებულ- შედეგი, დანაშაულ- გათვალ-სწინებულ- საქართველოს სისხლ-ს სამართლ-ს კოდექსის 1261-ე მუხლ-ს პირველ- ნაწილ-თ.
3. სამართლებრივი შეფასება:
ბრალდებულმა მ---------------–-–---–მა აღიარა მის მიმართ ბრალად წარდგენილ- ქმედება.
სასამართლოს მიერ დადგენილ- ფაქტობრივი გარემოებები დასტურდება ასევე საქმეში არსებულ- სხვა მტკიცებულებებით, რომლებიც მხარეებს სადაოდ არ გაუხდიათ და ორივე მხარე სრულად ეთანხმება აღნიშნულ- მტკიცებულებებით დადგენილ და დადასტურებულ ფაქტობრივ გარემოებებს, კერძოდ: ბრალდებულ მ---------------–-–---–ის დაკავების ოქმს, მოწმეთა ლ-ა ფ------–-–---–ის, დ---თ ფ------–-–---–ის, ნ---ო კ--------ის გამოკითხვის ოქმებს, საგამოძიებო ექსპერიმენტის ოქმს, სასამართლო სამედიცინო ექსპერტიზის N2--/05/9-3 დასკვნას, და საქმეში არსებულ ერთმანეთთან შეთანხმებულ სხვა მტკიცებულებათა ერთობლ-ობას.
საქართველოს სისხლ-ს სამართლ-ს საპროცესო კოდექსის 73-ე მუხლ-ს ”დ” ქვეპუნქტის შესაბამისად, გამოკვლევის გარეშე მტკიცებულებად მიიჩნევა ნებისმიერი ფაქტი თუ გარემოება, რომელზედაც მხარეები შეთანხმდებიან. გამომდინარე აქედან, ვინაიდან მხარეებმა არც ერთი მტკიცებულება სადავოდ არ მიიჩნიეს, ისინი სასამართლოს მიერ გამოკვლევის გარეშე მიღებულ- იქნა მტკიცებულებად, როგორც პრეიუდიცია.
ამდენად, სასამართლოს მიაჩნია, რომ ბრალდება სავსებით დასაბუთებულ-ა, წარმოდგენილ- ფაქტები და გარემოებები მხარეთა შეთანხმების თანახმად, უნდა იქნეს მიღებულ- მტკიცებულებად გამოკვლევის გარეშე - როგორც პრეიუდიცია.
საქართველოს სისხლ-ს სამართლ-ს საპროცესო კოდექსის 82-ე მუხლ-ს 1-ლ- ნაწილ-ს თანახმად, ,,მტკიცებულება უნდა შეფასდეს სისხლ-ს სამართლ-ს საქმესთან მისი რელევანტურობის, დასაშვებობისა და უტყუარობის თვალსაზრისით“. ამავე მუხლ-ს მე-3 ნაწილ-ს შესაბამისად, ,,გამამტყუნებელ- განაჩენით პირის დამნაშავედ ცნობისათვის საჭიროა გონივრულ ეჭვს მიღმა არსებულ შეთანხმებულ მტკიცებულებათა ერთობლ-ობა“. მტკიცებულებითი სტანდარტი - ,,გონივრულ ეჭვს მიღმა“, სსსკ-ის მე-3 მუხლ-ს მე-13 ნაწილ-ს შესაბამისად, განიმარტება, როგორც სასამართლოს მიერ გამამტყუნებელ- განაჩენის გამოტანისათვის საჭირო მტკიცებულებათა ერთობლ-ობა, რომელ-ც ობიექტურ პირს დაარწმუნებდა პირის ბრალეულობაში.
ადამიანის უფლებათა ევროპულმა სასამართლომ განმარტა, რომ ბრალდებამ „გონივრულ ეჭვს მიღმა“ სტანდარტით უნდა დაასაბუთოს პირის ბრალეულობა და ასევე უნდა დააკმაყოფილოს სისხლ-ს სამართლ-ს კანონმდებლობის ძირითადი პრინციპი - in dubio pro reo, რაც იმას გულ-სხმობს, რომ არ შეიძლება სასამართლომ პირი ცნოს დამნაშავედ, თუ მის ბრალეულობაში ეჭვის შეტანაა შესაძლებელ- (იხ. ადამიანის უფლებათა ევროპულ- სასამართლოს გადაწყვეტილებები საქმეებზე: ბარბერა, მესეგე და ხაბარდო ესპანეთის წინააღმდეგ (Barbera, Messegue and Jabardo v. Spain) პარ 77; ლავენცი ლატვიის წინააღმდეგ (Lavents v. Latvia) პარ 125 და მელ-ჩი და ბექი ჩეხეთის რესპუბლ-კის წინააღმდეგ (Melich and Beck v. Czech Republic) პარ 49).
გონივრულ ეჭვს მიღმა მტკიცების სტანდარტთან დაკავშირებით, ადამიანის უფლებათა ევროპულმა სასამართლომ საქმეში TANIS AND OTHERS v. TURKEY, განმარტა შემდეგი: „წერილობითი და ზეპირი მტკიცებულებების შეფასებისას სასამართლო ითვალ-სწინებს უკვე დადგენილ სტანდარტს - გონივრულ ეჭვს მიღმა. მსგავსი მტკიცება შეიძლება გამომდინარეობდეს მხოლოდ საკმარისად ძლ-ერი, ნათელ- და შეთანხმებულ- დასკვნებიდან, ან მსგავსი უდავო ფაქტების ვარაუდიდან. დამატებით უნდა აღინიშნოს, რომ მხარეთა ქცევა მტკიცებულებათა მოპოვებისას შესაძლებელ-ა იყოს მხედველობაში მიღებულ-“. ადამიანის უფლებათა ევროპულ- სასამართლომ საქმეზე ბარანი და ჰუნი თურქეთის წინააღმდეგ (BARAN AND HUN v. TURKEY), განაცხადი no. 30685/05 განმარტა, რომ მტკიცებულებათა შეფასებისას სასამართლომ ზოგადად გამოიყენა გონივრულ ეჭვს მიღმა მტკიცებულების სტანდარტი. ამგვარი მტკიცებულება შესაძლოა გამომდინარეობდეს მყარი, ცხადი და შეთანხმებულ- დასკვნების თანაარსებობიდან ან მსგავსი ფაქტების დასაბუთებულ- პრეზუმპციიდან.
ზემოაღნიშნულ-დან გამომდინარე სასამართლო საქმეში არსებულ მტკიცებულებებს, რომლებიც მხარეებს სადავოდ არ გაუხდიათ, აფასებს საქმესთან მათი რელევანტურობის, უტყუარობისა და საკმარისობის თვალსაზრისით და ერთმნიშვნელოვნად დადასტურებულად მიაჩნია განაჩენში მითითებულ- ფაქტობრივი გარემოებები.
სასამართლოს დასკვნა მ---------------–-–---–ის მიერ აღნიშნულ- დანაშაულ-ს ჩადენის თაობაზე, ემყარება სისხლ-ს სამართლ-ს საქმეზე შეკრებილ გონივრულ ეჭვს მიღმა არსებულ შეთანხმებულ მტკიცებულებათა ერთობლ-ობას, რომელ-ც იძლევა ბრალდებულ მ---------------–-–---–ის მიმართ გამამტყუნებელ- განაჩენის გამოტანის საფუძველს საქართველოს სისხლ-ს სამართლ-ს კოდექსის 1261-ე მუხლ-ს 1-ლ- ნაწილ-თ გათვალ-სწინებულ- დანაშაულ-ს ჩადენისათვის.
4. პასუხისმგებლობის შემამსუბუქებელ- და დამამძიმებელ- გარემოებები:
4.1. მ---------------–-–---–ის პასუხისმგებლობის შემამსუბუქებელ- გარემოებაა დანაშაულ-ს აღიარება და ქმედების მონანიება.
4.2. მ---------------–-–---–ის პასუხისმგებლობის დამამძიმებელ- გარემოებაა დანაშაულ-ს ჩადენა ოჯახის წევრის მიმართ.
5. სასჯელ-სა და სხვა ღონისძიების გამოყენების დასაბუთება:
სასამართლო აღნიშნავს, რომ საქართველოს სისხლ-ს სამართლ-ს საპროცესო კოდექსის 259-ე მუხლ-ს 1-ლ- ნაწილ-ს თანახმად, სასამართლოს განაჩენი უნდა იყოს სამართლ-ანი. ამავე მუხლ-ს მე-4 ნაწილ-ს თანახმად, სასამართლოს განაჩენი სამართლ-ანია, თუ დანიშნულ- სასჯელ- შეესაბამება მსჯავრდებულ-ს პიროვნებასა და მის მიერ ჩადენილ- დანაშაულ-ს სიმძიმეს. სასჯელ-ს სამართლ-ანობის პრინციპს განამტკიცებს ასევე საქართველოს სისხლ-ს სამართლ-ს კოდექსის 53-ე მუხლ-ს 1-ლ- ნაწილ-ც, რომელ-ც სასამართლოს ავალდებულებს დამნაშავეს დაუნიშნოს სამართლ-ანი სასჯელ- და პრიორიტეტს ანიჭებს ნაკლებად მკაცრი სახის სასჯელ-ს გამოყენებას, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც იგი ვერ უზრუნველყოფს სასჯელ-ს მიზნებს.
ამასთან, სასჯელ-ს დანიშვნის დროს საქართველოს სისხლ-ს სამართლ-ს კოდექსის 53-ე მუხლ-ს მე-3 ნაწილ-ს თანახმად, გათვალ-სწინებულ უნდა იქნეს ბრალდებულ-ს პასუხისმგებლობის შემამსუბუქებელ- და დამამძიმებელ- გარემოებები, კერძოდ, დანაშაულ-ს ჩადენის მოტივი და მიზანი, ქმედებაში გამოვლენილ- მართლსაწინააღმდეგო ნება, მოვალეობათა დარღვევის ხასიათი და ზომა, ქმედების განხორციელების სახე, ხერხი და მართლსაწინააღმდეგო შედეგი, დამნაშავის წარსულ- ცხოვრება, პირადი და ეკონომიკური პირობები, ყოფა-ქცევა ქმედების შემდეგ.
სასამართლო განმარტავს, რომ სასჯელ-ს სამართლ-ანობა სასამართლომ უნდა შეაფასოს ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში სასჯელ-ს ინდივიდუალ-ზაციის პრინციპის გათვალ-სწინებით. თითოეულ- ჩადენილ- ქმედება და მისი ჩამდენი პირი თავისი ინდივიდუალობით გამოირჩევა, შესაბამისად, სწორედ ამ გარემოების გათვალ-სწინებით ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში დანიშნულ- სასჯელ- უნდა იყოს მკაცრად პერსონალური, თანაზომიერი და პროპორციულ- მსჯავრდებულ-ს პიროვნებასა და ჩადენილ- დანაშაულ-ს სიმძიმესთან.
სასამართლოს მიერ დანაშაულ-ს ჩამდენის მიმართ დანიშნულ- სასჯელ- „პირველ რიგში, მოტივირებულ- უნდა იყოს თავად დანაშაულ-ს ჩამდენი პირის მიმართ თანაზომიერი იძულების ღონისძიების გამოყენების გზით მისი ქცევის კორექტირების აუცილებლობით – საზოგადოებაში მისი ადაპტაციითა და მის მიერ მომავალ- დანაშულ-ს ჩადენის რისკების გამორიცხვით/მინიმალ-ზაციით“ (საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2015 წლ-ს 2- ოქტომბრის №1/4/592 გადაწყვეტილება, § 52).
სასამართლო სასჯელ-ს დანიშვნისას მ---------------–-–---–ის პასუხისმგებლობის შემამსუბუქებელ გარემოებად ითვალ-სწინებს იმ გარემოებას, რომ ბრალდებულმა ხელ- შეუწყო სწრაფი და ეფექტური მართლმსაჯულების განხორციელებას (მტკიცებულებები გახადა უდავო), იგი გულწრფელად აღიარებს და ინანიებს ჩადენილ ქმედებას. სასამართლო ასევე ითვალ-სწინებს ჩადენილ- ქმედებების საზოგადოებრივ საშიშროებას, ხასიათს, მოტივს/მიზანს, ქმედებების განხორციელების სახესა და ხერხს, მართლსაწინააღმდეგო შედეგს, სასამართლო დამატებით ითვალ-სწინებს მის კანონის შესაბამის და ეთიკურ ქცევას სასამართლო განხილვის დროს, მის წარსულ ცხოვრებას.
ზემოაღნიშნულ-დან გამომდინარე, განაჩენში არსებულ- გარემოებების გათვალ-სწინებით მ---------------–-–---–ს სასჯელ-ს ზომად უნდა განესაზღვროს თავისუფლების აღკვეთა, რაც შეეცვლება პირობითი მსჯავრით ჩადენილ- დანაშაულ-ს სიმძიმის, მისი საზოგადოებრივი საშიშროებისა და მისი პიროვნების გათვალ-სწინებით, ასევე საქართველოს სისხლ-ს სამართლ-ს კოდექსის 53-ე მუხლ-ს 1-ლ- ნაწილ-ს მოთხოვნებიდან გამომდინარე, სრულად შეესაბამება სამართლ-ანობის აღდგენის, ახალ- დანაშაულ-ს თავიდან აცილებისა და დამნაშავის რესოციალ-ზაციის მიზნებს.
სარეზოლუციო ნაწილ-:
სასამართლომ იხელმძღვანელა რა საქართველოს სსსკ-ის 73-ე, 2---ე, 269-ე, 271-274-ე, 277-ე, 279-ე მუხლებით,დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. მ---------------–-–---–ი (პ/ნ 1---------7) ცნობილ- იქნეს დამნაშავედ საქართველოს სსკ-ის 1261-ე მუხლ-ს 1-ლ- ნაწილ-თ გათვალ-სწინებულ- დანაშაულ-ს ჩადენისათვის და სასჯელ-ს სახედ და ზომად განესაზღვროს 1 (ერთი) წლ-თ თავისუფლების აღკვეთა, რაც საქართველოს სისხლ-ს სამართლ-ს კოდექსის 63-6--ე მუხლების საფუძველზე ჩაეთვალოს პირობითად, 1 (ერთი) წლ-ს გამოსაცდელ- ვადით.
2. მსჯავრდებულ მ---------------–-–---–ს სასჯელ-ს მოხდის ვადაში ჩაეთვალოს პატიმრობაში ყოფნის პერიოდი - 201- წლ-ს 1- აპრილ-დან 201- წლ-ს 22 აპრილ-ს ჩათვლ-თ.
3. პირობითი მსჯავრის ნაწილში განაჩენის აღსრულებაზე, ”არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულების წესისა და პრობაციის შესახებ” საქართველოს კანონის მე-2 და მე-5 მუხლ-ს თანახმად, კონტროლ- დაევალოს არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულებისა და პრობაციის ეროვნულ- სააგენტოს პრობაციის ბიუროს მსჯავრდებულების საცხოვრებელ- ადგილ-ს (იურიდიულ- მისამართის) მიხედვით.
4. გაუქმდეს მ---------------–-–---–ის მიმართ გამოყენებულ- აღკვეთის ღონისძიება გირაო და განაჩენის აღსრულებიდან 1 თვის ვადაში ყადაღა მოეხსნას 2 000 ლარის ფარგლებში დაყადაღებულ ვ-–------------ის (პ/ნ 0---------2) საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებას, სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთს, დაზუსტებულ- ფართობი 660.00 კვ.მ. მდებარე ბ----------ს რაიონი, სოფელ- დ----ი, სოფელ- ქ--------------------ი), ს.კ. 6-.2-.0--4-1 (განჩინების N12/0--).
5. განაჩენი კანონიერ ძალაში შედის და აღსასრულებლად მიექცევა სასამართლოს მიერ გამოცხადებისთანავე;
6. განაჩენი შეიძლება გასაჩივრდეს მისი გამოცხადებიდან ერთი თვის ვადაში თბილ-სის სააპელაციო სასამართლოს სისხლ-ს სამართლ-ს საქმეთა პალატაში, ახალციხის რაიონულ- სასამართლოს მეშვეობით;
მოსამართლე: გია ბერაია