ბრალდებული - ბ--------------ე, პირადი №-----------, დაბადებული 1----–-–-----------ს, საქართველოს მოქალაქე, ნასამართლობის არმქონე, რეგისტრირებული: ქ. ტ------–--------------------------------------; ფაქტობრივად მცხოვრები: ქ. თბილისი, გ-–--------------------------–--–-----.

კვალიფიკაცია:

საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 1261-ე მუხლის პირველი ნაწილი

სხდომის სახე - ღია

აღწერილობით-სამოტივაციო ნაწილი:

1. წარდგენილი ბრალდების არსი:

წარდგენილი ბრალდების მიხედვით, ბ--------------ემ ჩაიდინა ოჯახში ძალადობა, ესე იგი ოჯახის ერთი წევრის მიერ ოჯახის სხვა წევრის მიმართ ძალადობა, რამაც გამოიწვია ფიზიკური ტკივილი და რასაც არ მოჰყოლია სისხლის სამართლის კოდექსის 117-ე, 118-ე ან 120-ე მუხლით გათვალისწინებული შედეგი.

აღნიშნული გამოიხატა შემდეგში:

2019 წლის 12 ნოემბერს, დაახლოებით 07:00 საათზე, ქ. თბილისში, გ-–----------------------------------------------–ი, ბ--------------ემ არარეგისტრირებულ ქორწინებაში მყოფ - ხ--------------–---–ს მიაყენა სიტყვიერი და ფიზიკური შეურაცხყოფა, მუშტი დაარტყა სახის არეში, რის შემდეგ წაქცეულს ფეხით მიაყენა მრავლობითი დაზიანება, რა დროსაც ხ--------------–---–მა განიცადა ფიზიკური ტკივილი. ბ--------------ის ქმედებით ხ--------------–---–ს მიადგა ფიზიკური ზიანი.

ე.ი. არსებობდა დასაბუთებული ვარაუდი, რომ ბ--------------ემ ჩაიდინა დანაშაული, რაც გათვალისწინებულია საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 1261-ე მუხლის პირველი ნაწილით.

2. სასამართლომ დაადგინა:

სასამართლომ ბ--------------ე წარდგენილ ბრალდებაში, რაც გათვალისწინებულია საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 1261-ე მუხლის პირველი ნაწილით უდანაშაულოდ ცნო, რადგან ბრალდების მხარის მიერ ვერ იქნა წარმოდგენილი ერთმანეთთან შეთანხმებული, აშკარა და დამაჯერებელ მტკიცებულებათა ერთობლიობა, რომელთა ერთობლივი ანალიზისას, გონივრულ ეჭვს მიღმა სტანდარტით დადასტურდებოდა მის მიერ დანაშაულის ჩადენა.

3. მტკიცებულებათა ერთობლიობა:

3.1. დაზარალებულმა ხ--------------–---–მა სასამართლოს მოახსენა, რომ ბ--------------ე არის მისი არარეგისტრირებულ ქორწინებაში მყოფი მეუღლე. 2019 წლის 11 ნოემბერს, ის და ბ--------------ე იმყოფებოდნენ სტუმრად ბ--------------ის მეგობარ გ-----------------ესთან, სადაც ბ--------------ემ მიიღო ალკოჰოლური სასმელი. რესტორანში ადგილი ჰქონდა გარკვეულ დაძაბულობას და ჩხუბს, რის გამოც ის და ბ--------------ე რესტორნიდან წავიდნენ გ-----------------ესთან სახლში. იქ მათ ასევე აიტანეს ალკოჰოლური სასმელები. მას ალკოჰოლურ სასმელებთან არ აქვს კარგი დამოკიდებულება, რადგან ფსიქოტროპულ წამლებს სვამს და არ შეიძლება ალკოჰოლის მიღება. ალკოჰოლურმა სასმელმა იგი შესაძლოა ჩააგდოს აფექტურ მდგომარეობაში, ჩაადენინოს არაადეკვატური ქმედებები, ხოლო მეორე დღეს ეს ქმედებები აღარ ახსოვდეს. გ--------თან, როდესაც ბ----მ დაიძინა, მან მიიღო ალკოჰოლური სასმელი. როდესაც ბ--------------ემ გაიღვიძა, მან ბ----ს უთხრა, რომ სასაფლაოზე სურდა წასვლა. ამ საკითხზე ისინი შელაპარაკდნენ. იგი ბ--------------ეს გაუჯინიანდა. რ-------ე მას ეუბნებოდა, რომ არ იყო სასაფლაოზე წასვლის დრო. ამ შეკამათებისას ბ--------------ემ მას ხელი გაარტყა, რაც არ იყო მისთვის სასიამოვნო და ჩავარდა ისტერიკულ მდგომარეობაში. ამ მდგომარეობაში მან დარეკა 112-ში, თუმცა მის გამოძახებაზე პოლიცია არ მისულა. შემდეგ კვლავ დარეკა 112-ში და უთხრა, რომ აღარ მისულიყვნენ და წამოვიდა სახლში. სამართალდამცავები მასთან სახლში მივიდნენ, რომელთაც მისცა-ახსნა განმარტება. იგი ამ დროს ნასვამ მდგომარეობაში იმყოფებოდა. მან გამომძიებელს უთხრა, რომ სერიოზული არაფერი არ მომხდარა. ბ--------------ის დარტყმის შედეგად მას ტკივილი არ უგრძვნია. იგი არ მიეკუთვნება იმ ქალთა კატეგორიას, რომელიც კაცს თავს დააჩაგვრინებს. რაც შეეხება გამოძიების ეტაპზე მიცემულ ჩვენებას, იგი არ ადასტურებს გამოკითხვის ოქმში დაფიქსირებულ ფაქტობრივ გარემოებებს, ვინაიდან არც შინაარსი შესაბამება სინამდვილეს და არც სიტყვათა წყობა მისი ლაპარაკის სტილს. ჩვენების მიცემისას იგი ნასმავი იყო და რას ლაპარაკობდა არ იცოდა. მას შემაკავებელი ორდერის გაცემაც არ უთხოვია ბ--------------ის მიმართ.

3.2. მოწმეებმა გ---------------მ, ზ-------------მ და ი-----–------------ემ სასამართლოს ჩვენება მისცეს მოცემულ სისხლის სამართლის საქმეზე მათ მიერ ჩატარებულ საგამოძიებო და საპროცესო მოქმედებათა კანონიერებისა და ავთენტიკურობის თაობაზე.

3.3. 112-ში შეტყობინების ოქმით დასტურდება, რომ 2019 წლის 12 ნოემბერს, 07:55 საათზე ხ--------------–---–მა შეატყობინა 112-ს, რომ მეუღლემ იგი სცემა (ს.ფ. 2).

3.4. №------ შემაკავებელი ორდერით დასტურდება, რომ 2019 წლის 12 ნოემბერს, მეუღლეზე განხორციელებული ფიზიკური ძალადობის გამო ბ--------------ის მიმართ გაიცა შემაკავებელი ორდერი (ს.ფ. 11-14).

3.5. ბრალდებულმა ბ--------------ემ წარდგენილ ბრალდებაში თავი არ ცნო დამნაშავედ და სასამართლოს მოახსენა, რომ 2019 წლის 11 ნოემბერს ხ--------------–---–თან ერთად იმყოფებოდა მეგობრის - გ-----------------ის დაბადების დღეზე. როდესაც სახლში დაბრუნდნენ, მან დაიძინა. გამთენიისას მან გაიღვიძა და დაინახა, რომ ხ--------------–---–ი ნასვამი იყო და ისევ სვამდა. ხ--------------–---–ის ჯანმრთელობის მდგომარეობიდან გამომდინარე, მისთვის ალკოჰოლური სასმელის მიღება არ შეიძლება, ვინაიდან იგი ცუდად ხდება და ექიმების ჩარევა სჭირდება. ნასვამ ხ--------------–---–ს გამთენიისას ვიღაცის სასაფლაოზე უნდოდა წასვლა. ამის გამო ისინი შელაპარაკდნენ. ხ--------------–---–ის აზრზე მოსვლის მიზნით მან ხ-------ს ერთხელ შემოარტყა სახეში. ამის გარდა, მას ხ-------ს მიმართ ხელი არ აუწევია. შემდეგ იგი დაბრუნდა დასაძინებლად, ხ--------------–---–ი კი მაღაზიაში იყო წასული, რა დროსაც მასთან მივიდნენ სამართალდამცავები და დააკავეს.

3.6. სასამართლომ შეაფასა რა ზემოაღნიშნული მტკიცებულებები საქმესთან მათი რელევანტურობის, დასაშვებობის, უტყუარობის თვალსაზრისით და მათი ერთობლიობა გამამტყუნებელი განაჩენის გამოსატანად საკმარისი ერთობლიობის კუთხით, მიიჩნია, რომ საქმეზე ვერ იქნა წარმოდგენილი საკმარის მტკიცებულებათა ერთობლიობა, ბ--------------ის ბრალეულობის დასადასტურებლად.

3.9. სასამართლო აღნიშნავს, რომ ბრალდების მხარის მიერ ბ--------------ის მიმართ არ ყოფილა წარმოდგენილი უტყუარ და საკმარის მტკიცებულებათა ერთობლიობა, რომელიც გამამტყუნებელი განაჩენის გამოსატანად საქართველოს კონსტიტუციით გარანტირებულ სტანდარტს დააკმაყოფილებდა. სისხლის სამართლის საქმეში ბ--------------ის მიმართ არ წარმოდგენილა არც ერთი პირდაპირი ხასიათის მტკიცებულება. დაზარალებულმა ხ--------------–---–მა სასამართლოს განუცხადა, რომ ბ--------------ის მიერ განხორციელებული ფიზიკური ძალადობის შედეგად მას ტკივილი არ განუცდია. მოწმეების გ---------------ს, ზ-------------ს და ი-----–------------ის ჩვენებებს სასამართლო პირდაპირი ხასიათის დამოუკიდებელ მტკიცებულებებად ვერ განიხილავს, რადგან ხსენებული პირები მოცემულ საქმეზე საჭირო ინფორმაციას ფლობენ დაზარალებულ ხ--------------–---–ის მოყოლის საფუძველზე. მათი ჩვენებები ფიზიკური ძალადობის ფაქტთან დაკავშირებით დამყარებულია ხ--------------–---–ის ნათქვამზე, ისინი უშუალოდ არ შესწრებიან ძალადობას და არ არიან თვითმხილველი მოწმეები, ე.ი. მათი ჩვენებები ირიბია, რასაც სასამართლო ვერ გამოიყენებს, ვინაიდან საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 76-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, სასამართლოში საქმის არსებითი განხილვის დროს ირიბი ჩვენება დასაშვები მტკიცებულებაა, თუ იგი დასტურდება სხვა ისეთი მტკიცებულებით, რომელიც არ არის ირიბი ჩვენება. მოცემულ შემთხვევაში გ---------------ს, ზ-------------ს და ი-----–------------ის ირიბი ჩვენებები არ დასტურდება ისეთი მტკიცებულებით, რომელიც არ არის ირიბი ჩვენება.

3.10. საქართველოს სსკ-ის 1261-ე მუხლით გათვალისწინებული დანაშაულის ობიექტური მხარე გამოიხატება: ა) ოჯახის ერთი წევრის მიერ ოჯახის სხვა წევრის მიმართ შემდეგ ალტერნატიულ ქმედებებში - ძალადობაში, სისტემატურ შეურაცხყოფაში, შანტაჟსა და დამცირებაში; ბ) მართლსაწინააღმდეგო შედეგში - ფიზიკური ტკივილსა ან ტანჯვაში (რასაც არ მოჰყოლია საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 117-ე, 118-ე ან 120-ე მუხლით გათვალისწინებული მძიმე შედეგი); გ) მიზეზობრივ კავშირში ქმედებასა და შედეგს შორის.

მოცემულ შემთხვევაში გამოკვლეული მტკიცებულებებით ვერ დასტურდება, რომ ბ--------------ის ძალადობრივ ქმედებას შედეგად მოჰყვა ხ--------------–---–ის ფიზიკური ტკივილი.

3.11. ამდენად, სასამართლო სხდომაზე გამოკვლეული ზემოაღწერილი მტკიცებულებები არასაკმარისია ოჯახში ძალადობის ჩადენაში ბ--------------ის დამნაშავედ ცნობისათვის.

3.12. საქართველოს კონსტიტუციის 31-ე მუხლით რეგლამენტირებულ გამამტყუნებელი განაჩენისათვის საჭირო უტყუარ მტკიცებულებებში და სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 82-ე მუხლის მე-3 ნაწილით გამამტყუნებელი განაჩენის გამოტანისათვის დადგენილ გონივრულ ეჭვს მიღმა სტანდარტში მოიაზრება სწორედ პირდაპირი მტკიცებულებების საჭიროება, რომლებიც სრულ თანხვედრაში იქნება ერთმანეთთან და მოგვცემს დანაშაულის შემადგენლობის ყველა ნიშნის დადასტურების შესაძლებლობას, რაც მოცემულ შემთხვევაში ბრალდებულ ბ--------------ის მიმართ არ არსებობს.

საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის მე-5 მუხლის მე-3 ნაწილი და საქართველოს კონსტიტუციის 31-ე მუხლის მე-7 პუნქტი მოითხოვს, რომ მტკიცებულებების შეფასებისას წარმოშობილი ნებისმიერი ეჭვი გადაწყდეს ბრალდებულის სასარგებლოდ.

ეს მტკიცებულებითი სტანდარტი ვალდებულებას აკისრებს სასამართლოს, რომ სამართლიანად გადაჭრას სამხილებს შორის არსებული კონფლიქტები, სათანადოდ აწონოს მტკიცებულებები და ამ პროცესში წარმოშობილი ყოველგვარი გონივრული ეჭვი გადაწყვიტოს ბრალდებულის უდანაშაულობის, მისი თავისუფლების სასარგებლოდ.

3.13. შესაბამისად, გამოკვლეულ მტკიცებულებათა სათანადო შეფასებისა და ანალიზის საფუძველზე სასამართლოს მიაჩნია, რომ ბრალდებული ბ--------------ე უდანაშაულოდ უნდა იქნეს ცნობილი და გამართლდეს საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 1261-ე მუხლის პირველი ნაწილით წარდგენილ ბრალდებაში.

4. სამართლებრივი შეფასება:

4.1. სასამართლომ ურთიერთშეჯერების საფუძველზე შეაფასა რა ზემოაღნიშნული მტკიცებულებები, მიიჩნია, რომ მათი ერთობლიობა არ ქმნის საკმარის საფუძველს ბრალდებულ ბ--------------ის მიერ საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 1261-ე მუხლის პირველი ნაწილით გათვალიწინებულ დანაშაულში დამნაშავედ ცნობისთვის. წარდგენილი ბრალი არ ემყარება საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 82-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, ,,გამამტყუნებელი განაჩენით პირის დამნაშავედ ცნობისათვის საჭირო გონივრულ ეჭვს მიღმა არსებულ შეთანხმებულ მტკიცებულებათა ერთობლიობას“.

4.2. კერძოდ: სასამართლო სხდომაზე დაკითხული ვერც ერთი მოწმე უშუალოდ ვერ მიუთითებს ბ--------------ის მიერ ძალადობის განხორციელების ფაქტს. დაზარალებულმა ხ--------------–---–მა სასამართლოს განუცხადა, რომ ბ--------------ის ძალადობრივი ქმედების შედეგად მას ტკივილი არ განუცდია. შესაბამისად, სახეზე არ არის საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 1261-ე მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული დანაშაულის ობიექტური შემადგენლობა.

4.3. სასამართლომ თანაბარი შესაძლებლობა მისცა ბრალდების და დაცვის მხარეს სასამართლო სხდომაზე გამოეკვლიათ მათ მიერ მოპოვებული ყველა მტკიცებულება, უშუალოდ და საჯაროდ, პირდაპირი და ჯვარედინი დაკითხვის ფარგლებში დაეკითხათ მოწმეები და სწორედ მათ მიერ შემოთავაზებული მტკიცებულებების ანალიზის, ურთიერთშეჯერების და სანდოობის შემოწმების საფუძველზე დაადგინა, რომ ბრალდების მხარემ ვერ წარმოადგინა საკმარისი მტკიცებულებები, რომელიც ეჭვგარეშე დაადასტურებდა, რომ ბ--------------ემ ჩაიდინა ძალადობა არარეგისტრირებულ ქორწინებაში მყოფ - ხ--------------–---–ის მიმართ.

4.4. სასამართლოს მიაჩნია, რომ ბრალდების მხარის მიერ წარმოდგენილი მტკიცებულებები ბ--------------ის მიმართ ვერ აკმაყოფილებს კანონმდებლის მიერ, გამამტყუნებელი განაჩენის გამოტანისათვის დაწესებულ, გონივრულ ეჭვს მიღმა არსებულ, მაღალ სამართლებრივ სტანდარტს, რაც სასამართლოს დაარწმუნებდა მის ბრალეულობაში.

განაჩენის დადგენისას სასამართლო ხელმძღვანელობს საქართველოს კონსტიტუციითა და სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსით განსაზღვრული ძირითადი პრინციპებითა და ნორმებით, კერძოდ:

4.5. საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის მე-13 მუხლის შესაბამისად, გამამტყუნებელი განაჩენი უნდა ეფუძნებოდეს მხოლოდ ერთმანეთთან შეთანხმებულ, აშკარა და დამაჯერებელ მტკიცებულებათა ერთობლიობას, რომელიც გონივრულ ეჭვს მიღმა ადასტურებს პირის ბრალეულობას.

4.6. საქართველოს კონსტიტუციის 31-ე მუხლის თანახმად: ,,გამამტყუნებელი განაჩენი უნდა ემყარებოდეს მხოლოდ უტყუარ მტკიცებულებებს. ყოველგვარი ეჭვი, რომელიც ვერ დადასტურდება კანონით დადგენილი წესით, უნდა გადაწყდეს ბრალდებულის სასარგებლოდ“.

4.7. საქართველოს კონსტიტუციით გარანტირებული უტყუარობის სტანდარტი გულისხმობს არა მხოლოდ საეჭვო მტკიცებულების დაუშვებლობას, არამედ უნდა გამოირიცხოს ეჭვი მტკიცებულების გაყალბების ან არსებითი ნიშან-თვისებების დაკარგვის შესახებ, ასევე საქმისთვის მნიშვნელოვანი ფაქტობრივი და სამართლებრივი გარემოებების დადასტურება მხოლოდ სანდო წყაროდან მიღებული და ჯეროვნად შემოწმებული ინფორმაციის საფუძველზე უნდა მოხდეს. მტკიცებულების გამოკვლევით მიღებულმა ინფორმაციამ უტყუარად, ერთმნიშვნელოვნად უნდა მიუთითოს იმ ფაქტობრივ და სამართლებრივ გარემოებაზე, რომლის დასადასტურებლადაც არის წარმოდგენილი (საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2015 წლის 22 იანვრის N1/1/548 გადაწყვეტილება).

4.8. საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის მე-19 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ,,სასამართლო ვალდებულია გამოიტანოს კანონიერი, დასაბუთებული და სამართლიანი განაჩენი”.

4.9. სასამართლო განსაკუთრებულ ყურადღებას მიაქცევს უდანაშაულობის პრეზუმფციას, რომელიც მოცემულია საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის მე-5 მუხლში. აღნიშნული მუხლი მოიცავს სისხლის სამართლის პროცესის ზოგად პრინციპს, რომ ,,არავინ არ არის ვალდებული, ამტკიცოს თავისი უდანაშაულობა. ბრალდების მტკიცების ტვირთი ეკისრება ბრალმდებელს’’.

4.10. ასევე საქართველოს სსსკ-ის მე-5 მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, ,,მტკიცებულების შეფასების დროს წარმოშობილი ეჭვი, რომელიც არ დასტურდება კანონით დადგენილი წესით, უნდა გადაწყდეს ბრალდებულის სასარგებლოდ’’;

4.11. საქართველოს სსსკ-ის 269-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად: ,,არ შეიძლება გამამტყუნებელ განაჩენს საფუძვლად დაედოს ვარაუდი“.

4.12. ამრიგად, სასამართლომ გამოკვლეულ მტკიცებულებათა ერთობლივი ანალიზის საფუძველზე მიიჩნია, რომ ბრალდების მხარის მიერ წარმოდგენილი მტკიცებულებები საკმარისობის კუთხით ვერ აკმაყოფილებს კანონმდებლის მიერ გამამტყუნებელი განაჩენის გამოტანისათვის დაწესებულ, გონივრულ ეჭვს მიღმა არსებულ, მაღალ სამართლებრივ სტანდარტს, რაც სასამართლოს დაარწმუნებდა ბრალდებულ ბ--------------ის მიერ საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 1261-ე მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული დანაშაულის ჩადენაში, რის გამოც ბრალდებული უნდა გამართლდეს.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

სასამართლომ იხელმძღვანელა რა საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 258-260-ე, 270-272-ე, 275-277-ე, 279-ე მუხლებით

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

ბ--------------ე საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 1261-ე მუხლის პირველი ნაწილით წარდგენილ ბრალდებაში ცნობილ იქნეს უდანაშაულოდ და გამართლდეს.

ბ--------------ის მიმართ შეფარდებული აღკვეთის ღონისძიება გირაო გაუქმდეს. გირაოს შემტანს განაჩენის აღსრულებიდან 1(ერთი) თვის ვადაში სრულად დაუბრუნდეს გირაოს სახით შეტანილი ფულადი თანხა.

ბ--------------ეს განემარტოს საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 92-ე მუხლით გათვალისწინებული ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნის უფლება.

განაჩენი კანონიერ ძალაში შედის გამოცხადებისთანავე.

განაჩენი შეიძლება გასაჩივრდეს გამოცხადებიდან ერთი თვის ვადაში, თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატაში თბილისის საქალაქო სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა საგამოძიებო, წინასასამართლო სხდომისა და არსებითი განხილვის კოლეგიის მეშვეობით.

მოსამართლე ელენე გოგუაძე