„2009 წლის ჯანმრთელობის დაცვის პროგრამების დამტკიცების შესახებ“ საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის 2009 წლის 25 მარტის №119/ნ ბრძანებაში დამატებების შეტანის თაობაზე“

სეხელმწიფო სარეგისტრაციო კოდი 470.230.000.22.035.013.299

საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის

ბრძანება №248/ნ

2009 წლის 21 ივლისი

ქ. თბილისი

„2009 წლის ჯანმრთელობის დაცვის პროგრამების დამტკიცების შესახებ“ საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის 2009 წლის 25 მარტის №119/ნ ბრძანებაში დამატებების შეტანის თაობაზე

„ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს კანონის 36-ე მუხლის შესაბამისად, ვბრძანებ:

    მუხლი 1

„2009 წლის ჯანმრთელობის დაცვის პროგრამების დამტკიცების შესახებ“საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის 2009 წლის 25 მარტის №119/ნ ბრძანე­ბაში (სსმ III, 25.03.09., №36 მუხ. 419) შეტანილ იქნეს შემდეგი დამატებები:

1. პირველ პუნქტს დაემატოს შემდეგი შინაარსის „პ“ ქვეპუნქტი:

„პ) პირველადი ჯანდაცვის სახელმწიფო პროგრამა (დანართი №15)”.

2. ბრძანებას დაემატოს დანართი №15 თანდართუ­ლი რედაქციით.

    მუხლი 2

ბრძანება ამოქმედდეს გამოქვეყ­ნების­თანავე.

ა. კვიტაშვილი

დანართი №15

პირველადი ჯანდაცვის სახელმწიფო პროგრამა

    მუხლი 1. პროგრამის მიზანი

პროგრამის მიზანია პირველადი ჯანდაცვის მომსახუ­რებაზე მოსახლეობის გეოგრაფიული და ფინანსური ხელმისაწვდომობის გაზრდა.

    მუხლი 2. პროგრამის ამოცანა

პროგრამის ამოცანაა ამბულატორიული მომსახურე­ბის მოხმარების გაზრდა, ძვირადღირებული, მაღალ­ტექ­ნოლოგიური და ჰოსპიტალური მომსახურების მოხმარების რაციონალიზაციის მიზნით.

    მუხლი 3. კომპონენტები, მომსახურების მოცულობა და მოსარგებლეები

პროგრამის კომპონენტები, მომსახურების მოცულო­ბა და მოსარგებლეები განსაზღვრულია შემდეგი ცხრი­ლის შესაბამისად:

    მუხლი 4. მომსახურების შესყიდვა და განხორციელების მექანიზმები

1. ხელშეკრულების პირობებს, ანგარიშსწორების ფორ­მებსა და წესს განსაზღვრავს სააგენტო და ინფორ­მა­ციი­სათვის წარუდგენს სამინისტროს.

2. სოფლად ამბულატორიული მომსახურების ქვე­კომ­­პონენტის ფარგლებში მომსახურების შესყიდვა ხორ­ციელდება „სოფლის მოსახლეობისათვის ამბულა­ტო­რიული მომსახურების მიწოდების უზრუნველყოფის ღონისძიებათა შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 26 თებერვლის №132 განკარგულების მე-2 პუნქტის შესაბამისად.

3. სპეცდაფინანსების ქვეკომპონენტის ფარგლებში სააგენტოს მიერ დანართი №15²-ის შესაბამისად ფორმდება ხელშეკრულებები.

4. დიაბეტიან ბავშვთა და მოზარდთა მკურნალობისა და რეაბილიტაციის კომპონენტი ხორციელდება „საქარ­თველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალუ­რი დაცვის სამინისტროს სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესე­ბუ­ლების – ჯანმრთელობისა და სოციალური პროგრამების სააგენტოს მიერ „დიაბეტიან ბავშვთა და მოზარდთა მკურნალობისა და რეაბილიტაციის კომპონენტის“ ფარგლებში საჭირო მომსახურების ერთ პირთან მოლაპარაკების საშუალებით განხორციელების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 18 თებერვლის №98 განკარგულების შესაბამისად.

5. ინკურაბელურ პაციენტთა პალიატიური მზრუნვე­ლობის კომპონენტში მონაწილე დაწესებულების შერჩევა ხორციელდება „სახელმწიფო შესყიდვების შესახებ“ საქართველოს კანონის მოთხოვნათა დაცვით.

6. პატიმართა და მსჯავრდებულთა კომისიური წესით შემოწმების უზრუნველყოფის ქვეკომპონენტი ხორციელდება „საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა სამინისტროსა და საქართველოს შრომის, ჯანმრთელო­ბისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს ერთობლივი კომისიის მიერ, საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა მინის­ტრისა და საქართველოს შრომის, ჯანმრთე­ლობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის ერთობ­ლივი ბრძანებით დამტკიცებული დებულების შესაბა­მისად.

7. შაქრიანი და უშაქრო დიაბეტით დაავადებულთა ამბულატორიული პატრონაჟის ქვეკომპონენტში მონაწილე დაწესებულებების შერჩევა ხორციელდება „სახელმწიფო შესყიდვების შესახებ“ საქართველოს კანონის მოთხოვნათა დაცვით, გეოგრაფიული ხელმი­საწ­ვდომობის პრინციპების გათვალისწინებით.

8. ზოგადი ამბულატორიული მომსახურების კომპო­ნენტის ფარგლებში შესყიდვა ხორციელდება „სახელ­მწიფო შესყიდვების შესახებ საქრთველოს კანონის“ შესაბამისად.

9. სააგენტო ყოველთვიურად უზრუნველყოფს სამი­ნის­ტროში პროგრამის მიმდინარეობისა და შესრუ­ლების შესახებ ინფორმაციის წარმოდგენას შეთანხმე­ბული ფორმის მიხედვით.

    მუხლი 5. დაფინანსების მეთოდოლოგია და ანაზღაურების მექანიზმები

1. სოფლად ამბულატორიული მომსახურების ქვე­კომ­პონენტი

ა) „სოფლის მოსახლეობისათვის ამბულატორიუ­ლი მომსახურების მიწოდების უზრუნველყოფის ღონისძიებათა შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 26 თებერვლის №132 განკარგულების პირვე­ლი პუნქტის საფუძველზე განსაზღვრულ მეწარ­მე–ფიზიკურ პირებთან ფორმდება შესაბამისი ხელშეკრუ­­ლებები;

ბ) ექიმის მომსახურება 2009 წლის მარტსა და აპრილში ფინანსდება თითოეულ თვეზე 912 ლარის ოდე­ნობით, ხოლო 2009 წლის 1 მაისიდან 31 დე­­კემ­ბ­­რის ჩათვლით – თითოეულ თვეზე 456 ლარის ოდენობით;

გ) ექთნის/ფერშლის მომსახრურება 2009 წლის მარტსა და აპრილში ფინანსდება თითოეულ თვეზე 608 ლარის ოდენობით, ხოლო 2009 წლის 1 მაისიდან 31 დეკემბრის ჩათვლით – თითოეულ თვეზე 304 ლარის ოდენობით.

2. სპეცდაფინანსების ქვეკომპონენტის ფარგლებში მონაწილე დაწესებულებები, ფინანსდებიან გლობალური ბიუჯეტის მეთოდით (დანართი №15²);

3. დიაბეტიან ბავშვთა და მოზარდთა მკურნალობისა და რეაბილიტაციის კომპონენტის დაფინანსება ხორციელდება „საქართველოს 2009 წლის სახელმწი­ფო ბიუჯეტის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-7 თავის 34-ე მუხლის მე-20 პუნქტის შესაბამისად.

4. ინკურაბელურ პაციენტთა პალიატიური მზრუნვე­ლობის კომპონენტის დაფინანსება ხორციელდება გლობალური ბიუჯეტის მეთოდით.

5. პატიმართა და მსჯავრდებულთა კომისიური წესით შემოწმების უზრუნველყოფის ქვეკომპონენტი

 ა) კომისიის მუდმივმოქმედ წევრთა და კომისიის მდივნის მომსახურება ანაზღაურდება ყოველთვიურად. შრომის ანაზღაურება ხორციელდება ჯანმრთელობისა და სოციალური პროგრამების სააგენტოსთან გაფორმე­ბული ინდივიდუალური ხელშეკრულებების საფუძ­ველზე;

ბ) დაავადების შესაბამისი პროფილის კვალიფი­ციური ექიმის მომსახურება ანაზღაურდება დღიურად და ერთ სამუშაო დღეზე შრომის ანაზღაურება განისაზღვრება 204 ლარის ოდენობით;

გ) დაავადების შესაბამისი პროფილის კვალიფი­ციური ექიმის შრომის ანაზღაურება განხორციელდება ჯანმრთელობისა და სოციალური პროგრამების სააგენ­ტოსთან გაფორმებული ინდივიდუალური ხელშეკრუ­ლებების საფუძველზე.

6. შაქრიანი და უშაქრო დიაბეტით დაავადებულთა ამბულატორიული პატრონაჟის ქვეკომპონენტის მომსახურების მოცულობა განსაზღვრულია პროგრამის მე-3 მუხლის პირველი პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტით. ანაზღაურების ერთეულს წარმოადგენს მკურნალობის ეპიზოდი. პროგრამა ფარავს მოსარგებლის მომსახუ­რების ღირებულების 50%-ს , თანაგადახდა არ ეხებათ „სიღარიბის ზღვარს ქვემოთ მყოფი მოსახლეობის სამე­დიცინო დაზღვევის სახელმწიფო პროგრამის“ მოსარ­გებლეებს.

7. ზოგადი ამბულატორიული მომსახურების კომპო­ნენტი

ა) 5 წლის ჩათვლით ბავშვთა და 60 წელს ზემოთ მოსახლეობის ამბულატორიული მომსახურებაში მონაწილე დაწესებულებების დაფინანსება ხორციელ­დება გლობალური ბიუჯეტის მეთოდით, ბიუჯეტის გაანგარიშების საფუძველია ერთ სულზე გამოყოფილი ფიქსირებული ბიუჯეტი, რომელიც 0-5 წლის ჩათვლით ბავშვებისათვის თვეში შეადგენს 2.08 ლარს, 60 წელს ზემოთ მოსახლეობისათვის – 2.00 ლარს;

ბ) 6-60 წწ. დიაბეტიანი და ონკოინკურაბელური პაციენტე­ბის მომსახურებაში მონაწილე დაწესებ­ულებების დაფინანსება ხორციელდება კაპიტაციის მეთოდით – ერთ სულზე გამოყოფილი ფიქსირებული ბიუჯეტი, რომელიც თვეში შეადგენს – 3.00 ლარს.

    მუხლი 6. პროგრამის ბიუჯეტი

„საქართველოს 2009 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტის შესახებ“საქართველოს კანონის შესაბამისად პროგრა­მის ბიუჯეტი განისაზღვრა 24 916.6 ათასი ლარით, შემ­დეგი ცხრილის მიხედვით:

 (ათასი ლარი)

 

 

 

დანართი №15¹

1. 0-5 წლის ასაკის ბავშვთა ამბულატორიული მეთვალყურეობა

ა) მიზანი:

ავადობისა და მოკვდავობის შემცირება ბავშვთა ასაკში დაავადების ადრეულ ეტაპზე გამოვლენის, ავადობის პრევენციისა და ჯანმრთელობის დამკვიდრების ხელშეწყობის გზით.

ბ) ამოცანები:

ბ.ა) ბავშვთა ფიზიკური და ფსიქომოტორული განვითარების შესწავლა დინამიკაში;

ბ.ბ) სკრინინგული კვლევების ჩატარება ასაკობრივი განვითარების სხვადასხვა ეტაპზე;

ბ.გ) ინფექციურ დაავადებათა სპეციფიკური პრევენცია-ვაქცინაცია;

ბ.დ) ჯანსაღი ცხოვრების წესის დამკვიდრების ხელშეწყობა.

0-1 წლამდე ბავშვთა ამბულატორიული მეთვალყურეობა

0-1 წლამდე ასაკში საპატრონაჟო ვიზიტებ ამდე სასურველია დედასთან ვიზიტი ორსულობის III ტრიმესტრში, რომლის დროსაც მშობლებს აწვდიან ინფორმაციას შემდეგ საკითხებზე: –უსაფრთხოების წესები –ბავშვის კვება –ყოველდღიური მოვლის პრინციპები –სოციალური და სამედიცინო დახმარების სახეები სამშობიარო სახლში, ახალშობილთან ჩასატარებელი პროცედურები (იმუნიზაციის ჩათვლით), ექიმთან სამეთვა ლ ყურეო ვიზიტების რაოდენობა და პროფილაქტიკური აცრების ეროვნული კალენდარი.

ბავშვის მეთვალყურეობა განისაზღვრება ექიმის/ექთნის ვიზიტ ებ ით ბავშვის ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესაფასებლად ექიმის I ვიზიტი ბინაზე ხორციელდება სამშობიაროდან გამოწერის (აღრიცხვაზე აყვანის) შემდეგ ამ დროს ფასდება: –პრე/ინტრა/პოსტნატალური ანამნეზი; –ტემპერატურა; –ყველა ორგანოს და სისტემის მდგომარეობა (სრული გასინჯვა – ზოგადი მდგომარეობა – სხეულის პოზა, მოძრაობა, კანი, ძვალ-სახსროვანი სისტემა – თავის ფორმა, ყიფლიბანდი, კუნთთა ტონუსი, თვალები, პირის ღრუ, გულ-სისხლძარღვთა და სასუნთქი სისტემა, მუცელი, გენიტალია, ნერვული სისტემა, ახალშობილთა რეფლექსები, დიურეზი, დეფეკაცია); –ახალშობილთა ფიზიოლოგიური მდგომარეობების შეფასება – ფიზიოლოგიური სიყვითლე და წონის კლება, სამშობიარო სიმსივნე, ორსულობის რეაქციები, შარდმჟავა ინფარქტი და სხვა; –კვების რეჟიმი, ტექნიკა და პრინციპები; მოვლის პროცესი (ჭიპის დამუშავება, კანის, თვ ა ლის, ყურის, ცხვირის ტუალეტი და სხვა). პირველი ვიზიტის დროს მშობელთან საკონსულტაციო თემებია: –უსაფრთხოების წესები; –კვების ტექნიკა და პრინციპები; –ყოველდღიური მოვლა(ჭიპის დამუშავება, კანის, თვ ა ლის, ყურის, ცხვირის ტუალეტი, დაბანა და სხვა); –ტირილი და მისი მიზეზები; –საშიშროების ნიშნები, როდესაც აუცილებელია ექიმთან დაუყოვნებელი ვიზიტი.

მეორე ვიზიტი –ანამნეზი; –ანთროპომეტრიული მონაცემები (წონა, სიგრძე, თავის და გულმკერდის გარშემოწერილობა); –ყველა ორგანოს და სისტემის მდგომარეობა (სრული გასინჯვა); –ბავშვის ფსიქომოტორული განვითარება; –კვებითი სტატუსი. მეორე ვიზიტის დროს მშობელთან საკონსულტაციო თემებია: – კვების ტექნიკა და პრინციპები; –განვითარების ხელშეწყობა; –იმუნიზაცია; –ექიმთან შემდგომი ვიზიტი (დაფიქსირდეს ზუსტი თარიღი და სპეციალისტი).

მესამე ამბულატორიული ვიზიტი – სასურველია ვიზიტი დაემთხვეს პროფილაქტიკური აცრების ეროვნულ კალენდარს. აცრის ჩატარებამდე აუცილებლად უნდა გაიზომოს ბავშვის სხეულის ტემპერატურა. ვიზიტის დროს ფასდება: –ანამნეზი; –ანთროპომეტრიული მონაცემები (წონა, სიგრძე, თავის და გულმკერდის გარშემოწერილობა); –ყველა ორგანოს და სისტემის მდგომარეობა (სრული გასინჯვა); –ბავშვის ფსიქომოტორული განვითარება; –კვებითი სტატუსი. მესამე ვიზიტის დროს მშობელთან საკონსულტაციო თემებია: –კვების ტექნიკა და პრინციპები; –განვითარების ხელშეწყობა; –იმუნიზაცია; –ექიმთან შემდგომი ვიზიტი (დაფიქსირდეს ზუსტი თარიღი და სპეციალისტი).

IV, V, VI ამბულატორიული ვიზიტი –ვიზიტის დროს ფასდება: –ანამნეზი; –ანთროპომეტრიული მონაცემები (წონა, სიგრძე, თავის და გულმკერდის გარშემოწერილობა); –ყველა ორგანოს და სისტემის მდგომარეობა (სრული გასინჯვა); –ბავშვის ფსიქომოტორული განვითარება (მოტორიკა, მხედველობითი და სმენითი რეაქცია, ემოცია, მეტყველება და სხვა); –კვება. ვიზიტის დროს მშობელთან საკონსულტაციო თემებია: –უსაფრთხოების წესები (სათამაშო, მგზავრობა და სხვა); –კვების ტექნიკა, დამატებითი კვება; –ყოველდღიური მოვლა; –განვითარების ხელშეწყობა; –თამაში; –იმუნიზაცია; –ექიმთან შემდგომი ვიზიტი (დაფიქსირდეს ზუსტი თარიღი).

VII ვიზიტი პოლიკლინიკაში უნდა შედგეს 12 თვის ასაკში. სასურველია დაემთხვეს წითელა/წითურა/ყბაყურის აცრას. ვიზიტის დროს ფასდება: –ბავშვის ფსიქომოტორული განვითარების ყველა მახასიათებელი; –ანამნეზი; –ანთროპომეტრიული მონაცემები (წონა, სიგრძე, თავის და გულმკერდის გარშემოწერილობა); –ყველა ორგანოს და სისტემის მდგომარეობა (სრული გასინჯვა); ვიზიტის დროს მშობელთან საკონსულტაციო თემებია: –პირის ღრუს მოვლა; –უსაფრთხოების წესები; –კვება; –ტუალეტის ჩვევის გამომუშავება; –განვითარების ხელშეწყობა, თამაში; –საშიშროების ნიშნები, როდესაც აუცილებელია ექიმთან დაუყოვნებელი ვიზიტი; –ექიმთან შემდგომი ვიზიტი ს თარიღი.

პირველი წლის განმავლობაში –1 წლამდე ასაკში უნდა ჩატარდეს მხედველობისა და სმენის სკრინინგი პრობლემების დროულად გამოვლენისთვის.

პირველი წლის განმავლობაში ოჯახის ექიმის/უბნის ექიმ ის გადაწყვეტილებით ტარდება საჭირო გამოკვლევები.

პირველი წლის განმავლობაში ექიმის გადაწყვეტილებით დაგეგმილია აგრეთვე ექთნის/ექთანთან ვიზიტ ებ ი. თითოეული ამ ვიზიტის დროს საჭიროა ანამნეზის შეგროვება, ანთროპომეტრული მონაცემების შეგროვება, კვების და იმუნიზაციის შესახებ ინფორმაციის შეგროვება, ოჯახში ბავშვის გარემოს უსაფრთხოების კონტროლი და ინფორმაციის მიწოდება შემდეგ თემებზე: –კვების პრინციპები; –ბავშვის მოვლა, დღის რეჟიმი; ტირილი, მისი მიზეზები და მართვა; დამატებითი კვების პრინციპები; უსაფრთხო გარემოს შექმნა; იმუნიზაცია; განვითარების ხელშეწყობა; თამაში.

1 – 2 წლამდე ბავშვთა ამბულატორიული მეთვალყურეობა ვიზიტი ექიმთან/ექთანთან (15 თვე, 18 თვე)

15 თვის ასაკში ექიმთან ვიზიტის დროს ფასდება: –ბავშვის ფსიქომოტორული განვითარება; –კ ვებისა და ძილის რეჟიმი; –ანთროპომეტრული მონაცემები; –ყველა ორგანოს და სისტემის მდგომარეობა (სრული გასინჯვა). საკონსულტაციო თემები: –უსაფრთხო გარემოს შექმნა; –ჯანსაღი კვება; –თამაში და განვითარების ხელშეწყობა; –ტუალეტის ჩვევის გამომუშავება; –დისციპლინის ჩამოყალიბების პრინციპები; –ურთიერთობა ბავშვთან.

18 თვის ასაკში ექიმთან ვიზიტის დროს ფასდება: –ბავშვის ფსიქომოტორული განვითარება; –ანთროპომეტრული მონაცემები; –ყველა ორგანოს და სისტემის მდგომარეობა (სრული გასინჯვა). საკონსულტაციო თემები: –უსაფრთხო გარემოს შექმნა; –ჯანსაღი კვება, კვების ჩვევები; –პირის ღრუს ჰიგიენა; –თამაში და განვითარების ხელშეწყობა; –ტუალეტის ჩვევის გამომუშავება; –იმუნიზაცია; –დისციპლინის ჩამოყალიბების პრინციპები, მარტივი აკრძალვები; –ურთიერთობა თანატოლებთან.

2 -3 წლამდე ბავშვთა ამბულატორიული მეთვალყურეობა ვიზიტი ექიმთან/ექთანთან (24 თვე, 36 თვე)

24 თვის (2 წლის) ასაკში ექიმთან ვიზიტის დროს ფასდება: –ბავშვის ფსიქომოტორული განვითარება; –ანთროპომეტრული მონაცემები; –ყველა ორგანოს და სისტემის მდგომარეობა (სრული გასინჯვა); –სმენისა (სუბიექტური) და მხედველობის (სინცევის ტაბულა) სკრინინგი. საკონსუ ლ ტაციო თემებია: –უსაფრთხო გარემოს შექმნა; –კვების ჩვევები; –პირის ღრუს ჰიგიენა; –თამაში და განვითარების ხელშეწყობა; –დისციპლინის ჩამოყალიბების პრინციპები.

36 თვე (3 წელი) ასაკში ექიმთან ვიზიტის დროს ფასდება: –ბავშვის ზრდა-განვითარება; –ანთროპომეტრული მონაცემები; –არტერიული წნევის გა ზომვა; –ყველა ორგანოს და სისტემის მდგომარეობა (სრული გასინჯვა); –მხედველობის და სმენის სკრინინგი; –მავნე ჩვევები. საკონსუ ლ ტაციო თემებია: –უსაფრთხო გარემოს შექმნა; –ჯანსაღი კვება; –სოციალიზაციის მნიშვნელობა (საბავშვო ბაღი და სხვ.); –თამაში და განვითარების ხელშეწყობა; –დისციპლინის ჩამოყალიბების პრინციპები; –3 წლის კრიზისი; –მავნე ჩვევები;

1-3 წლის ასაკში ექთნის ვიზიტის დროს ფასდება ბავშვის გარემოს უსაფრთხოება, საცხოვრებელი პირობები, სოციალური ურთიერთობები. საკონსულტაციო თემები ექთნისათვის: –ჯანსაღი კვების პრინციპები და კვებითი ჩვევის გამომუშავება; –დღის რეჟიმი; –ბავშვთან ურთიერთობის პრინციპები; –თამაში; –დისციპლინის ჩამოყალიბების მეთოდები (მარტივი აკრძალვები, ტაიმ-აუტი, ლიმიტირებული არჩევანი); –ლაბორატორიული და სხვა გამოკვლევები და სპეციალისტების კონსულტაცია ტარდება ოჯახის/უბნის ექიმის  შეხედულებისამებრ, საჭიროების დროს.

3 - 5 წლამდე ბავშვთა ამბულატორიული მეთვალყურეობა ვიზიტი ექიმთან/ექთანთან ექიმ თ ან ვიზიტის დროს ფასდება: –ანამნეზი (სამედიცინო, ფსიქოლოგიური და სოციალური პრობლემები) –კვებითი სტატუსი; –დიეტა; –ფსიქომოტორული განვითარება; –ბავშვის ქცევა; –ყველა ორგანოს და სისტემის მდგომარეობა (სრული გასინჯვა); –იმუნიზაციის სტატუსი; –ანთროპომეტრული მონაცემები; –მავნე ჩვევები; –სმენის და მხედველობის სკრინინგი; –სკოლიოზის არსებობა. საკონსუ ლ ტაციო თემებია: –უსაფრთხოების წესები და ტრავმატიზმის თავიდან აცილება; –ჯანსაღი კვება (კვების პირამიდა); –ფიზიკური აქტივობა; –ა ლკოჰოლის, თამბაქოს და ნარკოტიკის მავნე ზემოქმედება; –პირის ღრუს ჰიგიენა; –ბავშვთან ურთიერთობის პრინციპები; –მავნე ჩვევები; –დამოუკიდებლობის ხელშეწყობა; –ექთნის ვიზიტის დროს საკონსულტაციო თემები იგივეა.

 

2. ჯანმრთელი პირებისა და ახალი პაციენტების მეთვალყურეობა

ა) მიზანი:

ავადობისა და მოკვდავობის შემცირება მათი გამომწ­ვევი ძირითადი მიზეზების დროული იდენტიფიკა­ციისა და ჯანსაღი ცხოვრების წესის დამკვიდრების გზით.

ბ) ამოცანები:

ბ.ა) ყველა ახალი პაციენტის (პირველად მიმარ­თვისას) ჯანმრთელობის შემოწმება;

ბ.ბ) აღრიცხვაზე მყოფი ჯანმრთელი პაციენტების სისტემატური მონიტორინგი;

ბ.გ) გულის იშემიური დაავადებისა და შაქრიანი დიაბეტის მაღალი რისკის მქონე ბ.დ) პაციენტების იდენ­ტი­ფიკაცია, მათზე სისტემატური მონიტორინგის უზრუნველყოფა;

ბ.დ) ცხოვრების ჯანსაღი წესის დამკვიდრების ხელშეწყობა.

გ) მოცულობა

გ.ა) 3 წელიწადში ერთხელ ვიზიტი პრაქტიკის ექ­თან­თან დაბალი რისკის ჯგუფის პაციენტებისათვის;

გ.ბ) მაღალი რისკის ჯგუფის პაციენტებისათვის ვიზიტი პრაქტიკის ექთანთან წელიწადში ერთხელ;

გ.გ) ახალი პაციენტის ვიზიტი პრაქტიკის ექთანთან;

გ.დ) ახალი პაციენტის ვიზიტი ზოგადი პრაქტიკის/ოჯახის ექიმთან.

დ) სამიზნე მოსახლეობა – 5-64 ასაკობრივი ჯგუფის ქალები და მამაკაცები.

ე) უნდა შეფასდეს:

ე.ა) სიმაღლე, წონა, სმი;

ე.ბ) სისხლის წნევა;

ე.გ) პულსის სიხშირე და რითმულობა;

ე.დ) მხედველობის სიმახვილე და სმენის სიმახვილე.

ვ) ყველა პაციენტს სამ წელიწადში ერთხელ უნდა ჩაუტარდეს:

ვ.ა) ჰემოგლობინომეტრია;

ვ.ბ) შარდში გლუკოზისა და ცილის შემცველობის განსაზღვრა;

ზ) რჩევები ცხოვრების ჯანსაღი წესის დანერგვის შესახებ:

ზ.ა) რჩევა თამბაქოს მოწევის შეწყვეტის თაობაზე;

ზ.ბ) რჩევა რეგულარული ვარჯიშისა და ადეკვატუ­რი ფიზიკური დატვირთვის თაობაზე;

ზ.გ) რჩევა ალკოჰოლის ზომიერი მოხმარების თაობაზე;

ზ.დ) რჩევები ბალანსირებული კვების თაობაზე.

თ) ჯანმრთელობის მდგომარეობის შემოწმების დროს უნდა მოხდეს მაღალი რისკის პაციენტების იდენტიფიკა­ცია. ეს პაციენტები საჭიროებენ დამატებით ღონისძიე­ბებს სანიტარიული განათლების, გამოკვლევების და მონიტორინგის თვალსაზრისით.

ი) მაღალი რისკის პაციენტების ჯანმრთელობის მდგო­­­მარეო­ბაზე მეთვალყურეობა ხორციელდება ყოველ­წლიურად.

კ) პაციენტები, რომელთაც მაღალი აქვთ გულის კორო­ნალური დაავადების რისკი – 40-64 ასაკოვანი ჯგუფის მამაკაცები და 50-64 ასაკოვანი ჯგუფის ქალები ქვემოთ მოყვანილიდან ერთ-ერთის არსებობის შემთხვევაში:

კ.ა) ნაადრევი გიდ-ის და/ან ჰიპერტენზიის ოჯახური ანამნეზი;

კ.ბ) ჰიპერლიპიდემიის ოჯახური ანამნეზი;

კ.გ) ჭარბი წონა;

კ.დ) თამბაქოს მოხმარება;

კ.ე) ამ ჯგუფებში საჭიროა ყოველწლიურად შემოწ­მდეს:

კ.ე.ა) სისხლის წნევა;

კ.ე.ბ) სხეულის მასის ინდექსი;

კ.ე.გ) ჯანსაღი ცხოვრების წესი;

კ.ე.დ) 3 წელიწადში ერთხელ ქოლესტერინის დონე სისხლში. ყველა პაციენტს, რომე ლ საც აღენიშნება ქოლესტერინის საშუალო მატება >5.5 მმოლ/ლ, უნდა მიეცე ს ჰიპოლიპიდური დიეტური რჩევები.

ლ) პაციენტები, რომელთან მაღალი აქვთ შაქრიანი დიაბეტის რისკი:

ლ.ა) იმ პირებს, რომლებსაც ქვემოთ მოყვანილი კრიტერიუმებიდან აღენიშნებათ ერთზე მეტი, წელიწადში ერთხელ უნდა ჩაუტარდეთ უზმოზე კაპილარულ სისხლში გლუკოზის განსასაზღვრი ტესტი:

ლ.ა.ა) პაციენტები 45 წლის ასაკის ზემოთ;

ლ.ა.ბ) სხეულის მასის ინდექსი >25;

ლ.ა.გ) დიაბეტის ოჯახური ანამნეზი;

ლ.ა.დ) ანამნეზში დიდი წონის ახალშობილი (>4.4კგ);

ლ.ა.ე) ანამნეზში გესტაციური დიაბეტი.

3. 65 წლის მეტი ასაკის მოსარგებლეების რეგულარული სამედიცინო მეთვალყურეობა

ა) მიზანი:

ხანდაზმულთა ცხოვრების ხარისხის შენარჩუნება, უუნარობისა და დამოკიდებულების პრევენცია ამ ასაკში გავრცელებული პრობლემების დროული იდენტიფი­ცირების გზით.

ბ) ამოცანები:

ბ.ა) ხანდაზმულებში გავრცელებული პრობლემების სკრინინგი;

ბ.ა) ხანდაზმულთა სამკურნალო-პროფილაქტიკური განათლება;

ბ.გ) ხანდაზმულთა სამედიცინო (და სოციალური) საჭიროებების იდენტიფიკაცია და პრაქტიკის რესურსე­ბის შესაფერისი მობილიზაცია.

დ) ხანდაზმულთა რეგულარული მეთვალყურეობის უზრუნველყოფის მიზნით, 65-დან 75 წლამდე ასაკის ყველა პაციენტი უნდა იქნეს ნანახი 3 წელიწადში ერ­თხელ, ხოლო 75 წლის ზემოთ ასაკის პირები, წე­ლი­­წადში ერთხელ (ეს ვიზიტი უტარდება ყველა პა­ციენტს მ.შ. ქრონიკულად დაავადებულსაც, რომელსაც ძირითადი პათოლოგიის გამო დამატებით მაინც ნახუ­ლობს სამედიცინო პერსონალი).

ე) ხანდაზმულთა სამედიცინო და სოციალური საჭი­როებების იდენტიფიცირების მიზნით აუცილებე­ლია:

ე.ა) ყოველწლიური ვიზიტი ბინაზე;

ე.ბ) სოციალური ფუნქციების შეფასება (ცხოვრების წესი, ურთიერთობები);

ე.გ) ზოგადი ფუნქციონალური შეფასება;

ე.დ) მობილურობის შეფასება;

ე.ე) ფსიქიკური მდგომარეობის შეფასება;

ე.ვ) მხედველობისა და სმენის სიმახვილის განსაზ­ღვრა;

ე.ზ) მენჯის ღრუს ორგანოთა ფუნქციონირების შეფასება;

ე.თ) მედიკამენტური რეჟიმის შემოწმება;

ე.ი) სამკურნალო-პროფილაქტიკური განათლება ხანდაზმულებისა და მათი მომვლელებისათვის.

ვ) მნიშვნელოვანია სკრინინგი ქვემოჩამოთვლილი პათოლოგიების დროული იდენტიფიკაციის მიზნით:

ვ.ა) ჰიპერტენზია;

ვ.ბ) კვებითი დეფიციტი;

ვ.გ) დემენცია;

ვ.დ) დეპრესია.

ზ) მწოლიარე პაციენტების სამედიცინო მეთვალყუ­რეო­ბას ბინაზე ახორციელებს უბნის ექთანი. ჯან­მრთე­ლობის ზოგადი მდგომარეობის შემოწმება ხდება იმ მოცულობით, რომლის უზრუნველყოფაც შესაძლებე­ლია ბინაზე ვიზიტის განმავლობაში (სმი-ის გაზომვა შეუძლებელი იქნება საწოლს მიჯაჭვული პაციენტები­სათვის, ვინაიდან ექთანს ბინაზე არ ექნება ამისათვის საჭირო აღჭურვილობა).

თ) პაციენტის გასინჯვისას უნდა განისაზღვროს:

თ.ა) სიმაღლე;

თ.ბ) წონა (უკანასკნელ პერიოდში აღმოცენებული ცვლილებები – რამდენი მოიმატა ან დაიკლო, რა ვადაში);

თ.გ) სხეულის მასის ინდექსი;

თ.დ) წნევის გაზომვა;

თ.ე) პულსაცია სხივის არტერიაზე: პულსის სიხშირე და რიტმულობა.

ი) ხანდაზმულთა სამედიცინო მეთვალყურეობის მიზნით მოწყობილ ვიზიტზე უნდა მოხდეს სენსორული ფუნქციების შეფასება.

კ) ხანდაზმულთა სამედიცინო მეთვალყურეობის მიზნით მოწყობილ ვიზიტზე უნდა მოხდეს ფსიქიკური მდგომარეობის შეფასება. კონფუზიის ან ფსიქიკური რეტარდაციის ნებისმიერი გამოვლინებისას, დემენციის გამორიცხვის მიზნით.

ლ) აუცილებელია ყოველდღიური საქმიანობის დამოუკიდებლად შესრულების უნარის შეფასება. დამოუკიდებლობა, კონკრეტულ შემთხვევაში, გულისხმობს მოქმედებას ზედამხედველობის, მითითებებისა და აქტიური პერსონალური დახმარების გარეშე.

მ) ხანდაზმულთა სამედიცინო მეთვალყურეობის მიზნით შემდგარ ვიზიტზე აუცილებელია პაციენტის კონსულტირება (სამკურნალო-პროფილაქტიკური განათლება) შემდეგი საკითხების თაობაზე:

მ.ა) კვებითი რეკომენდაციები;

მ.ბ) ფიზიკური დატვირთვა და ვარჯიში;

მ.გ) დაცემის პრევენცია;

მ.დ) თამბაქოს მოწევისა და ალკოჰოლის მიღების შეწყვეტა;

მ.ე) რჩევა თავის მოვლის შესახებ;

მ.ვ) ინფორმაცია მომვლელებისათვის.

დანართი №15²

სპეცდაფინანსებაზე მყოფი სამედიცინო დაწესებულებები

 

 დანართი №15³

შაქრიანი დიაბეტით დაავადებული პაციენტების ჯანმრთელობის მდგომარეობაზე მეთვალყურეობის სახელმწიფო სტანდარტი

ა) მიზნები:

ა.ა) პრაქტიკაში რეგისტრირებული დიაბეტით დაავადე­ბული პაციენტების ჯანმრთელობის მდგომარეო­ბაზე რეგულარული მონიტორინგის უზრუნველყოფა;

ა.ბ) შაქრიანი დიაბეტით დაავადებული პაციენტის ცხოვრების ხარისხის შენარჩუნება, ინვალიდობისა და ნაადრევი სიკვდილის პრევენცია.

ბ) ამოცანები:

ბ.ა) პრაქტიკზე მიმაგრებულ მოსახლეობაში დიაბეტით დაავადებულ პირთა იდენტიფიკაცია (დიაბეტის ახალი შემთხვევების დროული დიაგნოსტიკა);

ბ.ბ) დიაბეტით დაავადებული პაციენტისათვის სიმპტომების (მ.შ. გლუკოზის დონის) კარგი კონტრო­ლი და დიაბეტური გართულებების პრევენცია;

ბ.გ) დიაბეტით დაავადებულ პაციენტებში მოსალოდ­ნელი გართულებების ადრეული დიაგნოსტიკა და სპეციალისტთან საკონსულტაციოდ პაციენტის დროუ­ლად მიმართვა;

ბ.დ) დიაბეტით დაავადებული პაციენტის სამკურნა­ლო-პროფილაქტიკური განათლება.

გ) დიაბეტით დაავადებულ პირთა იდენტიფიკაცია (დიაბეტის ახალი შემთხვევების დროული დიაგნოსტიკა)

დ) სამიზნე მოსახლეობაში დიაბეტით დაავადებულ პირთა იდენტიფიკაციის მიზნით

ე) შარდში გლუკოზის განსაზღვრა სამ წელიწადში ერთხელ:

ე.ე) 15-დან 64 წლამდე ყველა ჯანმრთელ და ახალრეგისტრირებულ პაციენტებში

ვ) უზმოზე კაპილარულ სისხლში გლუკოზის დონე უნდა განესაზღვროს:

ვ.ა) ყველა პაციენტს გლუკოზურიით;

ვ.ბ) პაციენტებს დიაბეტის სიმპტომებით – წყურვი­ლი, პოლიურია, ნიქტურია, წონაში დაკლება, რეციდიუ­ლი ინფექციები, განსაკუთრებით კანზე, ფეხების ტკივილი, დაბუჟება, პარესთეზია, მხედველობის გაუარესება, მო­თენ­თი­ლობა;

ვ.გ) ორსულებს.

ზ) უზმოზე კაპილარულ სისხლში გლუკოზის დონე ყოველწლიურად უნდა განესაზღვროთ:

ზ.ა) მაღალი რისკის ჯგუფის პაციენტებს:

ზ.ა.ა)ჰიპერტენზიით

ზ.ა.ბ) გულის იშემიური დაავადებით

ზ.ა.გ) ცერებროვასკულური დაავადებებით

ზ.ა.დ) ანამნეზში გესტაციური დიაბეტით

ზ.ბ) პაციენტებს, რომელთაც აღენიშნებათ ქვემოთ ჩამოთვლილიდან 2 ან მეტი

ზ.ბ.ა) ასაკი > 65

ზ.ბ.ბ) სიმსუქნე (სმი > 30)

ზ.ბ.გ) შაქრიანი დიაბეტისა და გულის იშემიური დაავადების ოჯახური ანამნეზი

ზ.ბ.დ) ქალები დიდი წონის ნაყოფით ( > 4,5 კგ.) მშობიარობის ანამნეზით

თ) დიაბეტით დაავადებული პაციენტისათვის სიმპტომების (მ.შ. გლუკოზის დონის) კარგი კონტრო­ლისა და დიაბეტური გართულებების პრევენციის მიზნით პრაქტიკაში უნდა მოხდეს დიაბეტიან პაციენტებზე რეგულარული მეთვალყურეობა:

ი) ოჯახის/უბნის ექიმისა და ზოგადი პრაქტიკის/უბნის ექთნის მიერ დიაბეტით დაავადებულ პაციენტზე მეთვალყურეობა ხორციელდება შემდეგი გეგმით:

ი.ა) ტიპი 2 შაქრიანი დიაბეტით დაავადებული პაციენტებისათვის ვიზიტი ოჯახის/უბნის ექიმთან შედგება 3 თვეში 1-ჯერ;

ი.ბ) ტიპი 1 შაქრიანი დიაბეტით დაავადებული პა­ციენ­ტებისათვის ვიზიტი ოჯახის/უბნის ექიმთან შედგება თვეში 1-ჯერ;

კ) ლაბორატორიული გამოკვლევები:

კ.ა) ტიპი 2 შაქრიანი დიაბეტით დაავადებული პა­ციენ­ტისათვის სამ თვეში ერთხელ:

კ.ა.ა) უზმოზე კაპილარულ სისხლში გლუკოზის დონე

კ.ა.ბ) არტერიული წნევა (თუ პაციენტს არ აღენიშ­ნება თან მ ხლები ჰიპერტენზია. თანმხლები ჰიპერტენზიის შემთხვევაში იხ. ჰიპერტენზიის მართვის პროტოკოლი)

კ.ა.გ) შარდში ცილა

კ.ბ) ტიპი 1 შაქრიანი დიაბეტით დაავადებული პაციენტებისათვის ყოველთვიურად:

უზმოზე კაპილარულ სისხლში გლუკოზის დონე

კ.ბ.ა) შარდში ცილა

კ.ბ.ბ) არტერიული წნევა

ლ) ექვს თვეში ერთხელ – სისხლის შრატში კრეატინინის დონე

მ) დიაბეტით დაავადებულ ნებისმიერ პაციენტს წელიწადში ერთხელ უტარდება:

მ.ა) ელექტროკარდიოგრაფია

მ.ბ) თვალის ფსკერის გამოკვლევა.

2. ონკოლოგიური ტერმინალური პაციენტის სამედიცინო მომსახურება - პალიატიური მოვლა

ა) მიზნები:

ა.ა) ტერმინალური პაციენტის სამედიცინო საჭიროე­ბე­ბის რეგულარული შეფასება;

ა.ბ) ბინაზე ტერმინალური პაციენტის სიმპტომების კონტროლის უზრუნველყოფა;

ა.გ) ტერმინალური პაციენტის ადეკვატური საექთნო მოვლის უზრუნველყოფა;

ა.დ) ტერმინალური პაციენტსა და მისი ოჯახის წევრებთან ფსიქოსაგანმანათლებლო მუშაობა.

ბ) მოცულობა;

ბ.ა) ონკოლოგიური ტერმინალური პაციენტების სამედიცინო საჭიროებების შეფასება;

ბ.ბ) ონკოლოგიური ტერმინალური პაციენტების ფსიქოემოციური საჭიროებების შეფასება;

ბ.გ) ონკოლოგიური ტერმინალური პაციენტების სოციალური საჭიროებების შეფასება;

ბ.დ) ონკოლოგიური ტერმინალური პაციენტების ცხოვრების ხარისხის შეფასება.

ბ.ე) აქტიური პალიატიური ღონისძიებების განხორ­ციე­ლებისას, პაციენტის ბინაზე დარჩენის შემთხვევაში, ქიმიო- და სხივური თერაპიის მოსალოდნე­ლი გვერდითი ეფექტების მართვა;

ბ.ვ) პაციენტისათვის ფსიქოლოგიური მხარდაჭერის უზრუნველყოფა;

ბ.ზ) ონკოლოგიურ სამსახურებთან მჭიდრო თანამშ­რომლობის ჩამოყალიბება და ზემოაღნიშნულ შემთხვე­ვებ­ში პაციენტის მდგომარეობის მართვისათვის პროტო­კო­ლების ერთობლივად ჩამოყალიბება.

ბ.თ) ტკივილის ინტენსივობის რეგულარული შეფა­სება.

ი) ანალგეზიური რეჟიმის ადეკვატურად შერჩევა;

კ) ანალგეზიური რეჟიმის ეფექტურობის რეგულარუ­ლი შეფასება;

ლ) ოპოიდური ანალგეზიის გვერდითი მოვლენების დროული იდენტიფიცირება და კონტროლი;

მ) ონკოლოგიურ ტერმინალურ პაციენტებში მოსა­ლოდნელი გასტრო-ინ ტ ესტინური სიმპტომების დროული იდენტიფიცირება;

ნ) ოპოიდებით ინდუცირებული გასტრო-ინტესტინუ­რი გვერდითი მოვლენების პრევენცია;

ო) ძირითადი დაავადებით გამოწვეული გასტრო-ინტესტინური სიმპტომების კონტროლი;

პ) ონკოლოგიურ ტერმინალურ პაციენტებში რესპირა­ტო­რული სიმპტომების იდენტიფიცირება;

ჟ) ონკოლოგიურ ტერმინალურ პაციენტებში რესპირა­ტორული სიმპტომების ძირითადი მიზეზების გამოვლენა;

რ) ონკოლოგიურ ტერმინალურ პაციენტებში რესპი­რა­ტო­რული სიმპტომების გამომწვევი ძირითადი მიზეზის კორეგირებისათვის გეგმის ჩამოყალიბება;

ს) ონკოლოგიურ ტერმინალურ პაციენტებში რესპირა­ტორული სიმპტომების მართვის გეგმის ჩამოყალიბება, თუ მათი გამომწვევი ძირითადი პათოლო­გიის იდენტი­ფიცირება ვერ ხერხდება;

ტ) ზოგადი საექიმო პრაქტიკის პირობებში ონკოლო­გიური გადაუდებელი მდგომარეობის დროული გამოც­ნობა;

უ) ონკოლოგიური გადაუდებელი მდგომარეობის შემთხვევაში პაციენტისათვის ადეკვატური სამედიცინო დახმარების აღმოჩენის ხელშეწყობა;

ფ) ტერმინალური პაციენტის ახლობლების სამედი­ცინო/ფსიქოლო­გიური/სპირიტუ­ალური საჭიროე­ბე­ბის შეფასება;

ქ) ტერმინალური პაციენტის ახლობლების კონსულ­ტი­რება გამოვლენის საჭიროებათა დასაკმაყოფილებლად რეკომენდებული ღონისძიებების თაობაზე;

ღ) ტერმინალური პაციენტის ახლობლების ინფორ­მირება და მათთან ფსიქოსაგანმანათლებლო მუშაობა.