პოლიტიკური დებატების დღის დანიშვნის შესახებ
📋 განხილვის ეტაპები
სხდომაზე განსახილველი პროექტი
✓ 103 ✗ 2
📄 დღის წესრიგი (154 KB)
📄 რეგისტრაციის შედეგი (1.1 MB)
📄 რეგისტრაციის შედეგი (1.1 MB)
📄 წერილი (35 KB)
📄 საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი (45 KB)
📄 განცხადება (48 KB)
📝 სტენოგრაფიული ჩანაწერი (259 KB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (6.4 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (4.3 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (6.1 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (6.4 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (3.6 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (5.4 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (5.3 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (5.7 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (5.4 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (5.0 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (4.1 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (1.7 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (5.4 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (2.9 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (3.7 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (3.4 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (7.2 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (7.9 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (9.1 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (8.6 MB)
📎 პროექტის განხილვის აუდიო ჩანაწერი (6.1 MB)
📄 კენჭისყრის შედეგები (365 KB)
საქართველოს პარლამენტის დადგენილება
📅 დამატებითი ინფორმაცია
მიღების თარიღი 2013-02-06
📜 ტექსტი
დღის წესრიგი
brjr<6o,3gq,qrt, VIU o(9SgCaoU &f)q,!aC6ool.,
2013 $q,ob 6 orgbC6gq,oU \,CEr6Uq'o
lrbqn0ob qqoU g9tn6o6o
b)Jう hCn300mb
〕うhOD03600
0r6t$boq€Cq',o lrrSoobo
lsjrt6o6ggolt Jrt6q,rAC6$ol, q9,)q0C6oq,C0ob S6qlCdOo "Joq,o1)o3gt6o
eCb$OCDot c.oqob c.or6o036ob AgbrbC6"
V
რეგისტრაციის შედეგი
66● 6oOo
306sob96。 し。
00qp。
06021313143114
06022013
OoObOo600o。 も
1
0oObOo600Ψ 。し
30qpo 2
oOoba。 6nOoOじ Rn
000011● 0● D6o
16030b06。 ●。。
JCbSobg6ou boba)q)oo ACAC6o
0
V
3306rxAo
isnsf,o Jc6tol,f,ob aCacso
96。 01・ ●
■ 0も い ゃo
6CAolr06000r
2
il; ArA.
600
6oじ ‐
0
0
0
0
1
0
0
0
3
o06-J06
6
0
0
0
6.0nW
5
0
0
1
8
0
0
1
0
0
26
0
0
7
0
0
^
0
o6●
086
600-aod
o00● 03
3
▼
S30mO―
‐ 386●
い3oo6o 00,o"● 0。
940o0060(υ O ooaⅢ 6o● 6
,005‐ 306.5o。 つo,0じ 6● 00,o06 6oO●
od o06● 00)
0
06o6oさ 00Ψ
"
J.dr(ro8C6o.dr0ao o.r, 0tt6droaooS
6r6n03q)CaIq)o
Jo6e,)Ac6Or6,Jao
0 Φ。
●。
Φ。
'060213135723
aodaCpo J!6qrraC60r6,C|.
ag06Qo 1 UXc) 6
JC6$obg6()b o6806rodo
06.02.2013
OoObOo600● ob
0602131314314
00Ψ O '
OoObOo600o。 も
30Ψ 。2
0oObOo6oOqっ oS R3
o60o… Ⅲ 396soじ ぃ
000030
AoEnq)oa3oe)o 3o.)6ao
(r3.ADa.)
0。 3oo
am● 06。 。 (o3o。 0)
a3oor6o r6Ere, (rJ.pJo )
o!6,ora3oq). Sobnnr6 (JJ eoa.)
e,oJr6oCpoD6o aoao (JJ.Pra )
▼
bnaX(,or6oUC66o (rJ.PoA.)
Soq)o6ao6ndsopo Ex6,Da (6n06,ca)
0゛ o6so3。 3。 bO。 61(6o06
aoboaon3og)o
)
6r6oa (6r0-rr,C6)
‐
Ψ。60000ndO● 0000(6o。 603)
060Jod0 303。
(。
69)
3C6ieroa3opo AJ6,oJo (o6P )
AC6soAodC oodo (06A )
dodo6x6o 63ons.o (o06'J.)6)
V
$oro6nd3 Joo6o (006-306)
dtJo,) 6oao (oBEJo6)
arsDaodJ dodo6,) (006'106)
joirbodc aC6rod (a)06'30)6)
ioq)!srdCi6Bo6 (600-ADJ)
iooobod5iJrJn (6n0'aoJ)
dmbFioSodCJob,J (6.0-aoJ)
ArA6,Ce,odC oar6 (6ns'AoJ)
go3tr6odr Po3oo (6i0€o{)
3o6oao. 6olqro (6r0-aDJ)
6C6CoCpoanc)br8 (o06'frCb)
boglD60eodCB6oQo6o (006dr6,dc6onsoe)o P,)3oo (006'
6021313157〔 23
Ooも o● 0。 。。
●。
a3C6Ao 2 UX(J 6
3063ob96● しo660600。
06022013
OoObOo6900。 b
06021313143:14
30'po l
oOoba。 60o。 。も
3Cpo 2
3
bo!o)dtq,o oo6,)oo6 (o06_a,rb)
barq)odJ3DbOi68 (o06-6,cb)
300(00660b)
Dじ 09013。 ● 。●。
rno6oodr 6opo6 (og6-l,rJb)
。6uO。 33。 Ψ 。3。 aΨ 。 (Oo● 60b)
b06006o03oΨ o Ψ 00。 6(006‐
603)
d3poaor6o0,10,)6 (006)
V
lo6oooa3oao Joooo (os6)
Oo30000aOoΨ o● 0匈 6(Oo61
arb!er.,) Car (006)
ad6CSoq)DdCaoooao (os5)
po3oondsne)o Joao (o06)
@xAdodo ax6a,)6 (006)
3iboo6Ard3o()o arpbno (006)
3oeruSo Aoof,So (006)
63ooQnx6oEx6,rdo (006)
oog,)dc aoodrao (006)
oac6(,oa3oq)o o6,obc (oU6)
3。
36o300。 。00。 00。 10061
30006
003060(o06)
Jodnbod5 aDbr6o (096)
▼
3c)30e)0060
J,)oAo (006)
$os.r6oo6,,)dc 630,)P (006)
Oo00,o00。 Ψ 。 (006)
aoa6rdr alaxero (006)
aooooodr 060 (006)
3o(,obor6o 6!be)o6 (006)
gro6oo 6oaq),) (006)
no6',Jo()oD6o 600 (006)
J,)Jrnasopo oobn (006)
l$ao6Ce,odc ao3oo (006)
br6nJodc ailnE (006)
b|boodsoq)o ofioJe)o 1006)
O6oJoqrb3o C6rcaq,C
(006)
●。Ooも ooqp。 。10602,313157:23
a3C6Po 3 UIq)' 6
JC66ottg6ol, 06Ao6roAo
06.02.2013
aoAb0r6,Cdq)ob
000213,314314
3CCo 1
aoAbAo6Caq]ob
3CC'o 2
6C8otlo6!0on
u!b0q)o
16 cb66C0n
OgCaie)ldrBX6oi (006)
dn3oi6ldC Aoo6ao (006)
dn6oof,on oe,CJtlr6e6,c (006)
JJ06idsoQoBnJr6oo (006)
sol0odsoq)o ooar8 (a)B6)
UCo6oa3o()o 6.6r
(006)
a{aJpodc aosso (006)
BJsodr cer.Uo (ou6)
▼
0brodC oCo6!t900 (006)
$Jxolrspo oCoalf,o6 (006)
bndn6too aooo 1006)
bDaa{ro3o q)C6o (086)
6o3qrux6o An6oD6 (006)
boqrsrno 6obooA (006)
boe)ando Bno. (006)
bC8o6,)d3oQo aoo6ao (006)
bJ6pod5 Aoaoooo (0B6)
rrqJ6odc aoJoo6 (006)
Snsof,odc oCed) (006)
JDSseroi6o ooUca (o06)
aca,)n3ogo ace)o (006)
V
8s()oi3oq)o 3nc)C6n (a)06)
aoobJfrDdCo3al6n (006)
po6,8o$o Arbo6,o (006)
a$oix6o o.arEo (o0b)
o,)an8.taSoe)o re)cJbo6C,6rc
(oo6)
biDJpr6,o oC6AoEo (006)
s6@o(1ce,o c)oo6o (006)
A06oiogr6odCaroo (o06)
6od6.D6odCoaof,o (o06)
Srgoai.dC Eif,na (6o0_Aod)
sodra3ogo 3wr (6,r0-aod)
6C6roc(,o 6oo6ao (aoao) (6i0aod)
pJdg$poqloi: 06 02.13 13:57 23
a3C6eo 4 blerr6
JC66ottg6oU 06Ao6odo
06.02.2013
AoabAr6,COe)o[
3CCD0
06021313143114
l
aoabAo6CaeroU
30s'o 2
D6 Cb66Cdo
b,)b8eo
oouJDf,oa3opo 3C66C (6o0-dod)
bo6odC Aoo6,ao (6n0-aod)
60Jq).XaDo 6X66i6 (6,J0-0od)
gCoJ6oASoe)oaoof,ao (6.10aod)
bJdCpon6o Jodo (6d0-aod)
b!e,C.0,)6ogo J806 (6o0-aod)
bos3rd,Cq)odo po3ooo (6!0-
aod)
V
uosooJ a,)drooa (6o0-aod)
sosdodC6oJoq)oso (6o0-0od)
c)to6ood3oero Aoo6ao (600-
aod)
Jo6ADOopcan6 (6D0-Aod)
are)ddbo,)doon (600"Aod)
olnoJ6oBoo6Ao (6o0tod)
6oQon odgnq)o 06'rA0 (6oB-aod)
6nsogo,) J('bo (6o0-aod)
6o,losoo63oao 6!au8 (600aod)
JCon oboo6o boaSCs (5no:aod)
6o0o060br6ao (6,)0-aod)
a.3n3o6.o6o oobcoe) (6o0-0od)
V
arb,)6odx Aobcoe, (6o0-aod)
3CACQ,)dsogo EoE. (6D0-Aod)
ace,odcAoofrao (600-aod)
aaerodoA3opo Exf,rd (6io{od)
ao6Dn3oq)oo3oJo (6o0-aod)
e)cso3D 3r.oo (6,)0-aod)
Jrbeodgoq,o JiSe)C (6!0_aod)
en6,Bo,rA3oq)o
an3oo (6o0-aod)
srdra3nqroaoo6ao (6i0-aod)
3onldJ aoooao (6o0-aod)
Jo6pcprJo ao.)6ao (6n0-aod)
JD6aCpraSoPoa.o6ao (6ns_
aod)
Aodcia.gor 06.02.13 1 3:57:23
A3C6(.o 5 bXq) 6
306soじ 86oし o5606000
OoObOo600qつ 。│
00t1221113
06021313143114
00Ψ 。1
8oObOo600Ψ oし
30Ψ 。2
0(つ 0
or66Da,rdC aoo66o (6n3o) (6d0-
aod)
0。 JO。 0。 130001● 06。 (い o‐
3oO)
o$Ao6odCaoof,ao (6o0-aod)
hJ,ra3oe,o e,$,)6 (6o0-aod)
d!siodOoq)o Ar3oo (600'Aod)
hn6rAodCaoo66o (6ru-Aod)
boJ6odCeosoo (610-aod)
rb.p,)oD 6,oq)J6p (600-0od)
3000600900。 boo06o(6oO‐
Ood)
aoJr8dsJ 0)0600'06 (6o0-Aod)
006(Oo● ,oa)
●00。 d00。 」
6060。 。06o6o(oO● 9o3)
biabo6r.)Iq)o aCQo (o0LeCA)
060960a30(90 (,o3oo (ooG
@0d)
6oJo3,)6o o6oJq,o (ooeQCa)
909b。 。030000。 6o(m。 6‐ p00)
odododSEX6od (o06-QCa)
Aood3opo ooanSo (o06-C,Ca)
*osod'odc onao8 (o06-eca)
V
。oぃ 60o0300030060o (o)06'
●00)
OoSooΨ ob 06 02 13 13157 23
●。
a3!6Qo 6 ljXqD' 6
რეგისტრაციის შედეგი
JC6$ottg6ol, o6SDdroao
06 02 13 14 52:58
06.02.2013
ao0ba!6,lnQob
3!ql. 1
0oabar6,Caq)ob
3Ceo 2
oCoob
[ooo!f,
2.6CAoUOFro0os
JCSJolrg6ob boaoq)oo ACACSo
102
0
$o6,!ao
$ng!6o JC6$ou86o[ ACACAo
D6 Slr66CdD
frCAot06oorD
g6oJooi
3
0
0
3
6.0-6,Ca
2
0
0
3
0
0
0
3
06!r
o06-Jo6
6
0
4
0
0
2
6rg-arg
o0L6!1,
9
0
0
0
0
0
14
!J.pno.
o86
0
610-aod
27
0
0
17
7
0
0
3
o06-pcA
S gof,o i$0dr€6d, eibJ36o
l,oJoobo Ao(,Jhe)on
102 aoab6C (nJ.(Da., 6o0-6'C6, o0GJr)6'
6!0-ao!' ou6-ocu 006' 600-Aod' o0Ls'CA)
0
06o6DraaACao
J*,q,6a$O.a,0ao rd, drai0aod6
6D6d03pco
q)o
aoJaceo Jo6aiac6or6cbo
3orie,nAc6On6,Clo
(,ob0lpo(,on: 06.02
1
3 1 5:07: 19
A3C6ao 1 Uig 6
JC6$olrg6ob 0660drodo
06.02.2013
06021314152:58
3C(,o l
aoabAo6Cae)o0
3ocao 2
o6gogopfoq,ffro Je6&UJ6olr tCQo8o
Ao0neroaSoQo aoooAo
(rJ.poa.)
dJJo,)aoQCodo (iJ.poA.)
aJooo6o C68g(, (d.poA.)
oJdro.dsoq)o JDbdaC6 (J3.aia.)
goirfdJQo.)6o aoBo (xJ.gra.)
▼
boaJq)oJ6o b!6Ao (xJ.AD0.)
ffo(loEson odsoe)o Exf,od (6106,ca)
so6a,)frodcoD6oce1 (6,106ca)
0oUoaodaoQ,o ax6oA (600'6CA)
go60dCqrod0 Ar3oo (6n0-6Ca)
c6xJodC aoso (o6e.)
g96Jq)uA!oq). 0oiroSo (06p.)
dco3onodC ord,) (o6a )
dodoBJ6ro E30Jsoo (o06-Jo6)
$o9o6,)dcJnnor ((,06-306)
V
bJJor A.ao (o0GJo6)
6Xsiaodcaod060 (o06-306)
Jilobodc AJf,Da (o0tJo6)
aoe)d3ndJ,$806 (6o0-aw)
dodobodCoJoJo (600-arg)
OJsbf,oJodC Jnbo (600-A0!)
ag6nCqrod! o0rdr (6i0-0,)J)
JJ3ld6odc a,r3oo (6ru-4.)J)
Sibrdoo6otpn (6.0'6rs)
6C6,roC(,o Anq)b,rt (o06_drCu)
bo$rF,ce,odC 960Q(,60 (.)06
6Clr)
Aobs$aoe)o' 06.02.13 1 5:07:19
agr6,eo 2 btq):6
J06$obg6ot o6Ao6odo
06-02.2013
aoabAo6CderoU
3!po
06021314152158
1
AoobAidrCaqlou
3CC!o 2
3
boeJdce). oo6oo06 (o06-6cU)
baoeridC aobdn6A (o0S6CU)
XuXqoa3oqro An3oo (o06-6rCb)
coo6oodC6oeo6 (o0G6cU)
oatgrB3opo aoae)o (o06-frcu)
nC6dc6oAsoQo gCao6 (o0&
6Ju)
r3preroD6o oDaDB (006)
▼
io6roiasoe)o Jnoon (006)
irdCq)CotsS.e)o ACAX6 (o06)
OCUC{ror Cao (006)
Aofl Cffoe)rdc Aoofrao
(006)
pDSoorasoQo Soao (006)
AxAb,rdC Ai'tAi6 (o06)
gobOi6aoasopo aoQ,bDo (006)
3oq)b3o anof,ao (006)
S3oopnrl9o 8X6,,)do (006)
oosndc aoo6ao (006)
oar6qrodgoe)o06o6C (oU6)
JoJ6.)BcAodC nnqr3o
(006)
Joq,JoodC ngr6C (006)
V
JoL)bodC a,t6o6n (006)
JoJ,)eon6o 3,lf)q)o ((,06)
o6o66o6odc 03ooa (006)
aJACpoao i()o (006)
Ar('f,,)dCaXarero (006)
ao6ooodC 060 (006)
Joaolro,)6o 6xUq)o6 (oo6)
J3o6or aoaq)o (.,06)
9(,6,g0q)0,16. aor (006)
iDJXrdt.Ao EnBr (006)
boad6Cpod0 C,o3oo (r)06)
b,)6oJodC alnot (a)06)
brtuora3ogi oti,)Jq,o (006)
O6roJopUSo c6cJe,C
(006)
。。602131● 0■
Ψ。
o。 Oo3● 。
19
A3Cdrpo 3bXq) 6
JC65ottg6ob D66o6oao
OoObOb60000b
06.02.2013
o0021314152:58
30qPo l
6oOb3b600o。 も
300。 2
Ogcarq),)dC 8J6rd
(006)
Jnsor6odC Aoo6ao (006)
dD6or6none,Cdb16e6c (o06)
di06rA30q)o 0,)J,)r,o,) (o06)
soJC.S3opo osa,)8 (006)
sco6oaoo(,o 6160 (006)
あ 3600。 JOお 00。 (006)
fiogodgcQoto (006)
V
BboodC ocoar6o8 (0B6)
つ6。 。 (Oo6)
も
30。 。
OΨ 。00。 。
brnnf,CAo aooo (006)
bい 0● 00。 0"。 (006)
EoJq,off)o A06006 (006)
bier3,)do 6obooa (006)
bre,3odo qroo (006)
b08o6nat.e,o aoo6ao (os6)
bi6ro.dr aoaoo6o 1os6)
S。 9。
6000300006(006)
to$,)6odc oCao (r)06)
So$e'oi6o oobcb (006)
3oΨ 。03。 0。 る00。 (006)
V
0。 1300。 30Ψ 06。 (005)
ooobl6.dJ oCar6o (006)
A,)d,8o$o aDbo6o (006)
a$ooJ6ro ooa,)ti (os6)
brhqJr,o oc6aoEo (006)
86.,eoq,Cpooo06o (o06)
e)o6rolosD6odcaroo (o06)
6on6o!6odC oa,r6,o (006)
。9。 60。 0306。 。 (6o9‐ Oo。
も
)
f,odra3oeos,)so (6i0-aod)
Ecf,Coce)o aoo6ao (6oao) (6,)03()d)
ご0602131507'9
Ooも oOΨ 。
ゃ。
a3C69. 4 bXqrr6
JC6$otlgfrol, o6ao6oAo
ao000o60さ Ooも
06.02.20't3
0602 13 ,4152158
30Ψ 。1
8oObOo600Ψ oも
300。 2
0
060bい が`
orb0q)o
0obid6od3oe,o JCO6C (6oB-aod)
bJEodr a.o6ao (600-Aod)
6.JeoJ6o 6XA8or, (6n0-0od)
9o。 06003。 Ψo aoo6ぅ o(6o。
‐
OoO)
l,Jd!q!oi6o Jodr (6r0-dod)
bXqrloao6o3o o0$r, (6o0-aod)
い U3‐ 00。 dO Ψ03000 16oヶ
aOo)
V
uot,rorAo6oia (6D0-0od)
gogdod! 6o,loq)o0o (6o0'aod)
0306oo10o● o3oo66。
(6oO‐
Ood)
ao6p.Co e,Can6 (6ou-aod)
aorroabor aoor (6o0-Aod)
o)fi0r16,0 aoo63o (6!0{od)
6D@o6oa3oe,o o6AD (6,)0-aod)
6ruosoo Jobr (6n0-aod)
5o30Ψ 。。10。 0。 る0003(6o。 ‐
Ood)
JCo'r,otlon6o u.ra3Cq) (6oB-aod)
6000o60bC6Ao (6o0-Aod)
0ogn3o6o06o aobCoqr (600-aod)
▼
aob。 6。 oO aOb00。 (5oO‐ OoO)
$@0Qod3oern EoEn (6n0-aod)
AC(,JdCaoonrAo (6oB-0od)
dC(,oioAtoq,o 8i6,rd (6J0-6od)
Ao6oasoso oJoJo (6n0-aod)
aca.)sD J,)too (6rsnod)
3o000。 3● Ψ 。3。 0● 0(6o00oO)
a16rEooasoq,opr3oo (6r0-aod)
Araoa3opoao.)630 (6,)B-aod)
3oddd0 aoo63o (6r0nod)
J!6ACq)DJo aoo63o (6i0-dod)
Jo6bCgoasoQo Soooao (6o0aod)
さ06021315:0'19
さ
Φ。
o30。 Ψ。
3306● 。50DΨ 16
30660じ 86oじ o66● 6000
06022013
OoObOo600Ψ 。し
06021314152:58
30qゃ ol
OoObOo6000oも
30Ψ 。2
or6arard0 aoof,ao (aoso) (6,)0aod)
0。 00。
‐
。
03。 ●。
3006。 ●。
じ
」
OoO)
dCJodgoq]oeCa!6 (6oB-aod)
dcniiA3oe)o po3oo (6o0{od)
do6oaod$ Aoof,So (6o0:Aod)
▼
db,r(,ron 6a)(),r6Q (6o0-dod)
80306。 。300。 b。 のυ6o(6o。
‐
3oO)
doJx8isog)06o006 (6o0-aod)
●00● U03。 0006(o。 ●ゃoO)
aoaiidc 606(') (ooLeca)
Uraboooipo AJAD (o0Gsca)
o6og6oa3oe'o po3oo (o0G
psa)
6olosn6o od,oJpo (oU ACa)
909b。 。030000。 6o(o06‐ ゃoO)
oOoOo09 306oO(o06‐ ●00)
ioodooAo onad8o (o06-eca)
loqD6odc odaoE (o06-PCa)
V
ooaD6Codgopo aoo6ao ((')06.
aca)
60213,50719
。。
o。 Ooも ooΨ 。
ffiC6rtoo 6 LrJqi:6
წერილი
=rl
bll)holllcrlLl
!:iiC)al6dl
UJ)6,91(tflRll6tl lrJd00)b0)J tSJ
9CLll60b dfl)e 0t93rb0
46fl1, JiII)'yIrll,
fiillq[ ,luilt t! o,r& 25
U+drcr8Cqxd, Jv6q,rfoEodi ltxlfur6otsgff A0$ft>aCq).fr
UgtxrljL Crq$$c6 CoE6, ltgo.$codXlr
Crq,b$sso Cd,Cf,,
$JdEcrarc6C6<,, 20f 3 $qd, 5 o,Chqlqf, &,q'€oJu6o QC8IOCbol, Qeol, A.r6oAgH, OCUrt0o
lrlCJ(6oBCqxrl, $f,q'q60nl, q'l(9ACft{tDcrb J(firG|olr.
($sla,or,: 02 tsgd,Oq'rQ.
$Oo0oljGr&,q,,
J(',AoOCOol) o,J3fu(r.lardrC
, I k*ry2oorseoaeoq'd3oq,o
საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
brjr6or3gqrob J56q'rAC6Oob
qgrq)AC6oq,Cbr
Jcrq'o$o336o qr3b,:$3bob qrqotr
qr.:6ots36oll 03brbgb
b: j:6or33q,r.rtt J,:t6q,sE36$ob tvtg6q,r836$olt I 36
I agbq,olt Jo633q,o
Jgbjgol-t or:6;b0:qr
b.>
jrt6or33q,r'rtt Js6q'r0361)o rqrS,,6tt:
1. lt.:J.:6q,.:036$r'r StfuigoSbob: ,,j.:6or3q,o o663bob", ,jr6orgq,o crg63b.>
6gtrJgbq,o3Xq',30ob", ,,jrdror3q,o r163b: otr3obSgsq,o pgflo36s63bol-r" qr.>
,,1Jrt6orgq,o og63bs 3obbg6r3.:godrgbott" 2013 $q,ob 5 cn3b363qtob N"l l03l
0r.rorbo36ob b.:gpd33q)%3 2013 $q,ob 6 orXb363rq)tt, 14 b::ortr3, qrro6o06<'rlr
Jgrq,ogo3p6o p3b;g3bo trsj:6or3gq,rnlt Jr6q,:0366otr $J36or1 0o36r
b.:3:6obEqrgbq,o o6o3or$o3ol.t $3ttocn $r60oqr535oq,o (N"07-ltl40, 28.12.2012)
,,br
j,:6orgXq,r'rb grn6ltgogggo.:tso g3q,oq,gbob 091)s6ob or.:mb.rt;r"
tr;j:ttror3gq,ol-r 3r.r6ltgogS6ogt6o .;rbr.r6ob J6r'r3igtso qrstt0i)q, It3oorbb3
Eon3t6crbob 6:qr;g363bolt.r er
ts3j66ob Jt6qptt0o J63boqrg6gotr
pgq,3br0r'rboq',3bob ts3b.>bgb.
2. gb qrsqrp6oq,3b: :0r.rj8gpqr3b Eoq3bolrot6.r33.
l-i,>
jr6cn33q,r.rtr Js6q,r036$ol:
on30aqro0r6g
jSorrobo,
2013 $q,ob 6 or3b363.rq,o.
N"----- - rrb
qr,:3oor 3l-rgg:tJ3oq,o
განცხადება
lrsj.r6orgq,oU J.>6q,rAC6Ooll bog6rau
5 orgbgt63:q'o, 2013
l)Jj.:6ro,c9qx.tb Jit6q'raC6$ou t636q,r09fuolj 136-C agbE olj 09lta.>0ol$qt
&'160.>6o)53or oDogbocD, 2013 Sqr)b 6 C,,CbCfBJq'b, 14 lr5ro,tC, (D.)6o86ou J(1q'()ooJ!(io
AC6\)Cbo ltjrr6o6gq'oU Jr6q,rAC6Oob $Cg6o,r ao3fr llrJr6r'l6aACbq,<'r o6rgor6oSoL
ggfror $s60oqr6g6oq, (M7-3/40, 28.12.2012) ,,UiCr6o,CCq,('lL Jo6l.,OoOSOorAo
mq,oqCbob 6COr6oL cr,robJtC" UrCi6crBCqxrL JoEllOoOUO.196)o Jr6o6ol., J6oCCOAo
ertqCq,o tr.:3oobolr - dorr3dx'rboU 6.>q,rg069Dol$ Ar ACCA6oU 36e6Xtt3o JtiXtoq6fuoll
ggq'CbraoLoeC0,) - A3LrbCb.
$rjrt6or j966.>ts3oq'o
ts6rC0or,,Cr6<rr9q,o og63bolr" orr3&6qgo6s63
qu3oor 6gtid36o03oqn
g6.>j0os,, jr6,oPJq,., o06C0s-6,CbJgbqoJCq'CA.ij"
ot3&1c9o0.63
o6r3q,o Pr{o3.:6o
v
(,06obr-ol,€obJgrq'o
96.r j6or " jrt+q3q'o
G,C0oJ6,\)C6ob" o)3fu qmar6,9
bogr BaBot
gfrs jSor
"jc5o4q,o qfu ar-3obb363.>rJoOXbrtu"
oD3ax(maJ6,3
l_lr!I- -:2.G.-tq {t !='::.:-
სტენოგრაფიული ჩანაწერი
საქართველოს პარლამენტის 2013 წლის 6 თებერვლის პლენარული სხდომა
სხდომას თავმჯდომარეობს პარლამენტის თავმჯდომარე დ.უსუფაშვილი
თავმჯდომარე. მოგესალმებით, პატივცემულო პარლამენტის წევრებო. გთხოვთ, მოვემზადოთ რეგისტრაციისათვის. გთხოვთ, დავიკავოთ ადგილები. გთხოვთ, ჩავრთოთ რეგისტრაციის რეჟიმი. ერთი წუთით, არ ჩართულა ჯერ. მიმდინარეობს რეგისტრაცია. რეგისტრაცია გაიარა 94-მა დეპუტატმა, შესაბამისად პარლამენტის სხდომა უფლებამოსილია შეუდგეს მუშაობას. მოგეხსენებათ, დღეს ჩვენ ვიწყებთ პარლამენტის საგაზაფხულო სესიას, რომელსაც გახსნილად ვაცხადებ. (ჰიმნი) გმადლობთ. პატივცემულო კოლეგებო, გუშინ შედგა პარლამენტის ბიუროს სხდომა, რომელმაც იმსჯელა მიმდინარე საკითხებზე პარლამენტში შემოსული კანონპროექტების თაობაზე. მინდა გამცნოთ, რომ პარლამენტში შემოსულია 60-მდე კანონპროექტი, რომელთა განხილვები დაიწყება უკვე უახლოეს დღეებში კომიტეტებშიც. ასე რომ, პარლამენტის საგაზაფხულო სესიას იწყებს საკმაოდ დატვირთული გრაფიკით და უახლოეს კვირებში ჩვენ მოგვიწევს ბევრ მნიშვნელოვან საკითხზე მსჯელობა ჯერ კომიტეტებში, შემდგომ პარლამენტის სხდომაზე. ბიუროზე აგრეთვე იყო მსჯელობა დღევანდელი სხდომის დღის წესრიგთან დაკავშირებით, პარლამენტის ბიუროს მიმართეს უმრავლესობაში შემავალი ფრაქციების ხელმძღვანელებმა, რომლებმაც მოითხოვეს დღეს პოლიტიკური დებატების გამართვა კონკრეტულ საკითხზე და ბიურო შემოდის რეკომენდაციით, რომ დღევანდელი დღე მიეძღვნას სწორედ პოლიტიკურ დებატებს. შესაბამისად, დღის წესრიგში შემოთავაზებულია ერთი საკითხი, დადგენილების მიღება პოლიტიკური დებატების გამართვის თაობაზე, რომელიც რეგლამენტიდან გამომდინარე პარლამენტმა უნდა მიიღოს და თუ პარლამენტი ამ დაგენილებას მხარს დაუჭერს, მაშინ გაიმართება პოლიტიკური დებატები მოცემულ თემაზე. თავად ამ დებატების გამართვის ფორმატზე იყო კონსულტაციები უმრავლესობას და უმცირესობას შორის, ამის თაობაზე მოგახსენებთ მას შემდეგ, როდესაც დადგენილებას ვუყრით კენჭს და თუ პარლამენტი გადაწყვეტს დებატების გამართვას. შესაბამისად, დღეს დღის წესრიგშია ერთი საკითხი და გთხოვთ თქვენს თანხმობას დღის წესრიგის დამტკიცების თაობაზე ხელის აწევით. გმადლობთ ამრიგად დღის წესრიგში გვაქვს ერთი საკითხი დადგენილების პროექტი პოლიტიკური დებატების დანიშვნის თაობაზე, ამასობაში მოგეხსენებათ, რომ დღეს არის ოთხშაბათი დღე, როდესაც რეგლამენტით გათვალისწინებულია პარლამენტის წევრთა განცხადებები, რომლისთვისაც რეგლამენტი გამოყოფილია 30 წუთი. შეგახსენებთ, მართალია არსებობს განცხადებებისთვის გამოყოფილი დროის გაგრძელების შესაძლებლობა სხდომის თავმჯდომარის გადაწყვეტილებით კიდევ ნახევარი საათით, მაგრამ იმის გათვალისწინებით, რომ დღეს ჩვენ ისედაც პოლიტიკური დებატების რეჟიმში ვართ და მოგვიწევს გამოსვლები, ამიტომ მე წინასწარ მინდა მოგახსენოთ, რომ მეორე ნახევარი საათით განცხადებებისთვის დროის გაგრძელებაზე არ იქნება ჩემი თანხმობა. ამის გათვალისწინებით მინდა გაგაცნოთ გამომსვლელთა სია, რომლებიც ჩაეწერნენ სამდივნოში და მე ჩავიკითხავ სიას იმ პრინციპით, რომელზეც ჩვენ შეთანხმებული ვართ განცხადებებით გამოსვლის რიგითობით სიაზე. ნახევარ საათში 4-წუთიანი რეგლამენტის გათვალისწინებით ჩაეტევა, ალბათ, შვიდი ან რვა განმცხადებელი. ამიტომ ვკითხულობ გვარებს: ირმა ნადირაშვილი, ზურაბ მელიქიშვილი, დავით ლორთქიფანიძე, მიხეილ მახარაძე, გიორგი კანდელაკი, კარლო კოპალიანი, დავით საყვარელიძე, ოთარ ჩრდილელი. ეს არის ის რვა პარლამენტის წევრი, რომელიც იმ რიგითობის მიხედვით ყალიბდება. შესაბამისად განცხადებისთვის სიტყვა ეძლევა ქალბატონ ირმა ნადირაშვილს.
ი.ნადირაშვილი. ჩემი დღევანდელი გამოსვლა ეხება იმ ასობით და ათასობით ადამიანს, ვინც „ქართული ოცნების“ ხელისუფლებაში მოსვლის შემდეგ დაკარგა სამსახური, დაკარგა ხელფასი და დაკარგა ლუკმაპური. ჩემი დღევანდელი განცხადება ეხება იმ თემას, რასაც „ქართული ოცნება“ უწოდებს რეორგანიზაციას, სამართლიანობის აღდგენას, რეალურად კი ეს გახლავთ, უბრალოდ, ადგილების გათავისუფლება დეპუტატების, მინისტრების ნათესავებისთვის, ნათელ-მირონებისთვის, მათი ოჯახის წევრებისთვის. ეს არც არის გასაკვირი, თქვენი ხელისუფლებაში მოსვლის შემდეგ თითქმის აღარ ტარდება კონკურსები და ადამიანებს სამსახურში იყვანთ იმ ნიშნით, რა თვალით უყურებს მათ პრემიერ-მინისტრი ან მაგალითად უმრავლესობის ლიდერი ბატონი დავით საგანელიძე. ეს მე არ მიკვირს, რადგან გუშინ პრემიერ-მინისტრმა გუშინ აგვიხსნა, რომ ეს ქართული ხასიათის ნიშანი ყოფილა და გამოვლინება. ეს მე არ მიკვირს, რადგან პრემიერ-მინისტრმა გუშინ ჩვენ გვაცნობა, რომ მან არ იცის რა სხვაობაა ტენდერსა და კონკურს შორის. მე შევეცდები ავუხსნა ბატონ ბიძინა ივანიშვილს. მაგალითად ტენდერია, როდესაც „ლუკოილი“, სადაც ქალბატონი ვიცე-სპიკერის, მანანა კობახიძის ოჯახის ერთ-ერთ წევრი ერთ-ერთი დირექტორია, იგებს ტენდერს, და აწვდის ექსკლუზიურად ყველა სახელმწიფო უწყებას საწვავს. მაგრამ კონკურსია როდესაც ადამიანს აიყვან სამსახურში მისი პირადი თვისებების, დამსახურებების მიხედვით და არა იმ ნიშნების მიხედვით თუ როგორი განწყობა გაქვთ და ვისი ნათესავია და ვისი ოჯახის წევრი. ჩემი დღევანდელი გამოსვლა, რომ არ დარჩეს მხოლოდ და მხოლოდ ცარიელ სიტყვებად, მე ჩამოგითვლით კონკრეტულ მაგალითებს. მაგალითად ტენდერით აყვანილმა ირაკლი ღარიბაშვილმა აბსოლუტურად ტენდერის გარეშე, კონკურსის გარეშე მიიყვანა და თავის სამინისტროში გენერალური ინსპექციის უფროსად დანიშნა თავისი სიმამრის, ბატონი თამაზაშვილის დისშვილი, ბატონი თამაზაშვილის გარეშე საერთოდ, მე მგონი, დამლაგებლებსაც არ იღებენ შინაგან საქმეთა სამინისტროში. და კიდევ უფრო რთული ვითარებაა კახეთის რეგიონში, სადაც, ალბათ, ჩიტიც არ დაფრინავს ბატონი თამაზაშვილის გარეშე, ბატონი ირაკლის მეუღლემ და მისმა დამ უკვე იშოვეს სამსახურები სამინისტროებში, მაგრამ ის ისეთი წვრილმანია, რომ ამაზე შეჩერაბაც არ ღირს. სულ ახალი ამბავია და მოგახსენებთ, ქალბატონი მანანა კობახიძის დამ დაიჭირა აფხაზეთის მთავრობაში მინისტრის მოადგილის პოსტი. ქალბატონო მანანა, მე გილოცავთ და წარმატებებს გისურვებთ. ქალბატონი ეკა ბესელიას მეუღლე დასაქმდა გენერალურ პროკურატურაში. მე დარწმუნებული ვარ, რომ აქ პატარა საოჯახო ბიზნესის აწყობაც შეიძლება ადამიანების დაკავებაზე და გათავისუფლებაზე, ეს, ალბათ, სარფიანი ბიზნესი იქნება, მაგრამ, ალბათ, ქალბატონი ეკა ჩემს რჩევებს ამ მიმართულებით არ საჭიროებს. მაია ფანჯიკიძის შვილი დაინიშნა ენერგეტიკის სამინისტროში დეპარტამენტის უფროსად. ბატონი ვიქტორ დოლიძის ძმა გახლავთ თავდაცვის მინისტრის ირაკლი ალასანიას მოადგილე. გადავალ აჭარაზე, უკვე ხაბაძეების კლანზე და მოგახსენებთ, რომ აჭარის მთავრობის თავმჯდომარის მამა, აჭარის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროში პრივატიზების დეპარტამენტის უფროსია, მისი და დასაქმდა მერიაში, მეჯვარე გიორგი თავართქილაძე აჭარის ფინანსთა მინისტრია. სხვათა შორის, ძალიან დიდი ზრუნვა გამოავლინა თავისი ნათესავების მიმართ ჩვენმა ვიცე-სპიკერმა, მურმან დუმბაძემ, უმაღლესი საბჭოში მუშაობს მისი მამიდაშვილი, ჯამბულ კურცხალია, მისი დეიდაშვილი სოფლის მეურნეობის მინისტრის მოადგილეა, ქვისლი სულიკო თობაძე განათლების მინისტრის მოადგილეა, დისშვილი აჭარის საკანონმდებლო ორგანოში დაასაქმეს. ამ სიის გაგრძელება შემიძლია უსასრულოდ, მაგრამ ეს დრო ნამდვილად არ მეყოფოდა და ახლა გადავალ რეგიონებზე. მაგალითად, ყაზბეგის მაჟორიტრამა დეპუტატმა თავისი ნათლული დაასაქმა ყაზბეგის გამგეობაში. მე, როგორც ჩანს, ნამდვილად აღარ მეყოფა დრო ამისთვის ერთადერთი ინფორმაცია ვერ გადავამოწმე და ამიტომ პირდაპირ მინდა მივმართო კითხვით ბატონ გუბაზ სანიკიძეს, მაინტერესებს, ბატონო გუბაზ, დაასაქმეთ თუ არა ცნობილ ჩანაწერებში ნახსენები ქალბატონი (ტაში).
თავმჯდომარე. ზურაბ მელიქიშვილი.
ზ.მელიქიშვილი. გმადლობთ, ბატონო დავით. კოლეგებო, მოგესალმებით ყველას. ამ ბოლო 4 თვის განმავლობაში არაერთი განცხადება იქნა მოსმენილი, არაერთი მოქმედება თუ უმოქმედება ქვეყნისთვის ისეთ მნიშვნელოვან საკითხებზე, როგორიც არის აფხაზეთის რკინიგზა, როგორიც არის ყარსი-ახალქალაქის რკინიგზა. მე მინდა განვაცხადო, რომ ეს არის ის ორი თემა, რომელიც კონტექსტიდან ამოგდებული არის. ამ თემასთან დაკავშირებით გაკეთებული განცხადებები ურთიერთგამომრიცხავია იმ განცხადებებისგან, რომელიც კეთდება უმრავლესობის მხრიდან და მთავრობის მხრიდან ევროპულ კურსზე, ევროინტეგრაციაზე, ამავდროულად ევროკავშირზე და საქართველოს სტრატეგიული მნიშვნელობის გაზრდაზე. აფხაზეთის რკინიგზის თემა ძალზედ საფრთხილო თემაა. მე მინდა მივმართო უმრავლესობას და მივმართო ხელისუფლებას თან იმის ფონზე, როდესაც რუსეთის სატრანსპორტო ორგანიზაციის მხრიდან კეთდება განცხადება, რომ ისინი ელოდებიან წინადადებებს საქართველოს მხრიდან, აფხაზეთის რკინიგზასთან დაკავშირებით ხომ არ გახსენებთ რომელიმე ისტორიულ მონაკვეთს ბოლო 200 წლის განმავლობაში, როდესაც რუსეთი თავისთვის სასურველ ინიციატივას აფორმებდა საქართველოდან წამოსულ წინადადებად და შემდეგ შემხვედრად უხვედრებდა ხოლმე გარკვეულ პირობებს, რაც იმ დროისა და იმ გარემოებისთვის იყო საქართველოსთვის მიუღებელი, თუმცა, ერთის მხრივ ჯიხში შემყვანი და მეორეს მხრივ მუხლზე დამჩოქებელი. მინდა გითხრათ, რომ აღნიშნული თემის წამოწევა თან იმის ფონზე, როდესაც არ არის საერთოდ საუბარი დეოკუპაციაზე, როდესაც მკვდარი წერტილიდან და საერთოდ არ არის დაძრული დევნილების დაბრუნების საკითხი, დეოკუპაციის თემა და ამის ფონზე ცალკე აღებულად თუ რაღაც ცალკე სივრცეში განხილვა აფხაზეთის რკინიგზის თემის, იქნება საქართველოსთვის ნამდვილად დამღუპველი და ნამდვილად გულწრფელად გეუნბებით, რომ არ გვინდა, რომ ქართული სახელმწიფოს ხელისუფლებამ ვინც არ უნდა იყოს ის და ჩვენი პოლიტიკური ოპონენტები იქნებიან თუ ჩვენი მომხრეები, რომ საქართველო ჩააყენოს ისეთ მდგომარეობაში, საიდანაც გამოსავალი ნამდვილად არ იქნება და გამოსავალი იქნება მხოლოდ ერთადერთი, მუხლზე დაჩოქება.
მეორე თემა, რომელიც ასევე ძალზედ მნიშვნელოვანია, ეს არის ყარსი-ახალქალაქის რკინიგზა. თავი დავანებოთ იმას, რომ რამდენი ადამიანი საქმდება; თავი დავანებოთ იმას, რომ საქართველოს მოქალაქეს როგორ შეეძლება ძალზედ მარტივად, იაფად ევროპაში მოხვედრა საქართველოდან; თავი დავანებოთ იმ ტვირთბრუნვას, რომელიც მოჰყვება ყოველივე ამას და ნუ შევადარებთ ხოლმე და არგუმენტად ნურასოდეს ნუ მოვიყვანთ იმას, თითქოს ფოთის პორტის ტვირთბრუნვა შემცირდება. იქნებ, მერე ჩასაფრებაში რომ არ ჩაგვითვალოთ, იქნებ რომელიმე თქვენთაგანმა გამოითხოვოთ ინფორმაცია, მაგალითად, ბოლო თვეების განმავლობაში ფოთის პორტში ტვირთბრუნვა გაიზარდა თუ სამწუხაროდ შემცირდა. არანაირი რკინიგზა ჯერ არ არის გახსნილი, აქედან გამომდინარე, ამ თემებზე ურთიერთგამომრიცხავი განცხადებების გაკეთება მთლიანობაში სერიოზულ გაურკვევლობას ბადებს რეგიონში, გეოპოლიტიკურ ჭრილში. მე მოგიწოდებთ, რომ ამ მიმართულებით იყოს სერიოზული ნაბიჯები გადადგმული, განსაკუთრებით ყარსი-ახალქალაქის რკინიგზასთან დაკავშირებით, გამომდინარე იქიდან, რომ აღნიშნული ხელს უწყობს ქვეყნის სტრატეგიული მნიშვნელობის გაზრდას, თავი დავანებოთ, უფრო სწორად, რომ არ აღვნიშნოთ სტრატეგიულ პარტნიორებთან, ურთიერთობიდან გამომდინარე საკითხები.
ასე რომ, მე ეს ორი საკითხი რატომ გამოვყავი ცალკე. არ მინდა, რომ, სამწუხაროდ, ეს ორი საკითხი იმ განცხადებების ფონზე, როდესაც ვაცხადებთ ყველანი ერთად, რომ გვინდა ევროპა, გვინდა ევროკავშირი, გვინდა ნატო, გვინდა სახელმწიფოს სტრატეგიული მნიშვნელობის გაზრდა, არ მინდა, რომ ეს ორი საკითხი აღმოჩნდეს ის ბოლო, რომელიც ნებისმიერი ფიცისა და მტკიცის შემთხვევაში ნამდვილად ჩვენ ყველას გაგვაკვირვებს და საქართველოს უკან დახევს. აქედან გამომდინარე, მოგიწოდებთ, რომ ამ ორივე საკითხზე სერიოზული, ასე ვთქვათ, ანალიზი გაკეთდეს და შემდეგ გადაიდგას ის ნაბიჯები, რომელიც უნდა გადაიდგას. (ტაში დარბაზში).
თავმჯდომარე. დავით ლორთქიფანიძე.
დ.ლორთქიფანიძე. გმადლობთ, ბატონო თავმჯდომარე. მოგესალმებით, კოლეგებო. მინდა ჩემი გამოსვლა სხვა კონტექსტით დამეწყო, მაგრამ არ მინდა დავტოვო უყურადღებოდ ქალბატონი ირმას გამოსვლა და მინდა ერთი რიტორიკული კითხვა დავუსვა. ძალიან დიდი სისტემაა ჯანდაცვის სისტემა საქართველოში, მოგეხსენებათ და ქალბატონ ირმას კარგად მოეხსენება და ჩვენც უფრო კარგად მოგვეხსენება თუ მისი დაიკო ამ სისტემაში სად და რომელი დეპარტამენტის ხელმძღვანელად მუშაობს და ის ბიზნესები, რომელსაც ქალბატონი ირმა მოყოლებული „რუსთავი 2“-დან აკონტროლებდა და დღესაც აკონტროლებს, ამასთან დაკავშირებითაც, ვფიქრობ, საზოგადოებისთვის ყველაფერი დღესავით ნათელია.
ეხლა რაც შეეხება ამ პოლიტიკურ ინსინუაციებს თავი დავანებოთ და ის, რაც „ქართული ოცნება“ დაპირდა საზოგადოებას ჩვენ ვაპირებთ ყველა ეს დაპირება რეალურად ცხოვრებაში განვახორციელოთ. კერძოდ, ჩვენ დავპირდით მოსახლეობას სოფლის მეურნეობის კუთხით სერიოზულად დავდგომოდით გვერდით. წინა კვირაში სოფლის მეუნეობის სამინისტროს, განათლების სამინისტროს, გაეროს განვითარების ფონდსა და „შპს მექანიზატორს“ შორის გაფორმდა ხელშეკრულება, დაიწყო პროგრამამ მუშაობა, რომლითაც უნდა გადამზადდეს 900 მექანიზატორი, ტრაქტორისტი. დაახლოებით 600 ათსზე მეტი ოჯახი მიიღებს სერვისს დახვნის, დადისკვის, სასუქის და ის უბადრუკი ვაუჩერები, რომელსაც თქვენ 20-ლარად ურიგებდით მოსახლეობას ჩვენ ვფიქრობთ, რომ რამოდენიმე ასეული ლარის მსყიდველობითი უნარის ვაუჩერი დავურიგოთ მოსახლეობას. უფრო მეტიც, მოსახლეობისთვის გარანტირებული იქნება უფასო დახვნა და ის, დაახლოებით 700 ათასი სახნავი მიწა, რომელიც წლების განმავლობაში, თქვენი 8-წლიანი მოღვაწეობის პერიოდში რჩებოდა დაუმუშავებელი ქართველ გლეხს ეს აი ამ მომავალი სეზონიდან, საგაზაფხულო ხვნა-თესვის სეზონიდან და შემდგომ მრავალი წლის განმავლობაში, სანამ „ქართული ოცნება“ იქნება ხელისუფლებაში, აუცილებლად იქნება დამუშავებული. მინდა მადლობა გადავუხადო სოფლის მეურნეობის სამინისტროს, გაეროს განვითარების ფონდს თუნდაც იმისათვის, რომ ჩემი რაიონიდან რამოდენიმე ათეული ტრაქტორისტი არის ამ პროგრამაში ჩართული და ეს ადამიანები ჩაერთვებიან შემდგომ ამ მართლაცდა მამულიშვილურ საქმიანობაში, მოსახლეობას გაუჩნდება სარჩო-საბადებელი, ფერმერს გაუჩნდება შემოსავალი და როგორც იტყვიან, „ეს ერთი და სხვა მრავალი“. აი ამაზე გავაკეთოთ აქცენტები ჯობია, ვიდრე რაღაც პოლიტიკური ინსინუაციებით ვიყოთ დაკავებული, ჩემო კოლეგებო. დიდი მადლობა.
თავმჯდომარე. ბატონი მიხეილ მახარაძე.
მ.მახარაძე. ბატონო თავმჯდომარევ, პატივცემულო კოლეგებო, ჩემი დღევანდელი გამოსვლის მიზეზი არის ბოლო დღეებში საქართველოს პრემიერისა და უმრავლესობის ლიდერის გამოსვლები, რომლებიც ძირითად საკითხებსა თუ დასკვნებში ერთი ერთზე ემთხვევა. საქმე ის არის, რომ ამ გამოსვლებში მე როგორც დეპუტატმა, როცა ვისმენდი ამ გამოსვლებს თავი შეურაცხყოფილად ვიგრძენი, რადგან ისინი მემუქრებოდნენ, თუკი მხარს არ დავუჭერ საკონსტიტუციო ცვლილებას, არა მხოლოდ აისახება ჩემს ოჯახზე, ჩემს შთამომავლებზე, არამედ უფრო მეტიც. ეს, ბატონებო, არის ძალიან სათუთი და ფაქიზი თემა, ყველა, ყოველი პიროვნება თავის ოჯახში ძალიან მაღალ რანგშია, ნორმალურ ოჯახში და თუ ვინმეს ეს პრობლემა აქვს ოჯახში, ეს არ არის ჩემი პრობლემა ნამდვილად. ეს ნერვების საკითხია და ზნეობას მოკლებული პოლიტიკა მარცხისთვის არის განწირული. ამ გამოსვლებში საუბარი იყო დიქტატურაზე და როდესაც ვისმენდი თუ რა გულისხმობდნენ დიქტატურაში, გამიჩნდა ეჭვი, რომ ხშირად ამ ცნების შინაარსი არ იციან იმიტომ, რომ ძალიან მიჭირს ამის თქმა და არ მიყვარს არაკორექტული ლაპარაკი, მაგრამ როცა ყველა გამოსვლაში პრემიერს იმოწმებენ, როცა პრემიერი ამბობს, რომ გადაწყვეტილებას მე ვღებულობ მხოლოდ, ბოლოს მე ვამბობ სიტყვას, მოკლედ არავის არ ვეკითხები, საბოლოოდ ეს არის დიქტატურა თუ საკითხავია მხოლოდ ეს არის დიქტატურა, ან რა არის, როცა ასე ხაზგასმით, ანუ ჩვენ ვაიძულებთ რომ ასე გააკეთონ, ბოლოს გადათქმა, რომ ამას მე არ ვგულისხმობ, პოლიტიკოსის პირველი სიტყვაა მთავარი და არა მერე კომენტარები, ბატონებო. აქვე მინდა აღვნიშნო, რომ ზოგიერთისთვის პრინციპები, გუნდიდან გუნდში გადასვლა ეტყობა ჩვეულებრივი ამბავია, მაგრამ არის ღირებულებები, როდესაც, რომელიც არ იცვლება და არც, მაპატიეთ ჟარგონისთვის, „მაყუთზე“ იყიდება. ჩვენ ვუყურებთ ტელევიზიით, ბატონებო, რომ არის დაპირისპირება „ქართულ ოცნებაში“, მის მხარდამჭერებში, იქ გარიცხვა-გამორიცხვა, ეს არ არის ჩემი საქმე, მაგრამ ნაცვლად იმისა, რომ იმ ამომრჩეველს, იმ აქტივისტებს შეხვდეს ბატონი უმრავლესობის თავმჯდომარე, ამის ფონზე დაკავებული არის ჩვენი ძალიან არასწორი ეპითეტებით მოხსენიებით. მე, ბატონებო, არა ვარ ბიუროს წევრი, მე არ ვიცი შემდეგში როგორი შეთანხება მოხდება უმრავლესობას და ოპოზიციას შორის, მაგრამ ჩამოვთვლილ გარემოებებს, რის გამოც, ალბათ, დიდი დაფიქრება დამჭირდება შეთანხმების შემთხვევაში, რომ მხარი დავუჭირო ამ ცვლილებას. მხედველობაში მაქვს ის, რომ ვინ რას ამბობს, რას ამტკიცებს, ბოლოს და ბოლოს ასაკიც მაქვს, გამოცდილებაც მაქვს და წამიკითხავს ბევრი და ვექტორი რომ იცვლება, ეს სადავო არ არის, ბატონებო. ამის გამო შერჩევითი სამართალის გამო დეპუტატებზე და ადგილობრივ თვითმმართველობაზე ზეწოლის გამო მე გამიჭირდება, ალბათ, რომ დადებითად ვიყო განწყობილი, და მოვიქცე ისე, როგორც მოვიქეცი როდესაც ნაფიც მსაჯულების თემა იყო, რადგანაც მიმაჩნია, მიმაჩნდა, და მიმაჩნია, რომ სამართალი პროფესიონალებმა უნდა განსაჯონ და მაშინ .... (ტაში).
თავმჯდომარე. გიორგი კანდელაკი.
გ.კანდელაკი. გმადლობთ. მე როგორც საქართველოს მოქალაქეს, ძალიანაც გამიხარდებოდა, რომ თქვენი მთავრობის საქმიანობის 100 დღის თავზე გამეკრიტიკებინეთ თქვენ არასაკმარისი წინსვლისათვის. მაგრამ, სამწუხაროდ, დღეს ჩვენ ვსაუბრობთ რეგრესზე და უკაუსვლაზე, პრაქტიკულად, ყველა მიმართულებით და დღეს მე მინდა ვისაუბრო განსაკუთრებით უკან სვლაზე, ჩვენი ქვეყნის ეროვნულ უსაფრთხოებასა და საგარეო პოლიტიკაში. უკვე დაგროვდა თვალში საცემი და კაშკაშა მაგალითების მთელი კასკადი, რომლებიც ცხადყოფენ, რომ, ბატონებო, თქვენ თქვენი საქმიანობით ძირს უთხრით საქართველოს ეროვნულ უსაფრთხოებას. მე, უბრალოდ, შევეცდები, რა თქმა უნდა, ძალიან ძნელია ყველა ამ მაგალითის ჩამოთვლა, მაგრამ შევეცდები ძირითადი მაგალითები შევახსენო ამ საზოგადოებას. ეს არის, რა თქმა უნდა, ჯაშუშების გამოშვება, რუსეთის ჯაშუშების გათავისუფლება მათი პოლიტიკურ პატიმრებად და გმირებად გამოცხადება. ჯერ კიდევ ვერავინ ვერ გაგვცა პასუხი. მე კიდევ ერთხელ მივმართავ პარლამენტის თავმჯდომარეს, როგორ შეიძლება რუსეთის მოქალაქე, რომელსაც შეზღუდული აქვს პოლიტიკური საქმიანობა საქართველოს ტერიტორიაზე იყოს პოლიტიკური პატიმარი. ბატონო დავით, თქვენ გსმენიათ, მაგალითად, იური შკრილნიკოვის პოლიტიკური შეხედულებების შესახებ ან ნებისმიერმა უმრავლესობის წევრმა გამცეს პასუხი, მადლობელი ვიქნები.
ეს არის, რა თქმა უნდა, აფხაზეთის გავლით რკინიგზის აღდგენის პროექტი, რომლის დაცვაც პრაქტიკულად არის შეუძლებელი და ჩემმა კოლეგემ ამის შესახებ უკვე ისაუბრა, ეს არის, რა თქმა უნდა, დასავლური ინსტიტუტების მიმართ აგდებული დამოკიდებულება და ამ აგდებული დამოკიდებულების მიმართ არა ერთი მაგალითი დაგროვდა, როცა პრემიერ-მინისტრიც ამბობს, რომ მან შეძლო, მოახერხა და შეძლო ზეწოლის მოგერიება დასავლეთიდან, ევროპიდან და ამერიკიდან, ეს იწვევს ჩემს შოკირებას, გაოგნებას, რადგან აქამდე ჩვენ შეტევებს ვიგერიებდით არა დასავლეთიდან, არამედ რუსეთიდან. ეს არის, მაგალითად ასევე პრემიერ-მინისტრის განცხადება, რომ ძალიან კარგი იყო, ნოსტალგიით იყვნენ განწყობილები რუსი პარტნიორები დაოსშიო. ეს არის სიმბოლური, მაგრამ ჩამთვის ძალიან მნიშვნელოვანი მაგალითები, როგორიც არის თქვენი პარტიული აქტივისტების მიერ სტალინის ძეგლების ანუ საქართველოს დამოუკიდებლობის დასამარების ინიციატორის ძეგლების დაბრუნება სხვადასხვა რეგიონებში და იცრუა ქალბატონმა ფანჯიკიძემ, როცა ვილნიუსში მან თქვა, რომ ეს არის კერძო ინიციატივები. არ არის კერძო ინიციატივები. მაგალითად, გორში ეს არის გამგებელ მამუკა კობერიძის ინიციატივა. ეს, ჩემი აზრით, არის აბსოლუტურად სამარცხვინო იმიტომ, რომ ახლოვდება საბჭოთა ოკუპაციის დღე და კიდევ ერთხელ მეტყველებს, რომ თქვენ არ გესმით საიდან მოდის და რა საფუძველი გააჩნია ისტორიული საქართველოს სწრაფვას საქართველოს თავისუფლებისკენ. ბოლოს, ეს არის, რა თქმა უნდა, უარყოფა ინიციატივის, ჩვენი ინიციატივისა, საქართველოს საგარეო პოლიტიკური ორიენტაციისა და კურსი უნდა ჩაეწეროს კონსტიტუციაში. ეს ინიციატივა ემსახურება და ამ ინიციატივის არსი მდგომარეობს ჩვენი საგარეო პოლიტიკის ევროატლანტიკური კურსის გრძელვადიანობის მყარი გარანტიების შექმნაში. თქვენ გვკითხეთ არის თუ არა ასეთი მაგალითები, ჩვენ მოგიყვანეთ ლიტვის მაგალითი, სადაც 1992 წელს საბჭოთა კავშირის, ბოროტების იმპერიის დანგრევის ერთ-ერთი ინიციატორის, ვიტაუტას ლანცბერგისის ინიციატივით სწორედ ასეთი კანონი იქნა მიღებული, რომ არც ერთ მთავრობას, რომელიც კი მოვიდოდა ამ კონკრეტული, ჩვენთან საკმაოდ მსგავსი ქვეყნის სათავეში, არ შეძლებოდა ამ სწორი გზიდან ქვეყნის ჩამოცილება და ამ სწორი გზიდან გადახვევა. არსი მდგომარეობს სწორედ ამაში და ზეაგრესიული დამოკიდებულება, რომელიც გამოავლინა პრემიერ-მინისტრმა, რომელიც გამოავლინა თქვენი პარტიის და მთავრობის რამდენიმე წამყვანმა ლიდერმა, ჩემი აზრით, არის არ თუ სხვა, არამედ თვითლუსტრირება. ასე რომ, თქვენი მოღვაწეობის 100 დღის თავზე ძალიან თამამად შეგვიძლია შევაფასოთ თქვენი საგარეო პოლიტიკური საქმიანობა, თქვენი საქმიანობა ეროვნული უსაფრთხოების სფეროში, როგორც სრულმასშტაბიანი ფიასკო. ამის არდანახვა, ბატონებო, იქნება უბრალოდ, სიბრმავე, და ძალიან დიდი იმედი მაქვს, რომ ამას სწრაფად გააცნობიერებთ. იმიტომ, რომ კატასტროფის შემთხვევაში, რომელიც უკვე გამოჩნდა ჰორიზონტზე, მთლიანად, მთელი პასუხისმგებლობა ამ ქვეყნის და ამ ... (ტაში).
თავმჯდომარე.კარლო კოპალიანი.
კ.კოპალიანი. გმადლობთ. მოგესალმებით, ბატონო თავმჯდომარევ, მოგესალმებით, ძვირფასო კოლეგებო. როდესაც ჩვენი ოპონენტების გამოსვლებს ვუსმენთ, ასე მგონია, ესენი სულ სხვა სამყაროში ცხოვრობენ და ყველაზე მთავარი ვერ დამართეს მათ ქართველ ხალხს - ამნეზია. მე ძალიან მიკვირს, ასეთი მოკლე მახსოვრობის ადამიანებს კიდევ პრეტენზია აქვს ხელისუფლების დაბრუნების და იძულებული ვარ შევახსენო, ჩამოვთვალო რამდენიმე ფაქტი. საინტერესოა, ნადირაშვილის გამოსვლას ვგულისხმობ, რისი კონკურსები ჩაატარეს პატივცემულმა კოლეგებმა დასუფთავების სამსახურში, როცა მიიღეს მომღერლები, სტრიპტიზიორები, მოდელიორები. ცოცხების კონკურსი იყო თუ რისი, საინტერესოა, ერთი. ისე საუბრობთ, თითქოს „ქართულმა ოცნებამ“ გამოაცხადა ლოზუნგი „ნულოვანი ტოლერანტობა“ და ისროლა ლოზუნგი „ყველანი ციხეში“. თითქოს „ქართულმა ოცნებამ“ გამოიგონა არგაგონილი მეთოდები წამებისა ციხეებში. თითქოს „ქართულმა ოცნებამ“ დაკარგა 2 დღეში ცხინვალის რეგიონი და თოფის გაუსვრელად ჩააბარა კოდორის ხეობა. თითქოს „ქართულმა ოცნებამ“ გაანადგურა სოფლის მეურნეობა და ქართველი გლეხი 20-ლარიანი ვაუჩერის ამარა დატოვა. თითქოს “ქართულმა ოცნებამ” დახოცა ასობით ახალგაზრდა ქუჩაში, თითქოს “ქართულმა ოცნებამ” გამოყარა უმაღლეს სასწავლებლებიდან პროფესორ-მასწავლებლები, თითქოს “ქართულმა ოცნებამ” გაყვლიფა ქართველი კაცი და უზომოდ გაამდიდრა სააკაშვილის მთავრობა, თითქოს „ქართულმა ოცნებამ“ აჩუქა სააკაშვილის ოჯახს, მის სანათესაოს მიწები, უნივერსიტეტები, სადაზღვევო კომპანიები, ბაკები, ოქროს საბადოები და ვინ იცის კიდევ რა. თითქოს ქართულმა ოცნებამ აიღო შტურმით დამოუკიდებელი ტელეკომპანია „იმედი“ და წაართვა კანონიერ მფლობელს, თითქოს „ქართულმა ოცნებამ“ შემოარტყა ალყა საკუთარ ხალხს 26 მაისს და ქართველი ხალხის სისხლის მორწყო რუსთაველის პროსპექტი. მე მგონი აღარ ღირს გაგრძელება, რამეთუ ოთხი წუთი ნამდვილად არ მეყოფა იმ „საქმენი საგმირონის“ ჩამოსათვლელად, რომელიც თითქოს „ქართულმა ოცნებამ“ დაატეხა თავს თავის საკუთარ ხალხს. მე მივმართავ ამ ადამიანებს, ჩემს კოლეგებს, შანსი კიდევ არსებობს, შანსი იმისა, რომ მოქალაქე სააკაშვილს არ ჩაჰყვეთ ისეთ ჭაობში, საიდანაც გამოსავალი არ არსებობს, თქვენ თქვენი გამოცდილება და ნიჭი ჯერ კიდევ შეგიძლიათ მოახმაროთ ახალი საქართველოს... საქმეს გმადლობთ.
თავმჯდომარე. ბატონი დავით საყვარელიძე,
დ.საყვარელიძე. მოგესალმებით, დიდი მადლობა. ნამდვილად დემაგოგიით არ დავკავდები, ამის სურვილი ნამდვილად არა მაქვს. უბრალოდ რამდენიმე მიმართულებას მინდა ხაზი გავუსვა. პირველ რიგში, გამოვეხმაურო ჩვენი კოლეგების ბრალდებებს, ასე ვთქვათ. ირმა ნადირაშვილის დას მეც ვიცნობ. ეს ადამიანი 2005 წელს კონკურსის გზით არის მისული იქ, სადაც ეს ადამიანი მუშაობს და თავისით აქვს ეს სამსახური მოპოვებული და დღეს, სამწუხაროდ, მასაც პროკურატურაში დატარებენ. ეს ერთი. მეორე. თუ დამისახელებთ ერთ კონკურსს მაინც, გამჭვირვალე კონკურსს, რომლის მეშვეობითაც რომელიმე სახელმწიფო უწყება „ქართული ოცნების“ მოსვლის დღიდან დაკომპლექტდა ან ივსება, ნამდვილად ვიქნები მზად, რომ მოვიხადო ბოდიში და ვთქვა, რომ ვიყავი მცდარი. მაგრამ, სამწუხაროდ, ეს ასე არ ხდება. დღეს ძალიან აქტიურად ხდება სხვადასხვა სახელმწიფო უწყების დაკომპლექტება ნათესაური, ძმაკაცური, ნათელ-მირონული და პარტიული ნიშნით. ისმის ასევე ზარები არამარტო სახელმწიფო, არამედ კერძო სტრუქტურებში, სადაც ეუბნებიან, რომ - ეს ჩვენი პარტიის აქტივისტია და გამოათავისუფლე ადგილები, უნდა მიიღო სამსახურში, - აი ესეთი მეთოდებით მიდის დღეს მუშაობა. ასევე, არა მაქვს უფლება, რომ არ გამოვეხმაურო შინაგან საქმეთა მინისტრის, ხაზს ვუსვამ, შინაგან საქმეთა მინისტრის, საქართველოს პირველი პოლიციელის გუშინდელ განცხადებას, რომელიც არის ღიმილისმომგვრელია-თქო ვერ ვიტყვი იმიტომ, რომ ცოტა, სიმართლე გითხრათ, უფრო საფრთხისშემცველია, ვინაიდან შინაგან საქმეთა მინისტრი, სამწუხაროდ, დანაშაულში ხედავს ისევ და ისევ „ნაციონალური მოძრაობის“ მიერ დაქირავებულ მსახიობებს, მისთვის მთავარი ინდიკატორი ნარკოტიკული მდგომარეობის გაუარესებისა საქართველოში არის სადარბაზოში დაყრილი შპრიცები. თურმე ჩვენ ვქირაობთ სპეციალურ მსახიობებს და ადამიანებს და ჩვენ ვყრით და არა გაუბედურებული ოჯახები, არა შვილ და ქმარგარდაცვლილი ადამიანები ნარკოტიკს და ამ უბედურების გამო არა ბოლო კაპიკი გამოტანილი სახლიდან და იმისთვის, რომ უკანასკნელი დოზა შეიძინოს ადამიანმა, თურმე ინდიკატორები ყოფილან, ყოფილა სხვა და აქაც „ნაციონალური მოძრაობა“ ყოფილა დამნაშავე. ეს უბრალოდ ტრაგედიაა, როდესაც შინაგან საქმეთა მინისტრი კრიმინალში ხედავს „ნაციონალური მოძრაობის“ დაქირავებულ მსახიობებს. მანამდე მე, უბრალოდ, არასერიოზულად ჩავთვალე. თავიდან გამოუცდელობას დავაბრალე მისი გამოსვლა, როდესაც სკვერებში მომატებული ხულიგნობის ფაქტებზე ისაუბრა და აქაც თითქოს ჩვენ ვაკეთებდით ამის ინსპირირებას, ალბათ, ჩასაფრებული ვიყავით ჩვენს ხულიგნებთან ერთად და ვაქეზებდით ჩვენ თანაფრაქციელებთან ერთად, რომ ჩაედინათ ხულიგნობა და, ალბათ, ეხლა ყაჩაღებზე და მძარცველებზე გადავალთ, როგორც ხაშურში, მაგალითად, ბოქლომი ჩაანარცხეს თავში და თბილისში რამდენიმე სახლში შევარდნენ და დააყაჩაღეს ან დახოცეს ხალხი, ამასაც ჩვენ, ალბათ, მოგვაწერს და ამითი გაიმართლებს თავს. ნუ დაგვიტოვებს იმის დარჩენილ შანსს, ასე ვთქვათ, რომ მოსახლეობას მივმართოთ, რომ შინაგან საქმეთა სამინისტროს ასეთი არასერიოზული დამოკიდებულების შემთხვევაში, ჩვენ მოგვმართონ და ტრიბუნა გახდეს ერთადერთი საშუალება იმისა, რომ დანაშაულის კვალიფიკაცია მივანიჭოთ და აქედან დავეხმაროთ ათასობით დაზარალებულ ადამიანს, რომელთა წერილებიც ყოველდღიურად შემოდის. შინაგან საქმეთა მინისტრი გვიმტკიცებს, რომ მდგომარეობას აკონტროლებს, მაგრამ ამავე დროს ისმის ასეთი აბსურდული განცხადებები, ღიმილისმომგვრელი, თუმცა საფრთხის შემცველი კიდევ ერთხელ იმიტომ, რომ ტრაგედიაა, როცა შინაგან საქმეთა მინისტრს დაკარგული აქვს ამის...
თავმჯდომარე.ბატონი ოთარ ჩრდილელი და ესაა ბოლო გამოსვლა.
ო.ჩრდილელი. ე.ი. აქ საუბრობს ძალა რეგრესიაზე, სტაგნაციაზე, წილების გადაფორმებაზე, ტენდერების მოგებაზე, ნეპოტიზმზე, დემაგოგიაზე - ამას საუბრობს ის ძალა, რომელიც 9 წელი მხოლოდ ამით იყო დაკავებული. ეხლა ვინ სად მუშაობს, როგორ მუშაობს ქალბატონი ირმა ნადირაშვილის მეუღლე, დღესაც დიდუბე-ჩუღურეთის გამგებელია, რაიონის გამგებელია, არა მგონია, ეხლა უმუშევრობას უჩიოდნენ ოჯახში, რამდენადაც ვიცი. რაც შეეხება წილების გადაფორმებას და ტენდერებს, ქალბატონო ირმა, არ ვცხოვრობთ, დღეს იმ სახელმწიფოში, სადაც კატელინად მოვლენილი მერაბიშვილი და მის ნაციონალურ მეგობრებს უფლება აქვთ ღამის 3-საათზე, ნოტარიუსებს წილები და ქონებები გადააფორმებინონ, არ ვცხოვრობთ ასეთ სახელმწიფოში. ასევე მინდა ვისარგებლო შემთხვევით და ვუპასუხო „ნაციონალურ მოძრაობის“ გენერალურ მდივანს ვანო მერაბიშვილს, რომელიც ხერხემლიდან ციცერონად და რომელიც ამბობს, რომ 4 წელი ვერ მოითმენს თურმე ამ მთავრობას. ამას გველაპარაკება ის ადამიანი, ხალხნო, რომელმაც 9 წლის მანძილზე „ცოდვის კალო“ გააკეთა ქვეყანაში და რომელიც იქცა შიშის, ტერორიზმის, ჩაშვების მანქანის სულისჩამდგმელად. ვანო მერაბიშვილი რომ ნარკოტიკების გაიაფებაზე ხმას ამოიღებს კიდევ, მას ხომ არ ავიწყდება იმ გუნდის წევრია, რომლის მეთაურიც მახათას მთაზე ბარბაც-ბარბაცით მიბორძიკობდა, მას მე მგონი, ეს ავიწყდება. ძირძველი მოკავშირეები, ვანო მერაბიშვილი, არ არის იურისტი, ის არის ავანტურისტი, შინაგან საქმეთა მინისტრია და მისმა ვერაგმა ბუნებამ და ბნელმა ძალამ ხომ ყველაზე კარგად იცის თუ რას გვიზამდნენ, როდესაც თუ არჩევნებს წავაგებდით. ასე ენის მოჩლექით ნამდვილად არ დაგვიწყებდით, ბატონებო და ქალბატონებო, თქვენ საუბარს. „ნაციონალური მოძრაობის“ „ტვიქსი“ - სააკაშვილი და მერაბიშვილი ფიქრობს, რომ ფიქრობს რევანშზე, მაგრამ მინდა ჩემი ქვეყნის მოსახლეობა დავამშვიდო და ნაპოლეონის სიტყვებით ვუპასუხო, ჩემი ქვეყნის მოსახლეობას, ნაპოლეონმა მიმართა თავის თანამოქალაქეებს ელბადან დაბრუნების შემდეგ - „ამათ ვერც ვერაფერი ისწავლეს და ვერც ვერაფერი დაივიწყეს“. გმადლობთ.
თავმჯდომარე. გმადლობთ. ამრიგად განცხადებებისთვის განკუთვნილი დრო ამოიწურა და გადავდივართ დღის წესრიგის საკითხზე, დღის პროცედურაზე. მესმის, რომ გვინდა, მაგრამ არ გამოვა. მაშინ გადავდივარ დღის წესრიგის საკითხზე, რომელიც არის პოლიტიკური დებატების თაობაზე დადგენილების მიღება. კი, ბატონო. ბატონი ნუკრი ქანთარია, პარლამენტის თავმჯდომარესთან პროტესტის ნიშნად ტოვებს დარბაზს. გაქვთ ამისი უფლება ნახვამდის (ტაში). გადავდივარ დღის წესრიგის საკითხზე. დადგენილება პოლიტიკური დებატების თაობაზე, დადგენილების პროექტი წარმოდგენილია. ქალბატონი ირინა იმერლიშვილი წარმოადგენს ხომ? სიწყნარე დარბაზში, სიწყნარე დარბაზში. ქალბატონო ირინა, გისმენთ, ქალბატონო ირინა. სიწყნარე. გისმენთ.
ი.იმერლიშვილი წარმოგიდგენთ, საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტს, რომელიც ეხება დღევანდელი დებატების გამართვას. მოგეხსენებათ მოგვმართა სამმა ფრაქციამ, ეს არის: „ქართული ოცნება“, ქართული ოცნება - რესპუბლიკელები“, „ქართული ოცნება - თავისუფალი დემოკრატები“ და „ქართული ოცნება კონსერვატორები“, რომლებიც გვთხოვენ პარლამენტის რეგლამენტის 136-ე მუხლის თანახმად გაიმართოს დებატები „საქართველოს კონსტიტუციაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე“ კანონპროექტთან დაკავშირებით. გთხოვთ, აღნიშნული დადგენილების პროექტი არის დარიგებული და გთხოვთ, უყაროთ კენჭი.
თავმჯდომარე. დადგენილების პროექტთან დაკავშირებით შეკითხვები თუ არის მომხსენებელთან? დავით ბაქრაძე.
დ.ბაქრაძე. გმადლობთ, რაც შეეხება პოლიტიკურ დებატებს, ბუნებრივია, ფრაქცია და ფრაქციებს, რომლებიც ითხოვენ პოლიტიკურ დებატებს, უფლება აქვთ ასევე მიუთითონ ის თემა, რომელზეც მათ მიაჩნიათ მიზანშეწონილად დებატების გამართვა, მაგრამ თუ ნახავთ პარლამენტის რეგლამენტის 136-ე მუხლს და ამ მუხლის 1-ლ ნაწილს, ინიშნება დებატების დღე და არა თემა. ამიტომ ფრაქციებს საკუთარ მოთხოვნაში შეუძლიათ მოითხოვონ თემა, მაგრამ რეგლამენტთან შესაბამისობაში, დადგენილებაში უნდა იყოს განსაზღვრული დებატების დღე და არა დებატების თემა. 136-ე მუხლის 1-ლი ნაწილი მხოლოდ და მხოლოდ საუბრობს დებატების დღის დანიშვნაზე და არ აკონკრეტებს დებატების თემას. თუ არ დამეთანხმებით, შემდეგ კიდევ ერთ გამოსვლას მოვითხოვ წინასწარ, რომ გავაგრძელოთ ეს დისკუსია.
თავმჯდომარე. შეკითხვა რაშია თქვენი, ბატონო დავით, ამ შემთხვევაში, შეკითხვების პროცედურებში ...
დ.ბაქრაძე. რეკომენდაციაა ეს. ჩემი შეკითხვა არის რატომ არის . . .
თავმჯდომარე. ძალიან გთხოვთ, შეკითხვა ჩამოაყალიბოთ და მერე გამოსვლის საშუალება გექნებათ.
დ.ბაქრაძე. კი, ბატონო, გადმოვიტან ზმნას წინ და ვიკითხავ, რატომ არის განსაზღვრული თემა დადგენილებაში, როდესაც რეგლამენტი განსაზღვრავს დღის დანიშვნას? გმადლობთ.
თავმჯდომარე. რატომ არის განსაზღვრული, ასეა ხომ? კი, ბატონო. ქალბატონ ირინას გადავცე თუ მე ჩავიკითხო, რატომ არის განსაზღვრული. ვისარგებლებ ...
ი.იმერლიშვილი. არა, ბატონო დავით, ვუპასუხო ჯობია.
თავმჯდომარე. თქვენ უპასუხეთ და მერე მე წავიკითხავ რაღაცეებს.
ი.იმერლიშვილი. კი, ბატონო. ბატონმა დავითმა თავად აღნიშნა, რომ მათ აქვთ უფლება, რომ მიუთითონ აღნიშნული თემა, შესაბამისად მოგვმართა თხოვნით სამი ფრაქციის ხელმძღვანელმა, ბოდიში, ოთხი ფრაქციის ხელმძღვანელმა, უმრავლესობაში შემავალმა ყველა ფრაქციამ, რომლებიც ითხოვენ კონკრეტულ დღეს და კონკრეტულ თემაზე პოლიტიკური დებატების გამართვას. მე წარმოგიდგენთ აღნიშნული დადგენილების პროექტს.
თავმჯდომარე. განმარტებისთვის, პარლამენტის 138-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად და ა.შ. „2004 წლის 16 დეკემბერს დაინიშნოს დებატები ცხინვალის რეგიონში უკანასკნელ პერიოდში განვითარებულ მოვლენებთან დაკავშირებით. ნინო ბურჯანაძე.“
„მემარჯვენე ოპოზიციის მოთხოვნით დაინიშნოს პოლიტიკური დებატები კონსტიტუციური მონარქიის შემოღების საკითხების თაობაზე. მიხეილ მაჭავარიანი.“ გავაგრძელო?
„28 თებერვალს დაინიშნოს პოლიტიკური დებატები პრეზიდენტის ყოველწლიურ მოხსენებასთან დაკავშირებით. დავით ბაქრაძე. თებერვალი, 2012 წელი.“ კიდევ მაქვს ბევრი, თუ გნებავთ გავაგრძელებ. ის მთავრობა აღარ არის, მართალია. შეკითხვა, ლევან ბეჟაშვილი.
ლ.ბეჟაშვილი. ჩემი შეკითხვა სწორედ უკავშირდება დებატების თემის საკითხს. ქალბატონო ირინა, ჩვენ ცუდ პრეცედენტს ხომ არ ვუშვებთ, იმიტომ, რომ ის საკითხები, რომელიც ბატონმა პარლამენტის თავმჯდომარემ ჩამოთვალა, ნამდვილად, თემა უნდა მიუთითოთ პოლიტიკური დებატების, მაგრამ როდესაც თემა არის კონკრეტულად დავიწროვებული და კანონპროექტს ეხება აქ ამ შემთხვევაში აზრს კარგავს იგივე, პირველი, კანონპროექტის I მოსმენის დროს გასამართი გამოსვლები ფრაქციების, უმრავლესობის, უმცირესობის და ა.შ. ამიტომ, მე ვფიქრობ, რომ აქ არა კანონპროექტზე, არამედ ზოგადად თემაზე შეიძლება ვისაუბროთ, კონსტიტუციური ცვლილებების განხორციელების და ა.შ. და არა კონკრეტულ კანონპროექტზე, მაშინ აზრს კარგავს უკვე კანონპროპექტის I მოსმენით განხილვის პროცედურა და ა.შ. რაც მთავარია, ჩვენ დავუშვებთ ცუდ პრეცედენტს, როცა იგივე ჩვენს ფრაქციებს, უმცირესობა იქნება თუ უმრავლესობა, ექნება, ასე ვთქვათ, ყოველ კანონპროექტზე ცალკე პოლიტიკური დებატების მოთხოვნის უფლება და ბუნებრივია, პარლამენტი უარს ვეღარ ეტყვის ფრაქციებს ასეთი პოლიტიკური დებატების გამართვაზე. ამიტომ, მიზანშეწონილი არის, რომ რაღაც ზოგადი თემა შევარჩიოთ პოლიტიკური დებატებისთვის და იმაზე მოვახდინოთ შემდგომი პროცედურების განხორციელება.
ი.იმერლიშვილი. მოგახსენებთ. შეიძლება ვუპასუხო?
თავმჯდომარე. დიახ, უპასუხეთ.
ი.იმერლიშვილი. ბატონო ლევან, მე მგონი დამეთანხმებით, რომ კონსტიტუციაში შესატანი ცვლილებები არ არის ნებისმიერი კანონპროექტი, ეს ერთი. მეორე, მე არ მინდა პოლიტიკურ დებატებში შევიდე ეხლა, ნამდვილად, უმცირესობასთან, მაგრამ თქვენ ბრძანდებით იმ კომისიის წევრი, რომელიც ზუსტად ამ კანონპროექტზე სამუშაოდ შეიქმნა, რომელსაც საქართველოს პარლამენტმა უყარა კენჭი. თქვენ არ მობრძანდით ამ კომისიის სხდომაზე, მათ შორის, არც ისეთ უსაფრთხო გარემოში, როგორიც იყო საქართველოს იუსტიციის სახლი თბილისში, სადაც ბრძანდებოდით მოწვეული. თქვენ უარი თქვით, არამხოლოდ თქვენ, თქვენმა კოლეგებმაც უმრავლესობიდან, უარი თქვით ამ სხდომაზე დასასწრებად, ამიტომ, ჩვენ გთვაზობთ აღნიშნულ დებატებს რათა თქვენ აქ სადაც ბრძანდებით და სადაც გრძნობთ თავს უსაფრთხოდ, აქ მაინც გამოთქვათ თქვენი მოსაზრება და ვიმსჯელოთ აღნიშნულ კანონპროექტთან დაკავშირებით.
თავმჯდომარე. ბატონი ლევანი აზუსტებს თუ პავლე კითხულობს?
ი.იმერლიშვილი. არა, მე მგონი დებატებში შევდივართ უკვე.
თავმჯდომარე. არა, კითხვებისთვის ცოტა ხანი დავხარჯოთ კიდევ, თუ არის კითხვები. ბატონო პავლე, გისმენთ.
პ.კუბლაშვილი. მოგესალმებით კოლეგებო. ბატონო დავით, ჩვენ ყველას ძალიან კარგად გვახსოვს თქვენი პარლამენტის თავმჯდომარედ არჩევასთან დაკავშირებით გაკეთებული განაცხადი, რომ თქვენ ხართ პროცედურული დემოკრატიის მომხრე და მინდა გითხრათ, რომ ეს არის ის განაცხადი, რომელიც პარლამენტის თავმჯდომარისთვის არის ძალიან კონკრეტული გზავნილი, მის მიერ გაკეთებული და ჩვენ გვინდა, რომ ამ ნაწილშიც, ეხლა, დღესაც ვიყოთ თანმიმდევრულები და სწორედ პროცედურულ დემოკრატიას გავყვეთ, ქალბატონო ირინა, მე მართლა ვერ გავიგე რაღაც ცინიკური ტონი, უსაფრთხო გარემოსთან დაკავშირებით, ნამდვილად არ იყო ეს საქილიკო თემა, განსაკუთრებით ზუგდიდში და სხვაგანაც განხილვების დროს, და თუ რატომ დავტოვეთ ჩვენ კომისია, ეს თქვენ ყველაზე კარგად იცით იმიტომ, რომ პირველივე შეხვედრა თქვენს მიერ ორგანიზებით მოხდა აბსოლუტური, ასე ვთქვათ, აგრესიის პირობებში....
თავმჯდომარე. ბატონო პავლე, მე იძულებული ვარ სწორედ პროცედურებიდან გამომდინარე მოგიწოდოთ კითხვა დასვათ.
პ.კუბლაშვილი. კითხვას დავსვამ.
თავმჯდომარე. დიახ. გისმენთ.
პ.კუბლაშვილი. ქალბატონო ირინა, თუ ჩვენ გვინდა მხოლოდ კანონპროექტის ირგვლივ ჩვენი პოზიციების დაფიქსირება, ხომ არ არის უკეთესი კონკრეტული კანონპროექტის განხილვა მოხდეს იმ ფორმატით, რაც დადგენილია საკომიტეტო მოსმენისთვის და პლენარული სხდომისთვის. კანონპროექტის განხილვისთვის რეგლამენტი იცნობს სწორედ ამ პროცედურებს საკომიტეტო განხილვას, პლენარულ განხილვას. კონკრეტულ კანონპროექტზე დებატებთან მიმართებაში ეს ჩანაწერი, მე მგონი, არასწორია, რომ გავავრცელეთ, თქვენი ხედვა მაინტერესებს ამაზე და მეორეც, თქვენ როგორ ფიქრობთ, საყოველთაო საჯარო განხილვის კომისია როცა იქმნება მისი ფუნქცია რა არის? რომ პოლიტიკური დებატები გაიმართოს ამ საკითხთან დაკავშირებით, თუ პარლამენტის წევრებმა გააცნონ ეს კანონპროექტი საზოგადოებას. მე ვფიქრობ, რომ ამის შესაძლებლობაც იყო, ეხლა თუ ჩვენ გვინდა, რომ დღევანდელი დღე გამოვიყენოთ პოლიტიკური დებატებისთვის, მზად ვართ, ოღონდ პოლიტიკური დებატები უნდა იყოს მთლიანად იმ სიტუაციასთან დაკავშირებით, რაც არის დღეს ქვეყანაში. რაც ასევე უკავშირდება ამ კანონპროექტის მიღებას იმიტომ, რომ ყველაფერი, რაც ჩვენს ირგვლივ ხდება, დაკავშირებულია მხოლოდ და მხოლოდ იმასთან, რომ დღეს...(ტაში).
თავმჯდომარე. გმადლობთ. კითხვა გოკა გაბაშვილს აქვს.
გ.გაბაშვილი. ბატონო დავით.
თავმჯდომარე. კიდევ არის კითხვები?
გ.გაბაშვილი. თან მაქვს.
თავმჯდომარე. მელიქიშვილი, და .....
გ.გაბაშვილი. თქვენთან მაქვს შეკითხვა პირადად, რომ არ შევიდეთ რაღაც პროცედურაში, რომლის წესებს ჩვენ არ ვიცნობთ. როგორც მე მესმის, ეს დებატები მოთხოვნილია იმისათვის, რომ არა კანონპროექტის განხილვა მოვაწყოთ, არამედ მთლიანად ვისაუბროთ ამ კანონპროექტზეც და იმ პოლიტიკურ კონტექსტზე, რამაც განაპირობა თქვენის მხრიდან ამ კანონპროექტის შემოტანა ჩვენის მხრიდან ამ კანონპროექტის უარყოფა, პოლიტიკური ვითარება ქვეყანაში და მთლიანად ის სიტუაცია, რომელიც თან ახლავს აი ამ ჩვენს ურთიერთობას, რომელსაც ერთის მხრივ, ასე ვთქვათ, ვცდილობთ, რომ კოჰაბიტაციური ურთიერთობა გვქონდეს, მეორეს მხრივ ბევრ ხარვეზებს ვხედავთ ამ პრობლემაში. თუკი ჩვენ ამ პროცედურაში შევდივართ, რომ პოლიტიკური დებატები გვაქვს ამ საკითხებზე, მაშინ შეზღუდვის გარეშე ვსაუბრობთ ამ საკითხებზე. თუკი ჩვენ ვიხილავთ კანონპროექტს, მაშინ ეს სულ სხვა პროცედურაა, გთხოვთ დაგვიდასტუროთ, რომ ჩვენ დღეს ვისაუბრებთ მთლიან პოლიტიკურ კონტექსტზე და არ ვფოკუსირდებით მხოლოდ კანონპროექტზე და არ იქნება, ვთქვათ, სიტყვის შეწყვეტინება ან, ვთქვათ, პრეტენზია და შეკითხვა იმასთან დაკავშირებით, რომ თემიდან გადახვევა მოხდა, თუკი კანონპროექტის გარეთ გავალთ და ვისაუბრებთ იმ მთლიან პოლიტიკურ კონტექსტზე, რომელმაც განაპირობა ასეთი მწარე დისკუსია კონსტიტუციის შესახებ. დიდი მადლობა.
თავმჯდომარე. გმადლობთ. შეკითხვა კიდევ მელიქიშვილს. დაზუსტება ბაქრაძეს და ამითი შეკითხვები ამოიწურა, მივიღებთ პასუხს და გადავალთ პროცედურებზე.
ზ.მელიქიშვილი. გმადლობთ, ბატონო დავით. მე, უბრალოდ, ძალზე მოკლე შეკითხვას დავსვამ. ქალბატონო ირინა, თქვენც და თუ არ ვცდები ბატონმა დავითმაც ჩამოთვალა რამოდენიმე შემთხვევა, როდესაც კონკრეტულ თემასთან დაკავშირებით იყო დებატები საქართველოს პარლამენტში. თუ გაქვთ რომელიმე მაგალითი, როდესაც კონკრეტულ კანონპროექტზე იყო დებატები.
თავმჯდომარე. გასაგებია. ბატონო დავით, დააზუსტეთ.
დ.ბაქრაძე. გმადლობთ. დავაზუსტებ. უბრალოდ, ბატონო დავით, ის უნდა იყოს თუ არა ქვეყანაში საკონსტიტუციო მონარქია, ნამდვილად არის პოლიტიკური დებატების თემა, მაგალითი რომელიც თქვენ მოიყვანეთ, მაგრამ ის კონკრეტული კანონპროექტი როგორ უნდა იყოს განხილული და რა მუხლები უნდა იყოს და რა არ უნდა იყოს, ეს არ გახლავთ პოლიტიკური დებატების თემა, ეს არის კანონპროექტის განხილვის პროცედურა. და არგუმენტი, რომელიც მოვისმინე, ქალბატონო ირინა, რომ თურმე აქ რაღაც ალტერნატივას ქმნით საერთო საჯარო განხილვის, რომ იქ საერთო საჯარო განხილვაზე ბოლომდე ვერ ვილაპარაკეთ, და მოდით ახლა ალტერნატიულად ჩავანაცვლოთ პოლიტიკური დებატებით, ეს მიმაჩნია, რომ არის აბსოლუტურად არასწორი გზა. ამიტომ გთავაზობთ, რომ კანონპროექტის განხილვა თუ გნებავთ, დააყენეთ კანონპროექტი და ვისაუბროთ კანონპროექტზე, თუ გნებავთ პოლიტიკური დებატი, პოლიტიკური დებატი არ შეიძლება იყოს კანონზე, .......ვისაუბროთ თემაზე.
თავმჯდომარე. ბატონო დავით, უნდა შეგაწყვეტინოთ და მოგიწოდოთ, კითხვა დააზუსტეთ ძალიან გთხოვთ, ვეღარ დააზუსტებთ, უკაცრავად. ახლა მაშინ მოვისმინოთ პასუხები და გადავიდეთ შემდგომ დადგენილების განხილვაზე, სადაც შეგეძლებათ ამაზე საუბარი. კიდევ ვიმეორებ, ვინაიდან უშუალოდ მე მომმართეთ, მე ჩავიკითხე რამოდენიმე დადგენილება, არასრული ჩამონათვალი პარლამენტის, და ეს არის სწორი და მარტივი თემა, მოდი გავმართოთ პოლიტიკური დებატები რამეზე, ვის რა საკითხი გვაინტერესებს ვის რა თემა გვაქვს ამ წუთში საინტერესო. ამას გვთავაზობთ? ამისთვის არსებობს განცხადებებისთვის დადგენილი დრო, როდესაც არავინ არაფრით არაა შეზღუდული არანაირი თემით. რაც შეეხება პოლიტიკურ დებატებს, პოლიტიკური დებატი, დიახ, იმართება კონკრეტულ თემაზე. ამისი მოთხოვნის უფლება აქვს ფრაქციას და არა გადაწყვეტის. ამაზე რეკომენდაციის გამოთქმის უფლება აქვს ბიუროს და არა გადაწყვეტილების. ახლა არის ის ეტაპი, როდესაც პარლამენტმა უნდა გადაწყვიტოს გაიმართოს თუ არა დებატები ფრაქციების მიერ მოთხოვნილ საკითხზე და სიტუაცია არის სრულიად ნათელი.
რაც შეეხება თავად დადგენილებას და განსახილველ თემას, მე ძალიან გთხოვთ ვისაც არ გქონდათ საშუალება ჩაგეკითხათ დადგენილების პროექტი კიდევ ერთხელ წაიკითხოთ. ვისაც წინ არ უდევს დადგენილების პროექტი და აინტერესებს მე ვკითხულობ: „გაიმართოს დებატები“. შემდგომ არის „ინიციატივის წესით წარმოდგენილ კანონპროექტში დასმულ საკითხზე მთავრობის გადაყენებისა და შექმნის პროცესში პრეზიდენტის უფლებამოსილების შესახებ“. დებატების თემა არის არა კანონპროექტი, არამედ მუხლები, პუნქტები და ქვეპუნქტები, არამედ თემა „მთავრობის გადაყენებისა და შექმნის პროცესში პრეზიდენტის უფლებამოსილების შესახებ“. ესაა თემა. სხვა შემთხვევაში შეიძლება ყოფილიყო „კონსტიტუციური მონარქია“, „ცხინვალში შექმნილი ვითარება“ და ა.შ. ასე, რომ აქ არის საუბარი არა კანონპროექტის დებატებზე, არამედ თემაზე, რომელიც არის დიახაც ძალიან მნიშვნელოვანი თემა, ყოველთვის იყო მნიშვნელოვანი, მაგრამ ამ უმრავლესობამდე არავის არ მოსვლია თავში ან მოუვიდა, მაგრამ არ ჩათვალა შესაძლებლად, სხვათა შორის, პარლამენტში სწორედ, რომ დაესვა ეს საკითხი, რომ პარლამენტი პარლამენტია თუ უბრალოდ ვსხედვართ აქ იმისთვის, რომ ჩვენს მიერ დამტკიცებული მთავრობა ხვალ ვიღაცამ, ვინც არ უნდა იყოს ის და რა გვარისაც არ უნდა იყოს პრეზიდენტი თავისი ერთი განცხადებით გაუშვას სახლში და მეორე განცხადებით დანიშნოს სხვა მთავრობა და ჩვენ ვართ პარლამენტი, ეს არ გვაწუხებს და დღევანდლამდე, თურმე, არ შევუწუხებივართ ამ საკითხს და ამ თემას, სწორედ იმ საკითხს, იმ ფორმულირებას და ამ საკითხს, არც ერთ კონსტიტუციაში ასე თუ ისე დემოკრატიულ კონსტიტუცუიაში არა არის. იმიტომ, რომ იქ არის თავმოყვარე პარლამენტები, რომლებიც ამის უფლებას არ აძლევენ არავის არც პრემიერს, არც მეფეს, არც პრეზიდენტს და არც სხვას. დიახ, ეს არის საჭირბოროტო თემა და ამ საჭირბოროტო თემაზე შემოთავაზებულია პოლიტიკური დებატები. ეს არის ფორმალური პასუხიც თქვენს მიერვე მიღებული დადგენილებიდან გამომდინარე და არსობრივი პასუხიც იმასთან დაკავშირებით, რომ თუ რაზეა დებატები, ძალიან მნიშვნელოვან პოლიტიკურ თემაზე.
ახლა გადავედით დადგენილების პროექტის განხილვაზე. ქალბატონო ირინა, გთხოვთ, დაბრძანდეთ.
ი.იმერლიშვილი. თუ შეიძლება, ბატონო დავით, მე მინდა შემოგთავაზოთ, ახალი ფორმულირება ამ დადგენილების თუ პარლამენტისთვის იქნება მისაღები. დადგენილებაში რომ დავტოვოთ, რახან ასეთი ვნებათაღელვა გამოიწვია, მე მგონი, არ იქნება პრობლემა, ზუსტად ამის პასუხს ვაპირებდი, რომ მოთხოვნის საფუძველზე, 2013 წლის 6 თებერვალს 14 საათზე დაინიშნოს პოლიტიკური დებატები და შემდეგ უკვე ამოღებული იქნას, აი, ეს საკანონმდებლო ინიციატივა და კონკრეტული თემა არის დაზუსტებული და აი ამ თემის თაობაზე დაინიშნოს პოლიტიკური დებატები. მე მგონი, სრულიად ნათლად წერია რა თემაზე უნდა დაინიშნოს პოლიტიკური დებატები და აღარ იქნება კანონპროექტის მითითება აუცილებელია აქ, რახან ასე ღელავენ ჩვენი კოლეგები.
თავმჯდომარე. ძალიან გთხოვთ, ქალბატონო ირინა, მივყვეთ პროცედურებს. მოსმენა მოსმენილია. ახლა ვთხოვ, უკაცრავად, თუ შეიძლება, უკაცრავად, დამშვიდდით, მეგობრებო.
ი.იმერლიშვილი. გმადლობთ, გმადლობთ.
თავმჯდომარე. ქალბატონო ირინა, დაბრძანდით, როგორ გთხოვოთ, აღარ ვიცი, (იცინის). გადავდივართ დადგენილების პროექტის განხილვაზე. შესაბამისად, მივმართავ კომიტეტების წარმომადგენლებს თუ აქვთ სურვილი გამოსვლის დადგენილებასთან დაკავშირებით. არა არის მსურველები. გმადლობთ. ფრაქციების წარმომადგენლებს თუ აქვთ სურვილი? ფრაქცია „ნაციონალური მოძრაობა“. ბატონი გოკა გაბაშვილი. გთხოვთ, მობრძანდეთ.
გ.გაბაშვილი. დიდი მადლობა, ბატონო დავით. მე არ მინდა, რომ აქ რაღაც კითხვის ნიშნები დავტოვოთ, მიკიბვა-მოკიბვით ვილაპარაკოთ. ეს საკითხი, რომელზეც თქვენ საუბრობთ, ისედაც დარეგულირდება ოქტომბერში, როცა ძალაში შევა ახალი კონსტიტუცია. თუ ჩვენ ვიწყებთ დებატებს ამ საკითხებზე ახლა ე.ი. დებატების თემა, როგორც ჩვენ გვესმის, არის მთლიანი პოლიტიკური კონტექსტი, რატომაც ეს საკითხი გახდა აქტუალური. როგორც ეხლა მე გავიგე თქვენგან, თქვენ დაადასტურეთ და ქალბატონმა ირინამაც შეიტანა ცვლილება დადგენილებაში და ჩვენ ვიხილავთ არა კანონპროექტს, არამედ ვიხილავთ იმ პოლიტიკურ ვითარებას, იმ პოლიტიკურ კონტექსტს, რის გამოც ეს საკითხი გახდა აქტუალური. ვიხილავთ, რა თქმა უნდა, თავად ამ საკითხსაც, თავად უმცირესობას და უმრავლესობას შორის ურთიერთდამოკიდებულებას, ხელისუფლების მოქმედებას, აღმასრულებელი ხელისუფლების მოქმედებას, საპრეზიდენტო ხელისუფლების მოქმედებას, პარლამენტში ურთიერთობის წესს, ვიხილავთ იმას, რომ ქვეყანაში არ შეიქმნას კონსტიტუციური კრიზისი, როგორც მე მესმის, ეს პოლიტიკური თემაა, ეს თემა თქვენთვის გახდა აქტუალური იმიტომ, რომ გინდათ, რომ გარკვეული უფლებამოსილებები პრეზიდენტს აღარ ჰქონდეს ახლავე და არა არჩევნების შემდეგ. და თქვენ გაქვთ თქვენი არგუმენტები, ლეგიტიმური არგუმენტები და ჩვენ ამის რა თქმა უნდა, მოსმენის სურვილი გვაქვს, რომ ჩამოვაყალიბოთ ეს არგუმენტები, თქვენ ფიქრობთ, რომ ეს საკითხი საჩქაროა, თქვენ ფიქრობთ, რომ ეს საკითხი ძირითადია, თქვენ ფიქრობთ, რომ ეს საკითხი არის ის საკითხი, რომელზეც დღეს ჩვენ უნდა ვკონცენტრირდეთ. ჩვენ ვფიქრობთ, რომ დიახ, ეს საკითხი აქტუალურია, მაგრამ ჩვენ გვაქვს ჩვენი მოსაზრებები, რატომ გახდა ეს საკითხი აქტუალური თქვენთვის, რა არის ის პოლიტიკური კონტექსტი, რა თემებიდან გინდათ ყურადღების გადატანა, რატომ ვართ დაკავებული დღეს ხელისუფლების განაწილების რაღაც თემებით, გინდა ცენტრალურ მთავრობაში, გინდა ხელისუფლების შტოებს შორის, გინდა ადგილობრივ თვითმმართველობებში, რა პროცესი მიმდინარეობს ქვეყანაში, რატომაც ეს არის თქვენთვის უფრო მნიშვნელოვანი საკითხი, ვიდრე ყველა სხვა საკითხი. როგორიც არის ეკონომიკური საკითხები, როგორიც არის დასაქმება, როგორიც არის ნათელი გეგმა, ჯანდაცვა, დაზღვევაში, როგორიც არის ნათელი გეგმა სოფლის მეურნეობაში, ამ საკითხებზეც გვინდა ჩვენ ლაპარაკი იმიტომ, რომ თქვენი აზრით, უპირველესი საკითხი, რომელიც ფარავს ყველა სხვა საკითხს, არის ის საკითხი, რომელიც მითითებული იყო აქამდე დადგენილებაში, ჩვენი აზრით, სიტუაცია არის ასეთი, ყველა სხვა საკითხი არის უპირატესი ამ სიტუაციაში ჩვენი ხალხისთვის, ყველა საკითხი არის უფრო მნიშვნელოვანი, ვიდრე ეს საკითხი იმიტომ, რომ ჩვენი აზრით, არანაირი საფრთხე ჩვენის მხრიდან არ არსებობს პოლიტიკური კრიზისის ხელოვნური შექმნისა, პრეზიდენტს ეს არც უფიქრია და რამდენჯერმე განაცხადა, რომ არა აქვს არანაირი გეგმა იმისა, რომ არა თუ გადააყენოს, არამედ ხელი შეუშალოს რამეში მთავრობას მუშაობაში. შესაბამისად, ჩვენ გვინდა ჩვენი მხრიდან ჩვენი ქვეყნის მოქალაქეებს ავუხსნათ რა არის კონტექსტი, რატომ გამოდის უმრავლესობა ამ ინიციატივით და რა იმალება ყველაფერ ამის უკან. ეს არის ჩვეულებრივი პოლიტიკური დებატი. სწორედ ამიტომ ჩვენ პროცედურების რეჟიმში თავიდანვე დავსვით საკითხი და თავიდანვე დავსვით შეკითხვა და ეხლა მივიღეთ პასუხი, როგორც მე ვხვდები, კერძოდ კანონპროექტის, მისი მუხლების და ა.შ. განხილვა დღის წესრიგიდან იხსნება. რჩება პოლიტიკური თემა, სადაც არავის არ შეუძლია შემოსაზღვროს და შემოფარგლოს დეპუტატების, გინდათ უმრავლესობის, გინდათ უმცირესობის პოზიცია, რომ თავის კუთხიდან, თავის ხედვით გააცნოს საზოგადოებას, რას ფიქრობს ამ კონსტიტუციურ ცვლილებაზე, ამ კონტექსტში სხვა კონსტიტიციურ ცვლილებებზე, ალტერნატიულ წინადადებებზე, ერთობლივ მუშაობაზე, რაზე არის დაპირისპირება, ჩვენი აზრით რა საკითხები იჩქმალება, რა საკითხები უნდა იყოს წინ წამოწეული, რა საკითხები უნდა წინ უსწრებდეს იმ საკითხს, რომელიც თქვენ დასვით. ერთი სიტყვით, მე როგორც მესმის, ეს დადგენილება ეხლა გახდა დადგენილება, რომელიც ჩვენ გვაძლევს საშუალებას, გავმართოთ სრულფასოვანი პოლიტიკური დებატები ყველა იმ საკითხზე, რომელიც საერთო კონტექსტში წარმოაჩენს იმას თუ რა არის ქვეყანაში უმთავრესი პრობლემები დღეს. რა თქმა უნდა, პოლიტიკური კრიზისის ხელოვნურად შექმნის შესაძლებლობა პრეზიდენტის მხრიდან სერიოზული პრობლემაა, პოლიტიკური კრიზისის შექმნის შესაძლებლობა მთავრობის მხრიდან ასევე სერიოზული პრობლემაა, მთავრობასა და პრეზიდენტს შორის დაპირისპირება, რომელიც ცივილიზებულ ნორმებს სცდება, ესეც სერიოზული პრობლემაა, უმცირესობას და უმრავლესობას შორის ასეთი ურთიერთდამოკიდებულება, რომელიც აჩერებს ჩვეულებრივ საკანონმდებლო მოღვაწეობას ესეც დიდი პრობლემაა. ჩვენ შეგვიძლია ამაზე ყველაფერზე ვილაპარაკოთ და ვილაპარაკოთ რა არის ყველაზე მნიშვნელოვანი ჩვენი ხალხისთვის. ჩვენ ვფიქრობთ, რომ ყველაზე მნიშვნელოვანი ჩვენი ხალხისთვის ეხლა არის იმ კონკრეტული პრობლემების გადაწყვეტა, რომელი დაპირებაც მათ მიიღეს, მიიღეს ორივე მხრიდან, გაიმარჯვა ერთი დაპირებების პაკეტმა, ნაკლები ხმა მიიღო დაპირებების მეორე პაკეტმა, მაგრამ ჩვენ უნდა შევეგუოთ იმას, რომ არსებობს საპარლამენტო უმრავლესობა, არსებობს მთავრობა, მაგრამ უნდა შევეგუოთ იმასაც, რომ არსებობს ოპოზიცია, რომელსაც ვერავინ ვერ განუსაზღვრავს რაზე ილაპარაკოს, რომელსაც ვერავინ ვერ მიუთითებს შესაბამის თემებს, შესაბამის ტონს. რა თქმა უნდა, თუ ეს ტონი რჩება კორექტულობის ფარგლებში, ვერავინ ვერ აიძულებს შეიცვალოს პოზიცია, ვერავინ ვერანაირი შპიონომანიითა და აბსოლუტურად პოლიტიკური პარანოიით ვერ განსაზღვრავს იმას, რომ აქ რაღაც „ჩანერგილებზე“ და სხვა რაღაცაზეა ლაპარაკი.
თავმჯდომარე.დადგენილებასთან ახლოს, ახლა და მერე რაზეც გინდა ისაუბრეთ, ახლა დადგენილებასთან ახლოს ვინ აგიკრძალათ.
გ.გაბაშვილი. კი ბატონო დადგენილებასთან ახლოს თემა, აი უკვე გარკვეულ პრობლემებს აქვს ამ მხრივ ადგილი, მე მეგონა დადგენილებასთან დაკავშირებით ვლაპარაკობდი, მე მინდა ერთხელ მკაფიოდ დავაფიქსირო პოზიცია. ჩვენ ვილაპარაკებთ საპარლამენტო დებატებში, ყველა იმ პრობლემაზე, რის გამოც გვგონია, რომ ეს საკითხი გახდა მთავრობის მთავარი პანიკის საგანი. ჩვენ ვილაპარაკებთ ამ პოლიტიკურ დებატებზე, იმ საკითხებზე, რომელიც გვგონია, რომ არის მნიშვნელოვანი ამ ქვეყნისთვის. თუ ვინმეს არ უნდა ამ საკითხებზე საუბარი, პირდაპირ გვითხრას, რომ პოლიტიკური დებატები არ უნდა სრულყოფილი, თუ ჩვენ გვაქვს სრულყოფილი პოლიტიკური დებატები, მაშინ კი, ბატონო, ზუსტად ამისთვის არის პარლამენტი, რომ გვქონდეს სრულყოფილი პოლიტიკური დებატები ოღონდ, რა თქმა უნდა, თემის შემოზღუდვა, მიკროფონების გამორთვა და უმცირესობის იმის თქმა, რომ თუ არ შეარჩევთ თუ არ შეწყვეტთ იმ რიტორიკას, რომელიც თქვენ გაქვთ, ამ შემთხვევაში პროცედურებით გეომებით, ასე ვთქვათ, ეს იქნება ჩვენთვის მიუღებელი და ამის შესახებ მინდა წინასწარ თქვენი პოზიცია, მეტი არაფერი. საკითხი ძალიან მარტივია. გვაძლევთ თუ არა სრულყოფილი პოლიტიკური დებატების საშუალებას. დიდი მადლობა. (ტაში).
თავმჯდომარე. სხვა ფრაქციებიდან გამომსვლელს მსურველი არის რესპუბლიკელები, ქართული ოცნება, რესპუბლიკელები თინათინ ხიდაშელი, გთხოვთ მობრძანდეთ. სხვა გამომსვლელს ფრაქციებიდან ვერ ვხედავ. უმცირესობას სურს რაიმეს თქმა? უმრავლესობას არა, გასაგებია, მაშინ მერე მეც მოგახსენებთ, ვინაიდან უშუალოდ ადრესატი ვიყავი რაღაც მომართვების და, ალბათ, სიცხადეს შევიტანთ ყველაფერში ძალიან მალე. გისმენთ, ქალბატონო თინა.
თ.ხიდაშელი. ძალიან ვწუხვარ, რომ ასეთ ელემენტარულ რაღაცაზე მიწევს გამოსვლა, მაგრამ, როგორც ჩანს, განმარტებები აუცილებელია ხოლმე. გიკითხავთ, ბატონო გოკა და ბატონო უმცირესობავ, დადგენილების პროექტში არავის არაფერი არ შეუცვლია, დადგენილების პროექტში თავიდანვე ეწერა, რომელიც თქვენ დარიგებული გაქვთ, რომ „დებატები გაიმართება კონკრეტულ თემაზე მთავრობის გადაყენების და შექმნის პროცესში პრეზიდენტის უფლებამოსილებების შესახებ“, წერტილი. ამაზე იქნება დღეს დებატები თუ ეს ძალიან რთული წინადადებაა და ვერ იგებთ, პოპულარულად გეტყვით რაზე არის დებატები, ეს რას ნიშნავს. ეს იმას ნიშნავს, რომ კონსტიტუციით დადასტურებული დიქტატურა, რომ გვაქვს ჩვენ 2004 წლის შემდეგ ეს გინდათ თუ არ გინდათ, ამის შენარჩუნებას აპირებთ თუ არ აპირებთ ქვეყანაში ოფიციალურად ეს, ბატონო მიხეილ, თქვენც გიმარტავთ, წეღან დიქტატორის ტერმინზე რომ გქონდათ საუბარი, ქვეყანაში ოფიციალურად, კონსტიტუციურად დადასტურებული დიქტატურის ელემენტები რომ გიდევთ, ამას 9 წლის შემდეგ, დღეს სხვათა შორის 6 თებერვალია, ზუსტად 6 თებერვალს ზუსტად 9 წლის წინ ზუსტად აქ მჯდომი ადამიანების თანდასწრებით, ბევრის თანდასწრებით ეს დიქტატურა ქვეყნის კონსტიტუციაში ჩაიწერა. დღეს ჩვენ ინიცირებას ვახდენთ დებატების 9 წლის შემდეგ, ისევ იმავე აზრზე ხართ თუ არა და 9 წლის შემდეგ დაეუფლა თუ არა თქვენი ნაწილი ოღონდ იმიტომ, რომ მახსოვს მეორე ნაწილის მაშინდელი პოზიციები, ჭეშმარიტებას იმის შესახებ, რომ არ შეიძლება ქვეყანაში გქონდეს დიქტატურა კონსტიტუციაში ჩაწერილი. დღეს ამაზეა დებატები, ხვალ, ზეგ, 1 თვის შემდეგ თქვენს მიერ ინიცირებული ნებისმიერი დებატების საკითხებს განვიხილავთ ასევე, როგორც დღეს ამას ვიხილავთ, კენჭს ვუყრით და გადავწყვეტთ იმ თემებზე დებატები გაიმართოს თუ არ გაიმართოს, რელევანტურია თუ არარელევანტურია, მოედნიდან ვერ გაიქცევით, თქვენ დღეს ქართველ ხალხს მარტივ კითხვაზე უნდა გასცეთ პასუხი ან ადასტურებთ 9 წლის წინ თქვენი ბელადის ბრძანებით მიღებულ გადაწყვეტილებას ან ამაზე დღეს უარს ამბობთ. ეს არის დღეს დებატების თემა, ქვეყნის კონსტიტუციაში ან დაგვრჩება, კიდევ ერთხელ ვიმეორებ, კარგად რომ გაიგოთ, ან დაგვრჩება კონსტიტუციურად დადასტურებული და გარანტირებული დიქტატორული უფლებების მატარებელი პრეზიდენტი ან ეს შეიცვლება. ამაზეა მხოლოდ საუბარი, მეტი არაფერზე. დადგენილებაში ეს წერია, აქ იყო კლასიკა ტყუილის, რომლითაც თქვენ ცხოვრობდით ამ ქვეყანაში 9 წლის განმავლობაში, ის რაც ბატონმა გოკამ აქ ბრძანა აქ არსად არასოდეს არ წერებულა, რომ კანონზე იქნება დებატები და ახლა შეიცვალა. კიდევ ერთხელ გიმეორებთ, საუბარია კონკრეტულ თემაზე, დებატები იქნება ამ თემაზე, თქვენ შეგიძლიათ ილაპარაკოთ ციფრულ განხეთქილებაზე, ასეთებიც გვინახავს ერთად, მაგრამ ამას მერე ქართველი ხალხი გადაწყვეტს, რამდენად მზად ხართ პოლიტიკური ოპონირებისთვის, სერიოზულ თემებზე დებატებისთვის, იმ თემაზე დარჩენისთვის, რომელთანაც გაქვთ საქმე და ქართველი ხალხისთვის პირდაპირ პასუხის გაცემისთვის. თქვენ 9 წელი იმალებოდით მიშა სააკაშვილის ზურგსუკან, დღეს ამ დარბაზში ამას ვეღარ მოახერხებთ, დღეს ამ დარბაზში სათითაოდ მოგიწევთ თქვათ თქვენ, არა მიშა სააკაშვილს, არამედ თქვენ რას უჭერთ მხარს, კონსტიტუციურ დიქტატურას, სხვათა შორის თქვენ ხმა გაქვთ, ბატონო კაკო, მიცემული 2004 წელს იმ ცვლილებებისთვის და მე პირადად შემრცხვებოდა თქვენს ნაცვლად. ამიტომ, ამ საკითხზე იქნება დღეს დებატები. კიდევ ერთხელ ვამბობ, თქვენ მიკროფონს არავინ არ გამოგირთავთ, მე მგონი ესეთი რამე არ მომხდარა ჯერ ამ პარლამენტში, ამიტომ რაიმე ეჭვების გამოთქმის საბაბი არა გაქვთ, ოღონდ, კიდევ ერთხელ ვიმეორებ, დებატები არის ამ თემაზე და თქვენ პოზიციის გამოხატვა მოგიწევთ ამ თემაზე ან გაექცევით თემას და შესაბამისად, აი, პირველ ოქტომბერს უკვე გაგცეს პასუხი თქვენ და კიდევ ერთხელ, მორიგ ჯერზე და ყოველ ჯერზე მიიღებთ იმავე პასუხს მსგავს საკითხებზე. ამიტომ, არაფერი სანერვიულო არ არის, ყველაფერი წესრიგშია, პარლამენტის ფრაქციების ნაწილის მიერ ინიცირებულია კონკრეტულ თემაზე დებატები, რომელიც დღეს ამ დარბაზში შედგება. თქვენ შეგიძლიათ ნებისმიერ თემაზე დებატების ინიცირება, რომელზეც ასევე ვიმსჯელებთ და მივიღებთ მერე შესაბამის გადაწყვეტილებებს. ასე რომ, წარმატებებს გისურვებთ. ძალიან მაინტერესებს, ძალიან გულწრფელად ვამბობ, რომ ძალიან მაინტერესებს თქვენი არგუმენტები 9 წლის შემდეგ, განსაკუთრებით იმ ხალხის, აი, კაკო ბობოხიძის თამადობით, 9 წლის შემდეგ, ვინც მაშინ დაუჭირა იმ საკონსტიტუციო მოდელს მხარი დღეს კიდევ ერთხელ დაადასტურებთ თუ არა და კიდევ უფრო მეტად მაინტერესებს იმ ადამიანების აზრები, ვინც მაშინ გააფთრებული ეწინააღმდეგებოდა ამ საკონსტიტუციო ცვლილებებს. ასე რომ ველოდები ძალიან საინტერესო დებატებს, რომელიც ამ დარბაზში დღეს უნდა გაიმართოს ამ კონკრეტულ თემაზე, პრეზიდენტის მიერ მიტაცებული უფლებამოსილებების შესახებ. დიდი მადლობა.
თავმჯდომარე. გმადლობთ. მეგობრებო, ახლა ე.ი. ძალიან გთხოვთ, ერთი წამით, თუ შეიძლება, 3 საათი ახლოვდება, როდესაც ჩვენ რეგლამენტით შესვენებაზე უნდა გავიდეთ. ძალიან გთხოვთ, ქალბატონო თინა, ბატონო გოკა, მერე გააგრძელეთ დებატები, თუ უკვე შეხვედით? ერთი წამით, თუ შეიძლება. გავიგე, მართლა, ბატონო აკაკი, მაგრამ მათქმევინეთ, ერთი წამით, ახლავე. 3 საათზე ჩვენ შესვენება გვაქვს რეგლამენტით, მე გთავაზობთ, რომ სხდომა გავაგრძელოთ ამ საკითხზე, დადგენილებაზე გადაწყვეტილების მიღებამდე და მერე შევისვენოთ ერთი საათით, ეს ერთი.თუ არის ამაზე თანხმობა გთხოვთ, ხელის აწევით მანიშნოთ. ერთი საათით გავაგრძელოთ, კი ბატონო. ე.ი.პროცედურაზე, მართალია მთლად ამისი უფლება არ არის, ბატონო აკაკი, მაგრამ ჯერ მე გეტყვით და თუ არ დამეთანხმებით, მერე ბრძანეთ.
გამომსვლელებმა თავიანთი პოზიციები ჩამოაყალიბეს, მე მგონი, სიცხადეა შესატანი ერთ საკითხში, დებატები რა თემაზეა, ერთი და მეორე, ამ თემაზე დებატებში გამომსვლელ პირებს რა თემაზე შეუძლიათ დებატები. ასეა, ხომ? დებატები არის თემაზე, პრეზიდენტის უფლებამოსილება მთავრობის დათხოვნის, გადაყენების, დანიშვნის თაობაზე. დებატების თემა არის ეს. აქ გამომსვლელთა განცხადებებში რაღაც ცოტა ის შევნიშნე, ხშირია თემა რაღაც დაშინების, ზეწოლის და ა.შ. მე გპირდებით, პატივცემულო კოლეგებო, რომ ამ საკითხებზე პარლამენტში გვექნება სრული თავისუფლება, სიტყვის თავისუფლება. ამიტომ, თუ რომელიმე თქვენგანი პრეზიდენტის შესაბამისი უფლებამოსილების დასადასტურებლად ან უარსაყოფად მოიტანთ მაგალითებს სოფლის მეურნეობიდან, გეოგრაფიიდან, არ ვიცი, ისტორიიდან, არქეოლოგიიდან ეს არის თქვენი გადასაწყვეტი ისევე, როგორც კოლეგების, მოდებატე მხარის გადასაწყვეტია სათანადოდ შეაფასოს ეს ამბავი, სერიოზულად და კარგად დასაბუთებულ არგუმენტად თუ თემის გაქცევად და საბოლოო ჯამში განმსჯელი არის მაყურებელი, ჟურნალისტები არიან, პირდაპირ ეთერშია. ანუ, ვინ თემას ასაბუთებს ამა თუ იმ საკითხების მოხვევით და ვინ თემას გაურბის, მოდი, ეს განსაჯოს მეორე მხარემ. ამიტომ, პოლიტიკური დებატების რეჟიმი რახან არის და არა კონკრეტული კანონპროექტის კონკრეტული მუხლის განხილვა ამიტომ გეძლევათ სრული თავისუფლება ილაპარაკოთ რაზეც გინდათ. კიდევ გეუბნებით, შეფასება სხვა მხარის საქმე იქნება, შეგიძლიათ თქვენი 15 წუთი იქნება თუ 5 წუთი გამოიყენოთ, მობრძანდეთ ტრიბუნასთან და არაფერი არ თქვათ და დუმილით გამოხატოთ თქვენი პოზიცია, ამის საშუალებასაც გაძლევთ, ვინაიდან დებატებში ყველა ფორმით შეიძლება თქვენი პოზიციის გამოხატულება. მათი რა ვქნა, ნამდვილად არ ვიცი. ამ დაზუსტებით, განმარტებით თუ ვართ მზად, რომ კენჭი ვუყაროთ დადგენილების პროექტს, წარმოდგენილი სახით, ერთი ცვლილებით, რომ 14 საათის ნაცვლად 16 საათზე დავიწყოთ დებატები და შესაბამისად შესვენების შემდეგ გავაგრძელოთ სხდომა. ბატონი მელიქიშვილის ცვლილება გათვალისწინებულია, დიახ. შეიძლება ასეთი ფორმით ვუყაროთ კენჭი დადგენილებას? კი, ბატონო. ბატონო აკაკი, ეთანხმებით? საწინააღმდეგო პროცედურას? ეგ ვეღარ გავიგე. მე მგონი, ბატონო აკაკი, მთლად ეგრე არ არის. თვითონ დადგენილების პროცესისას შეზღუდული ვართ რეგლამენტით დადგენილი პროცედურით. ამიტომ, გთხოვთ მოვემზადოთ რეგისტრაციისთვის. კენჭისყრის წინ გვჭირდება რეგისტრაცია დადგენილების პროექტის მისაღებად. გთხოვთ, მოვემზადოთ რეგისტრაციისთვის. ვამბობ, მოვემზადოთ რეგისტრაციისთვის. თუ ვინმე გასულია შემობრძანდეთ. ჯერ არ არის ჩართული. გთხოვთ, ჩართოთ რეგისტრაციის რეჟიმი. მიმდინარეობს რეგისტრაცია კენჭისყრის წინ. რეგისტრაცია გაიარა პარლამენტის 102-მა წევრმა.
კენჭი ეყრება პარლამენტის დადგენილებას პოლიტიკური დებატების დღის დანიშვნის შესახებ. რეგლამენტის 156-ე მუხლის 1-ლი პუნქტის თანახმად დარიგებულ ტექსტში იცვლება ერთადერთი რამ, ნაცვლად 14 საათისა 16 საათი და შესაბამისად 16 საათზე განვაახლებთ მუშაობას. გთხოვთ, ჩართოთ კენჭისყრის რეჟიმი.
მომხრე-103, წინააღმდეგი-2
მიღებულია. ძალიან გთხოვთ, სულ წუთნახევარი საორგანიზაციო საკითხებისთვის. ჩვენ შევთანხმდით, რომ გვექნება შესვენება და ზუსტად 4 საათზე ვიწყებთ სხდომას. სხდომა განახლდება გამოსვლებით, რომელთა თანამიმდევრობა შეთანხმებულია უმრავლესობასა და უმცირესობას შორის და შემდგომ შიგნით უმრავლესობასა და უმცირესობას შიგნით ასევე. დაახლოებით 25 პარლამენტის წევრი არის გამომსვლელი და 4 საათზე დავიწყებთ ამ პროცედურებს. ცხადდება შესვენება 4 საათამდე.
შესვენების შემდეგ
სხდომას თავმჯდომარეობს პარლამენტის თავმჯდომარე დ.უსუფაშვილი
თავმჯდომარე. გთხოვთ, დავიკავოთ ადგილები. ვაგრძელებთ პლენარულ სხდომას. როგორც შევთანხმდით, ვიწყებთ პოლიტიკურ დებატებს თემაზე - მთავრობის გადაყენებისა და შექმნის პროცესში პრეზიდენტის უფლებამოსილების თაობაზე. კონსულტაციების შედეგად და საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის საფუძველზე დადგენილია გამომსვლელთა სია, თანმიმდევრობა და ზუსტი დრო. შეგახსენებთ, რომ ამ შემთხვევაში დროის გაგრძელება არის დაუშვებელი, ამიტომ ყველას ვთხოვ თვალი ადევნონ მონიტორს და ისე დაგეგმოთ თქვენი გამოსვლა. განვმარტავ იმასაც, რომ ამ შემთხვევაში დაშვებულია დროის განაწილება ფრაქციისთვის განკუთვნილი 15 წუთის, აგრეთვე უმცირესობის და უმრავლესობისთვის განკუთვნილი 45 წუთის. დრო ვერ გაიყოფა და ვერ ნაწილდება ვიცე-სპიკერების გამოსვლის დროს, აგრეთვე პარლამენტის თავმჯდომარის გამოსვლის დროს. თანმიმდევრობა გამომსვლელებისა არის, ჯერ გამოვა ქალბატონი მანანა კობახიძე, რომელიც ამ საკითხებზე შექმნილი კომისიის ხელმძღვანელი იყო, რომელიც გააკეთებს გარკვეულ შესავალ მოხსენებას, უმრავლესობაში შემავალი ფრაქციების პოზიციას განმარტავს, პოლიტიკური დებატების შინაარსზეც და მისი მოწვევის მიზეზებზეც ისაუბრებს. შემდგომ ფრაქციების წარმომადგენლები თანმიმდევრობით, ერთი ფრაქცია უმრავლესობიდან, შემდეგ უმცირესობიდან, ასევე ფრაქცია „დამოუკიდებელ მაჟორიტარებს“ აქვთ გამოსვლის საშუალება. ფრაქციების წარმომადგენლებში, როგორც გითხარით, მე მაქვს წარმოდგენილი სია, თუ რომელი ფრაქცია როგორ აგრძელებს 15-წუთიან დროს. ზოგჯერ სრულად არის იქ გამომსვლელის მიერ ათვისებული დრო, ზოგჯერ იყოფა. შემდგომ, ფრაქციაში გაერთიანებული ვინც არ არიან პარლამენტის წევრები, მათ შეუძლიათ 5-წუთიანი გამოსვლა. ასეთი განაცხადი არ მოსულა ჩემამდე, ამიტომ გთხოვთ, ფრაქციების გამოსვლების მიმდინარეობისას თუ ასეთი პარლამენტის წევრები იმყოფებიან დარბაზში, მომაწოდონ თავიანთი განაცხადი გამოსვლის თაობაზე. შემდგომ, უმცირესობის წარმომადგენლებს დაეთმობათ 20 წუთი. უფრო სწორად, ბოდიშს ვიხდი, მანამდე ვიცე-სპიკერებს 10-10 წუთი ექნებათ გამოსვლა. ქალბატონი მანანა ამ დროით ისარგებლებს შესავალი სიტყვისას. შემდგომ, უმცირესობის წარმომადგენლებს დაეთმობათ 20 წუთი, რომელიც განაწილებულია 4 გამომსვლელზე. უმრავლესობის 25 წუთი, რომელიც არ არის განაწილებული და შემდგომ კიდევ უმცირესობა-უმრავლესობა თანმიმდევრობით გამოვლენ. დასკვნითი სიტყვა გათვალისწინებულია პარლამენტის თავმჯდომარისთვის. იმედია ბოლოში რაიმე სათქმელს გამოტოვებთ და მეც მოგახსენებთ ორიოდ სიტყვას. ეს არის პროცედურა და დღის წესრიგი. აქ რაიმე დამატებითი ჩაწერა ან კითხვის დასმა, ან პროცედურულ საკითხებზე გამოსვლა არ არის გათვალისწინებული. მე მივმართავ დამხმარე პერსონალს, რომ მე, როდესაც გამომსვლელს გამოვაცხადებ, იქვე ვიტყვი დროს და ეს დრო თქვენი მხრიდანაც იყოს გაკონტროლებული. ზოგს 5-წუთიანი გამოსვლა აქვს, ზოგს 7-წუთიანი გამოსვლა და ასე შემდეგ. ეს არის პროცედურული, საორგანიზაციო საკითხები. შინაარსს რაც შეეხება, ეს გამომსვლელებზეა, მაგრამ სანამ სიტყვას მივცემ ქალბატონ მანანა კობახიძეს 10-წუთიანი გამოსვლისთვის, საორგანიზაციო განცხადებები მინდა გავაკეთო.
პირველი, ჩვენ გასული რიგგარეშე სესიის ბოლოს მაჟორიტარებთან გვქონდა შეხვედრა ამ დარბაზში და მაშინ მოგახსენეთ, რომ განათლების სამინისტროს წარმომადგენლებს სურდათ თქვენთან საუბარი რაიონებში, ქალაქებში მიმდინარე სამუშაოების თაობაზე. ეს შეხება საგანმანათლებო დაწესებულებების მშენებლობას თუ სხვა საკითხებს. მაშინ ჩვენ შევთანხმდით და მინდა დაგიდასტუროთ, რომ ხვალ 7 თებერვალს 3 საათზე განათლების მინისტრი . . . ქალბატონი სანიკიძე ჩამობრძანდება ამ თემაზე და მაჟორიტარ დეპუტატებს, ვისაც გაქვთ სურვილი გთხოვთ, 3 საათზე შევიკრიბოთ იმ ოთახში, სადაც ბიუროს სხდომები ტარდება ხოლმე ბოლო ხანს. ეს N 4 დარბაზი იმ სართულზე, სადაც ტარდება ხოლმე კომიტეტების შეხვედრები. ხვალ 3 საათზე N 4 ოთახში განათლების მინისტრის მოადგილესთას შეხვედრა.
რაც შეეხება სოფლის მეურნეობის სამინისტროს წარმომაგდენლებთან, ისინი დღეს შეგვატყობინებენ მათთვის შესაძლო დროს და შესაძლოა შეხვედრა თბილისში დაინიშნოს ვინაიდან ეს არ არის უშუალოდ პარლამენტის მუშაობის პროცესი და მათი სამუშაო შეხვედრა, სადაც სურთ, რომ გარკვეული ინფორმაცია მოგაწოდონ და შესაძლოა საინტერესო საკითხები გამოიკვეთოს სათანადო მაჟორიტარულ ოლქებში.
და კიდევ ერთი განცხადება-ინფორმაცია, პარლამენტს მომართა განცხადებით 2 წევრმა. ქალბატონი მარიკა ვერულაშვილი ტოვებს ფრაქცია „ერთიან ნაციონალურ მოძრაობას“ და ბატონი გიორგი ფეიქრიშვილი ტოვებს ფრაქცია „ნაციონალური მოძრაობა-რეგიონები“. ესაა მათი განცხადება ფრაქციების დატოვების თემაზე და... მარიკა რეგიონებიდან და ბატონი ფეიქრიშვილი იქიდან. უკაცრავად, თუ ეს ასეა. ყოველ შემთხვევაში, უმცირესობაში შემავალი ფრაქციები დატოვეს. ბოდიშს ვიხდი უზუსტობისთვის თუ ის რეგიონებიდანაა და პირიქით. ყვარლის და გარდაბნის მაჟორიტარ დეპუტატებზეა საუბარი. ამ განცხადებების შემდეგ შეიძლება გადავიდეთ დებატებზე. სიტყვა ეძლევა პარლამენტის ვიცე-სპიკერს ქალბატონ მანანა კობახიძეს, 10- წუთიან რეჟიმში.
მ.კობახიძე. გმადლობთ, ბატონო დავით, თუ არის შესაძლებელი იქნებ ზუსტად 1 წუთი დამიმატოთ იმისთვის, რომ ქალბატონ ირმა ნადირაშვილს, რომელმაც საკმაო დრო დაუთმო განცხადებებისას ჩემთან დაკავშირებულ, ჩემს ოჯახთან დაკავშირებულ და მათ თანამდებობებთან დაკავშირებულ ამბავს გავცე პასუხი. თუ მომცემთ ნებას, თუ არადა იძულებული ვიქნები ვისარგებლო ჩემი 10 წუთის ფარგლებში.
თავმჯდომარე. მე ეს 1 წუთი არ მაქვს.
მ.კობახიძე. კარგით.
თავმჯდომარე. გთხოვთ, ისაუბროთ.
თავმჯდომარე. გმადლობთ. მივესალმები კოლეგებს, უმრავლესობას, მივესალმები უმცირესობასაც, მე ვსარგებლობ ჩემი 10 წუთით, როგორც ვიცე-სპიკერი, თუმცა ამ შემთხვევაში, ალბათ, განცხადებას უფრო გავაკეთებ იმ პოზიციიდან, რომელიც მე მქონდა, როგორც კომისიის თავმჯდომარეს ანუ კონსტიტუციური ცვლილებების საჯარო განხილვების თავმჯდომარეს.
მოგეხსენებათ, პარლამენტის დადგენილების შესაბამიოსად შეიქმნა ეს კომისია. კომისიასი უმცირესობიდან წარმოდგენილი გახლდათ 6 წევრი, ისევე როგორც უმრავლესობიდან ანუ ამას ხაზს ვუსვამ იმიტომ, რომ აბსოლუტურად თანაბარ რეჟიმში, თანაბარ უფლებებში ვიყავით წარმოდგენილი ამ კომისიაში როგორც უმცირესობა ასევე უმრავლესობა და ჩვენ გვევალებოდა პარლამენტის დადგენილების შესაბამისად არა მხოლოდ მონაწილეობა ამ განხილვებში, არამედ ორგანიზება ამ საჯარო განხილვებისა. ჩვენ მოვახერხეთ და სხვადასხვა რეგიონებში, ქალაქებში გავმართეთ 11 შეხვედრა. იყო ეს შეხვედრები საკმაოდ ორგანიზებული, ძალიან დიდი ინტერესი გამოხატა საზოგადოებამ იმ ცვლილებებზე, რომელზეც დღეს საუბარია, თუმცა, მე ხაზს ვუსვამ, რომ დღეს ჩვენ არ ვიხილავთ კონსტიტუციურ კანონპროექტს. დღეს არის დებატები ერთ კონკრეტულ საკითხზე და ეს საკითხი გახლავთ, არის დასმული კითხვა მთავრობის გადაყენებისა და შექმნის პროცესში როგორი უნდა იყოს პრეზიდენტის უფლებამოსილება ანუ უნდა ჰქონდეს თუ არა უფლება ერთპიროვნულად მიხეილ სააკაშვილს იმისა, რომ დაითხოვოს პრემიერ-მინისტრი, დაითხოვოს მთავრობა თვითნებურად, ერთპიროვნულად, დანიშნოს ახალი პრემიერ-მინისტრი, შექმნას ახალი მთავრობა, ისე, რომ არ დაეკითხოს ხალხს, არ დაეკითხოს პარლამენტს, ისე, რომ ამ მთავრობას არ ექნება საზოგადოების და ხალხის ნდობა. აი დღეს მხოლოდ ეს საკითხია სადებატოდ შემოტანილი და აი ამისი აუცილებლობა და საჭიროება, ჩემო ძვირფასო კოლეგებო, სწორედ დადგა სწორედ იქიდან გამომდინარე, რომ თქვენ არ გამოიყენეთ საკონსტიტუციო განხილვა. პირველივე სხდომებიდან თქვენ მოტივირებული იყავით, რომ დაგეტოვებინათ ეს განხილვები და მიზეზს და საბაბს ეძებდით იმისთვის, რომ გაქცეულიყავით, დაგეტოვებინათ ეს განხილვა და პასუხი არ გაგეცათ მოქალაქეთა კითხვებისთვის და თქვენ მიაღწიეთ ამ მიზანს და გორის შეხვედრების შემდეგ აღარ გააგრძელეთ განხილვებში მონაწილეობა. იყო ათასგვარი მიზეზი, იყო კვერცხების სროლის შიში და აი აქ აბსოლუტურად უსაფრთხო გარემოში, მე გავიმეორებ დავით უსუფაშვილის ფრაზას, სადაც ნამდვილად არანაირი საფრთხე ნამდვილად არც ერთს არ გემუქრებათ, სადაც არავინ ხელის გადაგრეხვას არ აპირებს, ღიად და საჯაროდ თქვენივე ამომრჩევლების წინაშე, საზოგადოების და ხალხის წინაშე, მედიასაშუალებების წინაშე, გამოხატოთ თქვენი პოზიცია და დააფიქსირეთ რატომ უნდა იყოს ერთი პირი, მიხეილ სააკაშვილი აღჭურვილი ასეთი, ასე ვთქვათ, ძლევამოსილი უფლებით გადააყენოს ხალხის მიერ არჩეული მთავრობა, დანიშნოს ახალი შემადგენლობა, დანიშნოს ახალი პრემიერი ისე, რომ არ დაეკითხოს ხალხს. რატომ უნდა ჰქონდეს მას, ერთ პირს, მე მიჭირს მას პრეზიდენტი ვუწოდო, ყველანაირი უფლებამოსილების ვადები მას გასული აქვს. 2004 წლიდან მოყოლებული, დღევანდელი უმცირესობა და ნაცმოძრაობა დაკავებულია იმითი, რომ აი ეს ქვეყნის ძირითადი კანონი, კონსტიტუცია მოპაროს ერთ ადამიანს, მიხეილ სააკაშვილს. 30-მდე თუ მეტი ცვლილება არის შეტანილი იმიტომ, რომ მან კომფორტულად იგრძნოს ამ ჩვენ სახელმწიფოში თავი. შეგახსენებთ მე-5 მუხლს, აქ მითითებულია, რომ საქართველოში ხელისუფლების წყარო არის ხალხი და არა მიხეილ სააკაშვილი, პრეზიდენტი. ამავე მუხლის მე-3 პუნქტში არის ძალიან მნიშვნელოვანი განაწესი, სხვათა შორის, რომ არავის არა აქვს უფლება მიითვისოს ან უკანონოდ მოიპოვოს ხელისუფლება. სწორედ ამითაა დაკავებული მიხეილ სააკაშვილი 2004 წლიდან მოყოლებული, როგორმე გაიფართოვოს უფლებები, როგორმე არაფრად და არარად აქციოს პარლამენტი, როგორმე დაითხოვოს ის მთავრობა, რომელიც მას არ მოსწონს, არაფერი ჰკითხოს ხალხს, არაფერი ჰკითხოს პარლამენტს, და თვითონ იმოქმედიოს ისე, როგორც თვითონ მოსწონს. აი ამით არის დაკავებული და იმავე მუხლის მე-4 პუნქტში წერია, რომ ხელისუფლება ხორციელდება ხელისუფლების დანაწილების პრინციპის საფუძველზე. ეს ძალიან მარტივი საკითხებია, მაგრამ, სამწუხაროდ, ჩვენ დებატების გამართვა გვიწევს ამისთვის აი ამ დარბაზში იმიტომ, რომ ის, რაც გაიგო საზოგადოებამ, ის, რაც გაიგო ხალხმა, ის რაც ნათელია ვენეციის კომისიისთვის და ჩვენი პარტნიორებისთვის, ჩვენი კოლეგებისთვის უცხოეთში, რატომღაც არ არის გასაგები „ნაცმოძრაობისთვის“ და უმცირესობისთვის. რატომ გაურბიხართ პასუხს მთავარ კითხვაზე და რატომ გინდათ დებატები გადაიყვანოთ სხვა რეჟიმში და ამისი მოტივები ჩანს იმიტომ, რომ განცხადებებით სარგებლობისას და დადგენილებაზე მსჯელობისას თქვენ ეს თქვით, რომ გინდათ ყველაფერზე დებატი გარდა ამ საკითხისა. გინდათ წაგვიყვანოთ სხვა მოედანზე, გნებავთ გადაგვიყვანოთ აბსოლუტურად სხვა სივრცეში. არა, ბატონებო, ჯერ მთავარი არის ქვეყნის ძირითადი კანონი, როგორი კონსტიტუციაა. 8 თვეა დარჩენილი პრეზიდენტის არჩევნებამდე თუ 10 თვე, ამას მნიშვნელობა არა აქვს. მე ვფიქრობ, ერთი დღეც არ უნდა დავუტოვოთ მიხეილ სააკაშვილს იმისი შესაძლებლობა, რომ აბსოლუტურად თვითნებურად დაითხოვოს ამ ქვეყანაში ის მთავრობა, რომელიც ხალხის არჩეულია და უფრო მეტიც, დანიშნოს ის პრემიერი და ის მთავრობა, რომელსაც ნდობას არ გამოუცხადებს პარლამენტი. აი ეს არის დღეს ძალიან მარტივი საკითხი. მე და ბატონი ვახტანგ ხმალაძე დაახლოებით 3 დღის წინ ბერლინში საერთაშორისო კონფერენციაზე ვსაუბრობდით იგივე საკითხზე, და ძალიან გაოცებულები დარჩნენ ჩვენი უცხოელი კოლეგები, როცა აღმოჩნდა, რომ იმ ქვეყანაში, რომელსაც პრეტენზია აქვს დემოკრატიულობაზე აი ასეთი ნორმები არსებობს კონსტიტუციაში და უფრო მეტიც, უფრო გაოცდნენ, როცა გაიგეს, რომ თურმე არსებობს ოპოზიცია, რომელიც ეწინააღმდეგება ასეთი აბსოლუტურად უმართებულო ნორმების ამოღებას კონსტიტუციიდან. ჩაიხედეთ, მეგობრებო, 2004 წლის დასკვნაში ვენეციის კომისიის, ჩაიხედეთ იმ ცვლილებებში, რომელიც თქვენ თვითონ მიიღეთ 2010 წელს, რომელიც უნდა ამოქმედდეს ოქტომბრის არჩევნების შემდეგ და ახლა გააკეთეთ დასკვნა, რატომ უტოვებთ სააკაშვილს, რომელიც დიდი ხანია ვადაგასულია, აი ამ უფლებას. რისი გეშინიათ, ყველამ ინდივიდუალურად აგეთ, მეგობრებო, პასუხი, თქვენ, როგორც დეპუტატებმა, თქვენივე ამომრჩევლების წინაშე. ხომ ამბობთ, მაჟორიტარებო, რომ ხართ ხალხის რჩეულები, გამოხატეთ თქვენი პოზიცია, გამოდით ამ პარტიული ზეწოლებიდან. დღეს ხაჩიძისგან მოვისმინე გენიალური ფრაზა, მარიკა ვერულაშვილი თურმე სააკაშვილის წიაღში ყოფილა თურმე შობილი. სააკაშვილის წიაღში შობილო დეპუტატებო, გამოდით სააკაშვილის წიაღიდან. ეს გადაწყვეტილება უმრავლესობას კი არ სჭირდება, სჭირდება ხალხს. დაუბრუნეთ საზოგადოებას და ხალხს წართმეული უფლება. დააბრუნეთ ის რეალობა, რაც იყო 2004-მდე, აი ამ სამარცხვინო ცვლილებამდე. აი ეს არის. თქვენ პასუხი გაქვთ ინდივიდუალურად საგები საზოგადოების წინაშე და გამოდით რაღაცა პარტიული დაკვეთებიდან და იყავით ინდივიდუალურად პასუხისმგებელი თითოეულ იმ გადაწყვეტილებაზე, რომელსაც თქვენ მიიღებთ. გამობრძანდით და დებატებში მიიღეთ მონაწილეობა რატომ აძლევთ დიქტატურის დაკანონებას ხმას. აი ეს არის ჩემი შესავალი სიტყვა, თუ შეიძლება ითქვას.
2 წუთი დამრჩა, არ შემიძლია მე არ გამოვიყენო ეს 2 წუთი და მინდა ვუპასუხო ქალბატონ ირმა ნადირაშვილს. მართალია, ის, მგონი, დარბაზში არ არის. როდესაც ჟურნალისტი ხარ და ამ პროფესიიდან მოდიხარ, კარგად უნდა ჩაიხედო, როდესაც რაიმე ინფორმაციას იძიებ. დიახ, ნამდვილად დაინიშნა ჩემი და მარინა ონიანი აფხაზეთის მთავრობაში ჯანდაცვის მინისტრის მოადგილედ. თუმცა ვურჩევ გადმოიღოს მისი სივი და ნახოს, რომ ის ძალიან დიდი ხანია ჩართულია აფხაზეთთან რეინტეგრაციის პროგრამაში. ეს გულისხმობს იმას, რომ არაერთი აფხაზი ბავშვის სიცოცხლე მან, როგორც ექიმმა გადაარჩინა პირადად. შეგიძლიათ იმათი გვარებიც მოიძიოთ ვინ იყვნენ ეს აფხაზი ბავშვები. 25-წლიანი სტაჟი აქვს მედიცინაში. მუშაობდა ჟვანიას კლინიკაში, მუშაობდა კატასტროფების ცენტრში, არის რევმატოლოგი, არის პედიატრი, მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი და თუ ის არის ჩემი და, მე მგონი, ეს დანაშაული არ არის და სხვათა შორის, ხელფასი ორჯერ უფრო ნაკლები აქვს, ვიდრე მას ჰქონდა, როგორც ექიმს და თუ მას გია ბარამიამ შესთავაზა ეს კონკრეტული პოზიცია, მინისტრს უფლება აქვს მოადგილე დანიშნოს ყოველგვარი კონკურსების გარეშე. მე მგონი, ესეც უნდა იცოდეს ქალბატონმა ნადირაშვილმა და ნახოს მისი ბიოგრაფია და ის, რომ ჩემი დაა, მე მგონი, ეს დანაშაული არ არის.
რაც შეეხება „ლუკოილს“, გამოიძიეთ, მე მგონი, 10 წლია, რაც „ლუკოილი“ ტენდერებში იგებს. „ლუკოილი“ ტენდერებს იგებდა მერაბიშვილის მთავრობაში. „ლუკოილი“ ბენზინით უზრუნველყოფდა მერაბიშვილის მთავრობასაც, შინაგან საქმეთა სამინისტროსაც, თავდაცვასაც ახალაიების დროს. ჰკითხეთ, როგორ იგებდნენ. იცით, როგორ იგებდნენ, იმით, რომ ჰქონდათ ხარისხიანი ბენზინი და ნაკლები ფასი და ეს არის კომპანია, რომელმაც 10 თეთრით დაწია ეს ფასი და დიახაც, შეიძლება ჩემი ოჯახის წევრი იქ მუშაობს, მაგრამ არაფერ შუაში ის არ არის ტენდერის მოგებასთან. როგორ იგებდნენ ამ ტენდერებს ბევრად უფრო ადრე, ვიდრე მე გამოვიდოდი ამ პოლიტიკაში. მე ბოდიშს ვიხდი საზოგადოებასთან, ბოდიშს ვიხდი უმრავლესობასთან, რომ მიწევს ამ საკითხებზე დროის ხარჯვა, მაგრამ არ მინდა საზოგადოებამ იფიქროს, რომ კობახიძემ რაღაცით ისარგებლა.
თავმჯდომარე. გმადლობთ. ფრაქცია „ნაციონალური მოძრაობა“ აკაკი ბობოხიძე 15 წუთი. ბატონ აკაკის არ შეუშალოთ ხელი.
ა.ბობოხიძე. ბატონებო, მინდა გითხრათ, საქართველოს მოსახლეობის პატივისცემის ნიშნად მე არ ვაპირებდი შევხებოდი დღევანდელი უმრავლესობის მიერ არაფრის მაქნის დებატებს და ღრმად შევსულიყავი ამ დებატებში, მაგრამ პატივისცემის გამო საქართველოს მოსახლეობის მინდა ვთქვა, ქალბატონმა მანანამ ძალიან შთამბეჭდავი ტონით ისაუბრა დიქტატორულ კანონზე, რომელიც თურმე პრეზიდენტ სააკაშვილს აძლევს უფლებას დაშალოს ერთპიროვნულად საქართველოს მთავრობა და მინდა საქართველოს მოსახლეობის გასაგონად ვთქვა, რომ არანაირ სხვა უფლებას და სხვა ცვლილებას დღევანდელი უმრავლესობა არ გვთავაზობს. პირიქით, პრეზიდენტს რჩება ისევ ის უფლება მთავრობის დაშლასთან მიმართებაში, მას ყოველ წუთს, ყოველ წამს ახალი ცვლილებებითაც შეუძლია დაშალოს დღევანდელი მთავრობა. უფრო მეტი, პრეზიდენტს ამ ცვლილებებით აძლევენ უფლებას დაშალოს ხალხის მიერ არჩეული პარლამენტიც. ერთადერთი, რასაც, თურმე პრეზიდენტი ვერ შეეხება, ეს არის ბიძინა ივანიშვილი, რომელიც ფორმალურად ხალხის მიერ არჩეული არ არის, თუმცა, დიახ, ვაღიარებ, რომ საქართველოს მოსახლეობამ მხარი დაუჭირა და ხმა მისცა ბიძინა ივანიშვილს და არა დღეს აქ წარმოდგენილ უმრავლესობას „ქართული ოცნებიდან“. ბატონებო, მე შემზარა იმაზე ლაპარაკმა, რომ დიქტატურა მყარდება და ამას ლაპარაკობს ის უმრავლესობა, რომელიც ძალიან მშვიდად ხვდება პრემიერ ივანიშვილის მიერ გაკეთებულ განცხადებებს, რომელმაც სერიოზული განცხადებები გააკეთა, მინდა გითხრათ, თურმე ქუთაისიდან პარლამენტის გადატანა იმიტომ კი არ არის მნიშვნელოვანი, რომ ეს ქვეყანას სჭიდება, მას, პირადად ბატონ ბიძინა ივანიშვილს სჭირდება იმისთვის, რომ კონტროლი განახორციელოს პარლამენტზე. საოცარია პირდაპირ, როგორ მშვიდად ხვდებით და არ ეუბნებით პრემიერ ბიძინა ივანიშვილს, რომ კლასიკური დემოკრატიის ქვეყნებში, როდესაც ის გვპირდება საქართველოს მოსახლეობას, პარლამენტი ამყარებს კონტროლს მთავრობაზე და არა პრემიერი პირიქით, პარლამენტზე. მინდა გითხრათ, რომ ბატონმა პრემიერმა, საოცარი განცხადება გააკეთა, თქვენთან შეხვედრაზე, როდესაც თქვა, რომ ჩამოვიდა იმისთვის, რომ თურმე უმრავლესობა კარგად არ ისმენს მის განცხადებებს და არ იმახსოვრებს. სამწუხაროდ, უფრო სწორად საბედნიეროდ, ჩანს, რომ თქვენ ნაწილობრივ მართლა კარგად არ უსმენთ ბიძინა ივანიშვილს და ეს მთლად ცუდი არ არის. უსმენთ მარტო იმ ნაწილში, სადაც მოგეცათ დავალება, რომ ატეხოთ ისტერიკა მომავალ არარსებულ დიქტატურასთან დაკავშირებით. პრემიერმა ივანიშვილმა გუშინ გარკვევით და მკაფიოდ თქვა, ეს ცვლილებები არ სჭირდება ქვეყანასო. თქვა, ბატონებო, რომ ეს დებატები, რომელსაც თქვენ აწყობთ არაფრის მაქნისია და არაფრის მომცემია, არის მხოლოდ შოუ საქართველოს მოსახლეობის ყურადღების გადასატანად იმ პრობლემებისაგან, რომელ პრობლემებშიც, მიუხედავად თქვენი დიდი დაპირებებისა, საქართველოს მოსახლეობა, სამწუხაროდ, აღმოჩნდა. ბატონებო, მაპატიეთ, მაგრამ ივანიშვილმა პირდაპირ განაცხადა, რომ მას ეს სჭირდებოდა თითოეულ დეპუტატზე, უმცირესობიდან, ზეწოლის განსახორციელებლად. მაპატიეთ, მაგრამ, ყოველ წუთს, ყოველ წამს ბატონი ივანიშვილი და ეს არის ჩემი შეფასება და ვარ თუ არა მართალი ამას საქართველოს მოსახლეობა განსჯის, ყოველ წუთს ემუქრება არა მარტო უმცირესობის წარმომადგენლებს, არამედ უმრავლესობის წარმომაგდენლებსაც და ამბობს, რომ დამთავრდება იმ ადამიანების პოლიტიკური კარიერა იქ, რომელიც კი გავა კოალიციიდანო. არ უშვებს შანსს ფეხი არ შეაწმინდოს კოალიციაში წარმოდგენილი პოლიტიკურ წარმომადგენლებს და თქვენგან მესმის დემოკრატიის მებაირახტებისაგან სააკაშვილის საშინელი ხელისუფლებისაგან აღშფოთებული ყოფილი ოპოზიციისაგან, მე მესმის სასიამოვნო ხმები, თუ როგორ გაგებით ხვდებით ბიძინა ივანიშვილის ამა თუ იმ მოთხოვნას, როდესაც ბატონი ბიძინა ივანიშვილი ოცნებასაც კი გიკრძალავთ, ლაპარაკსაც კი გიკრძალავთ შიდაპარტიულ გარჩევებში რა პოზიცია უნდა გქონდეთ თქვენ მომავალ საპრეზიდენტო არჩევნებთან თუ ა.შ. (ტაში). გარდა ამისა, ბატონებო, სააკაშვილის ხელისუფლება არასოდეს ასე უღირსად არ მოქცევია თავის თანამებრძოლებს, თუმცა ჩვენც გვქონდა პრობლემები და იცის დათო ბერძენიშვილმა, როცა ჩვენც გავიარეთ ეს სიტუაცია, როდესაც რევოლუცია ახალი მომხდარი იყო და რევოლუციას ყოველთვის თან ახლავს გულანთებული... მაგრამ რევოლუცია იმართება კაბინეტებიდან და რევოლუციას ყოველთვის ეტმასნება მედროვეები. და დღეს თქვენ და თქვენი პრემიერი იმ თქვენ თანამებრძოლებს, რომელთა ზურგზეც მოხვედით ამ პარლამენტში აგენტებს, შეგზავნილებს, ჯაშუშებს, ათას ბრალდებაში დებს ცოდვას, თუმცა ეს თქვენი პრობლემაა და თქვენი შიდა პრობლემა ღმერთმა მშვიდობაში მოგახმაროთ.
ბატონებო, ბატონ ბიძინას საინტერესო ჩვევა გამოუმუშავდა ბატონ ბიძინას, ჟურნალისტებთან არასასიამოვნო კითხვას მოისმენს გადადის შეკითხვაზე, თვითონ სვამს შეკითხვას და თვითონვე პასუხობს. მან ერთ-ერთ ჟურნალისტს, გუშინ, შეტევაზე მორიგი გადასვლის დროს, რომელი დაპირება არ შევასრულეო და იქვე პასუხი, ყველა დაპირება შევასრულეთ და ზოგი გადაჭარბებითაც კიო. უბედურო საქართველოვ, რომელიც ელოდება ბიძინა ივანიშვილსაგან დაპირებების შესრულების დაწყებას, თურმე ეს დაპირებები უკვე შესრულებულა და ზოგიერთ პუნქტში გადაჭარბებითაც კი. რას ლაპარაკობთ და რაზე ლაპარაკობთ, ხალხო, მე მინდა გითხრათ თქვენ, ძალიან ლოგიკურ ჯაჭვში ჯდება, ქალბატონო მანანა, ძალადობების ის უწყვეტი ჯაჭვი, რომელიც თან სდევდა ბატონი ივანიშვილის განცხადებების შემდეგ. თქვენ განცხადება არ გინდოდათ, თქვენ არ გინდოდათ განხილვა საკითხის პარლამენტის სხდომაზე, კენჭის საყრელადაც კი არ შემოიტანეთ პარლამენტის სხდომაზე ეს საკითხი, თქვენ გინდათ შოუ დადგათ და შოუებით გადაფაროთ ის პრობლემები, რომლის წინაშეც ქართველი ხალხი დგას და საქართველოს მოსახლეობა თქვენგან შოუს არ ითხოვს, ბატონებო. საქართველოს მოსახლეობა თქვენგან არ ითხოვს სანახაობებს. საქართველოს მოსახლეობა თქვენგან ელოდება ტარიფების განახევრებას, საქართველოს მოსახლეობა, ქალბატონო მანანა, ელოდება და ძალიან კარგია, რომ თქვენ უკვე გახდით იმ ადამიანების ოჯახის წევრი, რომელთაც ამ საქმესთან შეხება აქვს. სად არის ის ლარი, რომელსაც თურმე ბენზინის ბიზნესით დაკავებული ორგანიზაციები „ნაციონალური მოძრაობის“ სასარგებლოდ დებდნენ თურმე ტარიფში. სად წავიდა ეს ლარი, რატომ არ მოაკლდა ეს ფასებს. აქ მხოლოდ ორი ლოგიკა არსებობს, ან ეს ლარი არ იყო, თქვენ ტყუილს ეუბნებოდეთ ამ მოსახლეობას, ან ეს ლარი უკვე თქვენს ჯიბეში მიდის და ეს ჯიბე უკვე თქვენსკენ, უმრავლესობისკენ უნდა მოიკითხოთ თუ ეს ასე იყო. მაგრამ, მე ვარწმუნებ საქართველოს მოსახლეობას, რომ არც მაშინ იყო ასე და არც დღეს არ არის ასე. თქვენგან საქართველოს მოსახლეობა ელოდება, პენსიობერები 240-ლარიან პენსიას და არა 155-ლარიან პენსიას, იმიტომ, რომ საქართველოს მოსახლეობამ ძალიან კარგად იცის, რომ წინა ხელისუფლებოს მიერ უკვე 2013 წლის წარმოდგენილ ბიუჯეტის პროექტში 165-ლარიან პენსიაზე იყო პროექტში უკვე ლაპარაკი. თქვენგან საქართველოს მოსახლეობა ელოდება დაბალპროცენტიან, ნულ და ხანდახან ამბობდით, რომ 2-3%-იან კრედიტებს და არა 8 და 7%-იან კრედიტებს, როგორც დღეს ეს გვაცნობა საქართველოს სოფლის მეურნეობის მინისტრმა. თქვენგან საქართველოს მოსახლეობა ელოდება მაღალ ტექნოლოგიებს, თქვენგან საქართველოს მოსახლეობა ელოდება დაუყოვნებლივ გახსნის პირობით გადამამუშავებელ საწარმოებს, თქვენგან საქართველოს მოსახლეობა ელოდება, ქალბატონო მანანა და ბატონო პრემიერო, უამრავი სტუდენტობაშეწყვეტილი ადამიანის დავალიანებების დაფარვას. იმიტომ, რომ თქვენ ამ დაპირებებს იძლეოდით. თქვენგან საქართველოს ათასობით სტუდენტი ელოდება უფასო განათლებას და ეს ყველაფერი, რა თქმა უნდა, არშესრულებადია. დღეს საქართველოს ხელისუფლება დგას დილემის წინაშე, ის ან პატიოსნად გამოაცხადებს, რომ მისი წინასაარჩევნო დაპირებები არ იყო რეალური ან სინამდვილეში დაიწყებს მოჩვენებითად ამ დაპირებების შესრულებას და ვაი, მაშინ საქართველოს. იმიტომ, რომ ამ დაპირებების შესრულების მცდელობის შემთხვევაშიც კი საქართველოს ეკონომიკა 1 წელიწადში არ იარსებებს.
ბატონებო, მე მაქვს იმედი, რომ აქ რაღაცა ნაბიჯებს ნამდვილად გადადგამთ, ეს ეხება ე.წ. სასოფლო-სამეურნეო ბარათებს. ნამდვილად სჭირდება ეს დახმარება საქართველოს მოსახლეობას. მაგრამ, არც ეს არ არის, ბატონებო, თქვენი დაპირება. თქვენგან საქართველოს მოსახლეობას პირდებოდით უფასო ხვნა-თესვას, მოსავლის მოყვანას, ბაზრებამდე მიტანითაც კი. ის, რაც დღეს კეთდება და ვიმეორებ, არაფრის გაკეთებას, ნამდვილად ჯობია, რომ ეს მაინც გააკეთოთ. ეს არის, მიუხედავად იმისა, რომ უმცირესობაში ვზივართ უნიჭო დეპუტატები და პრემიერის მაღალ ნიჭთან და ინტელექტთან ახლოსაც კი ვერ მოვალთ.
ეს თქვენი ე.წ. სასოფლო-სამეურნეო ბარათი არაფერია თუ არა მართლაც უნიჭო ანალოგი ჩვენი 1000-ლარიანი ვაუჩერისა. რატომ ვამბობ უნიჭოს, იმიტომ, რომ ჩვენ გვქონდა გააზრებული, რაში, როგორ, სად უნდა დახარჯულიყო ის 1000 ლარი. თქვენ ჯერჯერობით, როგორ, რანაირად შეიძლება იმ 300 ლარის, როგორც სოფლის მეურნეობის მინისტრი აცხადებს, თუმცა, როგორც პრემიერი ამბობს ის 400 თუ ზოგჯერ 500-ლარიანი ვაუჩერის როდის, რა, როგორ და რანაირად ეს მექანიზმი არსად არა ჩანს, ეს ვაუჩერი ნამდვილად არის ჩვენი 1000-ლარიანი ვაუჩერის გადამღერება და მინდა გითხრათ, რომ ჩვენ ამით ნაწყენები არა ვართ. თქვენ რომ თანამშრომლობით დაგეწყოთ თქვენი მთავრობაში მოსვლის პირველივე დღიდანვე, გარწმუნებთ, რომ თქვენთვისაც უკეთესი იქნებოდა, ჩვენი ქვეყნისთვისაც უკეთესი იქნებოდა, დრო არ დაგეკარგათ იმ ძალადობებზე, რომელსაც თქვენ ახორციელებთ უმცირესობის და ხელისუფლებაში წარმოდგენილი სხვადასხვა შტოებში სხვადასხვა ადამიანების მიმართ.
თქვენ ამბობთ, რომ ჩვენ თურმე გველანდება დასავლური კურსის საიმედოობის საფრთხეები და რომ თურმე ურყევია ჩვენი დასავლური კურსი. მაპატიეთ, მაგრამ, ნაკლებად მაინტერესებს თქვენ რას აცხადებთ. ბიძინა ივანიშვილი ნამდვილად უფრო მთავარია ამ შემთხვევაში და თქვენ მაშინ მოგიწევთ, ჩვენ არ ვამბობთ, რომ ეს კურსი საფრთხის ქვეშ დგას, ამას ამბობს ბიძინა ივანიშვილი, ამას ამბობს ის განცხადებები, რომელსაც ბიძინა ივანიშვილი აცხადებს. ამიტომ თქვენ მოგიწევთ განმარტების გაკეთება. რას ნიშნავს ბიძინა ივანიშვილის გაკეთებული განცხადება სომხეთის მისაბაძ მაგალითად გახდომასთან დაკავშირებით. გაკეთება. რას ნიშნავს ბიძინა ივანიშვილის გაკეთებული განცხადება, რომ ბაქო-ახალქალაქი-ყარსის რკინიგზა, რომელიც პოლიტიკური მნიშვნელობისაა და არა მხოლოდ ეკონომიკური მნიშვნელობის, ეჭვის ქვეს დგას, მაშინ, როდესაც პირდაპირ ვაწვებით ყოველგვარი პირობების გარეშე აფხაზეთის რკინიგზის გახსნას. შემზარა, უბრალოდ, სომხეთის პრეზიდენტის სერჟ სარქისიანის განცხადებამ, რომ თურმე ბიძინა ივანიშვილმა დაარწმუნა, რომ აფხაზეთის რკინიგზის გახსნა ორივე ქვეყნისთვის სასარგებლოა. რა ხდება, ბატონებო, რაზეა ლაპარაკი! იმის მაგივრად, რომ ჩვენ მეზობელ-პარტნიორ ქვეყანას სომხეთს და მეზობელ-მოწინააღმდეგე ქვეყანას აქეთ ვათხოვნინებდეთ, რომ გაიხსნას თუ არ გაიხსნას აფხაზეთის რკინიგზა, ჩვენ, პირიქით, იქით ვთავაზობთ და თან ვეხვეწებით, რომ რამენაირად ამ რკინიგზის გახსნა მოხდეს მაშინ, როდესაც ყარსი-ახალქალაქი-ბაქოს რკინიგზის, თურმე, კითხვის ნიშნის ქვეშ დაყენება არის საჭირო. სწორედ ამიტომ ვამბობ, ბატონებო, რომ თქვენი დასავლური კურსი, თქვენი მე გულწრფელად მჯერა, რომ აქ წარმოდგენილ პარტიებს დასავლური კურსი ნამდვილად აქვს. მაგრამ ერთია, თქვენ რა გინდათ და მეორეა, რა უნდა ბატონ ბიძინა ივანიშვილს იმიტომ, რომ ის სწორად აცხადებს, რომ რომელიღაც თქვენი პარტიების ფასი არაფერია მის გარეშე და მისი შეფასება, სამწუხაროდ, არის ძალიან სწორი.
ახლა რაც შეეხება ქალბატონ თინა ხიდაშელის გამოსვლას ჩემთან მიმართებაში, როდესაც მან ახსენა. დიახ, ბატონებო, თავის დროზე მე მხარი მაქვს დაჭერილი ამ კანონპროექტთან დაკავშირებით. მინდა გითხრათ, რომ ეს კანონი, თავის დროზე ეს ცვილილება, მიღებული იქნა ჯერ კიდევ 2003 წლამდე პარლამენტში, როდესაც მას ვადა გაუგრძელდა. ეს იყო ინიციატივა „ნაციონალური მოძრაობის“ კოალიციის მიერ, რომლის შემადგენლობაშიც შედიოდა „რესპუბლიკური პარტია“ და მის შემდეგ „რესპუბლიკურმა პარტიამ“ ამ ცვლილებების განხორციელების შემდეგ მიიღო „ნაციონალურ მოძრაობასთან “ ერთად 2004 წლის გაზაფხულის საპარლამენტო არჩევნებში მონაწილეობა და მე ამ ბრალს არ ვდებ „რესპუბლიკურ პარტიას“. მაშინ ეს ჩვენ შეგნებით გავაკეთეთ. მაშინ ჩვენ ვამბობდით, რომ საჭიროა ხელისუფლების კონცენტრაცია იმიტომ, რომ ქვეყანა წუმპიდან უნდა ამოგვეყვანა, ქვეყანა ჭაობიდან უნდა ამოგვეყვანა. დღეს, ბატონებო, თქვენ ჩაგბარდათ განათებული, გაწკრიალებული აწყობილი სახელმწიფო ინსტიტუტების მქონე ქვეყანა და თქვენი ერთადერთი ამოცანა ის კი არ უნდა იყოს, რომ ქვეყანა ჭაობიდან ამოიყვანოთ, თქვენს მიმართ ერთადერთი თხოვნაა, რამენაირად ქვეყანა ჭაობში არ დააბრუნოთ. (ტაში).
მინდა ვისარგებლო შემთხვევით და მოვუწოდო მაჟორიტარ დეპუტატებს, მე მინდა ვთხოვო ქალბატონ მანანა კობახიძეს, როგორც ვიცე-სპიკერს და ასევე მაჟორიტარს, არის თემები, რომელიც ჩვენ, მიუხედავად ჩვენი პოლიტიკური კუთვნილებისა, ნამდვილად რაღაც საერთო გვაქვს და მე გთხოვდით, ქალბატონო მანანა, აი იმ ფორმატში, რაც ბატონმა დათომ ბრძანა, ჩვენ, მაჟორიტარები შევიკრიბოთ და კარგად მოვიკითხოთ რა ხდება ენერგეტიკის სფეროში. მე მაქვს ინფორმაცია, რომ ერთი გრძივი მეტრიც კი გაზგაყვანილობისა, წელს არ გაკეთდება. მე მაქვს ინფორმაცია, რომ გაურკვეველი ვადით ელექტროგამრიცხველიანების დასრულების გეგმა. ბატონებო, მაპატიეთ, მაგრამ, კარგია თუნდაც 2-3 თეთრით ტარიფების დაკლება, მაგრამ ეს კარგია იმ ადამიანებისთვის, ვისაც გაზი უკვე აქვს. ეს კარგია იმ ადამიანებისთვის, ვისაც უკვე ინდივიდუალური მრიცხველი დაუდგა. მე გარწმუნებთ, რომ თუ ეს ყველაფერი მოხდება იმის ხარჯზე, რომ იმ ადამიანებს, ვისაც გაზი ჯერ არ მიუღია, იმ ადამიანებს, ვისაც გაზი ჯერ ინდივიდუალური მრიცხველი ჯერ არ დაუდგია, უახლოეს მომავალში ამის პერსპექტივა წაერთმევათ, მაშინ მე გარწმუნებთ თქვენ, რომ ეს გადაწყვეტილება ძალიან მძიმე იქნება ამ ადამიანებისათვის. ჩვენ შევიკრიბოთ და მოვიკითხოთ ერთი, რა ხდება ამ სფეროში, რა გეგმები აქვს. მე ვიცი, რომ 2013 წლისთვის უნდა დამთავრებულიყო გამრიცხველიანება. 2014 წლისთვის უნდა დამთავრებულიყო გაზიფიცირება. ეს თემები გადაიწია გაურკვეველი ვადით. მე ვიცი, რომ 450 მილიონი ლარია თურმე რეგიონალური განვითარების სამინისტროში. მაპატიეთ, მაგრამ, თითოეული ჩვენთაგანს გვაინტერესებს, ალბათ, როგორ იქნება განაწილებული ეს თანხა რაიონებზე და გვექნება თუ არა რაიონებს საშუალება.(ტაში).
თავმჯდომარე. გვექნება, როგორც ჩანს. გმადლობთ. შემდეგი ფრაქცია „ქართული ოცნება-რესპუბლიკელები“ ვახტანგ ხმალაძე 8 წუთი და თინა ხიდაშელი დარჩენილი 7 წუთი.
ვ.ხმალაძე. ქალბატონებო და ბატონებო, დიდი მადლობა, იმედი მაქვს, მომისმენთ. მანამდე, სანამ იმ თემას შევეხებოდე, რაც არის ჩვენი დისკუსიის თემა, სულ რაღაც ორიოდე წუთით მე უბრალოდ, იძულებული ვარ რამდენიმე რამეს მივაქციო თქვენი ყურადღება. სამწუხაროდ, ჩვენს ოპონენტებს ისეთი თვისება გაუჩნდათ, რომ სიტყვები ათამაშონ და შეცვალონ და სხვაგვარად წარმოუდგინონ საზოგადოებას. ერთ მაგალითს მოვიყვან მარტო, ბატონმა აკაკი ბობოხიძემ განაცხადა, რომ პრემიერ-მინისტრმა თქვაო, რომ ეს კონსტიტუციური ცვლილებებიო, არა, ბატონმა ბიძინამ ასეთი რამე თქვა, რომ ეს ცვლილებები არ სჭირდება „ქართულ ოცნებას“, ეს სჭირდება ქვეყანას. მე მგონი, სხვადასხვა რამეა.
შემდეგ, სოფლის მეურნეობის სფეროში კრედიტებზე 2-3% ჰპირდებოდნენო და ახლა თქვესო 7-8% იქნებაო. სიმართლე გითხრათ, 2-3% მე ნამდვილად არ მახსოვს და არ მომისმენია, იყო საუბარი დაბალპროცენტიან კრედიტზე ჩვენს პროგრამაში. ახლა 7-8% არ არის დაბალი 24-28%-ზე? ამაზე, მოდით, მსმენელმა გააკეთოს დასკვნები.
დაბოლოს, კიდევ ერთი, თუ თქვენ ჩვენ ჩაგვაბარეთ გაწკრიალებული ქვეყანა, მაშინ, მაპატიეთ და რა აზრის ბრძანდებით თქვენ ქართველ ხალხზე, რომლებაც ამის მიუხედავად თქვენ მხარი არ დაგიჭირათ.
ახლა, რაც შეეხება უშუალოდ საქმეს. საქმე ის გახლავთ, რომ ჯერ კიდევ 9 წლის წინ, აღარ მახსოვს ახლა ზუსტად, 4, 5, თუ 6 თებერვალი იყო, პარლამენტში გამოსვლისას მე მაშინ ვთქვი და ზოგიერთი პარლამენტის წევრი დღესაც ზის ამ დარბაზში და ამის მოწმეები არიან. თუ არა, შეუძლიათ შებრძანდნენ „ფეისბუქში“ „რესპუბლიკური“ პარტიის გვერდზე და ნახონ იქ ჩემი 9 წლის წინანდელი გამოსვლა, ვთქვი, რომ „ამ ცვლილებებით, თქვენ, ბატონებო, ქვეყანაში აკანონებთ, კონსტიტუციურად აკანონებთ დიქტატურას და ნუ იზავთ ამას, დაფიქრდით ქვეყნის მომავალზე“. დღეს მე, სამწუხაროდ, იმავეს გამეორება მიწევს, ოღონდ უკვე იმის თქმით, რომ ეს დიქტატურა, რომელიც 9 წლის განმავლობაში კონსტიტუციურად არსებობდა, რა, როგორ, რა მასშტაბით გამოიყენებოდა, ეს სხვა საქმეა, ეს დიქტატორის ნება-სურვილსა და ფანტაზიის ფარგლებზეა დამოკიდებული, ძალიან ფართოდ გამოიყენებს, უფრო ვიწროდ გამოიყენებს, ვის თავზე ხელს გადაუსვამს და ვის ჩააყუდებს ციხეში, ეს სხვა საქმეა, რომ ახლა მაინც ეს მოვიშოროთ თავიდან და მოვიშოროთ თავიდან ის საფრთხე, რომელიც დამოკლეს მახვილივით ჰკიდია ქვეყნის თავზე. რა არის ეს, ეს არის ეს სრულიად არაკონსტიტუციური ნორმა, რომელსაც ჰქვია ერთი პირისთვის ძალაუფლების მიცემა, რომ ერთპიროვნული გადაწყვეტილებით, ყოველგვარი მოტივაციის გარეშე გადააყენოს მთავრობა და შემდგომ შექმნას მთავრობა პარლამენტის წინააღმდეგობის მიუხედავად. აი, ამ ნორმაზეა საუბარი.
კონსტიტუციაში რომ ბევრი რამ არის შესაცვლელი, ეს ყველას მიერ არის აღიარებული, მათ შორის, ბატონი სააკაშვილის მიერაც, რომელმაც რამოდენიმე დღის წინ განაცხადა, რომ კონსტიტუციაში ბევრი რამ არის შესაცვლელი და მოდით, ერთად დავსხდეთ და შევცვალოთო. აქამდე, თურმე შესაცვლელი არ იყო. თუ ბევრი რამ არის შესაცვლელი, რა 3 დღის წინ დაესიზმრა და ახლა მიხვდა, რომ შესაცვლელია. 9 წელიწადი რა ხდებოდა, რას შვრებოდით, რატომ არ იცვლებოდა ამ მიმართულებით? ახლა კი ვითარება ასეა, ერთი ადამიანის, პრეზიდენტის ხელში არის არაერთი იარაღი იმისა, რომ ზიანი მიაყენოს ქვეყანას. ეს იარაღი არის დაახლოებით ისეთი რამ, რომ ბავშვს რომ ხელში ეჭიროს ქვა, კენჭი, შურდული და ასანთი. თითოეული ამათგან შეიძლება ზიანის მიყენება, მაგრამ ამათგან ყველაზე სახიფათო არის ასანთი, რომლითაც შეიძლება გადაწვა ყველაფერი. ის, რასაც ჩვენ ვთავაზობთ ჩვენს საზოგადოებას, ჩვენ ვამბობთ, რომ მოდით, ეს ასანთი ჩამოვართვათ. როდესაც თქვენ გეუბნებით ამას, მოდით, ეს გავაკეთოთო, თქვენი პასუხი ასეთია, არა, არ არის ეს სახიფათო, არ აპირებთ ცეცხლის წაკიდებას და ჰქონდესო, რომ მაინც გაკრას ამასაც და ცეცხლი წაუკიდოს, მაშინ, ამაზეც ხომ უნდა იფიქროთ. არ შეიძლება ასეთი ხიფათი ეკიდოს ქვეყნის თავზე, მით უფრო თუ გავითვალისწინებთ იმ გაუწონასწორებელ განცხადებებს, რომლებიც კარგა ხანია კეთდება.
როდესაც სიტყვის ერთ ნაწილში გვთავაზობს თანამშრომლობას, გვთავაზობს დაჯდომას და ქვეყნის სასიკეთო გადაწყვეტილებების მიღებას და მეორე ნაწილში ისეთი ლექსიკით მოიხსენიებს დღევანდელ უმრავლესობას და ისე ილანძღება, რომ ძალიან გასაკვირია, ეს ორი ტექსტი ერთი ადამიანის თავიდან მოდიოდეს. მაგრამ, ეს ხომ ფაქტია. და ეს საფრთხე უნდა მოვიცილოთ თავიდან. ჩვენ ამას გთავზობთ.
შესაცვლელია ძალიან ბევრი რამ ამ კონსტიტუციაში. შესაცვლელია უამრავი კანონი, მაგრამ, არის ის, რაც არის ყოვლად აუცილებელი და დღეს გასაკეთებელი, რომლის გადადებაც აღარ შეიძლება. როდესაც ადამიანი ავად არის, აქვს მაღალი ტემპერატურა, რასაკვირველია, აუცილებელია, რომ ავადმყოფობას ვებრძოლოთ, რომ ეს ტემპერატურა აღარ იყოს აწეული. რომ ადამიანი გამოჯანმრთელდეს. იმავდროულად, თუ არ დავიწყეთ სიცხის დამწევი პრეპარატების მიცემა გადაიწვება ორგანიზმი და თქვენი მკურნალობა აღარაფერს უშველის. ჩვენ გთავაზობთ სწორედ იმას, რომ ახლა დავწიოთ ეს ტემპერატურა, მიეცეს ქვეყანას საშუალება იმუშაოს მშვიდ ვითარებაში და თანდათანობით გამოვასწოროთ ის, რაც გამოსასწორებელია. აქ, მე პირადად იმედი მაქვს იმისა, რომ ოპოზიციაშიც არიან გონიერი ადამიანები, რომლებიც ამ საკითხების გადაწყვეტისას დაუკვირდებიან საკუთარ პასუხისმგებლობას, რომ რას აწერენ ხელს ამა თუ იმ გადაწყვეტილებისას, როგორი შეიძლება იყოს მათი გადაწყვეტილების შედეგი და აქედან გამომდინარე, მიიღებენ გადაწყვეტილებას და არა პარტიული კუთვნილებიდან გამომდინარე. მე ამას მარტო ოპოზიციის მისამართით არ ვამბობ. არის გადაწყვეტილებები, სადაც უმრავლესობა იქნება თუ ოპოზიცია, ყველა სწორედ ასეთი პოზიციით უნდა მიუდგეს. იმიტომ, რომ არის ის, რაც ქვეყნის საფუძველში უნდა ჩაიდოს, ეს საფუძველი უნდა იყოს სწორი. დანარჩენი რაღაცეები შეიძლება მეტ-ნაკლებად იცვლებოდეს ხოლმე, მაგრამ საძირკველი უნდა იყოს მყარი და მტკიცე, და აქ თითოეულმა ჩვენთაგანმა უნდა მიიღოს გადაწყვეტილება ქვეყნის მომავლის წინაშე და საკუთარ სინდისთან მართალი უნდა იყოს. დიდი მადლობა. (ტაში).
თავმჯდომარე. ფრაქცია „ქართული ოცნება-რესპუბლიკელები“ თინათინ ხიდაშელი 7 წუთი.
თ.ხიდაშელი. მე წეღან ვთქვი, რომ 6 თებერვალია და იქიდან უნდა დავიწყო, იმიტომ, რომ მინდა, რომ ეს არ დაგვავიწყდეს, ზუსტად ის დღეა, როდესაც ეს ამბავი მოხდა. აკაკი ბობოხიძე ამბობდა წეღან მისთვის ჩვეული ტექსტებით, რომ დიქტატურის დამყარებაო და დღეს არ მყარდება დიქტატურა, ეს ჩვენ არ გვითქვამს, ბატონო, ზუსტად ამ დღეს, 9 წლის წინ მოხდა კონსტიტუციაში, ზუსტად ამ დღეს 9 წლის წინ მოხდა, დღეს არა. პატარა შენიშვნისთვის.
მეორე პატარა შენიშვნა, რომელიც მინდა გავაკეთო, ეს არის, რომ ჩვენ შეიძლება ყველაფერზე ვილაპარაკოთ, მაგრამ დროში და სივრცეში არ უნდა დავიკარგოთ. სოფლის მეურნეობას, ტექნოლოგიებს, კრედიტებს, თავის დრო აქვს, ადგილი აქვს. მოითხოვეთ დებატები, ვილაპარაკოთ, ძალიან ბევრ საინტერესო რამეს გაიგებთ, გარწმუნებთ. მოითხოვეთ შეხვედრები მინისტრებთან, მათგანაც ბევრ საინტერესო რამეს გაიგებთ. დაინტერესდით რა ხდება ქვეყანაში და მერე ბევრ საინტერესო რამეს აღმოაჩენთ. დღეს თქვენ აქ საქართველოს პარლამენტის წევრი ხართ და ერთი რამე მოგეთხოვებათ, ჩემის აზრით, ბუნებრივია, საქართველოს მოსახლეობისგან. 14 წუთის და 50 წამის განმავლობაში შეგიძლიათ იალაპარაკოთ რაზეც გინდათ, ოღონდ, 10 წამი დატოვეთ იმისთვის, რომ პოზიცია გვითხრათ, რატომ არ აძლევთ ხმას იმ ცვლილებებს, რომელზეც ვლაპარაკობთ ან რატომ აძლევთ, იმის მიხედვით, რა პოზიციაც გაქვთ. იმ ცვლილებებს რომელიც, ვციტირებ
„აღმოსავლური სამეფო კარის სისტემას ჰგავს, სადაც არსებობს დიდი ვეზირის თანამდებობა, სადაც თავისუფლად შეიძლება პარალელების გავლება ვეზირის ინსტიტუტსა და პრემიერ-მინისტრის ინსტიტუტს შორის.“ ეს ჩემი სიტყვები არ არის, მაშინ რესპუბლიკელი იყო ეს კაცი ვისაც ეს სიტყვები ეკუთვნის, დღეს თქვენი გუნდის წევრია ბატონი დავით დარჩიაშვილი. 2004 წელს, 6 თებერვალს, როდესაც ჩვენ ყველანი ერთად ვიყავით შეკრებილები, თქვენს რიგებში მჯდომი ბევრი ადამიანი, სასტუმრო „მერიოტში“ არასამთავრობო ორგანიზაციები თავის გამოსვლაში ასე ახსნა დავით დარჩიაშვილმა ის, რასაც თქვენ მიეცით ხმა იმ დღეს საქართველოს პარლამენტში იმ დარბაზიდან სულ რამოდენიმე მეტრში. თქვენ არ იყავით მაშინ, აღარ იყავით „რესპუბლიკური პარტიის“ წევრი. აღარ იყავით მაშინ „რესპუბლიკური პარტიის“ წევრი. ერთი წუთით, თუ შეიძლება, რა ამაზე გაგცემთ პასუხს ვისაც მიმართეთ ის ადამიანი. გარდა ამისა, დავით დარჩიაშვილი არ იყო ერთადერთი, ბუნებრივია, ვინც მაშინ ეწინააღმდეგებოდა ამ ცვლილებებს და მე ნამდვილად მაინტერესებს პასუხი დღეს, 9 წლის შემდეგ, რატომ დააჭერს ხელს პულტს სხვანაირად დავით დარჩიაშვილი, ვიდრე ფიქრობდა 9 წლის წინ. თქვენ ძალიან ბევრს ლაპარაკობთ იმაზე, რომ ჩვენ ზეწოლას ვანხორციელებთ საკონსტიტუციო ცვლილებისთვის. ჩამითვალეთ ზეწოლად. დიახ, მთავარი ზეწოლა არის საკუთარი წარსული, საკუთარი ნათქვამი და ნაკეთები, მთავარი ზეწოლა დავით დარჩიაშვილზე, გოკა გაბაშვილზე არის მათი სიტყვები 9 წლის წინათ ნათქვამი, ამაზე დიდი ზეწოლა არ არსებობს. ეს ადამიანები, ისევე როგორც კიდევ ბევრი სხვა მაშინდელი ჩემი და თქვენი მეგობარი, ბატონი გიგა ბოკერია, ჩვენ ყველანი ერთად ვიდექით, ერთად ვებრძოდით ამ ცვლილებებს და ყველაფერს ვაკეთებდით მაშინ იმისთვის, რომ „კონსტიტუციურად არ გვქონოდა გამყარებული უპასუხისმგებლო საპრეზიდენტო დიქტატურა“. ესეც ციტატა, ოღონდ ბატონი გოკა გაბაშვილის ციტატაა მაშინ, 9 წლის წინ ნათქვამი. ეს არის აქ მთავარი, და ყველაზე მნიშვნელოვანი. თქვენ ვერ გაიქცევით ამ მოედნიდან. თქვენ მოგიწევთ ახსნათ მიზეზები. ჩვენ ბევრი უპასუხისმგებლობა გვინახავს ამ 9 წლის განმავლობაში, ერთი უკვე დაიწყო აქ ჩემი წინა გამომსვლელლის მხრიდან, რომელმაც თავი აარიდა და არც ერთი სიტყვა არ უთქვამს იმაზე, რაზეც დღეს დებატებია. დიდი იმედი მაქვს, რომ ასე არ გაგრძელდება და ვინმეს მაინც, რომელიმე თქვენგანს ეყოფა გამბედაობა თქვას ხმამაღლა მიზეზები, რატომ ფიქრობს, რომ „საკონსტიტუციო ცვლილებები, რომელიც საფუძველს უქმნის ავტორიტარული რეჟიმის დამყარებას საქართველოში“, ეს გიგა ბოკერიას ციტატაა 2004 წლიდან, „უნდა შევინარჩუნოთ 9 წლის შემდეგაც“. ეს არის ჩემთვის ყველაზე მნიშვნელოვანი და ყველაზე დიდი ზეწოლა, რომელსაც მე პირადად, როგორც უმრავლესობის წევრი თქვენს მიმართ ვანხორციელებ. სხვათა შორის, მაშინ იმავე შეხვედრაზე ამავე ფერხულში იდგა კიდევ ბევრი სხვა ახალგაზრდაც, რომელსაც განცხადებაზე ხელი არ მოუწერია, მაგრამ დღეს თქვენი გუნდის წევრები არიან, ბატონი კანდელაკი, ბატონი მინაშვილი და კიდევ შემიძლია გავაგრძელო, მაშინდელი „კმარელები“, რომლებიც ასევე იმავე პოზიციაზე იყვნენ, რაზეც ჩვენ, შედარებით უფროსი თაობა არასამთავრობო ორგანიზაციების წარმომადგენლები. და მათი პოზიციაც საინტერესოა 9 წლის შემდეგ, ქალბატონი ჩიორა, უკაცრავად, დამავიწყდა, ძალიან საინტერესოა რა შეიცვალა 9 წლის შემდეგ და რატომ უნდა გვქონდეს ის, რასაც თავის დროზე, კიდევ ერთხელ ვიმეორებ, აღმოსავლური დესპოტია და უპასუხისმგებლო დიქტატურის უნიჭო მცდელობა უწოდეს ამ ადამიანებმა. მე მესმის, რომ ამ 9 წლის განმავლობასი მთავარი არგუმენტი ის არის, რომ არ ყოფილა გამოყენებული და თითქოს არც ახლა გამოვიყენებთ, მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ კონსტიტუციაში უნდა ჩავწეროთ, რომ ვიღაცას აქვს უფლება ქუჩაში გამოვიდეს და ავტომატით დახოცოს ხალხი. მერე რა, რომ ყველა კეთილი ნების ადამიანია და ამას არავინ გამოიყენებს. ჩვენ გთავაზობთ, რომ მთელი ეს პროცესი, რომელიც 1 ოქტომბრის შემდეგ დაიწყო მთავარი პოლიტიკური შეთანხმებით დავასრულოთ აქ, ამ დარბაზში ამ დღეებში, რომ ქვეყანაში არასოდეს აღარ დავუშვათ, რომ კონსტიტუციურად განვამტკიცოთ დიქტატურა და ამის შემდეგ ყველაფერზე შეიძლება ვილაპარაკოთ. ბევრჯერ ითქვა, ახლაც გავიმეორებ, რომ საკონსტიტუციო ცვლილებების, ფუნდამენტური ცვლილებების პროცესი გახსნილია, ის ძალიან მალე დაიწყება და არ არსებობს არც ერთი დახურული თემა. ჩვენ შეგვიძლია ვილაპარაკოთ ყველაფერზე, რაც ქვეყნის ინტერესებისთვის არის მნიშვნელოვანი, ოღონდ ერთი პირობით, რომ არ შეიძლება დიქტატორული კონსტიტუცია გვქონდეს და იქ მერე რაღაცა დემოკრატიაზე და წარმატებებზე ვლაპარაკობდეთ. მთავარი პოლიტიკური ნება უნდა გამოვხატოთ ამ დარბაზში დღეს, რომ ჩვენ ყველანი ვეწინააღმდეგებით, ვუპირისპირდებით, ერთგული ვრჩებით „ვარდების რევოლუციის“, თქვენ ყველაზე მეტად ეს გიყვართ, მეც ძალაინ მიყვარს და ვამაყობ, სადაც ვიდექი მაშინ, „ვარდების რევოლუციის“ იდეალების, რომ საქართველოში არასოდეს აღარ იქნება იმის მცდელობაც კი, რომ ვინმემ კონსტიტუციაში თავს მოგვახვიოს მოდელები, რომელიც აოფიციალურებს და ლეგიტიმაციას ანიჭებს ქვეყანაში დიქტატურას. და კიდევ ერთხელ ვიმეორებ, ნუ გაიქცევით მოედნიდან, გეყოთ გამბედაობა და დააფიქსირეთ ღიად თქვენი პოზიცია, მიზეზები, არგუმენტები, რა არ მოგწონთ და რას და რატომ არ აძლევთ ხმას. სოფლის მეურნეობაზე და სასოფლო-სამეურნეო ტექნიკაზე მოითხოვეთ დებატები და მერე ვისაუბროთ და კიდევ ერთხელ გარწმუნებთ, რომ ძალიან ბევრ თქვენთვის საინტერესო ამბებს გაიგებთ. ეს არის ყველაზე უფრო მნიშვნელოვანი დღეს, რაც ამ დარბაზში ხდება და ამაზე ითხოვს საზოგადოება თქვენგან პასუხებს. (ტაში).
თავმჯდომარე. გმადლობთ. შემდეგი ფრაქცია „ნაციონალური მოძრაობა-რეგიონები“ ტარიელ ლონდარიძე 7 წუთი, ვაჟა ჩიტაშვილი 7 წუთი. ერთ წუთს კარგავთ და მე მგონი, ტარიელ ლონდარიძე 8 წუთი. ჩაწერილი იყო 7-7. ბაქრაძე გპარავდათ 1 წუთს.
ტ.ლონდარიძე. ყველას ჩემი პირველი გამოსვლა ამ ტრიბუნასთან, რა თქმა უნდა, ძალიან ვღელავ და განვიცდი ყოველ ამ პროცესს და მით უმეტეს იმ პროცესს, როცა უმრავლესობამ ჩაგვაყენა ისეთ პოზაში და ისეთ მდგომარეობაში, რომ თითქოს მე ტარიელ ლონდარიძემ ჩემს მოსახლეობის წინაშე თავი უნდა ვიმართლო რატომ ვაძლევ ან არ ვაძლევ კონსტიტუციაში ცვლილებებს ხმას. მინდა განვმარტო და გითხრათ პირადად თქვენ, აი, როცა თქვენ გიყურებთ. არ ვაძლევ მხარს, იმიტომ არ ვუჭერ მხარს აღნიშნულ ცვლილებებს იქიდან გამომდინარე, რომ პირველი ჩემი ეს პროტესტი გამოიწვია ბიძინა ივანიშვილის პირველმა გამოსვლამ, სადაც მან პირადად და აი პირადად დამემუქრა, მე პირადად, როგორც პირადად დაემუქრა ჩემს მომავალს, თუკი მე ტარიელ ლონდარიძე გავბედავდი წინააღმდეგ მივცე ხმა, ბიძინა ივანიშვილი პირადად ტელევიზიიდან, დიახ, დამაცადეთ და გეტყვით. გეტყვით, გეტყვით, ყველაფერს გეტყვით, რაზეც ვფიქრობ და აღელვების გარეშე გეტყვით. დამემუქრა არა მარტო მე, არამედ მთელ დეპუტაციას, რომელიც აქ არის და დაემუქრა ჩემს მომავალს. მერე დავით საგანელიძე, არ ბრძანდება აქ, რომელიც იმ განცხადებაში დაემუქრა ჩემს შვილებს, დაემუქრა ჩემს ცოლს თუ რამე შემრცხვება, ოჯახში მივიდე ტარიელ ლონდარიძე, რომელმაც 14 წლის ასაკში ჩავიცვი ფორმა, ვიბრძოდი ამ ქვეყნისათვის, 20 წელი გავატარე საქართველოში ... ძალების რიგებში, მოვიარე აფხაზეთი, დავიპყარი კოდორის ხეობა, ვიბრძოდი 2004 წელს, ვიბრძოდი 2008 წელს და დავით საგანელიძე მე მასწავლის ჩემ შვილებს ჩავხედავ თვალებში თუ არ ჩავხედავ. და გაფრხილებთ, ამ საზოგადოებაში, რომელსაც ჩვენ წარმოვადგენთ არიან უკეთესები, ვიდრე თქვენს რიგებში იყო. ნუ შეცდება და ნუ დაქცდებათ პირიდან. გთხოვთ, რომ გამოირეცხოთ. კიდევ ერთხელ ვიმეორებ, თუნდაც იმ ზეწოლებზე, რომელიც ხორციელდება, პირადად ჩემზე გიყვებით და გიყვებით, გიყვებით და მაცადეთ, რომ ვამბობ, ვამბობ ზუსტად მე ვარ ის, ბატონო თავმჯდომარე, ხომ ვთქვით, რომ ზეწოლაზე ილაპარაკეთო, ვლაპარაკობ, ჩემს დროს ვიყენებ და არა თვმჯდომარის დროს, კაცო.
თავმჯდომარე. ბრძანეთ, ბრძანეთ, გააგრძელეთ.
ტ.ლონდარიძე. დამაცადეთ და გეტყვით კონკრეტულ ფაქტს გეტყვით. მე გახლავართ ზუსტად იმ კომისიის წევრი, რომელიც კონსტიტუციის ცვლილებებს განიხილავდა, ხომ. მერე რა, მერე ის, რომ ზუსტად ოპოზიციური განხილვების დროს მიბარებდნენ პროკურატურაში, გეტყვით რაზე. იქიდან გამომდინარე, რომ ვმსახურობდი მე აქამდე თავდაცვის სამინისტროში და გარკვეული ეჭვები არსებობს თავდაცვის მინისტრზე, რაღაც დანაშაულებზე, რატომღაც 3 თვეა მიმდინარეობს ამ ადამიანის გარშემო ეს კითხვები და რატომღაც ცვლილებების დროს გაუჩნდა უმრავლესობას ან იმ პროკურატურას კითხვები, ჩემთან კითხვები. აქედან გამომდინარე, მე მიჩნდება იმიტომ ეჭვი, რომ ზუსტად სჭირდებათ იმიტომ, რომ ზეწოლა მოხდეს ჩემზე. შეიძლება იღიმებოდეთ, მაგრამ მე არ მეღიმება ნამდვილად, რა, და ეს გასაღიმი არ არის და ეს საზოგადოება ისმენს. მე მივმართავ ქართულ შეიარაღებულ ძალებს, ყველა ოფიცერს, ყველა სერჟანტს და რიგითს...
თავმჯდომმარე. სიწყნარე, რა, თუ შეიძლება, სიწყარე დარბაზში.
ტ.ლონდარიძე. დამამთავრებინეთ თუ შეიძლება, მათ სჭირდებათ ისეთი ტარიელ ლონდარიძე პოლკოვნიკი, რომელიც ბიძინა ივანიშვილს თითის ქნევის გამო მიაჭერს წითელ ღილაკს თუ მწვანე ღილაკს. მე არ ვაპირებ არც მიშა საკაშვილის გამო და მით უმეტეს ბიძინა ივანიშვილის გამო, საკუთარი შვილების გამო, საკუთარ შვილებს აქამდე ამაყად ვუყურებდი თვალებში, დღესაც ამაყად ჩავხედავ თვალებში, ამისი გჯეროდეთ და არასოდეს სახელმწიფოს წინააღმდეგ ნაბიჯი არასოდეს არ გადამიდგია და არც გადავდგამ, რომ იცოდეთ და თვითონ მოიკითხეთ როგორ აზროვნებთ სახელმწიფოზე და არასახელმწიფოებრივად. მე დავმთავრე, დიდი მადლობა ყურადღებისთვის.
თავმჯდომარე. გმადლობთ. ვაჟა ჩიტაშვილი, ცოტა მოიცადეთ, ბატონო ვაჟა, ჯერ ტაშია დასასრულებელი. დასრულდა, მობრძანდით, ბატონი ვაჟა ჩიტაშვილი „ნაციონალური მოძრაობა“, 7 წუთი სიწყნარე. დაწყნარდით, სიწყნარე, კარგი, დამშვიდდით, კარგით, ხალხო, კარგით, ვაგრძელებთ სხდომას, ვაგრძელებთ, დავიკავოთ ადგილები, კარგით, მოვრჩეთ, დამშვიდდით. ბატონო ვაჟა, გთხოვთ, დაიწყოთ. დავმშვიდდეთ, ბატონო ვაჟა, გთხოვთ, დაიწყოთ სიტყვა.
ვ.ჩიტაშვილი. მოგესალმებით ყველას, მეგობრებო. შევეცდები ჩემი საუბრის ტონით ნაწილობრივ დავაშოშმინო მაინც ეს ვნებართაღელვა. რაც შეეხება საკონსტიტუციო ცვლილებებს, ჩვენი ფრაქციის წევრები მხარს არ ვუჭერთ ერთი მარტივი გარემოების გამო, რომ აი ამ ცვლილებების აუცილებლობას ვერ ვხედავთ დღეს ამ დარბაზში, ჩვენ ვინაიდან ეს ცვლილებები, ფაქტიურად, განხორციელებულია და შემოდგომით უკვე ძალაში შევა და არანაირი საშიშროება იმისა, რომ პრეზიდენტი გამოიყენებს...
თავმჯდომარე. რა ხდება, რა არის, რა მოგივიდათ, კაცო. სიწყნარე, კაი, ყველა გავაძევოთ მაშინ და ხმა არ ამოიღოთ მაშინ, ვინც გასაძევებელია. ძალიან გთხოვთ, ფრაქციების ხელმძღვანელებს გთხოვთ, ფრაციების ხელმძღვანელებს მივაქციოთ ყურადღება ჩვენს ფრაქციებს, აიღეთ პასუხისმგებლობა, კაი, მორჩით ახლა, დავიკავოთ ადგილები და მოვთოკოთ ნერვები ყველამ.
ვ.ჩიტაშვილი. ანუ პირადად მე ვერ ვხედავ საშიშროებას იმისა, რომ პრეზიდენტი გამოიყენებს თავის უფლებამოსილებას და დაითხოვს როგორც მთავრობას, ისე პარლამენტს. აქედან გამომდინარე, მე ვფიქრობ, რომ ეს ძვირფასი დრო და საშუალება ჩვენ უნდა გამოვიყენოთ იმ მწვავე პრობლემების გადაჭრისათვის, რომელიც ჩვენს ქვეყანაშია. პრობლემებზე ახლა არ მინდა ვინმეს ბრალი დავდო ან უმცირესობას ან უმრავლესობას. ქვეყანაში . . . უმუშევრობა, დღესდღეობით ახალციხის რაიონში და სამცხე ჯავახეთში დღეისათვის გარდა საბიუჯეტო ორგანიზაციების და სავაჭრო ობიექტებისა, თითქმის არაფერი არ მუშაობს. ამას ემატება უკანონო გათავისუფლებები როგორც საჯარო სამსახურებიდან, ისე ცალკეული შემცირებები, მაგალითისათვის ვიტყვი, რომ ბოლო ერთი თვის განმავლობაში ახალციხეში შემცირებული იქნა 40 სამედიცინო დაწესებულების თანამშრომელი. გაათავისუფლეს ორჯერ მეტი ადმინისტრაციული ორგანოებიდან, კი მესმის ეხლა მე, რომ თვითონ შეიცვალა ხელისუფლება და მინისტრები, დეპარტამენტის თავმჯდომარეები, მისი მოადგილები უნდა იყვნენ ახალი ხელისუფლების მიერ წარდგენილი, მაგრამ როცა საქმე გვაქვს რიგით თანამშრომელთან გამგეობაში, კულტურის თუ საბავშვო ბაღის დაწესებულებაში რიგით თანამშრომელთან, ეს სირცხვილია ყველასი ჩვენი და ამას უნდა მივაქციოთ ყურადღება. მე მაქვს კონკრეტულად მაგალითი, არ მინდა მოვიყვანო, მაგრამ ხდება პოლიტიკური ნიშნით ადამიანების გათავისუფლება და მახსენდება ერთი ასეთი გამოთქმა ჩემი წინაპრების, სანამ პარტიაში არ შევედი თან ბრიგადირად არ დამნიშნეს კოლმეურნეობაში, არ გვინდა ასეთი მიდგომა, ჩვენ საქმეს მივხედოთ, დღეს სოფელს ძალიან უჭირს. ფაქტიურად, ახლა სანამ გამოვიდოდი, მე წავიკითხე სამთავრობო პროგრამა, სადაც კარგად იყო დაწერილი თუ რას ჰპირდება ხელისუფლება, ვთქვათ, გლეხებს სოფელში. იქ ნათლად წერია, რომ დაეხმარება მიწის დამუშავებაში, სათესლე კულტურის შეძენაში და ა.შ. ეს ძალიან კარგია, მივესალმებით ჩვენ როგორც უმცირესობა, მაგრამ მთავარი და გადამწყვეტი ეს არ არის, ჩვენ გვინდა დღესდღეობით შევქმნათ ეკოლოგიურად სუფთა და უხვი პროდუქტი, მაგრამ მინდა მივმართო სოფლის მეურნეობის მინისტრს პირდაპირ თუ ის გვიყურებს, რომ, ბატონო დავით, დღეს საქართველოში გარდა მარცვლეული კულტურებისა შექმნილია უკვე უხვი და ეკოლოგიურად სუფთა პროდუქტი, მაგრამ გასაღება ჭირს ამ პროდუქციის, დღედღეობით სამცხე-ჯავახეთში ათასობით ტონა კარტოფილისა და ბოსტნეულის მოსავალი დევს და შემოედინება მეზობელი სახელმწიფოებიდან გაურკვეველი წარმოშობის პროდუქტი და კონკურენტუნარიანი ჩვენი პროდუქცია კონკურენციას ვერ უწევს ამ პროდუქციას. ერთხელ და სამუდამოდ ყველამ უნდა მივიღოთ ისეთი გადაწყვეტილება, რომ აი უცხოეთიდან, რუსეთიდან საქართველოში არ უნდა შემოდიოდეს ძმარი და ვიეტნამიდან, ვთქვათ, მწნილი და უკარინიდან. დავიჯერო ახლა რუსებს ღვინო დაუძმარდათ და აქეთ ჩვენ გვაწვდიან? ამას არ უნდა დიდი ღონიძიებების გატარება, წინა ხელისუფლების პერიოდში ხდებოდა ხოლმე საბაჟო ტარიფების გამკაცრება ან კიდევ დროებით საზღვრების ჩაკეთვა და ხდებოდა შიდა პროდუქციის სხვადსხვა მოსავლის რეალიზაცია. აი, ეს პრობლემა აწუხებს ხალხს. ყველაფერი რაც კი არსებობს კანონი, სტიქია, უბედურება ყველაფერი გლეხის თავზეა დაწესებული და ამ ვითარებაში მოყვანილი პროდუქცია ფაქტიურად უნდა გაიტანონ და გადაყარონ. დღესდღეობით იგივე მდომარეობაშია კახეთის ყურძენი, ქართლის ვაშლი, აჭარის ციტრუსი თუ იმერეთის მწვანილი და ა.შ. ასეთ დებატებზე უნდა დავხარჯოთ ჩვენ დიდი დრო თუ არა. ახლა პრეზიდენტმა ერთმიშვნელოვნად თქვა, რომ არ აპირებს, ვთქვათ, პოლიტიკური კრიზისის შექმნას და დამთავდა ამაზე საუბარი და ოქტომბერში შევა ეს კანონი ძალაში და ვიხელძღვანელოთ ამ კანონით. მე მინდა კიდევ ვისარგებლო, სტიქია ვახსენეთ და რაღაცა გაუგონარი სტიქია მოხდა, ვინმეს გაგიგიათ, რომ ახალციხეში მოხდა ასეთი სტიქია, დაანგრია ყველაფერი და გაანადგურა და ეს განადგურებული და დანგრეული, მადლობა ღმერთს, რომ ეს სტიქია ცალკეულ სოფლებში იყო და ცალკეულ სოფლებში არ იყო. მინდა ოპერატორებს ვთხოვო, ერთი აჩვენონ თუ ვინმეს თავის ცხოვრების მანძილზე უნახია მსგავსი მასშტაბების სეტყვა ქვეყანაში, მაგრამ ეს ხალხი არის გაჩერებული, გაჩუმებული ზის და ელოდება ჩვენგან, თქვენგან ყველასაგან, რომ, აი, დავჯდეთ, ვისაუბროთ და ეს არ იყოს ფრონტის ხაზი და ერთმანეთს მოვეფეროთ და საქმე გავაკეთოთ, ეს აინტერესებს ხალხს თორემ პოლიტიკური კრიზისი ყველამ იცის, დღეს თქვენ დარწმუნებული ხართ, ჩვენ დარწმუნებული ვართ, რომ ეს პოლიტიკური კრიზისს პრეზიდენტი ვერ შექმნის ხელოვნურად ეს არ მოხდება და ამაზე დროის დაკარგვა და დროის ხარჯვა არ მიმაჩნია სწორად. რა ვიცი, მე მოგიწოდებთ ყველას, გემუდარებით, გთხოვთ თუნდაც რჩევის სახით მიიღეთ, რომ მივხედოთ სოფელს რეგიონებში სამხრეთ ჯავახეთში და მთლიანად საქართველოში და გზა გაუხსნათ ქართულ პროდუქციას როცა შიდა ბაზარზე არა გვაქვს იმის ილუზია, რომ შიდა ბაზარზე, მსოფლიო ბაზარზე ევროპისა და, ვთქვათ, ამერიკის ბაზრებს დაიპყრობს ჩვენი პროდუქცია, მაგრამ შიდა ბაზარზე არ უნდა იყიდებოდეს ისეთი პროდუქტი, რომელიც ჯერ გაურკვეველი წარმოშობის არის და მეორეც ჩვენი უხვი პროდუქცია გადაყრის და გაფუჭების პირას არის. ამიტომაც ასეთი ჩხუბით, ასეთი არ მინდა ვიხმარო ეს სიტყვა, კინკლაობით და ასეთი სიტყვებით ჩვენი სახელმწიფო ვერ აშენდება და ეს მიზანი თუ ვერ იქნება მიღწეული, დააზიანებს მთლიანად სახელმწიფოს და ცალკეულ პარტიებს. გმადლობთ ყურადღებისათვის. თქვენი ბრალია, იმიტომ, რომ შემიშალეთ ხელი რაღაცა ჩხუბით.
თავმჯდომარე. ფრაქცია „ქართული ოცნება-კონსერვატორები“ ბატონი ბუკია. გთხოვთ დავიკავოთ ადგილები პატარა პრობლემაა, მაგრამ მიხედავენ. არ არის პრობლემა დაპირისპირების, არის პრობლემა რაღაცის, დავიკავოთ ადგილები თუ საჭიროა მოვა ექიმი. გამოვაცხადოთ შესვენება, მითხარით მანდედან, საჭიროა შესვენება? არა, კარგით, კი ბატონო, წყალი მიუტანეთ. გისმენთ, ბატონო გიგა.
გ.ბუკია. გმადლობთ. მოგესალმებით უპირველეს ყოვლისა ყველას. წინა გამომსვლელებს მინდა შევეხმიანო. რა თქმა უნდა, ძალიან საინტერესოა ის პრობლემები, რაც ბატონმა ვაჟამ ბრძანა, რაც ბატონებმა ბრძანეს, მაგრამ მინდა კიდევ ერთხელ შეგახსენოთ, კოლეგებო, შევახსენოთ ტელემაყურებელს და მოსხლეობას. დღეს კონკრეტულად ჩვენ ვართ პარლამენტში შეკრებილი ერთი თემის განსახილველად. დებატები არის მოწვეული საკითხზე როგორ უნდა იყოს დღეიდან ქვეყანაში საკონსტიტუციო უფლებამოსილება როგორი უნდა ჰქონდეს პრეზიდენტს. მე მინდა და მქონდა იმედი, რომ მეგონა ის შეცდომა, რომელიც 9 წლის წინა დღევანდელ დღეს „ნაციონალურმა მოძრაობამ“ დაუშვა გამოასწორებდნენ და შეცდომას დანაშაულად არ აქცევდნენ, მაგრამ, სამწუხაროდ, ვხედავ განწყობას დღევანდელი უმცირესობისაგან, რომ მათი ეს შეცდომა კი არა თურმე მიზანდასახულად ჩადებული ბომბი ყოფილა. მიხელი სააკაშვილს იმისათვის, რომ თავისი ძალაუფლებას ოდესმე არანაირი საფრთხე არ შექმნოდა მიიღო გადაწყვეტილება და ჩადო კონსტიტუციაში ისეთი მუხლი, რომელსაც დემოკრატიულ ოდნავ დემოკრატიულობის პრეტენზიის მქონე სახელმწიფოში კონსტიტუციაში მსგავს ვერაფერს ნახავთ. ჩადო იმისათვის, რომ ფიქრობდა რა იცი რა ხდება 9 წლის განმავლობაში მას არ დაჭირებია კონსტიტუციის ამ მუხლის ამოქმედება. არ დასჭირვებია და არავის არ გახსენებია და მე მინდა მეგობრებს შევახსენო, რომ ეს არის ის მიხეილ სააკაშვილი, რომლის მიმართ მოსახლეობას, პარლამენტს თვითონ თქვენ უმცირესობას, რომლის ლიდერიც ოპოზიციაში მყოფი მიხეილ სააკაშვილია, არანაირი ნდონა არ გაგაჩნიათ. არანაირი ნდობა არ გააჩნია მის სიტყვას იმიტომ, რომ მე მისგან ბევრი სიტყვა მომისმენია და ამ სიტყვებიდან 99%-ით თუ მას არ სჭირდებოდა არ შეუსრულებია, მზად არის ნებისმიერ ავანტურაზე წავიდეს იმისათვის, რომ თავისი სკამი, თავისი ძალაუფლება შეინარჩუნოს და დღესაც ახლაც წელავს ამ ავანტურას რატომ გონიათ, რომ ეს ინიციატივა ზოგადად და ეს შემცირება დღეს გახდა აქ პუნქტუალური. თქვენ რა გგონიათ, რომ ყველა ხომ კარგად ვამჩნევთ რას ამბობს მიხეილ სააკაშვილი დასავლეთში გასაგონებლად და ევროპულ ქვენების გასაგონებლათ, ქმნიდა იმ მოჩვენებით სამყაროს თითქოს და „ქართული ოცნების“ მოსვლით დიქტატურა დამყარდა თითქოს და მან დემოკრატიულად ჩაატარა არჩევნები. სხვა რა გზა ჰქონდა მიხეილ სააკაშვილს, სხვა რა გზა გქონდათ თქვენ და ის სხვა რა გზა ჰქონდა დღეს . . . გამოსულ მიხეილ საკაშვილს ჰგონია, რომ ამ მუხლის ამოქმედებით რაღაც ბერკეტს კიდევ შეინარჩუნებს და მზად არის ავანტურისათვის. მზად არის იმისათვის, რომ ქვეყანა დააყენოს იმ საფრთხის წინაშე, რასაც ჰქვია დიქტატურის გაფორმება. მე მინდა მოსახლეობას ავუხსნა ძალიან მარტივ ენაზე რატომ არ უნდა ჰქონდეს მიხეილ სააკაშვილს ის უფლება, რომელიც თუ ამ მუხლს აამოქმედებს, ფაქტიურად, იქნება დიქტატურად აღიარებული და რატომ იქნება, იმიტომ, რომ ერთ კაცს, მიხეილ სააკაშვილს, რომელსაც არანაირი ლეგიმიტაცია მოსახლეობიდან არ გააჩნია, შეუძლია ნებისმიერ დროს დაშალოს მთავრობა, მოვიდეს და თქვას, აი, მე არ მომწონს ის, რომ, ვთქვათ, აი, მე არ მომწონს ის, რომ, ვთქვათ, რომელიღაც მინისტრს სხვა ფერის ჰალსტუხი უკეთია, პირდაპირ ასეა ,რა თქმა უნდა... ვახდენ მაგრამ მიზეზის გარეშე შეუძლია დაშალოს მთავრობა და ვანო მერაბიშვილი, რომელიც მისი პირადი ხერხემალი იყო ან ადეიშვილი, ან სხვა მინისტრები, რომლებიც ზოგი გაქცეული და ზოგი კიდევ საფრთხეს ხედავს, მოიყვანოს გვერდში, შექმნას და დაუნიშნოს ქართველ ხალხს მთავრობად. რატომ? ელემენტარულად, არის გამოსავალი, ჩვენ გეუბნებით და სწორია, „ქართულ ოცნებას“ ეს ცლილება არ სჭირდება. ეს არ სჭირდება არც ბიძინა ივანიშვილს, ეს სჭირდება ქართველ ხალხს და ჩვენ ხშირად ვამბობთ აქ, რომ არ იზავს მიხეილ სააკაშვილი თუ არ იზავს თუ არ აპირებმ მაშინ ამოვიღოთ ეს ჩანაწერი და ყველამ იცით, რომ არის ასეთი ნათქვამი - თუ სცენაზე თოფი ჰკიდია, ის ტყუილია იქ არ ჰკიდია, იმ სცენის დამთავრებამდე ერთხელ მაინც გაისვრის. ჩვენი შეთავაზება არის რა, მოდით, გვინდა, ხომ, რაღაც სხვა პუნქტებზეა საუბარი, არის სხვადასხვა თემებზე განსხვავებული თუ ერთნაირი აზრი და არის შემოთავაზება, მოდი, ამასთან ერთად რეჟიმში ცვლილებები შევიტანოთ. მოდით სცენიდან გავიტანოთ თოფი, ჩვენი შეთავაზებაა, ელემენტარულად, მოსახლეობას ვუთხრათ, რომ ჩამოვხსნათ ეს თოფი, გავიტანოთ გარეთ, დავჯდეთ ნებისმიერ იმ თემაზე, კითხვის ნიშანია სადმე დასავლეთთან დაკავშირებით, ვინმეს რაღაცა ჰგონია, ეჩვენება, დავჯდეთ და მზად ვართ, ნებისმიერი უმრავლესობის წევრი დღეს, ალბათ, ამ გამოსვლაზე იტყვის, რომ მზად ვართ ნებისმიერ თემაზე სასაუბროდ. ბევრი აზრი, რომელსაც გამოხატავს უმცირესობა დღეს უფრო გონივრულია, ვიდრე, სამწუხაროდ, იმ 9 წლის განმავლობაში გამოხატავდა და მზად ვართ დისკუსისათვის და გახსნილობისათვის. ცვლილებას ითხოვს, ბატონებო, და ითხოვდა ვენეციის კომისიის წარმომადგელობა, ბატონი ბუკიკიო იყო ჩამობრძანებული, მან ღიად განაცხადა, არც იმ დროს 2004 წელს, როდესაც ცვლილება იყო შეტანილი საკონსტიტუციო არ უჭერდა მხარს და დღეს ღიად განაცხადა და ამბობს, რომ აუცილებელია იმის გამო, რომ ქვეყანაში იყოს სტაბილური მდგომარეობა, ეს მუხლი იქნას შეცვლილი. ბატონებს ძალიან ხშირად მოჰყავთ აქ ვენიციის კომისიის, თითქოსდა არ ველოდებოდით მოსამართლებთან დაკავშირებით და სხვა მრავალ თემაზე, დღეს რატომ ხართ გაჩუმებული, რატომ არ იზიარებთ ვენეციის კომისიის პრეზიდენტის მოწოდებას? რა, დღეს შეიცალა თქვენი პოზიციები თუ მოგწონთ ის, რასაც ვენეციის კომისია ლაპარაკობს, არ აპირებ განხილვაში შესვლას და დისკუსიაში, რა თქმა უნდა, კარტოფილზე უნდა ილაპარაკოს ბატონმა ვაჟამ და რა თქმა უნდა, ბატონმა კაკომ უნდა ილაპარაკოს იმაზე როგორი საფრთხობელაა ბიძინა ივანიშვილი. რა თქმა უნდა, ბიძინა ივანიშვილი ის საფრთხობელაა, რომელიც 20 წლის განმავლობაში ქვეყანას ჩუმად და მალულად ეხმარებოდა და... ხელფასებს იღებდით საერთოდ „ნაციონალური მოძრაობა“, პოლიციას აფინანსებდა და პროკურატურას, ის არის ბიძინა ივანიშვილი, რომელმაც 3 მილიარდზე მეტი კაცმა, რომ არ იცოდა ისე ქვეყნის ბიუჯეტში ჩადო და პოლიცია დაფინანსა და დღეს ბიძინა ივანიშვილს თქვენ რა თქვენგან უნდა რამე და ზეწოლაზეა კიდევ საუბარი, გამოდიან და ისა, რომ თითქოს ასეთი ზეწოლა იყო. რა თქმა უნდა, ზეწოლა არ იცით, ხალხო, რა არის, თქვენ არ იცით, არ გიგრძვნიათ, უფრო სწორად, რომ თორემ ზეწოლა მაგრად იცით. მე, რომ 2004 წელს პარლამენტში თქვენი წევრი ვიყავი და დავტოვე, იცით რა ზეწოლა იყო?! მეუბნებოდნენ, რომ ჩემი პატარა ბავშვები სკოლაში, რომ დადიოდნენ, რომელ კლასში დადიოდნენ. მეუბნევოდნენ , რომ ჩემ ძმას რას უზავდნენ და ჩემს ოჯახს. აი, ის იყო ზეწოლა. აგერ ზეწოლა იცით რას ნიშნავს 6-7 დეპუტატია ვინც თქვენ ციხეში ჩასვით, ახლა არ მინდა ასე დავიძაბოთ, ძალიან კეთილგანწყობილი ვარ ყველას მიმართ იმიტომ, რომ ჩვენ საერთო სამშობლო გვაქვს და ზეწოლის ისეთ კაი მაგალითს გეტყვით, გუშინ ახლა ბატონმა ლევანმა ბეჟაშვილმა ისე საუბარში ჩემთან დაიჩივლა, რომ გაბრაზებული ვარ, რა მოხდა, მე ვუთხარი, პატრულმა დამაჯარიმაო, გამეცინა, ბიჭო, და უცებ მეც შევშფოთდი და ეს ის ლევანი ბეჟაშვილი არაა ვინც „ოპტომ-ოპტომ“ აჯარიმებდა დეპუტატებს და მე სახლი, კარი, ყველა უძრავ-მოძრავი ქონება გამიყიდა, 200 ათასი ლარით დამაჯარიმა -მეთქი. მაგრამ ამის გამო, მე ლევანთან ვმეგობრობდი ადრე და დღესაც სურვილი მაქვს გავაგრძელო არა მარტო კოლეგობა, მეგობრობა იმიტომ, რომ არავის არ აქვს უფლება ვინმეზე ზეწოლა განახორციელოს და თუ ვინმეზე ზეწოლაა საკუთარი, თქვენი მეგობრისგან, ოჯახის წევრისგან, მე მესმის, რა თქმა უნდა, ზეწოლაა ადამიანზე, რომელსაც, იცი, შეიძლება არ ეთანხმებოდით, მაგრამ აკეთებდით იმას, რასაც მიხეილ სააკაშვილი გაკეთებინებდათ. ჩვენი პროებლემა რა არის, იცით, 9 წლის განმავლობაში, ბატონებო, მინდა ერთი მაგალითი მომიყვანოთ ოპოზიციასთან ერთად თუ მიგიღიათ რომელიმე კანონი, ოპოზიციასთან შეთანხმებულად ერთი კანონი მაინც თუ მიგიღიათ და მე შემიძლია რამოდენიმე კანონი და მით უმეტეს აპარატი დამეთანხმება, რომ უმრავლესობამ და ოპოზიციამ ერთად ძაან ბევრი კანონი მივიღეთ და თქვენ საჭირო ხართ ქვეყნისთვის იმიტომ, რომ გაქვთ გამოცდილება როგორ მართოთ ქვეყანა, მაგრამ თქვენ ცუდად მართავდით და ჩვენ ერთობლივად შეგვიძლია ქვეყანა ვმართოთ და ამას უშლის ერთადერთი კაცი მიხეილ სააკაშვილი თავისი უაზრო ამბიციებით და თქვენ ეს ჩემზე კარგად იცით. არა, მე მინდა ერთ რაღაცაში შევთანხმდეთ და ვთქვათ, გავიტანოთ თოფი ოთახიდან, დავჯდეთ ნებისმიერ თემაზე, აქ არ არის ნერვები ასაშლელი და ერთმანეთზე და კუნთებით ძაან გთხოვთ ნუ დავემუქრებით ერთმანეთს იმიტომ, რომ ყველა ქართველები ვართ, ყველა ფიცხები ვართ და ჩვენ აქ რამე რომ შეგვეშალოს, ბიჭებო, ასე მე მინდა გითხრათ კაცურად, ეს გარეთ ძალიან ცუდად გავა. ნუ მივცემთ უფლებას ჯერ საკუთარ თავს, ნუ მივცემთ უფლებას ნურავის, რომ ეს ჩვენი დაპირისპირება გადავიდეს სხვა ფორმებში და მიიღოს ცუდი შედეგი ქვეყნისათვის პირველ რიგში. ჩვენ ვეუბნევით ჩვენ მოსახლეობას, თქვენ ღირსი ხართ იმისათვის, რომ ბოლო 20 წლის განმავლობაში ჩვენ ხომ ყველა ის ხალხი ვართ, ვინც ეს ბოლო 20-25 წელი ჩვენ ზურგზე გაიარა. მე მართლა მიხარია პარლამენტს, რომ ვუყურებ იმიტომ, რომ ჩვენ გამოცდილი ხალხი ვართ - სამოქალაქო დაპირისპირება,იქამდე ეროვნული მოძრაობა, მერე ეს პრობლემები, შიდა ომი თუ გარე ომი, ყველაფერი გასაგებია, ერთად გადავიტანეთ და ჩვენ გვაქვს იმის უფლება, რომ დავუშვათ, ერთი წამით დავუშვათ, რომ კიდევ რამე უბედურება მოხდეს ამ ქვეყანაში. ჩვენ შეგვიძლია თანაარსებობა, ჩვენ შეგვიძლია კოჰაბიტაცია, მაგრამ უფრო ქართული სიტყვა მომწონს, თანაცხოვრება და ერთად მეგობრობაც კი შეგვიძლია, მაგრამ შეგვიძლია ვისთან იცით? ვინც მხარს არ დაუჭერს დიქტატურას იმიტომ, რომ რა დემოკრატიაზე უნდა ვისაუბრო ვინმესთან თუ ვიცი, რომ ადამიანი მეუბნევა მე დიქტატურას ვუჭერ მხარს. მაშინ რაზე უნდა ვისაუბრო, რა ევროპაზე, რა რუსეთთან ურთიერთობაზე, საერთოდ რაზე უნდა ვისაუბროთ, ვთქვათ, რომ არ უჭერთ ამ მიმართულებას მხარს, მივიღოთ გადაწყვეტილება და კიდევ ვამბობ, ჩვენი ფრაქციის სახელით და უმრავლესობის სახელით მაქვს, ამ თემებზე მქონდა საუბარი და მაქვს ამის უფლება ვთქვა, რომ ჩვენ მზად ვართ ყველა თემაზე, გონივრულ თემაზე თუ იქნება ჩვენს შორის, კრიტიკაზეა საუბარი, სიცრუეზე ნუ ააგებთ, ხალხო, კრიტიკას იმიტომ, რომ, კაკი, რომ გამოხვალ და რომ ამბობ არ მოუხნეს, არც დაუთესეს, არც სასუქი არ მისცესო, შენ ტელევიზორით ამას ეუბნები და იმ ადამიანმა ნახა, რომ თავის სახნავ-სათესი დაუხნეს, დაუთესეს, სასუქსაც მიუტანენ და ეს პროგრამა განხორციელდება და ნუ მაშინ კიდევ უფრო არ დაგიჯერებს სიცრუეზე. ვინ არის უშეცდომო, რა თქმა უნდა, ამ მთავრობასაც ეშლება, ჩვენც შეგვშლია და ყველა ჩვენთაგანს შეიძლება შეეშალოს, მაგრამ ჩვენ თუ ერთი ქვეყანა გვაქვს და ამის ამბიცია გვაქვს, რომ ამ ქვეყნის არამარტო პარლამენტარები ვიყოთ და მე ვეთანხმები ტარიელს, უთხრა, რომ ოჯახი მყავს ჩემს უკანო, რა თქმა უნდა, ოჯახიც გაქვს ტარიელ, მაგრამ ის კი არ ნიშნავს, რომ დღეს ჩვენ აქ ამით ჩვენ ოჯახთან და შვილიშვილებთან როცა ასაკთან ბუხართან ვიქნები იმ დროს უნდა ჰქონდეს საამაყოდ სათქმელი იქ ვიყავი და გავაკეთე ის რაც იყო სწორიო. შეიძლებოდა იყოს საშიშროება და ეს საშიშროებას არ მივეცი ქმედებით აი იმდროს იქნება სწორი, რა თქმა უნდა, ყველა თემაზე კიდევ განვმეორდები, რომელზეც დღეს ვსაუბრობთ და გთხოვთ თითოეულმა, რომელიც გამოხვალთ დააფიქსირეთ თქვენი პოზიცია თემასთან დაკავშირებით, უჭერთ მიხეილ სააკაშვილს, რომ პოტენციურად გახდეს დიქტატორი თუ არ უჭერთ, რა პრობლემაა მე მესმის, რომ ნუ იქნება ზეწოლა. ზეწოლა ვერ იქნება ის თუ ვინმე ან პროკურორი იყო ან გუბერნატორი და რაღაცა დანაშაული მოხდა და ამაზე კითხვა დაგისვეს. ბატონებო, ეს თქვენი ცხოვრება, თქვენი წარსული გაწევთ ზურგზე და ეს არის თქვენი ზეწოლა. თქვენი წარსულია თქვენი ზეწოლა, ჩვენი წარსულია ჩვენი თავისუფლება. მე დღეს ბედნიერი ვარ, რომ სწორად მოვიქეცი იმ დროს 2004 წლის 13 ოქტომბერს ჩემს დაბადების დღეზე დავტოვე “ნაციონალური მოძრაობა”. იმის მერე ზეწოლა ის იყო, მე რა, იცი, დღეს ვარ ამაყი, თავისუფალი ვარ იმიტომ, რომ მართალი ვარ. ცხოვრებაში არ მჭირდება გაზეთის დაკავება ან ძველის გახსენება იმიტომ, რომ ყოველთვის მართალს ვამბობ. ვცდილობ, ყოველ შემთხვევაში, უშეცდომო არა ვარ, არა მაქვს ამის პრეტენზია, მაგრამ კიდევ ერთხელ მინდა გითხრათ, ზეწოლა აი მაშინ ნახეთ, თუ აქ დიქტატურის საფრთხე შეიქმნა, ზეწოლა მაშინ ნახეთ, ბიჭებო. და მეორეჯერ კიდევ რა მინდა გითხრათ, როდესაც სინამდვილეში სხეულით გადაგეფარები, ბობოხიძე, ან სხვა და მერე გამოხვალ და იტყვი, რომ თურმე ამათი მოწყობილი იყო ის თავდასხმა, არ უნდა თქვა იმიტომ, რომ მეორეჯერ, მესამეჯერ შეიძლება მე გავიწიო და მიგიშვა, მაგრამ ამას ჩვენ არასდროს არ ვიზამთ იმიტომ, რომ ჩვენ გვაქვს პასუხისმგებლობა, ჩვენ გვაქვს ვალდებულება ქართველი ხალხის წინაშე. არც ერთ თქვენთაგანზე, მე მზადა ვარ, ფიზიკურად იქნება გვერდში დაგიდგებით, მიუხედავად იმისა, ძალიან ბევრი ადამიანი მეუბნეოდა,- რა გინდოდა მიგეშვაო-, ღვარძლით ვერ ვიცხოვრებთ, ვერ ავაშენებთ ჩვენს ქვეყანას და როგორც იცით ჩვენი ხალხი, ჩვენი ქვეყანა, ჩვენი სამშობლო ღირსია, რომ ბოლო-ბოლო დამშვიდდეს და ეს ჩვენ ხელშია, ხალხო, მივიღოთ გადაწყვეტილება ელემენტარული რაღაცა, „თოფი გავიტანოთ სცენიდან“.
თავმჯდომარე. შემდეგი. ფრაქცია “ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა“ ჩიორა თაქთაქიშვილი, ზურაბ ჯაფარიძე, ნუგზარ წიკლაური 5-5 წუთი გთხოვთ, ქალბატონო ჩიორა თუ ბატონი ჯაფარიძე.
ზ.ჯაფარიძე. მოგესალმებით. ბოლო თითქმის ერთი თვე არის ამ საკითხზე არის საუბარი. რომელიც დღეს არის გამოტანილი. როგორც დებატების საკითხი და ეს უკანასკნელი კვირებია ჩვენ გვესმის უმრავლესობის წარმომადგენლებისგან, რომ ეს საკითხი არის სიკვდილ-სიცოცხლის საკითხი და ამაზე არის დამოკიდებული საქართველოს მომავალი დემოკრატიული განვითარების ბედი. გუშინ პრემიერ მინისტრმა, რომელიც ამავე დროს არის უმრავლესობის ლიდერი, განაცხადა, რომ თურმე ამ საკითხს არ ჰქონია არანაირი მნიშვნელობა, არც პირადად მისთვის, არც უმრავლესობისთვის, საერთოდ არავისთვის და ერთადერთი, ვისთვისაც ეს საკითხი არის მნიშვნელოვანი, არის უმცირესობა და თითოეული უმცირესობის წარმომადგენელი. ამან სპეციალურად მოახდინა, თან ხაზი გაუსვა, ეს იყო მისი იდეა, ამ იდეის რაღაცა ინიცირება იმისათვის, რომ აიძულოს თითოეული უმცირესობის დეპუტატი, რათა მათ დააფიქსირონ საკუთარი პოზიცია ამ საკითხთან მიმართებაში და თითქოს ამ პოზიციების დაფიქსირების შემდეგ გადაწყდება ჩვენი მომავალი პოლიტიკური თუ ისე, ზოგადად, ბედი ჩვენი და ჩვენი შვილების. აქედან გამომდინარე, მე მგონი, ძალიან ცხადი არის უმცირესობის პოზიცია რა არის. ამასთან დაკავშირებით ჩვენმა ლიდერებმა ეს განცხადება არა ერთხელ გააკეთეს, ჩვენ ვთვლით, რომ და ეს არის პასუხი თქვენს კითხვაზე, რომ თქვენ ითხოვთ, რომ ჩვენ დავაფიქსიროთ ჩვენი პოზიცია. ჩვენ ვთქვით, რომ ჩვენთვის ამ საკითხს არანაირი მნიშვნელობა არ აქვს. მეტიც, ჩვენ ვეთანხმებით ბიძინა ივანიშვილს, რომ ამ საკითხს არანაირი მნიშვნელობა არა აქვს არც უმრავლესობისთვის და არც ქვეყნისთვის ზოგადად იმიტომ, პრეზიდენტი არ აპირებს უფლებამოსილების გამოყენებას. მეტიც, რამდენიმე თქვეში ეს საკითხი ისედაც დარეგულირედება, როდესაც ძალაში კონსტიტუციის ახალი რედაქცია. და შესაბამისად ერთადერთი განსხვავება ჩვენს პოზიციასა და პრემიერ-მინისტრის პოზიციას შორის არის ის, რომ ამას ჩვენთვისაც არანაირი მნიშვნელობა არა აქვს უმცირესობისთვის. ჩვენ შემოგთავაზეთ ძალიან კონკრეტული წინადადება და გითხრით, რომ კი, ბატონო, თუ თქვენთვის და კონკრეტულად თქვენი ლიდერისთვის, ბიძინა ივანიშვილისთვის, მას აქვს რაღაც ირაციონალური შიშები და ეს საკითხი არის ესეთ გადამწყვეტი, კი, ბატონო, ჩვენ თანახმა ვართ დაუჭიროთ ამას მხარი. უბრალოდ, ჩვენთვის არსებობს რაღაც ბევრად უფრო მნიშვნელოვანი შიშები, რომელიც არ არის დაკავშირებული ჩვენს პირად შიშებთან, არამედ დაკავშირებული არის ქვეყნის საგარეო პოლიტიკურ ვექტორთან და გითხარით, რომ თუ თქვენ გსურთ, ჩვენ ამას დაგთანხმდებით, ოღონდ სამაგიეროდ თქვენ დააფიქსირეთ, დაგვთანხმდით იმაზე, რომ კონსტიტუციით გამაგრდეს ქვეყნის საგარეო პოლიტიკური კურსი და თქვენ დაიწყეთ ამაზე საუბარი, საგარეო, რაღაც ვაჭრობა და ა.შ. და ეს არ არის აუცილებელი, გუშინ პრემიერ-მინისტრმა განაცხადა იმიტომ, რომ ქართველმა ხალხმა ეს არჩევანი გააკეთა. დიახ, ქაართველმა ხალხმა ეს არჩევანი ნამდვილად გააკეთა და თუ ეს არ არის არანაირი პრობლემა, დავაფიქსიროთ ეს კონსტიტუციაში და ჩვენ თანახმა ვიქნებით, რომ თქვენ ამ თქვენთვის, უფრო სწორად თქვენი ლიდერისთვის ასეთ მნიშვნელოვან საკითხს დავუჭიროთ მხარი. ჩვენ არა ვართ ამისი წინააღმდეგი. თუ რატომ გვაქვს ჩვენ ეს ეჭვები. გვაქვს ეს ეჭვები იმიტომ, რომ შეგიძლიათ ნახოთ ბოლო ინტერვიუ სომხეთში რადიო „თავისუფლების“ ბატონი ივანიშვილის, რა განცხადებები გაკეთა იქ, რომ საქართველომ უნდა მიბაძოს სომხეთს. გარდა ამისა, თვითონ ივანიშვილის განცხადებას რომ თავი დავანებოთ, ამ დარბაზში ზიან ადამიანები, ბატონი გოგი თოფაძე, ხომ, რომელსაც თითქმის ფარქცია აქვს პარლამენტში. მე მახსოვს მისი განცხადებები, რომ „ნატოს, ნატოს ძახილმა დაღუპა ქვეყანა და ჩვენ უნდა წავიდეთ რუსეთისკენ“. მე მახსოვს განცხადება გუბაზ სანიკიძის 2007 წელს, „ნატოს ვინც იძახის, ის არის ქვეყნის მოღალატე და ისეთი იარლიყი უნდა მივაწებოთ“. აქ არის, დარბაზში არ ზის ბატონი კობა დავითაშვილი, ვისაც მთელი ალბომი აქვს გადაღებული სურათების ისეთ საქართველოს დაუძინებელ მტრებთან, როგორიც არის ჟირინოვსკი. აი ამ ყველაფრის გამო და მათ შორის პრემიერ-მინისტრის განცხადების გამო, დიახ, ჩვენ გვაქვს ეს შიშები და გავცვალოთ თუ თქვენ გაქვთ, თქვენ ლიდერს აქვს ... შიში, თანახმა ვართ შევასწოროთ ეს ჩანაწერი და თქვენც დაგვთანხმდით და დაფიქსირდეს საქართველოს საგარეო პოლიტიკური ვექტორი. ეს არის, ჩვენის აზრით, მნიშვნელოვანი საერთოდ გამომდინარე გუშინდელი პრემიერ-მინისტრის განცხადებისგან. მე ეს, ზოგადად, საერთოდ არ მესმის დღეს რატომ გავმართეთ ეს დებატები თუ ამ საკითხს არანაირი მნიშვნელობა არ აქვს არავისთვის და თქვენც და თქვენც ეთანხმებით პრემიერს და თქვენც წუხხართ ჩვენს ბედზე, რაღაც დაუჯერებელია და სასაცილოა, რომ ეს არის უაზრო დროის კარგვა. ჩემი აზრით, ჩვენ უკვე და ეს სამწუხაროა, ყველაზე მთავარი პრობელემა ეს არის, რომ დროს მარტო დღეს კი არ ვკარგავთ, დროს ვკარგავთ ეს გახდა უკვე ტრადიციაა, ხომ, მთელი საშემოდგომო სესია დავუთმეთ იმას, რომ რაღაც ხორკლებს ვითვლიდით პრეზერვატივზე და დღევანდელი ინიციატივა წავიკითხე კიდევ ბატონი გუჯაბიძის და დიდი ალბათობით, მთელ საგაზაფხულო სესიას თუ არა, დიდ დროს დავუთმობთ იმაზე, რომ ვარჩიოთ კინტოს სამოსი არის თუ არა ეროვნული სამოსი თუ ეს რაღაც ვიწრო კულტურული, რაღაც ურბანული კულტურის ნაწილი არის. ამაში თქვენ არ გიხდიან საქართველოს მოქალაქები ფულს და თქვენ საკმაოდ მაღალ ხელფასებს იღებთ აქ რომ მუშაობთ. ამიტომ ჩემი მოწოდება არის თქვენს მიმართ, რომ თავი დაანებეთ დროის უაზრო ფლანგვას. ეს დრო თქვენთვის შეიძლება არ არის ძვირფასი, მაგრამ ძვირფასია ამ მოქალაქეებისთვის და იმუშავეთ, ამაში გიხდიან ხელფასს. დიდი მადლობა.
სხდომის თავმჯდომარეობას აგრძელებს პარლამენტის თავმჯდომარის მოადგილე მ.კობახიძე
ჩ.თაქთაქიშვილი. გმადლობთ, კონსტიტუციური ცვლილებების რეალურ მიზეზზე აქ საუბარი არ არის. ჩვენ ვისმენთ რაღაც გამოგონილ მიზეზებს, რაღაც თოფებთან დაკავშირებით, რომლისაც, ალბათ, თქვენ თვითონაც არ გჯერათ. მაგრამ, სინამდვილეში, არ ვსაუბრობთ თუ რატომ იყო საჭირო ამ კონსტიტუციური ცვლილების მიღება, ეს იყო საჭირო ერთადერთი მიზეზით, რომ თქვენ მოგეხდინათ ზეწოლა „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ დეპუტატებზე და არჩევნების შედეგების უგულებელყოფით მოგეპოვებინათ კონსტიტუციური უმრავლესობა. ეს მუქარა პრემიერ-მინისტრის გუნდმა დიდი მცდელობის მიუხედავად მაინც ვერ შეასრულა, ამის მაგალითია ის, რომ ჩვენ არ ვიხილავთ კონსტიტუციურ ცვლილებას. ეს მარცხი მხოლოდ მას შემდეგ აღიარა მან, რაც ქვეშერმდგომებმა დაშინებით, შანტაჟით, პროკურატურაში დაკითხვებზე დაბარებით, შუაღამისას სახლში შევარდნით და ოჯახის წევრების სამსახურებიდან გათავისუფლებით მას ვერ შეუგროვეს კონსტიტუციური უმრავლესობა. კოლეგებო, ალბათ, ეს ნიშანი უნდა ყოფილიყო თქვენთვის, რომ ბოლოს და ბოლოს უნდა შეეგუოთ, რომ არა გაქვთ, არა გაქვთ კონსტიტუციური უმრავლესობა, რომ ბოლოს და ბოლოს უნდა აღიაროთ და შეეგუოთ იმ ფაქტს, რომ „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობა“ თქვენ არასოდეს არ მოგცემთ იმის უფლებას, რომ შეცვალოთ ჩვენი ქვეყნის საგარეო კურსი და არ მოგცემთ უფლებას მოატყუოთ ქართველი ხალხი, მაგრამ თქვენ მაინც იგივეს აგრძელებთ. აი ეხლაც წამოიძახა ბატონმა გოგიმ, რომ ოპტიმისტები ხართო ანუ, თქვენ მიდასტურებთ, რომ თქვენ აგრძელებთ იმ გაუგონარ ზეწოლას, შანტაჟს და დაჭერების მცდელობებს დეპუტატების მიმართ, რომლითაც გსურთ, რომ კვლავაც მოიპოვოთ ეს კონსტიტუციური უმრავლესობა. წულუკიანის, კბილაშვილის და ხადურის რაზმები სწორედ ამ ბოლო კვირების განმავლობაში გააქტიურდნენ, როდესაც დავინახეთ, რომ მოიგონეს არაერთი აბსურდული ბრალდება, რომლითაც კიდევ დაიბარეს ხალხი პროკურატურაში თუ სხვა უწყებებში. მერს ბრალად სდებენ, როგორ თუ დაასაქმე ადამიანებიო. დაკითხვაზე იბარებენ „ნაციონალური მოძრაობის“ დეპუტატებს, გვარებს აღარ დავასახელებ, სამსახურიდან უშვებენ მათი ოჯახის წევრებს და მინდა გითხრათ, რომ როდესაც ირმა ნადირაშვილის და გაუშვეს ვეტერინარიის დეპარატამეტიდან, მას ძალიან კარგად, ღიად უთხრეს, რომ მათ არ მოსწონთ ირმა ნადირაშვილის მიერ გაკეთებული განცხადებები. გოჩა ლემონჯავას წინააღმდეგ ვერც ერთი აბსურდული, თუნდაც ფინანსური ბრალდება ვერ მოიფიქრეს და საბოლოოდ ახლადდანიშნულმა პროკურორმა, რა თქმა უნდა, ხომ უნდა ჩაებარებინა ანგარიში მისი ხელმძღვანელობისთვის, მას საკუთარი ავტოფარეხის აღება დააბრალა, მერა რა მოხდა, რომ ეს ავტოფარეხი თავის დროზე უკანონოდ ჰქონდა აშენებული. მარიკა ვერულაშვილი, ჩემი კოლეგა, თქვენ ის აიძულეთ დაეტოვებინა „ერთიანი ნაციონალური“ ფრაქცია. მარიკა ვერულაშვილი მინდა მოგახსენოთ, რომ „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ ყოფილ წევრ დეპუტატ მამაკაცებზე უფრო გამბედავი აღმოჩნდა, რომ მან უფრო დიდხანს გაუძლო ამ ზეწოლას, ეს ამ მამაკაცების სირცხვილი არის და მე ძალიან ვწუხვარ ამის გამო. მარიკას ბოლოს მაინც მოუწია არჩევანის გაკეთება ოჯახსა და თავის პოლიტიკურ გუნდს შორის იმიტომ, რომ თქვენ მას ძალიან კონკრეტულად აიძულებდით და ეუბნეოდით, რომ მის მეუღლეს აღარ დაიჭერდით იმ შემთხვევაში, თუკი მარიკა კონსტიტუციურ ცვლილებებს დაუჭერდა მხარს. ძალიან მალე მოვა დრო, როდესაც მარიკა ვერულაშვილმა შეიძლება, რომ თვითონ ძალიან ღიად მოყვეს ამ სამარცხვინო გარიგების დეტალები. მანამდე კი ძალიან მაინტერესებს, ისე, რომელიმე „ქართული ოცნების“ დეპუტატი ქალბატონი მიუგზავნეს ამ მოლაპარაკებების საწარმოებლად მარიკას თუ რომელიმე არაკაცი, იმიტომ, რომ სხვა სიტყვას, ვერ, აი ასეთ შეთავაზებას ქალბატონი დეპუტატისთვის. აქ საერთოდ კონსტიტუციური ცვლილება არაფერ შუაში არ არის, ეს იყო უბრალოდ საბაბი თქვენთვის იმისთვის, რომ მოგეგონებინათ მიზეზი და გამოგეცადათ თქვენი ძალები, შეძლებდით თუ არა დაშინებით, დაჭერით, შანტაჟით, სახლებში შევარდნით, ოჯახის წევრების გათავისუფლებით „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ გადაბირებას და კონსტიტუციური ცვლილების მოპოვებას. თქვენ არ გექნებათ ეს კონსტიტუციური უმრავლესობა, ჩვენ არ მოგცემთ შესაძლებლობას შევცალოთ ჩვენი ქვეყნის განვითარების საგარეო კურსი და ვთქვათ შავზე თეთრი, ამას გპირდებით მეც და მთელი“ ნაციონალური მოძრაობა“. გმადლობთ.
თავმჯდომარე. ნუგზარ წიკლაურს ეძლევა სიტყვა. 5-წუთიანი სიტყვა გამოსვლისთვის.
ნ.წიკლაური. დიდი მადლობა, ქალბატონო სხდომის თავმჯდომარევ. ძვირფასო კოლეგებო, მე მინდა მოგახსენოთ, რომ მეც მხარს ვუჭერ იმ განწყობილებას, რომელიც რამდენიმე ჩვენი კოლეგის გამოსვლაში მოვისმინე, მათ შორის, არ იყვნენ ჩემი პოლიტიკური ძალის წარმომადგენლები, რომ პარლამენტი მართლაც არის ის ადგილი, სადაც ნებისმიერი, თუნდაც ყველაზე მწვავე კრიტიკა უნდა მოვისმინოთ ერთმანეთისაგან, მაგრამ ეს უნდა იყოს თავისუფალი ველი იმისათვის, რომ შეურაცხყოფა ვინმემ მიაყენოს ერთი მეორეს. ამ თვალსაზრისით მე ვარ სოლიდალური თქვენთან. ძალიან კარგია, რომ ასეთი... გამოითქმის, თუმცა მე ვესწრებოდი რამდენიმე განხილვას ამ საკონსტიტუციო ცვლილებების და იქ ვნახეთ, რომ მიუხედავად ჩვენი მცდელობისა, სწორედ არგუმენტები, მოსაზრებები გაგვეცნო ჩვენი, ჩვენი პოზიცია დაგვეფიქსირებინა, მეორე მხრიდან, სამწუხაროდ, მივიღეთ რაღაც სტალინისტების პერფორმანსები, ზოგიერთ შემთხვევაში კვერცხის სროლა, ზეწოლა ადამიანებზე და ეს ყველაფერი, როგორც აქამდე უკვე მოგვახსენეს, მიმდინარეობდა არნახული, არაადამიანური ზეწოლის ფონზე სხვადასხვა ჩვენი ფრაქციის წარმომადგენლების მიმართ. ეს იყო იმიტომ, რომ თქვენ ბრძანდებოდით დარწმუნებული, რომ შედეგი მაინც გექნებოდათ, ეს იყო იმიტომ, რომ ეს რწმენა გქონდათ თქვენ და ამას ღიად ამბობდა თქვენი ლიდერიც, როდესაც ამბობდა, რომ 120 დეპუტატი უკვე მზად არის, რომ ხმა მისცეს ამ ცვლილებებს. როდესაც თქვენი ლიდერი ღიად ამბობდა, რომ 3-4 ადამიანი თავგანწირული თუ ტვინგაცხელებული თუ დარჩა, რომელიც არ მისცემს ამას ხმას, დანარჩენები მისცემენ და ხოლო ეს ადამიანები გაინადგურებენ საკუთარ მომავალს. მაგრამ ახლა თქვენ დაინახეთ, რომ შედეგი არ არის და არ მოხერხდა აი ამ ზეწოლების ფონზე „ნაციონალური მოძრაობის“ გატეხვა. სწორედ ამას მოჰყვა ეხლა უკვე სხვა ტიპის ისტერიკა, რომ ამ რეფორმას არავითარი მნიშვნელობა არა აქვს. ასევე თქვენი ლიდერის ნათქვამი არის და შემდეგ მუქარაც ისევ, რომ თითოეულს ვაიძულებთ პოზიციის დაფიქსირებას, არავითარი იძულება არ მჭირდება, პირიქით, სიამაყით გეტყვით, რომ ვერ შეძელით „ნაციონალური მოძრაობის“ გატეხვა და განადგურება, ვერ შეძელით თავისუფლების დამარცხება და ეს არის ძალიან დიდი იმპულსი ჩვენთვის, რომ გავაგრძელოთ ყოველი ბრძოლა გამარჯვებებისათვის. გასაკვირი არ არის აგრეთვე ის, რომ პოლიტიკური დევნით გართულებს, სულ დაგავიწყდათ რა ვითარება არის ქვეყანაში კრიმინალური თვალსაზრისით, ლამის ყოველდღიურად ჩვენ ვხედავთ იძარცვება ბანკები, სავალუტო ჯიხურები, მაღაზიები, გვესმის მკვლელობების, ნარკომანიის შემთხვევების შესახებ, 3 დღე მიეცით ქურდებს იმისათვის, რომ გამოსულიყვნენ ამ ქვეყანაში და გარწმუნებთ, რომ ეს 3 დღე მათ არ გაუტარებიათ მხოლოდ ახლობლების საფლავებზე გასასვლელად, ან კიდევ ნაცნობ-მეგობრების მოსანახულებლად, ეს 3 დღე სავსებით საკმარისი იყო იმ ქურდული სქემების დასალაგებლად და ამიერიდან უკვე ტელეფონითაც სავსებით შესაძლებელი არის მართვა იმ სისტემის, რომელსაც ყველა საქართველოს პატრიოტი მოქალაქე აქამდე ებრძოდა. ეს ცვლილებები თქვენ გსურთ, რათა მოახდინოთ პოლიტიკური ველის მონოპოლიზაცია და ეს ყველასათვის ცხადია. მოახდინოთ უზურპაცია მთელი პოლიტიკური სისტემის და შეაჩეროთ შემდგომ უკვე ევროპული მისწრაფებები საქართველოსი, მოახდინოთ ბლოკირება თავისუფალ სამყაროსთან ჩვენი კომუნიკაციის და მოახდინოთ აგრეთვე ქართველი პატრიოტების დემორალიზაცია. არც ეს არ გამოგივიდათ, ისევე როგორც არ გამოვივიდათ მანამდე ხალხის დარწმუნება იმაში, რომ ქვეყნის საგარეო პოლიტიკურმა კურსმა უნდა განიცადოს არმენიზაცია, როგორც არ გამოგივიდათ იმაში დარწმუნება, რომ საქართველომ დაიწყო ომი, როგორც გუშინ თქვით, რომ თურმე საქართველოს არ შეჰქონდა ღვინო და საქართველომ გამოუცხადა იქით რუსეთის ემბარგო, არც ეს არ გამოგივიდათ და ვერ მივიღეთ თქვენგან მაინც პასუხი თუ რატომ გამოუშვით რუსეთის ჯაშუშები, რა პოლიტიკური მისწრაფების ადამიანი იყო შკრილნიკოვი, რამდენჯერმე დაისვა აქ ეს შეკითხვა. რა პოლიტიკური მისწრაფების ადამიანი იყო ჩახალიანი, რატომ გამოუშვით ეს ჯაშუშები ციხიდან, რომლებიც საქართველოს ეროვნულ ერთიანობას ებრძოდნენ მთელი ამ წლების განმავლობაში, ვერ გაეცით პასუხი იმას, თუ რატომ გიკრავენ ასე მქუხარე ტაშს რუსულ საუზმეებზე და ვერ გაეცით პასუხი იმას, თუ რატომ ლაპარაკობთ ასე აგდებით ყოველთვის ევროპაზე. სამაგიეროდ ჩვენ გავეცით პასუხი იმას, თუ რატომ გიწოდებენ ამიერიდან კოლექტიურ შკრილნიკოვს და კოლექტიურ ვახაგან ჩახალიანს და რატომ არა აქვს თავისუფალ საქართველოს თქვენთან ერთად მომავალი. დიდი მადლობა. (ტაში).
თავმჯდომარე. თუ შეიძლება, სიმშვიდე თუ შეიძლება. ბატონო გია, თუ შეიძლება სიმშვიდე შევინარჩუნოთ და აქ ვისაუბროთ შემდეგ ტრიბუნასთან. ფრაქცია „ქართული ოცნება-დემოკრატები“, „თავისუფალი დემოკრატები“ ბატონი ირაკლი ჩიქოვანი. 10 წუთი და შემდეგ გია ცაგარეიშვილს 5 წუთი.
ი.ჩიქოვანი. მოგესალმებით. გმადლობთ, ქალბატონო თავმჯდომარევ, ბატონო კოლეგებო, ქალბატონებო. ვუსმენ რა ჩვენს კოლეგებს, რაღაცა სურვილი მაქვს, რომ კვანტრო-ფიზიკაზე ვისაუბრო იმიტომ, რომ ისინი საუბრობენ ყველაფერზე, გარდა იმისა, რაც ჩვენ, რაზეც ჩვენ დღეს გვინდა ვისაუბროთ და მოვაწყოთ პოლიტიკური დებატები. მაგრამ მე ამას არ ვიზამ, შევეცდები ვისაუბრო თემაზე. გასაგებია, რომ წლების განმავლობაში და „ნაციონალური მოძრაობის“ მმართველობის პირობებში კონსტიტუცია ერგებოდა ერთი ადამიანის ნება-სურვილს, მის ... მის ზომას, და მის ოცნებებს, რომელიც სამწუხაროდ ვერ ხდება, მაგრამ მაინც მოახერხეთ ის, რომ დღეს კონსტიტუციაში დევს ისეთი რამ, რომელიც ამ ადამიანს აძლევს საშუალებას, ერთპიროვნულად გადაწყვიტოს, რომ უნდა მართოს ეს ქვეყანა. ვერც ერთი თქვენგანი, რომელიც ამ ტრიბუნასთან გამოვიდა დღეს ან კიდევ ადრე, როდესაც დაიწყო დებატები ამ საკითხთან დაკავშირებით, ვერ ამბობს იმას, რომ ეს ცვლილებები არის არასწორი. არც ერთ თქვენგანს არ გააჩნია არგუმენტი, რომ შემოთავაზებული ცვლილება არ ემსახურება ქვეყანაში ნორმალური კონსტიტუციური მექანიზმების უზრუნველყოფას. არა გაქვთ ელემენტარულად არგუმენტი და დარწმუნებული ვარ იმიტომ არა გაქვთ, თქვენც განათლებული ხალხი ბრძანდებით და კარგად იცით, რომ ეს ასე არ არის და ეს ნამდვილად სწორი ცვლილებაა, რომელიც შემოგთავაზათ თქვენ უმრავლესობამ. მაგრამ სამაგიეროდ მიდის საუბარი იმაზე, რომ ვივაჭროთ. ვივაჭროთ რაზე, ვივაჭროთ იმაზე, თუ თქვენ ეს გინდათ, მაშინ ჩვენ ეს გვინდა. არ შეიძლება, მეგობრებო, ასეთი მიდგომა. სამწუხაროდ ასეთმა მიდგომამ, რომ მხოლოდ პოლიტიკური გარიგებების სახით ვიაროთ, ეს არ არის კოჰაბიტაციის საუკეთესო რეჟიმი, საუკეთესო რეჟიმი იქნება თქვენი მხრიდან, რომ თქვენ აღიაროთ, როდესაც სწორია და მნიშვნელოვანი ეს ცვლილება, თქვენც მიიღოთ ეს გადაწყვეტილება, და, რა თქმა უნდა, საზოგადოება თქვენ ამ გადაწყვეტილებას მოგიწონებთ. მე პატივს ვცემ ყველა იმ წელს, რომელიც ბატონმა ლონდარიძემ გაატარა სამხედრო სამსახურში და მე დიდი პატივით ვეპყრობი ყველა იმ ადამიანს, რომელიც ატარებს ქართული ჯარისკაცის მუნდირს. მაგრამ ნადვილად არ შეიძლება ისეთი მიმართვა, რომ თითქოს ვიღაცა ცდილობს რაღაცნაირად წაშალოს ის ყველაფერი, რაც მას ამ ქვეყნისთვის უკეთებია. ზუსტად იმიტომ, რომ ისეთი ადამიანები არსებობენ, რომ ასეთმა ადამიანებმა თავისუფლად უნდა მიიღონ გადაწყვეტილება. აქ გამოვიდა ზოგიერთი „ნაციონალური მოძრაობის“ წარმომადგენელი და ამბობს იმაზე, რომ თქვენ ვერ მიიღებთ კონსტიტუციურ უმრავლესობას. თქვენ ვერ წაშლით ჩვენი ეკონომიკური და იმის განვითარების გარანტებს. მეგობრებო, მე მინდა გითხრათ და მოგიწოდოთ და რა ვიცი, გთხოვოთ კიდევაც, რომ მისცეს ადამიანებმა თქვენ რიგებში მყოფმა პარტიის წევრებმა, ზოგმა უპარტიომ, ზოგმა მაჟორიტარმა, თავისუფლად თავისი სინდისით მიიღოს ეს გადაწყვეტილება და თქვას არჩევანი, საქართველოში მას სურს თუ არა იყოს დემოკრატიული, მე..თუმცა, ეს ცვლილება არ უნდა უზრუნველყოფს იმას, რომ ქვეყანაში დემოკრატიული კონსტიტუციური რეჟიმი იქნება. კონსტიტუციური რეჟიმის უზრუნველსაყოფად, სწორი რეჟიმის უზრუნველსაყოფად ჩვენ კიდევ ბევრი გვექნება სამუშაო და ეს შემოთავაზებაც ჩვენ შემოგთავაზეთ. მიეცით თქვენს რიგებში მყოფ საზოგადოებას საკუთარი სინდისის წინაშე და საკუთარი თვითშეგრძნებით და საკუთარი შინაგანი რწმენით მიიღოს ეს გადაწყვეტილება. ეს არ არის ის თემა, რომელ თემაზეც შეიძლება გაიღოს პოლიტიკური გამყოფი. ეს არის თემა, რომელიც უზრუნველყოფს იმას, რომ ერთ ადამიანს არ შეუძლია კატასტროფის წინაშე დააყენოს ჩვენი ქვეყანა. თქვენ იმასაც საუბრობთ, რომ 5 თვე, 5-თვეში ეს ყველაფერი მოგვარდება. თუ თქვენ კარგად იცით, რომ ეს მოსაგვარებელია, 5-თვეს რას ველოდებით, გავაკეთოთ ახლავე. ამიტომ მე, საერთო ჯამში, მინდოდა მეჩვენებინა, მესაუბრა იმაზე, რა არგუმენტებიც მე მოვისმინე და შემეძლო დამეკავშირებინა იმასთან თუ რა საკითხსაც დღეს ჩვენ ვიხილავთ, მაგრამ სამწუხაროდ სხვა მეტი არგუმენტი მე არ ვიცი. პრობლემა მდგომარეობს იმაში, რომ თქვენ ცდილობთ ამ გადაწყვეტილებით საკუთარ რიგებში აიძულოთ ადამიანები და ზოგიერთი ვინც აიძულებს, შეიძლება ისიც კი კარგად ხვდება იმას, რომ ეს ცვლილება მხარდასაჭერია და ეს ცვლილება სწორია, ცდილობთ გამოავლინოთ საკუთარი სიძლიერე საქართველოს, ქართული საზოგადოების წინაშე. ეს არ იქნება სიძლიერის გამოვლინება. ეს, პირიქით, იქნება სისუსტის გამოვლინება, სადაც თქვენი პოლიტიკური გუნდი მოიქცევა უპასუხისმგებლოდ. ეს იქნება ელემენტარული უპასუხისმგებლობა, თუ თქვენ არ მისცემთ საშუალებას თქვენ რიგებში მყოფ ადამიანებს, რომლებიც, ალბათ, საკმაოდ ბლომად არიან და საღად აზროვნებენ და ამ ცვლილებას დაუჭერენ მხარს. სხვა თემები, რომელზეც აქ იყო საუბარი. მე მინდოდა ბატონი თავმჯდომარისთვის მიმემართა. აქ არ არის, მაგრამ, უბრალოდ, დარწმუნებით მინდა ვთქვა თუ გაქვთ ამდენი სასაუბრო სოფლის მეურნეობასთან დაკავშირებით, თუ გვაქვს სასაუბრო ჯანდაცვასთან დაკავშირებით, მე მგონია, რომ თქვენ იმის პრობლემა არ შეგქმნიათ აქამდე, მოგემართათ უმრავლესობისთვის და ამაზე ერთად გვეშრომა, ერთად გვემსჯელა და ერთად გვემუშავა იმ ადამიანებს, რომლებსაც ეს კონკრეტული სფეროები აბარიათ. ამიტომ მე მექნება თხოვნა, რამდენადაც მე ვიცი, საკმაოდ გრძელია ჩამონათვალი იმ ადამიანებისა, რომლებიც ჩემს შემდეგ გამოდიან, როგორც უმრავლესობიდან, ასევე უმცირესობიდან, კონცენტრირება მოვახდინოთ იმაზე, რომ ვისაუბროთ იმ საკითხზე, რა საკითხიც ჩვენს, ჩვენის მხრიდან არის განსახილველი და არა იმაზე, რაც ყველაფერი, რაც კი მოგვადგება პირზე. კი, კრიტიკა არის თქვენი ფუნქცია, კრიტიკა არის თქვენი საქმე, ამ უფლებას თქვენ არავინ არ გართმევთ, მაგრამ ძალიან გთხოვთ, ვისაუბროთ ობიექტურად და ვისაუბროთ იმ თემაზე, რაც აუცილებლად უნდა იყოს განხილული დღეს. კიდევ ერთხელ მე მოგმართავთ თითოეულ ადამიანს, თითოეულ, მე მათ შორის არც უმცირესობას გამოვყოფდი და არც უმრავლესობას. მე ვთვლი, რომ წარმოდგენილი ცვლილებები არის ის ცვლილებები, რომელსაც თითოეულმა ჩვენგანმა საკუთარი შინაგანი რწმენით, საკუთარი სინდისის კარნახით უნდა მიიღოს გადაწყვეტილება თუ ასეთ გადაწყვეტილებას, თუ ეს გადაწყვეტილება მისაღები იქნება და ეს არ ვიცი, როცა იქნება მაშინ. დიდი მადლობა ყურადღებისთვის.
თავმჯდომარე. გმადლობთ. ბატონი გიორგი ცაგარეიშვილი, 5 წუთი გეძლევათ მოხსენებისთვის.
გ.ცაგარეიშვილი. მოგესალმებით, კოლეგებო. დღეს ჩვენ სუყველანი ვცდილობდით, ყოველ შემთხვევევაში ვფიქრობდით, რომ აქ ცოტა სხვა, განსხვავებული ფორმატის დებატებს მოვისმენდით. დებატებს საქმეზე, დებატებს იმ საკონსტიტუციო ცვლილებებზე, რაც წარმოდგენილი არის უმრავლესობის მიერ. სამწუხარო არის ის, რომ თქვენგან ვისმენთ აბსოლუტურად განსხვავებულ მოსაზრებებს არა ამ თემაზე, არამედ ყველა სხვა მომიჯნავე თუ ნაკლებად მომიჯნავე საკითხებზე. ჩემი კოლეგები კი ჯიუტად ცდილობენ ყოველ შემთხვევაში ყველა გამომსვლელი ამას აკეთებდა ჩემამდე, რომ ეს დებატები რაღაც ნორმალურ კალაპოტში მოექციათ. მე მინდა მოგმართოთ უმრავლესობის წევრებს, რომ ნუ შეეცდებით ამას, ეს უმადური საქმეა ნამდვილად, გაანებეთ ამას თავი, აქედან არაფერი არ გამოვა, თქვენ რაც არ უნდა ილაპარაკოთ, ბატონები ილაპარაკებენ კომბაინებზე, ტრაქტორებზე, და ასე შემდეგ და ასე შემდეგ. აი ამ თემებზე ისაუბრებენ, თუ თქვენ ამ თემებზე გინდათ საუბარი, არსებობს რამდენიმე მთავრობის წევრი, რამდენიმე მინისტრი, ამ ქვეყანაში თქვენ მოიწვიეთ ეს ადამიანები აქ შეგიძლიათ, მათ შორის, ამ ტრიბუნაზეც მოიწვიოთ და ისინი თქვენ ძალიან დეტალურ ანგარიშს ჩაგაბარებენ იმაზე, რა მოვლენები ხორციელდება სოფლის მეურნეობის სამინისტროში, სესხებთან დაკავშირებით, საბანკო სექტორში, ბიზნესსექტორში, ადამიანის უფლებათა დაცვის კუთხით. უბრალოდ სატირალია, სასაცილო რომ არ იყოს, რომ თქვენ ადამიანები, რომლებიც მთელი თქვენი ცხოვრება, შეგნებული ცხოვრება ამ პოლიტიკაში თქვენ ბელადთან ერთად, დღესაც ამკვიდრებთ მართლაც და ამკვიდრებდით ყოველთვის დიქტატურას, არა კანონის უზენაესობას, არამედ თქვენი გაგებით, თქვენი პიროვნული რაღაცა მრწამსის თუ თქვენი გამოძახილის თუ თქვენი რაღაცა გაურკვეველი მესდიქტატურას ამ ქვეყანაში და ამას აკეთებდით 2003 წლის „ვარდების რევოლუციიდან“ მოყოლილი დღემდე და ამას ცდილობთ დღემდე ამის გაკეთებას. ჩვენ გელაპარაკებით სულ სხვა თემაზე და თქვენ გაურბიხართ ამ თემაზე საუბარს და ეს გასაგებია. თქვენ, რა თქმა უნდა, სხვა გამოსავალი უბრალოდ არა გაქვთ, რაღაცა წარმოსახვაში ხართ ეხლა ჩარჩენილი, რაღაცა ჰაერის წისქვილებს ებრძვით, ამბობთ, რომ აი ეხლა რაღაცა მკვიდრდება აქ, რაღაცა ახალი სახის რაღაცა ტოტალიტარული რეჟიმი, რომელსაც ვქმნით ჩვენ აქ უმრავლესობის წევრები, „ქართული ოცნების“ წევრები. ის გავიწყდებათ, რომ თქვენ იყავით ის პოლიტიკური ძალა, რომელმაც „ვარდების რევოლუციის“ შემდეგ თავზე დაახიეთ საქართველოს კონსტიტუცია ამ ქვეყანას, შეიტანეთ უამრავი გაუაზრებელი ცვლილება ჩვენს კანონში და შემდეგ ამოსდეთ ლაგამი ამ ქვეყანას და სად მიაჭენებდით ამ ქვეყანას და რომელი ჯურღმულისკენ მიაჭენებდით და სად მიაჭენებს დღესაც თავის პოლიტიკურ გუნდს ბატონი მიხეილ სააკაშვილი, დღესაც ეს არც ღმერთმა იცის და არც კაცმა იცის, ამ ქვეყანაში კი, ბატონო, მიბრძანდით სადაც გინდათ, დაირაზმეთ თქვენ ბელადთან ერთად და წაბრძანდით სადაც გინდათ, რომელი ჯურღმულისკენაც გინდათ წაბრძანდით, მაგრამ ქვეყანას ნუ გადაჩეხავთ, ქვეყანას ნუ შეიყვანთ ჩიხში, გააკეთეთ თქვენი არჩევანი, გააკეთეთ თამამი არჩევანი, ჩამოყალიბდით. ზოგიერთი თქვენი კოლეგა უკვე აკეთებს თამამ არჩევანს და ისინი იღებენ ამ გადაწყვეტილებას, მე ვფიქრობ, ეს პროცესი მალე უფრო გაღრმავდება და გაგრძელდება და მე მოგიწოდებთ თქვენ „ქიმერებს“ ნუ ებრძვით იმიტომ, რომ ამ ქვეყანაში ჩვენი სახით თქვენ ვერ შექმნით საშიშროებას, საფრთხეს ვერ შექმნით. საქართველოსთვის საფრთხე თქვენ იყავით და ამ გამოწვევას ქართველმა ხალხმა ძალიან გონივრულად, თამამად, დინჯად უპასუხა 1 ოქტომბერს, როცა თქვენი სისხლიანი ზეობის ხანა დასრულდა, დასრულდა ის უბედურება, რასაც „ნაციონალური მოძრაობა“ ერქვა ამ ქვეყანაში და ის უბედურება ვერასოდეს ვეღარ დაბრუნდება ამ ქვეყანაში, რაც არ უნდა იხათაბალოთ თქვენ და უკაცრავად „იჩალიჩოთ“ ვერ დაბრუნდება, ამას წინ აღუდგება, რა თქმა უნდა, „ქართული ოცნება“, ამას წინ აღუდგება ხალხი, რომელმაც თქვენ პოლიტიკურ მოუსვლელში გაგისტუმრათ და ვინც მიდის პოლიტიკურ მოუსვლელში, ჩვენს სინამდვილეში ის ვერასდროს ვერ ბრუნდება, ბელადების გარშემო შეკოწიწებული პარტიული ჯგუფები იშლება მარტივ მამრავლებად და ეს ბზარები, რომელიც თქვენ ორგანიზმს ეტყობა, ეხლა ფართოვდება, ფართოვდება. მესმის თქვენ ძალიან დიდი ხიფათი გელოდებათ და გონს მოეგეთ და მიიღეთ გონით, გონით კარნახი და არა თვალთმაქცური გადაწყვეტილებები იმიტომ, რომ ამას უკვე არავინ ანგარიშს აღარ გაუწევს ამ ქვეყანაში. ძალიან მალე ეს ცვლილება შემოვა საქართველოს კონსტიტუციაში და არა ზეწოლით, არამედ თქვენი გადაწყვეტილებით, მათ შორის, თქვენთან ერთად, რა თქმა უნდა, ჩვენ, მე ვფიქრობ, მივიღებთ შესაბამის ცვლილებებს საქართველოს კონსტიტუციაში და ერთხელ და სამუდამოდ ის უბედურება, რომელიც თქვენ დაამკვიდრეთ, მათ შორის საკონსტიტუციო დონეზე, ჩაბარდება წარსულს და ქვეყანა იცხოვრებს მართლა დემოკრატიულ წესწყობილებაში, იმ პირობებში, როცა სიტყვის .....(ტაში).
სხდომას თავმჯდომარებს პარლამენტის თავმჯდომარე
ბატონი დ.უსუფაშვილი.
თავმჯდომარე. გმადლობთ. დამოუკიდებელი მაჟორიტარებიდან ფრაქცია 15 წუთით სრულად ისარგებლებთ ბატონო კახა. ანუ თქვენ გამოდიხართ მარტო ფრაქციიდან 15 წუთი.
კ.ოქრიაშვილი. ჩვენ„უპარტიო დამოუკიდებელი მაჟორიტარები“ მხარს ვუჭერთ პრეზიდენტის უფლებამოსილების ლიმიტირების შესახებ საკონსტიტუციო ცვლილებას შემდეგი არგუმენტების საფუძველზე, (ტაში). პირველი, არსებული კანონმდებლობით პრეზიდენტს გააჩნია გადამეტებული უფლებამოსილება, მას შეუძლია გარკვეული პროცედურების შემდეგ ერთპიროვნულად დაითხოვოს საქართველოს მთავრობა და ხალხის მიერ დემოკრატიულად არჩეული პარლამენტი. ერთპიროვნულად დანიშნოს მთავრობა, რაც მიგვაჩნია დემოკრატიის პრინციპების უხეშ დარღვევად. ახალ საპარლამენტო არჩევნებამდე არსებულ მთავრობას უნდა უნარჩუნდებოდეს ძალაუფლება, რადგან ის არის დემოკრატიულად არჩეული პარლამენტის მიერ დამტკიცებული მთავრობა. არ შეიძლება ქვეყნის მთავრობას ამტკიცებდეს ერთი პიროვნება, თუნდაც ეს იყოს პრეზიდენტი, ერთპიროვნული გადაწყვეტილება ყოველთვის არის სუბიექტური და შეიცავს რისკს, რომ ეს გადაწყვეტილება ემსახურება ვიწრო პარტიულ ან ვიწრო ფრაქციულ ინტერესებს და იგნორირებული არის ქვეყნის და საზოგადოების დიდი ნაწილის ინტერესები. მოვლენების ასეთი განვითარების შემთხვევაში ჩვენ შევდივართ პოლიტიკურ კრიზისში, რადგან საქართველოს მოსახლეობას სურს, რომ ქვეყანას მართავდეს მის მიერ დემოკრატიული გზით არჩეული პარლამენტი და მთავრობა და არა პრეზიდენტის მიერ გაუთვლელი, თუნდაც მოკლე ვადით დანიშნული მთავრობა, განვმეორდები, აქ არის უდიდესი რისკი, რომ ეს ქმედება ემსახურება პრეზიდენტის ვიწრო პარტიულ ინტერესებს. მეოთხე. პოლიტიკური კრიზისი შესაძლოა გადაიზარდოს სამოქალაქო დაპირისპირებაში. არ მინდა დავხატო აქ აპოკალიფსური სცენარი, მაგრამ კარგად გვახსოვს 1991 წლის 19 დეკემბერი, როდესაც საქართველოში სამოქალაქო ომი დაიწყო. ომს წინ უსწრებდა მაშინდელი პოლიტიკოსების უპასუხისმგებლო კინკლაობა და ვერავინ ვერავის, არავის არ წარმოედგინა ერთი თვით ადრეც, ომამდე ერთი თვით ადრეც, რომ ერთი თვის შემდეგ საქართველოში ომი დაიწყებოდა, მაშინაც საქართველოში გაზიც იყო, შუქი და ყველაფერი, მაგრამ ერთი თვის შემდეგ ომი დაიწყო. წინ უსწრებდა უბრალო კინკლაობა არავის არ წარმოედგინა, რომ ჩვენ დავანგრევდით ჩვენ ქვეყანას, ამან ყველაფერმა კატასტროფამდე მიგვიყვანა. არავის ვაშინებთ, მაგრამ უახლოესი ისტორიის დავიწყება დანაშაულის ტოლფასია ნებისმიერი პარლამენტარისგან, ყველას უნდა გვახსოვდეს ეს. მე მაშინ თბილისში ვცხოვრობდი, ბევრი თქვენთაგანი თბილისში არ ცხოვრობდა, გაარიდა თავი და იყო საზღვარგარეთ. შემდეგი არგუმენტი, ჩვენი რაიონის მოსახლეობის უმრავლესობა იზიარებს ჩვენს მოსაზრებებს. ფრაქციის ხედვა ამ საკითხთან დაკავშირებით ემთხვევა ვენეციის კომისიის თავმჯდომარის მოსაზრებებს და მრავალ არასამთავრობო ორგანიზაციის დასკვნებს. შემდეგი, საკითხი არავითარ შემთხვევაში არ უნდა იქცეს პოლიტიკური ვაჭრობის საგნად, რადგანაც უაღრესად პრინციპულია. ეს საკითხი პირდაპირ განსაზღვრავს ჩვენი ქვეყნის დემოკრატიზაციის ხარისხს. რაც შეეხება საკითხის მიმართ საქართველოს საგარეო კურსის უცვლელობის შესახებ ინიციატივას, ჩვენ ვფიქრობთ, რომ ეს ჩვენი კურსის, ეს მრავალჯერ არის დაფიქსირებული და ჩვენ შეგვიძლია ეს ყველაფერი გავამაგროთ პარლამენტის დადგენილებით ჩვენი ევროპული კურსის უცვლელობასთან დაკავშირებით. ჩემი აზრით ეს არ უნდა იყოს პოლიტიკური ვაჭრობის საგანი და შესაძლებელია პარლამენტის დადგენილებით გამყარდეს ეს ჩვენი ინიციატივაა. მოვუწოდებ პარლამენტის თითოეულ წევრს, გამოიჩინონ სახელმწიფოებრივი პასუხისმგებლობა და მხარი დაუჭირონ საკონსტიტუციო ცვლილებებს და ერთად დავასრულოთ ძალაუფლებრივი დისბალანსი ხელისუფლების შტოებს შორის. კოლეგებო, ჩვენ გვეძლევა შესანიშნავი საშუალება რეალურად დაიწყოს კოჰაბიტაციის პროცესი. ჩვენ განცხადებაში ჩვენ არ ვეხებით პერსონებს, არ ვეხებით პრეზიდენტს, არ ვეხებით პრემიერ-მინისტრს და არც ერთ პერსონას, ჩვენ არ ვპასუხობთ არავის განცხადებებს, ჩვენ ვთვლით, რომ ჩვენი განცხადება და ჩვენი მიდგომა არის სწორი. დიდი მადლობა. (ტაში).
თავმჯდომარე. გმადლობთ. ფრაქცია „ქართული ოცნება“ 15 წუთს გაიყოფენ ბატონი თამაზ ავდალიანი და ბატონი ზაქარია ქუცნაშვილი. გთხოვთ, ბატონო თამაზ, 5 წუთი ბატონი თამაზი და 10 წუთი ბატონი ზაქარია.
თ.ავდალიანი. კოლეგებო, მოგესალმებით. მესმის დღევანდელი საკითხის მნიშვნელობა და ვუბრუნდები იმას, რომ კონსტიტუცია არის ქვეყნის უმთავრესი კანონი და კონსტიტუცია თვითონ ასახავს პოლიტიკური ძალების გარკვეული თანაფარდობას და ადგენს პოლიტიკური სისტემის მიზნებისა და ფუნქციონირების გარკვეულ წესებს. არის ბალანსი სხვადასხვა ხელისუფლების სხვადასხვა შტოებს შორის. 2004 წლის კონსტიტუციაში ცვლილების შემდეგ შევიდა ეს უზარმაზარი ცვლილება და ერთ პიროვნებას, ვინც გინდა არ იყოს ეს, ანუ, ამ სიტუაციაში კონსტიტუციით განსაზღვრულ პრეზიდენტს მიეცა უფლება, რომ დაშალოს ის მონაპოვარი, რომელმაც, რომელიც ქართველმა ხალხმა მოიპოვა 2012 წლის 1 ოქტომბერს. ანუ, ეძლევა შანსი კონკრეტულ პიროვნებას, რომ მან დააბრუნოს აი ეს ყოველივე უკან, ბნელეთში, უკან დაბრუნება. აქ კოლეგები ლაპარაკობდნენ იმაზე, რომ დაპირებები არ შესრულდა და ამა და ამ კონკრეტულ მაგალითებზე საუბრობდნენ. მე მინდა შევეხო პირველ რიგში იმ დიდ პრობლემას, რაც იყო უდიდესი დანაკარგი, რომ საქართველოში წაიშალა საშუალო ფენა, ანუ, საშუალო ფენა წაიშალა ეს მოხდა იმის მეშვეობით, რომ ბანკები და ეკონომიკის დანგრევის მონოპოლური, მონოპოლიების შექმნით წაიშალა საქართველოში საშუალო ფენა, რომელიც იყო საზოგადოების უდიდესი ნაწილი და დღევანდელ დღეს სამწუხაროდ ეს ფენა არ არის. ამას მოჰყვა ის, რომ გაძვირდა ჯანდაცვა, ჯანდაცვის სახსრები არ გააჩნდა ხალხს, რაც შეეხება განათლებას, განათლება გახდა ხელმიუწვდომელი და ამას, ყველაფერს, კიდევ სოფლის მეურნეობას ანალოგიურად არ შეეწყო ხელი სახელმწიფოს მხრიდან, რამაც გამოიწვია ის, რომ სოფლის მეურნეობაში დაიცალა ხალხი და წავიდა და დაიცალა სოფელი. ამის გარდა ყველას ავიწყდება, რომ მილიონნახევარი ჩვენი მოქალაქე არის ემიგრაციაში და ამავდროულად ისეთი კანონებია შექმნილი, რომ სხვადასხვა ქვეყნის წარმომადგენელი შემოდის საქართველოში და ღებულობს მოქალაქეობას, თითქოს არაფერი არ არსებობს და ძალიან დიდი ტენდენციაა და ე.ი. კატასტროფული მდგომარეობაა და ამ თემაზეც არის შესასრულებელი, მაგრამ მე ისეც და ისევ მინდა დავუბრუნდე იმ ფაქტს, რომ საქართველოს კონსტიტუციაში არის გაწერილი ისეთი მუხლები, როგორიც არის მე-18 მუხლი ადამიანის თავისუფლების ხელშეუხებლობა, ხელშეუვალობა და ადამიანის უფლებები ხელშეუვალია. პირადი ცხოვრების ხელშეუხებლობა, საკუთრების უფლება, სიტყვის თავისუფლება, შეკრების თავისუფლება, აი ზუსტად ამის ამ, ეს უფლებები არის გარანტირებული არის კონსტიტუციით და წინა ხელისუფლებამ ეს ყოველივე წაართვა ქართველ ხალხს და ჩვენ ამის შედეგი ვნახეთ საქართველოს ციხეებში. გარეთ რომ ნახოთ აი ეს ყველაფერი, ეს ადამიანის უფლებები იქნა გათელილი ფეხქვეშ და ეს ყოველდღე მატულობს და მატულობს, აქ არის საუბარი, რომ თითქოსდა იბარებენ ვიღაც-ვიღაცეებს, მაგრამ ვის კი, ვისაც კი მიუძღვის ბრალი ამ ქმედების განხორციელებაში, ყველამ უნდა აგოს პასუხი, ვინც გინდა იყოს ის, და ვიღაც, რა თანამდებობაზეც არ უნდა იყოს ის. და ეს არის სამართლიანობის პრინციპი და ეს მთელი ხალხი არის ამის მომხრე ჩვენი ამომრჩეველი, ჩვენი მოსახლეობა, მარტო ჩვენ ამომრჩეველზე არ არის, ჩვენ ვართ ერთი, პარლამენტი არის ხალხის არჩეული და თავისთავად ჩვენ აქ უნდა ვიყოთ კორექტულები, უნდა ვიყოთ, გავიზიაროთ ერთმანეთის აზრი და ლოგიკურ დასკვნამდე უნდა მივიდეთ და სამართლიანობის განცდა უნდა გაუჩნდეს ხალხს, რომ მოვიდა ის ხელისუფლება, რომელიც შეასრულებს თავის დანაპირებს. ჩვენ, ის მემკვიდრეობა, რაც ჩვენ შეგვხვდა, ჩვენ რაც დაგვხვდა, ამასთან მიმართებაში დღევანდელ დღეს 4 თვე გავიდა და ძალიან ბევრი რამ გაკეთდა, ძალიან უშუალოდ. ხალხმა იგრძნო თავისუფლება პირველ რიგში, თავისუფლება და დანარჩენი ყველაფერი მოყვება და მე იმედი მაქვს, რომ გაგებით მოეკიდება ყველა ამას და ის, რაც არ ჰქონდა უფლება, რომ წაერთვა უფლება კონსტიტუციური, აი ის მუხლები, რაც ჩამოვთვალე, წაერთვა და იმის გარანტია, რომ ხვალე არ დაიშლება ეს ყველაფერი და არ დაგვემსხვრევა თავზე, ამის გარანტიას ვერავინ ვერ მოგვცემს, ამიტომ უნდა შევცვალოთ ეს ცვლილება აუცილებელია და საჭიროა სახელმწიფოს .....
თავმჯდომარე. გმადლობთ. ბატონი ზაქარია ქუცნაშვილი 10 წუთი.
ზ.ქუცნაშვილი. ბატონო თავმჯდომარევ, პატივცემულო კოლეგებო.
თავმჯდომარე.მოვუსმინოთ.
ზ.ქუცნაშვილი. ცვლილებებით ჩვენ საქართველოს ხალხს ვუბრუნებთ წართმეულ უფლებას, რომ მხოლოდ მისი თანხმობით განხორციელდეს სახელმწიფო ხელისუფლება. ამ ცვლილებებით ჩვენ ვიცავთ დემოკრატიას, ანუ ხალხის მართველობას. ამ ცვლილებებით ჩვენ პარლამენტში ვქმნით თანამშრომლობის ასპარეზს, რა უფლება წაართვეს ხალხს 9 წლის წინ და რისი დაბრუნება გვსურს. მოგეხსენებათ ხელისუფლება ხორციელდება სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოების მიერ, სადაც ხელისუფლების ორი განშტოება - პარლამენტი და მთავრობა, პოლიტიკური, ხოლო სასამართლო პროფესიული ნიშნით იქმნება. ხელისუფლების ყველა განშტოების წარმოშობის წყარო ხალხია. ხალხი კი ძალაუფლებას თავის წარმომადგენლების მეშვეობით ახორციელებს. აგრეთვე რეფერენდუმის გზით და უშუალო დემოკრატიის სხვა ფორმების გამოყენებით. წარმომადგენლების ანუ თითოეული პარლამენტარის როლი ხალხის ძალაუფლების განხორციელების საქმეში არის განმსაზღვრელი ფაქტორი. ხალხის ძალაუფლება არჩევნების და რეფერენდუმის იქით დეპუტატის, ანუ თქვენსა და ჩვენს ნებაში მჟღავნდება. თუ ვთანხმდებით ამ ბანალურ ჭეშმარიტებაზე, რომ არ არსებობს კანონიერი ხელისუფლება ხალხის წარმომადგენლობის თანხმობის გარეშე და ისმის შეკითხვა რა უფლება წაართვეს ხალხს 9 წლის წინ და რის დაბრუნება სურს „ქართულ ოცნებას“ ხალხისათვის. ხალხს ჰქონდა უფლება, რომ მხოლოდ მისი წარმომადგენლების თანხმობის შემთხვევაში შექმნილიყო საქართველოს მთავრობა. 2004 წლის ცვლილებებით პრეზიდენტს მიეცა უფლება იმ შემთხვევაში თუ პარლამენტი ზედიზედ სამჯერ არ მისცემს თანხმობას მის მიერ წარმოდგენილი მთავრობის შემადგენლობას და პროგრამას, საქართველოს მთავრობა დაარქვას და აღმასრულებელი ხელისუფლება გადასცეს იმ ადამიანების ჯგუფს, ვისაც ხალხის წარმომადგენლების, ანუ პარლამენტის თანხმობა არ მიუღია, ანუ პრეზიდენტმა ხალხს წაართვა უფლება, რომ მხოლოდ მის თანხმობაზე იყოს დამოკიდებული, თუ ვის ერქმევა საქართველოს მთავრობა და ვის ეპყრობა ხელთ საქართველოს აღმასრულებელი ხელისუფლება. ჩვენ ხალხისათვის ამ უფლების დაბრუნება გვსურს. სხვა შემთხვევაში კონსტიტუციური პრინციპი, რომ ხალხი ძალაუფლებას წარმომადგენლების მეშვეობით ახორციელებს, აზრს კარგავს. პრეზიდენტს შეუძლია ხალხის მთავრობის გადაყენებით და ჯიბის მთავრობის სამჯერ წარმოდგენით მარტივად შექმნას ის ვითარება, რაც მას ხალხის გვერდის ავლით აღმასრულებელი ხელისუფლების მიტაცების საშუალებას მისცემს. ჩვენ არ ვუზღუდავთ პრეზიდენტს მთავრობის დათხოვნის უფლებას, 73-ე მუხლი უცვლელია. აქ გაისმოდა საუბარი მთავრობის დათხოვნის გეშინიათო, არა, ჩვენ ამ უფლებას ვტოვებთ, პრეზიდენტს დღესაც აქვს უფლება ჩვენი ცვლილებების მიხედვით, რომ დაითხოვოს მთავრობა. თუნდაც საკუთარი ინიციატივით ყოველგვარი კონსტიტუციური საფუძვლის გარეშე. მაგრამ კანონიერი მთავრობის დათხოვნა სტიმულირებული არ უნდა იყოს ჯიბის მთავრობის მიღების სურვილით. ამიტომაც მიგვაჩნია, რომ ეს არის ძალიან საშიში ქვეყნისათვის. როგორ იქნა კონსტიტუციური ცვლილებები მიღებული, ძალიან მნიშვნელოვანია გავიხსენოთ, თავად როგორ იქნა ეს ცვლილებები მიღებული 2004 წელს. კონსტიტუციური ცვლილებები პარლამენტში შემოტანილი იქნა, შემოტანილი იყო ბატონი ვალერი ხაბურძანიას ავტორობით, ხელში მიჭირავს ეს დოკუმენტი, ეს მოხდა 2001 წელს, 2004 წლის 5 იანვრის საპრეზიდენტო არჩევნების შემდეგ ქვეყანაში შექმნილი ძალიან მყიფე პოლიტიკური კავშირის გამო, რაც არსებობდა ზურაბ ჟვანიას და მიხეილ სააკაშვილის გუნდებს შორის წარმოიშვა პოლიტიკური კონიუნქტურა, რომ მიეღოთ ისეთი უფლება, რომლის მიხედვითაც 2004 წლის 28 მარტის საპარლამენტო არჩევნების შედეგებზე არ იქნებოდა დამოკიდებული მთავრობის შემადგენლობის დამტკიცება. შეგახსენებთ, ეს ყველაფერი ხდება თებერვალში, ხოლო საპარლამენტო არჩევნები დანიშნულია 2004 წლის 28 მარტს. ხალხის ზურგს უკან შემუშავდა სააკაშვილის კანონპროექტი. საპარლამენტო არჩევნების კამპანია გაგრძელდა იმით, რომ არც ხაბურძანიას და არც სააკაშვილის პროექტი საყოველთაო განხილვას არ დაქვემდებარებია. საქართველოს არც ერთ რეგიონში არ ჩატარებულა მისი მოსმენა. აქაო და მან აქ გააკეთა ინფორმაცია, თუ რამდენ რეგიონში ვიყავით, რამდენი მოსმენა ჩავატარეთ საყოველთაო განხილვის ფორმატში. უფრო მეტიც, ძალაუფლების მიტაცების მიზნით ძველი მე-5 მოწვევის პარლამენტს მოსთხოვეს მისი მიღება. პარლამენტში მოიყვანეს და ხმა მიაცემინეს იმ ხალხს, ვისაც უკვე ეკავა პარლამენტის წევრის სტატუსთან შეუთავსებელი თანამდებობა. ესენი იყვნენ: ბატონი ლადო ჭიპაშვილი, ვისაც 2003 წლის 16 დეკემბრიდან უკვე ეკავა სოციალური უზრუნველყოფის ერთიანი სახელმწიფო ფონდის დირექტორის თანამდებობა, აი აქ მიჭირავს მტკიცებულება ხელში. რომან დალაქიშვილი, ვისაც 2003 წლის 16 დეკემბრიდან ეკავა საავტომობილო გზების სახელმწიფო დეპარტამენტის თავმჯდომარის პოსტი. ავთანდილ თევზაძე, რომელსაც 22 ოქტომბრიდან დაკავებული ჰქონდა ფინანსთა სამინისტროს საგამოძიებო დეპარტამენტის საგამოძიებო სამმართველოს უფროსის მოადგილის თანამდებობა. თავად ვანო მერაბიშვილი, რომელსაც 2004 წლის 26 იანვრიდან დანიშნული იყო საქართველოს უშიშროების საბჭოს მდივნად. ამრიგად, როგორც შინაარსობრივი, ისე პროცედურული თვალსაზრისით ადგილი ჰქონდა ხალხის ძალაუფლების მიტაცებას მე-5 მოწვევის პარლამენტის იძულების და კონსტიტუციური პროცედურების უხეში დარღვევის გზით. ცვლილებებით ჩვენ საქართველოს ხალხს ვუბრუნებთ წართმეულ უფლებას, ვიცავთ დემოკრატიას და როგორც თავში მე ვთქვი, ვქმნით ასპარეზს თანამშრომლობისათვის. ძალიან გაღიზიანდნენ ჩვენი კოლეგები იმის თაობაზე, რომ რატომ გვთხოვთ ამ კანონპროექტის მხარდაჭერას, რატომ გვთხოვთ ამ კანონპროეექტის მხარდაჭერას, თუმცა აქ კარგად ისაუბრეს ჩემმა კოლეგებმა იმის შესახებ, რომ არგუმენტი რატომ არ შეიძლება დაუჭირო ამ კანონპროექტს მხარი არ არსებობს. და მხოლოდ მოსაზრება, შიშველი მოსაზრებაა ძალაში, რომ პრეზიდენტი არ გამოიყენებს ამ უფლებას. ჩვენ შეიძლება ვთქვათ, ბატონებო, რომ უფლებრივ ნაწილში პრეზიდენტი დიქტატორია. დღეს უფლებრივ ნაწილში პრეზიდენტი დიქტატორია. ეს ქმედება გადაიზრდება დიქტატორულ ქმედებაში თუ არა, ეს უფლება გადაიზრდება ქმედებაში თუ არა, ეს არავინ არ ვიცით. შესაბამისად, ჩვენი ამოცანა მდგომარეობს იმაში, რომ როგორც შევძელით სამთვიანი მუშაობის შედეგად, რომ დაგვერწმუნებინეთ თქვენ, გაგვეხსნა სასამართლოს კარები და 9 წელი გამოკეტილი სასამართლოს დარბაზები გამხდარიყო საჯარო და ღია ჩვენი მოქალაქეებისათვის, ასევე ჩვენ გვინდა თანამშრომლობის ასპარეზი თქვენთან. რატომ? იმის გამო, რომ ჩვენ მივიჩნევთ, რომ საპარლამენტო უმცირესობაში შემავალ დეპუტაციაში არიან ადამიანები ძალიან ბევრი, ვისაც არა აქვთ კრიმინალური წარსული. ვისაც არ ჩაუდენია ისეთი ქმედება, რომელიც შეიძლება დანაშაულის ნიშნებს ატარებდეს. ვინც არ არის ეჭვმიტანილი ადამიანის ქონებების დაჭერაში, წართმევაში, ადამიანების დაპატიმრებების შეკვეთაში, მოსამართლეებზე ზეწოლაში, არიან თქვენს რიგებში ძალიან ბევრი ასეთი ადამიანი. შესაბამისად, ჩვენ გვინდა თანამშრომლობის ასპარეზი იმის გამო, რომ საქართველო ყველას სამშობლოა. ეს ქვეყანა ყველას ეკუთვნის. შესაბამისად ის, რომ 5 მოწვევის პარლამენტი აიძულეს მიეღოთ დიქტატორული ცვლილებები, ეს სულაც არ უხსნის პასუხისმგებლობას მე-8 მოწვევის პარლამენტის წევრს, რომ გაასწოროს წინა პარლამენტის შეცდომა, რომელიც მიღებული იყო აი ასეთი უხეში დარღვევების გზით. ასე, რომ ხელის გადაგრეხვას არავინ არავისთვის არ აპირებს. ბატონმა ბიძინა ივანიშვილმა თქვა, რომ ეს ის თემაა, რომელიც ვაჭრობას არ ექვემდებარება. საქართველოს პარლამენტის ცხოვრებაში ყველა შეჩვეული იყო იმას, რომ მნიშვნელოვანი პოლიტიკური გადაწყვეტილების წინ დგებოდა მნიშვნელოვანი პოლიტიკური გარიგებები. დღეს ის შემთხვევაა, როცა გარიგება არ დგება. რატომ? თუ გარიგების საფუძველი არ შეიძლება იყოს სხვა რამ, გარდა სიმართლე და სამართლიანობაა. სიმართლე და სამართლიანობა კი არ იძლევა საშუალებას იმისას, რომ შევთანხმდეთ რაღაც სხვა პირობაზე. მე ამას მოგცემ, შენ ეს მომეცი. ხოლო რაც შეეხება იმას, ოჯახის წევრთა მიმართებაში რა მდგომარეობაში აღმოვჩნდებით თუ პრეზიდენტი ამ უფლებას გამოიყენებს, და როგორც გაშანტაჟებენ ბევრ თქვენთაგანს, წავალ მე და დავითხოვ პარლამენტსაც. ამ შემთხვევაში მაშინ უკვე მოგვიწევს ოჯახის წევრთა პასუხისმგებლობა. მოგვიწევს იმის გამო, რაც ბატონმა ოქრიაშვილმა ახსენა აქ, რაც ერთხელ უკვე მოხდა ჩვენი სამშობლოს ისტორიაში, სამოქალაქო დაპირისპირება, ამიტომაც ჩვენი ვალია ყველას ერთად შევქმნათ თანამშრომლობის ასპარეზი, ხალხს დავუბრუნოთ წართმეული უფლება და დავიწყოთ თანამშრომლობა იმის გამო, რომ ავაშენოთ ბევრად უკეთესი ქვეყანა, ვიდრე ჩვენ დღეს გვაქვს. და ამ ნაწილში მე იმედს გამოვთქვამ, როგორც შევძელი თქვენი დარწმუნება, რომ ხმა მიგეცათ გამჭვირვალე სამართლიანი სასამართლო პროცედურებისადმი, ასევე შევძლებ დარწმუნებას 100-ზე მეტი ჩვენი კოლეგის იმის შესახებ, რომ ხმა მისცეს ხალხისთვის წართმეული უფლების დაბრუნებას და დემოკრატიის აღდგენას. იმედი მაქვს მხარდაჭერის და დარწმუნებული ვარ ამაში, რომ ჩვენ შევძლებთ 20-25 დეპუტატის გარდა, ყველა ადამიანის დარწმუნებას იმაში, რომ ეს ცვლილებები ქვეყანას სჭირდება. გმადლობთ. (ტაში).
თავმჯდომარე. ბატონი ზურაბ აბაშიძე, ვიცე-სპიკერების კვოტით, შემდეგ ბატონი მურმან დუმბაძე, და ზვიად ძიძიგური. 10-10 წუთი. ბარათი, ზაქარია.
ზ.აბაშიძე. გმადლობთ ბატონო თავმჯდომარევ, კოლეგებო. მე ვფიქრობ, რომ საკითხი ძალიან მარტივად დგას, უბრალოდ აქ მცდელობა არის იმისა, რომ ჩვენმა კოლეგებმა უმცირესობიდან, ოპოზიციიდან, „ნაციონალური მოძრაობიდან“ საკითხს თავი აარიდონ და სხვა მიმართულებით წაიყვანონ. ეს თავიდანვე ჩანდა, როდესაც ჩვენ თვითონ დადგენილებისთვის უნდა გვეყარა კენჭი, მაშინათვე ჩანდა, რომ გაიწელა დრო იმისათვის, რომ ეს თემა ყოფილიყო აცილებული, მაგრამ ნუ ასე არ გამოდის, ბუნებრივია, იმიტომ, რომ იმ საკითხებზე, რომელზეც ჩვენ დღეს გვიწევს დებატების გამართვა, ძალიან მნიშვნელოვანია ჩვენი ქვეყნისთვის, ჩვენი ხალხისთვის და მე არა მგონია, რომ თქვენი ასეთი დამოკიდებულება ამ საკითხისადმი რაიმეს გმატებდეთ მორალურად, ან ელექტორატულად, ან მოკლე ვადაში, ან გრძელ ვადაში. ამაში ნამდვილად ეჭვი მეპარება. ეხლა მცდელობა იმისა, რომ თქვენ წარმოაჩინოთ თემა სხვა მიმართულებით, რომ რა ხდება სოფლის მეურნეობაში, რა ხდება ენერგეტიკაში და ასე შემდეგ, არანაირი პრობლემა არ არის, გულწრფელად გეუბნებით, როცა თქვენ გექნებათ ამის სურვილი, ნებისმიერ თემაზე შეგვიძლია ჩვენ დავნიშნოთ დებატები არსებული პროცედურებით და ვიმსჯელოთ, მათ შორის მთავრობის მონაწილეების წარმომადგენლობითაც თავისთავად და ვიმსჯელოთ იმაზე, თუ როგორ იკლებს ფასები ელექტროენერგიის გადასახადზე, საწვავზე, ფარმაცევტულ პროდუქციაზე, როგორ ვითარდება სოფლის მეურნეობა ქვეყანაში, როგორ მიდის სახელმწიფო წინ, როგორ იზრდება პენსიები, როგორ იზრდება სოციალური დახმარებები და ასე შემდეგ. ამიტომ ამის პრობლემა ნამდვილად არ არის ჩვენი მხრიდან. მე მგონი, თქვენ გაქვთ ამავდროულად ამასთან პრობლემა ნუ ამ საკითხებზეც არა ხართ, ალბათ, დებატებისთვის მზად იმიტომ, რომ მე ვფიქრობ, რომ უნდა გიხაროდეთ, როდესაც ქვეყანა წინ მიდის, და სახელმწიფო ვითარდება, მაგრამ სამწუხაროდ ამას თქვენ ვერ გამჩნევთ ჩვენ. რაც შეეხება კონკრეტულ თემას, რაზეც შევიკრიბეთ და რაზეც ვცდილობთ, რომ ვიდებატოთ, ნამდვილად კიდევ ერთხელ მინდა აღვნიშნო, რომ თემა არ არის არანაირი სირთულეს არ წარმოადგენს ის, რომ შეიცვალოს კონსტიტუციაში ის, რაზეც ჩვენ ვსაუბრობთ. პირიქით, არაერთხელ აღინიშნა აქ და კიდევ ერთხელ მინდა აღვნიშნო მეც, რომ ეს სჭირდება სახელმწიფოს. ეს სჭირდება ქვეყანას, ეს სჭირდება თითოეულ მოქალაქეს, რომელიც ასე ელოდება თვით ამ ცვლილებას იმიტომ, რომ ჩვენ ძალიან ბევრი ჩვენი თანამოქალაქე გვიყურებს და ელოდება ამ გადაწყვეტილებას, რომ ჩვენ მივიღებთ კონსტიტუციურ ცვლილებას, რომელიც კიდევ ერთხელ მინდა აღვნიშნო არ სჭირდება არც „ქართულ ოცნებას“, არც მასში შემავალ კოალიციაში შემავალ არც ერთ პარტიას, არც გარეთ მყოფ პოლიტიკურ ძალებს და ეს კიდევ ერთხელ მინდა აღვნიშნო და სჭირდება სახელმწიფოს. მაგრამ, სამწუხაროდ, ვერ ვხედავთ ჩვენ ამ დამოკიდებულებას და ძალიან ცუდია, მე ვფიქრობ, რომ, ალბათ, კიდევ რაღაცა დრო სჭირდება ამას, რომ თქვენ ამ მიმართულებით გამოიღვიძოთ, უნდა დაფიქრდეთ, და ვიმსჯელოთ იმიტომ, რომ აქ ის, ჩვენ ვსაუბრობდით დიქტატურაზე, და ამავდროულად მინდა ვთქვა, რომ აქ სახელმწიფო გადატრიალების ელემენტებია თავისთავად იმიტომ, რომ როდესაც სააკაშვილი გამობრძანდა და თქვა, რომ ის არის ოპოზიციაში და ის არის ოპოზიციის ლიდერი, მაშინ მას რატომ უნდა ჰქონდეს ეს ფუნქცია. თვითონ ლოგიკურად ვიმსჯელოთ, აბა, ოპოზიციაში მყოფ პრეზიდენტს, რომელიც თვითონ აღიარებს იმას, რომ არის ოპოზიციაში, რატომ უნდა ჰქონდეს ასეთი უფლებები. სრულიად მიუღებელია და წარმოუდგენელი, რომ თუ ის არის ოპოზიციაში, მაშინ ოპოზიციაში იყავით, ბატონებო, და თქვენი საქმე აკეთეთ. და შემდგომში უკვე როგორ ავირჩევთ იმ პრეზიდენტს, მე ძალიან ეჭვი მეპარება, რომ ის მომავალი პრეზინდეტი ასევე ოპოზიციიდან იყოს, მაგრამ მას არა აქვს ის ფუნქციები, რაც აქვს დღეს არსებულ მოქმედ პრეზიდენტს, რომელსაც შეიძლება იმაზეც ვიდავოთ, რომ რატომ არის დღეს ის პრეზიდენტი იმ ვადებიდან გამომდინარე, რომელიც არის. მაგრამ ნუ ეს სხვა პასუხისმგებლობის საკითხებია, სხვა თემაა და რა თქმა უნდა, ჩვენ ამისთვისაც მზადა ვართ, რომ ვიმსჯელოთ, ვისაუბროთ, განვიხილოთ, ჩემო ძვირფასებო, და მივიდეთ დასკვნებამდე იმისათვის, რომ რა სჭირდება საქართველოს, რა სჭირდება ქვეყანას და რატომ უნდა მიდიოდეს საქართველო წინ. და ასევე ჩემთვის პირადად, როგორც რიგითი დეპუტატისთვის მიუღებელია, რომ რაიმე თემაზე მიმდინარებდეს ვაჭრობა, ან მცდელობა იყოს იმისა, რომ ეს გაკეთდება რაღაცის სანაცვლოდ, ან ამას არ გავაკეთებთ თუ ასე არ იქნება. ეს არ არის სწორი, მე არა მგონია, რომ ეს სწორი იყოს, და უბრალოდ ეს პრაქტიკა, სამწუხაროდ, დამკვიდრდა პარლამენტში და ძალიან მანკიერია, რა თქმა უნდა, ჩვენ შეგვიძლია კიდევ ერთხელ მივუბრუნდეთ თემებს, სერიოზულად განვიხილოთ, ვიმსჯელოთ, გამოიკვეთოს თქვენი მოსაზრებებიც, მაგრამ, სამწუხაროდ, თქვენ აქ აღინიშნა კიდევაც, და აარიდეთ თავი ამ საკონსტიტუციო კომისიაში მუშაობას, თითქოს არ იყო თქვენთვის უსაფრთხო გარემო ამისათვის, მაგრამ დღეს ჩვენ შემოგთავაზეთ ის უსაფრთხო გარემო, რომელშიც ვართ, მე მგონი, და არავის არ ემუქრება არაფერი, აქაც ვერ გავიგე თქვენი მხრიდან რისთვის ხართ მზად, რისთვის ხართ მზად, რომ ქვეყანა წავიდეს სწორი მიმართულებით, რომ არ ჰქონდეს ერთ ადამიანს უფლება იმისა, რომ მოახდინოს ქვეყანაში გადატრიალება, რომ არ ვიყოთ დამოკიდებული იმაზე, რომელ, როგორ ხასიათზე გაიღვიძებს ხვალ მიხეილ სააკაშვილი და დაითხოვს მთავრობას. მარტო სიტყვები, ბატონებო, ამას არ ჰყოფნის. ეს არ არის თამაში, მე მგონი, სახლობანას ჩვენ არ ვთამაშობთ, ჩვენ სახელმწიფოს ვაშენებთ. მარტო სიტყვები ეს არ არის საკმარისი, ჩვენ გვინდა გარანტია, კონსტიტუციური გარანტიები სჭირდება იმას, რომ 1 ოქტომბერს რა გადაწყვეტილებაც მიიღო საქართველოს მოსახლეობის უმრავლესობამ, გამტკიცდეს კონსტიტუციაში. დღეს სჭირდება ეს ჩვენ ქვეყანას და ეს აუცილებლად უნდა განხორციელდეს. და მე მინდა, რომ დაგარწმუნოთ ამაში და ეს დაიჯეროთ და არ უნდა იყოთ ერთი ადამიანის ზეგავლენის ქვეშ. ზეწოლაზე იყო აქ საუბარი, მაგრამ ვერაფერი ვერ მოვისმინე იმასთან დაკავშირებით, რომ კონკრეტულად რომელიმე თქვენთაგანის მიმართ განხორციელდა ზეწოლა. პოლიტიკური გამოსვლები, რომელსაც აქვს ადგილი უმრავლესობის მხრიდან, პრემიერ-მინისტრის მხრიდან და რას ელოდებით თქვენ, რომ ჩუმად იყოს მთავრობა, ან უმრავლესობა და არაფერი არ ილაპარაკოს. სამწუხაროდ, ზეწოლა, ძალადობა, ადამიანების მკვლელობა, ცემა, უსამართლოდ მოქცევა თქვენს მიერ დაინერგა ამ სახელმწიფოში. და ჩვენ იმ ადამიანებთან ერთად, რომლებმაც ხმა მოგვცა ჩვენ, დავამთავრეთ ეს ერთხელ და სამუდამოდ საქართველოში, ასეთი დრო აღარ დაბრუნდება, გარწმუნებთ ამაში. და ჩემი ინტერესი, როგორც ერთ-ერთი რიგითი პარლამენტის წევრის არის ის, რომ თითოეული თქვენთაგანის უფლებაც იყოს დაცული, როგორც ყველა მოქალაქის. თუნდაც თქვენი მხარდაჭერისა და ყველასი. ამიტომ მინდა მთელი გულწრფელობით გითხრათ, და ძალიან კარგი იქნება, თუ გულწრფელობა იქნება დღეს პარლამენტში, მაგრამ, სამწუხაროდ, ვერ დავინახე თქვენი მხრიდან, რომ იმასთან დაკავშირებით, თუ რისთვის ხართ თქვენ მზად. ძალიან კარგი იქნება, რომ ამის შემდეგ ჩვენი კოლეგები გამოვლენ კიდევ, ექნებათ საშუალება უმრავლესობის წარმომადგენლებს, უმცირესობის წარმომადგენლებს და ლიდერებს, რომ მათი პოზიცია კონკრეტულად ამ საკითხზე, რაზეც დღეს გაიმართა დებატები, ძალიან კარგი იქნება, რომ საზოგადოებამ და ხალხმა დაინახოს რისთვის ხართ თქვენ, ეს მე მგონი თქვენ შეგძენთ ბევრ რაღაცას და არ დაგაკლებთ პირიქით. აი, ეს მინდოდა მერჩია თქვენთვის. დიდი მადლობა. წარმატებებს გისურვებთ. (ტაში).
თავმჯდომარე. გმადლობთ. ბატონი მურმან დუმბაძე, 10 წუთი. კოლეგებო, გვიახლოვდება 7 საათი, 7 საათზე წესით პარლამენტი წყვეტს ხოლმე მუშაობას, მაგრამ არა ამ დღეს, როდესაც პოლიტიკური დებატებია, ამიტომ მაინც ვითხოვთ თქვენს თანხმობას ხელის აწევით, რომ გავაგრძელოთ სხდომა დებატების დასრულებამდე, რაც ნიშნავს დაახლოებით 2 საათს კიდევ დარჩენილი გამომსვლელების რაოდენობიდან გამომდინარე. გისმენთ ბატონო მურმან.
მ.დუმბაძე. მოგესალმებით, ბატონო თავმჯდომარევ, პატივცემულო კოლეგებო. ახლა ოპოზიციის მცდელობა, რომ დღეს მაქსიმალურად იმ ვითარებაში ჩატარებულიყო სხდომა, რა ვითარებაშიც ჩატარდა, მათი აზრით არის მიღწეული, მაგრამ უნდა გითხრათ, რომ 2012 წლის 1 ოქტომბერს მე მათ მინდა მივმართო, იმიტომ დადგა ის შედეგი, რომ აი ეს მცდელობა ჰქონდა მას ასეთ, ასეთ ხელისუფლებას, ასეთ „ნაციონალურ მოძრაობას“
მთელი 9 წლის განმავლობაში და იმიტომ მიიღეს ის შედეგი. მე, ბუნებრივია, ლაპარაკი მინდოდა იმ საკითხებზე, რომელიც ყველაზე უფრო მნიშვნელოვანია, პოლიტიკური დებატების თემა. თუმცა, ოპოზიციის მხრიდან გამოითქვა აზრი, რომ ყოფილიყო სრულყოფილი პოლიტიკური დებატები. თავს ვივალდებულებ, რომ რამდენიმე მათგანზე პასუხი გავცე და თემას, ძირითად თემას ავცდე იმიტომ, რომ ეს იმდენად ცილისმწამებლური პასკვილები იყო ჩვენი მისამართით, რომ ვალდებული ვარ გავაკეთო განმარტებები და განსაკუთრებით უმრავლესობისათვის. იმიტომ, რომ უმცირესობა ამას მაინც ვერ დაიჯერებს, რჩება „ხმად მღაღადებლისა უდაბნოისა შინა“ და განსაკუთრებით სტუმრებისათვის იმიტომ, რომ მე მინდა, რომ ეს ინფორმაცია ყველამ გაიტანოს. ქალბატონი ირმა ნადირაშვილის მიერ შემოტანილი თემა ეგრეთ წოდებული „ნათესაური კლანის“ შესახებ რომ ყოფილიყო მარტო ჩემს მიმართ, მაშინ ნაკლებად ვილაპარაკებდი ამ თემაზე. მე მინდა რამდენიმე მათგანის, კერძოდ, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის თავმჯდომარის „სანათესაო კლანის“ შესახებ პასუხი გაგცეთ და მინდა, რომ გადასცეთ მას ეს ინფორმაცია. იმიტომ, რომ ეს ქალბატონი ირმა მახსოვს პატარა, ახალგაზრდა გოგონა იყო, 2003 წლის 25 ოქტომბერს მისმა პატარა 3-წუთიანმა სიუჟეტმა პრაქტიკულად „ვარდების რევოლუცია“ მოიტანა. ვიმეორებ, 2003 წლის 25-მა ოქტომბერმა, მახსოვს ეს გადაცემა, გადაცემა მომზადებული იყო ამ ქალბატონის, ნიჭიერი ჟურნალისტის ირმა ნადირაშვილის მიერ, პრაქტიკულად მოიტანა ვარდების რევოლუცია, რომელსაც მე ვეთანხმებოდი და ვიყავი ამ „ვარდების რევოლუციის“ არა უბრალო მონაწილე, არამედ აქტიური სულისჩამდგმელი და ორგანიზატორი. მე მაგონდება ის დღეები, როცა მიხეილ სააკაშვილი დღეში 3-ჯერ მირეკავდა პირადად მე ტელეფონზე თუ როგორ უნდა გადმოელახა მას აჭარის საზღვარი. მიხეილ სააკაშვილი დღევანდელი ვადაგასული პრეზიდენტი, დღეში, ის დღეში 3-ჯერ მირეკავდა, როგორ უნდა გადმოელახა მას „შემოღობილი“ აჭარა. უნდა გითხრათ, რომ აჭარაში არჩევნები 2012 წლის 1 ოქტომბრის გაცილებით, რეგიონალური მაშტაბით ვამბობ, გაცილებით უკეთესად არის მოგებული, ვიდრე ქვეყნის მასშტაბით. სააკაშვილი ამაზე ძალიან წუხს და ესეც მინდა იცოდეთ, რომ ძალიან დიდი სურვილი ჰქონდა მიხეილ სააკაშვილს, რომ აჭარა მოეგო მთლიანად და დარწმუნებული ვარ, რომ აჭარას იმაზე უკეთესად „შემოღობავდა“, ვიდრე „შემოღობილი“ ჰქონდა ასლან აბაშიძეს. მას ერთი გასასვლელი მაინც ჰქონდა დატოვებული. მოქალაქის პასპორტს თუ აჩვენებდი ჩოლოქის საზღვარზე, შეხვიდოდი და გამოხვიდოდი ამ რეგიონში. მე დარწმუნებული ვარ, მიხეილ სააკაშვილს რეგიონალურად რომ მოეგო არჩევნები, ჩოლოქის საზღვარსაც ჩაკეტავდა ამაში ვარ ღრმად დარწმუნებული. ეხლა რაც შეეხება იმ პასკვილებს, რომელიც იმ სიცრუის ტირაჟირებას, რომელიც ქალბატონმა ირმამ მთავრობის თავმჯდომარის მისამართით თქვა, მინდა რომ კარგად გაიაზროთ იმიტომ, რომ კოჰაბიტაცია, ეს არ არის, ეს კი არის უცხოური სიტყვა, მაგრამ მე მინდა, რომ ჩვენ ვითანამშრომლოთ. საქართველოს მოქალაქეებმა ასე გაანაწილეს ჩვენს შორის ურთიერთობა - 60% მისცეს „ქართულ ოცნებას,“ 40% მისცეს „ნაციონალურ მოძრაობას“, ჩვენ პატივი უნდა ვცეთ საქართველოს მოქალაქეებს. ჩვენ აქ იწილო-ბიწილოთი ერთმანეთის იწილო-ბიწილოთი ვართ დაკავებული და საქართველოს მოსახლეობა, საქართველოს მოქალაქეები, ქართველი კაცი გვავიწყდება, ასე გაანაწილა და ასე შემოგვიშვა საქართველოს პარლამენტში და მოვიქცეთ ისე, როგორც იქცევა საქართველოს მოსახლეობა, წესიერად მოვიქცეთ. ირმა ნადირაშვილი ამბობს, რომ მთავრობის თავმჯდომარემ სამსახურში დაასაქმა მისი მამა თამაზ ხაბაძე. უნდა გითხრათ, ქალბატონო ჩიორა, თქვენს გასაგონად იმიტომ, რომ ნიჭიერი ქალბატონი ბრძანდებით, მინდა, რომ არ მინდა, რომ ამ გზით იაროთ, თქვენ დღეს უამრავი ელექტორატული თვალსაზრითაც უამრავი ხმები დაკარგეთ. თამაზ ხაბაძე, აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი მთავრობის თავმჯდომარის მამა, დაასაქმა „ნაციონალური მოძრაობის“, „ნაციონალურმა მოძრაობამ“ ჯერ კიდევ 2006 წელს ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროში, 2006 წლიდან ეს კაცი არის ძალიან მაღალი კვალიფიკაციის სპეციალისტი, მუშაობს 2006 წლიდან ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროში მისი თანამდებობა არ არის დეპარტამენტის თავმჯდომარის სტატუსი, ესეც შეცდომაა, მისი თანამდებობა არის რიგითი განყოფილების გამგის მოადგილე, მთავარი სპეციალისტი. მან ეს თანამდებობა დაიკავა 2006 წელს, ვიმეორებ, თანაც კონკურენციის წესით, დაიმახსოვრეთ ეს იმიტომ, რომ თამაზ ხაბაძის მამას უზარმაზარი, გარდა იმისა, რომ სიცრუის ტირაჟირებას ახდენს უზარმაზარი ადამიანები და მეგობრები ჰყავს და იციან ვინ არის ეს კაცი. ეხლა მეორე ტყუილი, მეორე ტყუილი, ქალბატონო ჩიორა, თქვენ მინდა მოგმართოთ, თქვენი სული უნდა ვიხსნა იმიტომ, რომ საქართველოს მოქალაქეებმა მინდა რომ თქვენც მოქცეთ ხმა. დღეს თქვენ უზარმაზარი ხმები დაკარგეთ, განსაკუთრებით რეგიონში. ქალბატონი ირმა ამბობს, რომ მთავრობის თავმჯდომარემ, არჩილ ხაბაძემ, დაასაქმა მისი და ქალაქის მერიაში. უნდა გითხრათ, რომ ქალაქის მერია, ბათუმის თვითმმართველობის, ბათუმის საკრებულო ჯერჯერობით კონტროლდება ნაციონალური ხელისუფლების მიერ. ჯერჯერობით ქალაქის მერია, მიუხედავად იმისა, რომ რამდენიმე დღის წინ სააკაშვილის შვილობილმა ბათუმში, ქალაქის, ქალაქ ბათუმში საკრებულოს დიდმა ნაწილმა „ნაციონალური მოძრაობის“ წევრებმა 21-დან 12-მა ადამიანმა გამოთქვა სურვილი, რომ მხარი დაუჭიროს ხელისუფლებას, მხარი დაუჭიროს ახალ ხელისუფლებას, მხარი დაუჭიროს ცვლილებას და იქ საკრებულოს თავმჯდომარე იქნა გადაყენებული და ახალი საკრებულოს თავმჯდომარე ავირჩიეთ, აირჩიეს საკრებულოში. მისი და დასაქმებულია ქალაქის საკრებულოში, 2011 წლის მარტის თვიდან ანუ „ნაციონალურმა მოძარობამ“ დაასაქმეთ, ამისათვის დიდი მადლობა. მაგრამ არ არის ის ჩაწყობით დასაქმებული, მისი და დასაქმებულია კონკურენციის წესით. 2011 წლის მარტიდან ის მუშაობს ქალაქის საკრებულოში წამყვანი სპეციალისტის თანამდებობაზე. არჩილ ხაბაძე მთავრობის თავმჯდომარე გახდა 2012 წლის 28 ოქტომბერს, 9 თვე არის მათ შორის სხვაობა. ახსენეს ფინანსთა და ეკონომიკის მინისტრი გიორგი თავართქილაძე და ირმა ნადირაშვილმა თქვა, რომ ის არის მთავრობის თავმჯდომარის მეჯვარე, რაც გახდა საბაბი, საფუძველი იმისა, რომ ის გახდა მინისტრი. უნდა გითხრათ, რომ გიორგი თავართქილაძე იყო ჩემი სტუდენტი, ერთ-ერთი საუკეთესო სტუდენტი და მასთან მე დამჭირდა დაახლოებით 2-კვირიანი მოლაპარაკება იმისათვის, პირადად მე ვიღებ პასუხისმგებლობას ამაზე, 2-კვირიანი მოლაპარაკება დამიჭირდა იმისათვის, რომ ის „ვითიბი“ ბანკიდან წამოსულიყო, როგორც მმართველი, მას 3-ჯერ მეტი ხელფასი ჰქონდა „ვითიბი“ ბანკში, ვიდრე აქვს მიმდინარე პოზიციაზე ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროში. ძალიან საინტერესო მოსაზრებები წამოაყენა ჩემთან მიმართებაში. მან ახსენა ვიცე-სპიკერის გვარი, ჩემი გვარი და სანათესაო წრე, რომელიც დასაქმებულია აჭარაში. მე ცოტა ჯიუტი კაცი, ვარ უკან დახევა არ მიყვარს და უნდა გითხრათ, რომ თუ ქალბატონი ირმა დაინტერესდება მივაწვდი იმ ნათესავების სიას, რომელიც დასაქმებულია ჯერ კიდევ „ნაციონალური მოძრაობის“ დროს და იმ ნათესავების სიას, რომელიც დასაქმდა ახალი ხელისუფლების დროს და მივაწვდი იმ ნათესავების სიასაც, რომელიც კიდევ დასაქმდება. მე იმ ხალხზე არ ვზრუნავ, რომელიც დასქმდა, მე იმ ხალხზე ვზრუნავ, რომელიც არ არის დასაქმებული. უფრო საინტერესო იქნება, განსაკუთრებით უმრავლესობისათვის, თუ მომისმენთ კარგი იქნება, ვინ გავათავისუფლეთ 2012 წლის 1 ოქტომბრიდან, ვინ დავასაქმეთ, ამაზე კიდევ ერთხელ ვაღიარებ, რომ აღარ ვზრუნავ, რომ ბევრია კიდევ დასასაქმებელი, ვინ გავათავისუფლეთ და ეხლა „ნაციონალურმა მოძრაობამ“ ცალი ყურით მომისმინოს. გავათავისუფლეთ, რა თქმა უნდა, ქართველი ხალხის ნებით გავათავისუფლე პირადად მე, რა თქმა უნდა, მე იმიტომ, რომ ამ, ამ საერთო მოძრაობას სათავეში ვუდექი და არჩილ ხაბაძე როცა წარვადგინე მთავრობის თავმჯდომარის კაბინეტში, უნდა გითხრათ, რომ მთავრობის თავმჯდომარე, ყოფილი ნაციონალი და ეხლა მოქალაქე ლევან ვარშალომიძე არის ჩემი ნათესავი ანუ მე ნათესავების გათავისუფლებაც შემიძლია. ლევან ვარშალომიძე მე გავათავისუფლე, მთავრობის თავმჯდომარის კაბინეტიდან გამოვუშვი და მის ნაცვლად შევიდა არჩილ ხაბაძე. მე გავათავისუფლე ჩემი ნათესავი ხელვაჩაურის რაიონის გამგებელი თემურ დუმბაძე. ეს ადამიანი, ეს ადამიანი იყო მარბიელთა ჯგუფის ხელმძღვანელი, როცა ბატონი
თავმჯდომარე უკაცრავად, ბატონო მურმან, დრო ამოიწურა, ბოდიშს გიხდით, ზვიად ძიძიგური, 10 წუთი.
ზ.ძიძიგური. ეს არ არის დებატები, ხალხო! ეს დებატი კი არ არის, ეს დებატი, საერთოდ პოლიტიკური დებატი ძალიან ჰგავს რინგს. ეხლა ჩვენ რა მდგომარეობაში ვართ, შევედით რინგზე, ვეუბნებით მოწინააღმდეგეს, შემოდი, არა, გადახტება ამ რინგის გადაღმიდან და იქიდან გვიქნევს ხელებს და იგინება. ეს არის თემა, ვეუბნებით, კონსტიტუციის თემაზე ვისაუბროთ. კონსტიტუცია თურმე არაფერ შუაში არ არის, არაფრის მაქნისია ეს დებატები, პარლამენტის წევრები ლაპარაკობენ ამას, რომ პარლამენტში არ განვიხილოთ ის საკითხი, რომ კონსტიტუციაში ცხოვრობს დიქტატორი, არ განვიხილოთ, რა საჭიროა ამის განხილვა, არაფერში არ გვჭირდება არც ერთ ჩვენგანს, პარლამენტის წევრები ამბობთ ამას და როცა გთავაზობთ ამ თემებზე საუბარს, იწყებთ სოფლის მეურნეობაზე ლაპარაკს, იწყებთ ბუსუსებზე და კინტოებზე ლაპარაკს და ყველაზე მეტად ისინი გვადანაშაულებენ რომ ამ თემებზე ცდებითო, ვინც ამ ბუსუსებს ყველაზე უფრო აქტიურად და ვნებიანად ითვლიდა. რამდენიმე დღის განმავლობაში დაწყებულია ლაპარაკი იმაზე, რომ თურმე ენერგეტიკაში რა პრობლემები და ასე შემდეგ უმცირესობა ხართ, კოლეგებო, შემოდით ნებისმიერ თემაზე დებატებში და იმ თემაზე ვიდებატოთ, სოფლის მეურნეობის პრობლემები გინდათ? შემოიტანეთ და ვისაუბროთ ამ თემებზე, რატომ გარბიხართ ამ თემიდან სალაპარაკოდ, განსაკუთრებით თავისუფალი, თავისუფლების ინსტიტუტის დემოკრატ წევრებს მინდა მოგმაროთ და გკითხოთ, რა იყო, რა ენა ჩაგივარდათ ამ თემაზე, ამოიღეთ ერთი ხმა! რატომ არ უჭერთ მხარს იმას, რომ ის ჩანაწერი, რომლის მიხედვითაც ერთ ახირებულ კაცს შეუძლია დაითხოვოს მთავრობა, შეადგინოს მთავრობა თავის ჭკუაზე და შემდეგ მართოს ქვეყანა თავის ჭკუაზე, ასეთი ჩანაწერი უნდა არსებობდეს თუ არ არსებობდეს? რას იმიზეზებთ, ეხლა რომ - არა, ჩვენ ვიცით „ნაციონალური მოძრაობის“ ერთიანობა ვერ გატეხეს და ამითი ვარ გახარებული და ამიტომ არ მივცემ ხმას, - ეს ხომ სასაცილო მიზეზია ეს უნდა უპასუხოთ ბუკიკიოს, ეს უნდა უპასუხოთ იმ ორგანიზაციებს, რომელთა წინაშე ყელყელაობთ ამდენი წელია? 9 წლის განმავლობაში ეს არის თქვენი არგუმენტები? შემოდით და ისაუბრეთ ამ თემებზე, ზეწოლაზე საუბრობთ თქვენ, არა, პარლამენტის ზეწოლებზე, სირცხვილია, ბატონ მიხეილს მინდა მივმართო, აქ არ ბრძანდება, მაგრამ, ალბათ, გაიგებს მერე - ზეწოლა არისო, პარლამენტის წევრებზეო, - ვალერი გელაშვილი 20-მა ნიღბიანმა კაცმა დღისით, მზისით სასიკვდილოდ სცემა. პარლამენტის წევრი მაშინ არ გახსენებიათ, ზეწოლა რომ იყო პარლამენტის წევრზე ბატონ მიხეილსაც, რომელიც აჭარაში იყო ძალიან მაღალ თანამდებობაზე, სხვათა შორის, პარლამენტის თავმჯდომარე იყო თუ სწორად მახსოვს. კობა დავითაშვილი განსხვავებული პოზიციის გამო გაიტაცეს გორის ჰოსპიტალში და ძლივს გადარჩა ცოცხალი. აი ზეწოლები ის იყო და ეხლა თქვენზე ზეწოლაა? დიახ, არის ზეწოლა, ეს არის პოლიტიკური ზეწოლა და თქვენ უნდა გითხრათ, როდესაც ეხლა ჩივიხართ და ამბობთ, რომ აი ფრაქციას არ ამოეფაროთ და ყველა ჩვენგანმა ვაგოთ პასუხი, უნდა აგოთ ყველამ თქვენ გადაწყვეტილებაზე, რა თქმა უნდა, აგოთ პასუხი. 1995 წლის მარტში, როდესაც დსთ-ში ქვეყნის შეღწევას დაუჭირა დეპუტატებმა მხარი და მაშინ ისინი შევარდნაძის ფანები იყვნენ, როგორც ეხლა ხართ ბევრი თქვენგანი სააკაშვილის ფანები, ის წლების განმავლობაში ცხვირში ურტყამდით თქვენ მათ აი ამ შეცდომას და ამ დანაშაულს, ეხლაც, რასაც მიიღებთ გადაწყვეტილებას, რა თქმა უნდა, თქვენი პასუხისმგებლობის საკითხია, რა თქმა უნდა, დილიდან საღამომდე მოგმართავთ და გეტყვით, რომ თქვენ ის ხალხი ხართ და ნუ მელაპარაკები შენ თავისუფლების ინსტიტუტის მშვილდოსანო დემოკრატო იმაზე, რომ ე.ი. ასეთი დამცველი ხარ დემოკრატიული ღირებულებების, როდესაც კონსტიტუციაში ჩანაწერზე ამბობ უარს, აი ამ ჩანაწერის შეცვლაზე იმიტომ, რომ თურმე მარიკა ვერულაშვილზე ზეწოლა განახორციელეს და ასე შემდეგ. მარიკა ვერულაშვილი, გეთანხმებით, თქვენზე ვაჟკაცი არის, ბევრ თქვენგანზე ვაჟკაცი არის და იმიტომ დატოვა თქვენი რიგები. კიდევ ბევრი დატოვებს თქვენს რიგებს და მინდა ამის იმედი ვიქონიო, რომ ყველანი, 10-15 კაცი, რომელიც აპირებს სააკაშვილს გაჰყვეთ პოლიტიკურ სამარეში, ეს თქვენი არჩევანია და კონსტიტუციური უფლებაა და კეთილი გზა მისურვებია მაგ მიმართულებით. მაგრამ აქ არ არის ლაპარაკი ერთიანად 147 კაცია საქართველოს პარლამენტში, 147 პოზიცია დაფიქსირდება დიქტატორს უჭერთ მხარს თუ არ უჭერთ, ამასთან დაკავშირებით და ეს თქვენი გადასაწყვეტია. ამიტომ 147 სინდისის 147, დიახ, ოჯახის წევრებთან გექნებათ ეგ საკითხი მოსაყოლი და სათქმელი დაუჭირეთ მხარი თუ არ დაუჭირეთ. ეხლა თქვენ რას გვეუბნებით საოცრებას გვეუბნებით, არ იქნება ეს, კაცო, მაგას იზამს მიხეილ სააკაშვილი, მაგას იკადრებს მაგას გააკეთებს მიხეილ სააკაშვილი, რომ ეს გამოიწვიოს ესეთი პოლიტიკური კრიზისი ქვეყანაში, ბიჭო, ჯერაც არ გამოუწვევია არც ერთხელ მისი კეთილგონიერების, მისი სიმშვიდის, მისი თანმიმდევრულობის და მისი ე.ი. პოლიტიკური სიბრძნის იმედად უნდა დავრჩეთ. აქვს ეს თვისებები ამ კაცს, მე ძალიან სერიოზულად მეპარება, ტყუილად მეპარება ეჭვი, 2008 წელს, როცა ქვეყნის პირველ პირს სჭირდებოდა ასეთი თვისებები, ძალიან ვნებიანად და აქტიურად ჩართო მიხეილ სააკაშვილი, რუსეთის მხრიდან დაგებულ სერიოზულ პროვოკაციაში და შედეგად მივიღეთ ის, რომ კოდორის ხეობა, ახალგორი და მთლიანად იმ რეგიონების აღიარება განახორციელა რუსეთმა, თქვენი აზრით, მაშინ მაინც თუ თქვენ ხართ რაღაცა თქვენი ... მქონე ადამიანები მე ნაციონალური უმცირესობის წარმომადგენლებს გესაუბრებით, რომლებსაც პრეტენზია გაქვთ, რომ დამოუკიდებელი პოლიტიკოსები ხართ, რომელსაც პრეტენზია გაქვთ, რომ გუნდის წევრები ხართ, შეუშალეთ მაშინ მიხეილ სააკაშვილს ხელი, მაშინაც გეშინოდათ მისი და ეხლაც გეშინიათ და ამაშია თქვენი პრობლემა. როცა 2007 წელს შევარდა „იმედში“ და თავზე გადაგვამხო სუყველას ყველაფერი მთელი მსოფლიოს დასანახად, ხელი შეუშალეთ რამეში? ვერ შეუშალეთ, როგორ შეუშლიდით იმიტომ, რომ ის იყო თქვენი ბელადი, ლიდერი და აქ მორჩილ უმრავლესობაზე მელაპარაკებოდა კაკო ბობოხიძე, სირცხვილია, უბრალოდ. მე მინდა გითხრათ, რომ ძალიან ბევრ შემთხვევაში მინახავს მიხეილ სააკაშვილის გაუწონასწორებელი ქმედებები. ველოდები ისევ მისგან, რომ ასეთი ტიპის ნაბიჯები შესაძლებელია იქნას გადადგმული და საკონსტიტუციო კრიზისის გამორიცხვა მიხეილ სააკაშვილის ხელისუფლებაში ყოფნის პირობებში ეს არის ძალიან არასერიოზული საქმე და მე თქვენ სერიოზულ ადამიანებად მიმაჩნიხართ ზოგიერთი თქვენგანი, ყოველ შემთხვევაში, უმცირესობას მივმართავ და მინდა გითხრათ ყველას, ჩვენ ბევრი მოვისმინეთ აქ განათლებულ და გაბრწყინებულ ქვეყანაზე, როდესაც რინგიდან გახვედით, დაგვიწყეთ ლაპარაკი იმ დემაგოგიური ტექსტით, რომელიც გვესმის 9 წელია. დავანებოთ, ამ ტექსტებზე ლაპარაკს ყველამ ერთად თავი, ვინაიდან მინდა გითხრათ, ცალსახად, დღეს სოფლის მეურნეობა ძალიან მოდაში იყო დღეს ამ ტრიბუნიდან და მინდა გითხრათ სოფელთან ვისაც რაიმე შეხება ჰქონია, ქათამი 1 კვერცხს რომ დადებს იმდენს იკაკანებს, რომ ტვინს წაიღებს ხოლმე რა, 9 წელია „ნაციონალური მოძრაობა“ კაკანებს ქვეყანაში, ეს გავაკეთე, ის გავაკეთე, ის გავაკეთე, ეს გავაკეთე! ჯანდაცვა როგორ ააყვავეთ და სინამდვილეში ჩაოხრებულია ჯანდაცვაში ყველაფერი; განათლებაში როგორ შეიტანეთ სინათლე და ჩააბნელეთ განათლებაში ყველაფერი; ადამიანის უფლებების მიმართულებით; ციხეების მიმართულებით; პოლიციურ სახელმწიფოდ გადააქციეთ ეს ქვეყანა და ამას გვეამაყებით დღეს. ამას გვამადლით, რაზე გველაპარაკებით? ნებისმიერ თემაზე, რაზედაც გინდათ, უმცირესობა ხართ და დებატებს ჩვენ ვითხოვთ, უმრავლესობა. მოითხოვეთ დებატები, გამოვიდეთ და ვილაპარაკოთ ნებისმიერ საკითხზე. რაც შეეხება ამ თემას, მე კიდევ ერთხელ მინდა დავუბრუნდე, რომ ერთხელ მაინც გაუბედეთ მიხეილ სააკაშვილს და უთხარით - არა. 2004 წელს კიდევ იყო გასაგები, რომ ახალი მომხდარი იყო რევოლუცია, იყო ყველა რაღაცა შემართებით, ჩამყაყებული შევარდნაძის ხელისუფლება შეიცვალა, მოვიდნენ ახალგაზრდა რეფორმატორები და კაი, ბატონო, რაღაც არგუმენტი არსებობდა, რომ მიეცით უფლებები იმისათვის, რაც გააკეთა და რაც არა. დღეს ისევ ის მიხეილ სააკაშვილია 2004-ში რა შეცდომაც დაუშვით, შანსი გაქვთ, რომ 2013-ში გამოასწოროთ. მე მოგიწოდებთ ეს შანსი გამოიყენოთ, ნუ შეხვალთ საქართველოს ისტორიაში, როგორც უნებისყოფო, უხერხემლო და ქვეყნის საფრთხის წინაშე დამყენებელი ადამიანები. მე მინდა ლონდარიძეს ვუთხრა, ჯობდა ის დარჩენილიყო სამხედრო შეიარაღებულ ძალებში და პარლამენტში არ შემოსულიყო. რატომ იცით? სადაა ის კოდორის ხეობა, რომელიც იცავდა, მეტი, ამაზე მეტი ემოციაა ის, რომ თურმე რაღაცა განცხადება ბიძინა ივანიშვილის არ მოეწონა, ან სად არის ემოციის მიხედვით იღებ გადაწყვეტილებას, რომ კონსტიტუცია მახინჯი იყოს თუ სწორი, იყოს შენი საკუთარი ქვეყნის. მე მინდა ყველას მოგიწოდოთ და გითხრათ, რაც შეეხება, ერთი თემაა კიდევ და ამასაც შევეხები. თანამშრომლობაზე ილაპარაკეს ჩემმა კოლეგებმა ნებისმიერი ტიპის თანამშრომლობაზე, არა ისეთზე, ეხლა რინგიდან რომ გაიქცევი, ეხლა წყევლა-კრულვას რომ ატეხავ თქვენი ლიდერივით შორიდან, ეს არ არის სწორი საქციელი. ნებისმიერ თემაზე თუ იქნება კონსტრუქციული შეხება თქვენი მხრიდან ამ კანონპროექტის ფარგლებშიც, საკონსტიტუციო ცვლილების ფარგლებშიც, ნებისმიერ სხვა ფარგლებში, არ გეგონოთ, რომ ჩვენ თანამშრომლობისთვის მზად არა ვართ. ჩვენ თანამშრომლობისთვის მზადა ვართ, მაგრამ ძალიან გთხოვთ რა, დემაგოგიით ნუ გველაპარაკებით, არ გავა ეს თქვენი დემაგოგია. ეს დრო წავიდა უკვე თქვენი დემაგოგიური ხმაურის დრო საქართველოში დამთავრდა თუ შეგიძლიათ კონსტრუქციულად ვიმუშაოთ თუ არა და გააგრძელეთ და რასაც მოიგებთ, აგერ თქვენ და „ა, ბურთი და ა, მოედანი“ ყველამ ერთად ვნახოთ ეს. (ტაში).
თავმჯდომარე. გადავდივართ უმცირესობის და უმრავლესობის კვოტით გამოსვლებზე უმცირესობის პირველი 20 წუთი, 5-5 წუთად გაინაწილეს ბატონმა პავლე კუბლაშვილმა, აკაკი მინაშვილმა და გეტყვით ახლავე, გიორგი თევდორაძე, და სერგო რატიანი. 5-5 წუთი. ჩართულია ...
პ.კუბლაშვილი. კოლეგებო, კიდევ ერთხელ მოგესალმებით და მინდა ვთქვა, რომ პირველ რიგში ბატონ ზვიადს მინდა გამოვეხმაურო, რომ მან მოგვიწოდა, რომ კონკრეტულად ამ თემასთან დაკავშირებით დავიწყოთ ჯერ საუბარი. შემდეგ, ალბათ, სხვა თემებსაც შევეხებით. აქ ძალიან მარტივად დგას საკითხი და ჩვენი ოპონენტები საკითხს სვამენ ესე, დღევანდელი კონსტიტუციის თანახმად, პრეზიდენტს, საქართველოს პრეზიდენტს შეუძლია დაითხოვოს მთავრობა ნებისმიერ დროს და წარადგინოს ის მთავრობა, რომელსაც ის ჩათვლის საჭიროდ. აი ამ ნორმასთან დაკავშირებით არის გარკვეული შეფასებები, რომელიც ჩვენ აქ მოვიწვიეთ. შეფასებები არის ძალიან მკვეთრი, ძალიან უარყოფითი და ყველაზე ხშირად რაც გვესმის სიტყვა, არის დიქტატორი. ბატონი დავით უსუფაშვილი ბრძანებდა ნებისმიერ ასე თუ ისე დემოკრატიულ ქვეყანაში ესეთი ნორმა არ იარსებებდაო. ქალბატონი თინა ხიდაშელი ბრძანებდა კონსტიტუციურად დადასტურებული დიქტატურაა ამ ნრომის არსებობაო. ბატონი ვახტანგ ხმალაძე ამბობდა, რომ ეს არის კონსტიტუციურად დაკანონებული დიქტატურა. ბატონი ზაქრო ქუცნაშვილი ამბობდა, რომ საქართველოს პრეზიდენტი ამ კონსტიტუციის მიხედვით არის დიქტატორი და რომ, თუნდაც ეს არის გაუგონარი ნორმა, მე ახლა მინდა ვკითხო ბატონ დავით უსუფაშვილს, ბატონო დავით რიტორიკული შეკითხვაა, შეგიძლიათ არ შეწუხდეთ პასუხზე ხორვატია ასე თუ ისე დემოკრატიულ ქვეყანად შეიძლება მივიჩნიოთ, მაშინ მე წაგიკითხავთ ციტატას: თუ მთავრობა ვერ დაკომპლექტდება, კონსტიტუციის შესაბამისად, რესპუბლიკის პრეზიდენტი ნიშნავს დროებით მთავრობას და ამავდროულად ნიშნავს ხორვატიის ..... ვადამდელ არჩევნებს. ეს არის ხორვატიის კონსტიტუციაში, ბატონო დავით, ისევ და ისევ ბულგარეთის ქვეყანასთან მიმართებაში როგორი არის თქვენი შეფასებები ბულგარეთი არის თუ არა დემოკრატიული ქვეყანა და არის თუ არა ევროპული სტანდარტები ის, რაც ბულგარეთში არის. კი, ბატონო მაშინ წაგიკითხავთ აქაც: თუ მთავრობის შესაქმნელად შეთანხმება არ მოხდა, პრეზიდენტი ნიშნავს გარდამავალ მთავრობას და ითხოვს ეროვნულ კრებას და ნიშნავს ახალ არჩევნებს. აი ეს არის, აი ეს არის ის მაგალითები, რომელიც ჩვენ გვაქვს ევროპულ, ბატონო დავით, ნუ შეწუხდებით, ნუ ანერვიულდით, ბატონო დავით, ეხლა მე ვიცი, რომ თქვენთვის არ არის სასიამოვნო ამის მოსმენა.
თავმჯდომარე. ხელს უშლით, საგნობრივი დებატებიდან დაიწყო. გისმენთ, ბატონო პავლე, დიდი ყურადღებით, ხელს უშლით ერთმანეთს გისმენთ, გისმენთ ...
პ.კუბლაშვილი. კარგია, ბატონო დავით, თუ მოისმენთ იმიტომ, რომ დარწმუნებული ვარ, რომ თქვენც გამოგადგებათ, თქვენც იგივე შეცდომა არ დაუშვათ და აი ასეთი შეფასებები, უადგილო შეფასებები არ გააკეთოს ჩვენი ქვეყნის კონსტიტუციასთან დაკავშირებით. რაც შეეხება იმ შეფასებებს, რაც იყო ზოგადად ამ კანონპროექტებთან დაკავშირებით და რაზე უნდა ვილაპარაკოთ ჩვენ კონსტიტუციის ნორმაზე უნდა ვილაპარაკოთ თუ ქვეყანაში შექმნილ სიტუაციაზე და ასე შემდეგ, მეგობრებო, პირველ რიგში მინდა ვთქვა, რომ კონსტიტუციური კანონპროექტის განხილვის პროცესი არ არის ჩაკეტილი რაღაც ერთ ოთახში და არ არის ჩაკეტილი მხოლოდ ერთ ჯგუფთან ადამიანების. დიახ, ეს საკითხი უკავშირდება ძალიან ბევრ სხვა თემას. მათ შორის, უკავშირდება იმ ზეწოლებს რომელიც ხორციელდება ჩვენი პარლამენტის დეპუტატების მიმართ და მე მგონია, რომ ამაზე პირველ რიგში, სწორედ ის ადამიანები, რომლებიც უმრავლესობაში არიან წარმოდგენილნი, ისინი უნდა ზრუნავდნენ, რომ ასეთ ზეწოლებს ადგილი არ ჰქონდეს. მე ნამდვილად ვერ გავიგებ ეხლა თქვენ ასეთ აგდებულ, ცინიკურ დამოკიდებულებას იმასთან დაკავშირებით, თურმე მარიკა ვერულაშვილთან დაკავშირებით რაც მოხდა, ეს არის ჩვეულებრივი ამბავი და მერე რა მოხდა, თავისუფალი ადამიანია. თავისუფალი კი არ არის, ბატონო ზვიად, ეს ადამიანი არის ზეწოლის ქვეშ. მას სწორედ საკუთარი ოჯახის უსაფრთხოებით აშანტაჟებენ და სწორედ ამიტომ არის, რომ დღეს ის არ არის პარლამენტის დარბაზში, თორემ მოვიდოდა და თვითონ გასცემდა პასუხს. მაგრამ არიან ადამიანები, რომლებიც ვერ უძლებენ ზეწოლას და ასეთ ადამიანებს შეიძლება სხვა არჩევანი ჰქონდეთ, მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ ყველა, ვინც ამ დარბაზში არის დაექვემდებარება თქვენს ზეწოლას და რაიმე გადაწყვეტილებას ისე მიიღებს, როგორც ეს თქვენ მოგინდებათ და როცა ეს თქვენ მოგინდებათ. მე აქ მთხოვა რამოდენიმე დეპუტატმა, რომ კონკრეტულად უჭერ თუ არა მხარს ამას და რატომ არ უჭერ ან რა არ მოგწონს,- დიახ, მე არ დავუჭერ კონსტიტუციურ ცვლილებებს, ამ კონსტიტუციურ ცვლილებებს მაშინ მხარს, როდესაც ჩემი მეგობრების, ჩემი კოლეგების მიმართ ასეთი ზეწოლა ხორციელდება. მე არ დავუჭერ ამ კონსტიტუციურ ცვლილებებს მხარს სწორედ იმიტომ, რომ თქვენი მიდგომა ამ საკითხისადმი არის აბსოლუტურად უალტერნატივო და პირიქით და ეს არის ულტიმატურის .... ან დაუჭირეთ, ან არა და თქვენ შემდეგ არ გექნებათ საშუალება ამ დარბაზში ისაუბროთ. გვექნება საშუალება და იმ ვადის განმავლობაში, რაც ამ პარლამენტისთვის ამ მოწვევის პარლამენტისთვის არის განსაზღვრული. და ბოლოს, ეს არ შემიძლია რომ არ ვთქვა, მე არ ამომიღია ერთი სიტყვაც კი ამ ტრიბუნიდან და ამ დარბაზში ჩემი კოლეგების მისამართით, რომლებიც გავიდნენ საპარლამენტო უმცირესობიდან მას შემდეგ, რაც არჩევნები ჩატარდა და რაც დაკომპლექტდა ეს პარლამენტი, მაგრამ ახლა მინდა მართლა სერიოზულად შეაფასოთ, როგორ გგონიათ, რომელი არის თავისუფალი არჩევანი, რომელსაც მე ვიღებ, თუ ბატონი კახა ოქრიაშვილის გადაწყვეტილება, რომელსაც ეს ნაბიჯი, რომ კონსტიტუცია ამოწმებს პრეზიდენტის გაზრდილ უფლებებზე, ამოწმებს, ეს ნაბიჯი გადაადგმევინა საკუთარი ბიზნესის ხელშეუხებლობაზე ზრუნვამ. ამიტომ მე მინდა გითხრათ თუ თქვენ მართლა გაინტერესებთ (ტაში).
თავმჯდომარე. გმადლობთ. ძლივს მოვისმინეთ მკაფიო პოზიცია, რისთვისაც ბატონ პავლეს მადლობას ვუხდით ყველა ერთად. შემდეგი რომელი გამობრძანდება ბატონი აკაკი, ალბათ, თუ მინაშვილი? დიახ.
ა.მინაშვილი. პირველ რიგში, მინდა ბატონ ზვიადს მივმართო. ბატონო ზვიად, თქვენ ხართ ის ადამიანი, ვინც ხელი მოაწერა რუსეთის ჯაშუშების გამოშვებას.
თავმჯდომარე. თუ შეიძლება დარბაზში სიწყნარე. მოვუსმინოთ.
ა.მინაშვილი. თქვენ ხართ ის ადამიანი, ვინც ხელი მოაწერა ჩახალიანის გამოშვებას, ჩახალიანი არის ადამიანი, მისი ბრძოლის მთავარი მიზანი არის საქართველოს დანაწევრება არა თუ კონსტიტუციის განადგურება, საქართველოს დანაწევრება, საქართველოს დეზინტეგრაცია. თქვენ ხართ ამაზე ხელის მომწერნი, რომ თქვენ არავითარი მორალური უფლება არა გაქვთ სახელმწიფო ინტერესზე ისაუბროთ და მე მრჩება შთაბეჭდილება, დიდი ბოდიში, მე მრჩება შთაბეჭდილება, რომ თქვენ რომ ყოფილიყავით ხელისუფლებაში 2008 წელს, არა თუ კოდორი, მთელი საქართველო ოკუპირებული იქნებოდა. დღეს აქ ჩვენ კი არ გვექნებოდა დისკუსია დემოკრატიულ საკითხებზე, აქ იქნებოდნენ რუსეთის მორჩილი ადამიანები. არა თუ უფლებები, არა თუ დემოკრატია, არა თუ თავისუფლება, ცხოვრების უფლება არ გექნებოდათ. მე მესმის, რომ ნაწილი, ბუნებრივია, იმ მთავრობაშიც იქნებოდით ამაზე არ ვდაობ და მე მინდა გითხრათ ჩემი მკაფიო პოზიცია კონსტიტუციასთან დაკავშირებით. ბევრი კითხვა დაისვა. მე არ დავუჭერ ამ კონსტიტუციას მხარს. ამ ცვლილებებს იმიტომ, რომ ამაყი ვარ ამ პოზიციით, რომელმაც 9 წლის განმავლობაში საშუალება მოგვცა იმისა, რომ დაგვემარცხებინა კრიმინალი, კორუფცია, მაფია, სადაც ადამიანებს ჰქონდათ საშუალება, რომ ფულის გარეშე, ჩაწყობის გარეშე ჩაებარებინათ უნივერსიტეტში და თქვენ მოგცათ საშუალება თავისუფალ და სამართლიან არჩევნებში გაგემარჯვათ, ბატონო ზვიად და მე არ მახსოვს, ძალიან არასერიოზულია საუბარი დიქტატურაზე, სად გინახიათ სახელმწიფო, სადაც, დიქტატორული სახელმწიფო, სადაც პოლიტიკური პარტია იმარჯვებდეს თავისუფალ და სამართლიან არჩევნებში და, ქალბატონო მანანა, ერთი კითხვა მაქვს თქვენთან, თქვენ რომ ჩახვედით ბერლინში ექსპერტებს რომ ესაუბრებოდით, როცა უთხარით, რომ ხელისუფლება შიშობს, რომ ოპოზიციამ არ განახორციელოს სახელმწიფოში დიქტატურა, ნეტავი ღიმილისმომგვრელი არ არის ეს განცხადება, ესეც ხომ თავისთავად ნონსენსია, როგორ შეიძლება მმართველ ძალას, რომელსაც ყველა ბერკეტი გააჩნია, ოპოზიცია დაემუქროს დიქტატურით და ის, ყველაფერი ამის გამო კრიზისი ქვეყანაში არა „ნაციონალური მოძრაობა“, არამედ თქვენ ჩვენ შემოგთავაზეთ მთავრობის დაკომპლექტება. სრულად შემოგთავაზეთ 5-პუნქტიანი გეგმა, შემოგთავაზეთ ერთობლივი წერილი ნატოს მინისტერიალზე, რომ ჩვენ გვქონდა ნატოში გაწევრიანების სურვილი, ამაზე უარი განაცხადეთ და თქვენი საქციელი რა არის, ბიძინა ივანიშვილი საზოგადოებას უწოდებს უმწიფარს, ბიძინა ივანიშვილი და აღზრდას ითხოვს საზოგადოების ტიპიური ტროცკისტული საუკეთესო მაგალითი, კაშკაშა მაგალითი თქვენი „ქართული ოცნება“ იყო ძალა, რომელიც ახორციელებს ზეწოლას მედიაზე, „ქართული ოცნება“ არის ძალა, რომელიც ახორციელებს ზეწოლას სასამართლოზე, „ქართული ოცნება“ ძალა, რომელიც აწყობს ქაოსს მთელ საქართველოში. თქვენ შეგიძლიათ ჩართოთ ტელევიზორი და ნახოთ დღეს „ქართული ოცნება“ არის ქაოსის და არეულობის მთავრობა. თქვენა ხართ მთავარი საფრთხე კრიზისის ... საზოგადოება დაინახავს ძალიან მალე. ამის გამოა, რომ საქართველო არის სერიოზული იზოლაციის საფრთხის ქვეშ: პრობლემა გვაქვს თურქეთთან, სომხეთთან, აზერბაიჯანთან, ამერიკასთან ევროკავშირთან. როგორ მოახერხეთ 2 თვის განმავლობაში პრობლემები ყველა მეგობართან? დავესესხები პრემიერ-მინისტრის სახელს თბილ და ნოსტალგიურ ურთიერთობას რუსეთთან, როგორ მოახერხეთ ძალიან მაინტერესებს? ერთი მკაფიო მაგალითი მინდა მოვიყვანო: კიდევ ერთხელ, როდესაც ჩვენ ვსაუბრობთ პრაგმატულობაზე, პრაგმატულ საგარეო პოლიტიკაზე, ვერ დამისახელებთ ვერც ერთ სახელმწიფოს პოსტსაბჭოთა სივრცეში, რომელმაც ამ ეგრეთ წოდებული პრაგმატული პოლიტიკით მიაღწია დამოუკიდებლობას და თავისუფლებას. უფრო საპირისპიროდ პრინციპული და თანამიმდევრული პოზიციით მიაღწიეს ბალტიის სახელმწიფოებმა თავისუფლებას. ისინი არიან ნატოსა და ევროკავშირის წევრები და მოლდოვამ, რომელმაც წინა ხელისუფლების პირობებში ჩათვალა, რომ პრაგმატული პოზიცია უნდა დაეკავებინა, ვერაფერს ვერ მიაღწია, ვერც ტერიტორიულ მთლიანობას, ვერც განვითარებას და პირიქით, ჩამორჩენილობის ძალიან სერიოზული ელემენტები შეიძინა და ერთი ძალიან მკაფიო მაგალითი მინდა ესე მოგიყვანოთ მთელი აი იმ პროცესის შემაჯამებელად: 2004 წლის რევოლუციის შემდეგ, პრეზიდენტ სააკაშვილს, ეს ცნობილი ისტორიაა, კიდევ ერთხელ მინდა გავიმეორო, პრეზიდენტ სააკაშვილს დაურეკა პრეზიდენტმა პუტინმა და თხოვა, რომ ერთ-ერთი მაღალი თანამდებობის პირი უშიშროების მინისტრი დაეტოვებინა საკუთარ თანამდებობაზე. ის ადამიანი მერე საქართველოში არავის არ უნახავს, ბატონი ხაბურზანია, რომელიც ეხლა თქვენი ხელისუფლების პირობებში გმირად ჩამოდის პრეზიდენტ სააკაშვილის ეს საქციელი იყო თავისუფალი სახელმწიფოს პასუხისმგებლობის მქონე ლიდერის საქციელი. 2012 წლის არჩევნების შემდეგ რუსეთის ფედერაცია დაუკავშირდა, ალბათ, საქართველოს და სთხოვა ჩახალიანის და რუსი ჯაშუშების გამოშვება, ყველა ეს ადამიანი დღეს არის გარეთ, ეს არის უპასუხისმგებლო მორჩილი ადამიანის საქციელი და კიდევ ერთხელ მინდა გითხრათ, თქვენ ახსენეთ, რომ ჩვენ ვართ ცხელი . . . და როცა ეს ეხება სახელმწიფო ინტერესებს და ყოველთვის ასე ვიქნებით. დიდი მადლობა. (ტაში).
თავმჯდომარე. ბატონი სერგო რატიანი, უკაცრავად, მობრძანდით. გიორგი თევდორაძე.
გ.თევდორაძე. მინდა მოგესალმოთ კიდევ ერთხელ, ბატონებო და ქალბატონებო, პატივცემულო კოლეგებო, ჩემთვის გასაოცრად დღევანდელი პოლიტიკური დებატების თემა შეეხება ორი საკონსტიტუციო ინიციატივიდან მხოლოდ და მხოლოდ ერთს, რომელიც ვშიშობ, რომ სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია თქვენთვის, რაკი ძალაუფლების გარანტიებს უკავშირდება. მე მინდა ვისაუბრო მეორე საკონსტიტუციო ინიციატივაზე, რომელიც სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია ჩემთვის და რაც მნიშვნელოვანია ჩემი ქალაქისთვის ამიტომ ამ ტრიბუნიდან მოგმართავთ არა მარტო როგორც საპარლამენტო უმცირესობის წარმომადგენელი, სხვათა შორის, საპარლამენტო უმცირესობის, რომლის განსხვავებული აზრის არსებობაც თქვენ და ქვეყნის პრემიერ-მინისტრმა, ლამის სამშობლოს ღალატად შეაფასოთ, საპარლამენტო უმცირესობის წარმომადგენელი, რომელსაც, აი, ამ საკონსტიტუციო ცვლილებების საერთო სახალხო განხილვებისას თქვენი აქტივისტები კვერცხების სროლით, შეძახილებით და საყვედურებით, იმის გამო რომ სადღაც სტალინის ძეგლი აგვიღია გვხვდებოდნენ, არამედ პირველ რიგში მოგმართავთ როგორც იმ ქალაქის მკვიდრი, რომელსაც ქუთაისი ჰქვია, მოგმართავთ როგორც ქუთაისელი, რომელიც სამართლიანად ამაყობს, რომ მის ოჯახს საკუთარ ქალაქთან ურთიერთობის მრავალი თაობის ისტორია აკავშირებს, ძალიან ნიშანდობლივია, რომ დღეს ამ ტრიბუნასთან და ამ შენობაში ვდგევარ, ვინაიდან ერთიცა და მეორეც ჩემი ქალაქისთვის დროის ახალი ათვლის წერტილია და ამავდროულად მისი მომავლის და პერსპექტივის ერთგვარი სიმბოლური განსახიერება და ჩემდა სამწუხაროდ თუ საბედინეროდ აი ამ ტრიბუნის მნიშვნელობაზე და აი ამ შენობის ფუნქციაზე არის და იქნება დამოკიდებული ჩემი ქალაქის მომავალი. მე გუშინ გავაკეთე ჩემთვის ერთი საკმაოდ მოულოდნელი და ამავდროულად საოცარი აღმოჩენა. თუკი აქამდე მეგონა, რომ ამ ქალაქიდან პარლამენტის დედაქალაქში დაბრუნება თქვენთვის ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან არგუმენტს, რასაც საკუთარ ხალხთან ახლოს ყოფნა ჰქვია, თითქოს და ამ ქალაქში და ამ მხარეში არ ცხოვრობს ხალხი, უკავშირდებოდა, ქვეყნის პრემიერ-მინისტრმა განაცხადა, რომ მას ეს ცვლილება სჭირდება იმისათვის, რომ უკეთ გააკონტროლოს ქვეყნის უმაღლესი საკანონმდებლო ორგანო. რატომღაც მე მეგონა, რომ სწორედ საკანონმდებლო ორგანო და სწორედ პარლამენტარებმა უნდა უპატრონონ ქვეყნის მთავრობას და ერთი წარსულში საკმაოდ პოპულარული ანეკდოტის მორალისა არ იყოს, ვინაიდან ბატონ ბიძინას უყვარს ანეკდოტები, სადაური წესია და აქაური წესია და ჩემდა სამწუხაროდ, მე ეს უკვე აღარ მიკვირს. მაგრამ მე ამაზე სასაუბროდ არ მოვსულვარ აი ამ ტრიბუნასთან. დღეს მინდა ვისარგებლო შემთხვევით, მინდა ვისარგებლო თქვენი აქ ყოფნით და ჩემთვის სასიცოცხლო, ვიღაცისთვის რიტორიკული შეკითხვა დაგისვათ. ბატონებო, 90-იანი წლებიდან, მას შემდეგ, რაც დამთავრდა საბჭოთა ინდუსტრია, ქუთაისი შეიქნა, ფაქტიურად უფუნქციო ქალაქია, რომლის შეუქცევადი კვდომის პროცესიც მიმდინარეობდა. მინდა გკითხოთ ერთი რამ, თუკი მისი მომავლისთვის სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვან ფუნქციას წაგვართმევთ, იქნებ მიპასუხოთ მეცა და ქუთაისელებს რას გვაძლევთ ან რას გვპირდებით იმიტომ, რომ გარდა ეფემერული დაპირებებისა, რომელთაგან ერთ-ერთიც საზღვაო პორტის მოწყობას უკავშირდება, ჩემს ქალაქში ჩვენ ვერაფერი კონკრეტული და ხელშესახები თქვენგან ვერ გავიგეთ და ვინაიდან არ ჩანს პასუხი ამ ჩვენთვის მართლაც სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვან კითხვაზე და ვინაიდან ვგონებ, რომ ქვეყნისთვის და გონიერი ხელისუფლებისთვის არ უნდა იყოს სულ ერთი როგორი იქნება მისი სიდიდით მეორე ქალაქის ყოფნა - არყოფნის საკითხი, მე მინდა ღიად, სახალხოდ ვიღაცის ზურგს უკან არა ამოფარებულმა, როგორც ამაზე თქვენ საუბრობდით განვაცხადო, რომ მე ამ საკონსტიტუციო ცვლილებებს მხარს ვერ დავუჭერ, ვინაიდან ხელს არ მოვაწერ ჩემი ქალაქისთვის სასიკვდილო განაჩენს და თუ ეს თქვენი შეფასებით არის ჩემი ხალხის ღალატი, მაშინ ჩემი და თქვენი წარმოდგენა ღალატზე და ერთგულებაზე ჩემი ქალაქის და ქვეყნის საჭიროებასა და აუცილებლობაზე დიამეტრულად განსხვავდება ერთმანეთისგან. დიდი მადლობა. (ტაში).
თავმჯდომარე. ბატონი სერგო რატიანი. გისმენთ, ბატონო სერგო. მოვუსმინოთ, მოვუსმინოთ.
ს.რატიანი. მოგესალმებით. თქვენ შემოგვთავაზეთ საკონსტიტუციო ცვლილებები, რომლებიც თქვენი მოტივაციით არის იმის საფუძველი, რომ ქვეყანაში არის საფრთხე დაპირისპირებისა და არის საფრთხე კრიზისისა, მაგრამ მე უნდა ვიკითხო 1 ოქტომბრის მერე ვინ და რა პოლიტიკური ძალა ქმნის სამოქალაქო დაპირისპირების საფრთხეს იმისათვის, რომ მოიპოვოს გადაჭარბებული ძალაუფლება, ამ ქვეყანაში ვინ გადააქცია პროკურატურა პოლიტიკური ბრძოლის იარაღად ვინ გადააქცია, ვინ აწარმოებს ზეწოლას მედიაზე ვინ აწარმოებს ზეწოლას სასამართლოზე, უკაცრავად, მაგრამ ვინ მართავს, მეგობრებო, ვინ მართავს იმ ხალხს, აგრესიულ ხალხს, რომლებიც უკანონობებს სჩადიან თვითმმართველობებთან, ვინ მართავს ამ ხალხს და ვინ არის თვითმმართველობების დამრბევი და უკანონობების ჩამდენი მეგობრებო დემოკრატია არის ხალხის მმართველობა კანონის საშუალებით ხალხის მმართველობა კანონგარეშე და კანონსაწინააღმდეგოდ არის რბოს მმართველობა და ჩვენ ამას ვხედავთ თვითმმართველობებთან, ეს არის რბოს მმართველობა და ეს არის ტირანიის ყველაზე მძიმე და ცუდი ფორმა და ამას ეწოდება ოხლოგრაფია. ახლა რაც შეეხება ძალაუფლებისათვის ბრძოლას ამ ბრძოლამ, მეგობრებო, გადაინაცვლა უკვე თქვენს რიგებში და კოალიციის რიგებში და როდესაც მთელმა ხალხმა და საზოგადოებამ დაინახა ქუჩის გარჩევები და ქუჩური გარჩევები, კაბინეტებში თქვენ მოიგონეთ კიდევ უფრო საინტერესო ტერმინი „ ჩანერგილები“ და მე უნდა გითხრათ და თქვით, რომ ეს არის „ნაციონალური მოძრაობის“ მიერ ჩანერგილი ხალხი. მე უნდა გითხრათ, რომ ეს ტერმინი 1953 წლიდან საბჭოთა კავშირშიც კი არ იხმარებოდა, ეს იყო სტალინისტური ტერმინი, ეს არის ტოტალიტარული რეჟიმების პარანოიის ტერმინი. ამას ხმარობდა ნაცისტური გერმანია და ამას ხმარობდა სტალინი. საბჭოთა კავშირში 53 წლის მერეც კი არ ხმარობდნენ აი ამ ტერმინს, რადგან ეს ნიშნავს, რომ საზოგადოებაში არსებობენ საზოგადოების ჯგუფები, არსებობს ფენები, რომლებიც არიან ხალხის მტრები . . . თქვენმა ლიდერმა ვერ გასცა ამას პასუხი, 58-ე მუხლი,იყო ის მუხლი რომლითაც სჯიდნენ, მეგობრებო, მილიონობით ხალხის მტრებს და ჩანერგილებს სხვათა შორის ტროცკისტებს მემარჯვენე უკლონისტებს საკუთარი პარტიის რიგებში სხვა რიგებში მაგრამ აი ესე იყო მეგობრებო თქვენ დააბრუნეთ საქართველოში არა მარტო სტალინის ტერმინები, არამედ სტალინის ძეგლი. და ეს არის ძალიან მძიმე სანახავი იმისათვის, რომ ეს ადამიანი არის პირადად პასუხისმგებელი საქართველოს, ის, რომ საქართველოს მოპარეს მე-20 საუკუნე, ის არის პირადად პასუხისმგებელი იმაზე, რომ 20 მილიონიდან 60 მილიონი ადამიანი არის დახოცილი 37-38 წლებში, მეგობრებო, დღეში იხვრიტებოდა ათასი ადამიანი, თქვენა ხართ პასუხისმგებელი, რომ ეს ძეგლი დღეს დაბრუნდა საქართველოში. მეგობრებო, თქვენ ბერლინში, რომ ჩახვედით მაინტერესებს ბერლინში, რომ ჩახვედით თქვენ უთახარით, რომ პატარა სტალინის ძეგლი დავაბრუნეთ საქართველოში-თქო, მაინტერესებს. აი, ჩვენ რომ გაგვეგო მედიით ეგეთი ინფორმაცია, რომ სადღაც გერმანიაში ერთ-ერთ ქალაქში დაბრუნდა პატარა ჰიტლერის ძეგლი, მეგობრებო, ეუთო-ს გადაწყვეტილებით სტალინი და საბჭოთა კავშირი იყვნენ პასუხისმგებლები მეორე მსოფლიო ომის დაწყებასთან, ხომ, ამიტომ აი სწორედ ამიტომ ჩვენ შეგვიძლია, რომ, ასე ვთქვათ, თქვენი შიშები მოვხსნათ, მაგრამ არასოდეს დავეთანხმები იმას, რომ ასეთ ძალას ჰქონდეს ჭარბ ... (ტაში).
თავმჯდომარე. გმადლობთ. უმრავლესობიდან ბატონი გია გაჩეჩილაძე. 5 წუთი შემდგომ გია ჟორჟოლიანი და ზურაბ ტყემალაძე, ასევე 5-5 წუთი და მაისურაძე 8 წუთი.
გ.გაჩეჩილაძე. დიდი მადლობა. მოგესალმებით, ბატონებო. მე ვფიქრობ, რომ ძალიან საინტერესო დისკუსია გამოვიდა, თუმცა, არა იმ თემაზე, რომელიც ჩვენ გვაინტერესებდა და საზოგადოებას, რომელსაც აინტერესებდა, ცოტა დამაბნევებელია, ალბათ, მოსახლეობისათვის ის თემები, რომელიც, ბოდიშით, 1 წუთით.
თავმჯდომარე. სიწყნარე, მოვუსმინოთ, მოვუსმინოთ. ბრძანეთ.
გ.გაჩეჩილაძე. 5 წუთი მაქვს და იქნებ მომცეთ საშუალება, რომ ვილაპარაკო, ძმებო და მეგობრებო, ძალიან გთხოვთ, იქნებ დამიმატოთ, ბატონო დავით, რა, შეუძლებელია. თავიდან ვიწყებ. მოგესალმებით, ბატონებო, ნუ ვაბნევთ საზოგადოებას, თემა ყველამ იცის რა თემაზეა საუბარი, არ გვინდა ეს გადასვლა-გადმოხტომები, გადახტომები, რა. საზოგადოება კითხულობს ერთ რამეს, კაცო, როგორ შეიძლება ვიღაცა პიროვნებას, რატომღაც დღეს რომ პრეზიდენტი ჰქვია, ჰქონდეს უფლება, რომ ყოველგვარი მიზეზის გარეშე გაუშვას მთავრობა ბიძინა ივანიშვილის ხელმძღვანელობით, მერე დანიშნოს თავისი მთავრობა, მოიყვანოს მერაბიშვილი და მისი ბანდა, მერე ამის შემდეგ დაინიშნოს პარლამენტის არჩევნები და ამ ბანდის საშუალებით გააყალბოს ისევ არჩევნები და შეკრიბოს თავისი უმრავლესობა პარლამენტში და გააგრძელოს მმართველობა. ამას კითხულობს საზოგადოება. ჩვენი ვალდებულობა არის, რომ ეს პრობლემა მოუხსნას ქვეყანას იმიტომ, რომ საფრთხის შემცველია, საფრთხის შემცველია იმიტომ, რომ ამ 9-წლიანი მმართველობის პერიოდში, ჩვენ დავინახეთ რა უბედურებასთან გვქონდა საქმე. აქ ბევრი იყო საუბარი იმასთან დაკავშირებით ეს გავაკეთეთ და ის გავაკეთეთო, მაგრამ ფაქტი სახეზეა, რომ, აი, ამ სწორედ ამ ცვლილებებმა პერსპექტივაში კი არ შექმნა, ასე ვთქვათ, რაღაცა მოლოდინი იმისა, რომ შეიძლება პოლიტიკური კრიზისი და უბედურება დატრიალდეს ქვეყანაში, არამედ შექმნა კი არა მოახდინა უკვე ეს უბედურება იმიტომ, რომ ის უზურპაცია ხელისუფლებისა, რომელიც ამ მუხლებზე დგას და ის ძალადობა, ძალადობა წარმოიშვა ხელისუფლებაში და ყველამ კარგად იცით იმიტომ, რომ ამ მუხლების საშუალებით მოხდა სწორედ და ამ მუხლებმა მისცა საშუალება სააკაშვილს და მის რაღაცა, რა ვიცი, რა ჰქვია იმათ , იმ ბანდას, რომ ათასი ავანტიურა მოეწყოთ ქვეყნისათვის, კოდორის ხეობაში, იგივე ახალგორში, რომ მერე ეს რუსეთისათვის გადაეცათ და იმ ავანტიურაში ჩართულიყვნენ, რომლის საშუალებითაც რუსეთმა თავისი სამხედრო ბაზების რეანიმაცია მოახდინა საქართველოს ტერიტორიაზე, რომელიც 1999 წლის სტამბულის გადაწყვეტილებით იქნა გაყვანილი საქართველოს ტერიტორიიდან. სწორედ აი ამ მუხლებმა მისცა სააკაშვილს უფლება იმისა, რომ ეკონომიკის მონოპოლიზაცია და რუსიფიკაცია გაეკეთებინა. თქვენ კარგად იცით, რომ მთელი ეკონომიკის უდიდესი ნაწილი ენერგეტიკის სამრეწველო ობიექტების ხელში, რუსეთის ხელშია დღეს და აქ რაზეა ლაპარაკი, რის რუსულ აგენტობაზეა და რაზე ლაპარაკობთ საერთოდ, კაცო! იქნებ ამ მუხლების ბრალია და აი ამ უკონტროლო რეჟიმის ბრალია ის, რომ თქვენ საქართველო გადააქციეთ ავღანური გეროინის ტრასად და ეს ცნობილი გაეროს მონაცემები და შეერთებული შტატების ადმინისტრაციის მოხსენებებში წერია, სხვათა შორის, რომ ფოთის პორტიდან 7 ტონა სუფთა გეროინს აგზავნიდით ევროკავშირში. იცინით არა? წერა-კითხვა თუ იცით, წაიკითხეთ შეერთებული შტატების და გაეროს დასკვნები ამასთან დაკავშირებით. იქნებ პოლიტიკური დევნასთან დაკავშირებით არაფერი მომხდარა საქართველოში, ამ 9 წლის განმავლობაში არითმეტიკა თუ იცით, დაითვალეთ, 150 ათასი მსჯავრდებული გაატარეთ თქვენ საქართველოში, 150 ათასი კაცი, რომელიც 150 ათასი, ჯამში, რომელ, თქვენ სტალინზე ლაპარაკობთ აქ, პროცენტულად შეადარეთ, სტალინი თქვენს გულში იყო და სტალინი მიშა სააკაშვილის გულში იჯდა ყოველთვის, პროცენტული თვალსაზრისით ვიძახი. მე არ ვლაპარაკობ იმ წამებებზე და მკვლელობებზე და ათას უბედურებაზე, მაგრამ ერთ რამეს გაგახსენებთ მე, მაგალითად, როგორც „მწვანეთა პარტიის“ თავმჯდომარე, ევროპული მიმართულების პოლიტიკური ორგანიზაციის ლიდერი საქართველოში, ვინ იყო ის, ხომ არ გამახსენებთ ის ხალხი, რომელიც 2007 წელს მაისში ალყა შემოარტყა მწვანეთა კავშირის ისტორიულ ოფისს, 240 შეიარაღებული ავტომატიანი კაცი მოიყვანა და ასე გამოასწრო მწვანეთა პარტიამ მუშთაიდის ისტორიული ოფისიდან. ამ მუხლებმა ხომ არ მისცა სააკაშვილს მაგის საშუალება...
თავმჯდომარე. დიახ, მორჩა, ბატონო გია, გუბაზ სანიკიძეს დაუქვითეთ ე.ი. როგორღაც იმიტომ რომ, ვერა, შემდეგი ბატონი გია ჟორჟოლიანი. აა, ზურაბ ტყემალაძე და მერე გია ჟორჟოლიანი.
ზ.ტყემალაძე. ბოდიშს გიხდით, ბატონო თავმჯდომარევ, ჩვენ ესე ვართ შეთანხმებული, თუ არ მეყო 5 წუთი, გავაგრძელო და..
თავმჯდომარე. რაც დარჩება, გია ჟორჟოლიანს.
ზ.ტყემალაძე. დიახ, დიახ. ბოდიშს გიხდით, ბატონო კოლეგებო, მაგრამ ისეთი შეგრძნება მაქვს ახლა, მგლის სახარება უნდა წამეკითხა, მაგრამ ბოდიშს ვიხდი, მაგრამ მაინც უნდა გაგცეთ რამოდენიმე თქვენს პოზიციაზე პასუხი და დავაფიქსირო ჩვენი პოზიცია აუცილებლად. პირველ რიგში, რა თქმა უნდა, თემას რომ არ ავცდეთ, დიახ, კონსტიტუციაში უნდა შევიდეს ცვლილება და იმ კონსტიტუციაში უნდა შევიდეს ცვლილება, რომელმაც უნდა შეაჩეროს დიქტატურა, რომელიც 2004 წლის ცვლილებებმა შემოიტანა, ჩემო ბატონო და მაშინვე მინდა გითხრათ, რომ ძალიან ბევრმა საერთაშორისო ორგანიზაციებმა შენიშვნები მოგვცეს, ძალიან ბევრმა საერთაშორისო ორგანიზაციებმა და მათ შორის, ვენეციის კომისიამ ძალიან უარყოფითი დასკვნა დაწერა, დღესაც ვენეციის კომისიამ იცით თქვენ, პრეზიდენტი ბრძანდებოდა ჩამოსული, ასევე მიგვითითა, რომ ეს შესაცვლელია და აუცილებლად უნდა განხორციელდეს. თქვენ არ გინდათ ამას დაუჭიროთ მხარი, უფრო სწორად, მოდით, პირდაპირ ვთქვათ რა, თქვენ გინდათ ამას დაუჭიროთ მხარი, მაგრამ რაღაც საბაბს ეძებთ, რა საბაბით დაუჭიროთ, ყოველ შემთხვევაში თქვენი რიგებიდან უმრავლესობა ასე გამოიყურება და ასე ჩანს. დღეს თქვენ საუბრობთ იმასთან დაკავშირებით, რომ რაღაც საბაბს ეძებთ, რომ გავაჩინოთ ჩანაწერი კონსტიტუციაში, რომ არ შეიცვალოს საგარეო კურსი, ევროატლანტიკური გაერთიანება, ნატოს მიმართულება და ა.შ. და ა.შ. ევროპას არ სჭირდება მარტო დეკლარირება, ჩემო ბატონო, მას სჭირდება დემოკრატიული ქვეყანა, მას სჭირდება ნატოს სტანდარტების ქვეყანა, მას სჭირდება ქვეყანა, რომელშიც ნამდვილად არის, ჩემო ბატონო, დემოკრატია და არა მოჩვენებითი ისეთი, როგორიც ამდენი წლის განმავლობაში არის. 9 წელიწადი არის მოჩვენება და ეს ყველამ კარგად ვიცით, დღეს ახლა საუბარია ხანდახან პროკურატურაზე და აგერ ერთი მაღალჩინოსანი პროკურატურის, გვიზის, ბატონი დავითი და ალბათ, თუ არ დამეთანხმება, გულში მაინც დამეთანხმება, რა პროკურატურის ძალადობაზეა დღეს საუბარი, ხალხო, რაზეა საუბარი იმაზე და შედარებით შეიძლება ვთქვა, რაც თქვენ დროს ხდებოდა? თქვენ, ბატონო დავით, მე არ ვიცი იცით თუ არა, მაგრამ ძალიან კარგად იცით, მაგრამ იტყვით თუ არა ახლა, დღეს საუბარი მიდის იმაზე, რომ აბა ძალადობა მიმდინარეობს და ა.შ და ა.შ. რა ძალადობას ახორციელებდით, თქვენ აგერ ჩემმა მეგობრებმაც არავინ არ იცის, სხვათა შორის, ალბათ, რომ ჩემზეც კი ხორციელდებოდა ძალადობა, იცით როდის? როცა კოალიციაში გავერთიანდით, როცა ერთად უნდა მიგვეღო არჩევნებში მონაწილეობა, იცით თქვენ, თუ არ იცით, მე მგონი ძალიან კარგად იცით, როცა ფოთის რაიონული ორგანიზაციის ხელმძღვანელი დააპატიმრეს და პირდაპირ 3 თუ 4 დღე გყავდათ გაჩერებული, იმის გულისათვის, როგორმე ტყემალაძე ემხილა არჩადენილ დანაშაულში. რომ ჩემი მძღოლი, პირადი მძღოლი მთელი ღამის განმავლობაში ბათუმის კუდის თუ სოდის შენობაში ჰყავდათ და მთელი ღამე აწვალებდნენ იმის გულისათვის, რომ მე ვემხილე, თქვენ იცით თუ არა, რომ მე რისი მეშინია დღეს პროკურატურაში მისვლის, თქვენ რა იცით, ბოდიშს ვიხდი რა, ნუ გამაწყვეტინებთ, ბატონო, რაზე უნდა მეთქვა, მე არაფრის არ შემშინებია და როცა დამიძახეთ, მაშინათვე მივედი, მე არა ვარ ის, რომ რაღაცით ვისპეკულიანტო, რისი გეშინიათ პროკურატურაში მისვლის, მაგრამ როგორც გეტყობათ, იცით რა ხდებოდა იქა, მიდით რა პროკურატურაში, დღეს არ ხდება ისეთი რაღაცეები, რაც თქვენ დროს ხდებოდა, მე მაგალითად მივედი პროკურატურაში თქვენგან განსხვავებით, მინდა გითხრათ. გამომძიებელი რატომ უნდა მოვიდეს, როგორც მე მივედი თქვენს მიერ გამოძახებულ, ერთი წუთით თუ შეიძლება რა.
თავმჯდომარე. თქვენი დრო იწურება დებატებში თუ შეხვალთ.
ზ.ტყემალაძე. კი, ბატონო, მივედი პროკურატურაში, კი და თქვენი გამომძიებელი 5-ჯერ გავიდა გარეთ, გესაუბრათ, როგორ მოვიქცეთ იმიტომ, რომ საბაბი არაფერი არა გვაქვსო, თორემ როგორც ეტყობა დაკავებაც გინდოდათ. აგერ ორი მაღალჩინოსანია კონტროლის პალატის, 2 მილიონ ნახევრით რომ დამაჯარიმეს, რისთვის დამაჯარიმეს, ხალხო, გამოდით და თქვით რა! აი ეს იყო თქვენი შერჩევითი სამართალი. ახლა მოდით, ცოტა იმითი წავედით რა, რამ დაგვაშორა ნატოსთან მიმართებაში, რატომ ვერ მიიღეთ მაპი? სხვაგან ეძებთ რაღაც პრობლემებს, მაგრამ ეს ხომ არ იყო 93 წლის, 2003 წლის, 2008 წლის საპარლამენტო არჩევნებში, აი გაყალბებული საპარლამენტო არჩევნები ამის ერთ-ერთი მიზეზი, ან 2008 წლის ...
თავმჯდომარე. გაუგრძელეთ 5 წუთამდე, ოღონდ 5 წუთი ამოიწურება, ჟორჟოლიანს აღარ ექნება დრო.
ზ.ტყემალაძე. 2007 წლის ნოემბრის მოვლენები, როცა ერთი წლის განმავლობაში რუსთაველზე დაარბიეთ ხალხი, რიყეზე დაარბიეთ ხალხი, ჩემო ბატონო და იმედის ტელევიზიაშიც დაარბიეთ ხალხი, ეს ხომ არ იყო? ან ის ხომ არ იყო, რომ ქუჩაში დაიხოცა ახალგაზრდა ბიჭები, გირგვლიანი, ვაზაგაშვილი, რობაქიძე, აკადემიკოსი გურამ შარაძე ქუჩაში მოკლეს, ეს ხომ არ იყო? ამაზე რატომ არ ფიქრობთ არც ერთი, არავინ? და დღეს ლაპარაკობთ, რომ თურმე, ვისზე მიდის ზეწოლა ერთი მითხარით და გამოვიდეს ის ადამიანი, ვინც იძახის ჩემზე, მიდის ზეწოლაო, გამოვიდეს და თქვას, არავისზე არაფერი ზეწოლა არ მიდის. საერთოდ საჯარო კურსთან, ცვლილებასთან დაკავშირებით საუბრობთ რა, მე ერთი გაგახსენეთ ბატონი კაკო ბობოხიძე, ბატონი გია ბარამიძე, იმდროინდელი კიდევ პარლამენტის წევრები, რომლებმაც პარლამენტმა უნდა განსაზღვროს საგარეო პოლიტიკა, რომლებმაც 92 წელს სნგ-ში შესვლაზე, ოღონდ ბოლომდე მომისმინეთ, უარი თქვეს და არ შეუერთდნენ ... ხელშეკრულებას, მაგრამ ერთი წლის შემდეგ ისევ იმ პიროვნებებმა, მხარი დაუჭირეს სნგ-ში შესვლას, ერთ წელიწადში შეცვალეს კურსი. 2001 წელს მინდა გითხრათ, რომ პარლამენტმა მივიღეთ, მაშინ მეც ვიყავი იქა, ჩემო ბატონო, დადგენილება, ევროატლანტიკური ... და ნატოსკენ მიმავალი გზისკენ, მივიღეთ ეს საპარლამენტო დადგენილება, ვიყავით სნგ-ს წევრები, მაგრამ არც გიფიქრიათ მთელი ამ ხნის განმავლობაში, რომ იქიდან გამოსულიყავით სანამ 2008 წლის ომი არ მოხდა და მაშინ მიიღეთ გადაწყვეტილება, უკვე მერამდენედ შეიცვალა ეს პოზიცია. ჩვენ არასდროს არ შეგვიცვლია პოზიცია და ყოველთვის ვაფიქსირებთ ჩვენს პოზიციას, მაგრამ აი ესეთი მერყევი პოზიციები გაქვთ და ამიტომ არ გვინდა ამის ჩაწერა და არ გვინდა, კიდევ ერთხელ ბოდიშს ვიხდი სუყველასთან, გაავაპატიუროთ კონსტიტუცია და ჩავწეროთ იქ, რაც არასდროს არც ერთ ქვეყანაში არ არის. ნუ აკეთებთ ასეთ რაღაცას. ახლა ქალბატონმა ჩიორამ ბრძანა, რომ „ნაციონალური მოძრაობა“ არ მოგცემთ უფლებას მიიღოთ საკონსტიტუციო უმრავლესობაო, ეს არ არის ზეწოლა, ე.ი. თქვენ წყვიტავთ თქვენი მეგობრების, ესე ვთქვათ, მაგივრად საკითხს? იქნება უნდათ ან არ უნდათ მიიღონ... ეს თავად გადაწყვიტონ, ჩემო კარგო, თავად უნდა გადაწყვიტონ და არა თქვენ, არ უნდა უკარნახოთ და თქვენ არ უნდა იმასაქნათ. და კიდევ ერთი. ბატონი ზურაბი გამობრძანდა აქა და გააკრიტიკა ბატონი ბიძინას მიერ წარმოდგენილი საკანონმდებლო ინიციატივა ქართულ ეროვნულ ჩოხებში, დაუშვათ, დაშვება იმის რომ მოვიდნენ და პარლამენტს დაესწრონ. მე დარწმუნებული ვარ, ბატონო ზურაბ და ჩემო კარგო მეგობრებო, რომ ჩვენ გუშინდელი დიდი მიზნისთვის, პარლამენტის გადაწყვეტილება, რომ განსახილველად გამოგვეტანა, ამაზე ერთ ამბავს არ ატეხავდით, დროს დაკარგვას არ ჩათვლიდით ერთი სქესის ქორწინებასთან დაკავშირებით, აი ეს არის ჩვენს შორის სხვაობა, მეტი არაფერში არ არის სხვაობა, თორემ ყველას გვინდა ევროპის მიმართლებით სიარული, ჩემო კარგო. ეს არ არის თქვენი დაწყებული, ჩემი დაწყებული და საუკუნეებია ამაზე ლაპარაკი და რაც შეეხება ნატოსთან მიმართებაში, კიდევ მინდა გითხრათ, ნუ დაგავიწყდებათ ჯერ კიდევ საბჭოთა კავშირის დროს, ამის გულისათვის ციხეში რამოდენიმეჯერ იჯდა ირაკლი წერეთელი, რომელსაც პირველ .. გახდა, პატარა ბიჭი, 15 წლის ბიჭი, სდუდენტი, რამოდენიმეჯერ დააპატიმრეს ამის გულისთვის. რა გადაგვაყოლეთ, კაცო? ჩვენ მხარს ვუჭერთ, მივდივართ, ვეთანხმებით, მაგრამ ჩვენ დღეს ვართ სამართლიანი არჩევნებით მოსული ხელისუფლებაში, გვაცალეთ ბატონო, შევქმნით დემოკრატიულ ქვეყანას და ნამდვილად მივაღწევთ იმას, რომ გავიდეთ იმ გზაზე და იმ მიზანს მივაღწიოთ, რა მიზანიც არსებობს თქვენს შორის და არა ის, რომ რაღაც დიქტაქტორი, მოჩვენებებით, მოჩვენებითი სიმართლით თუ მოჩვენებითი რა ვიცი ყველაფრით გავატაროთ ჩვენი ცხოვრება. ამიტომ ძალიან გთხოვთ, მე დარწმუნებული ვარ, ვინ ვინ და თქვენ უფრო კარგად იცით, რა ცუდი შეიძლება მოიტანოს...
თავმჯდომარე. დამთავრდა. ბატონი თემურ მაისურაძე, 8 წუთი.
თ.მაისურაძე. მოგესალმებით, დილას მეჩვენებოდა, რომ ძალიან სხვა ფორმატში წავიდოდა ამ თემაზე საუბარი. ძალიან ვწუხვარ, რომ ადამიანებს სჭირდებათ ერთი და იგივე საკითხზე ძალიან ბევრჯერ განმეორება იმისი, თუ რა რა არის. დარწმუნებული ვარ ამ დარბაზში ახლა რომ განიხილებოდეს საკითხი, რომ ბიძინა ივანიშვილია საქართველოს პრეზიდენტი და უნდა ამივიღოთ თუ არა ეს საკითხი მუხლიდან, აი ეს მხარე შემოიხევდა ტანსაცმელს იმასთან დაკავშირებით, როგორ გეკადრებათ, როგორ შეიძლება კონსტიტუციაში ასეთი მუხლის ქონა. მე ვერ წარმომიდგენია, როგორ შეიძლება ადამიანს პირში გადაუტრიალდეს ენა დემოკრატიაზე, როდესაც მას კონსტიტუციაში ამ მუხლისთვის აქვს მიცემული ხმა. მე ძალიან ვწუხვარ, რომ ასეთ თემებზე გვიწევს საუბარი, ბატონებო. საუბარი იყო ზეწოლაზე, აქ ახალციხის და ასპინძის წარმომადგენლები საუბრობენ, დიდ ბოდიშს ვიხდი, მე იქ კენჭს ვიყრიდი. თქვენ შექმენით ის გარემოება, რომელშიც ადამიანებს, ბოდიში, ფანჯარაში გამოხედვა ეშინოდათ არჩევნების დროს და თქვენ გგონიათ რომ ის, რომ დღეს ლაპარაკობთ იმაზე, რომ კი, რაც მოხდა, მოხდა, ეს იყო დემოკრატიული არჩევნები, ბატონებო? დიდ ბოდიშს ვიხდი, დაუბრუნდით ისევ კონსტიტუციას და ვილაპარაკოთ ამ საკითხზე. ამ კონსტიტუციამ შექმნა დიქტატორი მიხეილ სააკაშვილი თუ მიხეილ სააკაშვილი, რომელშიც არსებობდა პატარა დიქტატორი, მან შექმნა ესეთი მახინჯი კონსტიტუცია ჩემთვის ძალიან დიდი შეკითხვაა, მე მაინტერესებს თქვენ მიპასუხოთ ამაზე, ვინ არის აქ მთავარი პირი, დიქტატორი სააკაშვილი, რომელიც ჯერ პატარა იყო და ახლა ამხელა მონსტრია თუ ის კონსტიტუცია, რომელიც თქვენ მიიღეთ და იმ პატარა დიქტატორისგან ამხელა მონსტრი მივიღეთ ჩვენ დღეს, დიახ, ბატონებო, გაგახსენებთ და მინდა შეგახსენოთ ის, რომ სწორედ დიქტატურის შედეგია და სწორედ, აი, ამ კონსტიტუციის შედეგია ის, რომ 180-ზე მეტი პოლიტპატიმარი გვყავდა ჩვენ და ეს სია ჯერ არ არის დამთავრებული. ის რომ უამრავი ოჯახი გააუბედურეს და ქონების წართმევაზე ვინ და თქვენ არ გესწავლებათ ეს, ძალიან კარგად მახსოვს ის დრო, ბატონი თოფურიძე როგორ შედიოდა და რა პრინციპებით და როგორ მიჰყავდათ ხალხი საპატიმროებში და სატუსაღოებში და არავის არ ჰქონდა იმის შესაძლებლობა, რომ უბრალოდ თავი გაემართლებინათ, ადვოკატებსაც კი არ უშვებდით, ბატონებო, მე ძალიან მეუხერხულება, იმიტომ რომ ასეთი ახალგაზრდა პარლამენტის წევრები კადრულობენ იმას, რასაც კადრულობენ. უბრალოდ ერთი რამ არის მნიშვნელოვანი, რამხელა აქვს ადამიანს ის შუბლის ძარღვი, რომელიც კიდევ დარჩენილი აქვს, ის სულ გაუწყდა, მშობიარობიდან არ დაჰყოლია თუ ჯერ კიდევ აქვს და იქნებ რომელიმე მიკროსკოპში ისინჯებოდეს. ამავე დროს, მინდა გავამახვილო ერთ რამეზე ყურადღება, ჩვენ შევქმენით სახელმწიფო, რომელშიც ვამაყობთ იმაზე, რომ, აი, ჩვენ ყველაზე კარგი აღრიცხვის სისტემა გვაქვს ანუ ეგრეთწოდებული საჯარო რეესტრი, ზუსტად ამ სახელმწიფოში ვკრძალავთ ჩვენ ჯერ კიდევ იმაზე, რომ ერთი მილიონით მეტია თუ ნაკლებია დღეს ამომრჩეველი და მათ შორის საქართველოს მოსახლეობა, ეს ის ხალხი ლაპარაკობს, რომლებიც ორი თუ სამი კიმისიის დადგენის შემდეგ ვერაფრით ვერ დაადგინეს ნამდვილად რამდენია საქართველოს მოსახლეობა 21-ე საუკუნეში, ბატონებო, უბრალოდ სირცხვილია, მე მრცხვენია თქვენს მაგივრად ვილაპარაკო ამ თემებზე, რომელ საჯარო რეესტრზე მელაპარაკებით, ისიც კი არ იცით რამდენი მოქალაქე გყავთ საქართველოში. ამდენი ადამიანი, მილიონზე მეტი ადამიანი საქართველო, როგორც ეკონომიკური მიგრანტია გაქცეული, აქ ბულგარეთზე გვეუბნებით, ბულგარეთი კარგი ქვეყანაა და კარგი მაგალითია? ნახეთ რა ხდება ბულგარეთში, იქ ასევე გარბის მოსახლეობა ბულგარეთიდან და დიახაც იმიტომ, რომ დიქტატურის ნიშნებია, ბატონებო. მე მინდა ერთი რამე ვთქვა, ნებისმიერი კონსტიტუცია, რომელიც არსებობს ქვეყანაში და ის კანონმდებლობა, რომელიც ამ კონსტიტუციიდან გამომდინარე სულ სამ ძირითად პრინციპს უნდა ემსახურებოდეს, 1-ლი, არის თუ არა ამ ქვეყანაში სამართალი და რა სამართალი უნდა იყოს და როგორი წყაროდან უნდა გამომდინარეობდეს თუ ასეთი კონსტიტუციაა, იქ სადაც არ არის სამართალი იმ ქვეყანაში არ არის არაფერი, არც ეკონომიკა, არც აბსოლუტურად არაფერი, მე-2, ამ სახელმწიფოში აქვს თუ არა მოსახლეობას მიიღოს სასურველი განათლება და იყოს თვითრეალიზებული და ყოველგვარი პროტექციის გარეშე მან მიიღოს სამსახური თავისი ნიჭის, უნარის და გამოცდილების შესაბამისად და მე-3 ბატონებო, სულ ცოტა სიბერეში უნდა ჰქონდეს ღირსეული სიბერის უფლება. რომელი ერთი გაქვთ გაკეთებული მითხარით ამ 9 წლის განმავლობაში? ის რაზეც თქვენ საუბრობთ, რომ თქვენ ეს ააშენეთ, მე ვარ ინჟინერი, ბატონებო, გავიდეთ აქედან, ვერც ერთ, ვერც ერთში პატარა დეტალს ვერ მანახებთ, სადაც არ არის უზარმაზარი დეფექტი, თქვენს მიერ აგებული გზა შემოსასვლელში უკვე დანგრეულია, ბატონებო, იმიტომ, რომ ვიღაცამ ცემენტი მოიპარა, მშენებლობები მიდიოდა მხოლოდ და მხოლოდ იმიტომ, რომ ფულის სახეობა მომხდარიყო, დიახ ბატონებო, მოდით ჩვენ ვნახოთ რა არის ამ შენობაში რეალურად დახარჯული და რეალურად რა ფულია გამოწერილი, ბატონებო, ეს ძალიან მარტივია და იმედი მაქვს, რომ მალე ამასაც აეხსნება ფარდა. იმასაც აეხსნება ფარდა როგორ ხოცავდით ქუჩაში ადამიანებს და ამაშიც ვარ დარწმუნებული, რომ იმის დროც მოვა. რაც მთავარია, ამ კონსტიტუციამ შექმნა პოლიტიკური ნარკომანიის სინდრომი და გეტყვით ახლა რა არის პოლიტიკური ნარკომანია, რომ არ შემეშალოს წაგიკითხავთ. „პოლიტიკური ნარკომანია არის პოლიტიკური პათოლოგია, როდესაც პოლიტიკოსი იმდენად არის გაბრუებული ანუ ხიბლში შესული საკუთარი პოლიტიკური მოღვაწეობით და შედეგად მიღებული პოლიტიკური პროდუქტი, რომ უკვე შეგნებულად მიდის პოლიტიკური თვითმკვლელობისკენ, ვინაიდან ვეღარ ახერხებს ამ პოლიტიკური თრობიდან გამოსვლას“. ბატონებო, მე მაინტერესებს თქვენ დაგისვათ შეკითხვა, როდესაც დადგება საკითხი ამ საკითხის კენჭისყრაზე, თქვენ შეძლებთ რომ ლომკები არ გქონდეთ და გამოხვიდეთ ამ პოლიტიკური ნარკომანიის სინდრომიდან? დიდი მადლობა. (ტაში)
თავმჯდომარე. უმცირესობიდან დავით დარჩიაშვილი, 5 წუთი გიორგი გაბაშვილი, 10 წუთი დავით ბაქრაძე.
დ.დარჩიაშვილი. ნამდვილად ღირდა კოლეგებო ამ დებატების ჩატარება თუნდაც იმიტომ, რომ გამეგო რომ თურმე ბულგარეთში ევროკავშირის წევრ ქვეყანაში დიქტატურის ნიშნებია. რაც შეეხება ბატონ ზვიად ძიძიგურს, მე მგონია რაღაცა გამოცდილება ადამიანთან ურთიერთობისა აქვს და მაშინ უნდა ესმოდეს, რომ რაც უფრო ხმამაღლა ყვირილით დაელაპარაკები და დაამონათებ, ასე ვთქვათ, ოპონენტს, მით უფრო მეტ წინააღმდეგობას მიიღებთ მისგან. რაც შეეხება ხიდაშელს, გავახსენებ ქალბატონ ხიდაშელს ერთი რუმინელი კლასიკოსის ნათქვია, რომ ახალგაზრდობაში ადამიანი მემარცხენეა ხოლმე, გარკვეული წლების მერე ლიბერალი ხდება და მერე კიდევ წლების მერე კონსერვატორი, ეს ისე, შეიძლება ადამიანი სულ არ იცვლებოდეს, მაგრამ ზოგადად საშუალოდ ადამიანები შეხედულებებს ცვლიან ხოლმე. იცით რა, 2004 წელს მეც აბსოლუტურად უკონტექსტოდ რამოდენიმე ტრენინგ-სემინარის შედეგად მხარს ვუჭერდი, რომ საპარლამენტო რესპუბლიკაზე კარგი არაფერი შეიძლება იყოს, მერე დავინახე, რომ მთავარი კონტექსტია, მთავარი იდეოლოგიაა, მთავარი ის არის ქვეყანაში რას აკეთებ, რისთვის გინდა ძალაუფლება, ეგებადა იმ კონსტიტუციურმა ცვლილებებმა იმის შანსიც მისცა ქვეყანას, რომ 2005 წელს მიეღო პარლამენტს კანონი ორგანიზებული დანაშაულის წინააღმდეგ და ქურდების ბატონობა და ამ ქვეყანაში შევარდნაძესთან ერთად ან ვიტყოდი შევარდნაძის თავზე გადავლილად ქურდები ბატონობდნენ სწორედ და ეს ამბავი დამთავრებულია. აქ იყო მაგალითები, რომ აი ეს იდეა, რომ პრეზიდენტი შლის პარლამენტს, ნიშნავს მთავრობას დროებით გარდამავალს, ეს ძალიან ბევრ ქვეყანაშია და ეს საპრეზიდენტო რესპუბლიკებს ახასიათებს. ამიტომ ამის მონათვლა კონსტიტუციურ დიქტატურად არც იურიდიულად არ არის სწორი, მაგრამ ამაზე არ ვისაუბრებ იმიტომ, რომ ერთი რამ არის, ჩვენ გითხარით, რომ კი ბატონო, თუკი ეს გაშინებთ, შევეცდებით, რომ გავიაზროთ თქვენი შიშები და ეგება და წამოვიდეთ ამაზე, მაგრამ ჩვენ რას გვაშინებთ გულწრფელად, იმაზე თქვენ წამოდი-თქო და გითხარით, რომ თქვენ თუ სააკაშვილში ხედავთ საფრთხეს, ჩვენ გულწრფელად გეუბნებით, ქალბატონო თინა, რაღაც მიყურებთ და მოგმართავთ, ივანიშვილში ვხედავთ საფრთხეს, მაქვს უფლება რომ ვხედავდე ივანიშვილში საფრთხეს და მაქვს უფლება, რომ ვფიქრობდე, რომ მისთვის ევროატლანტიკური სივრცე არ არის ისეთი ღირებული, როგორც მიმაჩნია, რომ საქართველოსთვის უნდა იყოს. საერთოდ მგონია, რომ ჩვენ ორი სხვადასხვა კულტურასთან თუ ცივილიზაციასთან გვაქვს საქმე და უბრალოდ კინკლაობა კი არ არის, სხვადასხვანაირად გვესმის ღირებულებები. ჩვენ როცა ვლაპარაკობდით, რომ დამნაშაობის წინააღმდეგ უნდა იყოს ნულოვანი ტოლერანტობა, ვფიქრობდით და ვფიქრობთ, რომ საზოგადოებისათვის ყველაზე მომაკვდინებელი ცოდვა არის კრიმინალი, ოჯახში ცოდვად სხვა რამე ითვლება, მაგრამ საზოგადოებისთვის, სოციუმისთვის კრიმინალია მომაკვდინებელი. თქვენ ამას სასაცილოდ რაღაცნაირად ატრიალებდით, ამის ულტრირებას ახდენდით და სამაგიეროდ ახლა როცა გეუბნებიან, რომ სიმბოლები მნიშვნელოვანია და სტალინის ძეგლი არ უნდა დაიდგას, ქემაინც ერთხელ გამოდით და თქვით, რომ სტალინის ძეგლი არ უნდა დაიდგას, ეს სასაცილოდ არ გყოფნით, ახლა მეტი საქმე არა გვაქვს სტალინზე ვილაპარაკოთ. სტრასბურგში სააკაშვილი, პრეზიდენტი გამოდის და ლაპარაკობს იმაზე, რომ მოხდა ძალაუფლების გადაცემა, მაგრამ არის პრობლემები შერჩევით სამართალთან დაკავშირებით. ეს ჩვეულებრივი ამბავია, თქვენ ყოველთვის გეძლეოდათ საშუალება, რომ ოპოზიციაში როცა იყავით თუ არასამთავრობო სექტორში, სტრასბურგში რაც გინდათ ის გელაპარაკათ, იმიტომ რომ ჩვენ ვართ საერთო ევროპული ოჯახის ნაწილი და იქ უნდა გავარჩიოთ რა როგორ გვესმის და ეს საუბარი უნდა იყოს ღია. თქვენი მომხრეები კი ამბობდნენ რომ აუ, თავის ქვეყანაზე რაღაცა კრიტიკული თქვა, ეს როგორ შეიძლება. ამ დროს ჩვენ ვხედავთ, რომ დავოსში რასაც ლაპარაკობს ივანიშვილი და ამბობს, რომ საერთოდ ეკონომიკაში ყველაფერი ბლეფი იყო, ეს გვაშფოთებს და ვფიქრობთ, რომ ეს ქვეყნის ეკონომიკას აზიანებს, ისევ სრულიად აცდენა ღირებულებებისა. გორზე იყო აქ ლაპარაკი, ბოლო დებატები, რომელიც ვცადეთ გამართულიყო, ასე ვთქვათ, საკონსტიტუციო ცვლილებებზე, იქ იკადრა ბატონმა ქუცნაშვილმა და თქვა, რომ საკონსტიტუციო ცვლილებების შინაარსის ნაცვლად ელაპარაკა იმაზე, რომ ათეულობით მილიონი აქვთ ამათ მოპარული და ხელი გაიშვირა გია თევდორაძისაკენ და აკო მინაშვილისაკენ. ეს არის დებატები? ან დღეს ლაპარაკობს საგარეო პოლიტიკაზე ბატონი კანდელაკი და მიაჩნია, რომ კი, მწვავე გასაკრიტიკებელია ის რაც ხდება და პასუხად გვესმის ბატონი ჯაფარიძისგან, მგონი, რომ თითებს მოგამტვრევთ, აქაც სხვადასხვა ღირებულებებია აბსოლუტურად. პირველ ცხოვრებასთან დამოკიდებულება, თუ დამრჩა დრო, ნებისმიერი ქვეყნის სპეცსამსახურებს შეიძლება ჩაუვარდეთ პირადი ცხოვრების ამსახველი კადრები და ეს ბევრ ქვეყანაში ასე არის, მაგრამ სააკაშვილს ეს არ განმოუყენებია არასოდეს და მან თქვა, რომ ასეთი მასალები უნდა ნადგურდებოდეს და ჩვენ ვხედავთ რას, მეორეს მხრივ პირად ცხოვრებაზე შეიძლება პრემიერმა თავს უფლება მისცეს და იჭორაოს ჟურნალისტებთან ერთად, მე, უბრალოდ, დავეთანხმები ბატონ ალასანიას, რომელმაც დღეს განაცხადა, როცა დაუსვეს შეკითხვები პირად ვიზიტზე თუ ასე შემდეგ, მან თქვა, რომ ეს არის ჭორაობა და იგი ამით არ იქნება დაკავებული, აბსოლუტურად ამ შემთხვევაში ჩემ პოლიტიკურ ოპონენტს ვეთანხმები. აი ასეთი ღირებულების ცნებები რომ გვაქვს, მე ასე ვხედავ, ამიტომაც გვაქვს ეჭვები, რომ რატომ უნდა შევცვალოთ კონსტიტუცია ახლა რამდენიმე თვით ადრე, თან მიგვაჩნია, რომ არანაირი საფრთხე ქვეყანას ამით არ ემუქრება და არავინ არ აპირებს აბსურდულ რაღაც კრიზისში ..
თავმჯდომარე. გმადლობთ. გიორგი გაბაშვილი.
გ.გაბაშვილი. დიდი მადლობა. ძალიან უცნაური დებატები გვაქვს დღეს, იმიტომ რომ სინამდვილეში უმრავლესობა ცდილობს მთავარ საკითხად ქვეყანაში წყალგამყოფად აქციოს საკითხი, რომელიც შეიძლება ძალიან ბევრ ჩვენ მოქალაქეს არც ესმოდეს. არც ესმოდეს, არც ფიქრობდეს ამაზე და არ მიაჩნდეს ეს უპირველეს გამოწვევად, უპირველეს საფრთხედ, მაგრამ ეს დებატები დაინიშნა, ჩვენ ვიღებთ მონაწილეობას ამ დებატებში და მინდა არა იმდენად ჩვენი პატივცემული დეპუტატებისთვის, არამედ ღია ტექსტით აუხსნათ ჩვენს თანამოქალაქეებს რაზე არის აქ საუბარი. საუბარი არის იმაზე, რომ როგორც ბატონმა გია ცაგარეიშვილმა აღნიშნა 1 ოქტომბერსო პოლიტიკურ მოუსვლეთშიო თუ რაღაც ისეთი პოეტური გამოთქმა იხმარა, სინამდვილეში ჩვენმა პოლიტიკურმა ძალამ მიიღო ნაკლები ხმები, ვიდრე მმართველმა პოლიტიკურმა ძალამ, ეს ძალიან ნორმალური რამეა, არჩევნებში დემოკრატიულ ქვეყნებში ხელისუფლებები იცვლებიან არჩევნებით, ეს არ არის არანაირი პოლიტიკური რაღაც მოუსვლეთი თუ რაღაც ბატონი გიას, არ მახსოვს ზუსტად როგორ არის, ბატონი გია ცოტა მეტად რომ ჩაღრმავებულიყო და ძალიან ბევრი სხვადასხვა დემოკრატიული ქვეყნის მაგალითებს ნახავდა, რომ პოლიტიკური ძალები მარცხდებიან არჩევნებში, მიდიან ხელისუფლებიდან, შემდგომ წლების მერე ისევ ტარდება არჩევნები, ეს პოლიტიკური ძალები ისევ ბრუნდებიან, იგივე ლიდერები ბრუნდებიან ზოგჯერ ხელისუფლებაში, ზოგჯერ იგივე ლიდერების გარეშე პოლიტიკური ძალები ბრუნდებიან ხელისუფლებაში. ანუ ეს არის ნორმალური პროცესი, ამ ნორმალური პროცესის შემდეგი ეტაპი უნდა გაიმართოს შემოდგომაზე და ეს იქნება საპრეზიდენტო არჩევნები, აი ამ მომენიტისთვის ორ პოლიტიკურ ძალას ერთმანეთისგან დამოუკიდებლად გაუჩნდა გარკვეული შიშები და ეს მთელი ვნებათღელვა, რომელსაც დღეს პატივცემულო ტელემაყურებლებო ეკრანებზე ხედავთ, არის აი ამ შიშების გამოხატულება. აქ არაფერ შუაში არ არის, რომ თვითონ ეს საკითხი არის დიქტატურა თუ თავისუფლება, როგორც აქ ითქვა, იმიტომ რომ ჯერ ეს ერთი ძალიან კარგად ითქვა, რომ ევროკავშირის, ნატოს წევრ ქვეყნებში არის მსგავსი მოდელები, საპრეზიდენტო მოდელები, რომელიც აქამდე მოქმედებდა საქართველოში და ოქტომბრამდე იმოქმედებს, აი ასეთ მოდელებში ეს ჩვეულებრივი მიღებული რამეა, ანუ ეს საუბარი, პატივცემულო მაყურებლებო ამ პარლამენტის პლენარული სხდომისა, არ დაიჯეროთ, არანაირ დიქტატურაზე და თავისუფლებაზე აქ ლაპარაკი არ არის, მით უმეტეს რომ თუ არ ვცდები, თუ ვცდები შემისწორებს ბატონი საგანელიძე, შემისწორებს ბატონი ტყემალაძე, თავის დროზე როცა ეს მოდელი მიიღებოდა, მათ ხმა აქვთ მიცემული ამ მოდელისთვის. თუ ვცდები, კი ბატონო, შემისწორეთ თქვენს გამოსვლაში. ასე რომ, არანაირი მორალური წყალგამყოფი ეს საკითხი არ არის, მით უმეტეს რომ 1-მა ოქტომბერმა დაადასტურა, არავინ არ აპირებს ხალხის ნების გაუთვალისწინებლად მათ მოახვიოს თავს რაღაცა ტიპის მთავრობა, რომელიც არ არის მხარდაჭერილი ხალხის ნებით. ეს არის ფანტომური შიში და ჩვენ ვიყავით მზად და ვართ მზად და ვრჩებით მზად ამ ფანტომურ შიშზე ამ რაღაც პანიკურ მდგომარეობაზე, რომელიც უკვე 4 თვეა გრძელდება, რომ გამარჯვებული ვერ ირგებს გამარჯვებას და ვერ გადადის იმ საკითხებზე, რომელზე ლაპარაკი თურმე სირცხვილია და ცალკე უნდა შევიკრიბოთ ტრაქტორებზე, სოფლებზე და ჯანდაცვაზე ვისაუბროთ და დღეს ამ თემიდან გადაუხვიოთ, კი ბატონო, გადაუხვიოთ. თურმე ეს არის მთავარი საკითხი, თურმე ეს არის წყალგამყოფი. დღეს სააკაშვილის ხელისუფლებამ, რომელიც როგორც ჩვენ ვხედავთ ჩაანაცვლა ივანიშვილის მთავრობამ, მთავრობაც მათია, აღმასრულებელი ადგილობრივი თვითმმართველობებშიც, ბევრგან მოვიდნენ, სადაც ვერ მოვიდნენ ყველა საკრებულოს თავმჯდომარე და ყველა გამგებელი დაკითხვაზე დაჰყავთ, დეპუტატებს დაკითხვებზე იბარებენ, ოპოზიციის ლიდერებს დაკითხვებზე იბარებენ, აი ეს ხელისუფლება არის არასაკმარისი, ეს მათი შინაგანი კმაყოფილება იმითი, რომ ხელისუფლება დღეს მათი არის, არ არის საკმარისი და ფანტომურ შიშებს უნდა უმკურნალონ აი ამ თითქოს ყველაზე მნიშვნელოვანი ცვლილებით, რომ არ იყოს რაღაცა თეორიული შანსი მათ მიერ ხელისუფლების და სკამების დაკარგვისა. როცა ჩვენ ვეუბნებით, რომ ჯერ ეს ერთი, ეს შიში არის ტყუილი და არავინ არ აპირებს მთავრობის გადაყენებას და არავინ არ აპირებს მთავრობის გაშვებას და მეორე, მზად ვართ მათთან ერთად განვიხილოთ ეს საკითხი სერიოზულად, ოღონდ განვიხილოთ სხვა საკითხებთან ერთად. იმიტომ, რომ დღეს სააკაშვილის გაძლიერების შიში კი არ უნდა იყოს იგივე უმცირესობაში და იგივე უმრავლესობაში, დღეს თქვენ უნდა ფიქრობდეთ იმაზე, რომ ბატონი ივანიშვილი, რომელსაც მართლა არ ესმის სახელმწიფოს ფუნქციონირების ძირითადი წესები, სხვა შემთხვევაში არ იტყოდა, რომ პარლამენტი თბილისში იმიტომ მინდა, რომ ვაკონტროლო, სხვა შემთხვევაში არ იტყოდა, რომ ყოველ დეპუტატს ვაიძულებ, რომ დააფიქსიროს თავისი პოზიცია და ვინც არ დამიჭერს მხარს ის მოისპობს მომავალს. ასე პრემიერ-მინისტრები, ასე სახელმწიფო მოხელეები, ასე ადამიანები, რომელსაც ელემენტარული ნორმა ესმით დემოკრატიული ცხოვრებისა ქვეყანაში, ასე არ ლაპარაკობენ და ჩვენთან დავას და ჩხუბს ჯობია, ვინმე დაუჯდეთ გვერდზე და აუხსნათ, მისი სურვილი აკონტროლოს ყველა და ყველაფერი, აკონტროლოს მთავრობა, აკონტროლოს ოპოზიცია, აკონტროლოს სამოქალაქო სექტორი და იყოს ერთადერთი ბატონ-პატრონი ყველაფრისა ამ ქვეყანაში, ეს სურვილი და ეს მიდრეკილება არის არასწორი. არასწორია საკუთარი პოლიტიკური პარტნიორების მიმართ უკონტროლო მათ სად იყვნენ წასულები და ისა არასწორია, რაზე ითათბირეს საკუთარ პოლიტიკურ გუნდში, ეს ყველაფერი არის არასწორი და თქვენ ნელ-ნელა მიხვდებით, რომ მისი მიდრეკილება მოიცვას ყველა და ყველაფერი და მისი ხელისუფლება იყოს განუყოფელი, შეუფერხებელი, უკონტროლო, ეს სურვილი მისი არის არასწორი. ასევე არასწორია და იგივენაირად დანაშაულებრივი არის თქვენი მცდელობა, რომ ყოველდღიურად შეეცადოთ ჰქონდეთ არა ის ძალაუფლება, რომელიც თქვენ ქართველმა ხალხმა მოგანიჭათ, არამედ უფრო მეტი ძალაუფლება, საკონსტიტუციო უმრავლესობა თქვენთვის ხალხს არ მიუცია, როგორც ჩვენ ხალხმა მოგვაშორა ხელისუფლებას, ჩამოგვაშორა მთავრობას, ასევე ხალხმა ძალიან ზუსტი ლიმიტი დაგიწესათ თქვენ და რას აკეთებთ თქვენ ამის მაგივრად, იმის მაგივრად, რომ იმ ძალაუფლებით, რომელიც საკმარისზე მეტი გაქვთ, განახორციელოთ ხალხისთვის სასარგებლო რეფორმები. დღე და ღამე დაკავებულები ხართ თქვენ, შინაგან საქმეთა სამინისტრო, პროკურატურა, ფინანსური პოლიცია იმითი, რომ აქ ამ დარბაზში მოიპოვოთ საკონსტიტუციო უმრავლესობა და როდესაც ჩვენ გთავაზობთ ¾ საკითხი, რომელიც ისედაც წერია კონსტიტუციაში, როგორც თქვენს მიერ დასმული საკითხი, ოქტომბერში ორივე, ახლავე გადმოვიტანოთ, თქვენი არასწორი ქმედებები შევაჩეროთ და ამავე დროს თუ თქვენ ფანტომური შიშები გაქვთ, ჩვენი უფლებები შევზღუდოთ, თქვენ ამაზე უარს ამბობთ, იმიტომ რომ თქვენ უარს ამბობთ თავად საქართველოში იყოს დაბალანსებული პოლიტიკური ცხოვრება. თქვენ გინდათ იყოთ ყოვლისმცველები, თქვენ არ გინდათ გყავდეთ ოპოზიცია, თქვენ ცდილობთ და ეს პრემიერ-მინისტრმა ძალიან გარკვევით თქვა, რომ თუ ოპოზიცია არ შეიცვლის რიტორიკას, თუ ოპოზიცია იდავებს, თუ ოპოზიცია მწვავედ გაგაკრიტიკებთ, ამ შემთხვევაში ოპოზიცია იდგება რიგში პროკურატურასთან. ბატონი ზვიად ძიძიგური ამბობდა, რატომ ვენდოთ სააკაშვილს, კი ბატონო, ეს პოლიტიკური საკითხია, თქვენ არ ენდობით, ჩვენ ვენდობით, მაგრამ მეორეს მხრივ, ჩვენ ნუ მოგვთხოვთ, რომ ვენდოთ ივანიშვილს, სიტყვაზე მაშინ, როცა ადამიანი ამბობს, რომ: საქართველოსთვის მისაბაძი მაგალითი, საგარეო პოლიტიკურ ორიენტირებში არის სომხეთი, რომელიც ოდკპ-ს წევრია და არასოდეს სურვილი არ გამოუთქვამს ნატოს წევრობაზე; მაშინ ეს როცა ადამიანი სრულიად აბსოლუტურად ყველანაირი მღელვარების გარეშე ასრულებს ყველაზე შავბნელ ოცნებას საქართველოს ყველაზე დიდი მტრებისა და ჯავახეთის სეპარატიზმს ქმნის ამ ქვეყანაში; როცა ჩვენ საუბარი გვაქვს იმაზე, რომ ჩვენ დღე და ღამე ვართ თურმე საქართველოს მთავრობა დაკავებული იმითი, რომ დასავლეთისა და ამერიკის ზეწოლა მოვიგერიოთ. დიდი ბოდიში და ჩვენ სიტყვაზე ვერ ვენდობით ივანიშვილს, ჩვენ გვჭირდება აი ამ პაკეტში ამავე კონსტიტუციაში გარანტია იმისა, რომ თქვენ ბოლოს არ მოუღებთ საქართველოს ყოველნაირ ოცნებას დასავლეთზე, ნატოზე და ევროკავშირზე და ეს განიხილება მხოლოდ ერთიან პაკეტში. ჩვენ თქვენთვის არ გვითქვამს უარი იმაზე, რომ მოვხსნათ თქვენი ფანტომური შიში, ჩვენ თქვენთვის არ გვითქვამს არასოდეს, რომ ჩვენ ვაპირებთ თქვენთან ბრძოლას იმ მეთოდებით, რომლითაც ჩვენ წლების განმავლობაში ოპოზიცია გვებრძოდა. ჩვენ არ გიკეტავთ მაგისტრალებს, არ ვახდენთ შენობების პარალიზებას, ჩვენ არ ვცდილობთ შეგნებულად განვახორციელოთ აქტები, რომელიც საქართველოს ეკონომიკას დააზიანებს. ჩვენ აქ პარლამენტში გვაქვს თქვენთან საქმიანი პოლემიკა და გთავაზობთ საქმიან წინადადებებს. ეს საქმიანი წინადადება თუ კიდევ აქამდე ვერ გაიგეთ მთელი დღის განხილვისას, კიდევ ერთხელ გაგიმეორებთ, მდგომარეობს შემდეგში: კი, ბატონო, ვილაპარაკოთ საკონსტიტუციო ცვლილებებზე, მაგრამ ამ საკონსტიტუციო ცვლილების არსი იქნება შემდეგი: ერთის მხრივ, თუ თქვენ ასე გეჩქარებათ და ოქტომბრამდე ვერ იცდით და ივანიშვილს არ შეუძლია კონცენტრირდეს ნებისმიერ სხვა საკითხზე და ეს საკითხია ჯერ გადასაჭრელი, იმდენად გადასაჭრელი აქვს, რომ არ სცალია არაფერი სხვისთვის, ჩვენ თქვენ გესაუბრებით ამ უფლებამოსილებებზე, ამავე დროს თქვენ ჩვენ გესაუბრებით იმაზე, რომ მორჩეს, შეწყდეს მართლა ეს სამარცხვინო მეთოდით ადამიანების გადაბირება - ან გამოდი „ნაციონალური მოძრაობიდან“, ქმარს დაგიჭერ, როგორც ვერულაშვილის შემთხვევაში, ან გამოდი „ნაციონალური მოძრაობიდან“ და იქ შენი ახლობელი რომ არის ვიღაცა და რომ ზის, იმას საპროცესოს არ გავუკეთებთ და არ გამოვუშვებთ. შეწყვიტეთ ეს, არაფერს კარგს ეს თქვენ არ მოგცემთ იმიტომ, რომ როგორი გონორითაც, როგორი ტონითაც, როგორი ინტონაციითაც არ უნდა ისაუბროთ, ეს რომ თავისუფალი არჩევანის საკითხი უნდა იყოს, გიყურებთ მთელი საქართველო, მთელი საქართველო ხედავს და თქვენ დაკავებული ხართ არა იმითი, რომ პარლამენტის წევრებს მართლა თავისუფალი არჩევანის საშუალება მისცეთ, თქვენ ხართ დღეს დაკავებული, არა თქვენ შეიძლება პერსონალურად, იქ ვიღაც კაბინეტებში შეიძლება ნაცვლიშვილი, ღარიბაშვილი, არ ვიცი, იმითი რომ საკონსტიტუციო უმრავლესობა ამ მეთოდებით დაშალოთ და ესეთი მუშაობას და ვითომ ძალათი დაყრილი შპრიცებით ძებნას ქუჩაში, რომ სახელი გაგიტეხონ, ჯობია საქმით დაკავდით და შევთანხმდეთ იმ მოდელზე, რომელიც ქვეყნისთვის სასარგებლოა. დიდი მადლობა.
თავმჯდომარე. დავით ბაქრაძე. 10 წუთი.
დ.ბაქრაძე. გმადლობთ. კიდევ ერთხელ მოგესალმებით, კოლეგებო. ალბათ, იმ ყველაფრის შემდეგ, იმ ყველაფრის ფონზე, რაც დღეს ამ დარბაზში ვიხილეთ, მოვისმინეთ, ძალიან რთულია მშვიდი გამოსვლა, მაგრამ მე შევეცდები მაინც ვიყო მშვიდი. ამის მიზეზი არის ძალიან მარტივი, ჩვენ დღეს გვიყურებს ჩვენი მოსახლეობა, ჩვენი ხალხი და ყველა იმ დეპუტატს, რომელმაც დღეს მოახერხა და თავი ისახელა უზრდელობით, თავხედობით, გინებით, - გამო ბიჭო დარბაზიდან და ასეთი ტიპის წამოძახილებით, მე ვულოცავ, მათ ძალიან კარგად აჩვენეს საკუთარი სახე საქართველოს მოსახლეობას. ამიტომ მე არ მივბაძავ ტონალობით იმ დეპუტატებს, ვისაც ვერ გაურჩევია ეს პარლამენტის დარბაზია თუ „ტატამია, ტატამი“. ამიტომ მე გადავალ პირდაპირ თემაზე. კი, ბატონო, გინდოდათ დეპუტატები საკონსტიტუციო ცვლილებაზე, მე შევეცდები ვისაუბრო საკონსტიტუციო ცვლილებაზე, პირველ რიგში ამ ჩვენი ტატამად ქცეული ქვეყნის მოსახლეობას შევეცდები ავუხსნა, რაზე არის რეალურად დავა, იმიტომ რომ ძალიან ბევრი დრამატული და ამაღლებული გამოსვლა მოვისმინეთ დიქტატურასთან და პრობლემებთან დაკავშირებით. მოდით, ძალიან მარტივად ჩამოვაყალიბოთ, ის ცვლილება, რომელზეც ჩვენ დღეს ამდენს ვსაუბრობთ. ეს ცვლილება ამა წლის ოქტომბერში, 8 თვეში ფიზიკურად ეს დებულება აღარ იარსებებს. ამიტომ აქ საუბარი არ არის იმაზე, რა იქნება საქართველოს მომავალი და ნებისმიერი მცდელობა - წარმოაჩინონ თითქოს ამ ცვლილების შენარჩუნება საფრთხეს უქმნის საქართველოს მომავალს, ეს არის ელემენტარულად ტყუილი. იმიტომ, რომ ეს ცვლილება ოქტომბერში აღარ იარსებებს, იმიტომ რომ ძალაში შედის სხვა საკონსტიტუციო მოდელი. ახლა მე გეკითხებით მეორეს, რა ხდება ოქტომბრამდე, ისევ და ისევ ძალიან კეთილშობილური პათოსია, რომ არიქა, დიქტატურა, არიქა, უფლებები! მე გეკითხებით, იმითი, რასაც თქვენ გვთავაზობთ, პრეზიდენტს რჩება თუ არა უფლება, რომ დაითხოვოს მთავრობა? რჩება. რჩება თუ არა უფლება რომ დაშალოს პარლამენტი? რჩება. მაშინ რა იცვლება იმ ცვლილებით, რასაც თქვენ გვთავაზობთ იმასთან შედარებით, რაც არის დღეს, ოქტომბრამდეც კი. იცვლება ერთადერთი რამ, რომ ამ მთავრობას აპრილში მიეცემა მშვიდად ძილის საშუალება და არ იღელვებს იმაზე, რომ აპრილში მთავრობა დაკარგავს სკამებს და დაკარგავს ხელისუფლებას. ეს არის რეალური ანატომია იმ ცვლილების უკან, რომელზეც ასეთი პათოსით მოვისმინეთ ჩვენი კოლეგების გამოსვლები, რომ ეს არის ქვეყნის დემოკრატიისთვის გადამწყვეტი. კი ბატონო, ესეც მესმის, ძალიან მნიშვნელოვანია, რომ მთავრობა მშვიდად იყოს და სკამებზე არ ღელავდეს, იმიტომ რომ ამ ქვეყანაში ვცხოვრობთ ყველა და მე არ მინდა ამ ქვეყანაში მთავრობა, რომელიც შეპყრობილია ფობიებით, რომელიც შეპყრობილია შიშებით, რომელიც ეძებს „ჩანერგილებს“ და აგენტებს საკუთარი პარტიული მოკავშირეების რიგებში, მე მირჩევნია ამ ქვეყანას ჰყავდეს მთავრობა, რომელიც ამ ყველაფრის მაგივრად აკეთებს საქმეს და ასრულებს იმ დაპირებებს, რომელთა შესრულებამდეც 100 დღის შემდეგ ისევე შორია, როგორც 100 დღის წინ. ამიტომ, კი, ბატონო, აქვს მთავრობას ეს დისკომფორტი, აქვს მთავრობას ეს შიში, გეუბნებით, კი, ბატონო, ჩვენ მზად ვართ, ამ პროცესში მონაწილეობის მისაღებად, ოღონდ ყველაფერს აქვს თავისი წესი, ფორმა და ყველაფერს აქვს თავისი ღირებულება და თუ საუბრობთ მთავრობის შიშზე, თავის დროზე, ბატონებო, როდესაც თქვენ იყავით ოპოზიციაში, მე მახსოვს ბევრი თქვენთაგანი ატარებდა კამპანიას, რომლის სახელწოდება იყო „არ მეშინია“. დღეს მე ვარ ოპოზიციაში და დღეს მე არ შემრცხვება იმის თქმა, რომ მე მეშინია, არის ამ ქვეყანაში რაღაცეები, რისიც მე მეშინია. მე მაგალითად მეშინია, რომ ის რაც 9 წლის განმავლობაში გარანტირებულად ითვლებოდა, რომ საქართველო ნატოსკენ და ევროპისკენ მიდიოდა, მე მეშინია, რომ პოლიტიკური კონიუნქტურის შედეგად ეს შეიძლება შეიცვალოს. ამიტომ მოდით, ვისაუბროთ, პოლიტიკა არასდროს არ არის იზოლირებული მოვლენების სისტემა. პოლიტიკა გულისხმობს განსხვავებული ინტერესების შეჯერებას და იმის მიღებას, რაც გინდა სხვასთან დიალოგის, კომუნიკაციის შეჯერების გზით და ამიტომ მოდით, ვისაუბროთ ყველა ჩვენგანის ინტერესზე და მე გეტყვით იმ პაკეტში, რომელსაც „ნაციონალური მოძრაობა“ გთავაზობთ და რომელიც რატომღაც ასეთი წინააღმდეგობით მიიღეთ, რაში არის თქვენი ინტერესი, როგორც ხელისუფლების და უმრავლესობის. დავიწყოთ პირველი თემით: ძალიან ბევრი საუბარი არის, არის თუ არა დეპუტატებზე ზეწოლა და ამ თემაზე ახლა, რა თქმა უნდა, არ შემიძლია არ აღვნიშნო ის სიახლე, რომელიც დანერგეთ ბოლო სამ დღეში, როცა რეგულარულად იმეორებთ, რომ ყველამ ინდივიდუალურად მისცეს ხმა, უკაცრავად, აქამდე როგორ ხდებოდა ხმის მიცემა, ყველა დეპუტატი ინდივიდუალურად აძლევს ხმას და აფიქსირებს თავის პოზიციას, ეს ხომ ყოველთვის ასე იყო პარლამენტში, მაშინ რას ნიშნავს ეს საუბარი, რომ გაიძულებთ ინდივიდუალურად დააფიქსიროთ პოზიცია, რას ნიშნავს ძალიან კარგად დავინახეთ. ამ დღენახევრის მანძილზე ორმა დეპუტატმა დატოვა უმცირესობა და გავიდა ოპოზიციის რიგებიდან, ამიტომ თქვენ მეტყვით, რომ ეს არ არის მართალი, მე ვფიქრობ, რომ ეს არის მართალი. არ არის თქვენ ინტერესში რომ ამ თემას ერთხელ და სამუდამოდ წერტილი დაუსვათ? მე გეკითხებით, როდესაც ჩვენ ვსაუბრობთ კვორუმის გაზრდაზე და როდესაც ჩვენ ვსაუბრობთ საკონსტიტუციო კვორუმი იყოს ¾, დაე, თუნდაც ჩვენ ვიყოთ არასწორი, როდესაც ვამბობთ, რომ ზეწოლაა, თუმცა სამწუხაროდ ნამდვილად არის, არ არის თქვენს ინტერესში, რომ ამ თემაზე თუნდაც არასწორ საუბარსაც წერტილი დაუსვათ? მაშინ რატომ გვეწინააღმდეგებით, ბატონო, რა ვიფიქროთ ლოგიკურად, ერთადერთი სცენარია, რომ ზეწოლა მართლა ხდება, ხელის გადაგრეხვა მართლა ხდება და საკონსტიტუციო უმრავლესობის შეგროვებაც მართლა ხდება სწორედ ასეთი მეთოდით და გაკლიათ, დაგრჩათ სამი თუ ოთხი ხმა და იმედი გაქვთ რომ ამ ოთხ ხმასაც ასეთი მეთოდით მიიღებთ და თუ ეს ესე არ არის, მოდით, ნორმალურად, ადამიანურად დავსხდეთ, შევთანხმდეთ ამ ცვლილებებზე და ერთხელ და სამუდამოდ დავამთავროთ ამ თემაზე საუბარი. ხელისუფლების ინტერესში არ არის, რომ ამ თემაზე საუბარი დამთავრდეს? ხომ არის? ამიტომ გთავაზობთ, ადამიანურად დავსხდეთ და ხელის გადაგრეხვის, ზეწოლების და დაშანტაჟების და ინდივიდუალური მუქარების ნაცვლად, ეს თემა დავასრულოთ. მეორე თემა, საგარეო პოლიტიკა ასევე, რატომ გაჩნდა ეს თემა და რა არის აქ ხელისუფლების ინტერესი. თქვენ ინტერესში არ არის ბატონებო, რომ ერთხელ და სამუდამოდ დავასრულოთ ეს დავა იმაზე, საით მიდის საქართველო და აპირებს თუ არა ეს ხელისუფლება რუსეთისკენ დააბრუნოს და რუსულ ორბიტაზე დააბრუნოს საქართველო? მაშ რატომ გვეწინააღმდეგებით, რა ვიფიქროთ, რომ მართლა რაღაცას აპირებთ და მართლა დგას ეს პრობლემა და მართლა ვაპირებთ დსთ-ში და რუსულ სტრუქტურებში დაბრუნებას? თუ არ ვაპირებთ, თქვე დალოცვილებო, რატომ უწევთ ამ ინიციატივას წინააღმდეგობას, დავაფიქსიროთ და დავხუროთ და დავსვათ წერტილი ამ თემაზე, აი ამაშია უცნაურობა. ოპოზიციას უნდა უნდოდეს ეს თემები იყოს ღიად დატოვებული, რომ მუდმივად ვილაპარაკოთ ზეწოლაზე, ვილაპარაკოთ იმაზე, რომ ამ მთავრობამ ევროპული კურსი გაცვალა და ამის ნაცვლად ჩვენ გეუბნებით, რომ ამ თემებზე წერტილი დავსვათ-მეთქი და თქვენ ამბობთ, რომ წერტილი არ დავსვათ და ეს მიუღებელიაო. აი ეს არის ამ სიტუაციის უცნაურობა, რატომ არ არის თქვენთვის მისაღები ის შეთავაზება, რასაც გთავაზობთ. რაც შეეხება მთელ იმ არგუმენტებს, რომ ეს შეთავაზება საგარეო კურსთან დაკავშირებით რეალურად და არგუმენტით მოვისმინე, ერთი იყო, რომ ეს არის სისულელე, უკაცრავად და არგუმენტი არ არის, თუ გაინტერესებთ და ბევრმა თქვენგანმა დასვა კითხვა, რატომ არ არის ეს და თუ მკითხავთ რატომ არ არის ინგლისის კონსტიტუციაში, ძალიან მარტივად გეტყვით, რომ ინგლისს დსთ-ში გაწევრიანებას არავინ არ აიძულებდა და არც ევროპული მისწრაფების დაფიქსირება დასჭირვებია არასდროს. მე მოგიყვანთ მაგალითს, მე მოგიყვანთ მაგალითს ლიტვის, სადაც ეს წერია, მე მოგიყვანთ მაგალითს მოლდოვას, სადაც წერია უცხოურ ბაზებთან დაკავშირებით, ძალიან ბევრი ქვეყნის მაგალითს, სადაც საგარეო პრიორიტეტი დაფიქსირებულია კონსტიტუციაში. მე კიდევ უფრო საინტერესო მაგალითს მოგიყვანთ, 1918 წლის პირველ ქართულ რესპუბლიკაში დამოუკიდებლობის აქტშია ჩაწერილი ჩვენი საგარეო პრიორიტეტი, მაშინ ის იყო ნეიტრალიტეტი, მაგრამ რა მნიშვნელობა აქვს, დამოუკიდებლობის აქტში დააფიქსირა პირველმა ქართულმა მთავრობამ თავის საგარეო პრიორიტეტი, მაშ რატომ არ შეიძლება რომ გაკეთდეს დღეს, რატომაა სისულელე? მეორე კითხვა, რატომ არ გაკეთდა ადრე? ბატონებო, თქვენ თავს ჰკითხეთ 9 წლის განმავლობაში ყველანაირი ბრალდებით და ყველანაირი, ასე ვთქვათ, ცილისწამებით გამოდიოდით, ლამის ბავშვების ჭამას გვაბრალებდით, მაგრამ არც ერთხელ არ დაგიბრალებიათ, რომ ჩვენ ევროპელები და ევროპის კურსიდან ვუხვევდით და რუსეთისკენ მივდიოდით. დაგესვათ ეს კითხვა, გაგჩენოდათ ესეთი და მე პირობას გაძლევთ, რომ აუცილებლად ჩემი ხელმოწერით შემოვიტანდი ამ ინიციატივას, რომ დარწმუნებულიყავით, რომ ეს ტყუილია, იმდენად ნათელი იყო, რომ ამას არ ვაკეთებდით, რომ დაბრალებითაც კი ვერ დაგვაბრალეთ, ამიტომ რატომ არ გავაკეთეთ აქამდე? გაგვეკეთებინა, ვინ გვიშლიდა და მესამე, რაც მინდა გითხრათ, ისევ ვიმეორებ, ეს არის თემა, სადაც ჩვენ შეგვიძლია ობიექტურად საერთო შეხების წერტილი მოვძებნოთ და მე ერთს ვიტყვი, მიუხედავად იმისა, დარბაზის რომელ მხარეს ვიმყოფებით ჩვენ დღეს ჩვენ ვართ საერთო ნავში, რომლის ჯანჯღარი და გადატრიალება დააზიანებს ყველას და ჩვენი საერთო ინტერესია, რომ ქვეყანაში გავიდეთ სტაბილურობის ნორმალურ ხარისხზე. ამას სჭირდება საერთო თემების მოძებნა. ჩვენ ძალიან ადვილად მოვძებნით თემებს, სადაც ვიჩხუბებთ, ვიკამათემთ და ერთმანეთს გავლანძღავთ. ძალიან რთულია იმ თემების მოძებნა, სადაც ჩვენ გვექნება საერთო. თუ თქვენც ამბობთ, რომ ევროპული ორიენტაცია თქვენი არჩევანია ჩვენც ვამბობთ და დიდი ხანია ამას ვამტკიცებთ და დავამტკიცეთ, რომ ჩვენი არჩევანია. იყოს ეს ის საერთო თემა, რომელიც გაგვაერთიანებს და მუდმივ ჩხუბთან, უთანხმოებებთან, ბრალდებებთან ერთად გავაჩინოთ რაღაც ამ ქვეყანაში, სადაც ჩვენ ვიქნებით ერთიანი და რაც იქნება სიგნალი ჩვენი მეგობრებისთვისაც და ჩვენი მტრებისთვისაც, რომ არის რაღაცა ღირებულება, რასაც საქართველო არ შეცვლის და საიდანაც საქართველო არ გადაუხვევს. აი, ეს არის ჩვენი შეთავაზება, მეგობრებო, არა ის, რომ ლანძღვა-გინების, დარბაზიდან გაყვანის თუ მუქარების გზით მექანიკურად მოგროვილი უმრავლესობით მივიღოთ რაღაცა ცვლილება, რომელიც რეალურად თქვენთვითონვე ამბობთ, რომ ეს არაფერში არ გვჭირდება და არ ნიშნავსო. არა ეს, არამედ ის, რომ დავსხდეთ და ნორმალურად ვიმუშაოთ როგორც ნორმალურმა პოლიტიკოსებმა იმაზე, რა შეიძლება გავაკეთოთ ქვეყნისთვის, სად შეიძლება მოვძებნოთ შეხების წერტილები და სად შეიძლება ვიმოქმედოთ ისე, რომ ამით მოგებული იყოს ჩვენი ქვეყანა. ის, რასაც ჩვენ გთავაზობთ არ არის „ნაციონალური მოძრაობის“ იდეა ეს . . ., რომლისგანაც მოიგებს ქვეყანა. დიდი მადლობა.(ტაში დარბაზში).
თავმჯდომარე. გმადლობთ. უმრავლესობიდან ეკა ბესელია 10 წუთი, დავით ბერძენიშვილი 10 წუთი და დავით საგანელიძე 5 წუთი. გთხოვთ, ქალბატონო ეკა.
ე.ბესელია. კოლეგებო, ჩვენ გვისმენს და გვიყურებს დღეს საქართველოს მოსახლეობა, რომელიც ელოდება ძალიან მარტივ კითხვაზე პასუხს, ქვეყნის ძირითადი კანონი, კონსტიტუცია, რომელიც არის ქვეყნის სახე უნდა დარჩეს ის სააკაშვილის სახედ თუ მან უნდა დაიბრუნოს ის დემოკრატიული და მართლაც მისი ძირეული, ორგანული სახე და სტრუქტურა, რომლითაც ჩვენ ვაღიარეთ და დღესაც არაერთხელ ითქვა, რომ ხელისუფლების წყარო არის სწორედ ხალხი. 9 წლის შემდეგ მე მესმის, რომ ძალიან მძიმეა იმ დებატების მოსმენა და იმ ყველაფრის მოსმენა და აღქმა, რაც დღეს საქართველოს მოსახლეობის დიდმა ნაწილმა მოისმინა, მაგრამ ეს, ალბათ, ერთის მხრივ ძალიან კარგია იმიტომ, რომ ვერც ერთის გამოსვლაში, რომელიც უმცირესობიდან გამოვიდა დღეს, მე პირადად ვერ მოვისმინე არგუმენტი რა გინდათ, რას ებრძვით ამ ცვლილებებს და რა გინდათ, რატომ არ აძლევთ ხმას. აბსოლუტურად უარგუმენტოდ გამოდიხართ, საუბრობთ ყველაფერზე და საუბრობთ ისეთი გაჯერებული სიცრუით და ისეთ თემებზე, რომ გულწრფელად გითხრათ, მიჩნდება განცდა, რომ პოლიტიკა გასაგებია, რომ ძალიან დიდი სარბიელი და სივრცეა, მაგრამ ყველაფრის კადრება და ყველაფრის თქმა, ხომ არ შეიძლება მართლა ადამიანმა საკუთარ თავს ყველაფრის უფლება მისცეს. ჩვენ ვლაპარაკობთ ძალიან მარტივ რამეზე, გვინდა ის კონსტიტუცია, რომლითაც ერთ ადამიანს, ახირებულს, მე მას პრეზიდენტს არ ვუწოდებ 20 იანვრის შემდეგ, თუმცა მანამდეც არ ვიხსენიებდი ასეთად, მიხეილ სააკაშვილს უნდა თუ არა მაშინ დაითხოვოს მთავრობა და საკუთარი სურვილით დააკომპლექტოს იგი, როცა მას ეს მოუნდება, თუ ჩვენ ვლაპარაკობთ იმაზე, რომ მივცეთ შესაძლებლობა ხალხის მიერ ნებაგამოხატულ პარლამენტს, რომელსაც ჰყავს დამტკიცებული მთავრობა იფუნქციონიროს სწორედ ამ მთავრობამ ანუ ჩვენ ერთ ადამიანზე მორგებულ კონსტიტუციას ვტოვებთ თუ დღეს, როდესაც გვაქვს შესაძლებლობა 9 წლის თავზე ის სირცხვილი, რომელიც მაშინ გადაიტანა საქართველომ იმ ცვლილებებით, რომელსაც თქვენმა ზოგიერთმა დღეს აქ მყოფმა ადამიანმა ხმა მისცა, ვტოვებთ ამას თუ არა. ანუ, ჩვენ საქართველოს მოსახლეობას ვარიდებთ იმ საფრთხეს, რომ ისევ დაბრუნდეს სააკაშვილის ახირების შედეგად ხელისუფლებაში მერაბიშვილი, ადეიშვილი, გაქცეული, ახალაიები და ა.შ. დავახვედრებთ ამ ადამიანებს ისევ იმ საქართველოს, რომელზედაც საქართველოს მოსახლეობის დიდმა ნაწილმა თქვა უარი თუ არა, თუ ჩვენ ვაძლევთ შესაძლებლობას ხალხს, რომ ჰყავდეს არჩეული პარლამენტი და იმ პარლამენტის მიერ არჩეული მთავრობა. ჩვენ გვინდა, რომ ერთ ადამიანს არ ჰქონდეს შესაძლებლობა, ვინც არ უნდა იყოს ის ადამიანი და მით უფრო ის, ვისზეც ჩვენ ვსაუბრობთ, ბატონი სააკაშვილი, საკუთარი ნება-სურვილით მიიღოს გადაწყვეტილებები როგორ გუნება-განწყობილებაზე გაიღვიძებს იგი. აი ამ საფრთხეების არიდებაზე ვლაპარაკობთ ჩვენ დღეს, ამიტომ არ ვიცი, ვერ მოვისმინე რა არგუმენტებით ამბობთ, რომ არ გინდათ, არ მოგწონთ, მიუღებელია და ა.შ. 47-ჯერ შეცვალეთ კონსტიტუციური ნორმა. ერთი, რაც არ წერია, ეს არის, რომ მას, როგორც სააკაშვილს, კალუგულასავით ცხენის მინისტრად გახდომის შესაძლებლობა არა აქვს, დანარჩენი ყველაფერი აკადრეთ ამ კონსტიტუციას უკვე. ეს არის ის, რაც დღეს საქართველოს მოსახლეობის ძალიან დიდ ნაწილს, ბუნებრივია, არ უნდა და კონსტიტუცია, რომელიც ქვეყნის ძირითადი კანონია, ამ კონსტიტუციის ამ ფორმით დატოვება, მას კიდევ სხვა ცვლილებები სჭირდება, არ შეიძლება და ის ცვლილებები, რომელიც აუცილებლად უნდა განხორციელდეს აი ამით ყველა ის უკუღმართი ნორმა და ის განუზომელი და განუსაზღვრელი უფლებამოსილება, რომელიც აქვს მიხეილ სააკაშვილს, ბუნებრივია, ეს უნდა შეეკვეცოს, იმიტომ, რომ ქვეყანას უნდა მართავდეს რეალურად ხალხი და ხალხის მიერ არჩეული ხელისუფლება, რომელიც, როგორც მონტესკიეს დროიდან არის ცნობილი, ხელისუფლების დანაწილების პრინციპებს ეყრდნობა და ის ძირითადი თეორია, რომელზე უკეთესი აღარ მოუგონებია კაცობრიობას, ბუნებრივია, იმ პრინციპებზე უნდა იყოს კონსტიტუცია აწყობილი. ეს არის ხელისუფლების სამი შტოს დანაწილების პრინციპი.
ეხლა რაც შეეხება იმ საკითხებს, რომელზედაც აქ იყო საუბარი და მე იმედი მაქვს, რომ ამაზე, ბუნებივია, დიდი დროის დაკარგვა არ შეიძლება, მაგრამ მე მინდა ვკითხო იმ ადამიანებს, ვინც დღეს პოლიტიკურ დევნაზე, ზეწოლაზე საუბრობს და თურმე ჩვენ ამით გვინდა შევაგროვოთ კონსტიტუციური უმრავლეობა. არავის არ მიუცია თავის თავისთვის უფლება და პირველ რიგში პრემიერ-მინისტრს, რომ ვინმეს რაიმე ზეწოლით და რაიმე ზემოქმედებით მიაღებინოს გადაწყვეტილება და მე, მართლა უცნაურია, მაგრამ ძალიან მრცხვენია, განსაკუთრებით როცა მამაკაცები ლაპარაკობთ ასეთ რაღაცეებზე, რომელიც არათუ ღირსებას არ გმატებთ, ძალიან უხერხულად და ძალიან კომიკურად გამოიყურება განცხადებები, რომ თურმე თქვენზე ზეწოლას ახორციელებენ, თან განსაკუთრებით იმ დარბაზში, სადაც ის დეპუტატები სხედან, რომლებიც რეალურად სიცოცხლის ხელყოფის წინაშე იდგნენ და სხვათა შორის, ხანდახან, ბატონი საყვარელიძე არ არის, ცოტა ჩემსკენაც გამოიხედოს ხოლმე, ხომ არ დაავიწყდა, რომ სწორედ მისი პროკურორობის პერიოდში იყო, როდესაც ჩემი სკოლის მოსწავლე შვილი და ჩემი ძმა დაპატიმრებული და მძევლები ჰყავდა მის ხელისუფლებას. აი პოლიტრიკური ზეწოლის მაგალითები, გაიხსენეთ ხოლმე და რაღაცა, ცოტა შეგრცხვეთ მაინც.
ახლა რაც შეეხება, არ შემიძლია ამაზე არ ვისაუბრო, ბატონი მინაშვილი არის აქ? თუ არ არის გადასცემენ, ალბათ. როცა საუბრობთ პოლიტიკურ დანიშვნებზე და გათავისუფლებებზე, რამდენიმე მაგალითს წაგიკითხავთ სწრაფად. ბატონი აკაკი მინაშვილის და, ანა მინაშვილი, შინაგან საქმეთა სამინისტროში რომ მუშაობს, ბატონი აკაკი სად ბრძანდება, როგორ ხდება ეგ ამბავი. ადმინისტრაციის უფროსის მოადგილის თანამდებობაზე მისი ცოლის და, სოფიო კობიაშვილი, კუდში მუშაობდა; ქალბატონი ბურჯალიანის და ვერა ბურჯალიანი მომსახურების სააგენტოში; გურამ დონაძის და, ირმა დონაძე, ასევე მომსახურების სააგენტოში; ბატონი ჭანტურია, საზოგადოებრივი მაუწყებლობის უფროსი რომ გახლდათ, მისი ცოლის ძმა მომსახურების სააგენტოში; შოთა ხიზანიშვილის ბიძაშვილები, მთელი სანათესაო თითქმის, თომაშვილების გვარი, მომსახურების სააგენტოში; ხატია დეკანოიძის მამა შინაგან საქმეთა სამინისტროში მუშაობს, მისი ძმაც კუდში მუშაობდა; ვარძელაშვილის ცოლის და ამ დრომდე სამინისტროში მუშაობს, ასევე მისი ბიძაშვილი, პაპიძე; ხიზანიშვილის ცოლის ძმა, ჟღენტი, სამინისტროში მუშობს და მისი ძმა იუსტიციის სამინისტროში; უდესიანის და დღემდე სპორტის სამინისტროშია სამმართველოს უფროსად; ქალბატონი ნადირაშვილის მეუღლე დიდუბის გამგებელი გახლავთ; გავაგრძელო ეს სია? ძალიან დიდია, არ მეყოფა დრო. ცალკე ამისთვის განცხადებები როცა იქნება, ალბათ, კიდევ დავუბრუნდები იმიტომ, რომ საინტერესო თემაა. და სხვათა შორის, ახლა ირაკლი ღარიბაშვილის ოჯახთან დაკავშირებით, რომელსაც პირადად ვიცნობ ძალიან კარგად, მინდა გკითხოთ, ახალი თანამდებობაა, რომ მისი მეუღლე დიასახლისი გახლავთ, ქალბატონ ნადირაშვილს ჰკითხეთ, ეს არის თანამდებობა? სირცხვილია ეს უბედურება, რასაც თქვენ სჩადიხართ. ისე მაინტერესებს, როდესაც ამ კონსტიტუციის სახელით, რომლითაც ამბობდა ბატონი მინაშვილი, რომ ამაყობდა თურმე. ამ კონსტიტუციის სახელით ეკლესიებს რომ ანგრევდით, ხალხს რომ აპატიმრებდით, 200 ათასზე მეტი ადამიანია გასამართლებული, ქუჩაში რომ ადამიანებს ხვრეტდით ამ კონსტიტუციის სახელით, მაშინაც ამაყობდა ბატონი მინაშვილი და მისი მეგობრები?
ბატონ ტარილე ლონდარიძეს მინდა ვუთხრა, აქ არ არის, მე მგონი, ხო. ძალიან ვწუხვარ, რომ აქ არ არის, მინდოდა, რომ მას მოესმინა, ძალიან საამაყოა თუ იბრძოდა ქვეყნის ტერიტორიული მთლიანობისთვის, ისე აგვისტოს ომში ჩემი ოჯახის წევრი, ჩემი დის ქმარი იყო კომანდოს ბატალიონში, ერაყიდან ჩამოიყვანეს, მისი მხედართმთავარი რომ გარბოდა და იქ დატოვა მისი თანამებრძოლები მაშინაც ამაყი იყო? თქვენა ხართ ის ხალხი, რომლებმაც ქვეყნის ტერიტორიის დიდი ნაწილი ჩააბარეთ რუსეთს, აქ შემოიყვანეთ, გადაეცით მთელი ენერგეტიკული ბერკეტები ხელში, არა გაქვთ მორალური უფლება ილაპარაკოთ ამ თემებზე. ჩვენ გაძლევთ შესაძლებლობას გააკეთოთ არჩევანი, ადამიანის ღირსება არის მის არჩევანში, პერსონალურად გააკეთეთ არჩევანი, ხართ კოლექტიური სააკაშვილის ნაწილი თუ ხართ პიროვნებები, რომელთაც ღირსებაზე აქვთ პრეტენზია. (ტაში დარბაზში).
სხდომის თვმჯდომარეობას აგრძელებს პარლამენტის
თავმჯდომარის მოადგილე მანანა კობახიძე
თავმჯდომარე. გმადლობთ. დავით ბერძენიშვილი, 10 წუთი.
დ.ბერძენიშვილი. გმადლობთ. უმრავლესობის ოთხივე ფრაქციის ხელმძღვანელმა მოვითხოვეთ დებატები თემაზე, უნდა ჰქონდეს თუ არა პრეზიდენტს უფლებამოსილება ერთპიროვნულად გადაწყვიტოს ვინ იქნება საქართველოს მთავრობაში ანუ არ ჰკითხოს ხალხის მიერ არჩეულ პარლამენტს და თავად დანიშნოს მთავრობა ხალხის ნების გაუთვალისწინებლად. ძალიან მარტივი კითხვაა და ამ საკითხზე მოვითხოვეთ ჩვენ დებატები. გვპასუხობენ სხვა თემებზე საუბრით. კი ბატონო, თქვენი უფლება არის, მაგრამ პასუხი ჩვენ საზოგადოებას აინტერესებს სწორედ ამ თემაზე, ძალიან მნიშვნელოვან თემაზე. როდესაც გამოდის ბატონი პავლე კუბლაშვილი და გვეუბნება, რომ თურმე ბულგარეთში, ხორვატიაში თუ პარლამენტი მთავრობას ვერ აკომპლექტებს მაშინ პრეზიდენტს პარლამენტის დათხოვნის უფლება აქვს. საპარლამენტო რესპუბლიკაა ბულგარეთი, საპარლამენტო რესპუბლიკა, ხორვატიაც საპარლამენტო რესპუბლიკაა და პარლამენტი თუ ვერ ქმნის მთავრობას საპარლამენტო რესპუბლიკაში, ბუნებრივია, პრეზიდენტი უფლებამოსილია ვადამდელი საპარლამენტო არჩევნები დანიშნოს. გამაკვირვა ბატონმა პავლემ ამ ფსევდოარგუმენტით. მე ვერ ვიფიქრებ, რომ ამ ბოლო თვეების განმავლობაში მას ამდენი პრობლემა შეექმნა კვალიფიკაციაში. მე ვფიქრობ, ეს მოუმზადებლობის შედეგია პოლიტიკური დებატებისთვის.
პროფესორი რატიანი სტალინის დაბრუნებაზე გვესაუბრება და სტალინის უფლებამოსილებას იცავს, ერთპიროვნულად მთავრობის შექმნის უფლება სწორედ ბოლშევიკური, ნეობოლშევიკური მართვის სტილია, ბატონო ჩემო. აკაკი ბობოხიძეს ჰყოფნიდა ძალა შევარდნაძის პარლამენტში, როცა შევარდნაძე ძლიერი იყო, 90-იანი წლების დასაწყისში, მისი გადაყენება მოეთხოვა საჯაროდ, სნგ-ში საქართველოს შეთრევის წინააღმდეგ მიეცა ხმა, მაგრამ მერე ეტყობა დაიღალა და კომფრომიზმად იქცა მისი პოლიტიკური საქმიანობა, აღარ ეყო ძალა სააკაშვილისთვის ეთქვა უარი ამ დრაკონული უფლებამოსილებების მხარდაჭერაზე და შემდეგ, 2004 წლის თებერვალში და შემდეგ მისი ხელისუფლების მისი ხელისუფლების შემადგენელი ნაწილი გახდა. პრინციპულობა გაუჭირდა და ძალიან საწყენია, რომ დღესაც უჭირს. დავით დარჩიაშვილმა სულ აღმოსავლური დესპოტია ეძახა 6 თებერვლის ცვლილებებს 2004 წელს, არც მანამდე ეგუებოდა ხელისუფლებას, შევარდნაძის ხელისუფლებას. სააკაშვილსაც კი გაუბედა საწყის ეტაპზე წინააღმდეგობის გაწევა, მაგრამ მერე ჯერ შეეგუა, მერე შეერწყა და უარი თქვა თავისუფლებაზე. ძალიან დიდი ხანია აღარ მწყდება გული, იმიტომ, რომ დიდი ხანია უკვე ასე იქცევა. ბატონებო, საკუთარ წარსულს მაინც ეცით პატივი, საკუთარ პოლიტიკიურ წარსულს, ვისაც ეს ეხება. ბევრს არ ეხება, მაგრამ ვისაც ეს ეხება საკუთარ წარსულს მაინც ეცით პატივი, რაკი დღეს აღარ ხართ თავისუფალნი, რაკი დღეს უარს ამბობთ თავისუფლებაზე, პიროვნებად ყოფნაზე.
2008 წელს სააკაშვილმა იძალადა, ორი გაყალბებული არჩევნების შემდეგ სრული უპასუხისმგებლობა გამოამჟღავნა აგვისტოში. 2008 წლის იანვარშივე უთხრა სააკაშვილს ამომრჩეველმა უარი. 2004 წლის თებერვლის შესწორებები 2004-2008 წლების პარლამენტისთვის არ იყო განსაზღვრული, სრულიად ნათელი იყო, რომ 2004-2008 წლების პარლამენტში „ნაციონალურ მოძრაობას“ ექნებოდა შესამჩნევი უმრავლესობა, საკონსტიტუციო უმრავლესობა, მაგრამ მომდევნო პარლამენტში, რომელიმე მომდევნო პარლამენტში ისეთი შედეგი რომ დამდგარიყო, რომ სააკაშვილს აღარ ექნებოდა პარლამენტზე კონტროლი აი იმ პერიოდისთვის წინასწარ განჭვრიტა, დააპირა და ჩააწერინა ვადაგასულ პარლამენტს, მაშინ ახლანდელმა ვადაგასულმა პრეზიდენტმა ის შესწორებები, რომ მას ხალხის ნების საწინააღმდეგოდ, პარლამენტისგან დაუკითხავად შეუძლია შექმნას მთავრობა. როდესაც ჩვენ მივმართავთ თითოეულ დეპუტატს, თითოეულს, ჩვენ ამით გგვგონია, რომ ვადასტურებთ პატივისცემას სახელმწიფო პოლიტიკური თანამდებობის პირების მიმართ. არა კრებითად ბრძანდებით უმცირესობაც და უმრავლესობაც სახელმწიფო პოლიტიკური თანამდებობის პირები, თითოეული ჩვენგანი არის სახელმწიფო პოლიტიკური თანამდებობის პირი და პერსონალურად და პირადად თითოეული ჩვენგანის მოვალეობაა ვთქვათ, რომ ჩვენ ხალხის ნების საწინააღმდეგოდ ერთ კაცს, მის ახირებას ვაბარებთ ქვეყნის მმართველობას თუ ჩვენ ჩვენს პასუხისმგებლობას ვიღებთ ჩვენი ამომრჩევლების წინაშე, პერსონალურად ვიღებთ ამ პასუხისმგებლობებს. ბევრი მაჟორიტარი ბრძანდებით უმცირესობაში, მართალია, თხელდება თქვენი რიგები, დნება „ნაციონალური მოძრაობის“ შემადგენლობა, ერთნიშნა არის დღეს თქვენი რეიტინგი, 40% გაიფორმეთ არჩევნებში და 10-ზე ნაკლები გაქვთ დღეს, ბარიერის პრობლემა გექმნებათ თუ არჩევნები დაინიშნება მალე, ამ ვითარებაში თითოეული თქვენგანის მაჟორიტარულ ოლქში მცხოვრები ამომრჩევლების დიდი უმრავლესობა არის ივანიშვილის ხელისუფლების მოიმედე და თქვენ მიდიხართ წინააღმდეგ თქვენი ამომრჩევლისა. აღარ გსურთ პოლიტიკური პერსპექტივები საკუთარ ოლქებში, საკუთარ მომარჩეველთან თუ იცით, რომ არც ყოფილა ეს ამომრჩეველი თქვენი და თqვენ არ მოგიგიათ ის ოლქები, თუ ხელისუფლებამ, სააკაშვილის ავტორიტარულმა რეჟიმმა მოგართვათ ის მანდატები, ვინც მიიღეთ, და ამიტომ არ გაინტერესებთ ამომრჩევლის დამოკიდებულება? ხოm სრულიად გასაგებია, რომ ამომრჩევლის დიდი უმრავლესობა კატეგორიული წინააღმდეგია იმისა, რომ , როგორც გიგა ბუკიამ თქვა, ეს თოფი იყოს ამ სახლში, სახიფათოა ეს თოფი სააკაშვილის ხელში.
არაადეკვატურობა ბატონ სააკაშვილს არაერთხელ გამოუმჟღავნებია არა მარტო როგორც მთავარსარდალს, არამედ როგორც პრეზიდენტს. ეს კაცი საქართველოს 2008 წლის იანვარშიც კი არ აურჩევია, 20 იანვრის შემდეგ კიდევ აგრძელებს პრეზიდენტად მუშაობას, მაგრამ ფსევდოპრეზიდენტია. პრაქტიკულად სააკაშვილი „ნაციონალური მოძრაობის“ ატამანია და თქვენ ამ ატამანის ჯგუფის ნარჩენებად გინდათ ყოფნა, ესეც თქვენი არჩევანია, ხოლო ის თითოეული ადამიანი, რომელიც გადაწყვეტს, რომ უნდა იყოს მის ამომრჩეველთან ერთად, საკუთარ სინდისთან მართალი ის თავისუფალ არჩევანს აკეთებს. რას გეუბნებით, გველაპარაკებით სნგ-ზე. სნგ-ზე გველაპარაკებით ის ხალხი, ვინც „მოქალაქეთა კავშირის“, „ნაციონალური მოძრაობის“ წარმომადგენელი ბრძანდებით და ხმას აძლევდით იმ სნგ-ს და ყოველ 6 თვეში ერთხელ შევარდნაძე-სააკაშვილის მმართველობის დროს რუსის ჯარის საქართველოში ყოფნის გაგრძელებას აძლევდით ხმას, თუ არ გახსენდებათ, რომ 2004-2008 წლების პარლამენტში, 2006 წელს როცა „კონსერვატორების“ და „რესპუბლიკელების“ ფრაქციამ დასვა საკითხი საქართველოს სნგ-დან გამოსვლისა როგორ მოიქეცით? თქვენ ხომ ჩააგდეთ ეს საკითხი მაშინ.
ბატონი რატიანი სტალინზე და ბოლშევიზმზე გველაპარაკება, თქვენ ხომ ის ხალხი ხართ, ვინც ლუსტრაციის კანონი ჩაგვიგდეთ იმ პარლამენტში. თქვენ ხომ ნეობოლშევიკური, ავტორიტარული, ფსევდოდიქტატურული მმართველობის მონაწილენი ბრძანდებით და შემოქმედნი ბრძანდებით. თქვენი არჩევანია, სააკაშვილი არის წარსულის პოლიტიკოსი, სააკაშვილმა დაამთავრა პოლიტიკური საქმიანობა ისევე, როგორც შევარდნაძემ. თუ თქვენ გსურთ, რომ თქვენმა „ნაციონალურმა მოძრაობამაც“ ისევე, როგორც ბევრი თქვენგანისთვის მშობლიურმა „მოქალაქეთა კავშირმა“ დაამთავროს პოლიტიკური საქმიანობა, ისევე აორთქლდეს როგორც თქვენი წინამორბედი ძალა აორთქლდა ეს თქვენზეა, მაგრამ ნუ არის ზეწოლა თქვენი მხრიდან იმ ადამიანებზე, რომელთაც სურთ, რომ იყვნენ არა ჯოგის წევრი, არამედ ინდივიდები.
თქვენ ამბობთ, რომ ჩვენ, არიქა, არავითარ შემთხვევაში ვეტოს არ დაგაძლევინებთ და 92 ხმა მივიღეთ მაშინ და თქვენ . . .
თავმჯდომარე. ბატონი დავით საგანელიძე. 5 წუთი აქვს ბატონ დავითს.
დ.საგანელიძე. პატივცემულო კოლეგებო, მე ამ ბოლო ხანებში ბევრჯერ მომეცა საშუალება ჩემი პოზიცია დამეფიქსირებინა ამ საკონსტიტუციო ცვლილებასთან დაკავშირებით, ამიტომ მხოლოდ 5 წუთი დავიტოვე. სათქმელი, ალბათ, ჩემმა კოლეგებმა, ჩემმა მეგობრებმა ცოტა დამიტოვეს, მაგრამ, ალბათ, ძალიან მოკლედ მოგახსენებთ ჩემ აზრს.
ძალიან დიდი გზა გაიარა კაცობრიობამ დიქტატურიდან დემოკრატიამდე, საუკუნეები იარა ძალიან რთულად და დღეს, ალბათ, მსოფლიოში, ბევრს არ ვიტყვი, მაგრამ ჩვენდა საბედნიეროდ არსებობს მართლაც მაგალითები დემოკრატიული ქვეყნების. ჩვენ დღეს როცა, ვერ ვიტყვი, რომ დემოკრატიულ ქვეყანამდე მივედით, მაგრამ შეიძლება ახლო-მახლო ვუტრიალებთ და შეგვიძლია ვთქვათ, რომ ნიშნები ჩაისახა ამ დემოკრატიის, ძალიან მოკლედ, ძალიან მოკლე გზით, ხელის ერთი მოსმით გვაქვს საშუალება, რომ ამ დემოკრატიიდან, ახლოს დემოკრატიიდან დავბრუნდეთ ისევ დიქტატურამდე. ეს უნდა გავიაზროთ ჩვენ ყველამ და უნდა მივხვდეთ სად არის აქ ჩვენთვის ყველაზე მნიშვნელოვანი ეტაპი გასავლელი გზის. მე მომხრე ვიყავი ამ დებატების. მომხრე ვიყავი არა იმიტომ, რომ, ვთქვათ, გვეკამათა, გვეჩხუბა, რაღაც სხვა თმებზე გვესაუბრა, არა, იმიტომ, რომ მე ძალიან მაინტერესებდა უმცირესობაში იმ ადამიანების პოზიცია, ვისშიც ვხედავ მე მომავალში პოტენციურ პოლიტიკოსს. არავინ არ მიწყინოთ, აქ ბრძანდებიან დიდი ხნის პოლიტიკოსები და ჩემთვის გასაგებია მათი პოზიცია, ჩემთვის გასაგებია მათი მსოფლმხედველობა და მე აღარ ვეძებ მათში, ვთქვათ, იმ პოტენციალს, რომ აბა, იქნებ რამე შეიცვალოს, მაგრამ ახალგაზრდები ბრძანდებიან ბევრი და იმედი მაქვს, რომ ისინი გამოვლენ იმ მარწუხებიდან, რასაც ჰქვია მართლა დიქტატურა, რასაც ჰქვია ერთი კაცის ნება, რასაც ჰქვია ის, რომ ერთი ადამიანი, მიხეილ სააკაშვილი, მიხეილ ვადაგასული, ალბათ, დღეს კიდევ ახდენდეს ამ ადამიანებზე ასეთ ზემოქმედებას, იმიტომ იყო ჩემთვის ეს საინტერესო. მე ისევ ვამბობ, რომ ეს არ არის ჩემთვის ერთი მუხლი კონსტიტუციის, ეს არ არის ჩემთვის ერთი მუხლი რომელიმე კანონის, ეს ჩემთვის არის ჩვენი, თქვენი, საზოგადოების მსოფლმხედველობა. ჩვენ უნდა დავინახოთ რა გვინდა, როგორები გვინდა ვიყოთ, წავიდეთ დიქტატურისკენ, ერთი რომელიმე ადამიანის მმართველობისკენ თუ წავიდეთ იქ, სადაც არის ხალხის ნება, საზოგადოების ნება, ხალხის და საზოგადოების ნებაზე არჩეული პარლამენტი თუ არჩეული მთავრობა, ეს არის ყველაზე მნიშვნელოვანი ჩვენთვის.
ბევრმა ახსენა აქ, რომ საგანელიძემ ჩვენ დაგვაშინა იმით, რომ აი, მიხვალთ ოჯახებში, თვალებში უნდა ჩახედოთ შვილებს და ა.შ. და ა.შ. დიახ, რა თქმა უნდა, მე პოლიტიკაშიც ისეთი, საკმაოდ გრძელი გზა გავიარე, ჩემი შეცდომებიც დავინახე ძალიან ბევრი, ჩემი საკეთებელიც მეგონა რომ ბევრი იყო და ვაკეთებდი, კარგად თუ ცუდად მეორეა, მაგრამ მარტო მოვდიოდი ამ ცხოვრებაში, შეიძლება, და ერთი რამე დავინახე, რომ თურმე ყველაზე მნიშვნელოვანი ჩვენთვის უნდა იყოს ზნეობა და ღირსება და ის, როგორ მივალთ სახლში და როგორ ჩავხედავთ ჩვენ შვილებს თვალებში. მე ეს კარგი განზრახვით ვთქვი და კიდევ გავიმეორებ. რა თქმა უნდა, თითოეული ჩვენთაგანისათვის ის კი არ უნდა იყოს მნიშვნელოვანი ვინ შეგვაქებს, ვინ ტაშს დაგვიკრავს, ჩემიანი თუ სხვისი, ამომრჩეველი თუ არაამომრჩეველი. გადის დრო და ყველაფერი იცვლება, ღირებულებების გადაფასება ხდება. ყველაზე მნიშვნელოვანია თვალებში რომ ჩავხედავთ ჩვენ შვილებს, რას ვეტყვით იმათ, რას ვუტოვებთ, როგორ ქვეყანას ვუტოვებთ. იმათ უნდა ჰქონდეთ იმის ამაყად სათქმელი, რომ მათი მშობლები დემოკრატიისთვის, სიმართლისთვის იბრძოდნენ და არა ვიღაცის დაქირავებული ადამიანები იყვნენ. არ მინდა ეს ვინმეს გიქოდოთ და მინდა გზა დაგიტოვოთ იმისკენ, რაზეც ვსაუბრობ.
ერთ რამეს ვიტყვი, რომ ძალიან ბევრია ჩვენი საკეთებელი, ძალიან ბევრი, ალბათ, თქვენი საკეთებელიც, მაგრამ ჩვენ საკეთებელს და თქვენ საკეთებელს, მერწმუნეთ, ჩვენი შვილების მომავალი ჰქვია. არ ექნებათ ჩვენ შვილებს არანაირად ის მომავალი, მთელ ქვეყანას არ ექნება ის მომავალი თუ ჩვენ გზა დავუკეტეთ მათ დემოკრატიისკენ. კარგად დავფიქრდეთ, მე არ მინდა ეხლა აქ ვინმე ვაკრიტიკო, არ მინდა ვისაუბრო, რომ თურმე იქ რაღაცა ბერკეტებს ვიყენებთ. იმდენი ბერკეტი გვასწავლა წინა ხელისუფლებამ ჩვენ, საზოგადოებას, ადამიანებს ძალადობის, რომ მართლა რომელიმე მათგანი რომ გამოვიყენოთ, თქვენ აქ გენახათ რა მოხდებოდა. არავითარ შემთხვევაში, ვფიცავარ სუყველაფერს, პირველი მე ვიქნები იმის წინააღმდეგი, რომ ვინმემ ძალადობით ვინმეზე რამე იმოქმედოს, თუმცაღა არსებობს წესი, რიგი და ამას ყველა უნდა დავემორჩილოთ, ნუ გამოვიყენებთ ამას, ჩემო კოლეგებო და მეგობრებო, ამისთვის, არ შეიძლება, მაგრამ ერთ რამეს ვიტყვი, კარგად დავფიქრდეთ კიდევ ერთხელ საით გვინდა ჩვენი ქვეყანა, კარგად დავფიქრდეთ, ქვეყანას უნდა ჰყავდეს არჩეული ხალხისგან პარლამენტი და მთავრობა თუ ერთი კაცის დანიშნული და მოყვანილი, ვინც არ უნდა იყოს ეს ერთი კაცი. ძალიან დიდი მადლობა.
თავმჯდომარე. გმადლობთ. ბატონი დავით უსუფაშვილს ვთხოვთ.
დ.უსუფაშვილი. პატივცემულო სხდომის თვმჯდომარე, პატივცემულო კოლეგებო, დღევანდელი პოლიტიკური დებატების ფორმატიდან გამომდინარე მეც მაქვს სათქმელი. დილას, სხდომის დაწყებისას, მე ხუმრობით ვთქვი, რომ შეგიძლიათ თქვენი პოზიცია ამ ტრიბუნასთან დუმილითაც გამოხატოთ-მეთქი და ახლა ვფიქრობ, ეს ხუმრობით კი არა, შეიძლება ყველაზე ადეკვატური ფორმა იყოს ჩემი გამოსვლის, რომ აქ ვიდგე 15 წუთი, არაფერი არ ვთქვა და კოლეგებს, რომლებიც ახლა დარბაზშიც არ არიან მივცე საშუალება მშვიდ გარემოში 15 წუთი დაფიქრდნენ. ჩემს სიტყვებზე კი არ იფიქრონ, იფიქრონ იმაზე, თუ რა ითქვა დღეს ამ დარბაზში, რა ხდება ქვეყანაში, რა ხდებოდა ქვეყანაში 9 წლის განამავლობაში და რა პასუხისმგებლობა გვაკისრია თითოეულ ჩვენგანს როდესაც ამ დარბაზში ვსხედვართ. შესაძლოა ეს ფორმა იყოს ყველაზე ადეკვატური, იმიტომ, რომ ვეჭვობ, მე მათ გასაგონად რაიმე სიახლე ვთქვა იმისგან განსხვავებული რაც უკვე ითქვა აქ უმრავლესობის წარმომადგენლების მხრიდან და იმისგან განსხვავებული, რომელიც ბევრ მათგანს მე სხვა ფორმატში, სამუშაო ვითარებაში, საათების განმავლობაში ვეუბნებოდი, მაგრამ ვინაიდან პარლამენტია და პარლამენტში მაინც გამოსვლაა მიღებული და არა დუმილი, მაინც, კიდევ ერთხელ შევეცდები განვმარტო რასთან გვაქვს საქმე, რაზე ვსაუბრობთ და შემოგთავაზოთ გარკვეული, შესაძლო გამოსავალიც, ისეთი, რომელიც ჩვენს ქვეყანას სჭირდება, მომავალს სჭირდება და რომელზეც პასუხისმგებლობა გვაქვს აღებული.
პირველ რიგში, კითხვა იმის შესახებ თუ რატომ იქცა ეს საკითხი ესოდენ მნიშვნელოვნად, რომ კოალიცია „ქართულმა ოცნებამ“, მისმა ლიდერმა გადაწყვიტა სწორედ ამ თემით მიემართა პარლამენტისთვის, საზოგადოებისთვის, უმცირესობისთვის. მე მინდა ყველას კიდევ ერთხელ შევახსენო, რომ როდის და რა ვითარებაში მოხდა ეს. ეს მოხდა დეკემბრის ბოლოს, როდესაც ძალიან ბევრი მიმართულებით გამოიკვეთა სერიოზული კრიზისი ახალი ხელისუფლების და ძველი ხელისუფლების ნარჩენი სახელისუფლებო სისტემებს შორის ურთიერთობაში. ეს იყო კრიზისი, რომელიც სერიოზულ საფრთხეს უქმნიდა ჩვენი ქვეყნის წინსვლას, ახალი მთავრობის ნორმალურ ფუნქციონირებას, პოლიტიკური უფლებების დაცვას, სხვათა შორის ოპოზიციის და ძალიან ბევრ სხვა თემას. იმ დროისთვის კოალიციის შეთავაზება „ნაციონალური მოძრაობისთვის“, პრეზიდენტისთვის მდგომარეობდა იმაში, რომ თვალი ბოლომე გაგვესწორებინა რეალობისთვის, დაგვენახა, რომ პირველმა ოქტომბერმა ძალიან ბევრი რამ შეცვალა ქვეყანაში და იმისთვის, რომ წინსვლა ყოფილიყო შეუფერხებელი ყველაზე ადეკვატური იქნებოდა დღეს ამ დარბაზში არაერთხელ ნახსენები იმ ცვლილებების ამოქმედება დღესვე, რომელიც 2010 წელს „ნაციონალურმა მოძრაობამ“ თავად შექმნა, თავად განიხილა, თავად მიიღო მისი გემოვნებით, მისი დათვლებით და გათვლებით იყო შედგენილი. არა იმიტომ, რომ ჩვენ ის მოდელი მოგვწონდა ან ახლა მოგვწონს, არამედ იმიტომ, რომ იმ მოდელის სრულად ამოქმედება, მათ შორის, კონსტიტუციური ცვლილების შეტანის ¾-იანი პუნქტით, სხვათა შორის, იქნებოდა სწორედ ის კონსტიტუციური ჩარჩო, რომელიც ყველაზე უკეთ ერგებოდა იმ პოლიტიკურ ვითარებას რაც ქვეყანაში შეიქმნა, რომელიც დაამშვიდებდა ყველას და ყველაფერს, მოგვცემდა საშუალებას გაგვევლო ეს რთული თვეები საპრეზიდენტო არჩევნებამდე. ამ თვეების განმავლობაში ჩვენი ენერგია, დრო მოგვეხმარა სხვა მიმართულებებით, იმ საკანონმდებლო აქტების შესაქმნელად, ამ შემთხვევაში პარლამენტში, რომელიც აუცილებელია საპარლამენტო, ადგილობრივი, საპრეზიდენტო არჩევნებისთვის. აგრეთვე ყოველგვარი საფუძველი გამოგვეცალა იმ აპოკალიფსური მოლოდინებისთვის, რომელიც საზოგადოებაშია იმასთან დაკავშირებით თუ რა ხდება, რა ელის ამ ქვეყანას იმ ვითარებაში, როდესაც ერთი კონკრეტული ადამიანის, ერთი კონკრეტული პიროვნების, მიხეილ სააკაშვილის მომავალი არის ესოდენ გაურკვეველი, ბურუსით მოცული არა მხოლოდ ქართული საზოგადოებისთვის, არა მხოლოდ „ნაციონალური მოძრაობისთვის“, არამედ თავად მისთვის და ჩვენ ძალიან მკაფიოდ განგვესაზღვრა, კიდევ ვიმეორებ, ის საკანონმდებლო ჩარჩო, რომელიც მას მისცემდა საშუალებას მშვიდად დაესრულებინა საპრეზიდენტო ვადა, ეფიქრა თავის მომავალზე, პოლიტიკურ გუნდს, თითოეულ პარლამენტის წევრს თუ სხვას ასევე მშვიდად და წყნარად გაეაზრებინა მომავალი და ამითი სწორედ ჩვენ დრო დაგვეხარჯა არა იმ საკითხებზე დებატებში, რაზეც თუნდაც დღეს ვდებატობთ, არამედ იმ კანონების მისაღებად, რომელიც პარლამენტშია შემოსული.
როდესაც ამ თემაზე იქნა კატეგორიული უარი მიღებული, მაშინ კოალიცია „ქართულმა ოცნებამ“, მისმა ლიდერმა, ბიძინა ივანიშვილმა, „ნაციონალურ მოძრაობას“ შესთავაზა ეს კონკრეტული და ერთადერთი საკითხი, რომელსაც აქვს თავისთავადი მნიშვნელობა და ამ თავისთავად მნიშვნელობაზე მე აღარ ვისაუბრებ, აქ ძალიან ბევრი ითქვა უკვე თუ რატომ არ უნდა ჩაწერილყო ეს მუხლი თავის დროზე კონსტიტუციაში და თუ წერია დღეს, რატომ უნდა იქნეს ის ამოღებული დაუყოვნებლივ და რატომ არის ამ თემაზე საერთაშორისო საზოგადოება ასევე ერთსულოვანი. მაგრამ, ამ ცვლილების შემოთავაზებას ჰქონდა მეორე და არანაკლები და ჩემთვის პირადად უფრო მეტი დატვირთვა, მეტი მიზანი და ამოცანა, რომ ჩვენ მოგვეხერხებინა ორ პოლიტიკურ ძალას ერთად, ამ საკითხზე შეთანხმება. იმ საკითხზე, რომელიც თქვენთვისაც, აბსოლუტურად დარწმუნებული ვარ, თითოეული თქვენგანისთვის პირადად არის მისაღები, მეტიც, ის არის მიღებული თქვენს მიერ, ის ამოქმედდება ოქტომბერ-ნოემბერში. ე.ი. ერთადერთი საკითხი რჩება, თქვენ, თითოეული თ ქვენგანი და ყველა ერთად, კოლექტიურად მოახერხებდით თუ არა იმას, რომ ერთი კონკრეტული კაცისთვის ამ უფლებაზე უარი გეთქმევინებინათ ან ის კაცი მოახერხებდა თუ არა იმას, რომ ამ მსხვერპლის შეწირვით, ამაზე მსხვერპლზე წასვლით მოეპოვებინა ძალიან ბევრი რამ, პოლიტიკურადაც და არამხოლოდ პოლიტიკურად. ამიტომ, ძალიან დიდი ფიქრის შედეგად იქნა ეს კონკრეტული საკითხი შერჩეული, რომელზეც ბიძინა ივანიშვილს, აი, გეუბნებით, ვინც განსაკუთრებით ღელავთ იმაზე, რომ ის ღელავს და ან გამონათქვამები არ მოგწონთ და ა.შ. ძალიან ბევრი გამონათქვამი არც თქვენი მომწონს ხშირად, არც სააკაშვილის და არც ივანიშვილის და არც თინა ხიდაშელის, სხვათა შორის, მაგრამ გამონათქვამებშია საქმე თუ საქმეშია საქმე?! ამ კონკრეტულ თემაზე მეტი რა დელიკატურობით, ზრდილობის და პოლიტიკური ეტიკეტის დაცვით შეიძლებოდა თქვენთან კომუნიკაციის დამყარება, მეტი რა შეგვეძლო როდესაც, სანამ უმრავლესობის წევრები, აგერ არიან ჩემი კოლეგები და მას მერე მიჭირს ბევრისთვის თვალებში შეხედვა, სანამ მე მათთან ვისაუბრებდი, ამ თემაზე თქვენ გესაუბრეთ, შემოგთავაზეთ ამ საკითხში თანამშრომლობა სანამ საერთოდ გამოჩნდებოდა ეს თემა, სანამ საერთოდ გაჩნდებოდა რაიმე დებატების აუცილებლობა ან რაღაცა გადაძახილი, გადმოძახილის, დანამუსების, ის მძიმე მოსასმენი თემები გაჩნდებოდა და შემოგთვაზეთ, რომ, მოდი, ამ კონკრეტულ საკითხზე, რომელზეც ამბობთ, რომ ამის გამოყენებას არ ვაპირებთო, ეს არ ვარგაო, უკვე შეცვლილიაო, 2013 წელში შევა ძალაშიო,- ამ კონკრეტულ საკითხზე ერთად გადავდგათ ეს ნაბიჯები, რომელიც გახსნის გზას ყველა სხვა საკითხის არა ისე მოგვარების, როგორც თქვენ გინდათ, მაგრამ არც ისე მოგვარების, როგორც ჩვენ გვინდა ანუ თანამშრომლობის და კომპრომისებით გარკვეული დისტანციის გავლა ყველა საკითხის, ეს იქნებოდა საკანონმდებლო, ეს იქნებოდა იმ ამნისტიაზე საუბარი, ეს იქნებოდა საკონსტიტუციო რეფორმა, ეს იქნებოდა თვითმმართველობის საკითხები. მე ძალიან ბევრ თქვენგანთან მქონდა ამაზე საუბარი, იძულებული ვარ ახლა საზოგადოებასაც ვუთხრა რას გთავაზობდით თვითმმართველობასთან დაკავშირებით. გეუბნებოდით, გავაკეთოთ ეს და იქვე გავაკეთოთ, მაგალითად, პარიტეტულ საწყისებზე შექმნილი კომისია, ჩვენივე, პარლამენტის წევრებისგან შემდგარი, რომლითაც გამოვალთ და მივმართავთ ყველა მოქალაქეს საქართველოში, რომ თუ ვინმეს უფლება ირღვევა, თუ ვინმე არასწორად გაათავისუფლეს, თუ ვინმეს არასწორად ვინმემ ხმა გასცა, მოვიდეს აქ და ჩვენ ვიღებთ გარანტიას, რომ იმას უარესი არ ელის ისე, როგორც თქვენ დროს ელოდა ხოლმე თუ ვინმე რამეს განაცხადებდა, ერთად გამოვიდეთ ამის გარანტად. არ მოინდომეთ ეს თქვენ. შემოგთავაზეთ ამნისტიის კანონპროექტზე მუშაობა ერთად. ჯერ ივანიშვილმა შემოგთავაზათ, მითხარით რა გინდათ, როგორ წარმოგიდგენიათ ეს, რომ საჯარო მოხელეთა უზარმაზარი არმია გავათავისუფლოთ იმ წნეხისგან, რომელიც მათ აქვთ არა ჩვენი პროკურორებისგან, არამედ საკუთარი წარსულისგან იმიტომ, რომ ყველაფერს, რაც ხდებოდა ამ ქვეყანაში, მეგობრებო, ვიღაცა სჩადიოდა, არ მოგმართავთ თქვენ, თქვენ, თქვენ, არ ვიცი, მაგრამ ვიღაცა ხომ სჩადიოდა იმ ამბებს, რაც ხდებოდა არჩევნებზე და არჩევნებსშუა პერიოდშიც. შემოგთავაზეთ, რომ გვითხარით რა გინდათ და გავაკეთოთ. თქვენ ბრძანეთ, არა, ჩვენ არ და ვერ შემოგთავაზებთ. მერე გითხარით, ერთად ვიმუშაოთ ამ თემაზე, ერთად ვიმუშაოთ, რომ მოვაგვაროთ ეს საკითხები, იმიტომ, რომ არ ვართ დაინტერესებული, რაც არ უნდა გამიბრაზდეს ახლა მე ჩვენი მხარდამჭერი ამომრჩეველი არ ვარ დაინტერესებული ყველაფრის ბოლომდე ამოქექვით. იმიტომ არ ვარ დაინტერესებული, რომ ეს იქნება საშინელება ქვეყნისთვის, ერისთვის და ჩვენ მეგობრებს, ძმებს, მეზობლებს, ჩემ სადარბაზოში მცხოვრებ ადამიანებს ეხება ეგ ამბავი, ყოველდღე რომ გავდივარ და გამოვდივარ და ვესალმები, ისინი აკეთებდნენ რაღაცეებს ხანდახან, ამიტომ არ გვინდა ამ ყველაფრის ამოქექვა, მინიმალურად გავიაროთ ამ თემებზე, ძალადობრივი დანაშაული დავსაჯოთ, დანარჩენებზე მოვიფიქროთ ისეთი მექანიზმები, რომლითაც არ შეეხება მათ სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობა. ამ თემაზე დეკემბრის ბოლოდან, აგერ, იანვრის ბოლომდე ვერანაირი პასუხი ვერ მივიღეთ თქვენგან, გარდა მიხეილ სააკაშვილის გაძლიერებული, გააფთრებული გამოსვლებისა ყველა შესაძლო ტრიბუნიდან, ევროსაბჭო იქნებოდა ეს თუ ბათუმი თუ ზუგდიდი თუ ოზურგეთი, თუ სადაც გნებავთ. არ ვიცი, მე არ მჯეროდა და ბოლომდე არ მინდოდა ამის დაჯერება, რომ ნუთუ მართლა ფიქრობს ის კაცი ამ კონკრეტულ პუნქტზე -მეთქი, როცა მეუბნებოდნენ რომ კი, შეიძლება მართლაც ფიქრობდეს, მაგრამ ამ მოქმედებებმა ამ ერთი თვის და ამის განმავლობაში რაღაცა მეც გამიჩინა ეგ ეჭვი, მართლა ხომ არ ფიქრობდა ან ხომ არ ფიქრობს. ეხლა ვინმეს თავში მართლა ხომ არ გაქვთ ეგ ამბავი, რომ შეიძლება ამ პუნქტის გამოყენებით რაიმე ნაბიჯი გადადგათ.
დღეს სერიოზულ საკითხზე ვმსჯელობთ ჩვენ, ქვეყანას არაფერი არ დაემართება, ის საიმედო ხელშია და გაგრძელდება მისი განვითარება, როგორც იმ ცნობილ განცხადებაში ითქვა, „ისტორიის ჩარხს ვერავინ დააბრუნებს უკან“, მაგრამ ქვეყნის განვითარების შეფერხება ბევრნაირად შეიძლება. კი, თქვენ შეგიძლიათ განვითარების შეფერხება, გეუბნებით, ვაღიარებ ამ ტრიბუნიდან, დიახ, თქვენ ქვეყნის წინსვლის შეფერხება ძალგიძთ იმიტომ, რომ გაქვთ ბერკეტები, შეგიძლიათ რაღაცას ხელი აუწიოთ, არ აუწიოთ, პრეზიდენტმა რაღაცას ხელი მოაწეროს ან არ მოაწეროს. თუ გნებავთ და თუ ეგ არის თქვენი არჩევანი შეგიძლიათ ასე მოიქცეთ. მართლა თქვენი არჩევანია, შეფერხება შესაძლოა შეძლოთ, მაგრამ შეტრიალებას სიტუაციის, რა თქმა უნდა, ვერ შეძლებთ. ამასობაში მე თქვენთან, ძალიან ბევრ თქვენგანთან, ვისაც დიდი ხანია გიცნობთ, პოლიტიკური პაექრობა დიდი ხანია დავასრულე იმიტომ, რომ ცხოვრებამ დაადასტურა და აგერ დღევანდელობამ, ვინ იყო მტყუანი და ვინ იყო მართალი წლების განმავლობაში, ამიტომ არანაირი სურვილი არ მაქვს და ხალისი არ მაქვს კიდევ რამეზე ან დაგანამუსოთ ან რამე, არაფერი, თქვენთან ყველაფერი დამთავრებული მაქვს მე, დანარჩენი მართლა თქვენივე დასკვნების თემაა, მე ამაზე არ გეკამათბით. მაგრამ, მე გთავაზობთ მოვძებნოთ გამოსავალი აქედან. გამოსავალი არის, გამოსავალი არის ის, რომ ჩვენ ძალიან მკაფიოდ გავმიჯნოთ თემები ერთმანეთისგან. კონსტიტუციური ცვლილებები, რომელიც არის შემოთავაზებული და რომელშიც იმ ცვლილებების ჩაწერა შეუძლებელია, ფორმალურადაც შეუძლებელია. თქვენ ახერხებდით ამას, ერთი ინიცირება ხდებოდა და იღებდით სულ სხვა თემას და სხვა რაღაცეებს, როგორც დღეს იყო, რომ ამ თემაზე არა, ზოგადად ვილაპარაკოთ სხვა რაღაცეებზეო.
მოკლედ, ის, ნატოს თემა იქნება ეს თუ კონსტიტუციის უკეთ დაცვის თემა ამ ინიცირებულ ცვლილებებში ჩვენ მას ფორმალური მიზეზითაც ვერანაირად ვერ ჩავდებთ, ამიტომ გთავაზობთ ამ ცვლილებებს, რომელსაც სინამდვილეში ვიცი, რომ თქვენ წინააღმდეგობა და პრობლემა არ გაქვთ რომ მას ხმა მისცეთ, მაგრამ ეხლა იშველიებთ რაღაცეებს, ვიღაცა გუშინწინდელმა განცხადებამ გააღიზიანა, ვიღაცა იმისწინდელმა, თითქოს ის თვე და თვენახევარი იმ ნორმალური ურთიერთობის, ამ თემაზე არ ყოფილა და თუ რამე საკითხი გინდოდათ, უარი გვითქვამს, ბრძანეთ 6-თვიანი თემის საკითხზე პარლამენტის დათხოვნის, გეუბნებით, კი ბატონო, გავითვალისწინოთ, არ ვახლოთ ხელი პარლამენტს, თუ ეს არის თქვენი შემოთავაზება ამ თემაზე.
რაც შეეხება სხვა თემებს, შევქმნათ საკონსტიტუციო კომისია, რომელიც უნდა შეიქმნას და იმ საკითხების ჩამონათვალში, რომელზეც იმ კომისიამ უნდა იმსჯელოს, შევიტანოთ კონსტიტუციის დაცვის მექანიზმებიც და თუ საგარეო პოლიტიკურ საკითხში რაიმე შეიძლება კონსტიტუციაში ჩაიწეროს ეგ თემაც, მაგრამ მანამდე ველი თქვენს პასუხს საგარეო პოლიტიკურ კურსზე თედო ჯაფარიძის მიერ თქვენთან გამოგზავნილ დოკუმენტზე. ვიმუშაოთ ამ დოკუმენტზე, მივიღოთ, თუ მართლა ეს საკითხები გაინტერესებთ და მაშინ წავალთ წინ, თუ არა, გინდა მუქარად გაიგეთ, გინდა, რა ვიცი, წინასწარმეტყველებად, ნუ, მაშინ თქვენ იცით, ეს იქნება თქვენი არჩევანი თქვენი პასუხისმგებლობით, ჩვენ გავაგრძელებთ ამ ქვეყნის მოვლას. დიდი მადლობა. (ტაში დარბაზში).
(სხდომა დასრულებულია)
კენჭისყრის შედეგები
JC6$ob96(,l, o6A06otso
06 02 13 14 53 59
06.02 2013
aoabai6COe,o0
3C90 1
0oaba16CderoU
3Cpo 2
"JoeoOoJi6ro ecddotdoU so(,ob Au6od36o"
JgSJobsf,ou
bi6oe,a)o SCPCAo
103
0oOb6!
2
606ooAae0Ao
55
loo6Jao
$amX6o .I95&Us6,ob ACQ0Ao
g(t Ddooo
,16
0
0
12
o06.6CU
9
0
0
0
o0LACA
8
0
0
2
6J0-aod
27
0
0
17
610-4,)$
3
0
l
2
6o0-6rCA
I
0
JJ QJA
3
0
0
3
oULJo6
6
0
0
0
o6e
0
0
0
3
ou6
v
06 Clr6lbCi.)
606nDpEpc6o
aoBb6c
3
$sngyto J06SotUf)o[ a,rb,]sbi
uuJoobo aoeCdiQo,)
lO3 aoAb6c (rJ (,oa , soQo66.t6o83oQo 6J{r,oa (6)o-6,C4}, o0EJo6, 6,)o-AoJ, oU6'6Cb, (.)06,600'
aod, ooE(,rE)
0
2 6o6DoeAACAo (dooobodC oJ,)Jo (6D04oJ), A(')6AD6odC
Oo6oCq) (6ou-6C8))
J.6,e,i606oo.t obo 06, $6dr0aoo6
So6oo3qJdJpo
AoJagPo JD6c)oaC56o6Cd.
Jo6e1oac6O,)6Cbo
(oDoCseoq)or 06 02 13 15 05:20
agC6Qo 1 0xc):6
JC6$oltg6ot o63D6o0o
06 02 l3 14 53 59
06 02.m13
ooAbao6COe,oU
SCCo 1
AoabA06C0C,otr
30q,0 2
o6A(,So(,IDq,I6,o a05$ol,tfx,l, l0s08o
Aoab6,C
bobceo
o3p,)eor6o oJAoB (006)
6o6DDq,asgao
D6 016604,t
X
ai6,rorasoe,o J,)r0J (o06)
dodCpCoASopo eCaX6, (006)
X
oCuCe)on cJo ((')06)
X
ali0noqrodC Aoo6,ao (006)
x
c,o3oooa3ogo Jolo (006)
exaa,)dC an6aD6 (006)
x
3obdr6arasoeo aoe,boS (oU6)
x
Soerlrlo aoor,ao (006)
B3odltrX6,o EJrlodo (006)
oos,)dc aoooao (006)
X
oacoe)oaso(ro 06060 (os6)
X
JnJ6oolq)od0 41e)3,) (006)
JoC,r6,)dC o3n60 (006)
X
Jod,)bodc aJ6o6o (006)
X
JoJopoo6n Jo6,e,o (006)
J3J3o6oo6rrdg E3ooe (006)
x
aoarc,o3o.e)o (006)
Arp6rrdC Araiq,o (006)
ao6{Doodc o6n (c)06)
x
Joaoboo6o 6xbe),)6 (006)
g!5no SoAc)o (oU6)
(o06)
X
JrJriasopotr$r (o05)
X
Lro6r6ceodsaJ3oo (006)
X
ljJ6oJ.dC a]doE (006)
x
boboiasoqroo6rJq,o (006)
x
"Jo6,Joe)oJ6o 3oo
d6.Jo(,UJo c6CJc)s (006)
Osraoe,)dc Er6od (006)
X
Cisoo6odcaoo6,ao (006)
x
J,)6or6or d(,CCbn6prrC (006)
CX06od3oeo 8odorton (006)
prdr$eopoo:06 02 l3 1sr05:20
X
a3c6po 2 0xq):6
JC6$01196,oU
AoabaD6C6q)oU
o6ao6oAo
06 02 13 14 53 59
06.02.20r3
Aoaban6,Cae)ob
SCpn 2
uobCe)o
a.)Ab6,C
6060oaaeCAo
u6, Cb660ao
srscoas.c,oooaos (006)
sco6oi3oe)o 6,J6J (oU6)
x
ao3areodc dopso (a)06)
,ogodC c(]obo {006)
X
8b,)odc oCoAI6rB (006)
X
SJNbcq,o ocoer6o8 (006)
bDdo6Cc)o aooJ (oU6)
X
boaCe)osn e)c6. (086)
x
5nJq,oJ6'ro A06015 (006)
X
brer3rdo f,o[Ooa (o05)
x
brp3odn s,)Oo (006)
bCBo6,)d3oq)oAoo6Ao (o06)
x
br6aDdc @oao660 (o06)
x
tosorr,odca.J006 (o06)
Sngo6ods o)Ceo (006)
S,)ke,oi6o oouca (006)
aCe)od3o()o acq)r (006)
x
6Cq)DdSogo 3oq)C6o (0)06)
X
Aoobx6udC oCA!6o (006)
X
pDir8nCaoaibo6,o (0B6)
X
agorx6,. oraoEo (006)
X
ooaoEoa3oao oqrrJu!6C,6C
x
(oo6)
bldrQl6o oC6ao6. (o)06)
Ar,eoq)Ce)o ooo6o (006)
X
erot oJogD6nd0 Pooo (os6)
x
6o46.,)6odg.)aor,o (006)
x
6C6CoCq)o argb,)S (o06_{tCU)
x
bosgD6Cq)odcts6oPo60 (o06-
x
6rCb)
ir6d06od3oe,o aisoo (os6-
X
6cu)
bopoaCc,o ootnoo6 (o0&6CI)
x
baoer,)dC a,rboo6a (()06'6Ju)
X
iuiqoa3oeo PrSoo (o06_6,Cb)
X
rho60od56op,)6 (o06-f,c[)
x
podcspoelorr 06.02 1 3 1 5105:20
a3C6gn 3 [iq) 6
JCESobg6(,b o6ao6oAo
06 02 r3 14 53 59
06 02 20!3
aoabar6C0q)oU
3Cgo 1
0oabAoOCbq)o!
SCAo 2
adbtrC
tlo!Cg)o
laJe)rasne)o aoAeJ (o0e6$)
rr6dC6oAsoe)o
elcar5 (006'
ffi.npac,Cao
D6 Clr66Cdo
X
x
6,0b)
aoq)odS 3ocoo6r (os6-\ora)
Aoalrdc 6060 (osFACa)
U,)abr6,DNro
X
arsr (oB&C,Ca)
o6og6oa3oe)o Posoo (o0G
x
eca)
Boloso60 o6oJe)o (o06'sCa)
x
sosbodcaJpcai6o (oULQga)
X
oaododC E!{trO (oB6_PCa)
x
doodsoq'o orar8o (oo6-Qga)
x
Josn6,od0 ooaD8 ((')0&ACA)
X
0iaJ6JoASoe)oAoodrao (o06_
aca)
trgi6ndCB!6nn (600'aod)
X
Eoora3oe)o 3n!r (6no3od)
x
X
6c6,Cocpo A0t.)630 (ao3o) (6!0'
aod)
uob3.6od3oe'o JCOdrc
(600'aod)
bosod0 Aoo6ao (600'aod)
6oJq,.x6,o 5x68!6 (6,t0-aod)
tsCoJ6oa3.er. A0(,630
aod)
X
(6Du'
ulACOoD6n Jobo (6rs'Aod)
x
bro0oaJ6o3o J836, (6,ltJ-Aod)
brsso6Cc)id0 eo3ooo (6000od)
botooo Ao6,oia (6o0_Aod)
sosdodc6oJoPoso (6,)0-aod)
e3o5ora3oso300660 (600-
X
aod)
JJ6,eo3o eC8.6 (6rB{od)
aopodboDdooo (6D0-aod)
X
oBorr6o 6oo6rao (6,)0-aod)
6reo6Ja3.c)o06A,) (6n0_Aod)
X
EouogoD JoaD (6o0-aod)
Odnc$po(ror 06 02 1315 05:20
asgeipo 4 UXqr 6
JC6$obg6ob 06A06odo
06 02 2013
Aoaban6,giq)o!
06 02 13 14 53 59
aoabAorigbe,oI
JC66obo16o boa3rer (6,i0-aod)
6o00160 uC6,ao (6r0-aod)
anso3i6io,)6o anbone, (6rUnod)
Aihr6rdCOob!oq) (6,)U'Aod)
(6n0'aod)
3oQCq)oaSoq)o SoEo
aceDdcaoo6Ao (6ou-aod)
ao6od3oero oJnJo (6o0_aod)
ccJDso J,)oo. (6o0-aod)
Jxoe)oa3oq)o 3o3er0
(6o0'Aod)
aiAoi3oe)o 3oo6,ao
(6JU'Aod)
3.aodCaoo6a. (6r0_0od)
J,)Esc(,oJo Aoo6,ao
(6og'ar)d)
to6iCq),)ASogoAoo6Ao
(6rg_
oo6aoaDdC 6Do6ao lan3.) (600.
orJorloasoe)osoofro (610oCaeof,rdo aoo6ao (6oB€od)
bCJoa3opoq)CaD6 (6oU-aod)
osJxndsoq)o(,r30o (60Bnod)
doooAodc A0(,6A0 (6,)g'aa)d)
doi6idcposoo (6,10-aod)
dotxBi3roo6D006 (6r0-aod)
doe)Ca.dC 16006 16o0-BW)
bodobodc,)JnJo (600'ars)
bJBb6oJodC J,)bo (6o0-aw)
aCAirCq)odCoA,)6 (6JU-aog)
lr33o6odCso3oo (6u0-aoJ)
So6oaor 6oIAo
(6!0-A0!)
eroC$poe,oo: 06 02 13 1 5:05:20
33C6po 5 bxe) 6
JC6$oUg6ot o6ao6oao
06 02 2013
aoabA,)6CDqrob
06 02 13 14 53 59
SCPo 1
Aoab0r6CderoU
3CQo 2
AoU,)honSoqrn
a!6,)a (6oU-6,Ca)
Ao6r0A0godg O,)3oo
(6oB'l9Ca)
aoEre,oa30e,. 300630
(xJ pid )
ix3oo aoarodo (JJ Pra )
aJoo,)5o s60Cc) (JJ Pna )
oC6ord3oq)o JrbrACo (ri \ora )
poJ,)6,0Ceroo6o aoao (rJ \.od )
bDatqrooSo uCd'ao (JJ (ora )
dodo6J6ro 030rs.o (o06'J0,6)
j3o5o6odC JiDOo (o06-Jo6)
hxJo,) aoar (oo5-Jo6)
alsododCdodoSn (o0SJoE)
JoiobodCasf,ob (o0GJo6)
c6xiodcao6,) (o6P )
3Jr,Xc,nd3oc,o A!6oJo
(o6Q )
dCr.3.AodC oodr (ob,p )
eror$aoe)oo: 06 02 l3 15:05 20
a3C6rpo 6 UJq) 6