აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ერთიანი სააღრიცხვო პოლიტიკის დამტკიცების შესახებ
აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის მინისტრის ბრძანება მოქმედი ავტონომიური რესპუბლიკა
მიღების თარიღი 21.07.2023
გამომცემი ორგანო აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მინისტრი
ნომერი №01/25
სარეგისტრაციო კოდი 190040000.33.062.016135
გამოქვეყნების წყარო ვებგვერდი, 25/07/2023
კონსოლიდირებული ვერსიები
📄 ტექსტზე გადასვლა ↓
21.07.2023 მიღება
📖 ტერმინთა განმარტებები (15)
დამატებითი მეტამონაცემები (1)
| აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის მინისტრი ლევან თევზაია | აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის მინისტრი |
🕸️ გრაფი — კავშირების ვიზუალიზაცია
🧠 სემანტიკურად მსგავსი დოკუმენტები
საბიუჯეტო ორგანიზაციების ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა გეგმის და მისი გამოყენების შესახებ ინსტრუქციის დამტკიცების თაობაზე „საბიუჯეტო ორგანიზაციების ფინანსური ანგარიშგების მომზადებისა და წარდგენის წესის შესახებ“ ინსტრუქციის დამტკიცების თაობაზე საქართველოს კანონის პროექტი საქართველოს საგადასახადო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის საბიუჯეტო პროცესისა და უფლებამოსილებათა შესახებ არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულებების − საკრედიტო კავშირების ფულის გათეთრებისა და ტერორიზმის დაფინანსების რისკის ზედამხედველობის ანგარიშგების შევსებისა და ინფორმაციის წარდგენის წესის დამტკიცების შესახებ
დოკუმენტის ტექსტი
აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ერთიანი სააღრიცხვო პოლიტიკის დამტკიცების
შესახებ
აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის მინისტრის
ბრძანება №01/25
2023 წლის 21 ივლისი
ქ. თბილისი
აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის
ერთიანი სააღრიცხვო პოლიტიკის დამტკიცების
შესახებ
საქართველოს საბიუჯეტო კოდექსის მე-14 მუხლის მე-2 ნაწილისა და „აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს დებულების დამტკიცების შესახებ“ აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის 2019 წლის 30 აგვისტოს №22 დადგენილებით დამტკიცებული დებულების მე-7 მუხლის მე-3 პუნქტის „ო“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, ვბრძანებ:
მუხლი 1🔗
დამტკიცდეს აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ერთიანი სააღრიცხვო პოლიტიკა თანდართულ დანართთან ერთად.
მუხლი 2🔗
ბრძანებით დამტკიცებული ერთიანი სააღრიცხვო პოლიტიკით იხელმძღვანელონ აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის რესპუბლიკური ბიუჯეტის დაფინანსებაზე მყოფმა მხარჯავმა დაწესებულებებმა და მათ სისტემაში შემავალმა/კონტროლს დაქვემდებარებულმა საბიუჯეტო ორგანიზაციებმა.
მუხლი 3🔗
ბრძანება ამოქმედდეს გამოქვეყნებისთანავე და მისი მოქმედება გავრცელდეს 2023 წლის 1 იანვრიდან წარმოშობილ სამართლებრივ ურთიერთობებზე.
აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის მინისტრილევან თევზაია
დანართი 1
აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ერთიანი სააღრიცხვო პოლიტიკა
თავი
I. ზოგადი დებულებები
მუხლი
1🔗. სააღრიცხვო პოლიტიკის მიზანი და მოქმედების სფერო
1. აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ერთიანი სააღრიცხვო პოლიტიკა (შემდგომში – სააღრიცხვო პოლიტიკა) საჯარო სექტორის ბუღალტრული აღრიცხვის საერთაშორისო სტანდარტების (სსბასს) საფუძველზე არეგულირებს აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის რესპუბლიკური ბიუჯეტის დაფინანსებაზე მყოფი მხარჯავი დაწესებულებებისა და მათ სისტემაში შემავალი/კონტროლს დაქვემდებარებული საბიუჯეტო ორგანიზაციების (შემდგომში – ერთეულ(ებ)ი) მიერ ბუღალტრული აღრიცხვის წარმოების, კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგების მომზადებისა და წარდგენის წესებს და პირობებს.
2. სააღრიცხვო პოლიტიკის მიზანია აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის
სახსრების სწორი, გამჭვირვალე აღრიცხვა, ფინანსური ანგარიშგების უზრუნველსაყოფად ერთეულ(ებ)ისათვის ერთიანი ძირითადი პრინციპების, საფუძვლების, დაშვებების, წესებისა და მეთოდების განსაზღვრა და ფინანსური მდგომარეობისა და საქმიანობის შედეგად მიღებული ფინანსური შედეგების შესახებ საიმედო ინფორმაციის მიწოდება როგორც შიდა, ასევე გარე მომხმარებლებისათვის.
3.ერთეულ(ებ)ის დაფინანსების ძირითად წყაროს წარმოადგენს აფხაზეთის
ავტონომიური რესპუბლიკის რესპუბლიკური ბიუჯეტიდან გამოყოფილი სახსრები. ზოგიერთი საბიუჯეტო ორგანიზაციების შემოსავლების წყაროს ასევე წარმოადგენს არასაბიუჯეტო (საკუთარი) შემოსავლები.
4. აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს (შემდგომში – სამინისტრო) სახაზინო დეპარტამენტი ადგენს ნაერთ კონსოლიდირებულ ფინანსურ ანგარიშგებას და კანონმდებლობით გათვალისწინებული წესით წარუდგენს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს სახაზინო სამსახურს.
მუხლი 2🔗. სააღრიცხვო სისტემა
1. ერთეულ(ებ)ი) ბუღალტრულ აღრიცხვას აწარმოებენ და ფინანსურ ანგარიშგებას ადგენენ დარიცხვის მეთოდით. ფინანსური ანგარიშგების შედგენაზე პასუხისმგებელნი არიან საფინანსო სტრუქტურები, რომლებიც ახორციელებენ აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის რესპუბლიკური ბიუჯეტიდან გამოყოფილი ფულადი სახსრების მართვას. აღნიშნული და სხვა ამოცანები განსაზღვრულია შესაბამისი დებულებებით.
2.ერთეულ(ებ)ი საბუღალტრო აღრიცხვას აწარმოებენ შემდეგ ნორმატიულ აქტებზე დაყრდნობით:
ა)
საქართველოს კანონი
„საქართველოს საბიუჯეტო კოდექსი“;
ბ)„საკანონმდებლო, აღმასრულებელი და სასამართლო ხელისუფლების ორგანიზაციების, საჯარო სამართლის იურიდიული პირების, სახელმწიფო ბიუჯეტის დაფინანსებაზე მყოფი სხვა ორგანიზაციების, აგრეთვე საზღვარგარეთ საქართველოს დიპლომატიური წარმომადგენლობისა და საკონსულო დაწესებულებების ბალანსზე რიცხული ამორტიზებული და გამოუყენებელი ძირითადი აქტივების ჩამოწერისა და მის შედეგად მიღებული ქონების განკარგვის წესის შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2010 წლის 22 მარტის №82 დადგენილება;
გ) საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2021 წლის 31 დეკემბრის №364 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქცია „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ აქტივებისა და ვალდებულებების ინვენტარიზაციის ჩატარების და ინვენტარიზაციის შედეგების საჯარო სექტორის ბუღალტრული აღრიცხვის საერთაშორისო სტანდარტების (სსბასს-ების) საფუძველზე აღრიცხვა-ანგარიშგებაში ასახვის შესახებ“;
დ) საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2021 წლის 4 თებერვლის №24 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქცია „საბიუჯეტო ორგანიზაციების ფინანსური ანგარიშგების მომზადებისა და წარდგენის წესის შესახებ“;
ე) საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2020 წლის 2 დეკემბრის №289 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქცია „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ ცვეთის/ამორტიზაციის ბუღალტრულ აღრიცხვასა და ფინანსურ ანგარიშგებაში ასახვის შესახებ“;
ვ) საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2020 წლის 5 მაისის №108 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქცია „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ საჯარო სექტორის ბუღალტრული აღრიცხვის საერთაშორისო სტანდარტების (სსბასს-ების) საფუძველზე ფინანსური აღრიცხვა-ანგარიშგების წარმოების შესახებ“;
ზ) საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2020 წლის 15 იანვრის №17 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქცია „საბიუჯეტო ორგანიზაციების ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა გეგმის და მისი გამოყენების შესახებ“;
თ) „საქართველოს საბიუჯეტო კლასიფიკაციის დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2019 წლის 5 აპრილის №99 ბრძანება“;
ი) „საბიუჯეტო ორგანიზაციების პირველადი საბუღალტრო დოკუმენტებისა და სააღრიცხვო რეგისტრების ფორმების დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2013 წლის 31 დეკემბრის
№449 ბრძანება.
კ)
საჯარო სექტორის ბუღალტრული აღრიცხვის საერთაშორისო სტანდარტი (IPSAS);
3. სააღრიცხო პოლიტიკაში ასევე გამოიყენება შემდეგი ნორმატიულ აქტები:
ა) საქართველოს ორგანული კანონი „საქართველოს შრომის კოდექსი“;
ბ) საქართველოს კანონი „საჯარო სამსახურის შესახებ“;
გ) საქართველოს კანონი „საჯარო სამართლის იურიდიული პირის შესახებ“;
დ) საქართველოს კანონი საქართველოს საგადასახადო კოდექსი;
ე) საქართველოს კანონი „ბუღალტრული აღრიცხვის, ანგარიშგების და აუდიტის შესახებ“;
ვ) საქართველოს კანონი „სახელმწიფო შესყიდვების შესახებ“;
ზ)აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის კანონი აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის წლიური
რესპუბლიკური ბიუჯეტის შესახებ;
თ) აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ერთეულ(ებ)ის დებულებები და ბუღალტრული აღრიცხვის სფეროში მოქმედი
სხვა ნორმატიული აქტები.
4. მხარჯავი დაწესებულებების შიდა კონტროლს ახორციელებენ შესაბამისი შიდა აუდიტის სამსახურები „სახელმწიფო შიდა ფინანსური კონტროლის შესახებ“ საქართველოს კანონისა
და „შიდა აუდიტის მეთოდოლოგიის დამტკიცების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2016 წლის 26 დეკემბრის №593 დადგენილების შესაბამისად.
5.ერთეულ(ებ)ი ბუღალტრულ აღრიცხვას აწარმოებენ ელექტრონული ან მატერიალური ფორმით. სააღრიცხვო მონაცემების დამუშავებისათვის გამოიყენება კომპიუტერული პროგრამები, სადაც აღრიცხვა წარმოებს ცალკეული პროექტების მიხედვით. უმეტეს ერთეულ(ებ)ში მოქმედებს ელექტრონული დოკუმენტბრუნვის სისტემა. პირველად დოკუმენტებში არსებული ინფორმაცია შენახულია ელექტრონულ საინფორმაციო ბაზებში.
6.
სააღრიცხვო ჩანაწერებში შეცდომების გასწორება წარმოებს სსბასს 3-ის სტანდარტის შესაბამისად, როგორც რეტროსპექტულად, ასევე პერსპექტიულად, სათანადო დოკუმენტის საფუძველზე, პროგრამული უზრუნველყოფის შესაბამისად.
7. ბუღალტრულ ანგარიშებზე ჩანაწერების საფუძველს წარმოადგენს პირველადი აღრიცხვის (როგორც მატერიალური, ასევე ელექტრონული) დანომრილი და ქრონოლოგიურად დალაგებული დოკუმენტები, რომლებიც სახელმწიფო აუდიტის სამსახურის მიერ
შემოწმებამდე 6 წლის განმავლობაში ინახება ერთეულ(ებ)ში, ხოლო შემდეგ მოქმედი
კანონმდებლობის შესაბამისად
ბარდება არქივს.
8. ფორმალურად და არითმეტიკულად შემოწმებულ ბუღალტრულ დოკუმენტებზე ხელს აწერენ შესაბამისი უფლებამოსილი პირები და
კონკრეტული ოპერაციების შემსრულებლები.
9. ერთეულ(ებ)ის მიერ შესყიდვები ხორციელდება „სახელმწიფო შესყიდვების შესახებ“ საქართველოს კანონის საფუძველზე.
თავი
II. შემოსავლები
მუხლი
3🔗. შემოსავლების შეფასება, აღიარება, კლასიფიკაცია და აღრიცხვა
1. შემოსავლების აღრიცხვა გაცვლითი ოპერაციებით რეგულირდება სსბასს 9 – „შემოსავალი გაცვლითი ოპერაციებიდან“ და შემოსავლების აღრიცხვა არაგაცვლითი ოპერაციებით რეგულირდება სსბასს 23 – „შემოსავალი არაგაცვლითი ოპერაციებიდან“.
2. შემოსავლების შეფასება წარმოებს მიღებული ან მისაღები ანაზღაურების თანხის სამართლიანი ღირებულებით, როდესაც შეიძლება შემოსავლის ოდენობის საიმედოდ განსაზღვრა და მოცემული ოპერაციიდან ეკონომიკური სარგებლის ან მომსახურების პოტენციალის შემოდინება.
3. ხელშეკრულების საფუძველზე გაწეული მომსახურებით მიღებული შემოსავლების საიმედოდ შეფასების პირობების დასაკმაყოფილებლად, ერთეულ(ებ)ს სხვა მხარეებთან შეთანხმებული აქვს შემდეგი საკითხები:
ა) თითოეული მხარის უფლებები, მომსახურების მიწოდებასა და მიღებასთან დაკავშირებით;
ბ) გასაცვლელი ანაზღაურების პირობები;
გ) ანგარიშსწორების წესი და ვადები.
4. ხელშეკრულების საფუძველზე მომსახურებით მიღებული შემოსავლის აღიარება წარმოებს კონკრეტული საანგარიშგებო თარიღისთვის. შემოსავალი აღიარდება იმ საანგარიშგებო პერიოდში, რომელშიც ხდება მომსახურების გაწევა, მიუხედავად პირველადი აღრიცხვის დოკუმენტის შედგენისა და საბუღალტრო სამსახურში მისი წარდგენის თარიღისა.
5. თუ შეუძლებელია მომსახურების გაწევის ოპერაციის შედეგის საიმედოდ შეფასება, შემოსავალი არ
აღიარდება.
6. გაცვლითი ოპერაციით მიღებული შემოსავლების კლასიფიცირების კრიტერიუმად გამოყენებულია საქართველოს საბიუჯეტო კლასიფიკაცია.
შემოსავლების სახეები და შემოსავლების ბუღალტრული აღრიცხვის ანგარიშთა გეგმა შესაბამისობაშია შემოსავლების საბიუჯეტო კლასიფიკაციასთან.
7. შემოსავლის მნიშვნელოვანი წყაროა აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის რესპუბლიკური ბიუჯეტიდან მიღებული დაფინანსება. დაფინანსების მიღება ფინანსურ ანგარიშგებაში აისახება – №1-13-1210 ანგარიშის
–
„საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, საბიუჯეტო სახსრებით“ – დებეტში, რომელიც კორესპონდენტდება: კრედიტი – ანგარიში №4-52-2000 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციის მიერ ხაზინიდან მიღებული მიმდინარე ტრანსფერები“ ან კრედიტი – ანგარიში №4-51-2000 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციის მიერ ხაზინიდან მიღებული კაპიტალური ტრანსფერები“. ასიგნებების ფარგლებში გაწეული ფაქტობრივი (საკასო) გადახდები აისახება №1-13-1210 ანგარიშის კრედიტში.
8. „შემოსავლები გრანტებით“ მიეკუთვნება – №4-30-0000 ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშებს, კერძოდ:
ა) „ფულადი ფორმით მიღებული მიმდინარე გრანტები“ აისახება №4-31-1000 ნომინალური ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშების კრედიტში, ხოლო „ფულადი ფორმით მიღებული კაპიტალური გრანტები“ მიეკუთვნება – №4-31-2000 ნომინალური ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშების კრედიტს.
ორივე შემთხვევაში დებეტდება „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ მიზნობრივი დაფინანსებით და გრანტებით ეროვნულ ვალუტაში“ – №1-13-1220 ანგარიში;
ბ) საერთაშორისო ან დონორი ორგანიზაციებიდან პირობით, ხელშეკრულების საფუძველზე მიზნობრივი ფულადი გრანტების მიღების შემთხვევაში, გრანტის მიმღების მიერ აღიარდება ვალდებულებად და მიეკუთვნება „მოკლევადიანი (მიმდინარე) ფულადი ვალდებულებები არაგაცვლით ოპერაციებთან დაკავშირებით“ – №2-13-9500 ანგარიშის კრედიტს, „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი მიმდინარე დავალიანებები ხაზინის მიმართ“ – №1-13-1200 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით.
9. გრანტის თანხების შემოსავლად აღიარების საფუძველია შესრულებული სამუშაოს ანგარიშის წარდგენა დონორის წინაშე თანხის მიზნობრივად ხარჯვაზე. შემოსავალი მიეკუთვნება „ფულადი ფორმით მიღებული კაპიტალური გრანტების“ – №4-31-2000 ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშების კრედიტს, „მოკლევადიანი (მიმდინარე) ფულადი ვალდებულებები არაგაცვლით ოპერაციებთან დაკავშირებით“ – №2-13-9500 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით. პირობის არარსებობის შემთხვევაში, პირდაპირ აღიარდება შემოსავალი „ფულადი ფორმით მიღებული კაპიტალური გრანტების“ №4-31-2000 ანგარიშის კრედიტში. გრანტის თანხები ექვემდებარება ჩართვას ერთეულის ასიგნებებში და ამ გზით განხორციელდება მათი ხარჯვა როგორც
შიდა კაპიტალური
ტრანსფერები.
ფინანსური ანგარიშგების შედგენის დროს, შემოსავლები და ხარჯები ექვემდებარება ელიმინირებას
(ამოთიშვას).
10. აღნიშნული თანხების შესახებ ინფორმაცია ექვემდებარება გამჟღავნებას ფინანსური ანგარიშგების განმარტებით შენიშვნებში.
11. „სასაქონლო ფორმით მიღებული მიმდინარე გრანტები“ აისახება – №4-32-1000 ნომინალური ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშების კრედიტში, მიღებული მატერიალური მარაგების შესაბამისი ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით, ხოლო „სასაქონლო ფორმით მიღებული კაპიტალური გრანტები“ მიეკუთვნება – №4-32-2000 ნომინალური ანგარიშის კრედიტს, მიღებული ძირითადი აქტივების ან არამატერიალური აქტივების შესაბამისი ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით.
12. ერთეულ(ებ)ის
ნებაყოფლობით ტრანსფერებს მიეკუთვნება №4-45-1000 ნომინალურ ანგარიშის კრედიტში რიცხული „მიმდინარე ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლების“ (შესაბამისი ფულადი სახსრების ან მატერიალური მარაგების ამსახველი ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით) და №4-45-2000 ნომინალური ანგარიშის „კაპიტალური ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები“, კრედიტში რიცხული თანხები (შესაბამისი ძირითადი და არამატერიალური აქტივების ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით).
13.
სამინისტროს კომერციულ ბანკში
გახსნილი აქვს ანგარიში დეპოზიტზე შეტანილ თანხებზე. დეპოზიტზე თანხის შეტანა წარმოებს ხაზინის ანგარიშზე რიცხული თავისუფალი ნაშთიდან. დეპოზიტიდან მიღებული შემოსავალი აღიარდება, როგორც „საპროცენტო შემოსავლები“ და მიეკუთვნება – „რეზიდენტებისგან, გარდა სახელმწიფო სექტორის ერთეულებისა საპროცენტო შემოსავლების“ – №4-41-1200 ნომინალური ანგარიშის კრედიტს,
„ანგარიშებზე, დეპოზიტებზე და სხვა ფინანსურ აქტივებზე დარიცხული მოკლევადიანი (მიმდინარე) საპროცენტო მოთხოვნები“ – №1-13-4300 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით. შემოსავლის აღიარება წარმოებს მხარეთა შეთანხმებით, ხელშეკრულების პირობებით განსაზღვრულ დროს, როცა მხარჯავ დაწესებულებებს წარმოეშობათ უპირობო მოთხოვნის უფლება. შემოსავალი ექვემდებარება აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის რესპუბლიკური ბიუჯეტის სასარგებლოდ დარიცხვას ბუღალტრული გატარებით:
დ – 5-52-1000 – „შემოსავლების ამკრეფი ერთეულების მიერ ხაზინისთვის გაწეული მიმდინარე ტრანსფერებით ხარჯები“.
კ – 2-13-1200 – „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“.
ბიუჯეტში თანხის გადარიცხვა გატარდება:
დ – 2-13-1200 – „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“.
კ – 1-13-4300
– „ანგარიშებზე, დეპოზიტებზე და სხვა ფინანსურ აქტივებზე დარიცხული მოკლევადიანი (მიმდინარე) საპროცენტო მოთხოვნები“.
ხარჯების ამსახველი №5-52-1000 ანგარიში ექვემდებარება გადახურვას ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშებზე.
14. ერთეულ(ებ)ის იჯარიდან შემოსავლები მიეკუთვნება „არასაბაზრო დაწესებულებების მიერ განხორციელებული გაყიდვებიდან მიღებული შემოსავლების“ – №4-42-3000 ანგარიშის კრედიტს და მიიმართება ავტონომიური რესპუბლიკის ბიუჯეტის შემოსავლებში, „საქონლისა და მომსახურების გაყიდვებიდან
მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებების“ – №1-13-6000 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით.
ბიუჯეტის სასარგებლოდ თანხის დარიცხვა გატარდება:
დ – 5-52-1000 – „შემოსავლების ამკრეფი ერთეულების მიერ ხაზინისთვის გაწეული მიმდინარე ტრანსფერებით ხარჯები“.
კ – 2-13-1200 – „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“.
ბიუჯეტში თანხის გადარიცხვა გატარდება:
დ – 2-13-1200 – „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“.
კ – 1-13-6000 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების სხვა მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ“.
15. ერთეულ(ებ)ის მიწის გაქირავებიდან მიღებული შემოსავლები აღიარდება „რენტიდან შემოსავლების“ – №4-41-3000 ანგარიშის კრედიტში, „მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები რენტით“ – №1-13-9600 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით.
ბიუჯეტის სასარგებლოდ თანხის დარიცხვა გატარდება:
დ – 5-52-1000 – „შემოსავლების ამკრეფი ერთეულების მიერ ხაზინისთვის გაწეული მიმდინარე ტრანსფერებით ხარჯები“.
კ – 2-13-1200 – „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“.
ბიუჯეტში თანხის გადარიცხვა გატარდება:
დ – 2-13-1200 – „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“.
კ – 1-13-9600 – „მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები რენტით“.
ხარჯების ამსახველი №5-52-1000 ანგარიში ექვემდებარება გადახურვას ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშებზე.
16. ადმინისტრირებად შემოსავლებს მიეკუთვნება სამხედრო სავალდებულო სამსახურის (გაწვევის) გადავადების მოსაკრებელი და საჯარო ინფორმაციის ასლის გადაღების მოსაკრებელი. აღნიშნული შემოსავლების აღიარების საფუძველია რესპუბლიკურ ბიუჯეტში თანხის ჩარიცხვის დამადასტურებელი დოკუმენტი და შემოსავლები მიეკუთვნება „ადმინისტრაციული მოსაკრებლების და გადასახდელების სახით მიღებული შემოსავლების“ – №4-42-2000 ანგარიშის კრედიტს, „საბიუჯეტო ორგანიზაციების სხვა მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ“ – №1-13-6000 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით.
ბიუჯეტის სასარგებლოდ თანხის დარიცხვა გატარდება:
დ – 5-52-1000 – „შემოსავლების ამკრეფი ერთეულების მიერ ხაზინისთვის გაწეული მიმდინარე ტრანსფერებით ხარჯები“.
კ – 2-13-1200 – „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“.
ბიუჯეტში თანხის გადარიცხვა გატარდება:
დ – 2-13-1200 – „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“.
კ – 1-13-6000 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების სხვა მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ“.
17. აღნიშნული შემოსავლები ხაზინის მიერ აღიარდება საკასო მეთოდით და კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგების შედგენის დროს ექვემდებარება ელიმინირებას (როგორც მხარჯავი დაწესებულებების ხარჯები შიდა მიმდინარე ტრანსფერებით და ხაზინის მიერ აღიარებული შემოსავლები).
18. ერთეულ(ებ)ის ადმინისტრაციული ჯარიმები, სანქციები და საურავები მიეკუთვნება „შემოსავლები სანქციებით, ჯარიმებით და საურავებით“ – №4-44-0000 ანგარიშის კრედიტს, „სხვა ჯარიმებზე, სანქციებსა და საურავებზე მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები ეროვნულ ვალუტაში“ – №1-13-4610 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით. სახელშეკრულებო პირობების დარღვევის შედეგად დაკისრებული სანქციები ასევე მიეკუთვნება აღნიშნული ანგარიშის დებეტს, „მიმდინარე ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლების“ – №4-45-1000 ან „კაპიტალური ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლების“ – №4-45-2000 ანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით.
19. აღნიშნული შემოსავლები აღიარებას ექვემდებარება მათზე შესაბამისი კანონიერი უფლების მოპოვების შემდგომ და ექვემდებარება ბიუჯეტის წინაშე ვალდებულებად აღიარებას:
დ – 5-52-1000 – „შემოსავლების ამკრეფი ერთეულების მიერ ხაზინისთვის გაწეული მიმდინარე ტრანსფერებით ხარჯები“.
კ – 2-13-1200 – „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“.
ბიუჯეტში თანხის გადარიცხვა გატარდება:
დ – 2-13-1200 – „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“.
კ – 1-13-4610 – „სხვა ჯარიმებზე, სანქციებსა და საურავებზე მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები ეროვნულ ვალუტაში“.
20. საანგარიშო პერიოდის ბოლოს საოპერაციო შემოსავლების ნომინალური ანგარიშები დებეტის ჩანაწერებით ექვემდებარება დახურვას „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის“ – №3-23-0000 ანგარიშის შესაბამის ქვეანგარიშებზე (საქმიანობის სახეების მიხედვით). აღნიშნული ანგარიში, ასევე საანგარიშო პერიოდის ბოლოს, დებეტის ჩანაწერით ექვემდებარება დახურვას „გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტის“ – №3-21-000 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით (საქმიანობის სახეების მიხედვით).
21. ერთეულ(ებ)ის არასაოპერაციო შემოსავლებს
მიეკუთვნება – №4-81-0000 ნომინალური ანგარიშის – „უცხოური ვალუტის გაცვლითი კურსის ცვლილების შედეგად ფლობიდან მიღებული მოგების“ კრედიტის ჩანაწერი (შესაბამისი ფულადი სახსრების ამსახველი ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით), „უცხოურ ვალუტაში კრედიტორული დავალიანებების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან მიღებული მოგების“ – №4-81-2300 ნომინალური ანგარიშის კრედიტის ჩანაწერი (შესაბამისი კრედიტორული დავალიანების ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით), „უცხოურ ვალუტაში დებიტორული დავალიანებების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან მიღებული მოგების“ – №4-81-1900 ნომინალური ანგარიშის კრედიტის ჩანაწერი (შესაბამისი დებიტორული დავალიანების ამსახველი ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით). №4-90-0000 ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშების კრედიტში ირიცხება უკუგატარებებით წარმოქმნილი შემოსავლები. აღნიშნული ანგარიშები საანგარიშო პერიოდის ბოლოს დებეტის ჩანაწერით გადაიხურება საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშზე (კრედიტის ჩანაწერით) და
საანგარიშო პერიოდის ბოლოს ამ ანგარიშის დახურვით გაიზრდება გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტის ანგარიში.
22. შემოსავლების ოპერაციების არსებითი მონაცემები ექვემდებარება გამჟღავნებას ფინანსური ანგარიშგების განმარტებით შენიშვნებში.
თავი III. ხარჯები
მუხლი 4🔗. ხარჯების არსი,
კლასიფიკაცია და აღრიცხვა
1.
ერთეულ(ებ)ის მიერ საანგარიშო პერიოდის განმავლობაში გაწეული დარიცხული ხარჯები კლასიფიცირდება საოპერაციო და არასაოპერაციო ხარჯებად.
2.
ერთეულ(ებ)ისათვის საბიუჯეტო ასიგნებების ფარგლებში გამოყოფილი სახსრები მიეკუთვნება მიმდინარე და კაპიტალურ შიდა ტრანსფერებს და მიეკუთვნება – №1-13-1210 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, საბიუჯეტო სახსრებით ეროვნულ ვალუტაში“ ანგარიშის დებეტს, „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ ხაზინიდან მიღებული მიმდინარე ტრანსფერების“ – №4-52-2000 და „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ ხაზინიდან მიღებული კაპიტალური ტრანსფერების“ – №4-51-2000 ნომინალური ანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით.
3. ხაზინის მიერ პირველადი აღრიცხვის დოკუმენტების საფუძველზე წარმოებს ერთეულ(ებ)ის ვალდებულებების აღიარება. მოთხოვნების საფუძველზე, ხაზინის მიერ დაფარული ვალდებულებები ერთეულ(ებ)ის მიერ აღიარდება საბიუჯეტო ასიგნებების ფარგლებში გაწეულ ფაქტობრივ (საკასო) მიმდინარე, ან კაპიტალურ შიდა ტრანსფერებით ხარჯებად და მიეკუთვნება – №1-13-1210 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, საბიუჯეტო სახსრებით ეროვნულ ვალუტაში“ ანგარიშის კრედიტს. ვალდებულების დაფარვის ოპერაციებით წარმოებს მხარჯავი დაწესებულებების ბიუჯეტის ფულადი ნაშთების შემცირება.
4. შიდა ტრანსფერებით ხარჯები ერთეულ(ებ)ის მიერ აღიარდება კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგების მიზნებისათვის და არ უკავშირდება სახაზინო ოპერაციებს. აღნიშნული ხარჯები გაიწევა გაწეული ფაქტობრივი (საკასო) ხარჯების აღიარების მიზნით. ანგარიში №5-52-2000 – „ხაზინიდან საბიუჯეტო ორგანიზაციებისათვის გაწეული მიმდინარე ტრანსფერებით ხარჯების“, ან „ხაზინიდან საბიუჯეტო ორგანიზაციებისათვის გაწეული კაპიტალური ტრანსფერებით ხარჯების“
– №5-51-2000 ანგარიშების დებეტს.
5. დარიცხული საოპერაციო ხარჯები აღრიცხვაში და ფინანსურ ანგარიშგებაში აისახება დარიცხვის მეთოდით, ხარჯების ეკონომიკური კლასიფიკაციის შესაბამისად და მიეკუთვნება „ხარჯების“ ნომინალური
№5-00-0000 ანგარიშის შემდეგი ქვეანგარიშების დებეტის ჩანაწერებს:
ანგარიში
№5-11-0000 – „ხელფასების ხარჯები ფულადი ფორმით“;
ანგარიში №5-20-0000 – „საქონლისა და მომსახურების ხარჯების“ ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშები;
ანგარიში №5-31-1000 – „ფულადი ფორმით გაცემული მიმდინარე გრანტების“ ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშები;
ანგარიში №5-31-2000 – „ფულადი ფორმით გაცემული კაპიტალური გრანტების“ ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშები;
ანგარიში №5-32-1000 – „სასაქონლო ფორმით გაცემული მიმდინარე გრანტების“ ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშები;
ანგარიში №5-32-2000 – „სასაქონლო ფორმით გაცემული კაპიტალური გრანტების“ ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშები;
ანგარიში
№5-40-0000 – „ცვეთისა და ამორტიზაციის ხარჯების“
ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშები;
ანგარიში №5-60-0000 – „სოციალური დახმარება/უზრუნველყოფის“ ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშები;
ანგარიში
№5-70-0000
–
„სხვა ხარჯების“ ნომინალური ანგარიში;
ანგარიში №5-73-0000 – „ხარჯები გარე ტრანსფერებით, რომლებიც სხვაგან არ არის კლასიფიცირებული“,
ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშები;
ანგარიში
№5-74-0000 – „ქონებასთან დაკავშირებული ხარჯები, გარდა პროცენტისა“.
6. საანგარიშო პერიოდის დარიცხული საოპერაციო ხარჯები ბიუჯეტის ნაწილში ექვემდებარება გადახურვას კრედიტის ჩანაწერებით, „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“ – №3-23-1000 ნომინალური ანგარიშის დებეტში, რომელიც საანგარიშო პერიოდის ბოლოს კრედიტის ჩანაწერით იხურება „გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“ – №3-21-1000 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით.
7. დარიცხული საოპერაციო ხარჯები გაიწევა საბიუჯეტო ასიგნებების ფარგლებში. სამეურნეო ოპერაციასთან დაკავშირებული მომსახურების საფასური, საკომისიო და სხვა გადახდები განიხილება როგორც ხარჯვითი ოპერაცია.
8.
ხარჯვით ოპერაციას არ მიეკუთვნება საკუთარი სახსრებით აქტივების (კაპიტალის) შექმნა, რომელიც რეგულირდება სსბასს 17-ის „ძირითადი აქტივების“ ან სსბასს 12-ის „მატერიალური მარაგების“ შესაბამისად.
9. ერთეულ(ებ)ის არასაოპერაციო ხარჯებს მიეკუთვნება „უცხოური ვალუტის გაცვლითი კურსის ცვლილების შედეგად ფლობიდან წარმოქმნილი ზარალის“ – №5-81-0000 ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშების დებეტში რიცხული თანხები, „უცხოურ ვალუტაში კრედიტორული დავალიანებების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან წარმოქმნილი ზარალის“ – №5-81-2300 ნომინალური ანგარიშის დებეტში რიცხული თანხები, „უცხოურ ვალუტაში დებიტორული დავალიანებების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან წარმოქმნილი ზარალის“ – №5-81-1900 ნომინალური ანგარიშის დებეტში რიცხული თანხები. №5-90-0000 ანგარიშის დებეტს მიეკუთვნება „სხვა ეკონომიკური ნაკადებიდან წარმოქმნილი ხარჯები (აკუმულირებული გაუფასურების ზარალის ანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით).
10.
არასაოპერაციო ხარჯების ანგარიშები საანგარიშო პერიოდის ბოლოს, გადაიხურება საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშებზე.
11. ხარჯებით ოპერაციების მნიშვნელოვანი მონაცემები ექვემდებარება გამჟღავნებას ფინანსური ანგარიშგების განმარტებით შენიშვნებში.
თავი IV. ფულადი სახსრები, მოთხოვნები და დებიტორული დავალიანებები
მუხლი
5🔗. ცნება და აღიარება
1.
ერთეულ(ებ)ის მოთხოვნები და დებიტორული დავალიანებები შეესაბამება საბიუჯეტო კლასიფიკაციას და მიეკუთვნება მოკლევადიან მიმდინარე აქტივებს, ფინანსურ ანგარიშგებაში აღიარებულია ფაქტობრივი ღირებულებით და
ბალანსში ასახულია ნეტო თანხით. მოთხოვნის წარმოქმნის საფუძველია შემდგომი გადახდის პირობა.
2. საქონლისა და მომსახურების მოწოდებისას წარმოქმნილი დებიტორული დავალიანებების ღირებულებას წარმოადგენს მიწოდებული საქონლისა და მომსახურების ღირებულება.
3. აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის საბიუჯეტო ფულადი სახსრები განთავსებულია „ავტონომიური რესპუბლიკის საბიუჯეტო ფულადი სახსრები ხაზინაში ეროვნულ ვალუტაში“ – №1-11-2121 ანგარიშის დებეტში, „საგადასახადო შემოსავლების“ – №4-10-0000 ნომინალური ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით.
4. ცენტრალური ბიუჯეტიდან განხორციელებული ტრანსფერები მიეკუთვნება „შემოსავლები შიდა ტრანსფერებით“ – №4-50-0000 ნომინალური ანგარიშის კრედიტს. .„სხვა გადასახდელებით შემოსავლები“ მიეკუთვნება – №4-17-0000 ანგარიშის კრედიტს, ხოლო „გრძელვადიანი აქტივების გაყიდვებიდან მიღებული შემოსავლები“ – №4-43-0000 ანგარიშის კრედიტს.
5. ერთეულ(ებ)ის მიერ შიდა მიმდინარე ტრანსფერებით განხორციელებული ხარჯები მიეკუთვნება – „ხაზინიდან საბიუჯეტო ორგანიზაციებისათვის გაწეული მიმდინარე ტრანსფერებით ხარჯების“ – №5-52-2000 ანგარიშის დებეტს, ხოლო კაპიტალური ტრანსფერებით განხორციელებული ხარჯები „ხაზინიდან საბიუჯეტო ორგანიზაციებისათვის გაწეული კაპიტალური ტრანსფერებით ხარჯების“ – №5-51-2000 ანგარიშის დებეტს. აღნიშნული ოპერაციებით მცირდება ფულის ნაშთი – „ავტონომიური რესპუბლიკის საბიუჯეტო ფულადი სახსრები ხაზინაში ეროვნულ ვალუტაში“ – №1-11-2121 ანგარიშის კრედიტის ჩანაწერით.
6. საანგარიშო პერიოდის ბოლოს კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგების შედგენის დროს ელიმინირებას (ამოთიშვას) ექვემდებარება ტრანსფერებით მიღებული შემოსავლები და ხარჯები.
7.
ერთეულ(ებ)ის ფულადი სახსრები განთავსებულია ხაზინაში გახსნილ ანგარიშებზე:
ანგარიში №1-13-1210 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, საბიუჯეტო სახსრებით ეროვნულ ვალუტაში“;
ანგარიში №1-13-1220 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, მიზნობრივი დაფინანსებით და გრანტებით ეროვნულ ვალუტაში;
ანგარიში №1-13-1230 -„საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ,
არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით ეროვნულ ვალუტაში“.
8.
„მოკლევადიანი (მიმდინარე) საგადასახადო დებიტორული დავალიანებების“ – №1-13-2000 ძირითადი ანგარიშის ქვეანგარიშების დებეტს მიეკუთვნება:
ანგარიში №1-13-2100 – „საშემოსავლო გადასახადით მოთხოვნები“ (როგორც საბიუჯეტო, ასევე არასაბიუჯეტო (საკუთარი) საქმიანობის ნაწილში);
ანგარიში№1-13-2200 – „მოგების გადასახადით მოთხოვნები“ (არასაბიუჯეტო (საკუთარი) საქმიანობის ნაწილში);
ანგარიში №1-13-2300 – „ქონების გადასახადით მოთხოვნები“(არასაბიუჯეტო (საკუთარი) საქმიანობის ნაწილში);
ანგარიში №1-13-2400 – „დამატებული ღირებულების გადასახადით მოთხოვნები“ არასაბიუჯეტო (საკუთარი) საქმიანობის ნაწილში);
ანგარიში №1-13-2700 – „სხვა გადასახადებით მოთხოვნები“;
ანგარიში
№1-13-2800 – „სხვა გადასახდელებით მოთხოვნები.
9. „მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები საპენსიო სქემაში დასაქმებულის შენატანებით“
მიეკუთვნება – №1-13-3200 ანგარიშის დებეტს.
10. „საქონლისა და მომსახურების გაყიდვებიდან მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებების“ – №1-13-6000 ანგარიშის დებეტში აისახება შემდგომი გადახდის პირობით წარმოქმნილი მოთხოვნები ფულად სახსრებზე, აქტივებისა და მომსახურების მიწოდებით. ანგარიში იხურება კრედიტის ჩანაწერით, ფულადი სახსრების ამსახველი ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით, აქტივების მიღების, ან მომსახურების ღირებულების ფულადი სახსრების ამსახველ ანგარიშებზე ჩარიცხვის დროს.
11. „სხვა ჯარიმებზე, სანქციებსა და საურავებზე მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები ეროვნულ ვალუტაში“, რომელიც განსაზღვრულია შემოსავლების კლასიფიკატორში, აისახება №1-13-4610 ანგარიშის დებეტში, „შემოსავლები სანქციებით, ჯარიმებით და საურავებით“ – №4-44-0000 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით, ხოლო სახელშეკრულებო პირობების დარღვევისათვის გათვალისწინებული სანქციები მიეკუთვნება
– №1-13-4610 ანგარიშის დებეტს, „მიმდინარე ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლების“ – №4-45-1000 ან „კაპიტალური ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლების“ – №4-45-2000 ნომინალური ანგარიშების ქვეანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით.
12. სათანადო გარანტიების საფუძველზე წარმოებული წინასწარი გადახდები მატერიალური მარაგების და მომსახურების შესყიდვებზე აღიარდება №1-15-1100 ანგარიშზე – „საქონლისა და მომსახურების შესაძენად წინასწარი გადახდებით მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები“ – დებეტში. ანგარიში კორექტირდება მიღებული აქტივების ან მომსახურების ღირებულებით.
„გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების შესაძენად წინასწარი გადახდებით მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები“ აღირიცხება №1-15-1200 ანგარიშის დებეტში. ანგარიში კორექტირდება მიღებული აქტივების ღირებულებით.
13. №1-15-5000
ანგარიშს მიეკუთვნება – „მოკლევადიანი (მიმდინარე) არაფულადი მოთხოვნები, არაფინანსური აქტივების დანაკლისით“ (ასეთის არსებობის შემთხვევაში).
14. №1-13-7400
ანგარიშის დებეტს მიეკუთვნება – „ანგარიშვალდებული პირებისაგან მისაღები სხვა თანხებით მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები“.
ანგარიშვალდებული პირის მიერ სპექტაკლებზე დასასწრები ბილეთების
და აბონემენტების,
ასევე სხვა ნაბეჭდი პროდუქციის (ჟურნალების, ბუკლეტების და სხვა) ნაღდი ფულით რეალიზაცია გატარდება:
დ-1-13-7400 – „ანგარიშვალდებული პირებისაგან მისაღები სხვა თანხებით მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები“.
კ-2-15-1230 – „მოკლევადიანი (მიმდინარე) ავანსად მიღებული სხვა არასაგადასახადო შემოსავლები“.
ანგარიშვალდებული პირის მიერ თანხები ექვემდებარება შეტანას ხაზინაში არასაბიუჯეტო (საკუთარი) საქმიანობის ანგარიშზე:
დ-1-13-1230 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით ეროვნულ ვალუტაში“.
კ-1-13-7400 – „ანგარიშვალდებული პირებისაგან მისაღები სხვა თანხებით მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები“.
მომსახურების გაწევის პროპორციულად (აბონემენტების რეალიზაციის შემთხვევაში) შემოსავალი ექვემდებარება აღიარებას, როგორც „არასაბაზრო დაწესებულებების მიერ განხორციელებული გაყიდვებიდან მიღებული შემოსავლები“ – №4-42-3000 ანგარიშის კრედიტში, „მოკლევადიანი (მიმდინარე) ავანსად მიღებული სხვა არასაგადასახადო შემოსავლების“ – №2-15-1230 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით.
15. ანგარიშვალდებული პირების მიერ ტერმინალით ბილეთების რეალიზაციის დროს მიღებული თანხები ჯერ აღიარდება, როგორც ავანსად მიღებული არასაგადასახადო შემოსავლები და გატარდება:
დ-1-13-6000 – „საქონლისა და მომსახურების გაყიდვებიდან მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები“.
კ-2-15-1230 – „მოკლევადიანი (მიმდინარე) ავანსად მიღებული სხვა არასაგადასახადო შემოსავლები“.
ტერმინალიდან რეალიზაციით მიღებული თანხები ექვემდებარება შეტანას ხაზინაში არასაბიუჯეტო (საკუთარი) საქმიანობის ანგარიშზე.
დ-1-13-1230 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით ეროვნულ ვალუტაში“.
კ-1-13-6000 – „საქონლისა და მომსახურების გაყიდვებიდან მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები“.
მომსახურების გაწევის შემდეგ შემოსავალი ექვემდებარება აღიარებას, როგორც არასაბაზრო დაწესებულებების მიერ განხორციელებული გაყიდვებიდან მიღებული შემოსავლები და გატარდება:
დ-2-15-1230 – „მოკლევადიანი (მიმდინარე) ავანსად მიღებული სხვა არასაგადასახადო შემოსავლები“.
კ-2-13-2400 – „დღგ-ის გადასახადით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“ (თუ ორგანიზაცია არის დღგ-ის გადამხდელი).
კ-4-42-3000 – „არასაბაზრო დაწესებულებების მიერ განხორციელებული გაყიდვებიდან მიღებული შემოსავლები“.
16. მივლინების ხარჯების ანაზღაურება ხდება „პროფესიული საჯარო მოხელის სამსახურებრივი მივლინებით გაგზავნის წესის, მისი სამსახურებრივი მივლინების ხარჯების ანაზღაურებისა და კომპენსაციის ოდენობისა და პირობების განსაზღვრის შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2017 წლის 25 აპრილის №211 დადგენილების შესაბამისად.
17. მივლინების საფუძველია სათანადო მიწვევები, მოხსენებითი ბარათები და შესაბამისი უფლებამოსილი პირების
ბრძანებები.
18. მივლინებიდან დაბრუნებული პირი ვალდებულია მივლინების შესახებ ანგარიში წარუდგინოს ხელმძღვანელ პირებს, ხოლო მივლინების ხარჯების დამადასტურებელი დოკუმენტაცია
- საფინანსო დეპარტამენტს
ქვეყნის შიგნით მივლინებისას – 14 სამუშაო დღის ვადაში, ხოლო ქვეყნის გარეთ მივლინებისას – 30 სამუშაო დღის ვადაში.
19. მივლინებული პირების მიმართ მოკლევადიანი მოთხოვნები საავანსო თანხების გაცემით აღიარდება: №1-13-7500 ანგარიშის დებეტში – „მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები მივლინებებით ქვეყნის შიგნით“ და №1-13-7600 ანგარიშის დებეტში – „მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები მივლინებებით ქვეყნის გარეთ“. ორივე შემთხვევაში კრედიტდება ფულადი სახსრების ამსახველი ანგარიშები.
20. მოთხოვნების დაფარვა ამ ანგარიშების კრედიტის ჩანაწერებით მიეკუთვნება „მივლინებებით ხარჯების“ – №5-20-2000 ნომინალური ანგარიშის დებეტს, რომელიც საანგარიშო პერიოდის ბოლოს კრედიტის ჩანაწერით გადაიხურება საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშებზე
21. ზედმეტად გაცემული საავანსო თანხებით კორექტირებას ექვემდებარება მივლინების ფაქტობრივი (საკასო) ხარჯები, ზედმეტად გაცემული თანხის ფულადი სახსრების შესაბამის ანგარიშზე დაბრუნებით. დებიტორული დავალიანების კონვერსია მიეკუთვნება №1-13-9400 ანგარიშის – „ზედმეტად/შეცდომით გადახდილი თანხებით მოკლევადიანი (მიმდინარე) ფულადი მოთხოვნების“ დებეტს,
№1-13-7500 ან №1-13-7600 ანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით.
22. თანხის დაბრუნება აისახება გატარებით – დებეტი, ანგარიში №1-13-1210 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, საბიუჯეტო სახსრებით“, კრედიტი – ანგარიში №1-13-9400 -
„ზედმეტად/შეცდომით გადახდილი თანხებით მოკლევადიანი (მიმდინარე) ფულადი მოთხოვნები“.
23. რესურსის აღდგენა გატარდება: დებეტი – ანგ.№4-52-2000 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ ხაზინიდან მიღებული მიმდინარე ტრანსფერები“, კრედიტი – ანგარიში №1-13-1210 „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, საბიუჯეტო სახსრებით“. №4-52-2000 ნომინალური ანგარიში ექვემდებარება გადახურვას საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშებზე, ბიუჯეტის ნაწილში.
24. სხვა დანარჩენი მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები აღირიცხება №1-13-9900 ანგარიშის დებეტში.
25. ჩვეულებრივი საქმიანობის პროცესში, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მხარჯავი დაწესებულებები არ ქმნიან საეჭვო მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებების ანარიცხებს.
26.განსაკუთრებულ შემთხვევებში, მოკლევადიანი (მიმდინარე) აქტივების აკუმულირებული ღირებულების შემცირება მიეკუთვნება „მოკლევადიანი (მიმდინარე) აქტივების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალის“ – №1-19-0000 ანგარიშის ქვეანგარიშების დებეტს, მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებების და მოთხოვნების შესაბამისი ანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით.
მუხლი 6🔗. უიმედო ვალებად აღიარებული მოთხოვნები და დებიტორული დავალიანებები
1. უიმედო ვალებად აღიარებული მოთხოვნები და დებიტორული დავალიანებები საინვენტარიზაციო კომისიის მიერ
ექვემდებარება ბალანსიდან ამოღებას საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2021 წლის 31 დეკემბრის №364 ბრძანებით დამტკიცებული „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ აქტივებისა და ვალდებულებების ინვენტარიზაციის ჩატარების და ინვენტარიზაციის შედეგების საჯარო სექტორის ბუღალტრული აღრიცხვის საერთაშორისო სტანდარტების (სსბასს-ების) საფუძველზე აღრიცხვა-ანგარიშგებაში ასახვის შესახებ“ ინსტრუქციის მე-11 მუხლის მე-9 პუნქტში მოცემული გარემოებების გათვალისწინებით, ამავე მუხლის მე-10 პუნქტის საფუძველზე მომზადებული დასკვნის შესაბამისად და იგი მიეკუთვნება „საეჭვო/უიმედო დებიტორული დავალიანებების და წინასწარი გადახდების ხარჯების“ – №5-91-0000 ნომინალურ ანგარიშის დებეტს და 5 წლის განმავლობაში ექვემდებარება ასახვას ბალანსის საცნობარო მუხლში – „გადახდისუუნარო დებიტორების ჩამოწერილი დავალიანებები“, დებიტორების რეკვიზიტებისა და თანხების მითითებით, ხოლო №5-91-0000 ანგარიში საქმიანობის სახეების მიხედვით, ექვემდებარება გადახურვას საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშებზე.
2. 5 წლის განმავლობაში, სათანადო გამამართლებელი დოკუმენტების საფუძველზე საცნობარო მუხლში რიცხული დებიტორული დავალიანების ან მოთხოვნის თანხების აღდგენა მიეკუთვნება შესაბამისი ანგარიშების დებეტს, აღიარდება, როგორც სხვა ეკონომიკური ნაკადებიდან მიღებული შემოსავლები და მიეკუთვნება „საეჭვო/უიმედო დებიტორული დავალიანებების და წინასწარი გადახდების უკუგატარებით წარმოქმნილი შემოსავალების“ – №4-91-0000 ანგარიშის კრედიტს.
3. პირობითი მოთხოვნები და დებიტორული დავალიანებები, არსებობის შემთხვევაში, სსბასს 19-ის – „ანარიცხები, პირობითი ვალდებულებები და პირობითი აქტივების“ შესაბამისად, თუ არ ექვემდებარება ერთეულ(ებ)ის კონტროლს, სანამ არ გაირკვევა ერთეულის მიმდინარე მოთხოვნა და შეუძლებელი იქნება მოთხოვნის ან დებიტორული დავალიანების თანხის საიმედო შეფასება, მიეკუთვნება პოტენციურ მოთხოვნებს და დებიტორულ დავალიანებას, არ ექვემდებარება აღრიცხვაში აღიარებას და ექვემდებარება ასახვას ფინანსური ანგარიშგების განმარტებით შენიშვნებში.
4. ერთეულ(ებ)ის მოთხოვნებით და დებიტორული დავალიანებებით წარმოებული არსებითი მოვლენები ექვემდებარება გამჟღავნებას ფინანსური ანგარიშგების განმარტებით შენიშვნებში.
თავი
V. უცხოური ვალუტის კურსის ცვლილებით გამოწვეული შედეგები
მუხლი
7🔗.
არსი
და აღიარება
1. ერთეულ(ებ)ის მიერ უცხოური ვალუტით განხორციელებული ოპერაციები რეგულირდება სსბასს 4-ის მოთხოვნების შესაბამისად.
2. უცხოურ ვალუტაში განხორციელებული ოპერაციის თავდაპირველი აღიარება წარმოებს ლარებში, ოპერაციის განხორციელების თარიღისათვის არსებული საქართველოს ეროვნული ბანკის ოფიციალური გაცვლითი კურსის გამოყენებით.
3. საანგარიშო პერიოდის ბოლოს საქართველოს ეროვნული ბანკის ოფიციალური სავალუტო კურსით გადაანგარიშებას ექვემდებარება მოთხოვნებისა და ვალდებულებების ფულადი მუხლები.
4. საანგარიშო პერიოდის ბოლოს, გადაანგარიშებას არ ექვემდებარება არაფულადი მუხლები, რომლებიც შეფასებულია ისტორიული ღირებულებით, ოპერაციის განხორციელების დღისათვის არსებული გაცვლითი კურსის გამოყენებით.
5. ფულადი მუხლების დაფარვის დროს, ან საანგარიშო პერიოდის განმავლობაში ამ მუხლების თავდაპირველი აღიარების დროს გამოყენებული კურსისაგან განსხვავებული კურსით წარმოქმნილი საკურსო სხვაობები მიეკუთვნება: დადებით საკურსო სხვაობას – „კურსთაშორის სხვაობით და გადაფასების შედეგად მიღებული სხვა მოგება“ და აღიარდება:
ა) ანგარიში
№4-81-0000
– „უცხოური ვალუტის გაცვლითი კურსის ცვლილების შედეგად ფლობიდან მიღებული მოგების“ კრედიტში (ან ამ ანგარიშის ქვეანგარიშზე – №4-81-1200 „ანგარიშებზე უცხოური ვალუტის ნაშთების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან მიღებული მოგების“ კრედიტში, „საბიუჯეტო ორგანიზაციის ანგარიში კომერციულ ბანკში უცხოურ ვალუტაში“ – №1-11-2420 ანგარიშის და „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, საბიუჯეტო სახსრებით უცხოურ ვალუტაში“ – №1-13-1240 ანგარიშის დებეტებთან კორესპონდენციით);
ბ) ანგარიში №4-81-2300 – „უცხოურ ვალუტაში კრედიტორული დავალიანებების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან მიღებული მოგების“ კრედიტში, შესაბამისი კრედიტორული დავალიანების ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით;
გ) ანგარიში №4-81-1900 – „უცხოურ ვალუტაში დებიტორული დავალიანების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან მიღებული მოგების“ კრედიტში, შესაბამისი დებიტორული დავალიანების ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით.
6. უარყოფითი საკურსო სხვაობა მიეკუთვნება „კურსთაშორის სხვაობით და გადაფასების შედეგად წარმოშობილ ხარჯებს“ და აღიარდება:
ა) „უცხოური ვალუტის გაცვლითი კურსის ცვლილებით
ფლობიდან წარმოქმნილი ზარალის“ – №5-81-0000 ანგარიშის დებეტში (ან ამ ანგარიშის ქვეანგარიშზე – №5-81-1200 – „ანგარიშებზე უცხოური ვალუტის ნაშთების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან წარმოქმნილი ზარალის“ კრედიტში, „საბიუჯეტო ორგანიზაციის ანგარიში კომერციულ ბანკში უცხოურ ვალუტაში“ – №1-11-2420 ანგარიშის და „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, საბიუჯეტო სახსრებით უცხოურ ვალუტაში“ – №1-13-1240 ანგარიშის კრედიტებთან კორესპონდენციით);
ბ) „უცხოურ ვალუტაში კრედიტორული დავალიანებების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან წარმოქმნილი ზარალის“ – №5-81-2300 ანგარიშის დებეტში, შესაბამისი კრედიტორული დავალიანებების ამსახველი ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით;
გ) „უცხოურ ვალუტაში დებიტორული დავალიანებების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან წარმოქმნილი ზარალის“ – №5-81-1900 ანგარიშის დებეტში, შესაბამისი დებიტორული დავალიანების ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
7. მოგებაში ან ზარალში აღიარებული საკურსო სხვაობები შემოსავლებისა (დებეტის ჩანაწერით) და ხარჯების (კრედიტის ჩანაწერით) ნომინალური ანგარიშებიდან ექვემდებარება გადატანას საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშზე, ხოლო ამ ანგარიშის დახურვით შემცირდება გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტის ანგარიში.
8. უცხოური ვალუტის კურსის ცვლილებით გამოწვეული შედეგები ექვემდებარება გამჟღავნებას ფინანსური ანგარიშგების განმარტებით შენიშვნებში.
თავი
VI. ვალდებულებები
მუხლი
8🔗.
ცნება და აღიარება
1. ერთეულ(ებ)ის მავალდებულებელი მოვლენის წარმოქმნის საფუძველს წარმოადგენს შემდგომი გადახდის პირობა.
2.
ვალდებულებები წარმოდგენილია, როგორც მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები და სხვა მოკლევადიანი (მიმდინარე) ვალდებულებები, გრძელვადიანი კრედიტორული დავალიანებები და გრძელვადიანი ვალდებულებები.
3. ვალდებულების ოპერაციებზე გადასახდელები გამოირიცხება კრედიტორული დავალიანებების ოპერაციებისაგან და განიხილება, როგორც ხარჯვითი ოპერაციები.
4. საქონლისა და მომსახურების შესყიდვისას წარმოქმნილი კრედიტორული დავალიანებების ღირებულებას წარმოადგენს მიღებული საქონლისა და მომსახურების ღირებულება.
5. ვალდებულების დაფარვა წარმოებს ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ ვადებში. ძირითადი აქტივების და მატერიალური მარაგების მოწოდებით წარმოქმნილი ვალდებულების დაფარვის დოკუმენტს წარმოადგენს მიღება-ჩაბარების აქტი, სასაქონლო ზედნადები და ვალდებულება აღრიცხვაში აღიარდება არაფინანსური აქტივების მიღების მომენტში. მომსახურების გაწევით წარმოქმნილი ვალდებულების დაფარვის დოკუმენტია
მიღება-ჩაბარების აქტი.
მუხლი 9🔗. საგადასახადო ვალდებულებები
1. საგადასახადო ვალდებულებების, როგორც შეფასებითი ვალდებულებების გაანგარიშება და გადახდა წარმოებს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შესაბამისად. „გადასახდელი გადასახადებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები” აისახება №2-13-2000 ძირითადი ანგარიშის ქვეანგარიშების კრედიტში, კერძოდ:
ა) ანგარიში №2-13-2100 – „საშემოსავლო გადასახადით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებების“ კრედიტში, „შტატით მომუშავეთა ხელფასებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებების“ – №2-13-3100 და „შტატგარეშე მომუშავეთა ხელფასებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებების“ – №2-13-3200 ანგარიშების დებეტებთან კორესპონდენციით;
ბ) ანგარიში №2-13-2200 – „მოგების გადასახადით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
2. მხარჯავ დაწესებულებებს დაქვემდებარებულ ზოგიერთ საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს
შეიძლება დაეკისროს დღგ-ის გადამხდელის ვალდებულება. დასაბეგრი დღგ-ის თანხა გაიანგარიშება საგადასახადო კანონმდებლობის შესაბამისად და მიეკუთვნება „დამატებითი ღირებულების გადასახადით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებების“ – №2-13-2400 ანგარიშის კრედიტს, „დამატებითი ღირებულების გადასახადით მოთხოვნების – №1-13-2400
ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით. ვალდებულების ნამეტი თანხა დებეტის ჩანაწერით გადაირიცხება ბიუჯეტში, „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით ეროვნულ ვალუტაში – №1-13-1230 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
კერძოდ:
ა) ანგარიში №2-13-2600 – „იმპორტის გადასახადით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები (განსაკუთრებულ შემთხვევებში, შესაბამისი ოპერაციების განხორციელების შემთხვევაში);
ბ) ანგარიში №2-13-2300 – „ქონების გადასახადით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
3. არასაბიუჯეტო (საკუთარი) საქმიანობის ნაწილში, მხარჯავ დაწესებულებებს დაქვემდებარებულ ზოგიერთ საბიუჯეტო დაწესებულებებს წარმოექმნება ქონების გადასახადის გადახდის ვალდებულება. გადასახადის გაანგარიშების ბაზას წარმოადგენს კოეფიციენტი, რომელიც მიიღება არასაბიუჯეტო (საკუთარი) საქმიანობიდან მიღებული საკუთარი შემოსავლების შეფარდებით მთლიან (საბიუჯეტო და არასაბიუჯეტო) შემოსავლებთან. ორგანიზაციის ძირითადი აქტივების საშუალო ღირებულება (წლის დასაწყისისათვის და წლის ბოლოსათვის არსებული ნაშთების ჯამი/2), შეფასებული საგადასახადო კოდექსის მიხედვით, კორექტირდება კოეფიციენტით. მიღებული თანხა წარმოადგენს არასაბიუჯეტო (საკუთარი) საქმიანობით მიღებული შემოსავლის პროპორციულ, ქონების გადასახადის დასაბეგრ ბაზას.
4. ქონების გადასახადით ვალდებულება
მიეკუთვნება – „ქონების გადასახადით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებების“
№2-13-2300 ანგარიშის კრედიტს, „მიმდინარე ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები გაცვლითი ოპერაციებით“ – №5-73-1100 ნომინალური ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით. აღნიშნული ანგარიში იხურება კრედიტის ჩანაწერით „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით საქმიანობისათვის“ – №3-23-2000 ნომინალური ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით. საანგარიშო პერიოდის ბოლოს №3-23-2000 ანგარიში კრედიტის ჩანაწერით გადაიხურება „გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტი არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით საქმიანობისათვის“ – №3-21-2000 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით.
მუხლი 10🔗.
თანამშრომლებთან დაკავშირებული გადასახდელები
1.თანამშრომლებთან დაკავშირებული გადასახდელები წარმოადგენს დარიცხულ ვალდებულებებს და მიეკუთვნება – №2-13-3000 ძირითადი ანგარიშის ქვეანგარიშებს, კერძოდ:
ა) „შტატით მომუშავეთა ხელფასებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“ აღირიცხება – №2-13-3100 ანგარიშის კრედიტში, „ხელფასების ხარჯები ფულადი ფორმით“ – №5-11-0000 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით. პერსონალის შრომის ანაზღაურება წარმოებს დამტკიცებული საშტატო ნუსხის და თანამდებობრივი სარგოების შესაბამისად, ფულადი ფორმით ხელფასების გაცემით. ანაზღაურების საფუძველს წარმოადგენს შესაბამის უფლებამოსილ პირთა ბრძანებები. ფაქტობრივად ნამუშევარი დროის აღრიცხვა წარმოებს ელექტრონული და მატერიალური ტაბელებით;
ბ) „შტატგარეშე მომუშავეთა ხელფასებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“ მიეკუთვნება – №2-13-3200 ანგარიშის კრედიტს, „შრომითი ხელშეკრულებებით დასაქმებულ პირთა ანაზღაურებების“ – №5-20-1000 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით. შტატგარეშე პერსონალის შრომის ანაზღაურება წარმოებს
ფულადი ფორმით ხელფასების გაცემით. ანაზღაურების საფუძველს წარმოადგენს შესაბამის უფლებამოსილ პირთა ბრძანებები და ინდივიდუალური შრომითი ხელშეკრულებები;
გ) განსაკუთრებულ შემთხვევებში, კანონმდებლობით დადგენილი წესით, შესაბამის უფლებამოსილ პირთა ბრძანებებით გაიცემა ხელფასზე დანამატები, ასევე მათი ბრძანებებით
წარმოებს პერსონალის მატერიალური წახალისება.
2. „მივლინებებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“ მიეკუთვნება: ქვეყნის შიგნით მივლინებისას – №2-13-3300 ანგარიშის კრედიტს, ხოლო ქვეყნის გარეთ მივლინებისას – №2-13-3400 ანგარიშის კრედიტს, „მივლინებებით ხარჯების“ – №5-20-2000 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით.
3. „დამსაქმებლის მიერ ფულადი სახით გაწეული სოციალური დახმარებებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“ აღირიცხება – №2-13-3500 ანგარიშის კრედიტში, „დამქირავებლის მიერ გაწეული სოციალური დახმარებით ხარჯების“ – №5-62-0000 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით. დახმარების გაცემის საფუძველს წარმოადგენს საავადმყოფო ფურცელი და შესაბამის უფლებამოსილ პირთა
ბრძანებები.
4. „თანამშრომელთა ხელფასიდან დაკავებული თანხებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“ მიეკუთვნება
– №2-13-3700 ანგარიშის კრედიტს, „შტატით მომუშავეთა ხელფასებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებების“ – №2-13-3100, ან „შტატგარეშე მომუშავეთა ხელფასებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებების“ – №2-13-3200 ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით.
5. „დასაქმებულის მიერ საპენსიო სქემაში შენატანით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული
დავალიანებები“ აღირიცხება
– №2-13-3950 ანგარიშის კრედიტში, „შტატით მომუშავეთა ხელფასებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებების“ – №2-13-3100, ან „შტატგარეშე მომუშავეთა ხელფასებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებების“ – №2-13-3200 ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით.
მუხლი 11🔗. სხვა ვალდებულებები
1. „საქონლისა და მომსახურების მოწოდების შედეგად წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები საბიუჯეტო წლის ფარგლებში“ მიეკუთვნება – №2-13-4100 ანგარიშის კრედიტს, ხოლო საბიუჯეტო წლის ფარგლებს გარეთ – №2-13-4200 ანგარიშის კრედიტს. ამ ანგარიშზე ვალდებულება აღიარდება იმ შემთხვევაში, თუ მარაგების მიღების ან მომსახურების გაწევის ოპერაცია განხორციელდა მიმდინარე საანგარიშო პერიოდში, მაგრამ ხელშეკრულებით ვალდებულების დაფარვა გათვალისწინებულია მომდევნო საანგარიშგებო პერიოდში.
2. მხარჯავი დაწესებულებების მიერ ავანსად მიღებული თანხები ექვემდებარება აღიარებას „ავანსად მიღებული მოკლევადიანი (მიმდინარე) შემოსავლების“ – №2-15-1000 ანგარიშის ქვეანგარიშების კრედიტში, შესაბამისი აქტივების ამსახველი ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით. მომსახურების გაწევის შემდგომ – №2-15-1000 ანგარიში დებეტის ჩანაწერით იხურება „არასაბაზრო დაწესებულებების მიერ განხორციელებული გაყიდვებიდან მიღებული შემოსავლების“ – №4-42-3000 ნომინალური ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით. №4-42-3000 ანგარიში დებეტის ჩანაწერით გადაიხურება – №3-23-2000 ანგარიშზე – „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით საქმიანობისათვის“ კრედიტში. საანგარიშო პერიოდის ბოლოს ეს ანგარიში დებეტის ჩანაწერით დაიხურება, „გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტი არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით საქმიანობისათვის“ – №3-21-2000 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
3. „გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების მოწოდებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები საბიუჯეტო წლის ფარგლებში“, ასევე ძირითადი აქტივების შექმნის მიზნით მატერიალური მარაგების შეძენა საბიუჯეტო წლის ფარგლებში, მიეკუთვნება-№2-13-6100 ანგარიშის კრედიტს. თუ ძირითადი აქტივების შეძენის, ან შექმნის ოპერაციები განხორციელდა მიმდინარე საანგარიშო პერიოდში, ხოლო ხელშეკრულებით თანხის ანაზღაურება გათვალისწინებულია მომდევნო საანგარიშგებო პერიოდში, ვალდებულება აღიარდება „გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების მოწოდებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები საბიუჯეტო წლის ფარგლებს გარეთ“ – №2-13-6200 ანგარიშის კრედიტში.
4. ფინანსური ანგარიშგების მომზადების პროცესში, იურიდიულ და ფიზიკურ პირებთან წარმოქმნილ ვალდებულებებზე და კრედიტორულ დავალიანებებზე წარმოებს შედარების აქტები, რომლებიც თან დაერთვის ფინანსურ ანგარიშგებას.
მუხლი
12🔗.
უიმედო ვალად აღიარებული ვალდებულებები და კრედიტორული დავალიანებები
1. საანგარიშო წელს და წინა პერიოდებში წარმოქმნილი და დაუფარავი ყველა სახის კრედიტორული დავალიანება, რომელთა დაფარვის ალბათობა ნულის ტოლია, ექვემდებარება უიმედო ვალად აღიარებას და ბალანსიდან ამოღებას საინვენტარიზაციო კომისიის მიერ, საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2021 წლის 31 დეკემბრის №364 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქციის მე-11 მუხლის მე-9 პუნქტში მოცემული გარემოებების შესაბამისად, მე-10 პუნქტის საფუძველზე მომზადებული დასკვნით, მიეკუთვნება „სხვა ეკონომიკური ნაკადებიდან მიღებული შემოსავლების“ – №4-90-0000 ნომინალური ანგარიშის კრედიტს და ექვემდებარება ასახვას ბალანსის საცნობარო მუხლში – „ვადაგადაცილებული დავალიანებები. №4-90-0000 ანგარიში პერიოდის ბოლოს ექვემდებარება გადახურვას საქმიანობის სახეების მიხედვით, საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშებზე.
2. ერთეულ(ებ)ს არ გააჩნია უდავო მავალდებულებელი მოვლენა და როცა ვალდებულების მოცულობა, ან დაფარვის თარიღი არ არის ცნობილი, არ აღიარებს ანარიცხებს.
3. პირობითი ვალდებულებები, არსებობის შემთხვევაში, სსბასს 19-ის – „ანარიცხები, პირობითი ვალდებულებები და პირობითი აქტივების“ შესაბამისად, თუ არ ექვემდებარება ერთეულის კონტროლს, სანამ არ გაირკვევა ერთეულის მიმდინარე მოვალეობა და შეუძლებელი იქნება ვალდებულების თანხის საიმედო შეფასება, მიეკუთვნება პოტენციურ ვალდებულებებს. ასეთი ვალდებულებები არ აღიარდება აღრიცხვაში და ექვემდებარება ასახვას ფინანსური ანგარიშგების განმარტებით შენიშვნებში.
4. ვალდებულებებით და კრედიტორული დავალიანებებით ოპერაციების არსებითი მახასიათებლები ექვემდებარება გამჟღავნებას ფინანსური ანგარიშგების განმარტებით შენიშვნებში.
თავი
VII. მატერიალური მარაგები
მუხლი 13🔗.
მატერიალური მარაგების
კლასიფიკაცია
1. ერთეულ(ებ)ის მატერიალური მარაგების აღრიცხვა რეგულირდება სსბასს 12-ის „მატერიალური მარაგების“ მოთხოვნების შესაბამისად.
2.
მატერიალური მარაგები კლასიფიცირდება:
ა) ანგარიში №1-14-1100 – „ნედლეული და მასალები“ – საკუთარი სახსრებით აქტივების (კაპიტალის) შექმნის მიზნით;
ბ) ანგარიში №1-14-1420 – „სხვა დანარჩენი მასალები და მარაგები“, საკუთარი მოხმარების მიზნით გამოყენებული მარაგები.
3. ერთ წელზე მეტი ხნის გამოყენების ვადის მქონე, 500 ლარზე ნაკლები ღირებულების მარაგები (ინვენტარი და მოწყობილობა) მიეკუთვნება მცირეფასიან აქტივებს და აღირიცხება ამავე დასახელების – №1-14-1410 ანგარიშზე.
მუხლი 14🔗
. მატერიალური მარაგების შეფასება, აღიარება და აღრიცხვა
1. მატერიალური მარაგების მიღება წარმოებს თვითღირებულებით, რომელიც მოიცავს მათი შესყიდვის, ტრანსპორტირების და სხვა პირდაპირ დანახარჯებს. თვითღირებულებას არ მიეკუთვნება დაბრუნებადი გადასახადები და შენახვის ხარჯები.
2. მატერიალური მარაგების მიღების ძირითად წყაროს წარმოადგენს გაცვლითი ოპერაციები როგორც საბიუჯეტო, ასევე არასაბიუჯეტო (საკუთარი) საქმიანობიდან, რომელიც რეგულირდება სსბასს 9-ით, „შემოსავლები გაცვლითი ოპერაციებიდან“.
მატერიალური მარაგების მიღება აღრიცხვაში აისახება ბუღალტრული გატარებით:
დ – 1-14-1100 – „ნედლეული და მასალები“, საკუთარი სახსრებით აქტივების (კაპიტალის) შესაქმნელად შესყიდვის შემთხვევაში.
დ – 1-14-1420 – „სხვა დანარჩენი მასალები და მარაგები“, საკუთარი მოხმარებისათვის შესყიდვის შემთხვევაში.
დ – 1-14-1410 – „მცირეფასიანი აქტივები“, ერთ წელზე მეტი ხნის ექსპლუატაციის ვადის მქონე 500 ლარზე ნაკლები ღირებულების მქონე აქტივების შესყიდვის შემთხვევაში.
კ – 2-13-4100 – „საქონლისა და მომსახურების მოწოდების შედეგად წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები საბიუჯეტო წლის ფარგლებში“ (თუ შესყიდვის ხელშეკრულება სცილდება საბიუჯეტო წელს, მაშინ დაკრედიტდება ანგარიში №2-13-4200 – „საქონლისა და მომსახურების მოწოდების შედეგად წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები საბიუჯეტო წლის ფარგლებს გარეთ“.
ვალდებულებების დაფარვა იწვევს აღნიშნული ანგარიშების დებეტში ჩაწერას, ფულადი სახსრების ანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით.
კ – 1-13-1210 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, საბიუჯეტო სახსრებით ეროვნულ ვალუტაში“.
კ – 1-13-1230 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით ეროვნულ ვალუტაში“.
3. არაგაცვლითი ოპერაციებით მატერიალური მარაგების მიღება, როდესაც შესაძლებელია მათი სამართლიანი (რეალური) ღირებულების დადგენა, რეგულირდება სსბასს 23-ით – „შემოსავლები არაგაცვლითი ოპერაციებიდან (გადასახადები და ტრანსფერები)“. უსასყიდლოდ მიღებული მატერიალური მარაგები სხვადასხვა საბიუჯეტო ერთეულებიდან, მატერიალური ფორმით, აღიარდება, როგორც „სასაქონლო ფორმით მიღებული მიმდინარე გრანტები“ და მიეკუთვნება – №4-32-1000 ნომინალური ანგარიშის შესაბამის ქვეანგარიშების კრედიტს. მეტერიალური მარაგების შესაძენად სხვადასხვა საბიუჯეტო ერთეულებიდან ფულადი სახსრების მიღება აღიარდება, როგორც „ფულადი ფორმით მიღებული მიმდინარე გრანტები“ და მიეკუთვნება – №4-31-1000 ნომინალური
ანგარიშის ქვეანგარიშების კრედიტს, „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, მიზნობრივი დაფინანსებით და გრანტებით ეროვნულ ვალუტაში“ – №1-13-1220 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით. მატერიალური მარაგების მიღება სხვა ერთეულებიდან ან ფიზიკური პირებიდან მატერიალური ფორმით, აღიარდება ნებაყოფლობით ტრანსფერად და მიეკუთვნება „შემოსავლები მიმდინარე ტრანსფერებით, რომლებიც სხვაგან არ არის კლასიფიცირებული“ – №4-45-1000 ნომინალური ანგარიშის კრედიტს, მატერიალური მარაგების ამსახველი შესაბამისი ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით, ხოლო ფულადი ფორმით მიღების დროს მიეკუთვნება – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, მიზნობრივი დაფინანსებით და გრანტებით ეროვნულ ვალუტაში“ – №1-13-2220 ანგარიშის დებეტს.
4. ცალკეულ შემთხვევებში, დევნილი და სოციალურად დაუცველი პირებისათვის, სხვადასხვა სახის საჩუქრების და პირადი მოხმარების ნივთების მიღება წარმოებს ნულოვანი ღირებულებით. აღნიშნული მარაგების გადაცემა ბენეფიციარებისათვის ასევე წარმოებს ნულოვანი ღირებულებით, ხოლო გაწეული ტრანსპორტირების ხარჯები მიეკუთვნება „სხვა დანარჩენი საქონლისა და მომსახურების ხარჯების“ – №5-20-9000 ანგარიშის დებეტს, „საქონლისა და მომსახურების მოწოდების შედეგად წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები საბიუჯეტო წლის ფარგლებში“ – №2-13-4100 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
5. საანგარიშო პერიოდის ბოლოს ნომინალური
ანგარიშები დებეტის ჩანაწერებით ექვემდებარება დახურვას:
დ – 4-32-1000 – „სასაქონლო ფორმით მიღებული მიმდინარე გრანტები“.
დ – 4-31-1000 – „ფულადი ფორმით მიღებული მიმდინარე გრანტები“.
დ – 4-45-1000 – „შემოსავლები მიმდინარე ტრანსფერებით,
რომლებიც სხვაგან არ არის კლასიფიცირებული“.
კ – 3-23-1000 – „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“, ან
კ – 3-23-2000 – „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით საქმიანობისათვის“.
საანგარიშო პერიოდის ბოლოს დახურვას ექვემდებარება საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ნომინალური ანგარიშები, გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტის მთავარ ანგარიშებზე:
ა) დ – 3-23-1000 – „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“.
კ – 3-21-1000 – „გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“.
ბ) დ – 3-23-2000 – „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით საქმიანობისათვის“.
კ – 3-21-2000 – „გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტი არასაბიუჯეტო (საკუთარი)
სახსრებით საქმიანობისათვის“.
6. მატერიალური მარაგების ექსპლოატაციაში გადაცემა წარმოებს მოთხოვნების შესაბამისად, მატერიალურად პასუხისმგებელი პირების მიერ შედგენილი გასავლის ზედდებულებით:
დ – 5-20-3000 – „ოფისის ხარჯები“.
კ – 1-14-1420 – „სხვა დანარჩენი მასალები და მარაგები“.
კ – 1-14-1410 – „მცირეფასიანი აქტივები“.
7. 100 ლარამდე ღირებულების მარაგები და მცირეფასიანი საგნები, გარდა ავეჯისა, ხარჯებში ჩამოიწერება პირდაპირ, ხოლო მნიშვნელოვანი ეკონომიკური ღირებულების მქონე ავეჯი და სხვა მცირეფასიანი აქტივები თანხობრივად და რაოდენობრივად, სახეების მიხედვით, მათ სრულ ამოწურვამდე აისახება ბალანსის საცნობარო მუხლში – „ხარჯებში ჩამოწერილი მატერიალური მარაგები და მცირეფასიანი აქტივები“.
8.საცნობარო მუხლიდან მცირეფასიანი აქტივების ჩამოწერა წარმოებს საინვენტარიზაციო კომისიის აქტით და შესაბამისი უფლებამოსილი პირების
ბრძანებებით,
მატერიალურად პასუხისმგებელი პირების მოხსენებითი ბარათების საფუძველზე.
9. ოფისის ხარჯების ამსახველი ანგარიში ექვემდებარება დახურვას და მიეკუთვნება საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშს, რომელიც საანგარიშო პერიოდის ბოლოს შეამცირებს გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშს.
10. არაგაცვლითი ოპერაციების შედეგად მატერიალური მარაგების გასვლა, როდესაც შესაძლებელია მათი სამართლიანი (რეალური) ღირებულების დადგენა, მატერიალური ფორმით აღიარდება, როგორც „სასაქონლო ფორმით გაცემული მიმდინარე გრანტების“ ხარჯები და მიეკუთვნება №5-32-1000 ნომინალური ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშების დებეტს, მატერიალური მარაგების შესაბამისი ანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით.
11. ფულადი ფორმით თანხების გადაცემა დაქვემდებარებული ერთეულებისათვის, ერთეულის მიერ განიხილება, როგორც „ფულადი ფორმით გაცემული მიმდინარე გრანტების“ ხარჯები და მიეკუთვნება №5-31-1000 ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშების დებეტს, შესაბამისი ფულადი სახსრების ამსახველი ანგარიშების (საქმიანობის სახეების მიხედვით) დებეტთან კორესპონდენციით.
12. სხვა ერთეულებისათვის და ფიზიკური პირებისათვის უსასყიდლოდ მარაგების გადაცემა აღიარდება, როგორც მიმდინარე ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები და მიეკუთვნება „მიმდინარე ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები არაგაცვლითი ოპერაციებით“ – №5-73-1200 ნომინალური ანგარიშის დებეტს, მატერიალური ფორმით გადაცემის დროს შესაბამისი მარაგების ამსახველი ანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით, ხოლო ფულადი ფორმით გადაცემის დროს კრედიტდება შესაბამისი ფულადი ფორმის ამსახველი (საქმიანობის სახეების მიხედვით) ანგარიში, კ – №1-13-1220 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ მიზნობრივი დაფინანსებით და გრანტებით ეროვნულ ვალუტაში“.
13. მარაგების გადაცემა წარმოებს მიღება-ჩაბარების აქტით, რომელიც ფორმდება კანონმდებლობით დადგენილი ფორმით (მიღება-ჩაბარების აქტი, შესაბამისი უფლებამოსილი პირის მიერ სათანადო მოხსენებით ბარათთან ერთად, დაუყოვნებლივ ექვემდებარება ატვირთვას ელექტრონული დოკუმენტბრუნვის სისტემაში და გადაეცემა საფინანსო სამსახურს. მარაგების გამცემი ორგანიზაციის საფინანსო სამსახურს ევალება დოკუმენტებში ასახული მონაცემების რეალურობის დადასტურება).
14. გრანტების ხარჯების ამსახველი ანგარიშები ექვემდებარება დახურვას და მიეკუთვნება საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშებს, რომელიც საანგარიშო პერიოდის ბოლოს შეამცირებს გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშებს.
15. მატერიალური მარაგების შეფასება წარმოებს თვითღირებულებასა და ნეტო სარეალიზაციო ღირებულებას შორის უმცირესი თანხით. ვინაიდან აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მხარჯავი დაწესებულებები და მათ კონტროლს დაქვემდებარებული საბიუჯეტო ორგანიზაციები არ ახორციელებენ საკუთარი წარმოების მარაგების რეალიზაციას, ჩვეულებრივი საქმიანობის პროცესში, მარაგების თვითღირებულება და ნეტო სარეალიზაციო ღირებულება ერთმანეთის ტოლია.
16. მარაგების თვითღირებულების შეფასება წარმოებს „საშუალო შეწონილი ღირებულების“ მეთოდით, რომელიც გამოიყენება მსგავსი ეკონომიკური ბუნებისა და გამოყენების მარაგებისათვის. განსაკუთრებულ შემთხვევებში, განსხვავებული ეკონომიკური ბუნების მქონე მარაგების თვითღირებულების გაანგარიშების მიზნით შესაძლებელია „ფიფო“ მეთოდის გამოყენება.
17. მატერიალური მარაგების ანალიზური აღრიცხვა წარმოებს მარაგების ჯგუფების მიხედვით, რომელიც მოიცავს მათ დასახელებას, რაოდენობას, ერთეულის ფასს და მატერიალურად პასუხისმგებელი პირის ვინაობას.
18. მატერიალური მარაგების შემოსავალში აღება წარმოებს მიღება-ჩაბარების აქტით, ან მიღების დამადასტურებელი სხვა დოკუმენტის საფუძველზე. რომელიც არაუგვიანეს მეორე სამუშაო დღისა, უნდა ჩაბარდეს
საფინანსო სამსახურებს.
19. ბალანსზე და ბალანსის საცნობარო მუხლებზე რიცხული მატერიალური მარაგები ექვემდებარება სავალდებულო ინვენტარიზაციას შენახვისა და ექსპლოატაციის ადგილებში, საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2021 წლის 31 დეკემბრის №364 ბრძანებით დამტკიცებული „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ აქტივებისა და ვალდებულებების ინვენტარიზაციის ჩატარების და ინვენტარიზაციის შედეგების
სსბასს-ების საფუძველზე აღრიცხვა-ანგარიშგებაში ასახვის შესახებ“ ინსტრუქციის შესაბამისად.
20. ინვენტარიზაციის ჩატარების ფორმა (მატერიალური და ელექტრონული), პერიოდულობა და ვადები, განისაზღვრება შესაბამისი უფლებამოსილი ხელმძღვანელი პირის
ბრძანებით.
21. ინვენტარიზაციის შედეგად გამოვლენილი ზედმეტობა მიეკუთვნება „მიმდინარე აქტივები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები გაცვლითი ოპერაციებით“ – №4-45-1100, ან „მიმდინარე აქტივები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები არაგაცვლითი ოპერაციებით“ – №4-45-1200 ანგარიშების კრედიტს, ხოლო დანაკლისი მიეკუთვნება „მიმდინარე აქტივები და სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები გაცვლითი ოპერაციებით“ – №5-73-1100, ან „მიმდინარე აქტივები და სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები არაგაცვლითი ოპერაციებით“ – №5-73-1200 ანგარიშების დებეტს.
22. მატერიალური მარაგების სამომხმარებლო თვისების არსებითი დაკარგვა, გადაფასების შედეგად მათი ღირებულების შემცირება, სსბასს 21-ის „ფულადი სახსრების არწარმომქმნელი აქტივების გაუფასურების“ შესაბამისად, მიეკუთვნება „მატერიალური მარაგების ღირებულების შემცირების ხარჯების“ – №5-92-0000 ანგარიშის დებეტს და დაკრედიტდება შემდეგი მარეგულირებელი (კონტრაქტიური) ანგარიშები:
ა) ანგარიში №1-19-3110 – „ნედლეულისა და მასალების აკუმულირებული ღირებულების შემცირება“;
ბ) ანგარიში №1-19-3141 – „მცირეფასიანი აქტივების აკუმულირებული ღირებულების შემცირება“;
გ) ანგარიში №1-19-3142 – „სხვა დანარჩენი მასალებისა და მარაგების აკუმულირებული ღირებულების შემცირება“.
23. აკუმულირებული ღირებულების ზრდა მიეკუთვნება – „მატერიალური მარაგების ღირებულების შემცირების უკუგატარებით წარმოქმნილი შემოსავლების“ – №4-92-0000 ანგარიშის კრედიტს და დებეტდება მარაგების აკუმულირებული ღირებულების შემცირების ზემოთ აღნიშნული ანგარიშები – ღირებულების შემცირებით აღიარებული ზარალის მოცულობის ფარგლებში.
24. მატერიალური მარაგებით განხორციელებული ოპერაციების არსებითი მონაცემები ექვემდებარება გამჟღავნებას ფინანსური ანგარიშგების განმარტებით შენიშვნებში.
თავი VIII.
ძირითადი
აქტივები
მუხლი 15🔗.
არსი, აღიარება და შეფასება
1. ერთეულ(ებ)ის ძირითადი აქტივებით ოპერაციები რეგულირდება სსბასს 17 – „ძირითადი აქტივების“
მოთხოვნების შესაბამისად.
2.
ძირითად აქტივებად აღიარებას ექვემდებარება 500 ლარზე მეტი ღირებულების მქონე აქტივები, რომელთა გამოყენების ვადა ერთ წელზე მეტია, იდენტიფიცირებადია, განცალკევებადია, შეფასებულია საიმედოდ და მათი ექსპლუატაციიდან შესაძლებელია ეკონომიკური სარგებლის მიღება.
3. შეძენილი ძირითადი აქტივების შეფასება წარმოებს თვითღირებულებით და მოიცავს ყველა იმ კომპონენტს, რომელიც პირდაპირ არის დაკავშირებული აქტივის სამუშაო მდგომარეობაში მოყვანასთან. სსბასს 17-ის მოთხოვნების გათვალისწინებით, ძირითადი აქტივები თავდაპირველი აღიარების შემდგომ აისახება თვითღირებულების მოდელის გამოყენებით და ყოველი საანგარიშო პერიოდის ბოლოს ფინანსურ ანგარიშგებაში ასახვას ექვემდებარება საბალანსო ღირებულებით საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2020 წლის 5 მაისის №108 ბრძანებით დამტკიცებული
„საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ საჯარო სექტორის ბუღალტრული აღრიცხვის საერთაშორისო სტანდარტების (სსბასს – ების) საფუძველზე ფინანსური აღრიცხვა-ანგარიშგების წარმოების შესახებ“ ინსტრუქციის მე-10 მუხლის
23 -ე
პუნქტის შესაბამისად.
4.ცალკეულ შემთხვევებში, საქართველოს მთავრობის განკარგულებით, ან მაკონტროლებელი ერთეულის გადაწყვეტილებით, აქტივის სამართლიანი (რეალური) ღირებულების განსაზღვრის მიზნით, მიზანშეწონილია გადაფასების მოდელის გამოყენება (აქტივის ღირებულება ექვემდებარება შეფასებას სათანადო კვალიფიკაციის ექსპერტების მიერ საბაზრო ღირებულებით). აღრიცხვაში ასახვის მიზნით გამოიყენება „კოეფიციენტის მეთოდი“ და გადაანგარიშებას ექვემდებარება ძირითადი აქტივის ცვეთაც და გაუფასურებაც.
მუხლი 16🔗. ძირითადი აქტივების მიღება
1. ძირითადი აქტივების მიღების მთავარი წყაროა ბიუჯეტიდან მიღებული დაფინანსება, არაფინანსური აქტივების ზრდის მუხლით. ძირითადი აქტივების შეძენის ოპერაციებია:
ა) აქტივის ღირებულების ვალდებულებად აღიარება.
დ – 1-22-0000 – „ძირითადი აქტივები“.
კ – 2-13-6100 – „გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების მოწოდებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები საბიუჯეტო წლის ფარგლებში“, თუ ვალდებულება სცილდება საბიუჯეტო წლის ფარგლებს, მაშინ დაკრედიტდება „გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების მოწოდებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები საბიუჯეტო წლის ფარგლებს გარეთ“ – №2-13-6200 ანგარიში.
ბ) ბიუჯეტიდან დაფინანსების მიღება.
დ – 1-13-1210 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ საბიუჯეტო სახსრებით, ეროვნულ ვალუტაში“.
კ – 4-51-2000 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ ხაზინიდან მიღებული კაპიტალური ტრანსფერები“.
გ) კრედიტორული დავალიანების დაფარვა.
დ – 2-13-6100 – „გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების მოწოდებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები საბიუჯეტო წლის ფარგლებში“, თუ ვალდებულება სცილდება საბიუჯეტო წლის ფარგლებს, მაშინ დაკრედიტდება „გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების მოწოდებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები საბიუჯეტო წლის ფარგლებს გარეთ“ – №2-13-6200 ანგარიში.
კ – 1-13-1210 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ საბიუჯეტო სახსრებით, ეროვნულ ვალუტაში“.
დ) საანგარიშო პერიოდის ბოლოს დაფინანსების თანხები მიეკუთვნება საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშს.
დ – 4-51-2000 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ ხაზინიდან მიღებული კაპიტალური ტრანსფერები“.
კ – 3-23-1000 – „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“.
ე) საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშის დახურვა.
დ – 3-23-1000 – „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“.
კ – 3-21-1000 – „გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“.
2. ძირითადი აქტივების უსასყიდლოდ მიღება, როდესაც შესაძლებელია მათი ღირებულების საიმედო შეფასება, მიეკუთვნება არაგაცვლით ოპერაციას და სსბასს 23-ის „შემოსავალი არაგაცვლითი ოპერაციებიდან (გადასახადები და ტრანსფერები)“ შესაბამისად აღიარდება, როგორც:
ა) „სასაქონლო ფორმით მიღებული კაპიტალური გრანტები“ და მიეკუთვნება შემოსავლების – №4-32-2000 ნომინალური ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტს, „ძირითადი აქტივების“ – №1-22-0000 მთავარი ანგარიშის შესაბამისი ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით;
ბ) სასაქონლო ფორმით მიღებული კაპიტალური გრანტების“ №4-32-2000 ნომინალური ანგარიშის კრედიტს მიეკუთვნება ასევე „აქტივები, რომელთა საკუთრების უფლება ჯერ არ არის მოპოვებული ან სხვა ერთეულებზე გადასაცემადაა მიღებული“ – №1-27-4200 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით. ამ აქტივების დაქვემდებარებულ ერთეულებზე გადაცემა, როგორც „სასაქონლო ფორმით გაცემული კაპიტალური გრანტების“ ხარჯები, მიეკუთვნება №5-32-2000 ნომინალური ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშის დებეტს, „აქტივები, რომელთა საკუთრების უფლება ჯერ არ არის მოპოვებული ან სხვა ერთეულებზე გადასაცემადაა მიღებული“ – №1-27-4200 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით;
გ) ძირითადი აქტივების შესაძენად ან შესაქმნელად მიღებული ფულადი ტრანსფერები აღიარდება, როგორც „ფულადი ფორმით მიღებული კაპიტალური გრანტები“
და მიეკუთვნება – №4-31-2000 ნომინალური ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშის კრედიტს, ფულადი სახსრების შესაბამისი ანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით;
დ) შემოსავლების ანგარიშები საანგარიშო პერიოდის ბოლოს საქმიანობის სახეების მიხედვით, დებეტის ჩანაწერით ექვემდებარებიან გადახურვას საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშებზე (კრედიტის ჩანაწერით) და ასევე საანგარიშო პერიოდის ბოლოს ამ ანგარიშების დახურვით (დებეტის ჩანაწერი) გაიზრდება გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშები (კრედიტის ჩანაწერი).
3. ძირითადი აქტივების მიღების ერთ-ერთი წყაროა საკუთარი სახსრებით კაპიტალის შექმნა. ამ მიზნით გაწეული დანახარჯები მიეკუთვნება „დაუმთავრებელი მშენებლობის“ №1-27-4100 ანგარიშის დებეტს, მატერიალური და ფულადი ხარჯების ამსახველი შესაბამისი ანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით. თავდაპირველად ხარჯებში აღიარების შემდგომ გარკვეული პერიოდის განმავლობაში დანახარჯები მიეკუთვნება ბალანსის საცნობარო მუხლს – „საკუთარი სახსრებით კაპიტალის შექმნა“. აქტივის დასრულების შემდგომ
„დაუმთავრებელი მშენებლობის“ №1-27-4100 ანგარიში კრედიტის ჩანაწერით დაიხურება და მიეკუთვნება „ძირითადი აქტივების“ №1-22-0000 ძირითადი აქტივების შესაბამისი ანგარიშის დებეტს.
მუხლი 17🔗. ძირითადი აქტივების
შეფასება
1. აქტივების აღიარების შემდგომი შეფასება წარმოებს თვითღირებულების მოდელით (ძირითადი აქტივების აღრიცხვა, მისი თვითღირებულებიდან დაგროვილი ცვეთის თანხისა და დაგროვილი გაუფასურების ზარალის გამოკლებით).
2. ძირითადი აქტივების სამართლიანი (რეალური) ღირებულების განსაზღვრის მიზნით, ერთჯერადი გადაფასების შედეგად მათი ღირებულების ზრდა (აფასება), განიხილება კაპიტალის კორექტირებად (რეტროსპექტული გაანგარიშება) და მიეკუთვნება :
კ – „კორექტირებები ერთჯერადი გადაფასების შედეგად საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“ – №3-22-3100, ან კ – „კორექტირებები ერთჯერადი გადაფასების შედეგად არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით საქმიანობისათვის“ – №3-22-3200, „ძირითადი აქტივების“ – №1-22-0000 ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით.
3. ძირითადი აქტივების გადაფასების შედეგად მათი ღირებულების შემცირება (ჩამოფასება) ითვლება გაუფასურებად და გატარდება: დ
–
5-93-0000 – „ძირითადი აქტივების გაუფასურების ხარჯები“, „გრძელვადიანი აქტივების“ – №1-29-0000 ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით.
4. „კორექტირებების და გაუფასურების ხარჯების ნომინალური ანგარიშები საანგარიშო პერიოდის ბოლოს გადაიხურება და გაზრდის/შეამცირებს „გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტის“ – №3-21-0000 ძირითადი ანგარიშის შესაბამის ქვეანგარიშებს.
მუხლი 18🔗.
ძირითადი აქტივების ცვეთა
1. ძირითადი აქტივები ბუღალტრულ ბალანსში წარმოდგენილია ისტორიული ღირებულებით. საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2020 წლის 2 დეკემბრის №289 ბრძანებით დამტკიცებული „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ ცვეთის/ამორტიზაციის ბუღალტრულ აღრიცხვასა და ფინანსურ ანგარიშგებაში ასახვის შესახებ“ ინსტრუქციის მე-9 მუხლის პირველი პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტის საფუძველზე, ძირითადი აქტივების ისტორიულ ღირებულებად აღიარებას დაექვემდებარა პირვანდელი (თავდაპირველი) ღირებულება, ხარჯებში ჩამოწერილი ცვეთის თანხის აღდგენის გზით, ბუღალტრული გატარებით:
ა) დ – ანგარიში №1-22-1200 – „არასაცხოვრებელი დანიშნულების შენობები საკუთარი მიზნებისათვის“.
კ – ანგარიში №1-28-1200 – „საკუთარი მიზნებისათვის გამოყენებული არასაცხოვრებელი
დანიშნულების შენობების აკუმულირებული ცვეთა“.
ბ) დ – ანგარიში №1-22-2100 – „სატრანსპორტო საშუალებები“.
კ – ანგარიში №1-28-2100 – „სატრანსპორტო საშუალებების აკუმულირებული ცვეთა“.
გ) დ – ანგარიში №1-22-2210 – „საინფორმაციო, კომპიუტერული, სატელეკომუნიკაციო და სხვა დანადგარები, ავეჯი და აღჭურვა“.
კ – ანგარიში №1-28-2210 – „საინფორმაციო, კომპიუტერული, სატელეკომუნიკაციო და სხვა დანადგარების, ავეჯის და აღჭურვის აკუმულირებული ცვეთა“.
დ) დ – ანგარიში №1-22-2220 – „სხვა დანარჩენი მანქანა-დანადგარები და ინვენტარი“.
კ – ანგარიში №1-28-2220 – „სხვა დანარჩენი მანქანა-დანადგარების და ინვენტარის აკუმულირებული ცვეთა.
2. ბალანსზე რიცხულ ძირითად აქტივებს, მათი მნიშვნელოვანი ღირებულებიდან გამომდინარე, ცვეთა დაერიცხება ინდივიდუალურად, წრფივი მეთოდით, საანგარიშო წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით. ცვეთის დარიცხვა წარმოებს აქტივის სასარგებლო მომსახურების ვადით განსაზღვრული ცვეთადი ღირებულებიდან (ისტორიული ღირებულების მომსახურების დარჩენილ ვადაზე გაყოფით).
3. საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2021 წლის 31 დეკემბრის №364 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქციის პირველი მუხლის მე-10 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტის საფუძველზე, საივენტარიზაციო კომისია ახდენს აქტივების სასარგებლო მომსახურების ვადის გადახედვას და რეკომენდაციების შემუშავებას მის გაზრდაზე ან შემცირებაზე. ასევე, ვადის დადგენას იმ აქტივებზე, რომლებზეც ვერ ხერხდება ვადის განსაზღვრა საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2020 წლის 2 დეკემბრის №289 ბრძანებით დამტკიცებული „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ ცვეთის/ამორტიზაციის ბუღალტრულ აღრიცხვასა და ფინანსურ ანგარიშგებაში ასახვის შესახებ“
ინსტრუქციის შესაბამისად.
4. ერთეულ(ებ)ის
მიზნებისათვის აქტივის ისტორიული ღირებულება და ცვეთადი ღირებულება ერთმანეთის ტოლია (წინასწარ არ წარმოებს ნარჩენი ღირებულების განსაზღვრა).
5. აქტივების ცვეთის დარიცხვა მიეკუთვნება „ცვეთის ხარჯის – “№5-41-0000
ანგარიშის დებეტს, ძირითადი აქტივების მარეგულირებელი (კონტრაქტიური) შემდეგი ანგარიშების კრედიტებთან კორესპონდენციით:
ანგარიში №1-28-1200 – „საკუთარი მიზნებისათვის გამოყენებული არასაცხოვრებელი დანიშნულების შენობების აკუმულირებული ცვეთა“;
ანგარიში
№1-28-2100 – „სატრანსპორტო საშუალებების აკუმულირებული ცვეთა“;
ანგარიში
№1-28-2210 – „საინფორმაციო, კომპიუტერული, სატელეკომუნიკაციო და სხვა დანადგარების, ავეჯის და აღჭურვის აკუმულირებული ცვეთა“;
ანგარიში №1-28-2220 – „სხვა დანარჩენი მანქანა-დანადგარების და ინვენტარის აკუმულირებული ცვეთა.
6. ძირითადი აქტივების ცვეთის ხარჯი – №5-41-0000 ანგარიშის კრედიტის ჩანაწერით ჯერ მიეკუთვნება „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“ – №3-23-1000 ანგარიშის დებეტს, ხოლო საანგარიშო პერიოდის ბოლოს კრედიტის ჩანაწერით ამ ანგარიშის დახურვით შემცირდება „გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“ – №3-21-1000 ანგარიში (დებეტის ჩანაწერით).
მუხლი 19🔗.
ძირითადი აქტივების გაუფასურება
1. საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2021 წლის 31 დეკემბრის №364 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქციის
მე-3 მუხლის მე-11 პუნქტის „ე“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, საინვენტარიზაციო კომისია ახდენს ისეთი ძირითადი აქტივების გამოვლენას, რომელთაც ორგანიზაციისათვის არ მოაქვთ ეკონომიკური სარგებელი და განსაზღვრავს შემდგომ ღონისძიებებს ამ აქტივებთან მიმართებაში. სრულად გაცვეთილი (ამორტიზებული) და შემდგომი ექსპლოატაციისათვის გამოუსადეგარი ძირითადი აქტივები, მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად ჩამოწერამდე, პირვანდელი ღირებულებით ექვემდებარება ასახვას ბალანსის საცნობარო მუხლში „ამორტიზებული ძირითადი აქტივები“.
2. ბალანსზე რიცხული ძირითადი აქტივები არ წარმოადგენს კომერციული მოგების მიღების წყაროს და სსბასს 21 – „ფულადი სახსრების არწარმომქმნელი აქტივების გაუფასურების“ მოთხოვნების შესაბამისად, მიეკუთვნება ფულადი სახსრების არწარმომქმნელ აქტივებს.
3. სსბასს 21-ის „ფულადი სახსრების არწარმომქმნელი აქტივების გაუფასურების“ შესაბამისად, როდესაც სახეზეა ძირითადი აქტივის გამოყენების ეკონომიკური მაჩვენებლების არსებითი გაუარესება (ფიზიკური დაზიანების ან სხვა მოვლენების გამო),საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2021 წლის 31 დეკემბრის №364 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქციის მე-3 მუხლის მე-11 პუნქტის „ი“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, საინვენტარიზაციო კომისია ახორციელებს ძირითადი აქტივების ფიზიკური მდგომარეობის შემოწმებას და ადგენს შესაძლო გაუფასურებას. ასეთი აქტივი ექვემდებარება შეზღუდული სასარგებლო მომსახურების აქტივად კლასიფიცირებას. აქტივი გაუფასურებულად ითვლება, თუ გაყიდვის დანახარჯებით შემცირებული სამართლიანი (ნეტო სარეალიზაციო) ღირებულება, ან მისი გამოყენების ღირებულება (ძირითადი აქტივის დარჩენილი მომსახურების პოტენციალის დღევანდელი ღირებულება) მეტია ძირითადი აქტივის საბალანსო ღირებულებაზე.
4. ბალანსზე რიცხული ძირითადი აქტივების დარჩენილი მომსახურების პოტენციალის დღევანდელი ღირებულების განსაზღვრა წარმოებს სათანადო საექსპერტო დასკვნის საფუძველზე, შესაბამისი უფლებამოსილი პირის ბრძანების შესაბამისად, „აღდგენითი ღირებულების“ მეთოდით.
5. განსაკუთრებულ შემთხვევებში, შესაძლებელია „ცვეთას დაქვემდებარებული ჩანაცვლების ღირებულების“ მეთოდის გამოყენება.
6. ძირითადი აქტივების გაუფასურების ზარალი (საბალანსო ღირებულებას მინუს მომსახურების აღდგენითი ღირებულება) მიეკუთვნება „ძირითადი აქტივების გაუფასურების ხარჯების“ – №5-93-0000 ანგარიშის დებეტს და დაკრედიტდება შემდეგი მარეგულირებელი (კონტრაქტიური) ანგარიშები:
ანგარიში №1-29-1200 – „საკუთარი მიზნებისათვის გამოყენებული არასაცხოვრებელი დანიშნულების შენობების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალი“.
ანგარიში №1-29-2100 – „სატრანსპორტო საშუალებების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალი“.
ანგარიში
№1-29-2210 –
„საინფორმაციო, კომპიუტერული, სატელეკომუნიკაციო და სხვა დანადგარების, ავეჯის და აღჭურვის აკუმულირებული გაუფასურების ზარალი“.
ანგარიში №1-29-2220 – „სხვა დანარჩენი მანქანა-დანადგარებისა და ინვენტარის აკუმულირებული გაუფასურების ზარალი“.
მუხლი 20🔗. ძირითდი აქტივების აღიარების შეწყვეტა და გასვლის შემთხვევები
1. ძირითადი აქტივების ერთეულის აღიარების შეწყვეტა წარმოებს, როდესაც აქტივი არის სრულად ამორტიზებული და მისი გამოყენებიდან შეუძლებელია ეკონომიკური სარგებლის და მომსახურების პოტენციალის მიღება. საქართველოს მთავრობის 2010 წლის 22 მარტის №82 დადგენილებით გათვალისწინებული პროცედურების განხორციელების შემდეგ, ძირითადი აქტივის ლიკვიდაციიდან მიღებული სასარგებლო ნარჩენი, შესაბამისი უფლებამოსილი პირის ბრძანებით, განსაკარგავად გადაეცემა სსიპ – აფხაზეთის ქონების განგარგვისა და საწარმოთა მართვის სააგენტოს და კლასიფიცირდება, როგორც „იმავე დონის სახელმწიფო ერთეულებზე სასაქონლო ფორმით გაცემული მიმდინარე გრანტები“ და მიეკუთვნება ნომინალური – №5-32-1310 ანგარიშის დებეტს, №1-14-1420 – „სხვა დანარჩენი მასალები და მარაგების“ ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
2. უშუალოდ ძირითადი აქტივების გადაცემა კლასიფიცირდება, როგორც „იმავე დონის სახელმწიფო ერთეულებზე სასაქონლო ფორმით გაცემული კაპიტალური გრანტები“ და მიეკუთვნება ნომინალურ – №5-32-2310 ანგარიშის დებეტს – აქტივის საბალანსო ღირებულების თანხით, ასევე დებეტდება
„აკუმულირებული ცვეთა/ამორტიზაციის“ – №1-28-0000 ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიში (აკუმულირებული ცვეთის თანხით) და „გრძელვადიანი აქტივების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალის „ – №1-29-0000 ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიში (დაგროვილი აკუმულირებული გაუფასურების ზარალის თანხით – არსებობის შემთხვევაში).
კ – 1-22-0000 – „ძირითადი აქტივების“ ამსახველი შესაბამისი ანგარიში
– აქტივის თავდაპირველი (ისტორიული) ღირებულების თანხით.
3. ბალანსიდან ძირითადი აქტივების ჩამოწერის დროს დებეტდება ნომინალური ანგარიში №5-93-0000 – „ძირითადი აქტივების გაუფასურების ხარჯები“, ასევე დებეტდება ანგარიში №1-28-0000 – „აკუმულირებული ცვეთა/ამორტიზაციის“ ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიში (აკუმულირებული ცვეთის თანხით) და „გრძელვადიანი აქტივების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალის“ – №1-29-0000 ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიში (დაგროვილი აკუმულირებული გაუფასურების ზარალის თანხით), დაკრედიტდება „ძირითადი აქტივების“ – №1-22-0000 მთავარი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშები (ძირითადი აქტივების ისტორიული ღირებულებით).
4. საანგარიშო პერიოდის ბოლოს ხარჯების ამსახველი ნომინალური ანგარიშები, კრედიტის ჩანაწერით ექვემდებარებიან გადახურვას საქმიანობის სახეების მიხედვით, საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ნომინალურ ანგარიშებზე (დებეტის ჩანაწერით).
5. საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშები, ასევე პერიოდის ბოლოს კრედიტის ჩანაწერით შეამცირებენ გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშებს (დებეტის ჩანაწერით).
მუხლი 21🔗.
ძირითადი აქტივების ინვენტარიზაცია
1. ბალანსზე რიცხული ძირითადი აქტივები ექვემდებარება სავალდებულო ინვენტარიზაციას, საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2021 წლის 31 დეკემბრის №364 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქციის შესაბამისად. ინვენტარიზაციის ჩატარების ფორმა (მატერიალური და ელექტრონული), პერიოდულობა, ვადები და საინვენტარიზაციო კომისია განისაზღვრება
უფლებამოსილი პირის
ბრძანებით.
2. ინვენტარიზაციის შედეგები მიეკუთვნება: ზედმეტობა – „კაპიტალური ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები გაცვლითი ოპერაციებით“ – №4-45-1100 ან „კაპიტალური ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები არაგაცვლითი ოპერაციებით“ – №4-45-2100 ნომინალური ანგარიშების კრედიტს, „ძირითადი აქტივების“ – №1-22-0000 ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით.
3. დანაკლისი ჯერ მიეკუთვნება „მოკლევადიანი (მიმდინარე) არაფულადი მოთხოვნები არაფინანსური აქტივების დანაკლისებით“ №1-15-5000 ანგარიშის დებეტს, „ძირითადი აქტივების“ №1-22-0000 ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით. თუ დადგენილია დანაკლისზე პასუხისმგებელი დამნაშავე პირი, მაშინ დანაკლისი დაეწერება „სხვა მიზნებისათვის მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები თანამშრომლებისა და ანგარიშვალდებული პირების მიმართ“ №1-13-7700 ანგარიშის დებეტს, „მოკლევადიანი (მიმდინარე) არაფულადი მოთხოვნები არაფინანსური აქტივების დანაკლისებით“ №1-15-5000 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით. თუ დანაკლისზე პასუხისმგებელი კონკრეტული დამნაშავე პირი არ არის ცნობილი, ინვენტარიზაციის დასრულებიდან ხუთი დღის ვადაში, შესაბამისი უფლებამოსილი პირის გადაწყვეტილებით, მასალები გადაეცემა სამართალდამცავ ორგანოებს. თუ კონკრეტული დამნაშავის დადგენა ვერ მოხერხდა, ან სასამართლოს გადაწყვეტილებით არ მოხდა დამნაშავის მიერ მისი დაფარვა, უფლებამოსილი პირის ბრძანებით დანაკლისი ექვემდებარება ჩამოწერას და მიეკუთვნება „კაპიტალური ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები გაცვლითი ოპერაციებით“ – №5-73-2100, ან „კაპიტალური ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები არაგაცვლითი ოპერაციებით“ – №5-73-2200 ნომინალური ანგარიშის დებეტს„ „მოკლევადიანი (მიმდინარე) არაფულადი მოთხოვნები არაფინანსური აქტივების დანაკლისებით“ №1-15-5000 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
4. საანგარიშო პერიოდის ბოლოს ნომინალური ანგარიშები ექვემდებარება
გადახურვას საქმიანობის სახეების მიხედვით, საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის
ანგარიშებზე და შესაბამისად, გაიზრდება/შემცირდება გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშები.
მუხლი 22🔗. იჯარა
1. სსბასს 13
–
„იჯარა“
– შესაბამისად, ერთეულების მიერ, იჯარით გაცემული ძირითადი აქტივები ექვემდებარება საოპერაციო იჯარის კლასიფიკაციას და იჯარიდან მიღებული შემოსავალი აღიარდება, როგორც „არასაბაზრო დაწესებულებების მიერ განხორციელებული გაყიდვებიდან მიღებული შემოსავლები“ და მიეკუთვნება – №4-42-3000 ნომინალური ანგარიშის კრედიტს, „საქონლისა და მომსახურების გაყიდვებიდან მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებების“ – №1-13-6000 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით. იჯარიდან მიღებული შემოსავლები მიეკუთვნება არასაბიუჯეტო (საკუთარ) საქმიანობას და შესაბამისად მიეკუთვნება „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით“ – №1-13-1230 ანგარიშის დებეტს, „საქონლისა და მომსახურების გაყიდვებიდან მოკლევადიანი (მიმდინარე) დავალიანებების“ – №1-13-6000 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
2. ერთეულ(ებ)ს იჯარიდან მიღებული შემოსავლის თანხით წარმოექმნება ვალდებულება ავტონომიური რესპუბლიკის რესპუბლიკური ბიუჯეტის წინაშე. ბიუჯეტის სასარგებლოდ ვალდებულების წარმოქმნა მიეკუთვნება „შემოსავლების ამკრეფი ერთეულების მიერ ხაზინისათვის გაწეული მიმდინარე ტრანსფერებით ხარჯების – №5-52-1000 ანგარიშის დებეტს, „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“ – №2-13-1200 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
3. თანხის ბიუჯეტში გადარიცხვა გატარდება:
დ – 2-13-1200 – „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“.
კ – 1-13-1230 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით“.
4. მხარჯავი დაწესებულებების მიერ საოპერაციო იჯარით აღებული ძირითადი აქტივები აღირიცხება ბალანსის საცნობარო მუხლში – „საოპერაციო იჯარით მიღებული ძირითადი აქტივები“, იჯარის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული აქტივის ღირებულებით და მათზე გაწეული დანახარჯებით. საიჯარო ხარჯების დარიცხვა მიეკუთვნება, „სხვა დანარჩენი საქონლისა და მომსახურების ხარჯების“
– №5-20-9000 ნომინალური ანგარიშის დებეტს, „საქონლისა და მომსახურების მოწოდების შედეგად წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები საბიუჯეტო წლის ფარგლებში“ – №2-13-4100 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით. ვალდებულების დაფარვა წარმოებს ამ ანგარიშის დებეტის ჩანაწერით, ფულადი სახსრების ამსახველი შესაბამისი ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
5. „საოპერაციო იჯარით მიღებული ქონების არსებითი გაუმჯობესება“ ექვემდებარება აღიარებას – №1-27-4300 ანგარიშის დებეტში, ფულადი სახსრების ან სხვა მატერიალური მარაგების ანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით. საოპერაციო იჯარის აღრიცხვასთან დაკავშირებული შემოსავლებისა და ხარჯების ნომინალური ანგარიშები საანგარიშო პერიოდის ბოლოს ექვემდებარებიან გადახურვას საქმიანობის სახეების მიხედვით, საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ნომინალურ ანგარიშებზე და შესაბამისად გაზრდიან/შეამცირებენ გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშებს.
მუხლი
23🔗.
ძირითადი აქტივების უსასყიდლოდ გადაცემა
1. ძირითადი აქტივების უსასყიდლოდ გადაცემა დაქვემდებარებულ სუბიექტებზე აღიარდება, როგორც „იმავე დონის სახელმწიფო ერთეულებზე სასაქონლო ფორმით გაცემული კაპიტალური გრანტების“ ხარჯები და მიეკუთვნება №5-32-2320 ანგარიშის დებეტს. ძირითადი აქტივების გადაცემა (ერთეულებს შორის) წარმოებს მიღება-ჩაბარების აქტით, რომელიც ფორმდება კანონმდებლობით დადგენილი ფორმით (მიღება-ჩაბარების აქტი, შესაბამისი უფლებამოსილი პირის მიერ სათანადო მოხსენებით ბარათთან ერთად, დაუყოვნებლივ ექვემდებარება ატვირთვას ელექტრონული დოკუმენტბრუნვის სისტემაში და გადაეცემა საფინანსო სამსახურს. ძირითადი აქტივების გამცემი ორგანიზაციის საფინანსო სამსახურს ევალება დოკუმენტებში ასახული მონაცემების რეალურობის დადასტურება).
2. ძირითადი აქტივების შესაძენად დაქვემდებარებულ სუბიექტებზე ფულადი სახსრების გადაცემა აღიარდება, როგორც „იმავე დონის სახელმწიფო ერთეულებზე ფულადი ფორმით გაცემული კაპიტალური გრანტების“ ხარჯები და მიეკუთვნება №5-31-2310 ნომინალური ანგარიშის დებეტს, „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ მიზნობრივი დაფინანსებით ან გრანტებით ეროვნულ ვალუტაში“ – №1-13-1220 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
მუხლი
24🔗.
ძირითადი აქტივების რეალიზაცია
1. ძირითადი აქტივების რეალიზაციის შემთხვევაში ჯერ წარმოებს ისტორიული ღირებულებიდან აკუმულირებული ცვეთის და აკუმულირებული გაუფასურების ზარალის (ასეთის არსებობის შემთხვევაში)
თანხების ჩამოწერა:
დ – 1-28-0000 – „აკუმულირებული ცვეთა/ამორტიზაცია“.
დ – 1-29-0000 – „გრძელვადიანი აქტივების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალი“.
კ – 1-22-0000 – „ძირითადი აქტივები“.
2. გასაყიდი ძირითადი აქტივი, გაყიდვამდე, ნარჩენი ღირებულებით მიეკუთვნება „გასაყიდად გამიზნული გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების“ №1-27-4400 ანგარიშის დებეტს, „ძირითადი აქტივების“ №1-22-0000 შესაბამისი ქვეანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
საბალანსო ღირებულების აღიარება რეალიზაციის ხარჯად:
დ – 5-76-0000 – „გრძელვადიანი აქტივების გაყიდვასთან დაკავშირებული ხარჯები“.
კ- 1-27-4400 – „გასაყიდად გამიზნული გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივები“.
ძირითადი აქტივის ნარჩენი სარეალიზაციო ღირებულების მოთხოვნად აღიარება:
დ – 1-13-8200 – „სხვა გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების გასვლით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) ფულადი მოთხოვნები“.
კ – 4-43-0000 – „გრძევადიანი აქტივების გაყიდვებიდან მიღებული შემოსავლები“.
მოთხოვნის ჩამოწერა მიეკუთვნება №1-13-8200 – „სხვა გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების გასვლით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) ფულადი მოთხოვნების“ ანგარიშის კრედიტს, №1-13-1230 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით“ ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით.
2. აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის საკუთრებაში არსებული ქონების რეალიზაციის შემთხვევაში (გამონაკლისია სსიპ
– აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის სავაჭრო-სამრეწველო პალატის მიერ ქონების რეალიზაცია) რეალიზაციიდან მიღებული შემოსავლებით წარმოიქმნება ვალდებულება ბიუჯეტის წინაშე (სსიპ – აფხაზეთის ქონების განკარგვისა და საწარმოთა მართვის სააგენტო), შემოსავლები მიიმართება აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის რესპუბლიკურ ბიუჯეტში, შემოსულობების სახაზინო ანგარიშზე და აღიარდება, როგორც „შემოსულობები არაფინანსური აქტივების კლებით“ და დადებეტდება ანგარიში – №5-51-4000 – „შიდა ტრანსფერები საბიუჯეტო ორგანიზაციებიდან ხაზინაში, გრძელვადიანი აქტივების გაყიდვით“, „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“ – №2-13-1200 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
3.
თანხის ბიუჯეტში გადარიცხვა გატარდება:
დ – 2-13-1200 – „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“.
კ – 1-13-1230 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით“.
4. საანგარიშო პერიოდის ბოლოს ნომინალური ანგარიშები, ექვემდებარებიან გადახურვას საქმიანობის სახეების მიხედვით, საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ნომინალურ ანგარიშებზე და შესაბამისად გაზრდიან/შეამცირებენ გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშებს.
მუხლი
25🔗
.
წილობრივად
ფლობილი აქტივები
1. სსიპ – აფხაზეთის ქონების განკარგვისა და საწარმოთა მართვის სააგენტო ახორციელებს პარტნიორის/აქციონერის უფლებამოსილებას აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის წილობრივი მონაწილეობით შექმნილ საწარმოებზე
(შეზღუდული პასუხისმგებლობის საწარმოები).
2. სსიპ – აფხაზეთის ქონების განკარგვისა და საწარმოთა მართვის სააგენტოს მიერ ფინანსური ანგარიშგების შედგენის დროს, ავტონომიური რესპუბლიკის წილობრივი მონაწილეობით შექმნილ საწარმოების ფინანსური ანგარიშგებები არ ექვემდებარება კონსოლიდაციას. პარტნიორის გადაწყვეტილებით წარმოებს ამ საწარმოების ინვესტირება და მიღებული მოგების საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად რეინვესტირება.
3. აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ქონების, კერძოდ, ძირითადი აქტივების შეტანა წილობრივი მონაწილეობით შექმნილი საწარმოების კაპიტალში კლასიფიცირდება როგორც დაუმთავრებელი ან გასაყიდად გამიზნული/გადასაცემი ძირითადი აქტივი და მიეკუთვენება „აქტივები, რომელთა საკუთრების უფლება ჯერ არ არის მოპოვებული, ან სხვა ერთეულებზე გადასაცემადაა მიღებული/განკუთვნილი“ – №1-27-4200 ანგარიშის დებეტს, „ძირითადი აქტივების“ – №1-22-0000 ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით. უშუალოდ ქონების გადაცემა კლასიფიცირდება როგორც „ინვესტიციები წილობრივ ინსტრუმენტებში“ და მიეკუთვნება – №1-21-2000 ანგარიშის დებეტს, „აქტივები, რომელთა საკუთრების უფლება ჯერ არ არის მოპოვებული, ან სხვა ერთეულებზე გადასაცემადაა მიღებული/განკუთვნილი“ – №1-27-4200 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
4. თუ პარტნიორის მიერ გადაცემული ქონებიდან არ წარმოებს დივიდენდის მიღება, ამ შემთხვევაში ქონების გადაცემა კლასიფიცირდება როგორც „კაპიტალური ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები არაგაცვლითი ოპერაციებით“ და მიეკუთვნება – №5-73-2000 ანგარიშის დებეტს, „აქტივები, რომელთა საკუთრების უფლება ჯერ არ არის მოპოვებული, ან სხვა ერთეულებზე გადასაცემადაა მიღებული/განკუთვნილი“ – №1-27-4200 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
5. პარტნიორი უფლებამოსილია შეუზღუდავად გაასხვისოს წილობრივად შექმნილი საწარმოების საკუთრებაში არსებული საწესდებო კაპიტალი(ქონება). საწარმოების კაპიტალიდან ამოღებული ქონება კლასიფიცირდება როგორც „აქტივები, რომელთა საკუთრების უფლება ჯერ არ არის მოპოვებული, ან სხვა ერთეულებზე გადასაცემადაა მიღებული/განკუთვნილი“ და მიეკუთვნება – №1-27-4200 ანგარიშის დებეტს, „ინვესტიციები წილობრივ ინსტრუმენტებში“ – №1-21-2000 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით. ქონების გადაცემა კლასიფიცირდება როგორც „სასაქონლო ფორმით გაცემული კაპიტალური გრანტები“ და მიეკუთვნება №5-32-2000, ან „“კაპიტალური ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები არაგაცვლითი ოპერაციებით“ – №5-73-2000 ანგარიშების დებეტს, „აქტივები, რომელთა საკუთრების უფლება ჯერ არ არის მოპოვებული, ან სხვა ერთეულებზე გადასაცემადაა მიღებული/განკუთვნილი“ – №1-27-4200 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
6. პარტნიორს/აქციონერს უფლება აქვს, ავტონომიური რესპუბლიკის წილობრივი მონაწილეობით შექმნილი მოგების/ქონების განაწილების შესახებ მიღებული გადაწყვეტილების საფუძველზე, მიიღოს წლიური, ან შუალედური დივიდენდი, ასევე გადაწყვეტილება
მოგების რეინვესტიცირების შესახებ. დივიდენდის თანხების ამოღება ამცირებს „ინვესტიციები წილობრივ ინსტრუმენტებში“ – №1-21-2000 ანგარიშს, კრედიტის ჩანაწერით, „მოკლევადიანი (მიმდინარე) მისაღები დივიდენდების“ – №1-13-5000 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით. დივიდენდის თანხები მიიმართება აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის რესპუბიკურ ბიუჯეტში და მიეკუთვნება „შემოსავლების ამკრეფი ერთეულების მიერ ხაზინისათვის გაწეული მიმდინარე ტრანსფერებით ხარჯების“ – №5-52-1000 ანგარიშის დებეტს, „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“ – №2-13-1200 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით.
ვალდებულების დაფარვა აღიარდება „ხაზინისათვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“ – №2-13-1200 ანგარიშის დებეტში, „მოკლევადიანი (მიმდინარე) მისაღები დივიდენდების“ – №1-13-5000 ანგარიშის კრედიტთან კორესპონდენციით. დივიდენდის თანხის რეინვესტიცირების დროს კრედიტდება ანგარიში – №1-13-5000 – „მოკლევადიანი (მიმდინარე) მისაღები დივიდენდები“, „ინვესტიციები წილობრივ ინსტრუმენტებში“ – №1-21-2000 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით.
7. ძირითადი აქტივებით ოპერაციებთან დაკავშირებული ყველა არსებითი მოვლენები, ექვემდებარება გამჟღავნებას ფინანსური ანგარიშგების განმარტებით შენიშვნებში.
თავი IX.
არამატერიალური
აქტივები
მუხლი
26🔗. არამატერიალური
აქტივების არსი და კლასიფიკაცია
1. ერთეულ(ებ)ის არამატერიალური აქტივებით ოპერაციები რეგულირდება სსბასს 31 „არამატერიალური აქტივების“ მოთხოვნების შესაბამისად.
2.
არამატერიალურ აქტივებს მიეკუთვნება
იდენტიფიცირებადი არამონეტარული აქტივები ფიზიკური ფორმის გარეშე და აღირიცხება „ინტელექტუალური საკუთრების ობიექტების“ – №1-24-1000 ძირითადი ანგარიშის ქვეანგარიშებზე:
ა) ანგარიში №1-24-1310 – „კომპიუტერული პროგრამები“;
ბ) ანგარიში №1-24-1320 – „მონაცემთა ბაზები“.
მუხლი 27🔗.
არამატერიალურ აქტივების აღიარება
1. არამატერიალურ აქტივებად აღიარების ძირითად კრიტერიუმს წარმოადგენს იდენტიფიცირებადობა, რომელიც ასევე მოიცავს:
ა) განცალკევებადობას;
ბ) წარმოიქმნება დაკავშირებული სახელშეკრულებო და სხვა იურიდიული უფლებებით;
გ) შესაძლებელია ღირებულების საიმედო შეფასება;
დ) მისი გამოყენებიდან მოსალოდნელია ეკონომიკური სარგებლის და მომსახურების პოტენციალის შემოდინება.
მუხლი 28🔗.
არამატერიალური აქტივების შეფასება
1. შეძენილი არამატერიალური აქტივების შეფასება წარმოებს თვითღირებულებით, რომელიც მოიცავს მის მიღებასთან და გამოყენებასთან დაკავშირებულ პირდაპირ დანახარჯებს, სსბასს 31-ის მოთხოვნების გათვალისწინებით, არამატერიალური აქტივები თავდაპირველი აღიარების შემდგომ აისახება თვითღირებულების მოდელის გამოყენებით და ყოველი საანგარიშო პერიოდის ბოლოს ფინანსურ ანგარიშგებაში ასახვას ექვემდებარება საბალანსო ღირებულებით (საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2020 წლის 5 მაისის №108 ბრძანებით დამტკიცებული ინსტრუქცია
„საბიუჯეტო ორგანიზაციების მიერ საჯარო სექტორის ბუღალტრული აღრიცხვის საერთაშორისო სტანდარტების (სსბასს – ების) საფუძველზე ფინანსური აღრიცხვა-ანგარიშგების წარმოების შესახებ“
მუხლი 10🔗. პუნქტი 39).
2. საბიუჯეტო ორგანიზაციის ბალანსზე რიცხული არამატერიალური აქტივები საწყისი აღიარების შემდეგ, ექვემდებარება ასახვას ნებისმიერი აკუმულირებული ამორტიზაციისა და აკუმულირებული გაუფასურების ზარალის ოდენობით შემცირებული ღირებულებით.
მუხლი
29🔗.
არამატერიალური აქტივების უსასყიდლოდ მიღება
1. არამატერიალური აქტივების უსასყიდლოდ მიღება, როდესაც შესაძლებელია მისი ღირებულების საიმედო შეფასება, მიეკუთვნება არაგაცვლით ოპერაციას და სსბასს 23-ის – „შემოსავალი არაგაცვლითი ოპერაციებიდან“ (გადასახადები და ტრანსფერები)
–
შესაბამისად აღიარდება, როგორც:
ა) „სასაქონლო ფორმით მიღებული კაპიტალური გრანტები“ და მიეკუთვნება შემოსავლების – №4-32-2000 ნომინალური ანგარიშის შესაბამისი სუბანგარიშის კრედიტს, „ინტელექტუალური საკუთრების ობიექტების“ – №1-24-1000 ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით;
ბ) არამატერიალური აქტივების შესაძენად ან შესაქმნელად მიღებული ფულადი ტრანსფერები აღიარდება, როგორც „ფულადი ფორმით მიღებული კაპიტალური გრანტები“
და მიკუთვნება – №4-31-2000 ნომინალური ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშის კრედიტს, ფულადი სახსრების შესაბამისი ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით;
გ) საანგარიშო პერიოდის ბოლოს გრანტების შემოსავლების ნომინალური ანგარიშები დებეტის ჩანაწერით მიეკუთვნება საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშს (კრედიტის ჩანაწერი), რომელიც პერიოდის ბოლოს (დებეტის ჩანაწერით) გაზრდის გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტის ანგარიშს (კრედიტის ჩანაწერით).
მუხლი 30🔗.
არამატერიალური აქტივების გადაფასება
1. ცალკეულ შემთხვევებში, არამატერიალური აქტივების რეალური ღირებულების განსაზღვრის მიზნით, მიზანშეწონილია გადაფასების მოდელის გამოყენება, კერძოდ, თუ არამატერიალური აქტივის რეალური ღირებულება არსებითად მეტია მის საბალანსო ღირებულებაზე, გადაფასების შედეგად არამატერიალური აქტივის საბალანსო ღირებულება ექვემდებარება კორექტირებას – გადაფასებულ ღირებულებამდე.
2. არამატერიალური აქტივების სამართლიანი (რეალური) ღირებულების განსაზღვრის მიზნით, ერთჯერადი გადაფასების შედეგად მათი ღირებულების ზრდა (აფასება), განიხილება კაპიტალის კორექტირებად (რეტროსპექტული გაანგარიშება) და მიეკუთვნება :
კ – „კორექტირებები ერთჯერადი გადაფასების შედეგად საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“ – №3-22-3100, „არამატერიალური აქტივების“ – №1-24-0000 ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშების დებეტთან კორესპონდენციით.
არამატერიალური აქტივების გადაფასების შედეგად მათი ღირებულების შემცირება (ჩამოფასება) ითვლება გაუფასურებად და გატარდება: დ – 5-95-0000 – „არამატერიალური აქტივების გაუფასურების ხარჯები“, „არამატერიალური აქტივების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალის“ – №1-29-4000 ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშების კრედიტთან კორესპონდენციით.
მუხლი 31🔗.
არამატერიალური აქტივების ამორტიზაცია
1. არამატერიალური აქტივები აღრიცხვაში აისახება ნარჩენი ღირებულების გარეშე და თვითღირებულება და ამორტიზებადი ღირებულება ერთმანეთის ტოლია.
2.ბალანსზე რიცხულ არამატერიალურ აქტივებს, მათი მნიშვნელოვანი ღირებულებიდან გამომდინარე, ამორტიზაცია დაერიცხება ინდივიდუალურად, წრფივი მეთოდით, საანგარიშო წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით. ამორტიზაციის დარიცხვა წარმოებს აქტივის სასარგებლო მომსახურების ვადით განსაზღვრული ცვეთადი ღირებულებიდან.
3. არამატერიალური აქტივების ამორტიზაციის დარიცხვა მიეკუთვნება „ამორტიზაციის ხარჯის“ – „№5-42-0000 ანგარიშის დებეტს, „არამატერიალური აქტივების აკუმულირებული ამორტიზაციის“ – №1-28-5000 ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშების
კრედიტთან კორესპონდენციით.
4. საბიუჯეტო სახსრებით შეძენილი არამატერიალური აქტივების ამორტიზაციის ხარჯი – №5-42-0000 ანგარიშის კრედიტის ჩანაწერით ჯერ მიეკუთვნება „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“ – №3-23-1000 ნომინალური ანგარიშის დებეტს, რომელიც საანგარიშო პერიოდის ბოლოს კრედიტის ჩანაწერით გადაიხურება „გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“ – №3-21-1000 ანგარიშის დებეტთან კორესპონდენციით.
მუხლი 32🔗.
არამატერიალური აქტივების გაუფასურება
1. ბალანსზე რიცხული არამატერიალური აქტივები არ წარმოადგენს კომერციული მოგების მიღების წყაროს და სსბასს 21-ის მოთხოვნების შესაბამისად, მიეკუთვნება ფულადი სახსრების არწარმომქმნელ აქტივებს.
2. სსბასს 21-ის „ფულადი სახსრების არწარმომქმნელი აქტივების გაუფასურება“ – შესაბამისად. მხარჯავი დაწესებულებები ვალდებული არიან აწარმოონ არამატერიალური აქტივების გაუფასურების შემოწმება, მისი ანაზღაურებადი ღირებულების საბალანსო ღირებულებასთან შედარების გზით, თუ არსებობს შესაძლო გაუფასურების ნიშნები.
3. ბალანსზე რიცხული არამატერიალური აქტივების დარჩენილი მომსახურების პოტენციალის დღევანდელი ღირებულების განსაზღვრა წარმოებს სათანადო სპეციალისტების დასკვნის საფუძველზე, შესაბამისი უფლებამოსილი პირების ბრძანების შესაბამისად, „თვითღირებულების“ მოდელით.
4. არამატერიალური აქტივების გაუფასურების ზარალი (საბალანსო ღირებულებას მინუს მომსახურების აღდგენითი ღირებულება) მიეკუთვნება „არამატერიალური აქტივების გაუფასურების ხარჯების“ – №5-95-0000 ანგარიშის დებეტს და დაკრედიტდება
მარეგულირებელი (კონტრაქტიური) ანგარიში №1-29-4000 – არამატერიალური აქტივების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალის“ ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშები.
მუხლი
33🔗.
არამატერიალური
აქტივების
აღიარების შეწყვეტა
1. არამატერიალური აქტივების ერთეულის აღიარების შეწყვეტა წარმოებს, როდესაც აქტივი არის სრულად ამორტიზებული და მისი გამოყენებიდან შეუძლებელია ეკონომიკური სარგებლის და მომსახურების პოტენციალის მიღება. სათანადო ნებართვის და საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული პროცედურების განხორციელების შემდეგ, წარმოებს ბალანსიდან არამატერიალური აქტივების ჩამოწერა, ბუღალტრული გატარებით: დებეტი – ანგარიში №5-95-0000 – „არამატერიალური აქტივების გაუფასურების ხარჯები“, ასევე დებეტდება ანგარიში №1-28-5000 – არამატერიალური აქტივების აკუმულირებული ამორტიზაციის“ შესაბამისი ქვეანგარიშები
(აკუმულირებული ამორტიზაციის თანხით) და „არამატერიალური აქტივების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალის“ №1-29-4000 ძირითადი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშები (დაგროვილი აკუმულირებული გაუფასურების ამორტიზაციის თანხით), დაკრედიტდება „ინტელექტუალური საკუთრების ობიექტების“ – №1-24-1000 მთავარი ანგარიშის შესაბამისი ქვეანგარიშები (არამატერიალური აქტივების ისტორიული ღირებულებით).
2. არამატერიალური აქტივებით სამეურნეო ოპერაციები იდენტურია ძირითადი აქტივებით განხორციელებული ოპერაციების და ამ ოპერაციებთან დაკავშირებული ყველა არსებითი მოვლენები, ექვემდებარება გამჟღავნებას ფინანსური ანგარიშგების განმარტებით შენიშვნებში.
თავი X. ფინანსური
ანგარიშგება
მუხლი 34🔗
. ფინანსური ანგარიშგების სახეები, სუბიქტები, კომპონენტები და ელემენტები
1. აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მხარჯავი დაწესებულებები აწარმოებენ როგორც კონსოლიდირებულ, ასევე ინდივიდუალურ ფინანსურ ანგარიშგებას.
ფინანსური ანგარიშგებების წარდგენა წარმოებს სსბასს 1-ის „ფინანსური ანგარიშგების წარდგენის“ მოთხოვნების საფუძველზე, საქართველოს ფინანსთა მინისტრის 2021 წლის 4 თებერვლის №24 ბრძანებით დამტკიცებული „საბიუჯეტო ორგანიზაციების ფინანსური ანგარიშგების მომზადებისა და წარდგენის წესის შესახებ“
ინსტრუქციის შესაბამისად, საანგარიშო წლის 31 დეკემბრის მდგომარეობით. კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგების მომზადება წარმოებს სსბასს – 35-ის
„კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგების“ შესაბამისად.
2. კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგება მზადდება ყველა ძირითადი პრინციპების შესაბამისად, მასზე ხელს აწერენ შესაბამისი უფლებამოსილი პირები,
ანგარიშგება ითვლება დამტკიცებულად და ბარდება აფხაზეთის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტროს სახაზინო დეპარტამენტს, დადგენილ ვადებში.
3. სახაზინო დეპარტამენტი აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ნაერთ კონსოლიდირებულ ფინანსურ ანგარიშგებას ამზადებს და დადგენილ ვადებში წარუდგენს
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს სახელმწიფო ხაზინას.
4.
კონსოლიდაციის სუბიექტებია:
ა) აფახაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის აპარატი – კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგება;
ბ)აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭო – ინდივიდუალური ფინანსური ანგარიშგება;
გ) აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ფინანსთა და ეკონომიკის სამინისტრო – კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგება;
დ) აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის განათლებისა და კულტურის სამინისტრო – კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგება;
ე) აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტრო – კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგება;
ვ) აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის იძულებით გადაადგილებულ პირთა სამინისტრო – კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგება;
ზ) იუსტიციისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის საკითხებში აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის მინისტრის აპარატი – კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგება;
თ) ზემო აფხაზეთში ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის წარმომადგენლობა – ინდივიდუალური ფინანსური ანგარიშგება.
5. კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგების მომზადების დროს კონსოლიდაციას არ ექვემდებარება სახელმწიფოს წილობრივი მონაწილეობით შექმნილი საწარმოები. ასეთ საწარმოებში ასახული წილების ასახვა წარმოებს კაპიტალ-მეთოდის გამოყენებით.
6.
ფინანსური ანგარიშგების კომპონენტებია:
ა)
„ფინანსური მდგომარეობის ანგარიშგება“;
ბ)
„ფინანსური შედეგების ანგარიშგება“;
გ) „წმინდა აქტივების/კაპიტალის ცვლილებების შესახებ ანგარიშგება“;
დ) „ბიუჯეტისა და ფაქტობრივი თანხების შედარების ანგარიშგება“;
ე)
„განმარტებითი შენიშვნები“.
7. სააღრიცხვო ოპერაციების დეტალიზაცია წარმოებს განმარტებითი შენიშვნების შემდეგ ფორმებში:
ფორმა №1 – „სააღრიცხვო პოლიტიკები და სხვა განმარტებითი შენიშვნები“;
ფორმა №2 – „ფულადი სახსრები და ეკვივალენტები“;
ფორმა №2/ა – „მიმდინარე ინვესტიციები და მოკლევადიანი დებიტორული დავალიანებები“;
ფორმა №3 – „მატერიალური მარაგები“;
ფორმა №4 – „სხვა მოკლევადიანი (მიმდინარე) აქტივები“;
ფორმა№5 – „გრძელვადიანი ფინანსური აქტივები“;
ფორმა №6 – „ძირითადი აქტივები“;
ფორმა №8 – „არამატერიალური აქტივები“;
ფორმა №11 – „სხვა გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივები“;
ფორმა №12 – „მოკლევადიანი და გრძელვადიანი ფინანსური ვალდებულებები“;
ფორმა №13 – „კრედიტორული დავალიანებები, ანარიცხები და სხვა ვალდებულებები“;
ფორმა №14 – „შემოსავლები არაგაცვლითი ოპერაციებიდან“;
ფორმა №15 – „შემოსავლები გაცვლითი ოპერაციებიდან“;
ფორმა №16 – „გაუფასურების ხარჯები და გაუფასურების უკუგატარებით შემოსავლები“;
ფორმა №17 – „საოპერაციო ხარჯები“;
ფორმა №18 – „სხვადასხვა შემოსავლები და ხარჯები“;
ფორმა
№19 – „ფულადი სახსრები გადასახადებიდან“;
ფორმა №20 – „საოპერაციო საქმიანობიდან წმინდა ფულადი სახსრების მოძრაობის შეჯერება (შედარება) ნამეტთან/დეფიციტთან“;
ფორმა №21 – „ფაქტობრივი თანხებისა და საოპერაციო, საინვესტიციო და ფინანსური საქმიანობებიდან
წმინდა ფულადი სახსრების მოძრაობის შეჯერება (შედარება)“;
ფორმა №22 – სახელმწიფოს სახელით ადმინისტრირებადი კატეგორიები.
8. კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგების ელემენტები ექვემდებარება დეტალიზაციას განმარტებითი შენიშვნების ცხრილების სახით და ტექსტური ფორმით. ფინანსური ანგარიშგების ელემენტები ანგარიშგებაში წარმოდგენილია როგორც საანგარიშო პერიოდის 31 დეკემბრის მდგომარეობით, ასევე წინა საანგარიშო პერიოდის მონაცემები – შესადარისობის უზრუნველყოფის მიზნით, არსებითი მუხლები დეტალურად, ხოლო არაარსებითი მუხლები აგრეგირებულად.
9. კონსოლიდაცია წარმოებს ფინანსური ანგარიშგების ელემენტების ნაშთების დაჯამებით. კონსოლიდაციას დაქვემდებარებული სუბიექტების შიდა ოპერაციები, დებიტორული და კრედიტორული ოპერაციები ექვემდებარება გადაფარვას, ხოლო შემოსავლები და ხარჯები – ელიმინირებას (ამოთიშვას). კონსოლიდაციის პროცესში ელიმინირებას ექვემდებარება არაგაცვლითი ოპერაციებით განხორციელებული ტრანსფერები:
ა) მიმღები საბიუჯეტო ერთეულის მიერ, აქტივების მიღებით აღიარებული შემოსავლები გრანტებით და ვალდებულების აღებით აღიარებული ხარჯები გრანტებით;
ბ) გამცემი საბიუჯეტო ერთეულების მიერ, აქტივების გაცემით აღიარებული ხარჯები გრანტებით და ვალდებულებების გადაცემით აღიარებული შემოსავლები გრანტებით.
თავი XI. გარდამავალი დებულებები
მუხლი 35🔗. ფინანსური ანგარიშგების
კორექტირება
1. ერთეულ(ებ)მა ანალოგიური ოპერაციებისა და სხვა მოვლენების მიმართ მიზანშეწონილია გამოიყენონ წინამდებარე
ერთიანი სააღრიცხვო პოლიტიკა.
2. თუ კონტროლირებული ერთეული ანალოგიური ოპერაციებისა და სხვა მოვლენებისათვის იყენებს კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგებისთვის განსაზღვრული სააღრიცხვო პოლიტიკისაგან განსხვავებულ სააღრიცხვო პოლიტიკას, მაკონტროლებელი ერთეული უფლებამოსილია კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგების მომზადებისას გააკეთოს ფინანსური ანგარიშგების შესაბამისი კორექტირება.
თავი XII. დასკვნითი
ნაწილი
მუხლი 36🔗. დასკვნითი ნაწილი
1. წინამდებარე სააღრიცხვო პოლიტიკა შეიცავს შესაბამის ინფორმაციას ერთეულ(ებ)ის მიერ განსახორციელებელ ძირითად სამეურნეო ოპერაციებსა და არსებით ეკონომიკურ მოვლენებზე.
2. წარმოდგენილი სააღრიცხვო პოლიტიკის საფუძველზე მიღებული ინფორმაცია არის საიმედო, ნეიტრალური, თავისუფალია ტენდენციურობისაგან და მნიშვნელოვანია მომხმარებელთათვის გადაწყვეტილების მიღების დროს.
დანართი №2
აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის ერთიანი სააღრიცხვო პოლიტიკის
სამუშაო ანგარიშთა გეგმა
აქტივები
ფულადი სახსრები და მათი ეკვივალენტები
ანგარიში №1-11-2121 – „ავტონომიური რესპუბლიკების საბიუჯეტო ფულადი სახსრები ხაზინაში ეროვნულ ვალუტაში“.
ანგარიში №1-11-2121 – „ავტონომიური რესპუბლიკების არასაბიუჯეტო (საკუთარი) ფულადი სახსრები ხაზინაში ეროვნულ ვალუტაში“.
ანგარიში №1-11-2420 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციის
ანგარიში კომერციულ ბანკში უცხოურ ვალუტაში“.
ანგარიში №1-11-2430 –
„საბიუჯეტო ორგანიზაციის სხვა ანგარიში კომერციულ ბანკში“.
სახაზინო ოპერაციებთან დაკავშირებული მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები
ანგარიში №1-13-1210 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, საბიუჯეტო სახსრებით ეროვნულ ვალუტაში“.
ანგარიში №1=13-1220 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ მიზნობრივი დაფინანსებით და გრანტებით ეროვნულ ვალუტაში“.
ანგარიში №1-13-1230 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით, ეროვნულ ვალუტაში“.
ანგარიში №1-13-1240 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ, საბიუჯეტო სახსრებით უცხოურ ვალუტაში“.
ანგარიში №1-13-1270 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციების სხვა მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები ხაზინის მიმართ“.
მოკლევადიანი (მიმდინარე) საგადასახადო დებიტორული დავალიანებები
ანგარიში №1-13-2100 – „საშემოსავლო გადასახადით მოთხოვნები“.
ანგარიში №1-13-2200 – „მოგების გადასახადით მოთხოვნები“.
ანგარიში №1-13-2300 – „ქონებისგადასახადით მოთხოვნები“.
ანგარიში №1-13-2400 – „დამატებითი ღირებულების გადასახადით მოთხოვნები“.
ანგარიში №1-13-2200 – „სხვა გადასახადებით მოთხოვნები“.
ანგარიში №1-13-2800 – „სხვა გადასახდელებით მოთხოვნები“.
მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები საპენსიო სქემაში
ანგარიში №1-13-3200 – „მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები საპენსიო სქემაში დასაქმებულის შენატანებით“.
მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები დარიცხული პროცენტებით
ანგარიში №1-13-4300 – „ანგარიშებზე, დეპოზიტებზე და სხვა ფინანსურ აქტივებზე დარიცხული მოკლევადიანი (მიმდინარე) საპროცენტო მოთხოვნები“.
ანგარიში №1-13-4610 – „სხვა ჯარიმებზე, სანქციებსა და საურავებზე მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები ეროვნულ ვალუტაში“.
ანგარიში №1-13-5000 – „მოკლევადიანი მიმდინარე (მისაღები დივიდენდები)“.
ანგარიში №1-13-6000 – „საქონლისა და მომსახურების გაყიდვებიდან მოკლევადიანი (მიმდინარე) დებიტორული დავალიანებები“.
მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები თანამშრომლებისა და ანგარიშვალდებული პირების მიმართ
ანგარიში №1-13-7400 – „ანგარიშვალდებული პირებისაგან მისაღები სხვა თანხებით მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები“.
ანგარიში №1-13-7500 – „მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები მივლინებებით ქვეყნის შიგნით“.
ანგარიში №1-13-7600 – „მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები მივლინებებით ქვეყნის გარეთ“.
ანგარიში №1-13-7700 – „სხვა მიზნებისათვის მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები თანამშრომლებისა და ანგარიშვალდებული პირების მიმართ“.
მოკლევადიანი მიმდინარე მოთხოვნები არაფინანსური აქტივების გასვლით
ანგარიში №1-13-8100 – „ძირითადი აქტივების გასვლით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) ფულადი მოთხოვნები.
ანგარიში №1-13-8200 – „სხვა გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების გასვლით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) ფულადი მოთხოვნები.
სხვა მოკლევადიანი მიმდინარე მოთხოვნები
ანგარიში №1-13-9400 – „ზედმეტად/შეცდომით გადახდილი თანხებით მოკლევადიანი (მიმდინარე) ფულადი მოთხოვნები“.
ანგარიში №1-13-9600 – „მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები რენტით“.
ანგარიში №1-13-9900 – „სხვა დანაჩენი მოკლევადიანი მიმდინარე მოთხოვნები“.
მასალები და მარაგები
ანგარიში №1-14-1100 – „ნედლეული და მასალები“.
ანგარიში №1-14-1410 – „მცირეფასიანი აქტივები“.
ანგარიში №1-14-1420 – „სხვა დანარჩენი მასალები და მარაგები“.
მომწოდებლებისაგან წინასწარ გადახდილი თანხებით მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები
ანგარიში №1-15-1100 – „საქონლისა და მომსახურების შესაძენად წინასწარ გადახდილი თანხებით მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები“.
ანგარიში №1-15-1200 – „გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების შესაძენად წინასწარ გადახდილი თანხებით მოკლევადიანი (მიმდინარე) მოთხოვნები“.
მოკლევადიანი (მიმდინარე) არაფულადი მოთხოვნები არაფინანსური აქტივების გადაცემით
ანგარიში №1-15-5000 – „მოკლევადიანი (მიმდინარე) არაფულადი მოთხოვნები არაფინანსური აქტივების დანაკლისით“.
მატერიალური მარაგების აკუმულირებული ღირებულების შემცირება
ანგარიში №1-19-3110 – „ნედლეულისა და მასალების აკუმულირებული ღირებულების შემცირება“.
ანგარიში №1-19-3141 – „მცირეფასიანი აქტივების აკუმულირებული ღირებულების შემცირება“.
ანგარიში №1-19-3142 – „სხვა დანარჩენი მასალებისა და მარაგების აკუმულირებული ღირებულების შემცირება“.
ანგარიში №1-21-2000 – „ინვესტიციები წილობრივ ინსტრუმენტებში“.
ძირითადი აქტივები
ანგარიში №1-22-1200 – „არასაცხოვრებელი დანიშნულების შენობები საკუთარი მიზნებისათვის“.
ანგარიში №1-22-2100 – „სატრანსპორტო საშუალებები“.
ანგარიში №1-22-2210 – „საინფორმაციო, კომპიუტერული, სატელეკომუნიკაციო და სხვა დანადგარები, ავეჯი და აღჭურვა“.
ანგარიში №1-22-2220 – „სხვა დანარჩენი მანქანა-დანადგარები და ინვენტარი“.
არამატერიალური აქტივები
ანგარიში №1-24-1310 – „კომპიუტერული პროგრამები“.
ანგარიში №1-24-1320 – „მონაცემთა ბაზები“.
დაუმთავრებელი და გასაყიდად გამიზნული/გადასაცემი აქტივები
ანგარიში №1-27-4100 – „დაუმთავრებელი მშენებლობა“.
ანგარიში №1-27-4200 – „აქტივები, რომელთა საკუთრების უფლება ჯერ არ არის მოპოვებული ან სხვა ერთეულებზე გადასაცემადაა მიღებული/განკუთვნილი“.
ანგარიში №1-27-4300 – „საოპერაციო იჯარით მიღებული ქონების არსებითი გაუმჯობესება“.
ანგარიში №1-27-4400 – გასაყიდად გამიზნული გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივები“.
აკუმულირებული ცვეთა/ამორტიზაცია
ანგარიში №1-28-1200 – „საკუთარი მიზნებისათვის გამოყენებული არასაცხოვრებელი დანიშნულების შენობების აკუმულირებული ცვეთა“.
ანგარიში
№1-28-2100 – „სატრანსპორტო საშუალებების აკუმულირებული ცვეთა“.
ანგარიში №1-28-2210 – „საინფორმაციო, კომპიუტერული, სატელეკომუნიკაციო და სხვა დანადგარების, ავეჯის და აღჭურვის აკუმულირებული ცვეთა“.
ანგარიში №1-28-2220 – „სხვა დანარჩენი მანქანა-დანადგარების და ინვენტარის აკუმულირებული ცვეთა“.
ანგარიში №1-28-5310 – „კომპიუტერული პროგრამების აკუმულირებული ამორტიზაცია“.
ანგარიში
№1-28-5320 – „მონაცემთა ბაზების აკუმულირებული ამორტიზაცია“.
გრძელვადიანი აქტივების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალი
ანგარიში №1-29-1200 – „საკუთარი მიზნებისათვის გამოყენებული არასაცხოვრებელი დანიშნულების შენობების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალი“.
ანგარიში №1-29-2100 – „სატრანსპორტო საშუალებების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალი“.
ანგარიში №1-29-2210 –
„საინფორმაციო, კომპიუტერული, სატელეკომუნიკაციო და სხვა დანადგარების, ავეჯის და აღჭურვის აკუმულირებული გაუფასურების ზარალი“.
ანგარიში №1-29-2220 – „სხვა დანარჩენი მანქანა-დანადგარებისა და ინვენტარის აკუმულირებული გაუფასურების ზარალი“.
ანგარიში №1-29-4310 – „კომპიუტერული პროგრამების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალი“.
ანგარიში №1-29-4320 – „მონაცემთა ბაზების აკუმულირებული გაუფასურების ზარალი“.
ვალდებულებები
სახაზინო ოპერაციებთან დაკავშირებული გადასახდელები
ანგარიში №2-13-1200 –„ხაზინისთვის გადასახდელები არასაგადასახადო შემოსავლებიდან“.
გადასახდელი გადასახადებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები
ანგარიში №2-13-2100 – „საშემოსავლო გადასახადით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
ანგარიში №2-13-2200 – „მოგების გადასახადით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
ანგარიში №2-13-2300 – „ქონების გადასახადით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
ანგარიში №2-13-2400 – „დამატებითი ღირებულების გადასახადით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
ანგარიში №2-13-2100 – „საშემოსავლო გადასახადით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
ანგარიში №2-13-2700 – „სხვა გადასახადებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
ანგარიში №2-13-2800 – „სხვა გადასახდელებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
თანამშრომლებთან დაკავშირებული გადასახდელები და სტიპენდიები
ანგარიში №2-13-3100 – „შტატით მომუშავეთა ხელფასებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
ანგარიში №2-13-3200 – „შტატგარეშე მომუშავეთა ხელფასებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
ანგარიში №2-13-3300 – „ქვეყნის შიგნით მივლინებებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
ანგარიში №2-13-3400 – „ქვეყნის გარეთ მივლინებებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
ანგარიში №2-13-3500 – „დამსაქმებლის მიერ ფულადი სახით გაწეული სოციალური დახმარებებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
ანგარიში №2-13-3700 – „თანამშრომელთა ხელფასიდან დაკავებული თანხებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები“.
ანგარიში №2-13-3950 – „დასაქმებულის მიერ საპენსიო სქემაში შენატანით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული
დავალიანებები“.
საქონლისა და მომსახურების მოწოდების შედეგად წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები
ანგარიში №2-13-4100 – „საქონლისა და მომსახურების მოწოდების შედეგად წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები
საბიუჯეტო წლის ფარგლებში“.
ანგარიში №2-13-4200 – „საქონლისა და მომსახურების მოწოდების შედეგად წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები
საბიუჯეტო წლის ფარგლებს გარეთ“.
გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების მოწოდებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები
ანგარიში №2-13-6100 – „გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების მოწოდებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები საბიუჯეტო წლის ფარგლებში“.
ანგარიში №2-13-6200 – „გრძელვადიანი არაფინანსური აქტივების მოწოდებით წარმოქმნილი მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები საბიუჯეტო წლის ფარგლებს გარეთ“.
სხვა მოკლევადიანი (მიმდინარე) კრედიტორული დავალიანებები
ანგარიში №2-13-9500 – „მოკლევადიანი მიმდინარე ფულადი ვალდებულებები არაგაცვლით ოპერაციებთან დაკავშირებით“.
ავანსად მიღებული მოკლევადიანი (მიმდინარე) შემოსავლები
ანგარიში №2-15-1210 – მოკლევადიანი (მიმდინარე) ავანსად მიღებული იჯარის შემოსავლები“.
ანგაარიში №2-15-1220 – მოკლევადიანი (მიმდინარე) ავანსად მიღებული გრანტებით და სხვა არაგაცვლითი ოპერაციებით მიღებული შემოსავლები“.
ანგარიში №2-15-1230 – მოკლევადიანი (მიმდინარე) ავანსად მიღებული სხვა არასაგადასახადო
შემოსავლები“.
წმინდა აქტივები/კაპიტალი
გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტი
ანგარიში №3-21-1000 – „გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“.
ანგარიში №3-21-2000 – „გაუნაწილებელი ნამეტი/დეფიციტი არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით საქმიანობისათვის“.
ანგარიში №3-22-2100 – „კორექტირებები ფუნდამენტური (არსებითი) შეცდომების შედეგად საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“.
გაუნაწილებელი ნამეტის/დეფიციტის კორექტირებები
ანგარიში №3-22-2200 – „კორექტირებები ფუნდამენტური (არსებითი) შეცდომების შედეგად არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით საქმიანობისათვის“.
ანგარიში №3-22-3100 – „კორექტირებები ერთჯერადი გადაფასების შედეგად საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“.
ანგარიში №3-22-3200 – „კორექტირებები ერთჯერადი გადაფასების შედეგად არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით საქმიანობისათვის“.
საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი
ანგარიში №3-23-1000 – „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი საბიუჯეტო სახსრებით საქმიანობისათვის“.
ანგარიში №3-23-2000 – „საანგარიშო პერიოდის ნამეტი/დეფიციტი არასაბიუჯეტო (საკუთარი) სახსრებით საქმიანობისათვის“.
შემოსავლები
საგადასახადო შემოსავლები
ანგარიში №4-10-0000 – „საგადასახადო შემოსავლები“ (ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშები).
ანგარიში №4-17-0000 – „შემოსავლები სხვა გადასახდელებით“.
გრანტები
ანგარიში №4-31-1000 – „ფულადი ფორმით მიღებული მიმდინარე გრანტები“ (შესაბამისი ქვეანგარიშები).
ანგარიში №4-31-2000 – „ფულადი ფორმით მიღებული კაპიტალური გრანტები“ (შესაბამისი ქვეანგარიშები).
ანგარიში №4-32-1000 – „სასაქონლო ფორმით მიღებული მიმდინარე გრანტები“ (შესაბამისი ქვეანგარიშები).
ანგარიში №4-32-2000 – „სასაქონლო ფორმით მიღებული კაპიტალური გრანტები“ (შესაბამისი ქვეანგარიშები).
საპროცენტო შემოსავლები
ანგარიში №4-41-1200 – „რეზიდენტებისგან, გარდა სახელმწიფო სექტორის ერთეულებისა, საპროცენტო შემოსავლები“.
რენტიდან შემოსავლები
ანგარიში
№4-41-3000 – „რენტიდან შემოსავლები“.
საქონლისა და მომსახურების რეალიზაციიდან მიღებული შემოსავლები
ანგარიში №4-42-2000 – „ადმინისტრაციული მოსაკრებლების და გადასახდელების სახით მიღებული შემოსავლები“.
ანგარიში №4-42-3000 – „არასაბაზრო დაწესებულებების მიერ განხორციელებული გაყიდვებიდან მიღებული შემოსავლები“.
ანგარიში №4-43-0000 – „გრძელვადიანი აქტივების გაყიდვებიდან მიღებული შემოსავლები“.
ანგარიში №4-44-0000 – „შემოსავლები სანქციებით, ჯარიმებით და საურავებით“.
ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები
ანგარიში №4-45-1100
– „მიმდინარე ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები გაცვლითი ოპერაციებით“.
ანგარიში №4-45-1200
– „მიმდინარე ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები არაგაცვლითი ოპერაციებით“.
ანგარიში №4-45-2100
– „კაპიტალური ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები გაცვლითი ოპერაციებით“.
ანგარიში №4-45-2200
– „კაპიტალური ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული შემოსავლები არაგაცვლითი ოპერაციებით“.
შემოსავლები შიდა ტრანსფერებით
ანგარიში №4-51-2000 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციის მიერ ხაზინიდან მიღებული კაპიტალური ტრანსფერები“.
ანგარიში №4-52-2000 – „საბიუჯეტო ორგანიზაციის მიერ ხაზინიდან მიღებული მიმდინარე ტრანსფერები“.
კურსთაშორის სხვაობით და ფლობის შედეგად მიღებული შემოსავალი
ანგარიში №4-81-1000 – „უცხოური ვალუტაში აქტივების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან მიღებული მოგება“
(შესაბამისი ქვეანგარიშები).
ანგარიში №4-81-2300 – „უცხოურ ვალუტაში კრედიტორული დავალიანებების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან მიღებული მოგება“.
ანგარიში №4-81-1900 – „უცხოურ ვალუტაში დებიტორული დავალიანებების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან მიღებული მოგება“.
სხვა ეკონომიკური ნაკადებიდან მიღებული შემოსავლები
ანგარიში №4-91-0000 – „საეჭვო/უიმედო დებიტორული დავალიანებების და წინასწარი გადახდების უკუგატარებით წარმოქმნილი შემოსავლები“.
ანგარიში №4-92-0000 – „მატერიალური მარაგების ღირებულების შემცირების უკუგატარებით წარმოქმნილი შემოსავლები“.
ანგარიში №4-93-0000 – „ძირითადი აქტივების გაუფასურების უკუგატარებით წარმოქმნილი შემოსავლები“.
ანგარიში №4-94-0000 – „არამატერიალური აქტივების გაუფასურების უკუგატარებით წარმოქმნილი შემოსავლები“.
ხარჯები
შრომის ანაზღაურების ხარჯები
ანგარიში №5-11-0000 – „ხელფასების ხარჯები ფულადი ფორმით“.
საქონლისა და მომსახურების ხარჯები
ანგარიში №5-20-1000 – „შრომითი ხელშეკრულებებით დასაქმებულ პირთა ანაზღაურებები“.
ანგარიში №5-20-2000 – „მივლინებებით ხარჯები“.
ანგარიში №5-20-3000 – „ოფისის ხარჯები“.
ანგარიში №5-20-4000 – „წარმომადგენლობითი ხარჯები“.
ანგარიში №5-20-7000 – „ტრანსპორტისა და ტექნიკის ექსპლოატაციისა და მოვლა-შენახვის ხარჯები“.
ანგარიში №5-20-9000 – „სხვა დანარჩენი საქონლისა და მომსახურების ხარჯები“.
გრანტები
ანგარიში №5-31-1000 – „ფულადი ფორმით გაცემული მიმდინარე გრანტების“ ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშები.
ანგარიში №5-31-2000 – „ფულადი ფორმით გაცემული კაპიტალური გრანტების“ ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშები.
ანგარიში №5-32-1000 – „სასაქონლო ფორმით გაცემული მიმდინარე გრანტების“ ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშები.
ანგარიში №5-32-2000 – „სასაქონლო ფორმით გაცემული კაპიტალური გრანტების“ ნომინალური ანგარიშის ქვეანგარიშები.
ცვეთისა და ამორტიზაციის ხარჯები
ანგარიში №5-41-0000 – „ცვეთის ხარჯი“.
ანგარიში №5-42-0000 – „ამორტიზაციის ხარჯი“.
შიდა კაპიტალური ტრანსფერებით ხარჯები
ანგარიში №5-51-1000 – „შემოსავლების ამკრეფი ერთეულების მიერ ხაზინისათვის გაწეული კაპიტალური ტრანსფერებით ხარჯები“.
ანგარიში №5-51-2000 – „ხაზინიდან საბიუჯეტო ორგანიზაციებისათვის გაწეული კაპიტალური ტრანსფერებით ხარჯები“.
ანგარიში №5-51-4000 – „შიდა ტრანსფერები საბიუჯეტო ორგანიზაციებიდან ხაზინაში, გრძელვადიანი აქტივების გაყიდვით“.
შიდა მიმდინარე ტრანსფერებით ხარჯები
ანგარიში №5-52-1000 – „შემოსავლების ამკრეფი ერთეულების მიერ ხაზინისათვის გაწეული მიმდინარე ტრანსფერებით ხარჯები“.
ანგარიში №5-52-2000 – „ხაზინიდან საბიუჯეტო ორგანიზაციებისათვის გაწეული მიმდინარე ტრანსფერებით ხარჯები“.
სოციალური დახმარება/უზრუნველყოფა
ანგარიში №5-62-0000 – „დამქირავებლის მიერ გაწეული სოციალური დახმარებით ხარჯები“.
სხვა ხარჯები
ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები
ანგარიში №5-73-1100 – „მიმდინარე ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები გაცვლითი ოპერაციებით“.
ანგარიში №5-73-1200 – „მიმდინარე ტრანსფერები და სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები არაგაცვლითი ოპერაციებით“.
ანგარიში №5-73-2100 – „კაპიტალური ტრანსფერები და
სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები გაცვლითი ოპერაციებით“.
ანგარიში №5-73-2200 – „კაპიტალური ტრანსფერები და
სხვა არაკლასიფიცირებული ხარჯები არაგაცვლითი ოპერაციებით“.
ანგ
არიში №5-74-0000 – „ქონებასთან დაკავშირებული ხარჯები გარდა პროცენტისა“.
ანგარიში №5-76-0000 – „გრძელვადიანი აქტივების გაყიდვასთან დაკავშირებული ხარჯები“.
კურსთაშორის სხვაობით და ფლობის შედეგად წარმოქმნილი სხვა ზარალი
ანგარიში №5-81-1200 – „ანგარიშებზე უცხოური ვალუტის ნაშთების გადაანგარიშების შედეგად
ანგარიში №5-81-2300 – „უცხოურ ვალუტაში კრედიტორული დავალიანებების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან წარმოქმნილი ზარალი“.
ანგარიში №5-81-1900 – „უცხოურ ვალუტაში დებიტორული დავალიანებების გადაანგარიშების შედეგად ფლობიდან წარმოქმნილი ზარალი“.
სხვა ეკონომიკური ნაკადებიდან წარმოქმნილი ხარჯები
ანგარიში №5-91-0000 – „საეჭვო/უიმედო დებიტორული დავალიანებების და წინასწარი გადახდების ხარჯები“.
ანგარიში №5-92-0000 – „მატერიალური მარაგების ღირებულების შემცირების ხარჯები“.
ანგარიში №5-93-0000 – „ძირითადი აქტივების გაუფასურების ხარჯები“.
ანგარიში №5-95-0000 – „არამატერიალური აქტივების გაუფასურების ხარჯები“.