„ძირითადი მაკროეკონომიკური პროგნოზებისა და საქართველოს სამინისტროების ძირითადი მიმართულებების შესახებ“
📦 საკანონმდებლო პაკეტი
„ძირითადი მაკროეკონომიკური პროგნოზებისა და საქართველოს სამინისტროების ძირითადი მიმართულებების შესახებ“
- „ძირითადი მაკროეკონომიკური პროგნოზებისა და საქართველოს სამინისტროების ძირითადი მიმართულებების შესახებ“ (ეს პროექტი) ინფორმაცია
- საქართველოს პარლამენტის საფინანსო-საბიუჯეტო კომიტეტისა და საქართველოს პარლამენტის სხვა კომიტეტების დასკვნები საქართველოს მთავრობის მიერ წარმოდგენილ ინფორმაციაზე „ძირითადი მაკროეკონომიკური პროგნოზებისა და საქართველოს სამინისტროების ძირითადი მიმართულებების შესახებ" (წერილი №2-13085/24/10; 23/09/2024). დასკვნა
📋 განხილვის ეტაპები
ბიუროზე განხილული დოკუმენტი
📄 საქართველოს პარლამენტის ბიუროს გადაწყვეტილება (157 KB)
📄 წერილი (70 KB)
📄 საქართველოს მთავრობის წარდგინება (199 KB)
📄 განკარგულება (262 KB)
📄 ოქმი (645 KB)
📝 დოკუმენტი (58 KB)
📄 დოკუმენტი (201 KB)
📝 დოკუმენტი (123 KB)
📄 ინფორმაცია (440 KB)
📄 დანართი (420 KB)
📄 დანართი (421 KB)
📄 დანართი (420 KB)
📄 განხილვის განრიგი (62 KB)
📝 განხილვის განრიგი (20 KB)
აგრარულ საკითხთა კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
ადამიანის უფლებათა დაცვისა და სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
თავდაცვისა და უშიშროების კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
დიასპორისა და კავკასიის საკითხთა კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
კულტურის კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
სპორტის კომიტეტზე განხილული დოკუმენტი
გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების კომიტეტზე განხილული დოკუმენტი
განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდულ საკითხთა კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
ევროპასთან ინტეგრაციის კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
ჯანმრთელობის დაცვისა და სოციალურ საკითხთა კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
დარგობრივი ეკონომიკისა და ეკონომიკური პოლიტიკის კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
საგარეო ურთიერთობათა კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
საფინანსო-საბიუჯეტო კომიტეტის სხდომაზე განხილული დოკუმენტი
📅 დამატებითი ინფორმაცია
ბიუროზე განხილვის თარიღი 2024-06-03
ბიუროს ნომერი 359
📜 ტექსტი
წერილი
საფინანსო-საბიუჯეტო კომიტეტი
2-7820/24
03-06-2024
საქართველოს პარლამენტის
საორგანიზაციო დეპარტამენტის
უფროსს ქალბატონ ეთერ სვიანაიძეს
ქალბატონო ეთერ,
გიგზავნით:
საქართველოს პარლამენტის კომიტეტებში, ფრაქციებსა და
პოლიტიკურ ჯგუფებში
„საქართველოს 2023 წლის სახელმწიფო
ბიუჯეტის შესრულების წლიური ანგარიშის“ და „საქართველოს 2023
წლის სახელმწიფო ბიუჯეტის შესრულების წლიური ანგარიშის
შესახებ“ სახელმწიფო აუდიტის სამსახურის მოხსენების (№07-392;
31.05.2024) განხილვის განრიგის პროექტს;
საქართველოს პარლამენტის კომიტეტებში ,,ძირითადი
მაკროეკონომიკური
პროგნოზებისა
და
საქართველოს
სამინისტროების
ძირითადი
მიმართულებების
შესახებ"
ინფორმაციის (№07-2/394; 31.05.2024) განხილვის განრიგის პროექტს.
გთხოვთ მისცეთ მსვლელობა.
დანართი: 8 გვერდზე.
პატივისცემით,
კომიტეტის თავმჯდომარე
პაატა კვიჟინაძე
თბილისი 0118, რუსთაველის გამზირი # 8, საქართველოს პარლამენტის სასახლე
ტელეფონი: (995 32) 2281679. ელ. ფოსტა: contact@parliament.ge
დოკუმენტი
ძირითადი მაკროეკონომიკური და ფისკალური პარამეტრები
საქართველოს საბიუჯეტო კოდექსის 34-ე მუხლის მე-4 ნაწილის მოთხოვნათა
გათვალისწინებით საქართველოს მთავრობა ყოველი წლის 1 ივნისამდე საქართველოს
პარლამენტის კომიტეტებთან ძირითადი მონაცემების და მიმართულებების შეთანხმების
მიზნით საქართველოს პარლამენტს წარუდგენს ინფორმაციას ძირითადი მაკროეკონომიკური
პროგნოზების და სამინისტროების ძირითადი მიმართულებების შესახებ.
წარმოდგენილ მონაცემებში ასახულია 2023 წლის ფაქტიური მაჩვენებლები და 20242028 წლებში მაკროეკონომიკური და ფისკალური ცვლადების განახლებული საპროგნოზო
მაჩვენებლები, რომელიც ეფუძნება 2024 წლის იანვარ-აპრილის ფაქტობრივ მაჩვენებლებსა და
საშუალოვადიანი პერიოდის რისკებს. ორი წლის განმავლობაში ორნიშნა ეკონომიკური ზრდის
შემდეგ 2023 წელს ქვეყანაში კვლავ მაღალი ეკონომიკური ზრდის ტემპი შენარჩუნდა და ზრდამ
7.5% შეადგინა. აღნიშნული ტენდენცია გრძელდება მიმდინარე წელსაც. დადებითი
ტენდენციები იკვეთება მსოფლიო ეკონომიკური ზრდის მიმართულებითაც, საერთაშორისო
სავალუტო ფონდმა (სსფ) 2024 წლის აპრილში წინა წლის იგივე პერიოდთან შედარებით 0.2
პროცენტული პუნქტით გაზარდა 2024 წლის მსოფლიო ეკონომიკური ზრდის ტემპი და ასევე
უმნიშვნელოდ გაზარდა საშუალოვადიანი ზრდაც. განახლებული პროგნოზების საფუძველზე,
საქართველოს სავაჭრო პარტნიორების შეწონილმა ეკონომიკურმა ზრდამ 2024 წელს 3.1
პროცენტი შეადგინა, რაც 0.2 პროცენტული პუნქტით მეტია 2023 წლის აპრილის
პროგნოზებთან შედარებით. 2024 წლისათვის საქართველოს ეკონომიკური ზრდა სსფ-ის
მიხედვით შეფასდა 5.7 პროცენტით, რაც 0.8 პროცენტული პუნქტით მეტია 2023 წლის აპრილის
შეფასებაზე, რაც ადასტურებს მოსალოდნელზე მაღალ ეკონომიკურ აქტივობას.
ამასთან, 2024 წლის იანვარ-აპრილის ფაქტობრივი მონაცემების ანალიზის შედეგად
გამოიკვეთა, რომ:
საბაზისო ზრდა უფრო მაღალი ტემპებით დაიწყო, ვიდრე 2023 წლის დეკემბრის
პროგნოზით იყო ნავარაუდევი. წინასწარი მონაცემებით, 2024 წლის პირველი კვარტლის
ზრდამ 7.8 პროცენტი შეადგინა;
შენარჩუნდა ტურიზმიდან მიღებული შემოსავლების მაღალი მაჩვენებელი;
წინასწარი შეფასებით, კვლავ გრძელდება კერძო ინვესტიციების ზრდა;
2022 წლის შემდეგ მსოფლიო სურსათის და ნედლეულის ფასების კლების და
გამკაცრებული მონეტარული პოლიტიკის შედეგად მნიშვნელოვანი კლება დაიწყო
ინფლაციის ტემპმა და მიზნობრივ დონეზე დაბლა ფიქსირდება;
ინფლაციის მოსალოდნელზე მეტად შემცირებას ეროვნული
ბანკის
მხრიდან
მონეტარული პოლიტიკის შერბილება მოყვა, წლის განმავლობაში მონეტარული
პოლიტიკის განაკვეთი 9.5 პროცენტიდან 8 პროცენტამდე შემცირდა.
გამოკვეთილი ტენდენციების გათვალისწინებით, 2024 წლის ეკონომიკური ზრდის
პროგნოზი 0.8 პროცენტული პუნქტით იზრდება, ხოლო ინფლაციის პროგნოზი შემცირებულია
0.3 პროცენტული პუნქტით.
2025-2028 წლების საშუალოვადიანი
გეგმების
ნაწილში
გათვალისწინებულია
1
საქართველოს მთავრობის მიერ სხვადასხვა სამინისტროების კომპეტენციის ფარგლებში
მიმდინარე პროგრამებისა და ქვეპროგრამების გაგრძელებისათვის საჭირო ხარჯების
დაფინანსება, მათ შორის საინვესტიციო პროექტების განხორციელება.
ზემოაღნიშნული
გაზრდილია
როგორც
გაუმჯობესებული
საგადასახადო
მაკრო
პროგნოზების
გათვალისწინებით,
პროგნოზები,
ასევე
შემოსავლების
გაზრდილია
ხარჯებიც, რაც ფისკალურ პარამეტრებს 2023 წლის ბოლოს არსებული პროგნოზების
შესაბამისი ინდიკატორების დონეზე ტოვებს.
2024 წლისათვის, ფისკალური ჩარჩოს მიხედვით სახელმწიფოს ერთიანი ბიუჯეტის
დეფიციტი კვლავ „ეკონომიკური თავისუფლების შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონით
გათვალისწინებულ 3%-იან ნიშნულზე ქვემოთ დაფიქსირდება და 2.3% შეადგენს, 2025
წლისთვის კი 2.1%-მდე ჩამოვა, ხოლო 2028 წლისთვის კვლავ მცირდება და მშპ-ის 2.0%-ზე
შენარჩუნდება.
ამ ეტაპზე წარმოდგენილია მაკროეკონომიკური და ფისკალური ჩარჩოს განვითარების
საბაზო, პესიმისტური და ოპტიმისტური სცენარები. 2024 წელს ძირითადი მაჩვენებლების
შესრულების გათვალისწინებით, შესაძლებელია
ფისკალური პარამეტრების ჩარჩო
საშუალოვადიანი ეკონომიკური და
კვლავ დაკორექტირდეს, რასაც დაეფუძნება 2025-2028
წლების ქვეყნის ძირითადი მონაცემების და მიმართულებების დოკუმენტი.
მაკროეკონომიკური პოლიტიკის ამოცანები
2021-2022 წლებში ორნიშნა ეკონომიკური ზრდის შემდეგ 2023 წელს როგორც
უარყოფითი ისე დადებითი შოკების პარალელურად ეკონომიკა კვლავ მნიშვნელოვნად
გაიზარდა და 7.5 პროცენტი დაფიქსირდა. 2024 წლის ეკონომიკური ზრდის ტემპის პროგნოზი
კი 6 პროცენტს შეადგენს.
აღსანიშნავია, რომ ეკონომიკური აღდგენის პროცესში დიდი როლი ითამაშა საგარეო
სექტორის მნიშვნელოვანმა აღდგენამ, როდესაც ტურიზმიდან შემოსავალმა 2019 წლის
ნიშნულს 2022 წელს უკვე 8 პროცენტით, ხოლო 2023 წელს 26 პროცენტით გადააჭარბა.
2023 წლის განმავლობაში კვლავ გაიზარდა კერძო ინვესტიციები და ტურიზმიდან
მიღებული შემოსავლები, რამაც დადებითი წვლილი შეიტანა ეკონომიკურ აქტივობაში.
აღნიშნულ
წელს
ეკონომიკური
ზრდა
ძირითადად
განპირობებული
იყო
შემდეგი
საქმიანობებით: ინფორმაცია და კომუნიკაცია, განათლება, პროფესიული, სამეცნიერო და
ტექნიკური საქმიანობები, ადმინისტრაციული და დამხმარე მომსახურების საქმიანობები.
რაც შეეხება 2024 წელს, ეკონომიკური ზრდა კვლავ გაგრძელდა. შედეგად, იანვარში
5.8%-იანი ზრდა დაფიქსირდა, თებერვალში ზრდამ 9.5% შეადგინა, ხოლო მარტში 8.2%-ზე
დაფიქსირდა. საშუალოდ 2024 წლის პირველი კვარტლის ზრდამ 7.8 პროცენტი შეადგინა.
აღნიშნულ ეკონომიკურ ზრდაში მნიშნელოვანი წვლილი შეიტანეს შემდეგმა დარგებმა:
გადამამუშავებელი მრეწველობა, კომუნიკაცია და ინფორმაცია და უძრავ ქონებასთან
დაკავშირებული საქმიანობები.
2
რაც შეეხება დღგ-ის გადამხდელ საწარმოთა ბრუნვის მოცულობას, 2024 წლის მარტში
2023 წლის მარტთან შედარებით 8.5 პროცენტით გაიზარდა, რაც მიუთითებს, რომ ეკონომიკა
კვლავ განაგრძობს ზრდას მაღალი ტემპებით და წლის განმავლობაში საშუალო წლიური 6.0
პროცენტიანი ზრდა საკმაოდ რეალისტური მაჩვენებელია.
2023 წელს ასევე გაიზარდა ექსპორტი. საქონლის მთლიანი ექსპორტის ზრდამ 2023 წელს
9.1 პროცენტი შეადგინა, ხოლო ადგილობრივი ექსპორტი შემცირდა 24.4 პროცენტით.
ადგილობრივი ექსპორტის კლება გრძელდება 2024 წელსაც. მიმდინარე წლის იანვარიაპრილის მონაცემებით, ადგილობრივი ექსპორტი შემცირდა 18.3 პროცენტით, ხოლო მთლიანი
ექსპორტის შემცირებამ 10.1 პროცენტი შეადგინა, რაც ძირითადად ნედლეულის ექსპორტის
შემცირებით არის გამოწვეული.
რაც შეეხება ტურიზმიდან მიღებულ შემოსავალს, 2023 წელს 17.3 პროცენტით გაიზარდა
2022 წელთან მიმართებაში, ხოლო 2019 წლის შემოსავლების 126.2 პროცენტს გაუტოლდა.
ტურიზმის გაუმჯობესება გრძელდება 2024 წელსაც და შემოსავლები ტურიზმიდან პირველი
კვარტლის განმავლობაში დაახლოებით 2%-ით აღემატება 2023 წლის იმავე პერიოდის
შემოსავლებს, ხოლო 2019 წლისას კი 40%-ით. ტურიზმიდან მიღებული შემოსავლების
აღნიშნული
ტენდენციის
შენარჩუნება
მოსალოდნელია
მომდევნო
თვეებშიც,
რაც
პროგნოზების პოზიტიურად გადახედვის შესაძლებლობას შექმნის.
ამასთან აღსანიშნავია, რომ მიმდინარე პერიოდში უკრაინაში არსებული ომის, რუსეთის
მიმართ დაწესებული სანქციებისა და რეგიონსა და ქვეყანაში არსებული
მდგომარეობის
გათვალისწინებით, ასევე მსოფლიოში გაზრდილი საპროცენტო განაკვეთებიდან გამომდინარე
საშუალოვადიან პერიოდში კვლავ რჩება გარკვეული სახის პროგნოზებთან დაკავშირებული
გაურკვევლობა.
თუმცა,
საქართველოს
მაკროეკონომიკური
პარამეტრები
არსებული
ტენდენციების გათვალისწინებით კვლავ უბრუნდება მიზნობრივ და წონასწორულ
მაჩვენებლებს. 2023 წელს მნიშვნელოვნად შემცირებული ინფლაციის შემდეგ (2.5 პროცენტი),
2024 წლის იანვარ-აპრილის მდგომარეობით ინფლაცია კვლავ მიზნობრივ მაჩვენებელზე
დაბალ ნიშნულზეა. ინფლაციამ იანვარ-აპრილში საშუალოდ 0.6 პროცენტი შეადგინა, მათ
შორის, აპრილის მაჩვენებელი 1.5 პროცენტი იყო. მოსალოდნელია, რომ 2023 წლის მსგავსად,
ინფლაცია კვლავ დაბალი,
2.5 პროცენტი, ხოლო 2025-2028 წლისთვის მიზნობრივ 3
პროცენტიან ნიშნულთან იქნება. ასევე გრძელვადიან წონასწორულ ნიშნულს უბრუნდება
რეალური ეკონომიკის ზრდის ტემპიც, რომელიც 2025-2028 წლებში მოსალოდნელია, რომ 5
პროცენტის ფარგლებში იქნება, 2024 წელს მოსალოდნელი 6 პროცენტიანი ზრდის შემდეგ.
ზემოაღნიშნულის
გათვალისწინებით,
მიმდინარე
პერიოდში
ქვეყნის
მაკროეკონომიკური პოლიტიკა მიმართული იქნება ეკონომიკის ზრდის ხელშეწყობისკენ, რათა
საშუალოვადიან პერიოდში ქვეყნის განვითარების დონე დაუბრუნდეს პოტენციურ
მაჩვენებელს და უზრუნველყოს მაკროეკონომიკური სტაბილურობა. აღნიშნულის მისაღწევად
ძირითადი პრიორიტეტებია:
ეკონომიკის სტაბილიზაცია და ეკონომიკური ზრდის მდგრადი და მაღალი ტემპის
შენარჩუნება;
სახელმწიფო ვალის ზომიერი კონსოლიდაცია და მდგრადი დონის შენარჩუნება;
ინფლაციის დონის მიზნობრივ მაჩვენებელთან შენარჩუნება;
3
საგარეო მოწყვლადობების შემცირება;
საინვესტიციო გარემოს გაუმჯობესება.
საშუალოვადიანი მაკროეკონომიკური პროგნოზები
მიუხედავად
მიმართულებით
იმისა,
ეკონომიკის
რომ
იანვარ-მაისში
მოსალოდნელზე
გამოკვეთილი
მაღალ
აქტივობასა
ტენდენციები
და
ყველა
გაჯანსაღებაზე
მიუთითებს, კვლავ გასათვალისწინებელია უკრაინაში არსებული ომი და რუსეთის მიმართ
დაწესებული სანქციების შესაძლო გავლენა საქართველოზე, ასევე რეგიონში არსებული
მდგომარეობა და ქვეყანაში მიმდინარე შიდა პოლიტიკური დაძაბულობა. მიმდინარე წლის
პირველ კვარტალში დღგ-ის გადამხდელ საწარმოთა ბრუნვის მოცულობის ზრდა და
ეკონომიკური ზრდის მაჩვენებლები მიუთითებს ეკონომიკის მნიშვნელოვან გაჯანსაღებაზე, ამას
ემატება ის ფაქტიც, რომ ტურისტული აქტივობა კვლავ მაღალია. არსებული გაურკვეველი
გეოპოლიტიკური მდგომარეობის და ქვეყანაში არსებული დაძაბულობის მიუხედავად, საბაზო
სცენარი ეყრდნობა დაშვებას, რომ არსებული გაურკვევლობები და პოლიტიკური დაძაბულობა
მნიშვნელოვნად არ აისახება ეკონომიკურ აქტივობაზე და აღნიშნული ეფექტები ნაწილობრივ
დააბალანსებს ერთმანეთს. შესაბამისად, 2024 წელს ეკონომიკური ზრდა 6.0 პროცენტს შეადგენს,
ეკონომიკური ზრდა საშუალოვადიან პერიოდში კი კვლავ 5 პროცენტის ფარგლებში იქნება.
საბაზისო სცენარი
2021
2022
2023
2024
2025
2026
2027
2028
ფაქტ.
ფაქტ.
ფაქტ.
მოსალ.
პროგნ.
პროგნ.
პროგნ.
პროგნ.
რეალური მშპ (ზრდის ტემპი,%)
10.6
11.0
7.5
6.0
5.0
5.1
5.2
5.2
ნომინალური მშპ (მლნ ლარი)
60,724
72,860
80,246
87,701
95,033
102,876
111,472
120,787
5,084
6,731
8,210
8,637
9,224
9,985
10,820
11,724
9.6
11.9
2.5
2.5
3.1
3.0
3.0
3.0
-10.3
-4.5
-4.3
-5.0
-4.8
-4.5
-4.3
-4.1
მშპ ერთ სულ მოსახლეზე
(აშშ დოლარი)
სამომხმარებლო ფასების ინფლაცია
(%, საშუალო პერიოდის
განმავლობაში)
მიმდინარე ანგარიშის ბალანსი
(პროცენტულად მშპ-თან)
მშპ
საბაზისო სცენარში 2024 წელს ეკონომიკური ზრდის პროგნოზი 6.0 პროცენტის
დონეზეა შეფასებული, ხოლო საშუალოვადიან პერიოდში ზრდა საშუალოდ 5.1 პროცენტის
ფარგლებშია მოსალოდნელი. ამგვარი სცენარის პირობებში ეკონომიკური მდგომარეობა
მნიშვნელოვნად აღემატება პანდემიამდე დაგეგმილ ეკონომიკურ ზრდას, მიუხედავად
რეგიონში არსებული დაძაბულობისა და უკრაინაში არსებული ომისა.
4
ფასები
საქართველოს
პოლიტიკას, რაც
ეროვნული
ბანკი
ითვალისწინებს
ახორციელებს
ეკონომიკის
ინფლაციის
განვითარების
თარგეთირების
არსებული
დონისათვის
ოპტიმალური ინფლაციის განსაზღვრას და მის მიღწევას. საშუალოვადიანი პერიოდისათვის
ინფლაციის მიზნობრივი მაჩვენებელი 3.0 პროცენტს შეადგენს.
აღსანიშნავია, რომ 2023 წელს ინფლაცია მიზნობრივ მაჩვენებელზე დაბალი იყო და 2.5
პოცენტი შეადგინა, რაც მკაცრი მონეტარული პოლიტიკისა და მსოფლიოში ნავთობსა და
ნედლეულზე ფასების კლების შედეგია. საქართველოში მონეტარული პოლიტიკის შერბილება
დაწყებულია და ეროვნული ბანკის ბოლო მონეტარული პოლიტიკის გადაწყვეტილების
შესაბამისი
პროგნოზის
მონეტარული
მიხედვით
პოლიტიკის
კიდევ
მიმდინარე
მეტად
წლის
განმავლობაში
შესაძლებელია
შერბილება.
აღნიშნულიდან
გამომდინარე
მოსალოდნელია, რომ 2024 წლისთვის საშუალოწლიური ინფლაცია 2.5 პროცენტზე
დაფიქსირდეს.
საშუალოვადიან
პერიოდში
კი
ინფლაცია
დაუბრუნდება
მიზნობრივ
მაჩვენებელს.
მიმდინარე ანგარიშის ბალანსი
2019
წელს
დაფიქსირებული
ისტორიულად
ყველაზე
დაბალი
მაჩვენებლის
შემდეგ, 2020 წელს მიმდინარე ანგარიშის დეფიციტი 12.4 პროცენტამდე გაიზარდა, თუმცა
2022-2023 წლებისათვის გაუმჯობესებული საგარეო პარამეტრების მეშვეობით დეფიციტმა
უკვე ახალ, რეკორდულად მცირე მაჩვენებელს, შესაბამისად 4.5 და 4.3 პროცენტს მიაღწია.
არსებული გაუმჯობესებული საგარეო მაჩვენებლები კვლავ დადებით გავლენას
მოახდენს 2024 წლის მიმდინარე ანგარიშის ბალანსის მაჩვენებელზე, თუმცა, 2024 წლისთვის
მოსალოდნელია, რომ იგი ოდნავ გაუარესდება, ძირითადად საქონლის სავაჭრო ბალანსის
უმნიშვნელო გაუარესების და ტრანსფერების შემცირებიდან გამომდინარე (ძირითადად
საბაზისო ეფექტის გამო), ხოლო საშუალოვადიან პერიოდში, არსებული მაკროეკონომიკური
პარამეტრებისა და საგარეო მაჩვენებლების გათვალისწინებით, კვლავ შემცირებას დაიწყებს და
4-5 პროცენტის ფარგლებში დასტაბილურდება.
5
ოპტიმისტური სცენარი
2021
2022
2023
2024
2025
2026
2027
2028
რეალური მშპ (ზრდის ტემპი,%)
ფაქტ.
10.6
ფაქტ.
11.0
ფაქტ.
7.5
მოსალ.
7.3
პროგნ.
6.3
პროგნ.
6.4
პროგნ.
6.5
პროგნ.
6.5
ნომინალური მშპ (მლნ ლარი)
60,724
72,860
80,246
89,637
99,287
109,867
121,688
134,782
5,084
6,731
8,210
8,828
9,637
10,664
11,811
13,082
9.6
11.9
2.5
3.5
4.1
4.0
4.0
4.0
-10.3%
-4.5%
-4.3%
-5.3%
-5.3%
-5.3%
-5.4%
-5.6%
მშპ ერთ სულ მოსახლეზე
(აშშ დოლარი)
სამომხმარებლო ფასების
ინფლაცია (%, საშუალო პერიოდის
განმავლობაში)
მიმდინარე ანგარიშის ბალანსი
(პროცენტულად მშპ-თან)
მშპ
ოპტიმისტურ სცენარში 2024 წელს ზრდის პროგნოზი 7.3 პროცენტის დონეზეა
შეფასებული, ხოლო საშუალოვადიან პერიოდში ზრდა საშუალოდ 6.4 პროცენტის ფარგლებშია
მოსალოდნელი. აღსანიშნავია, რომ 2024-2028 წლების ზრდა მუდმივად აღემატება საბაზისო
სცენარის ზრდას, რაც მუდმივად პოზიტიურ შოკს გულისხმობს.
ოპტიმისტური
სცენარის
რეალიზება
შესაძლებელია
იმ
შემთხვევაში,
თუ
გეოპოლიტიკური ვითარება არ მოახდენს მნიშვნელოვან უარყოფით გავლენას საქართველოს
ეკონომიკაზე და კიდევ უფრო გაიზრდება როგორც ეკონომიკური აქტივობა, ასევე კიდევ უფრო
გაუმჯობესებული ტურიზმის და საგარეო მოთხოვნის შემთხვევაში.
ფასები
ოპტიმისტური
შერბილებული
სცენარის
მონეტარული
პირობებში
შენარჩუნდება
პოლიტიკიდან
გამომდინარე
მაღალი
მოთხოვნა
მოთხოვნის
და
მხრიდან
მოსალოდნელია ფასებზე ზეწოლის ზრდაც. ასეთ პირობებში საშუალოწლიური ინფლაცია 2024
წელს 3.5 პროცენტის დონეზეა მოსალოდნელი.
მიმდინარე ანგარიშის ბალანსი
მაღალი
ერთობლივი
მოთხოვნა
ქმნის
მოთხოვნას
იმპორტზეც.
ეკონომიკის
ოპტიმისტური სცენარის განხორციელების შემთხვევაში მოსალოდნელია, რომ იმპორტზე
მოთხოვნაც სწრაფად გაიზრდება. გამომდინარე იქიდან, რომ მოცულობით იმპორტი
მნიშვნელოვნად აჭარბებს ექსპორტს, იმპორტის შედარებით ზომიერი პროცენტული ზრდაც კი,
სავაჭრო ბალანსზე საწყის ეტაპზე უარყოფით გავლენას მოახდენს, მიუხედავად ექსპორტის
სწრაფი ზრდისა. ოპტიმისტურ სცენარში მიმდინარე ანგარიშის დეფიციტი 2024 წელს 5.3%-მდე
გაიზრდება, ხოლო საშუალოვადიან პერიოდში 5-6 პროცენტის ფარგლებში იქნება.
6
პესიმისტური სცენარი
2024 წლის პირველი 4 თვის მონაცემებიდან გამომდინარე, ამგვარი სცენარის რეალიზება
იმ შემთხვევაშია შესაძლებელი, თუ დარჩენილი პერიოდი საკმაოდ დაბალ ეკონომიკურ
აქტივობას ექნება ადგილი. პესიმისტური სცენარით განვითარება შესაძლებელია იმ შემთხვევაში,
თუ უკრაინაში არსებული ომისა და რუსეთის მიმართ დაწესებული სანქციები უარყოფითად
აისახება საქართველოს ეკონომიკაზე, შემცირდება საგარეო მოთხოვნა, რეგიონში არსებული
დაძაბულობა
და
ქვეყანაში
მიმდინარე
პოლიტიკური
მოვლენები
გავლენას
იქონიებს
ეკონომიკურ მდგომარეობაზეც. ამასთან, მსოფლიოში არსებული გაზრდილი საპროცენტო
განაკვეთების და მსოფლიო ფინანსური სიტემის შესაძლო პრობლემიდან მომდინარე ზეწოლაც
უარყოფით გავლენას მოახდენს ქვეყანაში არსებულ ეკონომიკურ მდგომარეობაზე.
2021
2022
2023
2024
2025
2026
2027
2028
ფაქტ.
ფაქტ.
ფაქტ.
მოსალ.
პროგნ.
პროგნ.
პროგნ.
პროგნ.
რეალური მშპ (ზრდის ტემპი,%)
10.6
11.0
7.5
3.4
2.4
2.5
2.6
2.6
ნომინალური მშპ (მლნ ლარი)
60,724
72,860
80,246
84,720
88,662
92,696
97,008
101,521
5,084
6,731
8,210
8,344
8,606
8,997
9,416
9,854
9.6
11.9
2.5
1.5
2.1
2.0
2.0
2.0
-10.3
-4.5
-4.3
-4.8
-4.3
-3.9
-3.4
-2.9
მშპ ერთ სულ მოსახლეზე (აშშ
დოლარი)
სამომხმარებლო ფასების
ინფლაცია (%, საშუალო პერიოდის
განმავლობაში)
მიმდინარე ანგარიშის ბალანსი
(პროცენტულად მშპ-თან)
მშპ
პესიმისტურ სცენარში 2024 წელს ზრდის პროგნოზი 3.4 პროცენტის დონეზეა
შეფასებული, ხოლო საშუალოვადიან პერიოდშიც ზრდა საშუალოდ 2.5 პროცენტის
ფარგლებშია მოსალოდნელი.
ფასები
2023 წელს საშუალოწლიური ინფლაცია მიზნობრივ ინფლაციაზე დაბალ დონეზე
დაფიქსირდა. 2024 წლის პირველი 4 თვის მონაცემებით საშუალო ინფლაცია 1 პროცენტზე
ნაკლებია. პესიმისტური სცენარის პირობებში, შემცირებული ეკონომიკური აქტივობის ფონზე
მოსალოდნელია, რომ წლის მეორე ნახევარში ინფლაცია კვლავ დაბალ დონეზე დაფიქსირდეს.
შესაბამისად, საშუალოწლიური ინფლაციის მაჩვენებელი 1.5 პროცენტს შეადგენს.
საშუალოვადიან პერიოდში ინფლაცია მიზნობრივ მაჩვენებელზე ნაკლებია მოსალოდნელი და 2
პროცენტის ფარგლებში დაფიქსირდება.
7
მიმდინარე ანგარიშის ბალანსი
2024 წელს, პროგნოზირებულია მიმდინარე ანგარიშის დეფიციტი 4.8 პროცენტის
დონეზე, ხოლო საშუალოვადიან პერიოდში, ტურიზმის აღდგენისა და საგარეო მოთხოვნის
ზრდის გათვალისწინებით, მოსალოდნელია აღნიშნული მაჩვენებლის მშპ-ს 4 პროცენტზე
დაბალ ნიშნულამდე შემცირება. 2024 წელს მიმდინარე ანგარიშის დეფიციტის საბაზისოსთან
შედარებით დაბალ დონეზე დაფიქსირება ძირითადად გამოწვეულია შემცირებული
ეკონომიკური აქტივობიდან გამომდინარე შემცირებული იმპორტით და გაუმჯობესებული
საქონლის ბალანსით.
მთავრობის ვალი
2022-2023
კონსოლიდაციის
წლებში
მაღალი
საშუალებით
ეკონომიკური
მთავრობის
ზრდის
ვალის
მშპ-სთან
ტემპისა
და
ფისკალური
ფარდობის
მაჩვენებელი
მნიშვნელოვნად შემცირდა და 2023 წლის ბოლოს მშპ-ს 39.2 პროცენტი შეადგინა. არსებული
საბაზისო სცენარის მიხედვით, ვალი საშუალოვადიან პერიოდში დასტაბილურდება, მისი
ფარდობითი მაჩვენებელი 2024 წლის ბოლოს კიდევ შემცირდება და 38.2 პროცენტს შეადგენს,
ხოლო 2028 წლის ბოლოსთვის მისი 36.1 პროცენტამდე კლებაა მოსალოდნელი. პესიმისტური
სცენარის განვითარების შემთხვევაში ვალის მოცულობამ საშუალოვადიან პერიოდში
შესაძლოა 40%-ს უმნიშვნელოდ გადააჭარბოს, ხოლო ოპტიმისტური სცენარის მიხედვით 2028
წლისათვის ვალის 32%-მდე შემცირებაა მოსალოდნელი.
ბიუჯეტის მაჩვენებლები
2024 წლის ბიუჯეტი დაიგეგმა 2023 წლის ბოლოსათვის არსებული მაკროეკონომიკური
და ფისკალური პარამეტრების პროგნოზების გათვალისწინებით. 2024 წელს ხარჯები მშპ-სთან
მიმართებაში შეადგენს 23.2%-ს, რაც დეკემბრის საპროგნოზო მაჩვენებელთან
შედარებით
დიდად არ შეცვლილა (2023 წლის დეკემბერში იყო მშპ-ს 23.3%) და აიხსნება იმით, რომ როგორც
2023 წლის, ასევე საშუალოვადიან პერიოდში ნომინალური მშპ-ს ზრდის ტემპი
მნიშვნელოვნად არ შეცვლილა და ასევე ადგილი არ ჰქონია ხარჯების მნიშვნელოვან
კორექტირებას. მოსალოდნელია, რომ აღნიშნული მაჩვენებელი საშუალოვადიან პერიოდში
23.6%-ის ფარგლებში შენარჩუნდეს და გარკვეული ნაწილის მიმართვა კვლავ მოხდეს
ინფრასტრუქტურული პროექტებისთვის. თუმცა, საშუალოვადიან პერიოდში კაპიტალური
ხარჯების 6-7 პროცენტის ფარგლებში შენარჩუნება კვლავ რჩება მნიშვნელოვან გამოწვევად,
დაგეგმილი მსხვილი ინფრასტრუქტურული პროექტების ფონზე და საჭიროებს მუშაობის
გაგრძელებას რესურსების შემდგომი მობილიზების მიზნით.
როგორც ოპტიმისტური ისე პესიმისტური სცენარის განვითარების შემთხვევაში არა
არის მოსალოდნელი ფისკალური წესის დარღვევა და ერთიანი ბიუჯეტის დეფიციტი 3%-ზე
ნაკლები ფიქსირდება.
8
ინფორმაცია მაკროეკონომიკური პროგნოზების ამსახველი ცხრილების შესახებ
პროგნოზები მომზადებულია საერთაშორისო საფინანსო ინსტიტუტების მსგავსი
ფორმითა და მეთოდოლოგიით. წარმოდგენილი ფორმატი მიახლოებულია საერთაშორისო
სავალუტო ფონდის მიერ, ფინანსური პროგრამის მომზადებისას გამოყენებულ ფორმატთან,
თუმცა პროგნოზის ფორმირებისას გათვალისწინებულია საქართველოში არსებული რეალური
მდგომარეობა და გამოყენებული მეთოდოლოგია არ არის სხვა არსებული მთოდოლოგიის
მექანიკური კოპირება.
სპეციალურ დანართში მოცემულია მაკროეკონომიკური პროგნოზის ამსახველი 7
ცხრილი (10 ფურცელი). პირველი ცხრილი არის ძირითადი ეკონომიკური და ფინანსური
ინდიკატორების ნაკრები, ხოლო დანარჩენი 5 ცხრილი არის ნაერთი და სახელმმწიფოს
ერთიანი ბიუჯეტების, ეროვნული ანგარიშებისა და სხვა სექტორების განვითარების ამსახველი
საპროგნოზო მაჩვენებლები.
ძირითადი ეკონომიკური და ფინანსური ინდიკატორების ამსახველი ცხრილი 1
პირობითად გაყოფილია ორ ნაწილად. პირველ ნაწილში წარმოდგენილია ეკონომიკური
ინდიკატორის ცვლილება წინა წელთან შედარებით (თუ ცხრილში სხვაგვარად არ არის
მითითებული),
ხოლო
მეორე
ნაწილში
მოცემულია
ეკონომიკური
ინდიკატორების
ფარდობითი სიდიდეები მთლიანი შიდა პროდუქტის მიმართ.
ცხრილი 1-ში მოცემულია ნომინალური და რეალური მთლიანი შიდა პროდუქტი (მშპ)
და მათი პროცენტული ცვლილება წინა წელთან შედარებით, მშპ ერთ სულ მოსახლეზე,
ქვეყანაში ინვესტიციების მოცულობა მიმდინარე ფასებში, სამომხმარებლო ფასების და მშპ-ს
დეფლატორის პროცენტული ცვლილება. მოცემულია ნაერთი ბიუჯეტის შემოსავლებისა და
ხარჯების პროცენტული ცვლილება წინა წელთან. აქვე გვაქვს ექსპორტისა და იმპორტის
პროცენტული ცვლილებები და ფულის მასის აგრეგარების მოსალოდნელი ზრდა წინა წელთან
შედარებით. ცხრილი მოიცავს ფულის მიმოქცევის სიჩქარის, ფულის მულტიპლიკატორის და
ქვეყნის ოფიციალური საერთაშორისო რეზერვების საპროგნოზო მაჩვენებლებსაც. პირველ
ნაწილშია მოცემული სესხებზე და დეპოზიტებზე საპროცენტო განაკვეთების საპროგნოზო
მაჩვენებლებიც.
ცხრილის მეორე ნაწილში წარმოდგენილია ნაერთი ბიუჯეტის შემოსავლები, ხარჯები,
საოპერაციო სალდო და მთლიანი სალდო პროცენტულად მშპ-სთან. სავაჭრო ბალანსი და
მიმდინარე ანგარიშის დეფიციტი როგორც ტრანსფერების ჩათვლით, ისე მის გარეშე. ასევე,
მთავრობის საშინაო და საგარეო ვალის შეფასების ინდიკატორები. კერძოდ, საშიანო და
საგარეო ვალი პროცენტულად მშპ-ს მიმართ, საგარეო ვალი და ვალის მომსახურება
პროცენტულად ექსპორტთან და ვალი ბიუჯეტის შემოსავლებთან.
მე-2 ცხრილში „ეროვნული ანგარიშები“ მოცემულია ე.წ. რეალური სექტორის
განვითარების მაჩვენებლები. ამ ცხრილებში წარმოდგენილია მთლიანი შიდა პროდუქტის
და მისი შემადგენელი კომპონენტების: მთავრობისა და კერძო სამომხმარებლო ხარჯების,
ინვესტიციებისა და წმინდა ექსპორტის პროგნოზები, აქვე ნაჩვენებია მთლიანი ეროვნული
პროდუქტის და მთლიანი ეროვნული და კერძო განკარგვადი შემოსავლების პროგნოზები.
9
ამავე ცხრილებშია ნაჩვებები, დანაზოგებისა და ინვესტიციების დინამიკა. აღნიშნული
მაჩვენებლები მოცემულია როგორც მიმდინარე ფასებში, ასევე რეალურ გამოხატულებაში (2001
წლის ფასებში) და პროცენტულად მშპ-ს მიმართ.
ამავე
ცხრილში
წარმოდგენილია
სხვადასხვა
საცნობარო
ინფორმაცია,
ისეთი
როგორიცაა სამომხმარებლო ფასების ინდექსები (საშუალო პერიოდული და პერიოდის
ბოლოსთვის), მშპ-ს დეფლატორი და ინფლაცია, პროცენტები სესხებზე და დეპოზიტებზე.
მე-3 ცხრილში ნაჩვენებია ნაერთი ბიუჯეტის პროგნოზები. ნაერთი ბიუჯეტი
მოცემულია მილიონ ლარში და პროცენტულად მშპ-სთან. ცალკე მუხლებად არის ჩაშლილი
ბიუჯეტის
შემოსავლები,
ხარჯები,
არაფინანსური
და
ფინანსური
აქტივების,
ვალდებულებებისა და დეპოზიტზე არსებული ნაშთის ცვლილება. ამავე ცხრილში მოცემულია
ისეთი მნიშვნელოვანი მაჩვენებლები, როგორიცაა საოპერაციო სალდო და ბიუჯეტის
დეფიციტი, როგორც მილიონ ლარში, ასევე მშპ-ს პროცენტში.
ნაერთ ბიუჯეტთან ერთად მოცემულია სახელმწიფო ვალის და ვალის მომსახურების
სხვადასხვა მაჩვენებელი, რომელთა ნაწილიც ასეევე მოცემულია პირველ ცხრილშიც.
მე-4
ცხრილში
ურთიერთობების
„საგადამხდელო
ამსახველი
ძირითადი
ბალანსი“
მოცემულია
მაჩვენებლები
საგარეო-ეკონომიკური
როგორც
აშშ
დოლარში,ისე
პროცენტულად მშპ-ს მიმართ. ამ ცრილებში მოცემულია საქონლისა და მომსახურების
ექსპორტი და იმპორტი, სავაჭრო და მომსახურების ბალანსი, საგარეო-ეკონომიკური
ურთიერთობებიდან მიღებული წმინდა ფაქტორული შემოსავლები, წმინდა ტრანსფერები,
მიმდინარე ანგარიშის ბალანსი, კაპიტალისა და ფინანსური ოპერაციები, ინფორმაცია
უცხოური კაპიტალის მოძრაობის შესახებ და ოფიციალური საერთაშორისო რეზერვების
ცვლილება.
მე-5 და მე-6 ცხრილები გვიჩვენებს მონეტარული სექტორის განვითარების დინამიკას.
დეპოზიტური კორპორაციების მიმოხილვა გვიჩვენებს მთლიანად საბანკო სექტორს, მაშინ
როდესაც (მისი მნიშვნელობიდან გამომდინარე) მე-6 ცხრილში ეროვნული ბანკი ცალკეა
გამოყოფილი. წარმოდგენილი პროგნოზი არ არის ეროვნული ბანკის სამოქმედო გეგმა, თუმცა
ეროვნული ბანკის გარეშე პროგნოზი იქნებოდა ფრაგმენტული და შეუძლებელი გახდებოდა
საბანკო სისტემაზე სამთავრობო სექტორის შესაძლო არასასურველი გავლენის მონიტორინგი.
საბანკო სექტორის მაჩვენებლების პროგნოზები მოცემულია როგორც ნომინალურ
გამოხატულებაში, ასევე პროცენტული ცვლილება წინა წელთან და პროცენტულად მშპ-ს
მიმართ. საბანკო სექტორისა და ეროვნული ბანკის მაჩვენებლებში მოცემულია საგარეო
აქტივები და ვალდებულებები, საშინაო აქტივები, მათ შორის: მთავრობის, ბანკების და კერძო
სექტორის დავალიანება და სხვა წმინდა აქტივები. აქვეა ნაჩვენები ფართო ფული, სარეზერვო
ფული, მიმოქცევაში და ბანკებს გარეთ არსებული ნაღდი ფული, დეპოზიტები ეროვნულ და
უცხურ ვალუტაში და სხვა მაჩვენებლები. ცხრილებში წარმოადგენილია მემორანდუმის
მუხლები სადაცარის, ფულის მიმოქცევის სიჩქარე, ფულის მულტიპლიკატორი, მთლიანი
საერთაშორისო რეზერვები როგორც
აშშ
დოლარში,
ისე
ერთი
თვის
საშუალო
იმპორტის ჯერადი. წარმოდგენილია დეპოზიტების დოლარიზაციის კოეფიციენტი და კერძო
(არასამთავრობო) სექტორის დაკრედიტების მაჩვენებელი.
მე-7 ცხრილში წარმოდგენილია სახელმწიფოს ერთიანი ბიუჯეტის პროგნოზები,
10
რომელიც ასახავს საქართველოს საბიუჯეტო კოდექსით განსაზღვრული სახელმწიფო ერთიანი
ბიუჯეტის პარამეტრებს, რაც მოიცავს ნაერთი ბიუჯეტის მაჩვენებლებს, საჯარო სამართლის
იურიდიული
პირების
და
არასამეწარმეო
(არაკომერციული)
იურიდიული
პირების
კანონმდებლობით ნებადართულ სხვა (საკუთარ) შემოსავლებთან ერთად, ასევე სამთავრობო
სექტორისათვის მიკუთვნებული სახელმწიფო საწარმოების მონაცემებს1. სახელმწიფოს
ერთიანი ბიუჯეტის მაჩვენებლები მოცემულია როგორც ნომინალური გამოხატულებაში, ასევე
პროცენტულად მშპ-სთან. ამავე ცხრილში მოცემულია სახელმწიფოს ერთიანი ბიუჯეტის
მთლიანი სალდო, რომელიც წარმოადგენს საბიუჯეტო კოდექსით განსაზღვრულ დეფიციტს,
რომელთან მიმართებაშიც „ეკონომიკური თავისუფლების შესახებ“ საქართველოს ორგანული
კანონით დადგენილია ზღვარი მშპ-თან (3%).
ფისკალური პარამეტრების ციკლურობა და ფისკალური პოლიტიკა
ფისკალური პოლიტიკის შეფასების ერთ-ერთი მიდგომაა, განისაზღვროს მისი
დისკრეციული ნაწილი და გაანალიზდეს, აღნიშნული ეკონომიკური ციკლების სხვადასხვა
ეტაპზე (ციკლის შესაფასებლად გამოიყენება მიმდინარე მშპ-ს პოტენციური მშპ-დან გადახრის
პროცენტული მაჩვენებელი - ე.წ. „გეპი“) რა გავლენას ახდენდა ეკონომიკის აქტივობაზე.
ამისათვის საჭიროა არსებულ მონაცემებზე დაყრდნობით შემდეგი ნაბიჯების გადადგმა:
განისაზღვროს ეკონომიკის ციკლის სიდიდე;
ამის შემდგომ, ფისკალური პოლიტიკიდან გამოირიცხოს ციკლის გავლენა, რაც
ციკლურად შესწორებული ფისკალური ინდიკატორების გამოთვლას გულისხმობს; და
არსებული ციკლურად შესწორებული ინდიკატორების საფუძველზე შეფასდეს ე.წ.
ფისკალური იმპულსი და გაანალიზდეს იგი ეკონომიკის ციკლთან მიმართებაში.
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს მიერ მშპ-ს „გეპი“ შეფასებულია ე.წ. „კობდუგლასის“
საწარმოო
ფუნქციის
მეშვეობით2,
სადაც
ეკონომიკის
მთლიან
აქტივობას
განსაზღვრავს სამუშაო ძალა, კაპიტალის მოცულობა და ფაქტორების პროდუქტიულობა.
შეფასებული „გეპის“ მეშვეობით ხდება ფისკალური პარამეტრების და ჩვენს შემთხვევაში
ძირითადად შემოსავლების არსებული მონაცემებიდან ე.წ. ციკლური კომპონენტის გამოთვლა და
ინდიკატორების ციკლურად შესწორება. თუ ეკონომიკა თავის პოტენციურ დონეზე მეტად
ვითარდება და გვაქვს მშპ-ს დადებითი „გეპი“, მიჩნეულია, რომ გადასახადების დისკრეციული
ნაწილი არის ფაქტიურთან შედარებით მცირე და გადასახადები უნდა შესწორდეს შემცირების
მიმართულებით (რადგან ციკლური ნაწილი გამოწვეული იყო ეკონომიკის პოზიციის გამო და არა
1
აღნიშნული მონაცემები არ არის სრულყოფილი და ეყრდნობა სამთავრობო სექტორისადმი მიკუთვნებული
სახელმწიფო საწარმოების მიერ მოწოდებულ ინფორმაციას. მონაცემები ეტაპობრივად დაზუსტდება აღნიშნული
საწარმოების ხაზინის ანგარიშზე გადმოსვლის შემდეგ.
2 პოტენციური მშპ-ს შეფასების და მშპ-ს გაპის გამოთვლის მეთოდოლოგია გამოქვეყნდება საქართველოს ფინანსთა
სამინისტროს ვებ გვერდზე კვლევითი პუბლიკაციის სახით.
11
დისკრეციული ფისკალური პოლიტიკის გამო) და პირიქით, თუ ეკონომიკაში გვაქვს მშპ-ს
უარყოფითი „გეპი“, რეალური მონაცემები ზრდის მიმართულებით კორექტირდება.
ციკლურად
შესწორებული
პარამეტრების
საშუალებით
გამოთვლება
ციკლურად
შესწორებული ბალანსი და შესაბამისად ე.წ. ფისკალური პოზიცია, რომელიც ციკლურად
შესწორებული ბიუჯეტია საპირისპირო ნიშნით. საბოლოო მიზანი კი არის ე.წ. ფისკალური
იმპულსის გამოთვლა, რომელიც მიმდინარე და წინა წლის ფისკალურ პოზიციებს შორის
სხვაობას წარმოადგენს. ფისკალური იმპულსის დასათვლელად გამოიყენება ე.წ. ციკლურად
შესწორებული პირველადი ბალანსი, სადაც გაანგარიშებებისას ამოღებულია ხარჯებში
არსებული როგორც შიდა, ისე - გარე ვალის პროცენტის მომსახურება.
ყველაზე მარტივი მიდგომით ფისკალური იმპულსისა და მშპ-ს „გეპის“ კომბინაციით
შევიძლია შევაფასოთ ფისკალური პოლიტიკის ციკლურობა - იგი ანტიციკლურია თუ
პროციკლური. ანტიციკლური ფისკალური პოლიტიკა გულისხმობს დადებით ფისკალურ
იმპულსს უარყოფითი გაპის დროს და პირიქით, უარყოფით იმპულსს იმ შემთხვევაში, თუ
მიმდინარე მშპ პოტენციურ დონეს აღემატება (დადებითი „გეპი“).
ამის
გარდა,
ფისკალური
პოლიტიკის
ზომის
შეფასებისთვის
შესაძლოა
ე.წ.
სტრუქტურული დეფიციტის დათვლაც, რომელიც ციკლურად შესწორებული ბიუჯეტიდან
კიდევ გამორიცხავს ბიუჯეტზე მოქმედ როგორც დადებით, ისე უარყოფით ერთჯერად ეფექტებს,
რომელთაც მომავალ წელს ადგილი ვერ ექნება. შესაბამისად, გაანგარიშებიდან ამოღებულია
კოვიდზე გაწეული ხარჯები (რამაც სტრუქტურული დეფიციტი შეამცირა), ბანკების მოგების
გადასახადის გაანგარიშების მეთოდოლოგიის ცვლილების შედეგად ბიუჯეტში შემოსული
გადასახადის
ერთჯერადი
ეფექტი
(რამაც
სტრუქტურული
დეფიციტი
გაზარდა)
და
ევროკომისიის მეთოდოლოგიის მიდგომით პრივატიზაციიდან მიღებული შემოსავლები,
რადგან კონკრეტული აქტივის პრივატიზაცია მხოლოდ ერთხელ ხდება (რამაც გაზარდა
დეფიციტი).
სტრუქტურული ფისკალური ინდიკატორები
2019
2020
2021
2022
2023
2024
2025
2026
2027
2028
რელური მშპ-ს ზრდა
5.4%
-6.3%
10.6%
11.0%
7.5%
6.0%
5.0%
5.1%
5.2%
5.2%
პოტენციური მშპ-ს ზრდა
4.1%
1.1%
6.1%
7.2%
7.5%
6.8%
5.9%
5.2%
5.3%
5.2%
მშპ-ს GAP
1.9%
-5.6%
-1.5%
2.0%
1.9%
1.1%
0.2%
0.1%
0.1%
0.0%
ერთიანი ბიუჯეტის დეფციტი
-2.6%
-9.0%
-6.3%
-2.2%
-2.2%
-2.3%
-2.1%
-2.0%
-2.0%
-2.0%
ერთიანი ბიუჯეტის პირველადი დეფციტი
-1.4%
-7.5%
-4.9%
-1.1%
-0.7%
-0.6%
-0.2%
-0.1%
-0.3%
-0.3%
ციკლური კომპონენტი
0.9%
-3.0%
-0.7%
0.9%
0.9%
0.6%
0.1%
0.1%
0.0%
0.0%
ციკლურად შესწორებული ერთიანი ბიუჯეტის დეფციტი
-3.5%
-6.0%
-5.5%
-3.1%
-3.2%
-2.9%
-2.2%
-2.0%
-2.0%
-2.0%
ციკლურად შესწორებული ერთიანი ბიუჯეტის პირველადი დეფციტი
-2.3%
-4.5%
-4.2%
-2.1%
-1.7%
-1.2%
-0.4%
-0.2%
-0.3%
-0.3%
ერთჯერადი ფაქტორები
-0.4%
4.6%
2.8%
0.1%
-0.6%
-0.6%
-0.3%
-0.2%
-0.2%
-0.2%
პრივატიზაცია -
-0.4%
-0.5%
-0.7%
-0.7%
-0.6%
-0.4%
-0.3%
-0.2%
-0.2%
-0.2%
COVID ხარჯები +
0.0%
5.1%
3.5%
0.8%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
ბანკების მოგება -
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
-0.2%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
სტრუქტურული ერთიანი ბიუჯეტის დეფციტი
-3.9%
-1.4%
-2.7%
-3.1%
-3.8%
-3.5%
-2.5%
-2.3%
-2.2%
-2.2%
სტრუქტურული ერთიანი ბიუჯეტის პირველადი დეფციტი
-2.7%
-0.5%
0.1%
-1.4%
-2.0%
-2.3%
-1.8%
-0.7%
-0.4%
-0.4%
ფისკალური იმპულსი
2.2%
-0.3%
-2.1%
-0.4%
-0.5%
-0.8%
-0.2%
0.1%
0.0%
პოლიტიკის ციკლურობა
ანტიციკ.
პროციკ.
ანტიციკ.
ანტიციკ.
ანტიციკ.
ანტიციკ.
ნე იტრ.
ნეიტრ.
ნე იტრ.
12
როგორც ცხრილიდან ჩანს, 2024 წელს მშპ-ს „გეპი“ კვლავ დადებითი იქნება, ხოლო 2025
წლიდან მნიშვნელოვნად შემცირდება და საშუალოვადიან პერიოდში განულდება.
გაანგარიშებები
მომზადებულია
ერთიანი
მთავრობის
ოპერაციებზე,
რომლის
დეფიციტიც არ უნდა იყოს 3 პროცენტზე მეტი, ფისკალური წესების მიხედვით.
აღნიშნული ცხრილის მიხედვით, ფისკალური პოლიტიკა ძირითადად ანტიციკლურია,
რამდენიმე გამონაკლისის გარდა. 2021 წელს უარყოფითი „გეპის“ მიუხედავად ფისკალური
პოლიტიკის უარყოფითი იმპულსი იქნა გაშვებული, რაც ამ მიდგომის მიხედვით პროციკლური
პოლიტიკაა და ანტიციკლური პოლიტიკა კიდევ უფრო მეტ დეფიციტს გულისხმობდა, ვიდრე ეს
6.3 პროცენტი იყო. რაც შეეხება 2026-2028 წლებს, ფისკალური იმპულსი და მშპ-ს „გეპის“
მნიშვნელობები იმდენად მცირეა, რომ შეიძლება ითქვას, რომ ფისკალური პოლიტიკა
ნეიტრალური იქნება და არ გამოიწვეს მშპ-ს „გეპის“ ზრდას ან კლებას.
13
ინფორმაცია
საქართველოს სამინისტროების ძირითადი მიმართულებები 2025-2028 წლებისათვის
შერიგებისა და სამოქალაქო თანასწორობის საკითხებში საქართველოს სახელმწიფო მინისტრის აპარატი
კონფლიქტის მშვიდობიანი მოგვარების პოლიტიკის, მათ შორის, შერიგებისა და ჩართულობის
პოლიტიკის, განხორციელება და კოორდინაცია, ოკუპირებული ტერიტორიების მიმართ სახელმწიფო
სტრატეგიის − ჩართულობა თანამშრომლობის გზით, აგრეთვე ჩართულობის სტრატეგიის სამოქმედო
გეგმის განხორციელება, სამშვიდობო ინიციატივის − „ნაბიჯი უკეთესი მომავლისკენ“
განხორციელების კოორდინაცია, ჩართულობის სტრატეგიის სამოქმედო გეგმის განხორციელების
მიზნით სამთავრობო კომისიის საქმიანობის ხელმძღვანელობა და საკოორდინაციო მექანიზმის
ფუნქციონირების უზრუნველყოფა;
ოკუპირებულ ტერიტორიებზე მცხოვრები პირების სოციალურ-ეკონომიკური მდგომარეობის
გაუმჯობესების ხელშეწყობა; ოკუპირებულ ტერიტორიებთან გამყოფი ხაზების გასწვრივ ვაჭრობის
წახალისება, ეკონომიკური კავშირების ხელშეწყობა სამშვიდობო ინიციატივით გათვალისწინებული
სტატუსნეიტრალური ინსტრუმენტებისა და ფინანსური მექანიზმების, მათ შორის, არასამეწარმეო
(არაკომერციული) იურიდიული პირის − „მშვიდობის ფონდი უკეთესი მომავლისთვის“, გამოყენებით;
გამყოფი ხაზების გასწვრივ ეკონომიკური სივრცის, არსებული სერვისებისა და ინფრასტრუქტურის
განვითარების ხელშეწყობა, ახალი სერვისების დანერგვა და ამოქმედება;
ოკუპირებულ ტერიტორიებზე მცხოვრები პირებისთვის სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების
მასალისა და ტექნიკის, მცენარეთა მოვლის საშუალებების მიწოდებისა და მავნებლებთან ბრძოლაში
დახმარების გაწევის ხელშეწყობა; ოკუპირებულ ტერიტორიებზე გარემოს დაცვის, ბუნებრივ და
ადამიანის მიერ გამოწვეულ კატასტროფებზე რეაგირების ხელშეწყობა;
ოკუპირებულ ტერიტორიებზე მცხოვრები პირებისთვის საქართველოს მიერ კონტროლირებულ
ტერიტორიაზე ხარისხიანი განათლების ყველა საფეხურის ხელმისაწვდომობის ხელშეწყობა, აგრეთვე
საერთაშორისო საგანმანათლებლო პროგრამებში მონაწილეობის ხელშეწყობა; მათი პროფესიული
განათლების სისტემაში ჩართვის ხელშეწყობა; მათ მიერ ოკუპირებულ ტერიტორიებზე მიღებული
განათლების აღიარების უზრუნველყოფა სტატუსნეიტრალური მექანიზმის გამოყენებით;
ოკუპირებულ ტერიტორიებზე მცხოვრები პირების მიერ განათლების მშობლიურ ენაზე მიღების
ხელშეწყობა; მათთვის სასწავლო პროცესის სხვადასხვა (მათ შორის, დისტანციური) ფორმით
შეთავაზების მხარდაჭერა; აფხაზური ენის დაცვისა და განვითარების ხელშეწყობა; ოკუპირებულ
ტერიტორიებზე მცხოვრები პირების სამეცნიერო პროგრამებში ჩართვის გამარტივება და სამეცნიერო
თანამშრომლობის ხელშეწყობა;
ოკუპირებულ ტერიტორიებზე მცხოვრები პირებისთვის სახელმწიფო პროგრამებისა და სერვისების
ხელმისაწვდომობის გამარტივება და გაუმჯობესება; მოქალაქის პასპორტის ხელმისაწვდომობისა და
სამოქალაქო აქტების გაცემის გამარტივების ხელშეწყობა;
ოკუპირებულ ტერიტორიებზე მცხოვრები პირების სახელმწიფო რეფერალურ და სხვა შესაბამის
ჯანმრთელობის დაცვის სახელმწიფო პროგრამებში მონაწილეობის უზრუნველყოფა; ოკუპირებული
ტერიტორიებისთვის სხვადასხვა მედიკამენტისა და სამედიცინო ტექნიკის მიწოდება;
ევროინტეგრაციის პროცესის სხვადასხვა საჭირო საკითხზე ოკუპირებულ ტერიტორიებზე მცხოვრები
პირების ცნობიერების ამაღლება; ოკუპირებულ ტერიტორიებზე მცხოვრები პირებისთვის
საქართველოსა და ევროკავშირს შორის ასოცირების შესახებ შეთანხმებიდან, მათ შორის,
ევროკავშირთან ღრმა და ყოვლისმომცველი თავისუფალი სავაჭრო სივრცის შესახებ შეთანხმებიდან,
და საქართველოსა და ევროკავშირს შორის უვიზო მიმოსვლიდან გამომდინარე ყველა სარგებლისა და
შესაძლებლობის შეთავაზება;
საერთაშორისო და დონორ ორგანიზაციებთან ურთიერთობების კოორდინაცია; ოკუპირებულ
ტერიტორიებზე მათი ჩართულობისა და საქმიანობის ხელშეწყობა; ნდობის აღდგენის პროექტების
განხორციელება; არაფორმალური დიალოგის სხვადასხვა პლატფორმისა და ორმხრივი შეხვედრების
მხარდაჭერა;
საერთაშორისო პარტნიორებსა და ორგანიზაციებთან თანამშრომლობის გაძლიერება; ჟენევის
საერთაშორისო მოლაპარაკებების მეორე სამუშაო ჯგუფის ხელმძღვანელობა; გალსა და ერგნეთში
გამართულ ინციდენტების პრევენციისა და მათზე რეაგირების მექანიზმის (IPRM) შეხვედრებში
მონაწილეობა; საქართველოში და საზღვარგარეთ გამართულ ღონისძიებებში, საერთაშორისო
ფორუმებსა და ფორმატებში მონაწილეობა;
შერიგებისა და ჩართულობის პოლიტიკის საერთაშორისო მხარდაჭერის უზრუნველყოფა; ფინანსური
დახმარების მობილიზება;
1990-იანი წლების შეიარაღებული მოქმედებებისა და 2008 წლის აგვისტოს რუსეთ-საქართველოს ომის
შედეგად უგზო-უკვლოდ დაკარგულ პირთა მოძიების, იდენტიფიცირებისა და ოჯახებისთვის
გადაცემის პროგრამის შემდგომი მდგრადობისა და ეფექტიანობის უზრუნველყოფის ხელშეწყობა;
შერიგებისა და სამოქალაქო თანასწორობის საკითხებში საქართველოს სახელმწიფო მინისტრის
აპარატის კომპეტენციის ფარგლებში უგზო-უკვლოდ დაკარგულ პირთა მოძებნისა და გადმოსვენების
ღონისძიებების ორგანიზება; წითელი ჯვრის საერთაშორისო კომიტეტის ეგიდით, 1992-1993 წლების
შეიარაღებულ კონფლიქტსა და მის შემდგომ პერიოდთან დაკავშირებით უგზო-უკვლოდ დაკარგული
პირების საკითხებზე ჩამოყალიბებულ ქართულ-აფხაზურ საკოორდინაციო მექანიზმსა და
სამედიცინო ექსპერტიზის სამუშაო ჯგუფის მუშაობაში მონაწილეობა, ნაკისრი ვალდებულებების
შესრულების უზრუნველყოფა;
შეიარაღებული მოქმედებების შედეგად უგზო-უკვლოდ დაკარგული პირების მოძიებისა და
გადმოსვენების უწყებათაშორისი კომისიის საქმიანობის ხელმძღვანელობა და ორგანიზაციულტექნიკური უზრუნველყოფა; უგზო-უკვლოდ დაკარგულ პირებთან დაკავშირებულ საკითხებზე
საინფორმაციო სესიებში, საკოორდინაციო და სამუშაო შეხვედრებში მონაწილეობა; მათი
იდენტიფიკაციის მიზნით ადგილობრივი შესაძლებლობების გაძლიერების უზრუნველყოფაში
მონაწილეობა; პირთა უგზო-უკვლოდ დაკარგვის თემაზე საზოგადოების ცნობიერების ამაღლებისა და
სიმბოლური/მემორიალური ღონისძიებების ორგანიზება; უგზო-უკვლოდ დაკარგულ პირთა
ოჯახებთან შეხვედრა და კომპეტენციის ფარგლებში მათი საჭიროებების დაკმაყოფილების
უზრუნველყოფა;
უგზო-უკვლოდ დაკარგულ პირთა ბედისა და ადგილსამყოფლის შესახებ ინფორმაციის შეგროვება;
პოტენციური სამარხების მდებარეობის განსაზღვრა და სამარხების გახსნის დაგეგმვა; ნეშტების
ექსჰუმირებასა და იდენტიფიცირებაში მონაწილეობა; ოჯახის წევრების ინფორმირება უგზო-უკვლოდ
დაკარგული პირების ბედის შესახებ, ხოლო მათი გარდაცვალების დადასტურების შემთხვევაში −
ნეშტების ადგილსამყოფლის თაობაზე; ოჯახის წევრებისთვის მათი ნეშტების გადაცემა, ამოცნობილი
ნეშტების დაკრძალვის ორგანიზება და ხარჯების დაფარვის კოორდინაცია; გენეტიკური საექსპერტო
მომსახურების გაწევა, კერძოდ: უგზო-უკვლოდ დაკარგული პირის ოჯახის წევრებისა და
ბიოლოგიური ნათესავების ბიოლოგიური ნიმუშების აღება, დაარქივება (შენახვა) და შემდგომი
2
გენეტიკური გამოკვლევა-პროფილირება;
სამოქალაქო საზოგადოების წარმომადგენლებსა და ექსპერტებთან თანამშრომლობა, მათ შორის,
არსებული პლატფორმების ფარგლებში;
სამშვიდობო პროცესში ქალთა და ქალთა საკითხებზე მომუშავე ორგანიზაციების, აგრეთვე
კონფლიქტის შედეგად დაზარალებული ქალების როლისა და ჩართულობის გაზრდის ხელშეწყობა;
კონფლიქტის შედეგად დაზარალებული ქალების საჭიროებების გამოვლენა და მათზე რეაგირება;
თანამშრომლობის პლატფორმების ეფექტიანი ფუნქციონირება;
სამშვიდობო პროცესში კონფლიქტის შედეგად დაზარალებული და, ზოგადად, დაინტერესებული
ახალგაზრდების ჩართულობის ხელშეწყობა;
გამყოფი ხაზების მიმდებარე სოფლებში დაზარალებული მოსახლეობის საჭიროებებზე რეაგირების
დროებითი სამთავრობო კომისიის თანათავმჯდომარეობა; გამყოფი ხაზების სიახლოვეს მდებარე
რეგიონების განვითარების ხელშეწყობა; გამყოფი ხაზების მიმდებარე სოფლებში დაზარალებული
მოსახლეობისთვის დახმარების გაწევა, ზამთრის პერიოდში მისი გათბობით უზრუნველყოფა;
მოსახლეობისთვის ჯანმრთელობის დაცვის მომსახურების ხელმისაწვდომობის უზრუნველყოფა;
სტუდენტებისა და მოსწავლეებისთვის განათლების ხელმისაწვდომობის უზრუნველყოფა;
მოსახლეობისთვის სახელმწიფო სერვისების ხელმისაწვდომობის უზრუნველყოფა;
დაზარალებულ სოფლებში ინფრასტრუქტურული ღონისძიებების განხორციელება; მოსახლეობის
სოციალურ-ეკონომიკური განვითარების ხელშეწყობა;
აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის გულრიფშის რაიონში ოჯახების დაბრუნების პროცესის
ხელშეწყობა, ნებაყოფლობით დაბრუნებული მოსახლეობის ეკონომიკური და სოციალური
მდგომარეობის გაუმჯობესება და მისი საოჯახო მეურნეობების განვითარების მიზნით მატერიალური
დახმარების გაცემა;
სამოქალაქო თანასწორობისა და ინტეგრაციის მიმართულებით გრძელვადიანი და შეუქცევი
პოზიტიური ცვლილებების განხორციელების უზრუნველყოფის ხელშეწყობა; შესაბამისი პოლიტიკის
განსახორციელებლად განსაზღვრული ხუთი პრიორიტეტული მიმართულებით − სახელმწიფო ენა
ინტეგრაციის მხარდასაჭერად; ხარისხიანი განათლების ხელმისაწვდომობა; თანასწორობა,
სამოქალაქო და პოლიტიკური მონაწილეობა; სოციალური და ეკონომიკური ინტეგრაცია;
კულტურათაშორისი დიალოგი − განსაზღვრული მიზნებისა და დაგეგმილი კონკრეტული ამოცანების
ეფექტიანი განხორციელების მონიტორინგი და შეფასება, სტრატეგიული პრიორიტეტების,
თითოეული დასახული ამოცანის ფარგლებში ეთნიკური უმცირესობების წარმომადგენელი ქალებისა
და ახალგაზრდების გაძლიერების მიზნით ეფექტიანი მექანიზმების განვითარება და ხელშემწყობი
მიზნობრივი პროგრამების განხორციელება, აგრეთვე მათი სოციალურ-ეკონომიკური მდგომარეობის
გაუმჯობესებისთვის პროაქტიული მიდგომების დანერგვასა და თანასწორობაზე ფოკუსირებული
პოლიტიკისა და ინსტიტუციური შესაძლებლობების განვითარების ხელშეწყობა;
სამოქალაქო თანასწორობისა და ინტეგრაციის მიზნით სახელმწიფო ენის სწავლების გაძლიერება და
პოპულარიზაცია ფორმალურ განათლებაში (სკოლამდელი, ზოგადი, პროფესიული და უმაღლესი
განათლება); სახელმწიფო ენის ცოდნის გაძლიერება ზრდასრულებსა და არაფორმალურ განათლებაში;
ეთნიკური უმცირესობების წარმომადგენლებით მჭიდროდ დასახლებულ რეგიონებში სახელმწიფო
ენის პოპულარიზაცია, მისი ფუნქციონირების მხარდაჭერა და გამოყენების ზედამხედველობა;
3
სკოლამდელი განათლების ხელმისაწვდომობის გაზრდა და ხარისხის უზრუნველყოფა;
ხარისხიანი ზოგადი განათლების ხელმისაწვდომობის გაუმჯობესება; ეთნიკური უმცირესობების
მხარდაჭერა პროფესიული და უმაღლესი განათლების მისაღებად;
განათლების მიღმა დარჩენილი ეთნიკური უმცირესობების წარმომადგენელი პირების (შშმ პირები და
ბოშები) საგანმანათლებლო შესაძლებლობების რეალიზების ხელშეწყობა; სამოქალაქო თანასწორობის
ხელშეწყობა და კულტურული მრავალფეროვნების პოპულარიზაცია ფორმალურ და არაფორმალურ
განათლებაში;
მმართველობისა და თვითმმართველობის განხორციელების პროცესებში ეთნიკური უმცირესობების
წარმომადგენელთა ჩართულობის ხელშეწყობა; ეთნიკური უმცირესობების წარმომადგენლებისთვის
აქტიური და პასიური საარჩევნო უფლებების ეფექტიანი რეალიზების მექანიზმების განვითარება;
ეთნიკური უმცირესობების ენებზე მედიაპროდუქტების ხარისხის გაუმჯობესება; მედიაწიგნიერების
განვითარების მხარდაჭერა; ადამიანის უფლებების, სამოქალაქო თანასწორობისა და ინტეგრაციის
პოლიტიკისა და ანტიდისკრიმინაციულ და გენდერული თანასწორობის საკითხებში სამოქალაქო
ცნობიერების ამაღლება; მართლმსაჯულების სისტემისა და სამართალდამცავი ორგანოების
მექანიზმების ხელმისაწვდომობის გაზრდა, ხარისხიანი იურიდიული დახმარების უზრუნველყოფა;
სახელმწიფო სოციალურ-ეკონომიკურ პროგრამებში ეთნიკური უმცირესობების ჩართულობის
გაზრდა; ეთნიკური უმცირესობების წარმომადგენლებით მჭიდროდ დასახლებულ რეგიონებში
ინფრასტრუქტურის განვითარება; ეთნიკური უმცირესობების, მათ შორის, მცირე ეთნოსების,
წარმომადგენელი მოქალაქეების პერსონალური მონაცემების დაცვისა და თვითიდენტიფიცირების
საფუძველზე სტატისტიკური მონაცემების შეგროვების, ანალიზისა და ხელმისაწვდომობის
გაუმჯობესება;
კულტურული მრავალფეროვნების შესახებ ცნობიერების ამაღლება და კულტურათაშორისი
დიალოგის ხელშეწყობა;
ეთნიკური უმცირესობების წარმომადგენელთა
ხელშეწყობა და პოპულარიზაცია;
კულტურული
მემკვიდრეობის
შენარჩუნების
მასობრივი ინტერკულტურული სპორტისა და მულტიკულტურალიზმის მხარდაჭერა, კულტურულსაგანმანათლებლო
და
სპორტული
ღონისძიებების
განხორციელება
და
შესაბამისი
სივრცეების/ინფრასტრუქტურის განვითარება.
საქართველოს ფინანსთა სამინისტრო
სახელმწიფო ფინანსების მართვა
მაკროეკონომიკური პროგნოზირების მეთოდოლოგიის დახვეწა;
ქვეყნის მაკროეკონომიკური განვითარების და სტაბილურობის ამსახველი მაჩვენებლების შესახებ
ანალიტიკური და ინფორმაციული მასალის მომზადება;
4
საერთო წონასწორობის დინამიკურ-სტოქასტური (DSGE) მოდელის თეორიული და ტექნიკური
მახასიათებლების სრულყოფა და პროგნოზის ხარისხის მონიტორინგი;
ფისკალური რისკების, მათ შორის სახელმწიფო საწარმოებიდან, საჯარო და კერძო თანამშრომლობის
პროექტებიდან, სასამართლო დავებიდან, სტიქიური მოვლენებიდან მომდინარე ფისკალური
რისკების შეფასება და მართვა;
გრძელვადიანი ფისკალური რისკების შეფასება და ანალიზი;
სახელმწიფო საწარმოთა ფინანსური ზედამხედველის ან/და პარტნიორის უფლებამოსილებების
განხორციელება და ფინანსთა სამინისტროს როლის გაძლიერება;
საშუალოვადიანი
ფისკალური
პოლიტიკის
შემუშავება; სახელმწიფოს
ფუნქციებისა
და
ვალდებულებების შესასრულებლად სათანადო რესურსების მობილიზებისა და ეფექტიანად
განაწილებისათვის ხარჯების საშუალოვადიანი გეგმებისა და წლიური ბიუჯეტების პროექტების
მომზადება; საბიუჯეტო პროცესის კალენდრით გათვალისწინებული ეტაპების განხორციელება;
სახელმწიფო ფინანსების მართვა და ფისკალური წესების შემდგომი რეგულირება სტაბილური
ფისკალური პარამეტრების მიღწევისათვის, საერთაშორისო დონეზე აღიარებული საუკეთესო
გამოცდილების შესაბამისად;
საჯარო ფინანსების მართვის რეფორმის მომდევნო ეტაპების განხორციელება საჯარო ფინანსების
მართვის რეფორმის სტრატეგიის შესაბამისად;
სტრატეგიული/სექტორული პოლიტიკის დოკუმენტებსა და ბიუჯეტს შორის კავშირების გაძლიერება;
ბიუჯეტით
გათვალისწინებული
პროგრამების და ქვეპროგრამების დაკავშირება პოლიტიკის
კლასიფიკატორთან (გაეროს მდგრადი განვითარების მიზნები (SDG), გენდერული თანასწორობა,
კლიმატის ცვლილება, ადამიანური კაპიტალის მიზნები, სექტორული სტრატეგიები და სამოქმედო
გეგმები) და მათი ფისკალური გავლენის შესახებ ინფორმაციის ასახვა საბიუჯეტო დოკუმენტაციაში;
საინვესტიციო/კაპიტალური პროექტების მართვის რეფორმის სრულყოფილად განხორციელება
განახლებული მეთოდოლოგიის შესაბამისად;
ყველა ახალი საინვესტიციო/კაპიტალური პროექტის შეფასება და საქართველოს კანონმდებლობით
განსაზღვრული მოთხოვნების შესაბამისად წინასწარი შეფასების და საბოლოო შერჩევის ეტაპების
განხორციელება წლიურ სახელმწიფო
ბიუჯეტის კანონში და
საშუალოვადიან
ფისკალურ
ჩარჩოში პროექტის გათვალისწინებამდე;
ახალი საინვესტიციო/კაპიტალური პროექტების ანალიზის პროცესში გენდერული თანასწორობის და
კლიმატის ცვლილებების საკითხების გათვალისწინება მეთოდოლგოიით განსაზღვრული წესით;
ბიუჯეტის დაგეგმვის პროცესში მოქალაქეთა ჩართულობის გასაზრდელად ელექტრონული სისტემის
− ბიუჯეტის გამჭვირვალობისა და საზოგადოების ჩართულობის სისტემის (ebtps.mof.ge – Budget
Transparency and Participation System) დანერგვა, რომელიც ყველა დაინტერესებულ პირს აძლევს
შესაძლებლობას გაეცნოს ბიუჯეტის შესახებ ინფორმაციას, ქვეყნის ძირითად პრიორიტეტებს და
ბიუჯეტის პროგრამებს, დაგეგმოს ბიუჯეტი საკუთარი შეხედულებების შესაბამისად და მიიღოს
5
უკუკავშირი საქართველოს სახელმწიფო ბიუჯეტის შესახებ კანონის პროექტში მისი მოსაზრებების
გათვალისწინების შესაძლებლობის თაობაზე;
სახელმწიფო შიდა ფინანსური კონტროლის სისტემის გაძლიერება ცენტრალური ხელისუფლების,
ავტონომიური
რესპუბლიკების
ხელისუფლებისა
და ადგილობრივი
თვითმმართველობის
ორგანოებში;
საქართველოს
მთავრობის
მიერ
განსაზღვრული
პრიორიტეტული
პროგრამებისა
და
ინფრასტრუქტურული პროექტების
დასაფინანსებლად
საჭირო
ფინანსური რესურსების
მობილიზებისათვის დონორ ორგანიზაციებთან და საერთაშორისო საფინანსო ინსტიტუტებთან
ეფექტიანი თანამშრომლობის გაგრძელება;
დამატებითი საინვესტიციო რესურსების მოზიდვის პარალელურად საქართველოს მთავრობის ვალის
მდგრადობის შენარჩუნება როგორც საშუალოვადიან, ისე გრძელვადიან პერიოდში;
საქართველოს მთავრობის ფასიანი ქაღალდების
სხვადასხვა ინსტრუმენტის გამოყენება;
ბაზრის
განვითარების
ხელშეწყობისათვის
ევროატლანტიკურ სტრუქტურებში საქართველოს ინტეგრაციასთან დაკავშირებული საკითხების
გადაწყვეტის კოორდინაცია საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს კომპეტენციის ფარგლებში და
აღებული ვალდებულებების შესრულების მონიტორინგი;
საერთაშორისო სარეიტინგო სააგენტოებთან ურთიერთობის გაგრძელება;
სუვერენული სარეიტინგო შეფასებების შენარჩუნება და გაუმჯობესება;
საუკეთესო
საერთაშორისო
კანონმდებლობის სრულყოფა;
პრაქტიკის
გათვალისწინებით,
საქართველოს საგადასახადო
პრიორიტეტულ სახელმწიფოებთან „შემოსავლებსა და კაპიტალზე ორმაგი დაბეგვრის თავიდან
აცილებისა და გადასახადების გადაუხდელობისა და გადასახადებისთვის თავის არიდების აღკვეთის
შესახებ შეთანხმების“ გაფორმება, აგრეთვე, არსებული შეთანხმებების განახლება;
დარიცხვის მეთოდზე დაფუძნებული სააღრიცხვო სისტემის შემოღება და საჯარო სექტორის
ბუღალტრული აღრიცხვის საერთაშორისო სტანდარტების (IPSAS) დანერგვა როგორც
საქართველოს სახელმწიფო
ბიუჯეტის, ასევე, ავტონომიური
რესპუბლიკების,
მუნიციპალიტეტების და მათი დაქვემდებარებული ერთეულების დონეზე;
სახელმწიფო ფინანსების მართვის ინტეგრირებული საინფორმაციო სისტემის (PFMS) განვითარება.
შემოსავლების მობილიზება და გადამხდელთა მომსახურების გაუმჯობესება
საჯარო სამართლის იურიდიული პირის − შემოსავლების სამსახურის მიერ მიწოდებული სერვისების
ხელმისაწვდომობისა და ინკლუზიურობის გაზრდა, ამ სერვისების ბიზნესპროცესების ოპტიმიზაცია;
თვითმომსახურების წახალისება, რაც მომხმარებელს შესაძლებლობას აძლევს, მომსახურების მიღების
6
პროცესი თავად მართოს, ხოლო შემოსავლების სამსახურს − გრძელვადიან პერსპექტივაში,
უზრუნველყოს რესურსების ოპტიმიზაცია;
გადასახადის გადამხდელთა მიმართ საგადასახადო კონტროლის ღონისძიებების ორგანიზება და
ჩატარება.
აუდიტის შიდა სატრენინგო სისტემის გაძლიერება და აუდიტორების კვალიფიკაციის ამაღლება;
აუდიტორების მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის გაუმჯობესება;
აუდიტის საქმისწარმოების ელექტრონული სისტემის გაუმჯობესება, რომელიც სრულად უნდა
ასახავდეს საგადასახადო შემოწმების პროცესებს;
კანონთან შესაბამისობის სფეროში არსებული საგადასახადო რისკების მართვის პროცესის
გაძლიერება, რომელიც ხელს შეუწყობს საგადასახადო ადმინისტრირების პროცესის გამარტივებას
და საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილი ძირითადი ვალდებულებების (რეგისტრაცია,
დროული დეკლარირება, სწორი დეკლარირება, გადასახადების დროული გადახდა) შესრულებას;
კანონშესაბამისობის
პროგრამების
ფარგლებში
საგადასახადო
ვალდებულებების
მქონე
არარეგისტრირებულ პირთა გამოვლენის, გადასახადის გადამხდელთა ძირითადი მონაცემების
სისწორის
კონტროლის,
დროული
დეკლარირების
უზრუნველსაყოფი
ღონისძიებების,
დეკლარაციების სისწორის კონტროლის, დღგ-ის ავტომატური უკან დაბრუნების ფარგლებში რისკის
შემცველი დეკლარაციების შესწავლის და გადასახადის გადამხდელების დაუბეგრავი დოკუმენტების
კონტროლის განხორციელება;
ადმინისტრაციულ-სამართალდარღვევათა
აღსრულების მონიტორინგი;
კონტროლი
და კანონმდებლობის
გადასახადების დროულად გადახდის მაღალ დონის შენარჩუნება;
ამოღებული საგადასახადო ვალდებულებების ოდენობის გაზრდა და შედეგად დაგროვილი უიმედო
საგადასახადო დავალიანების შემცირება;
გადამხდელთათვის გადახდის პროცედურების გამარტივება;
ელექტრონული სერვისების განვითარება, კერძოდ, გადამხდელთან საჩივრების ეტაპზე
ელექტორნული კომუნიკაციის (საჩივრის წარმოდგენა/საჩივარზე მიღებული გადაწყვეტილების
გაგზავნა) გაფართოვება;
გადასახადის გადამხდელების საჩივრების განხილვის დროის ოპტიმიზაცია
არსებული პროგრამული მოდულების დახვეწა და ახალი პროდუქტების შექმნა რომლებიც
უზრუნველყოფ სამსახურის ძირითადი ფუნქციების მხარდაჭერას, ინსტიტუციურ განვითარებასა და
მდგრადობას;
რისკზე დაფუძნებული მიდგომ, უზრუნველყოფს საგადასახადო და სახელმწიფო საზღვრის კვეთის
შედეგად წარმოშობილი ვალდებულებების შესრულებასთან დაკავშირებულშესაბამისობას;
7
საბაჟო კონტროლის განხორციელების ეფექტურობის ზრდა, საბაჟო პროცედურების გამარტივება;
კინოლოგიური მომსახურები უზრუნველყოფის გაუმჯობესება;
საქართველოს სახელმწიფო საზღვრის კვეთასთან დაკავშირებული აკრძალვებისა და შეზღუდვების
ეფექტიანი
მართვის
მიზნით
ფიტოსანიტარიული
და
ვეტერინარული
კონტროლის
ევროსტანდარტების შესაბამისი ინფრასტრუქტურის მოწყობა;
იმპორტიორების/ექსპორტიორების და საქართველოს სახელმწიფო საზღვრის მკვეთი პირებისთვის
კომფორტული გარემოს შექმნის, აგრეთვე საბაჟო პროცედურების სრულყოფილად განხორციელების
მიზნით საბაჟო გამშვები პუნქტებისა და გაფორმების ეკონომიკური ზონების მოდერნიზაცია;
საქართველოსა და ევროკავშირს შორის ასოცირების შესახებ შეთანხმებით აღებული
ვალდებულებების შესრულება, რომლებიც ითვალისწინებს არა მარტო ევროკავშირის დირექტივებსა
და
რეგულაციებთან
დაახლოებას,
საერთაშორისო
კონვენციებთან
შეერთებასა
და
საგადასახადო/საბაჟო პოლიტიკისა და ადმინისტრირების საერთაშორისო პრინციპების დანერგვას,
არამედ მათ ეფექტიან ადმინისტრირებას.
ეკონომიკური დანაშაულის პრევენცია
საფინანსო და ეკონომიკურ სფეროში დანაშაულის წინააღმდეგ ბრძოლა, ქვეყანაში ჯანსაღი,
კონკურენტუი გარემოს ამაღლება, კანონიერი სამეწარმეო საქმიანობის დაცვა და სამწყობრი სისტემის
ჩამოყალიბება;
პრევენციული ღონისძიებების გატარება შემდგომში დანაშაულის ჩადენის თავის არიდების მიზნით;
საქართველოსა და ქვეყნებში პერსონალის შერჩევის კრიტერიუმებსა და პროცედურების კუთხით
დაგროვილი გამოცდილების შესწავლა;
ფინანსური დანაშაულის გამოძიების საერთაშორისო ქსელის პროექტებში მონაწილეობა;
საქართველოს ეკონომიკურ საზღვრებზე კონტროლის გამკაცრება გადასახადების გადახდისთვის
თავის არიდების ფაქტების აღსაკვეთად, აგრეთვე დანაშაულის ჩადენის თავიდან ასაცილებლად
პრევენციული ღონისძიებების განხორციელება;
თაღლითობის ფაქტების აღმოჩენის/გამოვლენის, აგრეთვე კონტრაბანდის წინააღმდეგ ბრძოლის
მეთოდებთან დაკავშირებით ევროპული სამსახურების მიერ ორგანიზებულ კონფერენციებსა და
სემინარებში სისტემატური მონაწილეობის უზრუნველყოფა;
ინტელექტუალური საკუთრების უფლების ეკონომიკურ დანაშაულად მიჩნევისთვის „აღმოსავლეთ
პარტნიორობის“ ფარგლებში თანამშრომლობა.
ფინანსების მართვის ელექტრონული და ანალიტიკური უზრუნველყოფა
სახელმწიფო ფინანსების მართვის (ელექტრონული) სისტემის (PFMS) მხარდაჭერა, განვითარება,
მოდერნიზება, ფუნქციონალური განახლება და დანერგვა;
8
საქმისწარმოების ავტომატიზებული სისტემის ფუნქციონალური განახლება, დანერგვა და
მხარდაჭერა, ინციდენტების ეფექტური მართვა, სისტემის ტექნოლოგიური განვითარება და
ინფრასტრუქტურის მოდერნიზაცია;
გარემოსდაცვითი ინფორმაციის მართვის სისტემის (EIMS) (რომელიც შეიცავს მრავალი
ბიზნესპროცესის ავტომატიზაციის კომპონენტს და ის მომხმარებლები არიან კერძო ბიზნესის
წარმომადგენლები) აღრიცხვა, მართვის და მონიტორინგის პროცესების გამარტივება, სისტემის
მოდერნიზებას, ფუნქციონალურ განახლება, დანერგვა და მხარდაჭერა;
ელექტრონული ყიდვა-გაყიდვის უნიკალური სისტემის „eAuction.ge“-ს (უძრავ-მოძრავი ქონების
გაყიდვის ელექტრონული აუქციონის სისტემის) მოდერნიზება და ფუნქციონალური განახლება;
საინფორმაციო სისტემებისა და ვებგვერდების ეფექტური ფუნქციონირება, ვებგვერდების
მფლობელთა
ცნობადობის გაზრდა,
საზოგადოებისთვის
დეტალური
ინფორმაციის
ხელმისაწვდომობა, დაინტერესებულ პირებზე ინფორმაციის ონლაინ რეჟიმში მიწოდება და
უკუკავშირის წარმოება;
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს და მისი სტრუქტურული ერთეულების ფუნქციონირებისათვის
საჭირო საინფორმაციო-საკომუნიკაციო ინფრასტრუქტურის შექმნა, ელექტრონული საინფორმაციო
სისტემების შექმნა, განვითარება, მომსახურება, მდგრადობისა და საიმედოობის უზრუნველყოფა,
ბიზნეს-უწყვეტობის უზრუნველყოფა და ტექნიკური მხარდაჭერა.
საფინანსო სექტორში დასაქმებულთა კვალიფიკაციის ამაღლება
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს სისტემის თანამშრომელთა კვალიფიკაციის ამაღლება;
საბიუჯეტო ორგანიზაციებისა (ცენტრალურ, ავტონომიურ და ადგილობრივ დონეზე) და კერძო
სექტორის თანამშრომელთა და ასევე, ფიზიკური პირების მომზადება/გადამზადება და
კვალიფიკაციის ამაღლება
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს მიერ ინიცირებული რეფორმების მხარდაჭერა, რაც
გულისხმობს აღნიშნული რეფორმების დანერგვასთან დაკავშირებული ტრენინგების ორგანიზებას;
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს სისტემისა და სხვა დაინტერესებული ორგანიზაციებისთვის
პროფესიული და საკვალიფიკაციო ტესტირებების ორგანიზება/ადმინისტრირება;
საერთაშორისო და უცხოურ ორგანიზაციებთან და სასწავლო დაწესებულებებთან ერთად პროექტების
შემუშავება/განხორციელება, მათ შორის გენდერული თანასწორობის ხელშეწყობის მიზნით;
დონორებთან ურთიერთანამშრომლობის ფარგლებში სხვადასხვა მოწყვლადი ჯგუფისათვის
(მ.შ. ეთნიკური უმცირესობის წარმომადგენლები, საზღვრისპირა მცხოვრები ქალები, ძალადობის
მსხვერპლი ქალები, შშმ პირები, კონფლიქტის შედეგად დაზარალებული ქალები და სხვა) ცოდნისა და
უნარების განვითარების ხელშეწყობის მიზნით ღია ლექციების, უსასყიდლო სასწავლო და
ტრენინგკურსების შეთავაზება დაორგანიზება.
ბუღალტრული აღრიცხვის, ანგარიშგებისა და აუდიტის ზედამხედველობა
ფინანსური და მმართველობის ანგარიშგებების პორტალის განვითარება ევროდირექტივასთან „2013
9
წლის 26 ივნისის ევროპარლამენტისა და საბჭოს 2013/34/EU დირექტივა გარკვეული კატეგორიის
საწარმოების წლიური ფინანსური ანგარიშგების, კონსოლიდირებული ფინანსური ანგარიშგებისა და
დაკავშირებული
ანგარიშგებების
მოთხოვნების
გავრცელება
ანგარიშვალდებული
საწარმოებისათვის“, რეგულაციასთან „ევროპარლამენტისა და საბჭოს 2002 წლის 19 ივლისის
რეგულაცია 1606/2002 ფინანსური ანგარიშგების საერთაშორისო სტანდარტების გამოყენების შესახებ“
და საერთაშორისო პრაქტიკასთან დაახლოების მიზნით;
ფინანსური და მმართველობის ანგარიშგებების საერთაშორისო სტანდარტებთან შესაბამისობის
უზრუნველყოფა;
აუდიტსადმი დაქვემდებარებული სუბიექტების ფინანსურ ანგარიშგებაზე სანდოობის ამაღლების
მიზნით აუდიტის ზედამხედველობის სისტემის დახვეწა და საერთაშორისო პრაქტიკასთან
დაახლოება,
რომელიც
უზრუნველყოფს
აუდიტორული
მომსახურების
საერთაშორისო
სტანდარტებთან, აუდიტორების პროფესიული განათლების საერთაშორისო სტანდარტებთან, ეთიკის
ნორმებთან, 2006/43/EC ევროდირექტივასთან და 537/2014 ევრორეგულაციასთან შესაბამისობას;
სრულფასოვანი სამართლებრივი ჩარჩოს ჩამოყალიბება, ანგარიშვალდებულ პირთა ცნობიერების
ამაღლება და რისკზე დაფუძნებული ზედამხედველობის უზრუნველყოფა ფულის გათეთრებისა და
ტერორიზმის დაფინანსების აღკვეთის ხელშეწყობის მიმართულებით.
საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო
ეკონომიკური პოლიტიკის შემუშავება და განხორციელება
საქართველოს ეკონომიკური განვითარებისა და ეკონომიკის ინკლუზიური ზრდის ხელშეწყობისთვის
ეკონომიკური ზრდის პოლიტიკის დაგეგმვის პროცესის წარმართვა და ანალიზი, პოლიტიკის
კოორდინაცია/განხორციელების მონიტორინგი და შეფასება დაინტერესებული მხარეების
ჩართულობით; თანამიმდევრული ნაბიჯების გადადგმა მიმზიდველი სამეწარმეო და საინვესტიციო
გარემოს შექმნისა და ინვესტიციების მოზიდვის მიმართულებით, აგრეთვე მცირე და საშუალო
მეწარმეობის განვითარების მიმართულებით, რაც მნიშვნელოვანია ახალი სამუშაო ადგილების
შესაქმნელად;
სტაბილური მაკროეკონომიკური გარემოს შენარჩუნება/გაუმჯობესება;
ეფექტიანი კოორდინაციით საქართველოს მცირე და საშუალო მეწარმეობის განვითარების
სტრატეგიითა და შესაბამისი სამოქმედო გეგმით განსაზღვრული ღონისძიებების განხორციელება;
კერძო სექტორის განვითარების ხელშეწყობისთვის საჯარო-კერძო დიალოგის პლატფორმის
ფარგლებში კერძო სექტორთან აქტიური თანამშრომლობა, აგრეთვე კერძო სექტორის განვითარების
ხელშეწყობისა და სახელმწიფო და კერძო სექტორებს შორის თანამშრომლობის გაღრმავების მიზნით
შესაბამისი ღონისძიებების განხორციელება;
საკანონმდებლო ინიციატივებთან
განხორციელება;
დაკავშირებით
რეგულირების
გავლენის
შეფასების
(RIA)
საერთაშორისო რეიტინგებში საქართველოს პოზიციების გაუმჯობესების/შენარჩუნების/ხელშეწყობის
მიზნით შესაბამისი ღონისძიებების განხორციელება;
10
შრომის ბაზრის ტენდენციების შესწავლა და ანალიზი, შრომის ბაზრის შესაბამისი კვლევების
განხორციელება; შრომის ბაზრის საინფორმაციო სისტემის განვითარება;
ეკონომიკური გაჯანსაღების ხელშეწყობის ღონისძიებების შემუშავება და განხორციელება,
საინვესტიციო გარემოს გაუმჯობესებისა და კერძო სექტორის კონკურენტუნარიანობის
ხელშეწყობისთვის თანამიმდევრული ნაბიჯების გადადგმა;
ეკონომიკის განვითარებაზე ორიენტირებული რეფორმების შემუშავება და განხორციელება;
საგარეო სავაჭრო ბრუნვის სტრუქტურული გაუმჯობესებისა და სავაჭრო რეჟიმების
განვითარებისთვის რეკომენდაციების შემუშავება, საგარეო სავაჭრო ბრუნვის რეგულარული
ანალიზი. საქართველოს უარყოფითი სავაჭრო ბალანსის გაუმჯობესება;
რეგიონალური, მრავალმხრივი და ორმხრივი სავაჭრო ურთიერთობების, აგრეთვე პრეფერენციული
და თავისუფალი ვაჭრობის რეჟიმების განვითარება;
ევროკავშირთან ღრმა და ყოვლისმომცველი თავისუფალი სავაჭრო სივრცის შესახებ შეთანხმების
(DCFTA) გამოყენების ხელშეწყობა ვაჭრობაში ტექნიკური ბარიერების შემცირების და ქვეყანაში
წარმოებული პროდუქტისა და მომსახურების საერთაშორისო და ევროპულ მოთხოვნებთან
შესაბამისობის ხელშეწყობით;
ქვეყნის ეკონომიკური განვითარებისთვის ორმხრივი და მრავალმხრივი თანამშრომლობის გაღრმავება
და საქართველოს საერთაშორისო და ევროპულ ეკონომიკურ სივრცეში ინტეგრაცია;
სავაჭრო პარტნიორ ქვეყნებთან ორმხრივი ეკონომიკური ურთიერთობების გაღრმავება და შესაბამისი
ორმხრივი სამართლებრივი ბაზის განვითარება;
საგარეო სავაჭრო ურთიერთობების განვითარება;
საქართველოსა და ევროკავშირს შორის ასოცირების შესახებ შეთანხმებისა და „ენერგეტიკული
გაერთიანების დამფუძნებელ ხელშეკრულებასთან საქართველოს შეერთების შესახებ“ ოქმის
გათვალისწინებით, ევროკავშირის მე-3 ენერგეტიკულ პაკეტთან ჰარმონიზაცია, იმავე მიზნებისთვის
ევროკავშირის მე-4 ენერგეტიკული პაკეტის დამუშავება, ენერგეტიკული რეფორმების
განხორციელება;
თანამედროვე, გამჭვირვალე, კონკურენტული და საბაზრო პრინციპებზე დაფუძნებული
ელექტროენერგიის ბაზრის ჩამოყალიბება, რომელიც უზრუნველყოფს საათობრივ ჭრილში
ელექტროენერგიით და თანმდევი მომსახურებით ვაჭრობას დღით ადრე, დღიურ, საბალანსო და
დამხმარე მომსახურებებს საბითუმო ბაზრების სეგმენტებში;
ასოცირების შეთანხმებით და ენერგეტიკული გაერთიანების ხელშეკრულებით გათვალისწინებული
ვალდებულებების შესრულება ენერგეტიკის სექტორში;
მწვანე ეკონომიკის განვითარებისათვის მნიშვნელოვანი მიმართულებების იდენტიფიცირება მწვანე
ეკონომიკის ზრდის სტრატეგიისა და სამოქმედო გეგმის შემუშავებისათვის, რის შედეგად ქვეყანაში
შეიქმნება მიმზიდველი სამეწარმეო და საინვესტიციო გარემო;
11
ქვეყანაში
ენერგოეფექტურობის
ხელშეწყობისთვის
ელექტროენერგიის
მომხმარებელი
საყოფაცხოვრებო საქონლისთვის „ენერგოეტიკეტირების შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად
კანონქვემდებარე აქტების შემუშავება;
მდგრადი დაფინანსების ქართული ტაქსონომიის შემუშავება, რომლის მიზანი იქნება, ნათლად
განსაზღვროს, რომელი ბიზნესსაქმიანობა, პროგრამა ან პროექტი შეიძლება მიჩნეულ იქნეს
რესურსეფექტიან,
ენერგოეფექტურ,
მწვანე
ეკონომიკისა
და
მდგრადი,
ინკლუზიური
განვითარებისკენ მიმართულ ღონისძიებად;
ენერგეტიკის სფეროს მდგრადი განვითარების პოლიტიკის, სტრატეგიის, მოკლე, საშუალო და
გრძელვადიანი პროგრამების/გეგმების შემუშავება; ელექტროენერგიისა და ბუნებრივი გაზის
მიწოდების უსაფრთხოების უზრუნველყოფა; სამინისტროს მართვაში არსებული ენერგეტიკული
საწარმოების პარტნიორის/აქციონერის უფლებამოსილებების განხორციელება; ენერგეტიკის დარგში
ინვესტიციების მოზიდვის ხელშეწყობა; მეზობელ ქვეყნებთან ენერგეტიკული ურთიერთობის
გაძლიერების მიზნით, შესაბამისი ინფრასტრუქტურის განვითარების ოპტიმალურ მიმართულებათა
განსაზღვრა და მათი რეალიზაციის კოორდინაცია;
საავტომობილო და საზღვაო ტრანსპორტისა და სამოქალაქო ავიაციის სფეროში სხვადასხვა
ქვეყანასთან ორმხრივი სამთავრობათაშორისო შეთანხმებების გაფორმება;
მრავალმხრივი სამთავრობათაშორისო შეთანხმებების ( „აზერბაიჯანის რესპუბლიკას, საქართველოს,
რუმინეთსა და თურქმენეთს შორის საერთაშორისო სატრანზიტო და სატრანსპორტო მარშრუტის
„კასპიის ზღვა-შავი ზღვა“ დაარსებისა და დანერგვის შესახებ“ შეთანხმება) გაფორმება;
სამშენებლო სექტორის განვითარება, რომელიც მნიშვნელოვან გავლენას მოახდენს ქვეყნის
ეკონომიკის განვითარებაზე, უზრუნველყოფს მშენებლობის ხარისხისა და უსაფრთხოების
გაუმჯობესებას, დასაქმების ზრდას და მოსახლეობის საცხოვრებელ ადგილებზე შენარჩუნებას;
ევროპულ და საერთაშორისო მოთხოვნებთან ჰარმონიზებული საქართველოს სამშენებლო სფეროს
მარეგულირებელი კანონმდებლობის, ტექნიკური რეგლამენტების/სტანდარტების შემუშავება, ახალი
თაობის ევროკოდების თარგმნა/რედაქტირება, მიღება და დანერგვა;
საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის
გარდამავალი დებულებებით განსაზღვრული კანონქვემდებარე აქტების შემუშავება; ევროკოდების
ეროვნული დანართების შემუშავება;
არქიტექტორებისა და ინჟინერ-მშენებლების სერტიფიცირების სისტემის ჩამოყალიბება;
ჰიდროტექნიკური ნაგებობების უსაფრთხოების მონიტორინგის სისტემის ჩამოყალიბება.
ელექტრონული კომუნიკაციების, საინფორმაციო და თანამედროვე ტექნოლოგიების განვითარების,
ციფრული ეკონომიკისა და საინფორმაციო საზოგადოების ჩამოყალიბების პროცესების დაჩქარება,
საინვესტიციო გარემოს გაუმჯობესების, მეწარმეობისა და კონკურენციის განვითარების ხელშეწყობა;
ევროპასა და აზიას შორის ფართოზოლოვანი, გლობალური ინტერნეტის ინფრასტრუქტურის
განვითარება;
12
ფოსტის სფეროსა და საფოსტო ინფრასტრუქტურის განვითარების ხელშეწყობა, ფოსტის სფეროში
საერთაშორისო ორგანიზაციების მსოფლიო საფოსტო სტანდარტების შესაბამისი, უნივერსალური
საფოსტო მომსახურებების დანერგვა, დანიშნული საფოსტო ოპერატორისთვის ერთიანი საფოსტო
წესების დადგენა;
ქვეყნის მდგრადი ეკონომიკური განვითარებისთვის ადგილობრივ და საერთაშორისო ინვესტორებთან
აქტიური თანამშრომლობა; სწორი და ეფექტიანი კომუნიკაციითა და მხარდაჭერით ქვეყანაში მსხვილი
ინვესტიციების განხორციელების ხელშეწყობა;
საინვესტიციო გარემოს გაუმჯობესების მიზნით საკანონმდებლო ჩარჩოს ფორმირება, რომლის
დებულებებიც თანხვედრაში იქნება საუკეთესო საერთაშორისო პრაქტიკასთან და წაახალისებს
ადგილობრივი და უცხოური ინვესტიციების შემოდინებას ქვეყანაში.
ტექნიკური და სამშენებლო სფეროს რეგულირება
მომეტებული ტექნიკური საფრთხის შემცველი ობიექტების უსაფრთხოების დონის ამაღლების
ხელშეწყობა შესაბამისი ტექნიკური რეგლამენტების დახვეწით;
განსაკუთრებული მნიშვნელობის ობიექტების მშენებლობის სახელმწიფო ზედამხედველობის
უზრუნველყოფა შესაბამისი მშენებლობის ნებართვის გაცემისა და სანებართვო პირობების
კონტროლით.
სტანდარტიზაციისა და მეტროლოგიის სფეროს განვითარება
საჯარო სამართლის იურიდიული პირის − საქართველოს სტანდარტებისა და მეტროლოგიის
ეროვნული სააგენტოს მომსახურების სფეროსა და დიაპაზონის გაფართოება:
საჯარო სამართლის იურიდიული პირის − საქართველოს სტანდარტებისა და მეტროლოგიის
ეროვნული სააგენტოს სტანდარტების დეპარტამენტში სტანდარტის − EN ISO 9001:2015-ის
შესაბამისად ხარისხის მენეჯმენტის სისტემის ზოგადი პრინციპების დანერგვა, ქვეყნის ეკონომიკური
პრიორიტეტების შესაბამისად სტანდარტიზაციის სფეროში ტექნიკური კომიტეტების ჩამოყალიბება,
საერთაშორისო და ევროპული სტანდარტების საქართველოს სტანდარტებად მიღება;
მეტროლოგიის სფეროში საერთაშორისო აღიარების შენარჩუნება/გაფართოება და დამკვეთებისთვის,
მათ შორის, რეგიონალურ დონეზე, სერვისების შეთავაზება;
მეტროლოგიისა და სტანდარტიზაციის სფეროში საერთაშორისო აღიარების მისაღწევად
ევროკავშირთან ღრმა და ყოვლისმომცველი თავისუფალი სავაჭრო სივრცის შესახებ შეთანხმების
(DCFTA) და ვაჭრობაში ტექნიკური ბარიერების (TBT) მოთხოვნების შესაბამისი ღონისძიებების
განხორციელება.
ბაზარზე ზედამხედველობის სფეროს რეგულირება და განხორციელების ღონისძიებები
ბაზარზე განთავსებული ინდუსტრიული და სამომხმარებლო პროდუქტების ზედამხედველობის
უზრუნველყოფა ევროპის ბაზარზე არსებული ზედამხედველობის სისტემის დანერგვით.
13
ტურიზმის განვითარების ხელშეწყობა
საერთაშორისო ბაზარზე საქართველოს, როგორც ტურისტული ქვეყნის, პოპულარიზაცია;
ახალი ტურისტული პროდუქტის განვითარება და არსებული ტურისტული პროდუქტის
დივერსიფიკაცია (მარშრუტების შემუშავება, პროდუქტის ბეჭდური საინფორმაციო მასალის
მომზადება);
მცირე ტურისტული ინფრასტრუქტურის განვითარება;
ტურისტებისთვის მაღალი ხარისხის მომსახურების მიწოდება.
სახელმწიფო ქონების მართვა
სახელმწიფო ქონების მართვა/განკარგვა და სახელმწიფო საწარმოთა მართვა; საჯარო სამართლის
იურიდიული პირის − სახელმწიფო ქონების ეროვნული სააგენტოს მართვაში არსებული ლიკვიდური,
გადახდისუუნარო და მოგებიანი საწარმოების კლასიფიკაცია მათი ქონებრივი და ფინანსური
მდგომარეობის მიხედვით; არამოგებიანი საწარმოების რაოდენობის შემცირება ლიკვიდაციით,
გაკოტრებით ან რეორგანიზაციით;
გამოუყენებელი აქტივების ეკონომიკურ ბრუნვაში ჩართვისა და მათი ხელმისაწვდომობის
უზრუნველყოფა;
სახელმწიფო ქონების განკარგვის პროცესის შესახებ ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის გაუმჯობესება;
სახელმწიფო ქონების მოვლა-პატრონობისა და დაცვის უზრუნველყოფა;
სახელმწიფო საკუთრებაში მიქცეული და პრივატიზებული ქონების მიღებიდან რეალიზაციამდე
არსებული პროცედურების ეფექტიანად მართვა;
სვანეთში, გუდაურსა და ბაკურიანში საბაგირო გზებისა და სასრიალო ტრასების მშენებლობა და
ინფრასტრუქტურის განვითარება;
საქართველოს აეროპორტების განვითარება უსაფრთხო ფრენების უზრუნველსაყოფად;
ანაკლიის ღრმაწყლოვანი პორტის მშენებლობის ხელშეწყობა;
მოძრავი ქონების განკარგვის გამჭვირვალე, კონკურენტული და გამარტივებული პროცედურების
უზრუნველყოფა;
მომსახურების ხარისხის გასაუმჯობესებლად ვებგვერდის − eAuction.ge-ს მომხმარებელთათვის
სერვისების მიწოდებისა და ქონების განკარგვის პროცედურების გამარტივება, ვებგვერდის
მოდერნიზაციისთვის სხვადასხვა ღონისძიების განხორციელება და ახალი სერვისების დამატება;
არსებული სერვისების შესახებ მოსახლეობის ცნობიერების ამაღლების ხელშეწყობა.
14
მეწარმეობის განვითარება
კერძო სექტორის, როგორც ეკონომიკური ზრდისა და განვითარების მთავარი მამოძრავებელი ძალის,
ჩამოყალიბებისთვის შესაბამისი გარემოს შექმნა, მისი კონკურენტუნარიანობის ზრდის ხელშეწყობა
და იმ სფეროების ეფექტიანი ფუნქციონირების უზრუნველყოფა, სადაც კერძო სექტორის
შესაძლებლობები სუსტი და შეზღუდულია;
ქვეყნის მდგრადი განვითარებისა და ინკლუზიური ზრდის მისაღწევად მეწარმეობის (მათ შორის,
მცირე და საშუალო ბიზნესის) განვითარება, კერძო სექტორისთვის ფინანსების ხელმისაწვდომობის
გაზრდა, საქართველოს ეკონომიკის რეგიონალური და გლობალური კონკურენტუნარიანობის
გაზრდის ხელშეწყობა;
საგარეო სავაჭრო-ეკონომიკური ურთიერთობების განვითარება, ევროკავშირთან ღრმა და
ყოვლისმომცველი თავისუფალი სავაჭრო სივრცის შესახებ შეთანხმების (DCFTA) მოთხოვნებთან
შესაბამისობის უზრუნველსაყოფად მცირე და საშუალო ბიზნესის შესაძლებლობების გაზრდა;
ექსპორტზე ორიენტირებული წარმოებისა და მაღალი დამატებითი ღირებულების მქონე პროდუქციის
შექმნისკენ მიმართული პირდაპირი უცხოური ინვესტიციების ხელშეწყობა;
თანამედროვე და ინოვაციური ტექნოლოგიების დანერგვა და მომსახურების სფეროს განვითარება, რაც
უზრუნველყოფს ეკონომიკური განვითარების პროცესში მოსახლეობის მონაწილეობას;
ექსპორტის ხელშეწყობისთვის ქართული კომპანიების უცხოურ ბაზრებზე წარდგენა და მათი
საერთაშორისო გამოფენებში მონაწილეობის უზრუნველყოფა; ბაზრის კვლევის კუთხით
კომპანიებისთვის
დახმარების
გაწევა
ექსპორტის
დაგეგმვისა
და
მიზანმიმართული
განვითარებისთვის; ექსპორტზე ორიენტირებულ კომპანიებთან რეგულარული კომუნიკაცია და
მათთვის დახმარების გაწევა ექსპორტის დასაგეგმად საჭირო მნიშვნელოვანი ინფორმაციის
მიწოდებით;
საქართველოს საწარმოო პოტენციალის წარმოჩენა მასშტაბური საერთაშორისო მარკეტინგული
კამპანიების წარმოებით და პროდუქციის/მომსახურების პოპულარიზაციით;
მეწარმეობის განვითარების წახალისება, დამწყები და არსებული მცირე და საშუალო საწარმოების
სათანადო ხელშეწყობა პროდუქტიულობისა და კონკურენტუნარიანობის გაზრდისთვის;
ქვეყნის გარეთ საქართველოს საინვესტიციო პოტენციალის პოპულარიზაცია და ამ მიზნით
სექტორული კვლევების, საინვესტიციო პროექტების, გზამკვლევებისა და სხვა მარკეტინგული
მასალების მომზადება;
პრიორიტეტულ სექტორებში სამიზნე კომპანიების იდენტიფიცირება, მათთან პროაქტიულად
დაკავშირება და შეხვედრების ორგანიზება; პოტენციური და არსებული ინვესტორების დახმარება
ინვესტიციის განხორციელების პროცესში;
მცირე და საშუალო ბიზნესისთვის ფინანსების ხელმისაწვდომობის გაუმჯობესების ხელშეწყობა
საკრედიტო საგარანტიო სქემისა და ბიზნესის მხარდაჭერის უნივერსალური პროგრამის მეშვეობით.
15
საქართველოში ინოვაციებისა და ტექნოლოგიების განვითარება
საქართველოში ინოვაციური ეკოსისტემის შექმნა, უცხოური გამოცდილების გაზიარება და
საქართველოში დანერგვა;
დაგეგმილი პროექტების განხორციელებისთვის საჭირო კვალიფიციური კადრების მომზადება და
დასაქმება, მათთვის პროდუქტიული სამუშაო გარემოს შექმნა და განსახორციელებელი პროექტების
ადმინისტრაციული რესურსით უზრუნველყოფა;
საინფორმაციო ტექნოლოგიების სფეროსა და ინოვაციების მიმართულების სპეციალისტებისა და
კომპანიების რაოდენობის გაზრდისა და კვალიფიკაციის ამაღლების ხელშეწყობა;
საქართველოში ინოვაციების ინფრასტრუქტურის შექმნა/მხარდაჭერა, რაც უზრუნველყოფს ქვეყანაში
ინოვაციების ეკოსისტემის განვითარებას;
საინფორმაციო ტექნოლოგიების სფეროს სპეციალისტების გადამზადება საინფორმაციო და
კომუნიკაციის
ტექნოლოგიების
საკითხებში,
რომლის
საბოლოო
მიზანია აღნიშნული
სპეციალისტების დასაქმება საინფორმაციო ტექნოლოგიების სფეროში როგორც ადგილობრივ, ისე
საერთაშორისო შრომის ბაზარზე;
საჯარო-კერძო პარტნიორობის გაღრმავება და სტარტაპებისთვის ფინანსებზე ხელმისაწვდომობის
გაზრდა, ინოვაციების შემდგომი კომერციალიზაციის და ინოვაციური ეკოსისტემის განვითარების
მიზნით;
საქართველოს იმ დასახლებულ პუნქტებში, რომლებიც პროგრამის სამიზნე გეოგრაფიულ არეალში
მდებარეობს, ფართოზოლოვანი ოპტიკურ-ბოჭკოვანი ინფრასტრუქტურის განვითარება და
ინტერნეტის ხელმისაწვდომობის უზრუნველყოფა, რის შედეგადაც საქართველოს რეგიონებში
მცხოვრები
მოსახლეობა
ისარგებლებს
მაღალსიჩქარიანი
ინტერნეტით
და
ისეთი
პროგრამებით/სერვისებით, როგორებიცაა: ელექტრონული ჯანმრთელობის დაცვა, ელექტრონული
განათლება, ელექტრონული მმართველობა, კომერცია და სხვა თანამედროვე სერვისები.
ნავთობის და გაზის სექტორის რეგულირება და მართვა
ნავთობისა და გაზის რესურსებით სარგებლობის გენერალური ლიცენზიის მოსაპოვებლად შავი ზღვის
შელფზე (შავი ზღვის პროექტი) და ხმელეთის თავისუფალ ბლოკებზე ღია საერთაშორისო ტენდერის
ჩატარება;
ნავთობისა და გაზის სფეროში მონაცემებისა და ინფორმაციის ცენტრალური საინფორმაციო ბანკის
შექმნა და მართვა;
ნავთობის გადამუშავების ლიცენზიის, ბუნებრივი გაზის დამუშავების ლიცენზიის, ნავთობის
ტრანსპორტირების ლიცენზიის ან ბუნებრივი გაზის ტრანსპორტირების ლიცენზიის (საქმიანობის
ლიცენზია) გაცემა;
ნავთობისა და გაზის სფეროში სტანდარტების შემუშავება;
16
„წევრი სახელმწიფოებისთვის ნედლი ნავთობის ან/და ნავთობპროდუქტების მინიმალური სარეზერვო
მარაგების უზრუნველყოფის ვალდებულების დაკისრების შესახებ“ საბჭოს 2009 წლის 14 სექტემბრის
2009/119/EC დირექტივის შესრულება;
ბუნებრივი წყალბადის ძებნა-ძიებისა და
საკანონმდებლო ცვლილებების მომზადება.
მოპოვების
ოპერაციების რეგულირების
სფეროს
ტრანსპორტის სფეროში საერთაშორისო ხელშეკრულებებით ნაკისრი ვალდებულებების დაფარვა და
ტრანსპორტირების ხარჯების სუბსიდირება
საქართველოს ევროპის ერთიან საჰაერო სივრცეში ინტეგრაციის პროცესის გაღრმავება;
კომპეტენციის ფარგლებში საერთაშორისო ანტიტერორისტული საქმიანობის ხელშეწყობა;
ფრენების უსაფრთხოებისა და საავიაციო უშიშროების დონის ამაღლება;
ამერიკის შეერთებული შტატების სამხედრო ავიაციის საჰაერო ნავიგაციით და პილოტაჟით
უზრუნველყოფა;
ჩრდილოატლანტიკური ხელშეკრულების წევრ სახელმწიფოებსა და პროგრამის „პარტნიორობა
მშვიდობისთვის“ მონაწილე სხვა სახელმწიფოებს შორის შეთანხმებით გათვალისწინებული
პირობების შესრულების უზრუნველყოფა;
რეგიონში ტურიზმის განვითარების ხელშეწყობისთვის ქვეყნის მასშტაბით მგზავრთა საჰაერო
გადაყვანა;
სახელმწიფოს მხრიდან საჯარო ინტერესის გათვალისწინებით ისეთ მიმართულებებზე რომლებზეც
მომსახურების გამწევს/სარკინიგზო ოპერატორს არ გააჩნია კომერციული ინტერესი, სარკინიგზო
სამგზავრო სატრანსპორტო საშუალებებით მგზავრთა გადაყვანისა და ბარგის გადაზიდვის
მომსახურების უზრუნველყოფა.
ყაზბეგის მუნიციპალიტეტისა და დუშეთის მუნიციპალიტეტის მაღალმთიანი სოფლების
მოსახლეობისათვის მიწოდებული ბუნებრივი აირის ღირებულების ანაზღაურების ღონისძიება
ყაზბეგის მუნიციპალიტეტსა და დუშეთის მუნიციპალიტეტის მაღალმთიან სოფლებში მუდმივად
მცხოვრები მოსახლეობის მიერ მოხმარებული ბუნებრივი აირის საფასურის ანაზღაურება ამ
პროგრამით განსაზღვრული ბენეფიციარებისთვის შესაბამის პერიოდებში.
საცხოვრებლად ვარგისი ქალაქების საინვესტიციო პროგრამა - სივრცითი და ქალაქმშენებლობითი
განვითარების სააგენტოს კომპონენტი (ADB)
„საქართველოსა და აზიის განვითარების ბანკს შორის 2019 წლის 9 დეკემბერს ხელმოწერილი სასესხო
შეთანხმების (ჩვეულებრივი ოპერაციები) (საცხოვრებლად ვარგისი ქალაქების საინვესტიციო
პროგრამა) ფარგლებში გასატარებელი ღონისძიებების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2023 წლის
11 აპრილის №686 განკარგულების შესაბამისად, პროგრამის ფარგლებში დაგეგმილი სივრცითი და
17
ქალაქმშენებლობითი განვითარების კონცეფციის/გეგმების მომზადება (საქართველოს სივრცითი
განვითარების კონცეფცია „საქ. 2030“; ფასანაური, ბარისახო-როშკას ქალაქმშენებლობითი
განვითარების გეგმები; საქართველოს სანაპირო ზონის სივრცითი განვითრების გეგმა; სივრცითი და
ქალაქმშენებლობითი განვითარების გეგმები მესტიისა და ონის მუნიციპალიტეტებში; მუხრანის
ველის სივრცითი განვითარების გეგმა და გორის ქალაქმშენებლობითი განვითარების გეგმა;
ოზურგეთისა და ახალციხის ქალაქმშენებლობითი განვითარების გეგმები).
ტექნიკური დახმარების პროექტი საქართველოს ენერგეტიკული სექტორის რეფორმის პროგრამის
(GESRP) მხარდასაჭერად (EU-NIF)
საქართველოსა და ევროკავშირს შორის ასოცირების შესახებ შეთანხმებით გათვალისწინებული
ენერგეტიკული რეფორმის განხორციელება, რომელიც გულისხმობს ენერგეტიკული გაერთიანების
დამფუძნებელ ხელშეკრულებასთან საქართველოს შეერთების შესახებ ოქმით გათვალისწინებული
ვალდებულებების შესრულებას. აღნიშნული რეფორმის ფარგლებში „ენერგოეფექტურობის შესახებ“
და „შენობების ენერგოეფექტურობის შესახებ“ საქართველოს კანონებით გათვალისწინებული
კანონქვემდებარე აქტების მიღების/დამტკიცების და შესრულების მიზნებია: ენერგოაუდიტორების
აკრედიტაციისა და სერტიფიცირების სისტემის ჩამოყალიბება; ენერგოაუდიტის სავალდებულო
წესების ამოქმედება; სატრენინგო პროგრამების დანერგვა ენერგოაუდიტორებისთვის მრეწველობასა
და
შენობების
სექტორში,
შენობების
ენერგოეფექტურობის
სერტიფიკატების
(ეეს)
შემფასებლებისთვის, გათბობისა და გაგრილების სისტემების ინსპექტორებისთვის; საწარმოო ციკლის
ენერგოეფექტურობის გაზრდა; შენობების სექტორში (არსებულ და მშენებარე შენობებში)
ენერგოეფექტური სტანდარტების დანერგვა; ენერგოეფექტურობის მინიმალური მოთხოვნებით
დადგენილი სტანდარტების შესაბამისად, შენობების განახლება; შენობებში ენერგოეფექტურობის
დანერგვისთვის მათი საჭირო ტექნიკური უზრუნველყოფა, აგრეთვე კომპიუტერული პროგრამების
ჩამოყალიბება მუნიციპალურ დონეზე და მუნიციპალიტეტების შესაბამისი სამსახურების კადრების
გადამზადება; საჯარო შენობების ინვენტარიზაცია და რეესტრის ჩამოყალიბება ენერგოეფექტურობის
განსახორციელებლად; ენერგოეფექტური ღონისძიებების შედეგად მიღებული ენერგოდაზოგვის
მონიტორინგის, ანგარიშგებისა და დადასტურების პლატფორმის ამუშავება.
სასისტემო მნიშვნელობის ელექტროგადამცემი ქსელის განვითარება
ქვეყანაში არსებული მაღალი და საშუალო ძაბვის ელექტროგადამცემი ხაზების, მათ შორის, მეზობელ
ქვეყნებთან დამაკავშირებელი ხაზების, მშენებლობა-რეაბილიტაცია;
ენერგოსისტემის მოძველებული ქვესადგურების თანამედროვე ტექნოლოგიებით აღჭურვა და
სხვადასხვა სიმძლავრის ახალი ქვესადგურების მშენებლობა;
თავისუფალი ინდუსტრიული ზონის განვითარებისთვის შესაბამისი ელექტროგადამცემი ქსელის
მოწყობა;
შავი ზღვის წყალქვეშა ელექტროგადამცემი ხაზის მშნებლობისთვის გეოტექნიკური კვლევა.
18
მოსახლეობის ელეტროენერგიითა და ბუნებრივი აირით მომარაგების გაუმჯობესება
საქართველოს სხვადასხვა რეგიონში გაზისა და ელექტროენერგიის არმქონე სოფლების გაზიფიცირება
და ელექტრიფიცირება;
საქართველოს სხვადასხვა რეგიონში მოსახლეობისთვის გაზისა და ელექტროენერგიის მიწოდების
ხელმისაწვდომობის გაზრდა, მათ შორის, მოხმარებული ელექტროენერგიის ღირებულების
ნაწილობრივ ანაზღაურება;
ოკუპირებულ ტერიტორიებთან გამყოფი ხაზების მიმდებარე სოფლებში მცხოვრები ოჯახების
გათბობით უზრუნველყოფა ზამთრის პერიოდში.
საზღვაო პროფესიული განათლების ხელშეწყობა
საერთაშორისო და საქართველოს საგანმანათლებლო და საზღვაო კანონმდებლობების შესაბამისად,
უმაღლეს საზღვაო და მომიჯნავე დარგებში კვალიფიციური კადრების მომზადება;
საჯარო სამართლის იურიდიული პირის − სასწავლო უნივერსიტეტის − ბათუმის სახელმწიფო
საზღვაო აკადემიის კვლევით ცენტრად ჩამოყალიბება და საზღვაო და მომიჯნავე დარგებში კვლევითი
პროექტების განხორციელების ხელშეწყობა;
სასწავლო პროცესის თანამედროვე მოთხოვნების შესაბამისი საგანმანათლებლო პროგრამებით
უზრუნველყოფა და სტუდენტთა საზღვაოსნო პრაქტიკით უზრუნველყოფის გაუმჯობესება;
სასწავლო მასალების, მატერიალურ-ტექნიკური ბაზის განახლება;
კურსდამთავრებულების კარიერული წარმატების უზრუნველსაყოფად სტუდენტთა ხელშეწყობისა
და მომსახურების სამსახურის განვითარება; საკრუინგო კომპანიებთან მჭიდრო თანამშრომლობა.
ანაკლიის ღრმაწყლოვანი ნავსადგურის განვითარება
ანაკლიის ღრმაწყლოვანი ნავსადგურის განვითარების პროექტის ხელშეწყობა და ახალი საინვესტიციო
ხელშეკრულებების მონიტორინგი.
ორმხრივი ხელშეკრულებების
დაკავშირებული ღონისძიებები
ფარგლებში
აღიარებული
ვალდებულებების
დაფარვასთან
საქართველოს მთავრობასა და თურქეთის რესპუბლიკის მთავრობას შორის გაფორმებული
„ენერგეტიკის სფეროში თანამშრომლობის შესახებ“ შეთანხმებისა და „სს „ელექტროენერგეტიკული
სისტემის კომერციულ ოპერატორსა“ და „TURKISH ELECTRICITY TRADING AND CONTRACTING CO.“ს შორის გასაფორმებელი ოქმის შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2018 წლის 27 აპრილის №923
განკარგულების შესაბამისად, სს „ელექტროენერგეტიკული სისტემის კომერციულ ოპერატორსა“ და
თურქეთის ელექტროენერგიით ვაჭრობისა და ხელშემკვრელ კომპანიას (TETAS) შორის გაფორმებული
ოქმის საფუძველზე აღებული ვალდებულებების დაფარვა.
19
ვარდნილისა და ენგურის ჰიდროელექტროსადგურების რეაბილიტაციის პროექტი (EBRD, EIB, EU)
ვარდნილისა
და
ენგურის
ჰიდროელექტროსადგურების
რეაბილიტაციის
დასრულება
საშუალოვადიანი პროგრამის მიხედვით: ენგურის კაშხლის სტრუქტურული სტაბილურობისა და
სეისმური მდგრადობის ამაღლებისთვის ღონისძიებების გატარება და მონიტორინგის ინსტრუმენტის
განახლება, სადაწნეო გვირაბზე ფილტრაციული და დაწნევის კარგვების შემცირება, ჰესის
ექსპლუატაციის საიმედოობის ამაღლება; მორალურად და ფიზიკურად გაცვეთილი მოწყობილობების
შეცვლა; ენგურის კაშხლის მისადგომი და საექსპლუატაციო გზების რეაბილიტაცია.
სივრცითი და ქალაქთმშენებლობითი განვითარება
სივრცის დაგეგმარებისა და ქალაქთმშენებლობითი დარგის პოლიტიკის შემუშავება, კოორდინაცია და
მართვა;
გეგმების
განხორციელების
უზრუნველყოფა;
შესაბამისი
კანონმდებლობის
შემუშავების/სრულყოფის
პროცესში
მონაწილეობა;
გეგმების
საინფორმაციო
სისტემის
ფუნქციონირების უზრუნველყოფა; სივრცის დაგეგმარებაზე ზეგავლენის მქონე პროექტების
წინასწარი შეფასება; პერსპექტიული კურორტების ქალაქთმშენებლობითი გეგმების შემუშავების
უზრუნველყოფა;
განსაკუთრებული
რეგულირების
ტერიტორიის/ზონის
დამუშავება/წარდგენა საქართველოს მთავრობისთვის;
სტატუსის
მინიჭების
საკითხის
საქართველოს სხვადასხვა რეგიონში ქალაქთმშენებლობითი გეგმების განხილვა-დამტკიცება;
სარეკრეაციო ტერიტორიებზე ქალაქთმშენებლობითი გეგმების განხილვა-დამტკიცება;
სარეკრეაციო ტერიტორიებზე არქიტექტურული პროექტების შეთანხმება;
დარგის სპეციფიკური ტრენინგების ორგანიზება და ჩატარება; საქართველოს კანონმდებლობით
დადგენილი სხვა საქმიანობის განხორციელება.
კურორტების განვითარების ხელშეწყობა
კურორტებსა და საკურორტო ადგილებზე
კურორტების განახლება (რენოვაცია);
ინფრასტრუქტურის
განვითარების
ხელშეწყობა,
კურორტების და საკურორტო ადგილების განვითარებისთვის ინვესტიციების მოზიდვის ხელშეწყობა;
განვითარების ეკონომიკური
ადგილების იდენტიფიკაცია;
მიზანშეწონილობის
გეგმების
მომზადება,
ახალი
საკურორტო
საკანონმდებლო ინიციატივების მომზადება, განაშენიანების რეგულირების გეგმების შექმნის
ხელშეწყობა;
საქართველოს, როგორც მაღალი საკურორტო შესაძლებლობების მქონე ქვეყნის პოპულარიზაცია;
20
კურორტებისა და საკურორტო ადგილების განვითარების მიზნით, საუკეთესო საერთაშორისო
გამოცდილების გაზიარება;
კურორტებსა და საკურორტო ადგილებზე მასობრივი სპორტისა და სპორტულ-გამაჯანსაღებელი
ინფრასტრუქტურის განვითარების ხელშეწყობა და ამ მიზნით შესაბამის უწყებებთან თანამშრომლობა.
სარკინიგზო ტრანსპორტის რეგულირება, მართვა და განვითარება
სარკინიგზო ტრანსპორტის სფეროში საკანონმდებლო ცვლილებების პაკეტის მომზადება;
სსიპ - სარკინიგზო ტრანსპორტის სააგენტოს სპეციალისტთა გადამზადება;
სარკინიგზო ტრანსპორტის დარგში საერთაშორისო აქტივობების გაძლიერება;
სარკინიგზო სატრანსპორტო სისტემების და გადაზიდვების ოპერაციების უსაფრთხოებაზე
ზედამხედველობა და სარკინიგზო ტრანსპორტის დარგში ტექნიკური რეგულირების განხორციელება;
სარკინიგზო ტრანსპორტის
მექანიზმების შემუშავება;
დარგში
უსაფრთხოების
სისტემებზე
მონიტორინგის
ეფექტური
სარკინიგზო ტრანსპორტის დარგში მგზავრთა გადაყვანის საჯარო მომსახურების უზრუნველყოფა და
შესაბამისი სარკინიგზო ოპერატორების მონიტორინგი.
აკრედიტაციის პროცესის მართვა და განვითარება
შესაბამისობის შემფასებელი პირების აკრედიტაციის სამუშაოების წარმართვა კანონით რეგულირებად
და ნებაყოფლობით სფეროში საერთაშორისოდ აღიარებული მოთხოვნების შესაბამისად,
საქართველოში წარმოებული პროდუქტებისა და მომსახურების საერთაშორისო ბაზრებზე ექსპორტის
ხელშეწყობისთვის;
აკრედიტაციის რეგიონალური ორგანიზაციის − ევროპის აკრედიტაციის თანამშრომლობის (European
Cooperation for Accreditation (EA)) მიერ აკრედიტაციის საერთაშორისო დონეზე აღიარებული
სფეროების შენარჩუნება და აკრედიტაციის ახალი მიმართულებების აღიარება; აკრედიტაციის სხვა
საერთაშორისო ორგანიზაციების მიერ საჯარო სამართლის იურიდიული პირის − აკრედიტაციის
ერთიანი ეროვნული ორგანოს − აკრედიტაციის ცენტრის საქმიანობის აღიარება ქვეყნის საექსპორტო
ბაზრების დივერსიფიცირებისთვის;
აკრედიტაციის ცენტრის ინსტიტუციური გაძლიერების ხელშეწყობა და ლაბორატორიების
აკრედიტაციის საერთაშორისო თანამშრომლობასთან - (International Laboratory Accreditation
Cooperation - ILAC) და აკრედიტაციის საერთაშორისო ფორუმთან (International Accreditation Forum IAF) ორმხრივი/მრავალმხრივი აღიარების შეთანხმებების გაფორმება და მათ საქმიანობაში
მონაწილეობა.
21
სასარგებლო წიაღის მართვა და კოორდინაცია
მიტოვებულ და არალიცენზირებულ საბადოთა აღრიცხვა/პასპორტიზაცია;
მინერალური რესურსების რაციონალურად მართვის მიზნით, სასარგებლო წიაღისეულით
სარგებლობისთვის სალიცენზიოდ წინასწარ შერჩეული ობიექტებისათვის, მათ შორის ლიცენზიისგან
გათავისუფლების და ლიცენზიის ადგილმონაცვლეობის თაობაზე, გეოსაინფორმაციო პაკეტების
მომზადება;
წიაღის სექტორის სტანდარტების და მეთოდოლოგიების შემუშავება და დანერგვა. შესაბამისი
მარეგულირებელი სამართლებრივი აქტების ცვლილების მომზადება და წარდგენა ინიცირებისთვის.
საერთაშორისო გამოცდილების გაზიარება/შესწავლა;
სასარგებლო წიაღისეულის (გარდა ნავთობისა და გაზისა) მოპოვების ლიცენზიების გაცემა და ამ
მიზნით გასაწევი საქმიანობის წარმართვა/კოორდინაცია;
სალიცენზიო პირობების კონტროლის განხორციელება სასარგებლო წიაღისეულის რაციონალურად
სამართავად. ლიცენზიით ან განკარგულებით გათვალისწინებული პირობებისა და სასარგებლო
წიაღისეულის სარგებლობის სფეროში საქართველოს კანონმდებლობის მოთხოვნათა შესრულების
მდგომარეობის შემოწმება როგორც წინასწარ დამტკიცებული გეგმით, ისე სააგენტოში შემოსული
განცხადებების/საჩივრების საფუძველზე.
სამოქალაქო ავიაციის სფეროს რეგულირება და მართვა
„საქართველოსა და ევროკავშირსა და მის წევრ სახელმწიფოებს შორის ერთიანი საჰაერო სივრცის
შესახებ’’ (ECAA) შეთანხმების გათვალისწინებული რეგულაციებისა და დირექტივების ქართულ
საავიაციო კანონმდებლობაში ასახვა;
საქართველოს საავიაციო დარგისათვის პრიორიტეტული რეგულაციებისა და დირექტივების
განსაზღვრა, მათი დანერგვის დროში გაწერა, სამართლებრივი ანალიზი და ამ მიზნით, შესაბამისი
დასკვნებისა და წინადადებების შემუშავება;
საქართველოს საავიაციო კანონმდებლობის ჩიკაგოს კონვენციის, მისი დანართებისა და შესწორებების
მოთხოვნებთან შესაბამისობაში მოყვანა. საერთო დანიშნულების ავიაციის მარეგულირებელი
ნორმატიული აქტების შემუშავება და დანერგვა.
საზღვაო ტრანსპორტის რეგულირება, მართვა და განვითარება
საქართველოს დროშით მცურავი საშუალებების
უსაფრთხოების და უშიშროების უზრუნველყოფა;
და საქართველოს ნავსადგურების საზღვაო
სხვადასხვა საერთაშორისო გამოფენებსა/კონფერენციებში მონაწილეობის მიღება, საკუთარი
ცნობადობის გაზრდისა და საერთაშორისო დონეზე საზღვაო სფეროში არსებული ინოვაციების
გაცნობის მიზნით;
22
საქართველოს, როგორც საზღვაო სახელმწიფოს, იმიჯის ამაღლების მიზნით საქართველოს
საერთაშორისო საზღვაო ფორუმის (GIMF) ჩატარება, რომელიც წარმოაჩენს შავი ზღვის რეგიონში
მიმდინარე მოვლენებსა და აგრეთვე, საქართველოს მიერ საზღვაო დარგში განხორციელებულ
რეფორმებს;
ევროპის საზღვაო უსაფრთხოების სააგენტოს (EMSA) აუდიტის წარმატებით გავლა და მეზღვაურთა
კვალიფიკაციის/კომპეტენციის დამადასტურებელი სერტიფიკატების აღიარების შენარჩუნება;
მეზღვაურთა მომზადებისა და სერტიფიცირების სისტემის გამართული ფუნქციონირება;
საქართველოს გემების სახელმწიფო ელექტრონული რეესტრის მოდიფიკაცია;
საკანონმდებლო ცვლილებების მომზადება და საერთაშორისო სტანდარტებთან დაახლოება;
0%-იანი დაკავების კოეფიციენტის შენარჩუნება ქართული დროშის ქვეშ მცურავ გემებზე;
საქართველოს განსაკუთრებულ ეკონომიკურ ზონაში/ტერიტორიულ ზღვაში უსაფრთხო ნაოსნობის,
ძებნა-გადარჩენის და გარემოს დაცვის უზრუნველყოფა საერთაშორისო მოთხოვნებისა და
სტანდარტების შესაბამისად;
საქართველოს საზღვაო კონცეფციის დოკუმენტის დამტკიცება;
საქართველოს ნავსადგურებში ერთი ფანჯრის პრინციპის დანერგვა და დაკავშირება ნავსადგურების
გაერთიანების სისტემასთან;
საქართველოს ნავსადგურებში ნარჩენების მდგრადი მართვა;
ნავსადგურების ენერგოეფექტურობისა და მართვის გეგმის შექმნა.
სახმელეთო ტრანსპორტის რეგულირება, მართვა და განვითარება
საერთაშორისო სატვირთო გადაზიდვებში ჩართული სატრანსპორტო საშუალებების გზებზე
შემოწმების რეფორმის (სატრანსპორტო საშუალების ტექნიკური დათვალიერება,
მასების/გაბარიტების შემოწმება, მძღოლის შრომისა და დასვენების რეჟიმის კონტროლი და სხვა)
განხორციელება;
საერთაშორისო სამგზავრო გადაყვანაში ან/და სატვირთო გადაზიდვაში ჩართული პირების
განებართვიანება (სატრანსპორტო ოპერატორებისთვის ე.წ. ბაზარზე დაშვების ნებართვის შემოღება);
საერთაშორისო სატვირთო გადაზიდვების განვითარების და დივერსიფიკაციისათვის პარტნიორ
ქვეყნებთან ურთიერთობის განვითარება (მათ შორის პარტნიორთა არეალის ზრდა);
თანამედროვე სტანდარტების სასწავლო და საგამოცდო ცენტრის მოწყობა.
23
შავ ზღვაში საქართველოს შიდა საზღვაო წყლებსა და ტერიტორიულ ზღვაზე (წყლებზე) უსაფრთხო
ნაოსნობის უზრუნველყოფა
შავ ზღვაში საქართველოს შიდა საზღვაო წყლებსა და ტერიტორიულ ზღვაზე (წყლებზე) თანამედროვე
სანავიგაციო საშუალებების და მოწყობილობების მუდმივი ჩანაცვლებისა და განახლების
უზრუნველყოფა;
უსაფრთხო ნაოსნობის უზრუნველსაყოფად პორტების აღჭურვა თანამედროვე სტანდარტების
შესაბამისი მეტეოროლოგიური მოწყობილობებით;
უსაფრთხო ნაოსნობის მხარდასაჭერად სანავიგაციო ქაღალდის და ელექტრონული რუქების ახალი
სახეობისა და მასშტაბის განვითარება;
პორტების თანამდეროვე რადიო-ნავიგაციური მოწყობილობებით აღჭურვა.
საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტრო
რეგიონებისა და ინფრასტრუქტურის განვითარების პოლიტიკის შემუშავება და მართვა
რეგიონული განვითარების პოლიტიკის შემუშავება, განხორციელება და განხორციელების
კოორდინაცია, აგრეთვე კომპეტენციის ფარგლებში მისი განხორციელების მონიტორინგი და ანალიზი;
მმართველობის სისტემის დეცენტრალიზაციისა და სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოებსა და
მუნიციპალიტეტებს
შორის
უფლებამოსილებათა
გამიჯვნის
საკითხებზე,
აგრეთვე
მუნიციპალიტეტების ინსტიტუციური გაძლიერებისთვის, დეცენტრალიზაციის 2020−2025 წლების
სტრატეგიის განხორციელების ერთ-ერთი პრინციპის −
„გენდერული თანასწორობის“
უზრუნველსაყოფად, დეცენტრალიზაციისა და თვითმმართველობის განხორციელების პროცესში
ქალთა და მამაკაცთა თანასწორი მონაწილეობის უზრუნველსაყოფად შესაბამისი წინადადებების
შემუშავება;
გადაწყვეტილების მიღებისა და განხორციელების პროცესში მაღალი ხარისხის ჩართულობის
ხელშეწყობა, განსაკუთრებით − მაღალმთიან რეგიონებში;
კომპეტენციის ფარგლებში სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოებსა და მუნიციპალიტეტებს შორის
ურთიერთობათა კოორდინაცია;
კომპეტენციის ფარგლებში ადგილობრივი და უცხოური წყაროებით დაფინანსებული რეგიონული
პროგრამებისა და პროექტების კოორდინაცია და მათი განხორციელების ეფექტიანობის შეფასება;
კომპეტენციის ფარგლებში მუნიციპალიტეტის მოხელეთა სწავლების საკითხების კოორდინაცია;
„მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების შესახებ“ საქართველოს კანონის საფუძველზე სახელმწიფოს
მიერ
მუნიციპალიტეტებისთვის
დელეგირებული
უფლებამოსილების
განხორციელებაზე
დარგობრივი ზედამხედველობის განხორციელება საქართველოს ორგანული კანონის „ადგილობრივი
24
თვითმმართველობის კოდექსი“ შესაბამისად;
საერთაშორისო და შიდასახელმწიფოებრივი მნიშვნელობის საავტომობილო გზების ქსელის
განვითარების, დაპროექტებისა და სამეცნიერო-ტექნიკური პროგრესის საკითხებზე ერთიანი
სახელმწიფო პოლიტიკის შემუშავება და განხორციელება;
საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტროს სახელმწიფო
კონტროლს დაქვემდებარებული საჯარო სამართლის იურიდიული პირის − საქართველოს
მუნიციპალური განვითარების ფონდის მეშვეობით დევნილთა გრძელვადიანი საცხოვრებლით
უზრუნველსაყოფად სამშენებლო-სარეაბილიტაციო სამუშაოების განხორციელება;
საქართველოს მთავრობის გადაწყვეტილებით, საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით
და დადგენილ ფარგლებში როგორც აღნიშნული სამინისტროს კომპეტენციაში შემავალი, ისე სხვა
სახელმწიფო ორგანოთა გამგებლობისთვის მიკუთვნებული, ქვეყნისთვის მნიშვნელოვანი ცალკეული
ინფრასტრუქტურული პროექტების განხორციელების უზრუნველყოფა, აგრეთვე ამ პროექტებით
გათვალისწინებული
ობიექტების
სამშენებლო-სარეაბილიტაციო
და
სხვა
სამუშაოების
განხორციელების კოორდინაცია და კომპეტენციის ფარგლებში მისი მონიტორინგი;
კომპეტენციის ფარგლებში საქართველოს წყლით უზრუნველყოფისა და მოსახლეობის წყლით
მომარაგების
სისტემების
დანერგვისა
და
განვითარების
ხელშეწყობის
ღონისძიებათა
განხორციელების უზრუნველყოფა და კოორდინაცია;
არასახიფათო ნარჩენების განთავსების ობიექტების (ნაგავსაყრელების) მოწყობა, მართვა და დახურვა,
ნარჩენების გადამტვირთავი სადგურების მოწყობა და მართვა (გარდა ქალაქ თბილისის
მუნიციპალიტეტისა და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკისა);
კომპეტენციის ფარგლებში სტიქიური მოვლენების შედეგების სალიკვიდაციო ღონისძიებების შესახებ
წინადადებების მომზადება და ამ ღონისძიებების განხორციელება/განხორციელებაში მონაწილეობა.
საგზაო ინფრასტრუქტურის გაუმჯობესების ღონისძიებები
საავტომობილო გზების ინფრასტრუქტურული პროექტების სფეროში სახელმწიფო პოლიტიკის
განხორციელება;
ჩქაროსნული ავტომაგისტრალებისა და საავტომობილო გზების რეკონსტრუქცია-მშენებლობა;
საქართველოს საგზაო ქსელის საერთაშორისო საგზაო კომუნიკაციების სისტემაში ინტეგრირება;
საერთაშორისო და შიდასახელმწიფოებრივი მნიშვნელობის საავტომობილო გზებისა და სახიდე
გადასასვლელების, მუნიციპალიტეტებთან, საკურორტო ცენტრებთან, ისტორიულ და კულტურულ
ძეგლებთან, მოსაზღვრე ქვეყნებთან მისასვლელი საავტომობილო გზების პერიოდული შეკეთება,
რეაბილიტაცია და რეკონსტრუქცია-მშენებლობა;
საავტომობილო გზების მიმდინარე შეკეთება და შენახვა ზამთრის პერიოდში;
25
სტიქიური მოვლენების შედეგების ლიკვიდაციისა და პრევენციის მიზნით სამუშაოების ჩატარება;
ზღვის ნაპირების, მდინარეების კალაპოტებისა და ნაპირების გამაგრება;
საავტომობილო გზებზე ავტოტრანსპორტით მგზავრთა უსაფრთხო, კომფორტული და შეუფერხებელი
გადაადგილების უზრუნველყოფა;
ავტომაგისტრალების მშენებლობის პროცესში თანამედროვე ტიპის, ადაპტირებული სავაჭრო
ობიექტების მოწყობა, რაც ხელს შეუწყობს ადგილობრივი მოსახლეობის, განსაკუთრებით კი −
ქალების, ეკონომიკურ გაძლიერებას;
გენდერული საჭიროებების კვლევა და ყველა ბენეფიციარის ინტერესების გათვალისწინება სათანადო
სამუშაოების დაგეგმვისა და განხორციელების პროცესში; ადგილობრივი მოსახლეობის,
განსაკუთრებით კი − მოწყვლადი ჯგუფების (საბავშვო ბაღის აღსაზრდელები, სკოლის მოსწავლეები,
ქალები, შშმ პირები) საჭიროებების გათვალისწინება, მათ შორის, შეუფერხებელი გადაადგილების
მიზნით, სამუშაოების დაგეგმვისა და განხორციელების პროცესში.
რეგიონული და მუნიციპალური ინფრასტრუქტურის რეაბილიტაცია
მუნიციპალიტეტებში სხვადასხვა ინფრასტრუქტურული პროექტის განხორციელება და მათთან
დაკავშირებული სხვადასხვა მომსახურების შესყიდვა; საჯარო სერვისების მიწოდების გაძლიერება
ჩართულობისა და თანასწორობის ხელშესაწყობად;
სახელმწიფო
და საზოგადოებრივი მნიშვნელობის (ადმინისტრაციული, სტრატეგიული,
კულტურული, სპორტული და სხვა დანიშნულების) ობიექტების მშენებლობა-რეაბილიტაცია;
გენდერულად მგრძნობიარე და გენდერულად პასუხისმგებლობიანი ინფრასტრუქტურის შექმნა;
ინფრასტრუქტურულ პროექტებში სხვადასხვა ასაკობრივი ჯგუფის, ქალთა და მამაკაცთა
განსხვავებული საჭიროებების გათვალისწინება და შშმ პირების დამოუკიდებელი გადაადგილებისა
და სოციალიზაციისთვის უნივერსალური ინფრასტრუქტურის შექმნა; ადგილობრივი მოსახლეობის
ახალი, კომფორტული საბავშვო ბაღებით, წყალმომარაგებით, საავტომობილო გზებით, სპორტული და
გასართობი
ინფრასტრუქტურით
უზრუნველყოფა,
რაც
მნიშვნელოვნად
გააუმჯობესებს
მოსახლეობის, ბავშვების, აღმზრდელ-პედაგოგების, სპორტსმენებისა და მწვრთნელების ყოფით და
სამუშაო პირობებს და განსაკუთრებით დადებით გავლენას მოახდენს ქალთა მდგომარეობაზე როგორც
დროისა და საქმიანობის, ისე გადაადგილების კუთხით;
ქვეყანაში ურბანული სატრანსპორტო სისტემის მუშაობის სრულყოფა;
ქვეყანაში
ტურიზმის
განხორციელება;
განვითარებისთვის
სხვადასხვა
ინფრასტრუქტურული
პროექტის
საქართველოს რეგიონების ურბანული განახლების, განვითარებისა და ადგილობრივი ეკონომიკის
გაძლიერების ხელშეწყობა;
დონორი
ორგანიზაციების
მიერ
დაფინანსებული
პროექტების
მოსამზადებლად
საჭირო
26
ღონისძიებების განხორციელება,
მომზადება და ანალიზი;
დეტალური
საპროექტო-სახარჯთაღრიცხვო
დოკუმენტაციის
სოციალური და გენდერული კონსულტაციების ჩატარების უზრუნველყოფა, გადაწყვეტილების
მიღების პროცესში ქალთა ჩართულობის ხელშეწყობა და მათი შესაძლებლობების გაძლიერება
გენდერული ბალანსის გასაუმჯობესებლად; ქალთა და მამაკაცთა თანაბარი დასაქმების
შესაძლებლობების შექმნა; ქალთა და მამაკაცთა აქტიური მონაწილეობის ხელშეწყობა პროექტების
განხორციელების ყველა ეტაპზე;
ბენეფიციარ
ქალთა და მამაკაცთა განსხვავებული
მოთხოვნების/მოლოდინების განხილვა სოციალური ანგარიშვალდებულების მექანიზმების
ფარგლებში.
წყალმომარაგების ინფრასტრუქტურის აღდგენა-რეაბილიტაცია
მუნიციპალიტეტებში/სოფლებში
წყალმომარაგებისა
და
წყალარინების
რეაბილიტაცია/მოწყობა,
წყალმომარაგებისა
და
წყალარინების
გამწმენდი
რეაბილიტაცია/მშენებლობა;
სისტემების
ნაგებობების
მუნიციპალიტეტების მოსახლეობის ეკოლოგიურად სუფთა, გაფილტრული, ზედაპირული გრუნტის
წყლების მოხვედრისგან დაცული სასმელი წყლის 24-საათიანი მიწოდების რეჟიმით უზრუნველყოფა;
აბონენტთა გამრიცხველიანება, დანაკარგების შემცირება და გარემოსდაცვითი სტანდარტების
უზრუნველყოფა;
გენდერულად მგრძნობიარე პოლიტიკის განხორციელება და გენდერულად მგრძნობიარე
ინფრასტრუქტურის მოწყობა, წყალმომარაგების სისტემის, სუფთა წყლისა და სანიტარიული
სერვისების გაუმჯობესება, სუფთა წყლის ხელმისაწვდომობის გაზრდა მოსახლეობის
ჯანმრთელობისა
და
კეთილდღეობის
უზრუნველსაყოფად;
გადაწყვეტილების
მიღება
მოსახლეობასთან კონსულტაციების საფუძველზე, მისი აქტიური მონაწილეობით, მათ შორის,
ქალების, მამაკაცების, სხვადასხვა ასაკობრივი ჯგუფის, სოციალურად დაუცველი, ნაკლები
ფინანსური შესაძლებლობის მქონე პირებისა და სხვა მოწყვლადი კატეგორიების ინტერესების
გათვალისწინებით.
მყარი ნარჩენების მართვის პროგრამა
მუნიციპალიტეტებში (გარდა ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტისა და აჭარის ავტონომიური
რესპუბლიკისა) არასახიფათო ნარჩენების განთავსების ობიექტების (ნაგავსაყრელების) მოწყობა და
მართვა;
ნარჩენების გადამტვირთავი სადგურების მოწყობა;
მუნიციპალიტეტების აუცილებელი ტექნიკური საშუალებებით აღჭურვა, რაც გაზრდის დასახლებულ
პუნქტებში საყოფაცხოვრებო ნარჩენების გატანის ხელმისაწვდომობასა და ინტენსივობას;
ძველი ნაგავსაყრელების ეტაპობრივი დახურვა სტანდარტების შესაბამისად;
27
ნარჩენების მართვის პროცესში გენდერული ასპექტების გათვალისწინება და გენდერულად
პასუხისმგებლობიანი ინფრასტრუქტურის შექმნა; ნარჩენების მართვის პოლიტიკის შემუშავებისა და
არასახიფათო ნარჩენების განთავსების ობიექტების (ნაგავსაყრელების) მშენებლობის დაგეგმვისა და
განხორციელების პროცესში ქალთა და მამაკაცთა თანაბარი ჩართულობა; სამუშაოების სპეციფიკიდან
გამომდინარე, სექტორში ქალთა და მამაკაცთა დასაქმებისთვის თანაბარი პირობების შექმნა.
იძულებით გადაადგილებული პირების მხარდაჭერა
იძულებით გადაადგილებულ პირთათვის − დევნილთათვის საცხოვრებელი პირობების
გაუმჯობესებისა და მათი გრძელვადიანი განსახლების მიზნით მრავალბინიანი საცხოვრებელი
კორპუსების მშენებლობის დასრულების შემდგომ, ხელშეკრულებებით გათვალისწინებული
დეფექტების აღმოფხვრის პერიოდი.
ზოგადსაგანმანათლებლო და სკოლამდელი აღზრდის დაწესებულებების მშენებლობა-რეაბილიტაცია
ზოგადსაგანმანათლებლო და სკოლამდელი აღზრდის დაწესებულებების განვითარება გენდერული
ასპექტების გათვალისწინებით და ენერგოეფექტურობის გაუმჯობესება;
სხვადასხვა მუნიციპალიტეტში ახალი საჯარო სკოლებისა და საბავშვო ბაღების მშენებლობა და
არსებულთა რეაბილიტაცია;
შშმ პირებისთვის საგანმანათლებლო ინფრასტრუქტურის ხელმისაწვდომობის უზრუნველყოფა.
ტურისტული ინფრასტრუქტურის გაუმჯობესების ღონისძიებები
მუნიციპალიტეტებში ცენტრალური უბნების ურბანული განახლება, ტურისტულად მიმზიდველი
სივრცეების შექმნა-განვითარება და სხვადასხვა შენობა-ნაგებობის რეაბილიტაცია გენდერული
ასპექტების გათვალისწინებით.
საქართველოს იუსტიციის სამინისტრო
სამართალშემოქმედებისა და ქვეყნის ინტერესების სამართლებრივი მხარდაჭერის მიზნით სახელმწიფო
პოლიტიკის შემუშავება და მართვა, მათ შორის, სისხლის სამართლის სისტემის რეფორმის
განხორციელება
ეფექტიანი სამართალშემოქმედებითი საქმიანობის განხორციელება; საქართველოს კანონმდებლობის
ევროკავშირის კანონმდებლობასთან დაახლოება; საქართველოს, საერთაშორისო და უცხო ქვეყნების
სასამართლოებსა და არბიტრაჟებში სახელმწიფოს წარმომადგენლობა; სახელმწიფოსა და სახელმწიფო
უწყებების მიერ გასაფორმებელი საერთაშორისო და კერძო (მრავალმილიონიანი ან/და საარბიტრაჟო
28
ინსტიტუტის შემცველი) ხელშეკრულებების სამართლებრივი
განვითარება და ეფექტიანი უწყებათაშორისი კოორდინაცია;
ექსპერტიზა,
ინსტიტუციური
სამართლის ცალკეული დარგის განვითარების აუცილებლობისა და პერსპექტივების შესწავლა;
სამართალშემოქმედებითი საქმიანობის შესრულების მიზნით სამინისტროებისა და დარგობრივი
უწყებების პრობლემატიკის შესწავლა; სხვადასხვა პრიორიტეტული სფეროს განვითარების მიზნით
საკანონმდებლო ინიციატივების, საკანონმდებლო და კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტების
პროექტების მომზადება; საზღვარგარეთის სახელმწიფოთა კანონმდებლობების შესწავლა და
გაანალიზება; საქართველოს კანონმდებლობის ასოცირების შესახებ შეთანხმებით განსაზღვრულ
ევროკავშირის
რეგულაციებთან,
გადაწყვეტილებებსა
და
დირექტივებთან
დაახლოების/ჰარმონიზაციის მიზნით სამინისტროს კომპეტენციისთვის მიკუთვნებულ საკითხებზე
სხვადასხვა უწყების მიერ შემუშავებული ნორმატიული აქტების პროექტებისა და თანამდევი
დოკუმენტების სამართლებრივი ექსპერტიზა;
არბიტრაჟებსა და უცხო ქვეყნების სასამართლოებში კომერციულ და საინვესტიციო დავებზე,
ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოსა და გაერო-ს სახელშეკრულებო ორგანოებში
სახელმწიფოთაშორის ან/და ინდივიდუალურ დავებზე სახელმწიფოს წარმომადგენლობა; სისხლის
სამართლის საერთაშორისო სასამართლოსთან თანამშრომლობა და მასთან სხვა სახელმწიფო
ორგანოების თანამშრომლობის კოორდინაცია; საქართველოს სასამართლოებში საქართველოს
იუსტიციის სამინისტროს წინააღმდეგ შეტანილ სარჩელებზე სამინისტროს ინტერესების დაცვა;
სახელისუფლებო დაწესებულებების წინააღმდეგ დავებში მონაწილეობა საქართველოს იუსტიციის
სამინისტროს კომპეტენციის გათვალისწინებით;
სახელმწიფოსა და სახელმწიფო უწყებების მიერ გასაფორმებელი საერთაშორისო და კერძო
(მრავალმილიონიანი ან/და საარბიტრაჟო ინსტიტუტის შემცველი) ხელშეკრულებების პროექტების
სამართლებრივი შეფასება/ექსპერტიზა მათი საქართველოს კანონმდებლობასთან შესაბამისობის
დადგენის მიზნით და სათანადო დასკვნის პროექტის მომზადება; ხელშეკრულების პროექტის
სამართლებრივი შეფასება მასში არსებული სამართლებრივი რისკების კუთხით და შესაბამისი
დასკვნის პროექტის მომზადება;
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს კვლევისა და ანალიტიკის ჯგუფის ფარგლებში
ყოველწლიური კვლევითი სამოქმედო გეგმის შემუშავება; სხვადასხვა მიმართულებით დარგობრივი,
შედარებით-სამართლებრივი და სახელმწიფოთა კარგი პრაქტიკის კვლევების მომზადება; ადამიანის
უფლებებზე დაფუძნებული მიდგომების დანერგვის ხელშეწყობის მიზნით რეკომენდაციებისა და
მოსაზრებების მომზადება; „კარგი მმართველობის“ საკითხებთან დაკავშირებით პოლიტიკის
დოკუმენტების
შემუშავებაში
მონაწილეობის
მიღება/მეთოდური
ხელმძღვანელობა
და,
საჭიროებისამებრ, მოსაზრებების წარდგენა ან/და ანგარიშების შემუშავება; იურიდიული განათლების
ხელშეწყობა;
ადამიანით ვაჭრობის (ტრეფიკინგის) წინააღმდეგ ბრძოლის ორწლიანი სამოქმედო გეგმის, აგრეთვე
ქუჩაში მცხოვრები ან/და მომუშავე ბავშვების ძალადობისგან, მათ შორის, ტრეფიკინგისგან, დაცვის
მიზნით სტრატეგიისა და მისი შესრულების სამოქმედო გეგმების შემუშავება და მათი შესრულების
მონიტორინგი; ეროვნული ნარკოპოლიტიკის დახვეწა.
საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისი პენიტენციური სისტემის ჩამოყალიბება
საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისი პენიტენციური სისტემის ჩამოსაყალიბებლად,
საქართველოს კანონმდებლობის ანალიზისა და საერთაშორისო ორგანიზაციების, დამოუკიდებელი
ექსპერტებისა და საქართველოს სახალხო დამცველის რეკომენდაციების გათვალისწინებით,
29
შესაბამისი საკანონმდებლო ცვლილებების შემუშავება და ღონისძიებების განხორციელება;
პენიტენციური სისტემის ადმინისტრირების სრულყოფა;
პენიტენციური სისტემის კვებითი მომსახურების უზრუნველყოფა;
პენიტენციური სისტემის უნიფორმით, რბილი ინვენტარითა და პირადი ჰიგიენისთვის აუცილებელი
საშუალებებით უზრუნველყოფა;
ბრალდებულთა/მსჯავრდებულთა
რესოციალიზაცია-რეაბილიტაციის
მიზნით
სატრენინგო/საგანმანათლებლო და ფსიქოსოციალურ პროგრამებში, ტრენინგებსა და კურსებში,
კულტურულ ღონისძიებებსა და დასაქმების პროგრამებში მსჯავრდებულთა ჩართულობის
უზრუნველყოფა;
პენიტენციური სისტემის აუცილებელი მედიკამენტებით, სამედიცინო დანიშნულების საგნებით,
ლაბორატორიული საგნებითა და რეაქტივებით უზრუნველყოფა;
ბრალდებულთათვის/მსჯავრდებულთათვის
სხვადასხვა
პროფილის
მოწვეული
ექიმსპეციალისტების კონსულტაციების, სამოქალაქო სექტორის კლინიკებში სპეციალიზებული
სამედიცინო მომსახურების გაწევა და ბრალდებულთა და მსჯავრდებულთა სამკურნალო
დაწესებულებასა და ტუბერკულოზის სამკურნალო და სარეაბილიტაციო ცენტრში მომსახურების
შეთავაზება;
ანტიტუბერკულოზური მკურნალობის საჭიროების მქონე პირთა, აივ ინფექციის/შიდსის გამოვლენის
მიზნით
და
C
ჰეპატიტის
მართვის
სახელმწიფო
პროგრამის
ფარგლებში
ბრალდებულთა/მსჯავრდებულთა სკრინინგი და შესაბამისი მკურნალობის კურსის ჩატარება,
პაციენტების ჩართვა აივ ინფექციის/შიდსის ანტირეტროვირუსული მკურნალობის პროგრამაში;
დიაგნოსტიკისა და მკურნალობის უნივერსალური ხელმისაწვდომობის უზრუნველყოფა;
პენიტენციური სისტემის საერთაშორისო სტანდარტებთან დაახლოების მიზნით პატიმართა და ამ
სისტემის თანამშრომელთა საჭიროებებზე მორგებული პენიტენციური ინფრასტრუქტურის შექმნა.
ეროვნული საარქივო ფონდის დაცულობის, მომსახურების თანამედროვე ტექნოლოგიების დანერგვის
და დოკუმენტების ხელმისაწვდომობის უზრუნველყოფა
ეროვნული საარქივო ფონდის მატერიალური ან/და ელექტრონულ მატარებელზე გადატანილი
დოკუმენტებით შევსება, ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების ელექტრონული ბაზის შექმნა
და მუდმივი განახლება, ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების აღწერა და ცენტრალიზებული
აღრიცხვა, ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების დაცვის, შენახვის, სათანადო პირობებისა და
მათი ხელმისაწვდომობის უზრუნველყოფა;
საარქივო დოკუმენტების ელექტრონულ მატარებლებზე გადატანა, რაც უზრუნველყოფს
დოკუმენტების დედნების დაუზიანებლად შენარჩუნებას, ეროვნული მეხსიერების დაცულობას,
ეროვნული საარქივო ფონდის დოკუმენტების ელექტრონული ასლების ხელმისაწვდომობას;
30
მოქალაქეზე ორიენტირებული მომსახურების დანერგვისა და დოკუმენტების ხელმისაწვდომობის
გაზრდის მიზნით მოქალაქეთა მომსახურების ელექტრონული სისტემის, ეროვნული საარქივო
ფონდის დოკუმენტების აღრიცხვის ელექტრონული სისტემის და დოკუმენტების (ტექსტური
დოკუმენტები, კინოფოტოფონოდოკუმენტები) ელექტრონული კატალოგების შექმნა და განვითარება;
ერთიანი ელექტრონული საარქივო
მაქსიმალური
ხელმისაწვდომობის
ავტომატიზებული სისტემის შექმნა;
ფონდის შექმნისა და ელექტრონული დოკუმენტაციის
უზრუნველსაყოფად
აღრიცხვისა
და
დაარქივების
შიდა ქართლის (გორი)რეგიონული არქივის ახალი შენობის მშენებლობა და აღჭურვა, ასევე
თბილისში, ეროვნული არქივის ცენტრალური შენობის ეზოში დამატებითი საცავის აშენება და
აღჭურვა.
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს თანამშრომელთა და სხვა დაინტერესებული პირების
გადამზადება
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს აპარატის, სამინისტროს მმართველობის სფეროში შემავალი
საჯარო სამართლის იურიდიული პირების, სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულების – სპეციალური
პენიტენციური სამსახურის და სხვა ორგანიზაციების თანამშრომელთა კვალიფიკაციის ამაღლება
ტრენინგების სრული ციკლის (ტრენინგების საჭიროებათა ანალიზი, ტრენინგების დაგეგმვა,
განხორციელება და შეფასება) მართვითა და საკონკურსო და საკვალიფიკაციო ტესტირებების
ორგანიზებით;
საქართველოში მიმდინარე სამართლებრივი რეფორმისა და ქართული სამართლის საერთაშორისო
სამართლის სტანდარტებსა და ევროპულ სამართალთან ჰარმონიზაციის სახელმწიფო პოლიტიკის
ხელშეწყობა სასწავლო პროგრამების განხორციელებით;
კერძო სექტორისა და საბიუჯეტო დაფინანსებაზე მყოფი ორგანიზაციების წარმომადგენლების
კვალიფიკაციის ასამაღლებლად ტესტური დავალებების, ტრენინგმოდულების, სასწავლო კურსებისა
და პროგრამების შექმნა და მუდმივი განახლება, მათ შორის, უცხოური სერტიფიცირებული
პროგრამების შეძენით;
როგორც სპეციფიკით, ისე შინაარსით ტრენინგების საჯარო მოხელეების, სამოქალაქო
საზოგადოებრივი ორგანიზაციებისა და კერძო პირების საჭიროებებზე მორგება, რაც ხელს შეუწყობს
მართლშეგნების ამაღლებასა და პიროვნული სამუშაო კომპეტენციების განვითარებას არა მარტო
საჯარო სტრუქტურებში, არამედ საზოგადოების ფართო წრეებში; საჯარო ორგანიზაციების
თანამშრომლებისთვის საჯარო მოხელის პროფესიული განვითარების აკრედიტებული პროგრამების
განხორციელება;
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სისტემაში შემავალი სახელმწიფო საქვეუწყებო
დაწესებულების − სპეციალური პენიტენციური სამსახურის და პენიტენციური დაწესებულებების
მოსამსახურეებისთვის კვალიფიკაციის ამაღლებისა და პერიოდული გადამზადების კურსების
ჩატარება;
მსჯავრდებულთა რესოციალიზაციის/რეაბილიტაციის ხელშეწყობა მათი პროფესიული განათლებით
უზრუნველყოფით, აგრეთვე მათი პროფესიული მომზადების/გადამზადების და დასაქმებისთვის
მომზადების გზით შესაბამისი სივრცეების შექმნა პენიტენციურ დაწესებულებებში; სასწავლო
31
კურსებისა და დასაქმების პროგრამების განხორციელება;
პენიტენციურ დაწესებულებებში არსებულ ბიბლიოთეკებში წიგნადი ფონდის შექმნა და განახლება,
საბიბლიოთეკო აღრიცხვის ერთიანი სისტემის დანერგვა.
ელექტრონული მმართველობის განვითარება
სახელმწიფოს საქმიანობაში თანამედროვე საინფორმაციო-საკომუნიკაციო ტექნოლოგიების დანერგვა,
მათზე გაწეული დანახარჯების შემცირება, ინფორმაციული ტექნოლოგიებისა და კომუნიკაციების
საშუალებით სახელმწიფოს გამართული ფუნქციონირების ხელშეწყობა;
სახელმწიფო უწყებების მომსახურება IT სერვისების სრული სპექტრით, რაც მოიცავს ქსელურ
უზრუნველყოფას, ინტერნეტის მიწოდებას, ელექტრონული ფოსტის სერვისს, ონლაინ კომუნიკაციის
საშუალებებს, ტელევიდეოკონფერენციას, დროისა და დავალებების მართვის პროგრამულ
უზრუნველყოფას, უსაფრთხოების ერთიანი პოლიტიკის განხორციელებას, არასასურველი და მავნე
ელექტრონული ფოსტის პროგრამებისა და ვირუსებისგან დაცვას, სახელმწიფო სტრუქტურებისთვის
ერთიანი IT მხარდაჭერის სატელეფონო ცენტრის შექმნასა და ინციდენტების მართვას, ციფრული
ტელეფონის სერვისს, სახელმწიფო ორგანიზაციებში დასაქმებულ პირთა კომპიუტერული ტექნიკის
ადგილზე მომსახურებას და სხვა;
სახელმწიფო ორგანიზაციებში პროცესების ავტომატიზებისა და ელექტრონულ მმართველობაზე
გადასვლის მიზნით შესაბამისი კვლევების ჩატარება და კონკრეტული ინოვაციური
ბიზნესგადაწყვეტილებების
შემუშავება,
რომლებიც
მორგებული
იქნება
დამკვეთის
ბიზნესპროცესებზე; ახალი პროგრამული უზრუნველყოფის შექმნა და არსებული პროგრამული
უზრუნველყოფის გაუმჯობესება;
ფიზიკური და იურიდიული პირებისთვის მათზე ორიენტირებული, ხელმისაწვდომი, ეფექტიანი და
გამჭვირვალე ელექტრონული სერვისების მიწოდება ელექტრონული სერვისების ერთიანი პორტალის
(My.gov.ge)ს მეშვეობით;
თანამედროვე ინფორმაციულ-საკომუნიკაციო ტექნოლოგიების გამოყენებისას ინფორმაციული
სისტემების ურთიერთთავსებადობის უზრუნველყოფა და მონაცემთა გაცვლის ერთიანი სისტემის
(ინფრასტრუქტურის) მართვა და განვითარება;
ინფორმაციული და კიბერუსაფრთხოების სფეროში სერვისების მიწოდება: ინფორმაციული
უსაფრთხოების აუდიტის განხორციელება; ინფორმაციული უსაფრთხოების შეღწევადობის
(მდგრადობის) ტესტირება; კომპიუტერული ინციდენტების აღმოჩენისთვის გამიზნული ქსელური
სენსორის დაყენება და მართვა;
„ინფორმაციული უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრულ ფარგლებში
ინფორმაციული და კიბერუსაფრთხოების სფეროს რეგულირება, ასევე კომპიუტერულ ინციდენტებზე
დახმარების ჯგუფის მიერ კომპიუტერული ინციდენტების პრევენცია, გამოვლენა და მათი მართვა;
დანერგილი ქლაუდტექნოლოგიის (ღრუბლოვანი ტექნოლოგია) მიმართულებით ტექნოლოგიის
განვითარება როგორც პროგრამული, ისე გამოთვლითი სიმძლავრეებისა და მასშტაბების კუთხით.
ქლაუდინფრასტრუქტურით
(IaaS)
სარგებლობის
უზრუნველყოფა
დაინტერესებული
ორგანიზაციებისთვის;
32
სახელმწიფო თუ არასამთავრობო ორგანიზაციებისათვის, კერძო სექტორისა და მოქალაქეებისათვის
ელექტრონული სერვისების მიწოდების და მონაცემთა გაცვლის ეფექტიანად და უსაფრთხოდ
უზრუნველყოფა ერთი ფანჯრის პრინციპით;
მონაცემთა გაცვლის ინფრასტრუქტურის გამოყენება, რომლის კომპონენტებია 3 სახის აპარატურულპროგრამული მიმართულება/ინსტრუმენტი: „საქართველოს სამთავრობო კარიბჭე“ - ელექტრონული
სერვისების მეშვეობით, უსაფრთხო გარემოში სხვადასხვა ინფორმაციის გაცვლა; „ელექტრონული
სერვისების ერთიანი პორტალი“ - სახელმწიფო და ბიზნესსექტორის მიერ რეალიზებული სხვა და სხვა
სახის ელექტრონული სერვისის ყველა დაინტერესებული პირისათვის უსაფრთხო ხელმისაწვდომობა
ერთი ფანჯრის პრინციპით;
დანაშაულის პრევენცია, პრობაციის სისტემის განვითარება და ყოფილ პატიმართა რესოციალიზაცია
ქვეყნის მასშტაბით დანაშაულის პრევენცია, მათ შორის, დანაშაულის რეციდივის თავიდან აცილების
ხელშეწყობა, მსჯავრდებულთა და ყოფილ პატიმართა რესოციალიზაცია/რეაბილიტაცია, რთული
ქცევისა და სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობის ასაკს მიუღწეველ არასრულწლოვანებთან
მუშაობა, დანაშაულის პრევენციასთან დაკავშირებული ღონისძიებების, სარეაბილიტაციო
პროგრამების განხორციელება და მათში არასაპატიმრო სასჯელით მსჯავრდებულთა, განრიდებულ
არასრულწლოვანთა, რთული ქცევისა და სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობის ასაკს
მიუღწეველი მოზარდების ჩართულობის უზრუნველყოფა;
საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული არასაპატიმრო სასჯელებისა და სამართლებრივი
აქტების აღსრულების უზრუნველყოფა და ამ გზით საზოგადოებრივი უსაფრთხოებისთვის
გარანტიების შექმნა, რომლებიც მოიცავს სასჯელის სახით თანამდებობის დაკავების ან საქმიანობის
უფლების ჩამორთმევას, იურიდიული პირისთვის საქმიანობის უფლების ჩამორთმევას,
საზოგადოებისთვის სასარგებლო შრომას, გამასწორებელი სამუშაოს დანიშვნას, შინაპატიმრობას (მათ
შორის, ელექტრონული მონიტორინგის საშუალებას), იარაღთან დაკავშირებული უფლებების
შეზღუდვას;
საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული არასაპატიმრო სასჯელებისა და სამართლებრივი
აქტების აღსრულებასთან ერთად, დანაშაულის გამომწვევი რისკფაქტორების შემცირებისა და
აღმოფხვრის მიზნით ბენეფიციარების ფსიქოსოციალური მდგომარეობის გაუმჯობესება, პირობით
მსჯავრდებულებისა და ყოფილი პატიმრების ინდივიდუალური საჭიროებების გათვალისწინებით
მათი ფიზიკური და ფსიქიკური ჯანმრთელობის პრობლემების გადასაჭრელად ამ პირთა მხარდაჭერა
და შესაბამისი სერვისების მისაღებად გადამისამართება; მათთვის შრომის ბაზრის მოთხოვნების
შესაბამისი ტრენინგების/პროფესიული გადამზადების კურსების შეთავაზება და პოტენციურ
დამსაქმებელთან რეკომენდაციების გაწევა; აღდგენითი მართლმსაჯულების, განრიდება-მედიაციის
სფეროს ინსტიტუციური ჩარჩოს დახვეწა, აღდგენითი მართლმსაჯულების პროგრამების პრაქტიკაში
დანერგვა, საგრანტო პროგრამების საშუალებით დეფიციტური სერვისების მიწოდება და მათი
განვითარება;
ფსიქოსოციალური, პროსოციალური და სარეაბილიტაციო მომსახურებების, პროფესიული
გადამზადებისა და საგანმანათლებლო პროგრამებში არასაპატიმრო სასჯელებით მსჯავრდებული,
პრობაციონერი, განრიდებული და რეფერირების ცენტრის ბენეფიციარების ჩართვა;
33
პრობაციის ბიუროების ახალ ოფისებში პრობაციონერთა სარეგისტრაციო სივრცის, ინდივიდუალური
გასაუბრების და ჯგუფური შეხვედრების ოთახების ფუნქციონირება და სხვა.
იუსტიციის სახლის მომსახურებათა განვითარება და ხელმისაწვდომობა
სახელმწიფო სერვისების მიწოდების მაღალი სტანდარტის შენარჩუნება და გაუმჯობესება, ახალი
პროდუქტების/სერვისების დანერგვა და დაინტერესებული პირებისთვის ხელმისაწვდომობის
უზრუნველყოფა;
თითოეული მომხმარებლის, მათ შორის, ბიზნესის ინტერესზე ორიენტირებულობა; სახელმწიფო
სერვისების ხელმისაწვდომობის გაზრდა, ადმინისტრაციული პროცედურებისთვის საჭირო დროის
შემცირება; დამატებით რამდენიმე სახელმწიფო და კერძო სერვისის (საქართველოს ოკუპირებული
ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს,
საჯარო სამართლის იურიდიული პირის - სოციალური მომსახურების სააგენტოს, საჯარო სამართლის
იურიდიული პირის - საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს მომსახურების სააგენტოს,
ენერგეტიკისა და წყლის კომპანიების და კერძო სექტორის სერვისების) დანერგვა;
იუსტიციის სახლის სერვისების პოპულარიზაცია, ცნობადობის ამაღლება და იუსტიციის სახლის
კონცეფციის ექსპორტი დაინტერესებულ ქვეყნებში;
არსებული სერვისების ოპტიმიზაცია და რედიზაინი; თითოეული პროდუქტისათვის სერვისის
მიწოდების პროცესის აღმწერი დოკუმენტების შექმნა, ორგანიზაციის პროცესების ურთიერთქმედების
რუკის შემუშავება, საოპერაციო პროცედურების გამართვა და განახლება სერვისების შეუფერხებლად
მიწოდებას უზრუნველსაყოფად;
იუსტიციის სახლის ინფრასტრუქტურის
შეუფერხებლად მიწოდების მიზნით;
გაუმჯობესება,
მომხმარებლისათვის
მომსახურების
იუსტიციის სახლის ტერიტორიული ორგანოების, სტრუქტურული ერთეულებისა და მობილური
იუსტიციის სახლების მეშვეობით სახელმწიფო სერვისების ხელმისაწვდომობის უზრუნველყოფა
თითოეული მოქალაქისთვის დიდ ადმინისტრაციულ-ტერიტორიულ ერთეულებში, აგრეთვე
მრავალმოსახლიან და მუნიციპალიტეტების ცენტრებიდან მოშორებულ სოფლებში, სადაც
მოსახლეობას საშუალება ექნება სოფლიდან გაუსვლელად ისარგებლოს საჯარო და კერძო სექტორების
სერვისებით;
საქართველოს სხვადასხვა რეგიონში იუსტიციის სახლის ტერიტორიული ორგანოებისა და
სტრუქტურული ერთეულების გახსნა.
მიწის
რეგისტრაციის
ხელშეწყობა
განვითარება/ხელმისაწვდომობა
და
საჯარო
რეესტრის
მომსახურებათა
უძრავ
ნივთებზე
უფლებათა,
საჯარო-სამართლებრივი
შეზღუდვის,
საგადასახადო
გირავნობის/იპოთეკის, მოძრავ ნივთებსა და არამატერიალურ ქონებრივ სიკეთეზე უფლებათა,
მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირებისა და სამისამართო რეესტრების,
მოქალაქეთა პოლიტიკური გაერთიანებების (პარტიების) რეესტრისა და მუნიციპალიტეტების
რეესტრის ფორმირება და ინფორმაციის ხელმისაწვდომობა; ქონებისა და ბიზნესის რეგისტრაციის
სისტემის, სივრცითი მონაცემების ინფრასტრუქტურის განვითარება და საზოგადოების სწრაფი,
ხელმისაწვდომი და ინოვაციური სერვისებით უზრუნველყოფა, სანდო და მაღალი ხარისხის
მომსახურების უზრუნველყოფა, სანავიგაციო გეომონაცემთა ბაზის შექმნა, საქართველოს
მაგისტრალური გზებისა და დასახლებებისთვის ქუჩების 360-გრადუსიანი პანორამული სურათების
34
პლატფორმის შექმნა/განახლება, ეროვნული გეოდეზიური გეგმურ-სიმაღლური საფუძვლის შექმნა და
განახლება, საქართველოს ტერიტორიის აქტუალური რეგიონების ციფრული აეროგადაღება და
ციფრული ორთოფოტოგეგმების მომზადება;
ეროვნული სანავიგაციო მონაცემთა ბაზის შექმნა/განახლება, რომელიც დააკმაყოფილებს სანავიგაციო
მონაცემების მიმართ შიდა და გარე მომხმარებლების არსებულ მოთხოვნებს და გლობალურ
სანავიგაციო მონაცემებთან თავსებადი იქნება. აღნიშნული მონაცემები მომხმარებლებს გაუადვილებს
ადგილმდებარეობის იდენტიფიცირებას, აგრეთვე დაეხმარება დანიშნულების ადგილამდე
მისასვლელი ოპტიმალური მარშრუტის შერჩევაში მინიმალური დროის ან მინიმალური მანძილის
კრიტერიუმის გათვალისწინებით;
საქართველოს ეროვნული გეოსივრცითი მონაცემების წარმოება და მსოფლიო ბაზარზე არსებულ
გლობალურ სანავიგაციო სისტემებში ინტეგრაცია;
საქართველოს ისტორიულ-კულტურული მემკვიდრეობისა და ტურისტულად აქტიური არეალების,
მუნიციპალური და მაგისტრალური გზების 360-გრადუსიანი პანორამული სურათების - ე. წ. ქუჩის
ხედის – მონაცემების შექმნა და Google Maps-ზე მათი ინტეგრაცია, რომელიც დააკმაყოფილებს შიდა
და გარე მომხმარებლების მოთხოვნებს;
საქართველოს ეროვნული გეოდეზიური გეგმურ-სიმაღლური საფუძვლის (ქსელის) შექმნა და
განახლება, რომელიც ყველა მასშტაბის ტოპოგრაფიული აგეგმვების მთავარი გეოდეზიური
საფუძველია და ქმნის საქართველოს ტერიტორიაზე კოორდინატებისა და სიმაღლეების განვრცობის
ერთიან სისტემას. მაღალი სიზუსტის გეოდეზიურმა საფუძველმა უნდა დააკმაყოფილოს ქვეყნის
სოციალურ-ეკონომიკური, თავდაცვის, უშიშროებისა და ეროვნული მეურნეობის დარგების, აგრეთვე
სახელმწიფო და ადგილობრივი მნიშვნელობის სხვადასხვა სამეცნიერო და საინჟინრო ტექნიკური
ამოცანის პრაქტიკულად გადაწყვეტის მოთხოვნები;
აეროგადაღების სამოქმედო გეგმის მიხედვით საქართველოს ტერიტორიის ურბანული არეალების
(სადაც აქტიურად მიმდინარეობს ცვლილებები) ახალი აეროგადაღების მასალებით დაფარვა და მათი
დამუშავების შედეგად ზუსტი ორთოფოტოგეგმების შექმნა; განახლებული აეროგადაღების მასალების
საფუძველზე ახალი ციფრული კარტოგრაფიული მასალების შექმნა, ძველების განახლება და შემდგომ
ამ მონაცემების გამოყენება სხვადასხვა დარგობრივი მოთხოვნიდან გამომდინარე.
საქართველოს მდგრადი სოფლის მეურნეობის, ირიგაციისა და მიწის პროექტი (საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს კომპონენტი) (WB)
მიწის ადმინისტრირების სერვისების გაძლიერება და ციფრული მმართველობის ინფრასტრუქტურის
მოწყობა, კერძოდ:
სსიპ − საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს საინფორმაციო ტექნოლოგიების სისტემების
(განსაკუთრებით − უძრავი ქონების რეგისტრაციის სისტემის) გაძლიერება; ძირითადი
საკადასტრო და სარეგისტრაციო სისტემების განახლება; შერჩეული ელექტრონული
სერვისების განვითარება ინოვაციური ტექნოლოგიების მეშვეობით და ციფრული
ტრანსფორმაციის მხარდაჭერა;
სსიპ − საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს სივრცითი მონაცემების ინფრასტრუქტურის
დიზაინის შექმნა, პროგრამული უზრუნველყოფის განვითარება და დანერგვა სხვა
ინსტიტუციურ
დაინტერესებულ
მხარეებთან
თანამშრომლობით
(მათ
შორის,
35
შესაძლებლობების განვითარებაზე, ტრენინგსა და ცოდნის გაზიარებაზე ფოკუსირებით და
საუკეთესო საერთაშორისო პრაქტიკის დანერგვით).
სახელმწიფო სერვისების
ხელმისაწვდომობა
განვითარების
სააგენტოს
მომსახურებათა
განვითარება
და
სახელმწიფო სერვისების განვითარების ხელშეწყობა, ახალი და ინოვაციური სერვისების დანერგვა,
არსებულის გაუმჯობესება და მათი ყველა დაინტერესებული პირისათვის ხელმისაწვდომობა;
დისტანციურ მომსახურებაზე გაზრდილი მოთხოვნის საჭიროებიდან გამომდინარე, სერვისების
განვითარების პროცესში დისტანციური მომსახურების საშუალებების აქტიურად გამოყენება, რაც
კიდევ უფრო გაზრდის სერვისების ხელმისაწვდომობას ქვეყნის მასშტაბით;
სააგენტოს მონაცემთა ბაზების დახვეწის, ინფორმაციული უსაფრთხოებისა და პერსონალური
მონაცემების დაცვის ხელშეწყობის მიზნით, თითოეული მოქალაქის რეგისტრაციის მონაცემების
დაკავშირება ახალ მისამართებთან (ფორმირებული მობილური ჯგუფების მიერ საველე სამუშაოების
შედეგად თითოეულ მისამართზე რეგისტრირებულ პირთა იდენტიფიცირება) და ამ მისამართების
გადატანა სააგენტოს საინფორმაციო სისტემაში;
ინფორმაციული უსაფრთხოებისა
სტანდარტებთან შესაბამისობა;
და
კვალიფიციური
სანდო
მომსახურების
საერთაშორისო
მიგრაციის საკითხთა სამთავრობო კომისიის შესაძლებლობათა განვითარების მიზნით კომისიის
როგორც ანალიტიკური, ისე ადმინისტრაციული მხარდაჭერა.
ნორმატიული აქტების სისტემატიზაცია და მთარგმნელობითი ცენტრის განვითარება
ნორმატიული აქტების სახელმწიფო აღრიცხვა, სისტემატიზაცია და კანონმდებლობით დადგენილი
წესით სამართლებრივი სისტემის საჯაროობის უზრუნველყოფა; ნორმატიული აქტებისათვის
იურიდიული ძალის მინიჭების მიზნით მათი სრული ტექსტის პირველადი გამოქვეყნება ოფიციალურ
ვებგვერდზე (https://matsne.gov.ge);
ხელმისაწვდომი, დაცული, მუდმივად განახლებადი ოფიციალური ვებგვერდის ადმინისტრირება,
სადაც მომხმარებელს შეუძლია იხილოს საქართველოს ყველა უწყების მიერ მიღებული ვებგვერდზე
განთავსებული და ოფიციალურად გამოქვეყნებული საკანონმდებლო და კანონქვემდებარე
ნორმატიული აქტები, საერთაშორისო ხელშეკრულებები, ევროკავშირის სამართლებრივი აქტები,
ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს მიერ საქართველოს მიმართ გამოტანილი
გადაწყვეტილებების/განჩინებების თარგმანი, მათ შორის, სხვა ქვეყნების მიმართ გამოტანილი
გადაწყვეტილებები/განჩინებების ქართულენოვანი თარგმანი, რომლებიც შეიცავს „ადამიანის
უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის“ ევროპის კონვენციის ან მისი დამატებითი ოქმების
ნორმების მნიშვნელოვან განმარტებებს, საკონსტიტუციო სასამართლოს გადაწყვეტილებები,
ადგილობრივი თვითმმართველობის აქტები, საჯარო განცხადებები და საინფორმაციო ხასიათის სხვა
დოკუმენტები;
კოდიფიცირებული და სისტემატიზებული საკანონმდებლო და კანონქვემდებარე ნორმატიული
აქტების და კანონმდებლობით ან ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ინდივიდუალური
სამართლებრივი აქტების ოფიციალური ტექსტების, სახელმძღვანელოების, სამოქმედო გეგმების,
ბუკლეტების, ანგარიშებისა და სხვა საინფორმაციო მონაცემების, აგრეთვე იურიდიული და სხვა
36
ლიტერატურის (მათ შორის, ნათარგმნი ტექსტების) ბეჭდური სახით მომზადების, სტამბისათვის
გადაცემის და მათი ბეჭდვის პროცესის ადმინისტრირება;
საქართველოსა და ევროკავშირს შორის ასოცირების შეთანხმებით გათვალისწინებული სფეროებისა
და პრიორიტეტული მიმართულებების მიხედვით ევროკავშირის სამართლებრივი აქტების
ქართულენოვანი ვერსიების, ასევე, საქართველოს სამართლებრივი აქტების ინგლისურენოვანი
ვერსიების შექმნა და მათი მაცნეს ოფიციალურ ვებგვერდზე (https://matsne.gov.ge) განთავსება
ვებგვერდის მომხმარებლებისთვის ხელმისაწვდომობის მიზნით;
კანონმდებლობის სხვადასხვა სფეროში გამოყენებული ტერმინოლოგიის დამუშავება, მაცნეს
მთარგმნელობითი ცენტრის სერვერზე განლაგებული ტერმინოლოგიური ბაზის და მაცნეს
ოფიციალურ ვებგვერდზე განთავსებული ონლაინ ლექსიკონის მუდმივი განახლება;
საქართველოს სამართლებრივი აქტების კონსოლიდირებული ვერსიების ინგლისურ ენაზე მაცნეს
ოფიციალურ ვებგვერდზე განთავსება; ეთნიკური უმცირესობებისათვის კანონმდებლობაზე
ხელმისაწვდომობის გაზრდის მიზნით საქართველოს საკანონმდებლო აქტების შესაბამის სამიზნე
ენაზე (აზერბაიჯანული/სომხური/ოსური/აფხაზური) თარგმნა და ვებგვერდზე განთავსება;
დაინტერესებული პირებისა თუ მიზნობრივი ჯგუფების პროფესიული საქმიანობისა და
საინფორმაციო მიზნებისათვის სხვადასხვა ნორმატიული აქტის, წიგნისა და იურიდიული
ლიტერატურის ბეჭდური ვერსიების გამოცემა.
სსიპ - აღსრულების ეროვნული ბიუროს მომსახურებათა ეფექტიანობის უზრუნველყოფა და ყველა
დაინტერესებული პირისათვის ხელმისაწვდომობა
სააღსრულებო და არასააღსრულებო მომსახურების გაწევის პროცესში მხარეთა კანონიერი
ინტერესების რეალიზება მხარეებს შორის ბალანსის მაქსიმალური დაცვით;
სააღსრულებო მომსახურებები − უზრუნველყოფილი და არაუზრუნველყოფილი მოთხოვნის
აღსრულება, უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვა, სარჩელის უზრუნველყოფა და სხვა;
არასააღსრულებო მომსახურებები − გამარტივებული საქმისწარმოება, გადახდისუუნარობის
საქმისწარმოება, კერძო აღმასრულებელთათვის ლიცენზიის გაცემა და მათთვის სააუქციონო
მომსახურების გაწევა, მესამე პირების მომართვის საფუძველზე ქონების შეფასების მომსახურება,
ფაქტების კონსტატაცია, დადგენილი წესით გადახდისუუნარობის პრაქტიკოსთა ავტორიზაცია და
გადახდისუუნარობის საქმის წარმოების ფარგლებში სააუქციონი მომსახურების გაწევა და სხვა;
„მოძიება-ყადაღა-ინკასო“ ტიპის ელექტრონული კომუნიკაციის ფორმირება ბანკებთან, რომელიც
ჩაანაცვლებს მანამდე არსებულ ინფორმაციის ბეჭდური სახით მიმოცვლას. ელექტრონული
ინფორმაციის გაცვლა, ელექტრონულად საბანკო ანგარიშებზე შეზღუდვების გავრცელება და მოხსნა
სხვადასხვა საბანკო ანგარიშიდან, რაც უფრო გაამარტივებს მონაცემების მიმოცვლას;
ყველა მუნიციპალურ უწყებასთან ელექტრონული კავშირის აწყობა და სააღსრულებო დოკუმენტების
სრულად ელექტრონულად მიმოცვლა;
სააღსრულებო წარმოების დიგიტალიზაცია - სააღსრულებო საქმისწარმოების ელექტრონული
პროგრამის სისტემური გადაწერა, პროცესების ოპტიმიზაცია, ავტომატიზაცია, ასევე, შშმ პირებისთვის
ინკლუზიური გარემოს შექმნისთვის საჭირო ინფრასტრუქტურის დანერგვა;
37
დამოუკიდებელი აღმასრულებლებით დაკომპლექტებული აღმასრულებელთა პალატის შექმნა;
აღსრულების პოლიციის საქმიანობის დახვეწა, უკანონო მფლობელობიდან საკუთრების გამოთხოვის
(გამოსახლება) და დემონტაჟის საქმეებზე სააღსრულებო წარმოების განხორციელება, გამოსახლებისა
და დემონტაჟის რეზონანსულ საქმეებში მხარეთა ინტერესების დაცვის მენეჯერების, სოციალური
მუშაკებისა და საზოგადოებასთან ურთიერთობის მენეჯერის მუდმივი ხელმისაწვდომობა;
არსებული გამარტივებული საქმისწარმოების პორტალის განვითარება, რაც გულისხმობს ონლაინ
განაცხადის მიღებას, ონლაინ დოკუმენტების გაცემას და შემდგომ წარმოების ონლაინ რეჟიმში
თვალყურის დევნებას. წარმოებას დაემატება ქონების მოძიების სერვისი, რომლის ფარგლებში
აპლიკანტს უჩნდება შესაძლებლობა ისარგებლოს რესპონდენტის ქონების მოძიების მომსახურებით,
აღნიშნულის რეალიზება საჭიროებს ცვლილებების და დამატებითი ფუნქციების დანერგვას
პროგრამულ უზრუნველყოფაში;
აღსრულების პოლიციის სააღსრულებო საქმისწარმოების ფარგლებში გამოძიების წარმოების
უფლებამოსილება, საქმისწარმოების პროცესში შესაძლო დანაშაულის ფაქტების სწრაფი და ეფექტური
გამოძიება, აგრეთვე, სასამართლო გადაწყვეტილებათა დროული აღსრულება;
გაუმართავი/დაზიანებული ინფრასტრუქტურის განახლება/ახალი ინფრასტრუქტურის შექმნა.
საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური
დაცვის სამინისტრო
ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის
პროგრამების მართვა
მოსახლეობის შრომისა და დასაქმების, ჯანმრთელობის დაცვისა და სოციალური დაცვის სფეროებში
სახელმწიფო პოლიტიკის შემუშავება და განხორციელება, შესაბამისი საქმიანობის კოორდინაცია;
დევნილთა და სტიქიური მოვლენების შედეგად დაზარალებულ და გადაადგილებულ პირთა
(ეკომიგრანტთა) სოციალური დაცვისა და განსახლების სფეროში სახელმწიფო პოლიტიკის შემუშავება
და მისი განხორციელების კოორდინაცია;
ჯანმრთელობის დაცვის სისტემის მარეგულირებელი აქტების მომზადება;
სამედიცინო საქმიანობის ხარისხის კონტროლი და მისი უსაფრთხოების უზრუნველყოფა;
სამედიცინო-სოციალური ექსპერტიზის კონტროლი;
სამკურნალო საშუალებების
ზედამხედველობა;
ხარისხსა
საზოგადოების საჭიროებებზე
შეუფერხებელი მიწოდება;
და
მიმოქცევაზე
ორიენტირებული
და
ფარმაცევტულ
ჯანმრთელობის
დაცვის
საქმიანობაზე
მომსახურების
სოციალური დახმარებების, პენსიებისა და სხვა ფულადი და არაფულადი სახელმწიფო ბენეფიტების
38
მიმღებთა გამოვლენა, დადგენა და აღრიცხვა, მათთვის დახმარების დანიშვნა და მისი გაცემის
ორგანიზება;
ჯანმრთელობის დაცვის
განვითარება/სრულყოფა;
პროგრამების
განხორციელების
გასაუმჯობესებლად
სერვისების
ადამიანით ვაჭრობის (ტრეფიკინგის), ქალთა მიმართ ძალადობის ან/და ოჯახში ძალადობის,
სექსუალური ძალადობის მსხვერპლთა/დაზარალებულთა დაცვა და დახმარება/მხარდაჭერა;
მზრუნველობამოკლებულ ბავშვთა, ხანდაზმულთა და შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე
პირთა/ბავშვთა მოვლა-პატრონობა გრძელვადიან პერიოდში;
საქართველოს ტერიტორიულ ერთეულებში
გადაუდებელი დახმარების მართვა;
საგანგებო
სიტუაციების
კოორდინაციისა
და
ქვეყანაში შრომის ბაზრის პოლიტიკისა და დასაქმების ხელშეწყობის, სამუშაოს მაძიებელთა
პროფესიული მომზადების, გადამზადებისა და კვალიფიკაციის ამაღლების მექანიზმების მართვა;
საზღვარგარეთ საქართველოს მოქალაქეების დროებით ლეგალურად დასაქმების ხელშეწყობა;
იძულებით გადაადგილებულ პირთა − დევნილთა, ეკომიგრანტთა და მიგრანტთა სოციალურეკონომიკური მდგომარეობის გაუმჯობესება;
საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და
სოციალური დაცვის სამინისტროს სისტემის ფუნქციონირებისათვის საჭირო საინფორმაციო
სისტემების, ინფორმაციული ტექნოლოგიების ინფრასტრუქტურის მართვა, ინტეგრირებული
სერვერული და ქსელური ინფრასტრუქტურის შექმნა, მისი საიმედო და ეფექტიანი მუშაობისა და
განვითარების უზრუნველყოფა;
კატასტროფული სოციალური დანახარჯების რისკის წინაშე მდგარი პირებისთვის ალტერნატიული
(არასაბიუჯეტო) რესურსების მობილიზება და პრიორიტეტული სოციალური საჭიროებებისთვის
მიმართვა საზოგადოების, კერძო სექტორისა და სახელმწიფოს მონაწილეობით.
მოსახლეობის სოციალური დაცვა
მოქალაქეთათვის საქართველოს კანონმდებლობით გარანტირებული სოციალურ-ეკონომიკური
უფლებების რეალიზება, მიზნობრივი სოციალური ჯგუფების მატერიალური მდგომარეობის
შემსუბუქება და შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა (მათ შორის, ბავშვთა), ხანდაზმულთა და
მზრუნველობამოკლებულ, სოციალურად დაუცველ, მიუსაფარ და მიტოვების რისკის წინაშე მყოფ
ბავშვთა ფიზიკური და სოციალური მდგომარეობის გაუმჯობესება და მათი საზოგადოებაში
ინტეგრაცია პრევენციული, სარეაბილიტაციო, ალტერნატიული, ოჯახის გასაძლიერებელი
მომსახურებებით და დამხმარე საშუალებებით;
საპენსიო ასაკის პირთა (ქალებისა – 60 წლიდან, მამაკაცებისა – 65 წლიდან) პენსიით და პირთა
სპეციფიკური კატეგორიების (ძალოვანი სტრუქტურების, პროკურატურის, სამოქალაქო ავიაციის
მუშაკების, საქართველოს პარლამენტის ყოფილი წევრების, უმაღლესი რანგის დიპლომატებისა და
სხვათა) სახელმწიფო კომპენსაციით უზრუნველყოფა; სახელმწიფო პენსიის ოდენობის „სახელმწიფო
39
პენსიის შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი პირობებით განსაზღვრული სახელმწიფო
პენსიის ინდექსაციის შესაბამისად გაანგარიშება;
სიღარიბის ზღვრის ქვემოთ მყოფი ოჯახებისთვის საარსებო შემწეობის, მიზნობრივი ჯგუფებისთვის
„სოციალური პაკეტის“, დევნილთა, ლტოლვილისა და ჰუმანიტარული სტატუსების მქონე პირთა
შემწეობების, დემოგრაფიული მდგომარეობის გაუმჯობესების ხელშეწყობის ფულადი ბენეფიტების,
ორსულობის, მშობიარობისა და ბავშვის მოვლის, აგრეთვე ახალშობილის შვილად აყვანის გამო
დახმარების გაცემა დადგენილი წესისა და პირობების შესაბამისად;
შრომითი მოვალეობის შესრულებისას დასაქმებულის ჯანმრთელობისთვის ვნების შედეგად
მიყენებული ზიანის ანაზღაურება;
„მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი წესით
მაღალმთიან დასახლებაში მუდმივად მცხოვრები პენსიონერებისთვის/„სოციალური პაკეტის“
მიმღებთათვის დანამატის დაფინანსება პენსიის/„სოციალური პაკეტის“ 20 პროცენტის ოდენობით;
დანამატების დაფინანსება სამედიცინო პერსონალისთვის: ექიმისთვის – პენსიის ორმაგი ოდენობით,
ექთნისთვის – პენსიის ერთმაგი ოდენობით;
მაღალმთიან დასახლებაში მცხოვრები აბონენტებისთვის (საყოფაცხოვრებო მომხმარებლებისთვის)
მაღალმთიან დასახლებაში მოხმარებული ელექტროენერგიის ყოველთვიური საფასურის 50
პროცენტის (არაუმეტეს მოხმარებული 100 კვტ.სთ ელექტროენერგიის საფასურისა) ანაზღაურება;
ადამიანით ვაჭრობის (ტრეფიკინგის), ქალთა მიმართ ძალადობის ან/და ოჯახში ძალადობის,
სექსუალური ძალადობის მსხვერპლთა/დაზარალებულთა დაცვისა და დახმარების მიზნით
სახელმწიფო პოლიტიკის განხორციელების ხელშეწყობა;
საქართველოს ტერიტორიაზე საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული ცენტრალური
და ადგილობრივი მეურვეობისა და მზრუნველობის ორგანოს ფუნქციების უზრუნველყოფა, აგრეთვე
სხვა სახელმწიფოში გაშვილების მიზნებისთვის ცენტრალური მეურვეობისა და მზრუნველობის
ორგანოს ფუნქციის უზრუნველყოფა; მეურვეობის, მზრუნველობის, მხარდაჭერის, შვილად აყვანისა
და მინდობით აღზრდის სახელმწიფო პოლიტიკის განხორციელება; შეზღუდული შესაძლებლობის
მქონე პირებისთვის, ხანდაზმულებისა და მზრუნველობამოკლებული ბავშვებისთვის ღირსეული
ცხოვრების პირობების შექმნის ხელშეწყობა.
მოსახლეობის ჯანმრთელობის დაცვა
მოსახლეობისთვის ჯანმრთელობის დაცვის მომსახურების ფინანსური და გეოგრაფიული
ხელმისაწვდომობის გაზრდა; დაავადებათა პრევენციის, საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის დაცვის
საფრთხეებისთვის მზადყოფნისა და საპასუხო რეაგირების უზრუნველყოფა;
გეგმიური და გადაუდებელი ამბულატორიული, გადაუდებელი სტაციონარული და გეგმიური
ქირურგიული მომსახურება, ქიმიოთერაპია, ჰორმონოთერაპია და სხივური თერაპია; მშობიარობისა
და საკეისრო კვეთის სერვისების დაფინანსება; ბენეფიციართა გარკვეული ჯუფების (სოციალურად
დაუცველ პირთა, საპენსიო ასაკის პირთა, ვეტერანთა და სხვათა) შესაბამისი მედიკამენტებით
უზრუნველყოფა; მაღალი რისკის ორსულთა, მშობიარეთა და მელოგინეთა სტაციონარული
სამედიცინო მომსახურებით უზრუნველყოფა; ინფექციური და პარაზიტული დაავადებების მქონე
40
ავადმყოფთა
სტაციონარული
სამედიცინო
ონკოჰემატოლოგიური მომსახურება;
დახმარებით
უზრუნველყოფა;
ბავშვთა
მოსახლეობის ჯანმრთელობის ხელშეწყობა, ჯანსაღი ცხოვრების წესის დამკვიდრება და გადამდებ და
არაგადამდებ დაავადებათა პრევენცია; დონორული სისხლისგან დამზადებული სისხლის
პროდუქტების უსაფრთხოების უზრუნველყოფა; დედათა და ბავშვთა ჯანმრთელობის, იმუნიზაციის,
დაავადებათა ადრეული გამოვლენისა და სკრინინგის ხელშეწყობა; ისეთი გადამდები დაავადებების,
როგორებიცაა აივ ინფექცია/შიდსი, ტუბერკულოზი, მალარია, ვირუსული ჰეპატიტები, სქესობრივი
გზით გადამდები ინფექციების გავრცელების კონტროლი; C ჰეპატიტის ელიმინაციის ხელშეწყობა; B
ჰეპატიტის მართვა; ნარკომანიით დაავადებულ პირთა სამკურნალო და სარეაბილიტაციო
მომსახურებებით უზრუნველყოფა;
მოსახლეობის საყოველთაო ჯანმრთელობის დაცვის სახელმწიფო პროგრამაში ჩართული სამედიცინო
დაწესებულებების ანაზღაურება დიაგნოზთან შეჭიდული ჯგუფებით (DRG) დაფინანსების სისტემით;
მედიკამენტებზე რეფერენტული ფასის (სარეალიზაციო ფასის ზედა ზღვარი) დადგენა;
ფსიქიკური ჯანმრთელობის პრობლემების მქონე მოსახლეობის სათემო ამბულატორიული,
მობილური გუნდებით, სტაციონარული მომსახურებებით და საცხოვრისით უზრუნველყოფა;
დიაბეტით დაავადებული პაციენტების მკურნალობა და მედიკამენტებით უზრუნველყოფა;
გლუკოზის უწყვეტი მონიტორინგი (18 წლამდე ასაკი); თირკმლის ტერმინალური უკმარისობით
დაავადებული პაციენტების
დიალიზით,
თირკმლის,
ძვლის
ტვინისა
და
ღვიძლის
ტრანსპლანტაციითა და მედიკამენტებით უზრუნველყოფა; ინკურაბელური პაციენტების
მკურნალობა და ტკივილის მართვის მიზნით მედიკამენტებით უზრუნველყოფა; იშვიათი
დაავადებების მქონე პაციენტთა მკურნალობა და მედიკამენტებით უზრუნველყოფა; სასწრაფო
სამედიცინო დახმარების, სამედიცინო ტრანსპორტირებისა და სოფლად ამბულატორიული
მომსახურების უზრუნველყოფა;
ინდივიდუალური რეფერალური დახმარების უზრუნველყოფა;
თავდაცვის ძალებში გასაწვევ მოქალაქეთა სამედიცინო შემოწმება;
საქართველოს მოქალაქეების ორგანოთა ტრანსპლანტაციით უზრუნველყოფა;
საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის დაცვის ღონისძიებების დელეგირებული უფლებამოსილების
განხორციელების ხელშეწყობა;
დონორების მიერ დაფინანსებული
ვალდებულებებში ასახვა;
მიმდინარე
პროგრამების
ეტაპობრივად
სახელმწიფოს
„ოკუპირებული
ტერიტორიების
შესახებ“
საქართველოს
კანონით
განსაზღვრული
მუნიციპალიტეტებისა და მაღალმთიანი და საზღვრისპირა მუნიციპალიტეტებისთვის დეფიციტურ
და
პრიორიტეტულ
საექიმო
სპეციალობებში
საექიმო
სპეციალობის
მაძიებელთა
დიპლომისშემდგომი/სარეზიდენტო მზადების დაფინანსება, დიპლომისშემდგომი განათლების
რეგულირების მექანიზმების ეფექტიანობის გაზრდა.
41
სამინისტროს სისტემაში შემავალი სამედიცინო და სხვა დაწესებულებათა რეაბილიტაცია და
აღჭურვა
სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული ჯანდაცვითი ინფრასტრუქტურის, შენობა-ნაგებობებისა და
აღჭურვილობის განახლება, სამედიცინო დაწესებულებებში დიაგნოსტიკისა და მკურნალობის
მინიმალური სტანდარტის უზრუნველყოფა;
სამედიცინო დაწესებულებათა მშენებლობა, რეაბილიტაცია, აღჭურვა და
ხელშეწყობა.
მათი ფუნქციონირების
შრომისა და დასაქმების სისტემის რეფორმების პროგრამა
ქვეყანაში შრომის ბაზრის აქტიური პოლიტიკისა და დასაქმების ხელშეწყობის მომსახურებათა
განვითარებით/განხორციელებით სამუშაოს მაძიებელთა კონკურენტუნარიანობის ამაღლება და ამ
გზით დასაქმების ხელშეწყობა;
სამუშაოს მაძიებელთა რეგისტრაცია, მათთვის კონსულტაციის გაწევა, მომსახურებების განვითარება,
შეზღუდული შესაძლებლობისა და სპეციალური საჭიროების მქონე პირთა, მათ შორის, ქალთა,
დასაქმების ხელშეწყობა;
სამუშაოს მაძიებელთა შრომის ბაზარზე მოთხოვნად პროფესიებში პროფესიული მომზადება,
პროფესიული გადამზადება ან/და სამუშაო ადგილებზე შემდგომი სტაჟირებითა და საკვანძო
კომპეტენციების განვითარებით მათი კონკურენტუნარიანობის გაზრდა და ამ გზით სამუშაოს
მაძიებელთა დასაქმების ხელშეწყობა, მათ შორის, ქალთა მონაწილეობის უპირატესობის
გათვალისწინებით;
საქართველოში შრომითი ნორმების ეფექტიანი გამოყენების უზრუნველყოფა, მათ შორის
საქართველოს შრომის კანონდებლობით დადგენილი შრომითი ნორმების გამოყენება და
აღსრულებაზე ზედამხედველობა. დისკრიმინაციის, სექსუალური შევიწროების, გენდერული
თანასწორობის, იძულებითი შრომისა და შრომითი ექსპლუატაციის პრევენციის მიმართულებით
შესაბამისი აქტივობების განხორციელება;
საქართველოში
მოქმედი
ობიექტების/სამუშაო
ადგილების
კანონმდებლობით განსაზღვრული მანდატის ფარგლებში;
ინსპექტირება
საქართველოს
შრომის ბაზარზე, შრომის კანონმდებლობისა და შრომის უსაფრთხოების დაცვის კუთხით არსებული
მდგომარეობის შესწავლა;
დამსაქმებელთა და დასაქმებულთა შრომის კულტურის ამაღლებისა და აგრეთვე, შრომის პირობების
გაუმჯობესებისა და დახვეწის მიზნით, საქართველოს შრომითი ნორმების შრომის საერთაშორისო
სტანდარტებთან შესაბამისობის უზრუნველყოფა;
საზოგადოების ცნობიერების ამაღლება საინფორმაციო კამპანიებისა და სხვა ქმედითი ღონისძიებების
განხორციელებით;
შრომის ინსპექციის ინსტიტუციური გაძლიერება;
42
შრომის ბაზრის აქტიური პოლიტიკის განხორციელება სოციალურად დაუცველი პირების მიმართ,
მათი დასაქმება საზოგადოებრივ სამუშაოებზე, რომლებიც განსაკუთრებულ პროფესიულ მომზადებას
არ საჭიროებს;
არასამხედრო, ალტერნატიული შრომითი სამსახურის გავლის ორგანიზების წესის შესაბამისად
არასამხედრო, ალტერნატიული შრომითი სამსახურის მართვა და დაფინანსების უზრუნველყოფა.
იძულებით გადაადგილებულ პირთა და მიგრანტთა ხელშეწყობა
საქართველოში დაბრუნებულ მიგრანტთა სარეინტეგრაციო დახმარებით უზრუნველყოფა;
ეკომიგრანტების საცხოვრებელი სახლებით უზრუნველყოფა;
საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან იძულებით გადაადგილებულ პირთა − დევნილთა
გრძელვადიანი განსახლება;
საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან იძულებით გადაადგილებულ პირთა − დევნილთა
სოციალური და საცხოვრებელი პირობების გაუმჯობესება;
საერთაშორისო დაცვის მქონე პირთა, თავშესაფრის მაძიებლებისა და საქართველოში სტატუსის მქონე,
მოქალაქეობის არმქონე პირთა ინტეგრაციის უზრუნველსაყოფად სხვადასხვა სერვისის შექმნა და
განვითარება;
საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან იძულებით გადაადგილებულ პირთა − დევნილთა
და ეკომიგრანტთა საარსებო წყაროებით უზრუნველყოფა.
საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტრო
საგარეო პოლიტიკის განხორციელება
საქართველოს სუვერენიტეტის განმტკიცება და მისი ტერიტორიული მთლიანობის აღდგენის
ხელშეწყობა ორმხრივ და მრავალმხრივ ფორმატებში; საერთაშორისო თანამეგობრობის ჩართულობით
რუსეთ-საქართველოს კონფლიქტის მშვიდობიანი მოგვარების პოლიტიკის განხორციელება; ჟენევის
საერთაშორისო მოლაპარაკებების ეფექტური გამოყენება; არაღიარების პოლიტიკის განხორციელება;
საოკუპაციო ხაზებით გაყოფილ საზოგადოებებს შორის შერიგებისა და ნდობის აღდგენის პროცესებში
საერთაშორისო თანამეგობრობის ეფექტიანი ჩართულობის უზრუნველყოფა;
საქართველოს ევროკავშირში გაწევრიანებაზე მოლაპარაკებების დაწყება; ევროკავშირში საქართველოს
გაწევრიანების მოსამზადებელი კონცეფციის განხორციელება, ასოცირების შეთანხმებითა და
ასოცირების დღის წესრიგით გათვალისწინებული ვალდებულებების მნიშვნელოვანი ნაწილის
შესრულება; ევროკავშირის გაფართოების პაკეტის ფარგლებში სექტორული დიალოგის შეხვედრების
გამართვა; საქართველო-ევროკავშირს შორის პოლიტიკური დიალოგის, მათ შორის ასოცირების
შეთანხმებით განსაზღვრული ინსტიტუციური ჩარჩოს ფარგლებში თანამშრომლობა, სტრატეგიული
თანამშრომლობის გაღრმავება უსაფრთხოების პოლიტიკის მიმართულებით;
43
საქართველოს მიერ საბოლოო მიზნის − ნატოში გაწევრების მისაღწევად ინტეგრაციული მექანიზმების
ეფექტურად
გამოყენება;
გაძლიერებული ნატო-საქართველოს
არსებითი
პაკეტით
გათვალისწინებული პროექტების ეფექტური განხორციელების ხელშეწყობა; ნატო-საქართველოს
ინდივიდუალურად მორგებული პარტნიორობის პროგრამით განსაზღვრული სტრატეგიული
ამოცანებისა და თანამშრომლობის მიზნების იმპლემენტაცია; ნატო-სთან შავი ზღვის უსაფრთხოების
კუთხით არსებული თანამშრომლობის გაღრმავება და ამ კონტექსტში მიღებული, ალიანსის შესაბამისი
გადაწყვეტილებების იმპლემენტაცია;
ნატო-ს
სამიტებზე საქართველოს მონაწილეობის
უზრუნველყოფა და სამიტის ოფიციალურ დოკუმენტებში საქართველოს საკითხის სათანადოდ
ასახვაზე მუშაობის წარმართვა;
ამერიკის შეერთებულ შტატებთან ურთიერთობების გაღრმავება საქართველო-აშშ-ის სტრატეგიული
პარტნიორობის ქარტიის ფარგლებში. მაღალი და უმაღლესი დონის პოლიტიკური დიალოგის
გაფართოება. უმაღლესი და მაღალი დონის ვიზიტების გაცვლა;
ევროპის, აზიისა და ოკეანეთის, ახლო აღმოსავლეთისა და აფრიკის, ლათინური ამერიკისა და კარიბის
ზღვის აუზის ქვეყნებთან ორმხრივი თანამშრომლობის განვითარება და ახალ საფეხურზე აყვანა;
რეგიონში მშვიდობისა და სტაბილურობის ხელშეწყობის, ასევე რეგიონის მიმზიდველობის გაზრდის
მიზნით ქმედითი და დაბალანსებული რეგიონული პოლიტიკის გაგრძელება, რომელიც მოიცავს
პარტნიორული ორმხრივი და მრავალმხრივი ურთიერთობების გაძლიერებას და ხელსაყრელი,
უსაფრთხო, საინვესტიციო გარემოს შექმნას;
საერთაშორისო ორგანიზაციების მუშაობაში აქტიური ჩართულობა და საქართველოს ეროვნული
ინტერესების დასაცავად შესაბამისი პოლიტიკის გატარება/პოზიციონირება. საერთაშორისო
ორგანიზაციების დღის წესრიგში საქართველოსთვის მნიშვნელოვანი საკითხების დაყენება და მათი
მხარდაჭერის მობილიზება, ასევე დღის წესრიგში არსებული და სხვა მნიშვნელოვანი, აქტუალური
საკითხების განხილვებში საქართველოს ჩართულობის საერთაშორისო ორგანიზაციების არჩევით და
მმართველ სტრუქტურებში საქართველოს წარმომადგენლობითობის გაზრდის ხელშეწყობა;
თანამედროვე საერთაშორისო ეკონომიკურ ურთიერთობებში საქართველოს სრულფასოვანი ჩაბმა,
მათ შორის სახელშეკრულებო ბაზის გაღრმავების გზით, ქვეყნის ენერგო და სატრანსპორტო
სატრანზიტო შეესაძლებლობების გამოყენების გაძლიერების, ექსპორტის ხელშერწყობის,
ინევსტიციების და ინოვაციური ტექნოლოგიების მოზიდვისათის დიპლომატიური ურთიერთობების
აქტიური გამოყენება;
კულტურული დიპლომატიის აქტიური გამოყენება საგარეო ურთიერთობებში; საქართველოს,
როგორც სტაბილური, უსაფრთხო, ევროპული კულტურული იდენტობის მქონე, დემოკრატიული და
წარმატებული ქვეყნის წარმოჩენა; საზღვარგარეთ ქართული კულტურისა და ინტელექტუალური
პოტენციალის წარმოჩენის ხელშეწყობა;
საქართველოს შესახებ საზღვარგარეთ ცნობადობის ამაღლების მიზნით, ასევე, ქვეყნის მოსახლეობის
მხრიდან საგარეო კურსის, მათ შორის ევროპული და ევროატლანტიკური ინტეგრაციის შესახებ
პრიორიტეტების მიმართ მხარდაჭერის გაძლიერების უზრუნველსაყოფად თემატური საინფორმაციო
კამპანიების განხორციელების გაგრძელება;
საზღვარგარეთ ქართულ დიასპორასთან ურთიერთობისა და კავშირების ინტენსიფიკაცია,
სისტემატიზაცია და არსებული პრობლემების ერთიანი ძალისხმევით მოგვარება შესაბამის
სტრატეგიაზე დაყრდნობით; საზღვარგარეთ მცხოვრებ თანამემამულეებში ეროვნული იდენტობისა
და კულტურული თვითმყოფადობის შენარჩუნების ხელშეწყობა, დიასპორის ჩართულობის
44
უზრუნველყოფა ქვეყნის განვითარების პროცესში, ასევე, საქართველოს პოპულარიზაციისა და მისი
პოზიტიური იმიჯის განმტკიცების საკითხში;
საქართველოს საკონსულო დაწესებულებების დაფარვის არეალის გაფართოება; საკონსულო
საქმიანობაში თანამედროვე
ტექნოლოგიების გამოყენების გაუმჯობესება; საქართველოს
მოქალაქეებისათვის უვიზო მიმოსვლის შესაძლებლობების გაზრდა; საზღვარგარეთ საქართველოს
მოქალაქეების უფლებების უკეთ რეალიზებისთვის სამართლებრივი ბაზის შექმნის მიზნით უცხო
ქვეყნებთან საკონსულო ურთიერთობების გაღრმავება.
მოხელეთა კვალიფიკაციის ამაღლება საერთაშორისო ურთიერთობების დარგში
საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს თანამშრომელთა მომზადება და გადამზადება,
საერთაშორისო ურთიერთობების სფეროში დასაქმებულ სხვა საჯარო მოხელეთა პროფესიული
განვითარებისა და კვალიფიკაციის ამაღლების ხელშეწყობა;
საქართველოს საგარეო პოლიტიკისა და საერთაშორისო ურთიერთობების ეფექტიანად დაგეგმვისა და
წარმართვისთვის საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროსთვის, სხვა სამთავრობო უწყებებისა და
დაინტერესებული მხარეებისთვის ანალიტიკური და კვლევითი პროდუქტების შექმნა და მიწოდება.
საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო
თავდაცვის მართვა
საქართველოს ეროვნული უსაფრთხოების პოლიტიკის მხარდაჭერის მიზნით, საქართველოს
თავდაცვის სამინისტროს პრიორიტეტული მიმართულებების განსაზღვრა;
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს მიერ განხორციელებული
საზოგადოების ინფორმირება და ცნობიერების ამაღლება;
ღონისძიებების
შესახებ
პარტნიორ ქვეყნებსა და საერთაშორისო ორგანიზაციებთან (ნატო, ევროკავშირი, ეუთო, გაერო,
სამხრეთ-აღმოსავლეთ ევროპის თავდაცვის მინისტერიალი და სხვა) ორმხრივი და მრავალმხრივი
თანამშრომლობის ღონისძიებების განხორციელება;
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს დიპლომატიური (სამოქალაქო და სამხედრო)
წარმომადგენლების მხარდაჭერა და შეიარაღების კონტროლისა და ვერიფიკაციის ღონისძიებებში
მონაწილეობა.
დიდი ბრიტანეთის მთავრობის, უსაფრთხოების სექტორის მართვის ჟენევის ცენტრის (DCAF) და
გაეროს ქალთა ორგანიზაციის (UN Women) მხარდაჭერით, საქართველოს თავდაცვის სამინისტროსა
და თავდაცვის ძალებში თანაბარი შესაძლებლობებისა და გენდერული თანასწორობის ხელშეწყობა,
მათ შორის ქალთა გაზრდილი მონაწილეობისთვის პროფესიული და კარიერული განვითარების
მხარდაჭერა;
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს თავდაცვის ძალების სამხედრო კონტიგენტის შენარჩუნება და
გაძლიერება, მოსამსახურეთა მოტივაციის ამაღლება და მაღალი საბრძოლო მზადყოფნის
უზრუნველყოფა;
45
სამხედრო გაწვევისა და რეკრუტირების უზრუნველყოფა. ერთიანი თანამედროვე სტანდარტების
სამხედრო აღრიცხვიანობის სისტემის ჩამოყალიბება/ოპტიმიზაცია და მართვა. წვევამდელთა
ეროვნულ სამხედრო სამსახურში გაწვევის ორგანიზება. სამხედრო სამსახურისათვის პერსონალის
მოზიდვა/რეკრუტირება;
საზოგადოებასთან პროაქტიული
პოპულარიზაციის გაზრდა.
კომუნიკაციის
განხორციელებით
სამხედრო
სამსახურის
პროფესიული სამხედრო განათლება
მაღალკვალიფიციური პირადი შემადგენლობის ჩამოსაყალიბებლად, ეროვნული სასწავლო გეგმის და
დამატებითი სამხედრო პროგრამის მიხედვით, კადეტთა ზოგადი განათლების და დაწყებითი
სამხედრო მომზადების უზრუნველყოფა;
კვალიფიციური და შესაბამისი უნარ-ჩვევების მქონე ოფიცერთა კორპუსის აღზრდა და მომზადება;
კადრების პროფესიული გადამზადებისთვის სპეციალიზებული მოკლე და გრძელვადიანი კურსების,
ტრენინგების, აგრეთვე გამოცდილების გასაზიარებლად შეხვედრებისა და კონფერენციების გამართვა;
სამხედრო მოსამსახურეების წვრთნისა და განათლების სისტემის განვითარება;
სამხედრო მოსამსახურეებისათვის და სამოქალაქო პირებისთვის ქვეყნის შიგნით და ქვეყნის გარეთ
პროფესიული განვითარების სასწავლო კურსების ჩატარება; თავდაცვის სფეროში მოხალისეობრივ
საქმიანობაში საქართველოს მოქალაქეთა ჩართვა და მათი ცნობიერების ამაღლების ხელშეწყობა.
ჯანმრთელობის დაცვა და სოციალური უზრუნველყოფა
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს სისტემის მოსამსახურეებისთვის, მათი ოჯახის
წევრებისთვის, სამხედრო პენსიონერებისთვის, დაღუპული სამხედრო მოსამსახურეების ოჯახის
წევრებისა და სამოქალაქო პირებისათვის სრული და ეფექტური სამედიცინო მომსახურების გაწევა;
სამხედრო-საექიმო კომისიის ორგანიზება და ჩატარება;
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს მოსამსახურეების და მათი ოჯახის წევრების ჯანმრთელობის
დაზღვევის გაუმჯობესება და სოციალური მხარდაჭერის ხელშეწყობა;
თავდაცვის ძალების სამედიცინო
კვალიფიკაციის ზრდის ხელშეწყობა;
ქვედანაყოფების
მოდერნიზება,
პირადი
შემადგენლობის
დაჭრილი/დაშავებული მოსამსახურეებისა და მათი ოჯახის წევრების ფიზიკური და ფსიქოლოგიური
რეაბილიტაცია, საპროთეზო-ორთოპედიული მომსახურების უზრუნველყოფა.
მართვის, კონტროლის, კავშირგაბმულობისა და კომპიუტერული სისტემები
თავდაცვის სამინისტროს კრიტიკული ინფორმაციული სისტემის სუბიექტებში სტაბილური,
ეფექტური და უსაფრთხო ინფორმაციული და საკომუნიკაციო სისტემების შექმნა/განვითარება;
პერსონალის
შესაძლებლობების
განვითარება;
სამხედრო
სწავლებებში
კიბერუსაფრთხოების
46
ელემენტების ინტეგრირება;
ორმხრივი და მრავალმხრივი თანამშრომლობის გაღრმავება, ფორუმების, სემინარებისა და
კონფერენციების გამართვა;
კავშირგაბმულობისა და ინფორმაციული სისტემების განვითარება საქართველოს თავდაცვის ძალების
მართვისა და კონტროლის სისტემის მხარდასაჭერად;
საინფორმაციო ტექნოლოგიებთან დაკავშირებული ინფრასტრუქტურის განვითარება;
სერვისების უწყვეტობის უზრუნველყოფისა და უსაფრთხოების ხარისხის ამაღლება;
რესურსების მართვის ინტეგრირებული სისტემის (IRMS) ეტაპობრივი დანერგვის მხარდაჭერა;
კავშირგაბმულობის
უზრუნველყოფა.
სერვისების,
ინტერნეტისა
და
საფოსტო-საკურიერო
მომსახურებების
ინფრასტრუქტურის განვითარება
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროსა და საქართველოს თავდაცვის ძალების ქვედანაყოფების
ტერიტორიაზე არსებული ინფრასტრუქტურის შენარჩუნება და განვითარება, კერძოდ: სამხედრო
ბაზებში შემავალი ყველა ფუნქციური ზონის რეაბილიტაცია და განვითარება; ახალი სამხედრო
ობიექტების მშენებლობა; სპორტული დარბაზების მშენებლობა/კაპიტალური რემონტი; საინჟინრო
კომუნიკაციებისა და ქსელების რეაბილიტაცია; სამხედრო მოსამსახურეებისთვის საბინაო ფონდის
შექმნა.
სამეცნიერო კვლევა და სამხედრო მრეწველობის განვითარება
ვადაგასული, გამოუყენებელი საბრძოლო მასალის, იარაღის და სამხედრო ტექნიკის უტილიზაცია,
დახარისხება, რეალიზება;
საბრძოლო იარაღის, საბრძოლო მასალების, სამხედრო და სამრეწველო დანიშნულების ტექნიკის
შექმნა, საჯავშნე მასალების შექმნა;
სამხედრო სამრეწველო დანიშნულების სპეციალური ობიექტების დაპროექტება და მშენებლობის
ორგანიზება; ჰუმანიტარული განაღმვითი საქმიანობების განხორციელება და კოორდინაცია;
სეტყვასაწინააღდეგო სისტემების დამუშავება, მოდერნიზება, შექმნა, დანერგვა და მომსახურება;
მუდმივი სამეცნიერო კვლევები სამთო ინჟინერიაში, გამოყენებით ფიზიკაში, ფიზიკურ ქიმიასა და
ელექტრონიკის სფეროში, მანქანათმშენებლობასა და სატრანსპორტო საშუალებებში, გამოყენებითი
ოპტიკის სფეროში, მეტალურგიასა და მასალათმცოდნეობაში, მიკრო და ნანო ელექტრონიკაში.
47
თავდაცვის შესაძლებლობების განვითარება
ეროვნული თავდაცვის მიზნებისა და ამოცანების მისაღწევად საქართველოს თავდაცვის ძალების
ნატოსთან თავსებადი შესაძლებლობების განვითარება საბრძოლო ფუნქციების მიხედვით.
ლოჯისტიკური უზრუნველყოფა
სამხედრო ქვედანაყოფების საბრძოლო მზადყოფნის ასამაღლებლად სრული ლოჯისტიკური
მხარდაჭერის უზრუნველყოფა/შენარჩუნება/გაუმჯობესება;
ქვეყნის შიგნით და ქვეყნის გარეთ ჩასატარებელი სწავლებების, აგრეთვე წვევამდელთა ეროვნული
სამხედრო სამსახურისა და რეზერვის ახალი სისტემის სრული ამოქმედებისათვის მატერიალურტექნიკური საშუალებებით უზრუნველყოფა;
ლოჯისტიკური უზრუნველყოფის სარდლობას დაქვემდებარებულ ქვედანაყოფების სახელფასო
ფონდის უზრუნველყოფა; საქართველოს თავდაცვის სამინისტროსა და თავდაცვის ძალების
კომუნალური ხარჯებით და კვებით უზრუნველყოფა; ქვედანაყოფების ფუნქციონირებისათვის
აუცილებელი ღონისძიებების გასატარებლად საჭირო ხარჯები.
საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტრო
საზოგადოებრივი წესრიგი და საერთაშორისო თანამშრომლობის განვითარება/გაღრმავება
პრევენციული და საგამოძიებო ფუნქციების გაძლიერება;
ეფექტიანი და ანგარიშვალდებული სამართალდამცავი უწყების ჩამოყალიბება, რომელიც
უზრუნველყოფს დანაშაულის პრევენციას, დანაშაულზე სწრაფ რეაგირებას, საზოგადოებრივ
უსაფრთხოებას, მართლწესრიგსა და ადმინისტრაციულ
სამართალდარღვევათა ფაქტების
გამოვლენას;
ოჯახური დანაშაულის, ქალთა მიმართ ძალადობის, დისკრიმინაციის ნიშნით, შეუწყნარებლობის
მოტივით ჩადენილი დანაშაულის, ტრეფიკინგის, არასრულწლოვანთა მიერ/მიმართ ჩადენილი
დანაშაულის ფაქტებზე დროული რეაგირებისა და მიმდინარე გამოძიების ეფექტიანობის გაზრდა;
საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს მატერიალურ-ტექნიკური ბაზისა და ავტოპარკის
მუდმივი
განახლება,
ინფრასტრუქტურის
რეაბილიტაცია,
სამინისტროს
სისტემის
მოსამსახურეებისთვის სოციალური დაცვის გარანტიების გაუმჯობესება.
სახელმწიფო საზღვრის დაცვა
საქართველოს სახელმწიფო საზღვარზე, სასაზღვრო ზოლში, სასაზღვრო ზონაში, საქართველოს
საზღვაო სივრცეში და საქართველოს იურისდიქციისადმი დაქვემდებარებულ გემებზე საქართველოს
48
კანონმდებლობის შესაბამისად კანონსაწინააღმდეგო ქმედებათა პრევენცია, გამოვლენა და აღკვეთა;
საქართველოს მთელ ტერიტორიაზე
სიცოცხლისა და ქონების გადასარჩენად;
სამაშველო
ოპერაციების
განხორციელება
ადამიანთა
საქართველოს საზღვაო სივრცეში მისი სუვერენული უფლებების დაცვა;
ზღვაოსნობისა და ნაოსნობის წესების დაცვის კონტროლი;
საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულების − სასაზღვრო
პოლიციის სტრუქტურული ერთეულების, რეგიონული სამმართველოებისა და სასაზღვრო
სექტორების ეფექტიანი ფუნქციონირებისთვის საზღვრის მართვის, კონტროლის, დაკვირვებისა და
ინფორმაციის გაცვლის ტექნოლოგიების განვითარება, სასაზღვრო ინფრასტრუქტურის მოწყობა;
სასაზღვრო პოლიციის ხანდაზმული საზღვაო ფლოტისა და საჰაერო ფლოტის მოდერნიზაციასტანდარტიზაცია.
ფიზიკურ და იურიდიულ პირთა (მათ შორის, ქონების), ეროვნული საგანძურის დაცვის და
უსაფრთხოების დონის ამაღლება
საზოგადოებრივი წესრიგის დაცვა, მოძრავი ტვირთების დაცვა და გაცილება, ფულადი სახსრებისა და
სხვა ფასეულობათა გადაზიდვა და ინკასირება, დადებული ხელშეკრულებებისა და სახელმწიფო
შეკვეთების
ფარგლებში
მესაკუთრის
ქონებისა
და
კანონიერი
ინტერესების
დაცვა
მართლსაწინააღმდეგო ხელყოფისგან, დასაცავი ობიექტების დაცვის ხარისხის ამაღლება, ობიექტების
ციფრული კავშირგაბმულობისა და თანამედროვე დაცვითი საგანგაშო სიგნალიზაციის სისტემებით
აღჭურვა;
ავტოპარკის მუდმივი განახლება;
ინფრასტრუქტურის მუდმივი რეაბილიტაცია.
სამართალდამცავი სტრუქტურებისათვის მაღალკვალიფიციური კადრების მომზადება, გადამზადება,
საარქივო ფონდების დიგიტალიზაცია, სამეცნიერო-კვლევითი საქმიანობა და მოქალაქეთა მომსახურება
პროფესიული და სპეციალური საგანმანათლებლო პროგრამების განხორციელება, საშუალო რგოლის
კვალიფიციური და პროფესიონალი საპოლიციო კადრების, აგრეთვე სამოქალაქო უსაფრთხოების
საკითხებში კადრების მომზადება და გადამზადება;
ინფრასტრუქტურის რეაბილიტაცია.
საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს სისტემისა და საქართველოს სახელმწიფო უსაფრთხოების
სამსახურის მოსამსახურეთა ჯანმრთელობის დაცვის მომსახურებით უზრუნველყოფა
საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს და საქართველოს სახელმწიფო უსაფრთხოების
სამსახურის თანამშრომელთა ჯანმრთელობის მდგომარეობისა და ფიზიკური განვითარების
შენარჩუნება და განმტკიცება, ავადობისა და შრომისუუნარობის შემთხვევების შემცირება;
49
სამედიცინო ქვედანაყოფების მაღალი საბრძოლო და სამობილიზაციო მზადყოფნის უზრუნველყოფა;
საჭიროების შემთხვევაში, დაჭრილთათვის სამედიცინო დახმარების გაწევისა და მათი ევაკუაციის
ორგანიზება;
საქართველოს
შინაგან
საქმეთა
სამინისტროს
ეპიდსაწინააღმდეგო ღონისძიებათა კონტროლი;
სისტემაში
სანიტარიულ-ჰიგიენურ
და
საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს თანამშრომელთა და მათი ოჯახის წევრთა სამედიცინო
მომსახურებით უზრუნველყოფა.
სამოქალაქო უსაფრთხოების დონის ამაღლება, სახელმწიფო მატერიალური რეზერვების შექმნა და
მართვა
ოპერაციულ და ტაქტიკურ დონეებზე საომარი მდგომარეობით, ბუნებრივი ან/და ადამიანური
ფაქტორით გამოწვეული ინციდენტისგან/საგანგებო სიტუაციისგან ადამიანის სიცოცხლისა და
ჯანმრთელობის, გარემოს ან/და ქონების დასაცავად სათანადო რესურსებისა და ინსტრუმენტების
გამოყენებით შესაბამისი კომპლექსური ღონისძიებების განხორციელების უზრუნველყოფა;
სამოქალაქო უსაფრთხოების სფეროში სპეციალური პროფესიული საგანმანათლებლო საქმიანობის
განხორციელება.
ურბანული საძიებო სამაშველო ჯგუფისთვის გაეროს საერთაშორისო საძიებო სამაშველო მრჩეველთა
ჯგუფის INSARAG-ის კლასიფიკაციის მინიჭება;
სამოქალაქო უსაფრთხოების სფეროში სახელმწიფო მომსახურების გაწევა;
სახელმწიფო მატერიალური რეზერვების შექმნასთან, მართვასთან, შენახვასა და გამოყენებასთან
დაკავშირებული საოპერაციო პროცედურების განხორციელება.
სსიპ – საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს მომსახურების სააგენტოს მომსახურების
ეფექტიანობის უზრუნველყოფა და ყველა დაინტერესებული პირისთვის ხელმისაწვდომობა
სააგენტოს მიერ შეთავაზებული სერვისების გაფართოების და გაუმჯობესების გზით სააგენტოს
მიმართ ნდობის ხარისხის ამაღლება;
სააგენტოს მიერ სწრაფი, მოქნილი და მეტად ხელმისაწვდომი (მომსახურების დისტანციური არხების
განვითარება) მომსახურების უზრუნველყოფა, რაც მორგებული იქნება მოქალაქეების საჭიროებებზე.
საგანგებო და გადაუდებელი დახმარების ეფექტიანი სისტემის ფუნქციონირება
ქვეყანაში გადაუდებელი დახმარების ხელმისაწვდომობის გაუმჯობესების გზით მაღალი დონის და
მარტივად
ხელმისაწვდომი
გადაუდებელი
დახმარების
უზრუნველყოფა,
რეაგირებაზე
პასუხისმგებელი სუბიექტების სწორი და დროული ინფორმირება, გადაუდებელი დახმარების
შეტყობინების მიღების და დამუშავების სისტემის გაუმჯობესება და საერთაშორისო სტანდარტების
50
დაცვით ფუნქციონირება, უახლესი ტექნოლოგიების დანერგვა, ეროვნული ვიდეოსამეთვალყურეო
სისტემის განვითარება, საზოგადოებრივი და საგზაო უსაფრთხოების დონის ამაღლება.
საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტრო
გარემოს დაცვის და სოფლის მეურნეობის განვითარების პროგრამა
ქვეყნის აგრარულ და გარემოს დაცვის სექტორში სახელმწიფო პოლიტიკის შემუშავება და რეფორმების
განხორციელება;
მდგრადი განვითარების მიზნების (SDG) შესაბამისად, ნაციონალიზაციის პროცესში გარემოს დაცვისა
და სოფლის მეურნეობის მიმართულებით პრიორიტეტული ამოცანების განსაზღვრა და შესაბამისი
ღონისძიებების განხორციელება.
სურსათის უვნებლობა, მცენარეთა დაცვა და ეპიზოოტიური კეთილსაიმედოობა
სურსათის უვნებლობის სახელმწიფო კონტროლი;
ცხოველთა დაავადებების საწინააღმდეგო პროფილაქტიკური, იძულებითი ღონისძიებებისა და
ლაბორატორიული კვლევების განხორციელება;
ცხოველთა იდენტიფიკაცია-რეგისტრაცია;
საკარანტინო და განსაკუთრებით საშიში მავნე ორგანიზმების გავრცელების საწინააღმდეგო
ღონისძიებების განხორციელება;
პესტიციდების/აგროქიმიკატების ხარისხის კონტროლი და ვეტერინარული აფთიაქებისა და
სამკურნალოების მონიტორინგი;
სურსათის ხარისხისა და უსაფრთხოების მაჩვენებლების, ცხოველთა განსაკუთრებით საშიში
დაავადებების, მცენარეთა საკარანტინო და სხვა მავნე ორგანიზმების და სასოფლო-სამეურნეო
კულტურების ლაბორატორიული კვლევა;
აზიური ფაროსანას წინააღმდეგ გასატარებელი ღონისძიებების განხორციელება.
მევენახეობა-მეღვინეობის განვითარება
ქართული ღვინოპროდუქციის საერთაშორისო და ადგილობრივი დეგუსტაციების, კონკურსების,
გამოფენებისა და პრესტურების მოწყობა;
სპეციალიზებული უცხოური ჟურნალებისთვის საქართველოს მევენახეობა-მეღვინეობის შესახებ
სტატიების მომზადება და მათი გამოქვეყნება;
სარეკლამო რგოლების დამზადება და ქართული ღვინის პოპულარიზაციისთვის საჭირო სხვა
ღონისძიებების განხორციელება;
51
ალკოჰოლიანი სასმელების სასერტიფიკაციო ნიმუშების ან/და სერტიფიცირებული პარტიებიდან
აღებული ნიმუშების შედარების უზრუნველსაყოფად და სახელმწიფო კონტროლისა და სახელმწიფო
ზედამხედველობის ფარგლებში ღვინისა და ყურძნისეული წარმოშობის სხვა ალკოჰოლიანი
სასმელების ნიმუშების ლაბორატორიული კვლევის ჩატარება;
მევენახეობის კადასტრის დანერგვა;
ვენახების ფართობების აღრიცხვა;
საქართველოს ტერიტორიაზე აღმოჩენილი წიპწებისა და მერქნის მოლეკულური გენეტიკის
ამპელოგრაფიის მეთოდებით შესწავლის ხელშეწყობა და წიპწების მოსაპოვებლად არქეოლოგიურ
გათხრებში თანამონაწილეობა;
მევენახეობის სფეროში დასაქმებული ფიზიკური პირების მიერ მიღებული ყურძნის მოსავლის
რეალიზაციის ხელშეწყობა;
ქართული ღვინის ადგილწარმოშობის დასახელებების სისტემის განვითარების ხელშეწყობა და
ქართულ ღვინოსთან დაკავშირებული აღნიშვნების დაცვის ღონისძიებების განხორციელება;
არქეოლოგიური გათხრების შედეგად საქართველოს ტერიტორიაზე აღმოჩენილი წიპწების და მერქნის
შესწავლის (მოლეკულური გენეტიკის და ამპელოგრაფიის მეთოდებით) ხელშეწყობა და წიპწების
მოპოვების მიზნით თანამონაწილეობა არქეოლოგიურ გათხრებში.
სოფლის მეურნეობის დარგში სამეცნიერო-კვლევითი ღონისძიებების განხორციელება
საქართველოში გავრცელებული სასოფლო-სამეურნეო ცხოველების, ფრინველების, თევზებისა და
სამეურნეო-სასარგებლო მწერების ადგილობრივი ჯიშებისა და პოპულაციების ტიპიური
სულადობების მოძიება, შესწავლა, გაუმჯობესება, გენეტიკური რესურსების გავრცელების
ხელშეწყობა;
ერთწლიანი და მრავალწლიანი კულტურების კოლექციების ფორმირება, ადგილობრივი ჯიშების
მოძიება და აღდგენა, ex-situ და in-situ კოლექციების შექმნა, გენეტიკური ბანკის ფორმირება და
ინტროდუციული ჯიშების ადაპტაციის შესწავლა საქართველოს პირობებში;
თესლისა და სარგავი მასალის სერთიფიცირების სისტემების ფორმირება და დანერგვა საერთაშორისო
სტანდარტების შესაბამისად;
ხილისა და ბოსტნეულის შენახვისა და პირველადი გადამუშავების თანამედროვე ტექნოლოგიების
აპრობაცია და ფერმერებში გავრცელების ხელშეწყობა;
საქართველოს ნიადაგის მდგომარეობის კვლევა, შესწავლა და რუკების შექმნა;
სურსათისმიერი,
საფრთხეებზე.
ვეტერინარიული
და
ფიტოსანიტარული
რისკის
შეფასება
ინიცირებულ
ერთიანი აგროპროექტი
სოფლის მეურნეობის პირველადი წარმოების, გადამუშავებისა და შენახვა-რეალიზაციის
განმახორციელებელი საწარმოების იაფი და ხელმისაწვდომი ფულადი სახსრებით უზრუნველყოფა;
52
აგროსექტორში სადაზღვევო ბაზრის განვითარება, სასოფლო-სამეურნეო საქმიანობის ხელშეწყობა,
კონკურენტუნარიანობის გაზრდა, ფერმერებისთვის შემოსავლების შენარჩუნების და რისკების
შემცირების ხელშეწყობა;
სანერგე მეურნეობების მოწყობის და მრავალწლიანი კულტურების ბაღების გაშენების ხელშეწყობა;
საქართველოში არსებული ჩაის პლანტაციების პოტენციალის მაქსიმალური გამოყენება, ჩაის
წარმოების სექტორში ეფექტიანი კოოპერაციის ჩამოყალიბება/ხელშეწყობა და მაღალი ხარისხის ჩაის
წარმოების ხელშეწყობა;
იმპორტის ჩამანაცვლებელი პროდუქციის წარმოებისა და ადგილობრივი სანედლეულო ბაზის
განვითარებისთვის სოფლის მეურნეობის პროდუქციის ახალი გადამამუშავებელი და შემნახველი
საწარმოების (ინფრასტრუქტურის) შექმნა და თანამედროვე საწარმოო ხაზით/ტექნოლოგიებით
აღჭურვა;
ფერმათა/ფერმერთა რეესტრის ერთიანი სისტემის მოსაწესრიგებლად სასოფლო-სამეურნეო
საქმიანობის განმახორციელებელი პირების ერთიანი ელექტრონული ბაზის სრულყოფა;
სხვადასხვა სახის სასოფლო - სამეურნეო ტექნიკის (მათ შორის მოსავლის ამღები) თანადაფინანსება;
პროექტების ტექნიკური მხარდაჭერა;
მწარმოებელი კოოპერატივების შემნახველი/სამაცივრე ინფრასტრუქტურის შექმნა, კენკროვანი და
ბოსტნეული კულტურებისათვის და ადგილობრივი ხორბლის წარმოების ხელშეწყობა;
ქართული აგროსასურსათო პროდუქციის პოპულარიზაცია;
იმერეთის აგროზონის ტერიტორიის განვითარება.
სამელიორაციო სისტემების მოდერნიზაცია
წყალსაცავების, სარწყავი და დამშრობი სისტემების რეაბილიტაცია;
სამელიორაციო ინფრასტრუქტურის ტექნიკური ექსპლუატაცია და სამელიორაციო დანიშნულების
ტექნიკით უზრუნველყოფა;
მიწის აღდგენის სამუშაოების განხორციელება;
სამელიორაციო სისტემების ინსტიტუციური გაძლიერების ხელშეწყობა.
გარემოსდაცვითი ზედამხედველობა
გარემოს დაბინძურებისა და ბუნებრივი რესურსებით უკანონო სარგებლობის პრევენცია, გამოვლენა
და აღკვეთა;
53
გარემოსდაცვითი სახელმწიფო კონტროლის სისტემის სრულყოფა;
გარემოსთვის მიყენებული ზიანის თავიდან აცილებისთვის განხორციელებული პრევენციული
ღონისძიებების კონტროლი;
გარემოს პირვანდელ მდგომარეობაში აღდგენის ან სანაცვლო ღონისძიებების განხორციელების
კონტროლი.
დაცული ტერიტორიების სისტემის ჩამოყალიბება და მართვა
დაცული ტერიტორიების ქსელის განვითარება − დაცული ტერიტორიების განვითარება და
გაფართოება, ბუნებრივი ეკოსისტემების, ლანდშაფტებისა და ცოცხალი ორგანიზმების დაცვა, მოვლა
და აღდგენა;
დაცული ტერიტორიების სისტემის მართვა, დაცვა და მონიტორინგი − დაცული ტერიტორიების
მოვლა-პატრონობა, მეთვალყურეობა, არსებული ინფრასტრუქტურული ელემენტებისა და ბუნებრივი
რესურსების დაცვა, მოვლა და შენარჩუნება;
დაცული ტერიტორიების ტყეების სანიტარიული მდგომარეობის გაუმჯობესება − დაზიანებული
ფართობების აღდგენა და შესაბამისი მეთოდებით მავნებლებთან ბრძოლა;
დაცული ტერიტორიების დაცვა, ხანძრის პრევენცია − საჭირო აღჭურვილობის გამოყენება და ხანძრის
გავრცელების საშიშროების აღკვეთა, საზოგადოებისთვის დაცულ ტერიტორიებზე გადაადგილებისა
და ქცევის წესების შესახებ ინფორმაციის მიწოდება;
ბუნებრივი რესურსების მდგრადი მართვა − ტყეების ინვენტარიზაცია და მათი მართვის გეგმების
შემუშავება;
დაცული ტერიტორიების პოპულარიზაცია, საზოგადოების ცნობიერების ამაღლება;
ეკოტურიზმის განვითარება − ეკოტურისტული სერვისების დანერგვა და განვითარება, ვიზიტორების
მოზიდვა და დაინტერესება.
სატყეო სისტემის ჩამოყალიბება და მართვა
ტყის აღრიცხვის ღონისძიებების განხორციელება, ტყის მართვის გეგმების შემუშავება და ტყეების
მდგომარეობის შესახებ მონაცემების მიღების, ანალიზისა და სატყეო-სამეურნეო ღონისძიებების
დაგეგმვის ეფექტიანი სისტემის დანერგვა;
მდგრადი ტყითსარგებლობის სისტემის ჩამოყალებება;
ხეტყის დამზადებისთვის შესაბამისი ფართობების გამოვლენა და სატყეო-სამეურნეო ღონისძიებების
განხორციელება (მათ შორის, სატყეო-სამეურნეო გზების მოწყობა, მერქნულ რესურსზე (მათ შორის,
სათბობ შეშაზე) მოსახლეობისა და საბიუჯეტო ორგანიზაციების მოთხოვნილების დაკმაყოფილების
უზრუნველყოფა);
ტყის მოვლის (მათ შორის, ხანძარსაწინააღმდეგო პრევენციული) და აღდგენის ღონისძიებების დაგეგმა
და განხორციელება.
54
ველური ბუნების ეროვნული სააგენტოს სისტემის ჩამოყალიბება და მართვა
საჯარო სამართლის იურიდიული პირის − ველური ბუნების ეროვნული სააგენტოს საქმიანობის
მართვის უზრუნველყოფა, მისი ძირითადი სფეროების უწყვეტი და შეუფერხებელი განვითარება;
ნადირობის კანონისა და შესაბამისი კანონქვემდებარე აქტების მომზადება და მათი პრაქტიკაში
დანერგვა;
საპილოტე რეჟიმში ფაუნის მსხვილი სახეობების შესწავლა;
ქათმისებრთა ოჯახის ენდემური (ადგილობრივი) იშვიათი სახეობების რაოდენობის ყოველწლიური
გაზრდის უზრუნველყოფის ხელშეწყობა;
იქთიოფაუნის ერთ-ერთი იშვიათი წარმომადგენლის − ნაკადულის კალმახის ბუნებრივ პირობებში
გაშვების მიზნით მისი თანამედროვე სტანდარტებით მოწყობილ საკალმახეში გამრავლება;
ბუნებაში საქართველოს „წითელ ნუსხაში“ შეტანილ მცენარეთა სახეობების რაოდენობრივი
მდგომარეობის გაუმჯობესება;
ჰაბიტატების აღდგენისა და აღწარმოების ღონისძიებების ხელის შეწყობა.
გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მიმართულებით ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის და
„განათლება მდგრადი განვითარებისთვის“ ხელშეწყობის პროგრამა
მოსახლეობის გარემოსდაცვითი და აგრარული განათლების ხელშეწყობა, შესაბამისი ინფორმაციისა
და ცოდნის უზრუნველყოფის ხელშეწყობა მდგრადი განვითარების მიზნების განხორციელებისთვის;
გარემოსდაცვითი და აგრარული ცნობიერების ამაღლება და ინფორმაციაზე ხელმისაწვდომობა,
საზოგადოების დროული ინფორმირება ელექტრონული მმართველობის განვითარებისთვის,
ცნობიერების ამაღლების ღონისძიებებში საზოგადოების მონაწილეობის ხელშეწყობა;
გადაწყვეტილების მიღების პროცესში საზოგადოების ჩართულობის გაძლიერების ხელშეწყობა;
საჯარო განხილვების ორგანიზების მეშვეობით ორჰუსის კონვენციის განხორციელების ხელშეწყობა.
ბირთვული და რადიაციული უსაფრთხოების დაცვა, დარიშხანშემცველი ნარჩენების ობიექტების
მართვა
ბირთვული და რადიაციული უსაფრთხოების სფეროში სახელმწიფო პოლიტიკის შესაბამისად საჯარო
სამართლის იურიდიული პირის − ბირთვული და რადიაციული უსაფრთხოების სააგენტოს მიერ
სახელმწიფო რეგულირებისა და კონტროლის განხორციელება;
ბირთვული და რადიაციული საქმიანობების ავტორიზაცია;
რადიოაქტიური მასალების, მაიონებელი გამოსხივების გენერატორების, რადიოაქტიური ნარჩენების,
მათი მფლობელი ორგანიზაციების და პროფესიული დოზების უწყებრივი რეესტრის განახლება და
წარმოება;
55
ბირთვული და რადიაციული ავარიების, ინციდენტების, ბირთვული და რადიოაქტიური
ნივთიერებების არალეგალური მიმოქცევის, აგრეთვე სასაზღვრო-გამშვებ პუნქტებზე, საბაჟო და
სატრანსპორტო ტერმინალებზე რადიაციული განგაშის შემთხვევებზე რეაგირება;
რადიოაქტიური ნარჩენების მართვა;
საქართველოში გარემოს რადიაციული მდგომარეობის მონიტორინგი და კონტროლი;
ქვეყანაში არსებული რადიაციული მდგომარეობის
წარსადგენი ყოველწლიური ანგარიშის მომზადება;
დარიშხანშემცველი
უზრუნველყოფა;
ნარჩენების
ლოკაციების
შესახებ
(სოფლები
საქართველოს
ცანა
და
ურავი)
მთავრობისთვის
უსაფრთხოების
სოფ. ცანასა და სოფ. ურავის ტერიტორიაზე დარიშხანშემცველი ნარჩენების განთავსების ადგილების
სისტემური მართვა, მოვლა-პატრონობა, ფიზიკური დაცვის კომპლექსური სისტემების შექმნა და
ფუნქციონირების უზრუნველყოფა.
გარემოს დაცვის სფეროში პროგნოზირება, შეფასება, პრევენცია და მონიტორინგი
ჰიდრომეტეოროლოგიის სფეროში მონიტორინგი, პროგნოზირება და სტიქიური მოვლენების შესახებ
ადრეული
გაფრთხილებების
მომზადება/გავრცელება.
აგრეთვე,
კლიმატური,
აგრომეტეოროლოგიური და ჰიდროლოგიური საინფორმაციო პროდუქტებით მომსახურება;
გეოლოგიური მონიტორინგი (გაზაფხული–შემოდგომა) და ფორს-მაჟორულ სიტუაციაში სტიქიური
გეოლოგიური პროცესების შეფასება;
თბილისის ტერიტორიაზე გეოლოგიური საფრთხეების (მეწყერი, ღვარცოფი, ქვათაცვენა და სხვა)
ზონირების რუკის შედგენა/განახლება (მასშტაბი: 1:25 000) და მონიტორინგი;
სახელმწიფო გეოლოგიური რუკების შედგენა (გეოლოგიური აგეგმვა);
მიწისქვეშა მტკნარი სასმელი წყლების მონიტორინგი;
საქართველოს ტერიტორიაზე ატმოსფერული ჰაერის, წყლისა და ნიადაგის დაბინძურების
მონიტორინგის ჩატარება, შესაბამისი საინფორმაციო მასალების (ბიულეტენების, წელიწდეულების,
ანგარიშების) მომზადება და გავრცელება, მატერიალურ ტექნიკური ბაზის გაუმჯობესება და
რეგიონული ინფრასტრუქტურის მოწყობა, დაკვირვებების ქსელის გაზრდა;
საქართველოს საზღვაო სივრცეში და შიგა წყალსატევებში გავრცელებული ძირითადი სარეწაო
თევზებისა და სხვა ჰიდრობიონტების რესურსების შეფასება და სარეწაო პროგნოზირება;
საქართველოს შავი ზღვის სანაპიროს ბიოლოგიური მონიტორინგი და გარემოს მდგომარეობის
შეფასება;
საქმიანობების შედეგად გარემოსა და ადამიანის ჯანმრთელობაზე მოსალოდნელი ზემოქმედების
პრევენცია, შემცირება ან/და შერბილება; სტრატეგიულ დოკუმენტებში გარემოსა და ადამიანის
ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული ასპექტების ინტეგრირება;
ინტეგრირებული სანებართვო სისტემის შემოღება.
56
ქვეყანაში აგრო მიმართულებით ლაბორატორიულ მომსახურეობაზე ხელმისაწვდომობა
ცხოველთა განსაკუთრებით საშიში
ლაბორატორიული დიაგნოსტიკა;
ინფექციური
და
არაინფექციური
დაავადებების
სურსათის/ცხოველის საკვების ხარისხობრივი და უსაფრთხოების მაჩვენებლების განსაზღვრა და
სასმელი წყლის კვლევა;
მცენარეთა მავნე ორგანიზმების კვლევა;
გენეტიკური კვლევების განხორციელება;
პლასტიკისა და ბიოდეგრადირებადი პარკების კომპოსტირებადობის ან/და ბიოდეგრადირებადობის
განსაზღვრა;
საჯარო სამართლის იურიდიული პირის - სურსათის ეროვნულ სააგენტოსთან ერთად სახელმწიფო
კონტროლის პროგრამაში მონაწილეობა;
საქართველოს კანონმდებლობით და საერთაშორისო ხელშეკრულებებით ნაკისრი ვალდებულებების
და ქვეყანაში არსებული საჭიროებების მოთხოვნით, ახალი სტანდარტების დანერგვა, რაც
გულისხმობს სახელმწიფოში ლაბორატორიული ინფრასტრუქტურის გაძლიერებას, კვლევის ახალი
მეთოდების დანერგას და აკრედიტაციას საერთაშორისო სტანდარტის შესაბამისად.
მიწის მდგრადი მართვისა და მიწათსარგებლობის მონიტორინგის სახელმწიფო პროგრამა
მიწის საფარისა (Land Cover) და მიწათსარგებლობის (Land Use) ერთიანი გეომონაცემთა ბაზის შექმნა
CORINE-ს კლასიფიკატორის გამოყენებით;
მიწის ბალანსის შედგენა;
მიწის საინფორმაციო სისტემის განვითარება და მომხმარებლისთვის სერვისების მიწოდება;
ქარსაფარი (მინდორდაცვითი) ზოლის ინვენტარიზაციის სახელმწიფო პროგრამის განხორციელება;
ქარსაფარი (მინდორდაცვითი) ზოლის აღდგენის, გაშენებისა და მართვის სახელმწიფო პროგრამის
განხორციელება.
57
საქართველოს განათლების, მეცნიერების და ახალგაზრდობის სამინისტრო
განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სფეროებში სახელმწიფო პოლიტიკის შემუშავება და
პროგრამების მართვა
განათლების საყოველთაო ხელმისაწვდომობა და მისი ხარისხის ზრდა;
განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სფეროებში სახელმწიფო პოლიტიკის შემუშავება,
განხორციელება, მონიტორინგი და შეფასება;
განათლების სისტემის კომპლექსური რეფორმის ეტაპობრივი განხორციელება, რომელიც გულისხმობს
სისტემურ ცვლილებებს განათლების ყველა მიმართულებისა და საფეხურისთვის;
საგანმანათლებლო სისტემის შექმნა, რომელიც მდგრადი განვითარების მიზნების შესაბამისად,
ბავშვების, სტუდენტების, ახალგაზრდებისა და ზრდასრულების სათანადო თეორიული ცოდნით
აღჭურვასა და პრაქტიკული უნარების გამომუშავებასთან ერთად, უზრუნველყოფს მათი სამოქალაქო
ცნობიერების ამაღლებას, კონკურენტუნარიანობის გაზრდას, განათლებისა, მეცნიერების და
ახალგაზრდობის კავშირის გაძლიერებას;
საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტროს კომპეტენციის
შესაბამისი სფეროს/დარგის/მიმართულების განვითარების ხელშეწყობა, საკანონმდებლო ბაზის
სრულყოფა;
სამინისტროს კომპეტენციის
ასპექტების გათვალისწინება;
სფეროში/დარგში/მიმართულებაში
გენდერული
თანასწორობის
ადრეული და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების სახელმწიფო სტანდარტების განვითარება და
დანერგვის ხელშეწყობა;
ადრეული და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების დაწესებულებების ავტორიზაციის
უზრუნველყოფა;
საერთაშორისო ურთიერთობების მხარდაჭერა, ქართველოლოგიისა და ქართულ დიასპორასთან
ურთიერთობების განვითარება, მიმდინარე საგანმანათლებლო და სამეცნიერო პროგრამებში ჩართვა
და შესაბამისი პროექტების განხორციელება;
ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულებების ინსტიტუციური თვითშეფასება, 2026-2027 სასწავლო
წლის დაწყებამდე საჯარო სკოლების ავტორიზაციის უზრუნველსაყოფად;
ზოგადი განათლების სისტემაში უნარებისა და ღირებულებების განვითარებაზე, კრიტიკულ და
შემოქმედებით აზროვნებაზე, სწრაფად ცვალებად გარემოში ადაპტირებასა და წიგნიერებაზე
ორიენტირებული ახალი მოდელის, აგრეთვე ინკლუზიური და სამოქალაქო განათლების პრინციპებზე
დაფუძნებული ახალი სასწავლო პროგრამებისა და რესურსების დანერგვა;
სკოლებში თანამედროვე
ჩამოყალიბება;
მოთხოვნებისა
და
შესაძლებლობების
საგანმანათლებლო
გარემოს
58
მასწავლებლის პროფესიის პრესტიჟისა და მისი კვალიფიკაციის ამაღლებაზე, შრომის ღირსეულ
ანაზღაურებაზე ზრუნვა;
სამინისტროს სისტემაში შემავალი სტრუქტურული ერთეულებისა და საჯარო სამართლის
იურიდიული პირების საქმიანობის კოორდინაცია და კონტროლი;
საგანმანათლებლო
დაწესებულებებში
უსაფრთხო,
კეთილგანწყობილი სასწავლო გარემოს უზრუნველყოფა;
ძალადობისაგან
თავისუფალი
და
ადრეული და სკოლამდელი, ზოგადი, პროფესიული და უმაღლესი განათლების ხარისხის
უზრუნველყოფა და ხარისხის უზრუნველყოფის მექანიზმების დახვეწა; მონიტორინგის გზით
ხარისხის უზრუნველყოფის სტანდარტების შესრულებაზე კონტროლის განხორციელება, ხარისხის
განვითარებისა და ეფექტიანობის გაზრდის მიზნით ყველა დაინტერესებული მხარის შესაძლებლობის
გაძლიერება;
განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის მართვის სისტემების განვითარების ხელშეწყობა,
განათლების მართვის საინფორმაციო სისტემებისა და მონაცემთა ბაზების ჩამოყალიბება განათლების
სისტემაში ბიზნეს პროცესების ეფექტიანი მართვისა და ინფორმაციული უზრუნველყოფისთვის;
ახალგაზრდების მიერ შესაბამისი, მაღალი ხარისხის განათლების მიღების, მათი დასაქმებისა და
პროფესიული ზრდის ხელშეწყობა;
საქართველოს განათლების სისტემაში საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისი განათლების
ხარისხის უზრუნველყოფის ხელშეწყობა, საგანმანათლებლო და სამეცნიერო ინფრასტრუქტურის
გაუმჯობესების ხელსეწყობა და სწავლების პროცესში თანამედროვე ტექნოლოგიების დანერგვა;
ადრეული და სკოლამდელი, ზოგადი, პროფესიული და უმაღლესი განათლების განვითარების
ხელშეწყობის მიზნით სხვადასხვა კვლევების ჩატარება;
საერთაშორისო კვლევების (შეფასებების) განხორციელების უზრუნველყოფა;
საქართველოსა და რეკონსტრუქციისა და განვითარების საერთაშორისო ბანკს შორის სასესხო
შეთანხმების „საქართველოს ადამიანური კაპიტალის პროგრამის“ განათლების კომპონენტის
განხორციელების ხელშეწყობა.
სკოლამდელი და ზოგადი განათლება
ზოგადი განათლების ხარისხის მნიშვნელოვანი
საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისად;
გაუმჯობესება
და
სისტემის
განვითარება
ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულებების/სკოლების აუცილებელი ფინანსური რესურსებით
უზრუნველყოფა;
ზოგადი განათლების სისტემაში ახალგაზრდა, კვალიფიციური კადრების მოზიდვა;
59
ადრეული და სკოლამდელი განათლების საგანმანათლებლო სახელმწიფო სტანდარტების
განვითარება და დანერგვის ხელშეწყობა,ადრეული და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების
დაწესებულებების მეთოდოლოგიური მხარდაჭერა;
ზოგადი განათლების ხარისხის უზრუნველყოფის განახლებული სტანდარტების და პროცედურების
დამტკიცება და დანერგვა, მხარდამჭერი ღონისძიებების განხორციელება სტანდარტების
დასაკმაყოფილებლად;
2030-2031 სასწავლო წლის დაწყებამდე ყველა საჯარო სკოლის ავტორიზაციის უზრუნველყოფა;
ეროვნული სასწავლო გეგმებისა და შესაბამისი სასწავლო რესურსების შექმნა და განვითარება,
გადამუშავებული საშუალო საფეხურის ეროვნული სასწავლო გეგმა;
დანერგილი ფართომასშტაბიანი
განვითარება.
სასკოლო
შეფასების
სისტემა;
ელექტრონული
რესურსების
ახალი სახელმძღვანელოების შექმნა და გრიფირების განახლებული პროცედურები.
ინკლუზიური განათლების კომპონენტები სსსმ/შშმ პირებისთვის განათლების ხელმისაწვდომობის
გაზრდისა და მათზე მორგებული სასწავლო პროცესის წარმართვისათვის.
ბილინგვური სწავლების განსხვავებული მოდელის დანერგვა არაქართულენოვან სკოლებში.
სკოლაში უსაფრთხოებისა და საზოგადოებრივი
ღონისძიებების დაგეგმვა და განხორციელება.
წესრიგის
დაცვის
მიზნით
პრევენციული
მანდატურების, ასევე უსაფრთხოების დაცვაზე უფლებამოსილი პირების გადამზადების პროგრამების
განხორციელება.
მასწავლებლის პროფესიის რეგულირების ახალი წესის შემუშავება, მასწავლებელთა უწყვეტი
პროფესიული განვითარება, მათი პროფესიული საჭიროებების შესაბამისად;
სწავლების დისტანციური და ჰიბრიდული მეთოდოლოგიის ეტაპობრივი დახვეწა;
სწავლა-სწავლების პროცესში საჯარო სკოლებში ტექნოლოგიების გამოყენებისა და დისტანციური
სწავლების როლის გაძლიერება და მრავალფეროვანი ციფრული რესურსებისა და დამხმარე სასწავლო
მასალების შექმნა/დანერგვა;
სკოლებში თანამედროვე
ჩამოყალიბება;
სკოლების აღჭურვა
ლაბორატორიებით;
მოთხოვნებისა
შესაბამისი
და
ციფრული
შესაძლებლობების
ტექნოლოგიებითა
საგანმანათლებლო
და
გარემოს
საბუნებისმეტყველო
მასწავლებლის პროფესიის პრესტიჟისა და კვალიფიკაციის ამაღლებაზე, შრომის ღირსეულ
ანაზღაურებაზე ზრუნვა;
60
საჯარო სკოლების დირექტორების პროფესიული განვითარება, სწავლა-სწავლების პროცესისა და
სკოლების მართვის გასაუმჯობესებლად სკოლების დირექტორების, როგორც საგანმანათლებლო
ლიდერების, პროფესიული განვითარების ხელშეწყობა;
იმ მოსწავლეების სკოლებში ტრანსპორტირების ხელშეწყობა, რომლებიც ცხოვრობენ ისეთ
დასახლებულ პუნქტებში (სოფელი, დაბა), სადაც სკოლები არ ფუნქციონირებს და სოფლებს/დაბებს
შორის დიდი მანძილია, აგრეთვე აქვთ შეზღუდული შესაძლებლობები;
სასკოლო ინიციატივების წახალისება;
გაგრძელდება სასკოლო ინფრასტრუქტურის განვითარება. 2024 − 2028 წლებში დაგეგმილია
საქართველოს მთავრობისა და დონორი ორგანიზაციების დაფინანსებით საჯარო სკოლების
რეაბილიტაცია და მშენებლობა, მათ შორის 2024 წელს დასრულდება 85 საჯარო სკოლის მშენებლობა,
განხორციელდება 965-მდე სკოლის რეაბილიტაცია და 120 საჯარო სკოლის სრული
რეაკონსტრუქცია/რეაბილიტაცია.
პროფესიული განათლება
ქვეყნის სოციალურ-ეკონომიკური განვითარების მხარდასაჭერად საქართველოს მოქალაქეების
ადგილობრივ და საერთაშორისო შრომის ბაზრებზე კონკურენტუნარიანობის უზრუნველყოფა
პროფესიული და ზოგადი უნარების განვითარებით;
პროფესიული განათლების ხარისხის უზრუნველყოფის მიზნით, კვალიფიკაციების ახალი ჩარჩოსა და
პროფესიულ საგანმანათლებლო დაწესებულებათა ავტორიზაციის ახალი სტანდარტების დანერგვა;
კრედიტების ახალი, ევროპული სისტემის და კერძო სექტორის მიერ/მონაწილეობით პროფესიული
კვალიფიკაციების განვითარების მოდელის დანერგა.
პროფესიული
განათლების
ინკლუზიურობის
უზრუნველსაყოფად
სერვისების
განვითარება/გაფართოება, როგორც მოზარდებისა და ახალგაზრდების, ისე ზრდასრულების
საგანმანათლებლო საჭიროებების შესაბამისად;
პროფესიული განათლების დაფინანსების შედეგებზე დაფუძნებული მოდელის დანერგვა, მათ შორის
პროფესიული განათლების მასწავლებელთა შრომის ანაზღაურების ახალი მოდელის ამოქმედება;
საჯარო-კერძო პარტნიორობის ფარგლებში პროფესიული საგანმანათლებლო დაწესებულებების
მართვაში კერძო სექტორის შემოყვანის სტიმულირება;
პროფესიული საგანმანათლებლო და მომზადება-გადამზადების პროგრამების ხელმისაწვდომობა,
შემუშავებული პროფესიული განათლების მიღმა მყოფი მოწყვლადი ჯგუფების იდენტიფიკაციისა და
პროფესიულ განათლებაში ჩართვის მექანიზმები.
ინტეგრირებული პროგრამების მასშტაბების გაზრდა, მათ შორის საჯარო სკოლებში დანერგვის გზით;
პროფესიული განათლების სისტემაში პროფორიენტაციისა და კარიერის მართვის სერვისების ახალი
სტრატეგიის შესაბამისად უზრუნველყოფა;
პროფესიული განათლების მასწავლებლის პროფესიული სტანდარტის და მომზადების, პროფესიაში
შესვლისა და უწყვეტი პროფესიული განვითარების ახალი მოდელის დამტკიცება;
61
არაფორმალური განათლების აღიარების მასშტაბების გაფართოვება;
პროფესიული
განათლების
სისტემის
ინტერნაციონალიზაციის მიზნით,
საერთაშორისო
სერტიფიცირების
შესაძლებლობების
შექმნა
საერთაშორისო
გაცვლითი
პროგრამების
განსახორციელებლად და ინგლისური ენის სწავლების გასაძლიერებლად;
პროფესიული განათლების მართვის ელექტრონული სისტემის განვითარება;
ეროვნული უმცირესობების წარმომადგენელთა და სხვა დაინტერესებულ პირთა სახელმწიფო ენის
ცოდნის დონის ამაღლება და ადგილობრივ დონეზე სახელმწიფო ადმინისტრირების მიმართულებით
საბიუჯეტო ორგანიზაციებში დასაქმებულ და სხვა დაინტერესებულ პირთა პროფესიული ცოდნისა
და უნარების გაუმჯობესება.
ინფრასტრუქტურის
განვითარების
მიზნით,
ქვეყნის
სხვადასხვა
მუნიციპალიტეტში
განხორციელდება 3 პროფესიული საგანმანათლებლო დაწესებულების მშენებლობა, პროფესიული
საგანმანათლებლო დაწესებულებების სრული რეაბილიტაცია. საჭიროების შესაბამისად,
გაგრძელდება ახალი პროფესიული სასწავლებლების დაფუძნება. განხორციელდება ღონისძიებები
არსებული გეოგრაფიული ქსელის საჯარო-კერძო ფორმატში გაფართოების მიზნით; სკოლებსა და
უნივერსიტეტებში გაძლიერდება პროფესიული განათლების მიწოდება.
უმაღლესი განათლება
საგამოცდო პროცესის სრულად წარმართვა თანამედროვე ტექნოლოგიების გამოყენებით;
უმაღლესი განათლების სისტემის დაფინანსების ახალი მოდელის შემუშავება, რომელიც ხელს
შეუწყობს საგანმანათლებლო დაწესებულების მდგრად განვითარებასა და სასწავლო პროცესის
სწავლის შედეგებზე ორიენტირებას;
ხარისხის განვითარების მხარდამჭერი ღონისძიებების განხოციელება.
სამეცნიერო-კვლევითი საქმიანობისა და სადოქტორო პროგრამების შეფასების ერთიანი კონცეფციის
შემუშავება.
უმაღლესი საგანმანათლებლო პროგრამების საერთაშორისო აკრედიტაციის მოპოვება.
პროგრამა − „ვისწავლოთ საქართველში“ გაგრძელება.
ხელმისაწვდომობის გაზრდის მიზნით: მასწავლებლის მომზადების ერთწლიან საგანმანათლებლო
პროგრამებზე ჩარიცხულ პირთა დაფინანსება, სპეციალური მასწავლებლის მომზადების
საგანმანათლებლო პროგრამების ამოქმედდება, სკოლისშემდგომი განათლებისათვის მომზადების
პროგრამა ოკუპირებულ ტერიტორიებზე მცხოვრებ პირთათვის გაგრძელება, მსჯავრდადებულის
მიერ ბაკალავრიატისა და მაგისტრატურის საგანმანათლებლო პროგრამაზე განათლების მიღების
ხელშემწყობი ღონისძიებების გაგრძელება.
უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულებების დაფინანსება ინფრასტრუქტურისა და სასწავლო
გარემოს გასაუმჯობესებლად.
სახელმწიფო უნივერსიტეტებში ერთობლივი/ორმაგი საგანმანათლებლო პროგრამების მხარდაჭერა;
62
რეგიონული უნივერსიტეტების პროექტების მხარდაჭერა;
მეცნიერებისა და სამეცნიერო კვლევების ხელშეწყობა
საინჟინრო, საბუნებისმეტყველო და ტექნოლოგიური (STEM), აგრეთვე ჰუმანიტარული და
ქართველოლოგიური სამეცნიერო საგრანტო კონკურსებისა და ფუნდამენტური კვლევების მასშტაბის
გაფართოება;
საზღვარგარეთ მოღვაწე ქართველი და უცხოელი აკადემიური და სამეცნიერო პერსონალის ქართულ
სამეცნიერო სივრცესთან თანამშრომლობის ხელშეწყობა;
გამოყენებითი სამეცნიერო კვლევების კომერციალიზაციის პროცესის გაძლიერება;
უმაღლესი განათლებისა და მეცნიერების ინტეგრაციის ხელშეწყობა;
შედეგებზე დაფუძნებული დაფინანსების მოდელის დანერგვა.
საქართველოში მეცნიერებისა და სწავლების განვითარება ინტერდისციპლინური სამეცნიერო
კვლევების ხელშეწყობა, ინტერდისციპლინური სამეცნიერო-კვლევითი მიდგომებისა და მეთოდების
დანერგვა და მათ ადაპტირება კვლევით და სწავლების პროცესში;
საერთაშორისო ჩარჩოპროგრამებსა და სამეცნიერო პროექტებში სამეცნიერო ინსტიტუციებისა და
კვლევითი ჯგუფების აქტიური ჩართულობის ხელშეწყობა; ორმხრივი და მრავალმხრივი სამეცნიეროკვლევითი და ტექნოლოგიური პროექტების განხორციელება;
ევროკომისიის კვლევისა და ინოვაციის პროგრამის „ჰორიზონტი ევროპის“ („Horizon Europe“)
საგრანტო კონკურსებში ქართველი მკვლევრების მონაწილეობის ხელშეწყობა.
სამეცნიერო ინფრასტრუქტურის გაუმჯობესება საერთაშორისო სტანდარტებთან დაახლოებას.
ინკლუზიური განათლება
მთელი საქართველოს მასშტაბით სსსმ/შშმ პირებისთვის განათლების ხელმისაწვდომობის გაზრდისა
და მათზე მორგებული სასწავლო პროცესის წარმართვისათვის ინკლუზიური განათლების დანერგვაგანვითარება;
სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე პირთა განათლების ხარისხის გაუმჯობესებაზე
ზრუნვა, მათთვის შესაბამისი გარემოს უზრუნველყოფა და სათანადო სერვისების შეთავაზება
განათლების ყველა საფეხურზე;
განათლების მიღმა დარჩენილი პირების სასწავლო პროცესში ინტეგრაციის პოლიტიკის განსაზღვრა,
მათი ზოგადი განათლების სისტემაში ინტეგრაციის მხარდაჭერა;
მოსწავლეთა ინდივიდუალური საჭიროებების შესაბამისი, ეფექტიანი საგანმანათლებლო პროცესის
უზრუნველყოფა;
63
საჯარო სკოლების მოსწავლეების, სტუდენტების, სოციალური ფაქტორებით გამოწვეული საჭიროების
მქონე, დევნილი, რეპატრიირებული და ეროვნული უმცირესობების წარმომადგენელი, სპეციალური
საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე მოსწავლეების, სტუდენტებისა და სხვა პირების ინტეგრაცია და
სოციალიზაცია, სათემო აქტივობის დაგეგმვა და განხორციელება;
სენსორული ან/და მძიმე/ღრმა ინტელექტუალური ან/და მრავლობითი დარღვევის მქონე ან
მრავლობითი სენსორული დარღვევის მქონე (ყრუ და უსინათლო) ან ქცევითი და ემოციური
აშლილობის მქონე მოსწავლეებისათვის განკუთვნილი რესურსსკოლების მოსწავლეების სრული
სახელმწიფო სადღეღამისო ან დღის მომსახურებით უზრუნველყოფა, აკადემიური, ფუნქციური და
სოციალური უნარების განვითარება მათი ასაკისა და შესაძლებლობების გათვალისწინებით;
სკოლამდელ და ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულებებში სპეცმასწავლებელთა და ინკლუზიურ
განათლებაში ჩართულ სხვა სპეციალისტთა პროფესიული განვითარების ხელშეწყობა;
სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე მოსწავლის სწავლების ხელშეწყობა, სქემით
განსაზღვრული შესაბამისი სტატუსის მქონე სპეციალური მასწავლებლებისა და საჯარო სკოლაში
ინკლუზიური განათლების მხარდამჭერი სპეციალისტების მხარდაჭერა;
ქცევითი და ემოციური პრობლემების
მომსახურებით უზრუნველყოფა.
მქონე
სკოლის
მოსწავლეების
ფსიქო-სოციალური
ინფრასტრუქტურის განვითარება
სრულად ადაპტირებული ახალი სკოლების მშენებლობა, ავარიული საჯარო სკოლების
გამაგრება/სრული რეაბილიტაცია, სსსმ მოსწავლეებისათვის საჭირო გარემოს შექმნის მოთხოვნების
გათვალისწინებით. ასევე, სასკოლო ავეჯითა და შესაბამისი საჭირო ინვენტარით ყველა ახალ
აშენებული და რეაბილიტირებული საჯარო სკოლის აღჭურვა;
სხვადასხვა
მუნიციპალიტეტში
პროფესიული
საგანმანათლებლო
დაწესებულების
მშენებლობა/რეაბილიტაცია,
სტუდენტური
საცხოვრებლების
განვითარება,
საჯარო-კერძო
პარტნიორობის ფორმატში არსებული დაწესებულებების ქსელის გაფართოების ხელშეწყობა,
სკოლებსა
და
უნივერსიტეტებში
პროფესიული
განათლების
მიწოდების
მიზნით
ინფრასტრუქტურული ღონისძიებების განხორციელება;
უმაღლესი საგანმანათლებლო დაწესებულებების ინფრასტრუქტურისა და სასწავლო გარემოს
გაუმჯობესება;
საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტროს და მის სისტემაში
შემავალი საჯარო სამართლის იურიდიული პირებისა და ტერიტორიული ორგანოების
ინფრასტრუქტურის განვითარება.
ახალგაზრდობის ხელშეწყობა
საქართველოს ყველა მუნიციპალიტეტში ახალგაზრდული პროექტების ხელშეწყობა;
64
ახალგაზრდული საქმიანობის განვითარების ხელშეწყობა, მათ შორის ახალგაზრდული მუშაკების
საგანმანათლებლო
კურსის
შემუშავება
და
სერტიფიცირებული
ახალგაზრდული
მუშაკების/ლიდერების რაოდენობის ზრდა;
მოხალისეობრივი ახალგაზრდული პროგრამების განხორციელების ხელშეწყობა;
ახალგაზრდული ბანაკების ჩატარება;
სხვადასხვა ახალგაზრდული ორგანიზაციების/ახალგაზრდული ინიციატივების წახალისება.
სახელმწიფოს ახალგაზრდული სტრატეგიის განხორციელების კვალდაკვალ, მნიშვნელოვანი
ყურადღება დაეთმობა ახალგაზრდების აქტიურ ჩართულობას მათთვის მნიშვნელოვან საკითხებთან
დაკავშირებულ გადაწყვეტილებათა მიღების პროცესში, მათ შორის, ახალგაზრდული პოლიტიკისა და
პროგრამების შემუშავების, იმპლემენტაციის, მონიტორინგისა და შეფასების მიმართულებით.
გაფართოვდება საერთაშორისო თანამშრომლობა ახალგაზრდული პოლიტიკისა და ახალგაზრდული
საქმიანობის მიმართულებით.
ინოვაციის, ინკლუზიურობის და ხარისხის პროექტი - საქართველო I2Q (WB)
ადრეული განათლების ხარისხისა და ხელმისაწვდომობის, ასევე ზოგადი განათლების სისტემაში
სწავლების და სწავლის ხარისხის გაუმჯობესების ხელშეწყობა;
უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებებში საგრანტო დაფინანსების გზით მოდერნიზებული
აკადემიური პროგრამების დანერგვის ხელშეწყობა და ინტერნაციონალიზაციის მხარდაჭერა;
განათლების მონაცემთა სისტემის განვითარება, დაინტერესებულ მხარეებთან კომუნიკაციისა და
კოორდინაციის გაძლიერება;
პროგრამის ეფექტიანი მართვის, მონიტორინგისა და შეფასებების მხარდაჭერა.
პროფესიული განათლება I (KfW)
პროფესიული განათლების ხარისხის გაუმჯობესებისა და პროფესიული განათლების პროვაიდერების
რაოდენობის ზრდის ხელშეწყობა;
ექსელენსის ცენტრის მშენებლობა (ცენტრის ფუნქცია - საერთაშორისო სტანდარტების შესამაბისი
პროგრამების განხორციელება ლოჯისტიკისა და მშენებლობის მიმართულებით);
საქართველოს პროფესიული განათლების სისტემის ფარგლებში „hab“ სერვისის შეთავაზება;
მშენებლობისა და ლოჯისტიკის მიმართულების პროგრამების განმახორციელებელი პროფესიული
საგანმანათლებლო დაწესებულებების გასაძლიერებლად დამატებითი ინვესტიციების გამოყოფა
(რომლის პარტნიორიც იქნება ექსელენს ცენტრი რიგი პროგრამების განხორციელებისას).
65
თანამედროვე უნარები უკეთესი დასაქმების სექტორის განვითარების პროგრამისთვის - პროექტი
(ADB)
პროფესიული განათლების ქსელის გაფართოება, რომელიც ხელს შეუწყობს კვალიფიკაციის
ამაღლებასა და უნარების განვითარებას;
პროფესიული განათლების
ხარისხის, მნიშვნელობის და ხელმისაწვდომობის გაუმჯობესება,
ეკონომიკური ზრდისა და სამუშაო ადგილების შექმნის ხელშეწყობა;
კერძო სექტორის როლის გაზრდა პროფესიული განათლების დაგეგმარებასა და ფინანსირებაში;
ინკლუზიური და გენდერული თანასწორობის უნარების განვითარება და პროფესიული განათლების
იმიჯის გაუმჯობესება.
საქართველოს კულტურისა და სპორტის სამინისტრო
კულტურისა და სპორტის სფეროებში სახელმწიფო პოლიტიკის შემუშავება და პროგრამების მართვა
საქართველოს
კულტურისა
და
სპორტის
სამინისტროს
კომპეტენციის
შესაბამისი
სფეროს/დარგის/მიმართულების განვითარების ხელშეწყობა, საკანონმდებლო ბაზის სრულყოფა;
საქართველოს კულტურისა და სპორტის სამინისტროს სისტემაში შემავალი სტრუქტურული
ერთეულების და საჯარო სამართლის იურიდიული პირების საქმიანობის კოორდინაცია და
კონტროლი;
კულტურისა და სპორტის მართვის სისტემების განვითარების ხელშეწყობა;
ევროკავშირის წევრ ქვეყნებსა და სხვა პარტნიორ ქვეყნებთან, აგრეთვე საერთაშორისო
ორგანიზაციებსა და ფონდებთან თანამშრომლობით საერთაშორისო ურთიერთობების გაღრმავება;
კომპეტენციის ფარგლებში კულტურისა და სპორტის სფეროების პოპულარიზაციის ხელშეწყობა,
ეფექტიანი პოლიტიკის გატარება, სფეროების განვითარებისა და ინტერნაციონალიზაციის
ხელშეწყობა.
სახელოვნებო და სასპორტო სფეროში უმაღლესი განათლება
უმაღლესი სახელოვნებო და სასპორტო განათლების ხელშეწყობა
დაკავშირებული აუცილებელი ფინანსური რესურსით უზრუნველყოფა.
და
ფუნქციონირებასთან
ინფრასტრუქტურის განვითარება
საქართველოს კულტურისა და სპორტის სამინისტროსა და მის სისტემაში შემავალი საჯარო
სამართლის
იურიდიული
პირებისა
და
სამინისტროს
ტერიტორიული
ორგანოების
ინფრასტრუქტურის განვითარება;
66
საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისი სპორტული მოედნების, დარბაზების საწყლოსნო ბაზების,
აგრეთვე მასობრივი სპორტული ობიექტების (გარე სავარჯიშო ტრენაჟორები, მინი მოედნები, სარბენი
ბილიკები და ველო-ბილიკები) მშენებლობა;
სპორტული ინფრასტრუქტურის მართვის ქმედითი მოდელის ხელშეწყობა.
სახელოვნებო და სასპორტო დაწესებულებების ხელშეწყობა
სახელოვნებო და სასპორტო საგანმანათლებლო დაწესებულებების ხელშეწყობა თითოეული მათგანის
მისიის შესაბამისი, შედეგებზე ორიენტირებული პროგრამების მხარდაჭერით (კონცერტები,
გამოფენები, სპექტაკლები, კონკურს-ფესტივალები, მასტერკლასები, სპორტული ღონისძიებები);
საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისი განათლების უზრუნველსაყოფად ინფრასტრუქტურის
გაუმჯობესება და სწავლების პროცესში თანამედროვე ტექნოლოგიების დანერგვა;
ახალგაზრდების დასაქმებისთვის საჭირო უნარებისა და კომპეტენციების განვითარება, პროფესიული
შესაძლებლობების ზრდა;
ხარისხზე ორიენტირებული, ახალგაზრდის შემოქმედებითი და სპორტული უნარების შესაბამისი,
მოქნილი დაფინანსების მოდელების შემუშავებით მაღალკვალიფიციური, შრომის ბაზარზე
კონკურენტუნარიანი ხელოვნებისა და სპორტის დარგების სპეციალისტების აღზრდა;
ხარისხიანი სწავლების პროცესის უზრუნველსაყოფად სწავლებისთვის აუცილებელი მატერიალურტექნიკური ბაზით სასწავლებლების აღჭურვა;
პროფესიული საგანმანათლებლო პროგრამების პოპულარიზაცია და მხარდაჭერა.
კულტურის განვითარების ხელშეწყობა
ტექნოლოგიების,
მხარდაჭერა;
შემოქმედებითი
ინდუსტრიების
განვითარების,
ინოვაციური
პროექტების
სახელოვნებო განათლების განვითარება;
საქართველოში კულტურული ცხოვრების გააქტიურება, მასში საზოგადოებისა და ეთნიკური
უმცირესობების წარმომადგენელთა და შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა მონაწილეობის
მხარდაჭერა;
ევროპისა და სხვა პარტნიორ ქვეყნებთან, საერთაშორისო ორგანიზაციებსა და ფონდებთან
თანამშრომლობით კულტურული პროგრამების განხორციელება და კულტურათაშორისი დიალოგის
გაღრმავება როგორც საქართველოში, ისე საზღვარგარეთ;
კულტურისა და შემოქმედებითი ინდუსტრიების „კულტურის სტრატეგია 2025“-ის შესაბამისად
განვითარებისა და ინტერნაციონალიზაციის ხელშეწყობა;
ქართული კულტურისა და ხელოვნების ცნობადობის გაზრდა და მათი საერთაშორისო სახელოვნებო
სივრცეში ინტეგრაცია;
67
საქართველოს კულტურისა და სპორტის სამინისტროს მმართველობის სფეროში შემავალი საჯარო
სამართლის იურიდიული პირების სახელოვნებო ორგანიზაციების პროგრამების მხარდაჭერა;
მოქალაქეთათვის ქვეყნის კულტურული ცხოვრების შეუზღუდავი, თანაბარი ხელმისაწვდომობისა და
მასში ჩართულობის უზრუნველყოფა;
საქართველოს დედაქალაქსა და რეგიონებში კულტურული პროგრამებისა და პროექტების
მხარდაჭერით ქვეყნის ეკონომიკურ განვითარებაში წვლილის შეტანა;
ქართული კულტურის პოპულარიზაციისა და საერთაშორისო ცნობადობის ამაღლების მიზნით,
ქვეყნის შიგნით და მისი ფარგლების გარეთ დაგეგმილ ღონისძიებებში საქართველოს მონაწილეობის
ხელშეწყობა.
კულტურული მემკვიდრეობის დაცვა და სამუზეუმო სისტემის სრულყოფა
საჯარო სამართლის იურიდიული პირების − კულტურული მემკვიდრეობის ორგანიზაციების
სრულყოფილი ფუნქციონირებისთვის შესაბამისი პირობების შექმნა, სამუზეუმო ფასეულობათა
დაცვისთვის პრევენციული ღონისძიებების განხორციელება, მუზეუმების/მუზეუმ-ნაკრძალების
პოპულარიზაცია და საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისი მართვის სისტემის ჩამოყალიბება,
საერთაშორისო კონვენციებით ნაკისრი ვალდებულებების შესრულება, ეროვნულ უმცირესობათა
კულტურის წარმოჩენა, შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა ქვეყნის კულტურულ ცხოვრებაში
ინტეგრაცია;
სამუზეუმო
ფასეულობათა
შენახვა/ადმინისტრირება;
აღრიცხვის
ელექტრონული
სისტემის
(www.egmc.gov.ge)
საქართველოს არქიტექტურული კომპლექსების, კულტურული მემკვიდრეობის ცალკეული
ნიმუშების დაცვა და რეაბილიტაცია, საერთაშორისო და ორმხრივი ურთიერთობების წარმართვა და
განვითარება კულტურული მემკვიდრეობის სფეროში საერთაშორისო სტანდარტების დანერგვის,
გამოცდილების გაზიარებისა და კვალიფიკაციის ამაღლების ხელშეწყობა;
იუნესკოს წინაშე ნაკისრი ვალდებულებების შესრულება;
არამატერიალური კულტურული მემკვიდრეობის ობიექტების/ძეგლების ინვენტარიზაცია, მათი
დაცვისა და სისტემატიზაციის მექანიზმების შექმნა;
საქართველოს კანონმდებლობის იუნესკოს „არამატერიალური კულტურული მემკვიდრეობის დაცვის
შესახებ“ საერთაშორისო კონვენციასთან ჰარმონიზაციისთვის შესაბამისი ღონისძიებების
განხორციელება;
საქართველოს კულტურული მემკვიდრეობის ერთიანი საინფორმაციო
შესაქმნელად კულტურული მემკვიდრეობის მონაცემთა ერთიანი ბაზის შევსება;
სისტემის/სივრცის
კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლებზე უნებართვო სამუშაოების აღკვეთა;
კულტურული ტურიზმის განვითარების და მისთვის მიმზიდველი გარემოს შექმნის ხელშეწყობა;
68
ლევილის მამულის რეაბილიტაციის გაგრძელება.
მასობრივი და მაღალი მიღწევების სპორტის განვითარება და პოპულარიზაცია
საქართველოში სპორტის განვითარებისთვის საქართველოს ნაკრები გუნდების მომზადება და
საერთაშორისო სპორტულ ღონისძიებებში (მსოფლიო და ევროპის ჩემპიონატები, ეროვნული
ჩემპიონატები, საერთაშორისო ტურნირები, პარიზის 2024 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების
სალიცენზიო შეჯიბრებები და სხვა) მონაწილეობა; მათი მომზადების ეტაპზე სასწავლო-საწვრთნელი
შეკრებების მოწყობა, საქართველოს ჩემპიონატებისა და პირველობების ჩატარება; სპორტის
სახეობების პოპულარიზაცია და სპორტის ეროვნული სახეობების განვითარების ხელშეწყობა;
მასობრივი სპორტისა და ჯანსაღი ცხოვრების წესის დანერგვა და პოპულარიზაცია; მოძრაობის
„სპორტი ყველასათვის“ განვითარება; მასობრივი სპორტული ღონისძიებების გამართვა; ოლიმპიური,
პარალიმპიური, სურდლიმპიური, სპეციალური ოლიმპიური და სხვა მოძრაობების განვითარების
ხელშეწყობა და მხარდაჭერა;
სპორტულ ორგანიზაციებში „კარგი მმართველობის“ პრინციპების დასანერგად დაგეგმვის ეტაპზე
მონაწილეობა და სპორტული ორგანიზაციების საქმიანობის მონიტორინგი;
სპორტული ფედერაციებისა და რეგიონული სპორტული ორგანიზაციებისთვის გადასაცემად
სპორტული ინვენტარისა და ეკიპირების შეძენა;
საქართველოში სპორტის სხვადასხვა სახეობაში საერთაშორისო შეჯიბრებების მასპინძლობა და
მასობრივი სპორტული ღონისძიებების მაღალ დონეზე ორგანიზება; საერთაშორისო მასშტაბით
ქვეყნის ცნობადობის გაზრდა და იმიჯის ამაღლება, სპორტული ტურიზმის განვითარება;
საქართველოში ფეხბურთის განვითარებისთვის საქართველოს ეროვნული საფეხბურთო ჩემპიონატის
მონაწილე კლუბების მხარდაჭერა;
მასობრივი საფეხბურთო ღონისძიებებისა და საფეხბურთო განათლების ხელშემწყობი პროგრამების
განხორციელება.
კულტურისა და სპორტის მოღვაწეთა სოციალური დაცვისა და ხელშეწყობის ღონისძიებები
საქართველოში მცხოვრები ოლიმპიური და პარალიმპიური თამაშების
ჩემპიონებისა და
პრიზიორებისთვის და საჭადრაკო ოლიმპიადების გამარჯვებულთათვის, მსოფლიო და ევროპის
ჩემპიონებისთვის, საქართველოს ეროვნული, ოლიმპიური და ასაკობრივი ნაკრებების წევრებისთვის,
მწვრთნელებისთვის, ადმინისტრაციული და საექიმო პერსონალისთვის და პერსპექტიული
სპორტსმენებისთვის ყოველთვიური სტიპენდიის გაცემა;
ვეტერანი სპორტსმენებისა და სპორტის მუშაკებისთვის ყოველთვიური სოციალური დახმარებების
გაცემა;
მაღალმთიან დასახლებებში სპორტის სფეროში დასაქმებული მწვრთნელებისთვის ყოველთვიური
ფინანსური დახმარების გაცემა;
69
სახალხო არტისტების, სახალხო მხატვრების, რუსთაველის პრემიის ლაურეატებისა და ხელოვნების
მუშაკთა სოციალური დახმარებების გაცემა.
70
დანართი
დანართი 1.1
ძირითადი ეკონომიკური და ფინანსური ინდიკატორები
(საბაზო სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
22.0%
10.6%
20.0%
11.0%
10.1%
7.5%
9.3%
6.0%
8.4%
5.0%
8.3%
5.1%
8.4%
5.2%
8.4%
5.2%
60724.1
18849.3
72860.1
24984.5
80246.1
30535.6
87700.8
32124.8
95032.6 102875.7 111471.9 120786.5
34307.8 37139.2 40242.6 43605.2
16373.8
5083.6
12557.0
9.6%
13.9%
10.2%
19625.6
6731.2
17535.0
11.9%
9.8%
8.1%
21574.9
8210.1
20819.1
2.5%
0.4%
2.5%
23579.2
8637.1
23205.2
2.5%
3.7%
3.1%
25550.4
9224.0
23899.8
3.1%
2.8%
3.2%
27659.1
9985.2
25555.4
3.0%
3.0%
3.0%
29970.3
10819.6
27686.1
3.0%
3.0%
3.0%
32474.6
11723.7
30048.5
3.0%
3.0%
3.0%
ნაერთი ბიუჯეტი
გადასახადები და სოციალური შენატანები
გადასახადები
ხარჯები და არა ფინანსური აქტივების ზრდა
ხარჯები
22.0%
22.0%
12.6%
13.9%
29.9%
29.9%
11.5%
5.7%
13.5%
13.5%
13.3%
14.7%
14.8%
14.8%
12.2%
13.4%
6.2%
6.2%
4.7%
10.0%
8.5%
8.5%
7.4%
9.1%
8.0%
8.0%
7.5%
7.9%
8.2%
8.2%
7.8%
8.0%
საგარეო სექტორი
ექსპორტი
საქონელი
მომსახურება
იმპორტი
საქონელი
მომსახურება
36.4%
27.4%
61.2%
24.4%
24.2%
25.2%
63.7%
36.0%
123.9%
40.5%
35.5%
66.2%
14.5%
7.6%
23.6%
13.6%
12.4%
18.4%
5.1%
4.2%
6.2%
5.5%
5.5%
5.9%
7.8%
7.3%
8.2%
6.3%
6.1%
7.2%
8.8%
8.7%
9.0%
8.3%
8.1%
9.0%
8.9%
8.8%
9.1%
8.5%
8.3%
9.3%
8.9%
8.7%
9.1%
8.5%
8.3%
9.5%
-3.6%
11.4%
17.9%
15.5%
11.0%
22.9%
0.3%
14.9%
26.9%
16.7%
18.6%
18.0%
14.6%
15.2%
15.6%
14.7%
15.2%
15.6%
14.9%
15.5%
15.9%
14.9%
15.5%
15.9%
1.8
3.8
1.9
3.7
1.9
3.2
1.7
3.0
1.6
2.8
1.5
2.6
1.4
2.4
1.3
2.3
3.26
1.55
3.14
1.65
3.59
2.09
3.65
2.11
3.67
2.13
3.69
2.15
3.71
2.17
3.73
2.19
მთლიანი საერთაშორისო რეზერვები
ერთი თვის საშუალო იმპორტის ჯერადი
მლნ აშშ დოლარი
4.6
4272.5
3.8
4901.5
3.4
5009.6
3.5
5460.4
3.5
5897.3
3.5
6369.1
3.5
6878.6
3.5
7428.9
საპროცენტო განაკვეთები (ეროვნულ ვალუტაში), პროცენტი
სესხებზე
დეპოზიტებზე
15.6%
9.8%
16.5%
11.3%
16.2%
10.9%
15.2%
10.5%
14.2%
9.9%
13.2%
9.4%
12.2%
8.9%
11.2%
8.4%
რეალური სექტორი
ინვესტიციები
20.7%
24.1%
25.9%
26.5%
25.1%
24.8%
24.8%
24.9%
ნაერთი ბიუჯეტი
შემოსავლები
გადასახადები და სოციალური შენატანები
გადასახადები
სოციალური შენატანები
ხარჯები და არა ფინანსური აქტივების შეძენა
ხარჯები
არა ფინანსური აქტივების შეძენა
საოპერაციო სალდო
მთლიანი სალდო
24.9%
22.0%
22.0%
0.0%
31.9%
24.3%
7.6%
0.6%
-6.2%
26.6%
23.9%
23.9%
0.0%
29.6%
21.4%
8.2%
5.2%
-2.4%
27.6%
24.6%
24.6%
0.0%
30.5%
22.3%
8.1%
5.2%
-2.4%
28.3%
25.8%
25.8%
0.0%
31.3%
23.2%
8.1%
5.2%
-2.5%
27.6%
25.3%
25.3%
0.0%
30.2%
23.5%
6.7%
4.0%
-2.3%
27.6%
25.4%
25.4%
0.0%
30.0%
23.7%
6.3%
3.8%
-2.2%
27.4%
25.3%
25.3%
0.0%
29.8%
23.6%
6.1%
3.8%
-2.2%
27.3%
25.3%
25.3%
0.0%
29.6%
23.5%
6.1%
3.7%
-2.2%
-20.1%
-20.4%
-20.0%
-20.3%
-19.9%
-19.7%
-19.6%
-19.4%
-22.5%
-10.3%
-16.7%
-4.5%
-15.2%
-4.3%
-15.5%
-5.0%
-14.8%
-4.8%
-14.2%
-4.5%
-13.7%
-4.3%
-13.2%
-4.1%
49.1%
39.5%
95.7%
11.3%
158.3%
9.6%
196.9%
19.4%
39.2%
29.4%
59.8%
3.1%
110.4%
9.8%
147.3%
6.3%
39.2%
28.5%
56.1%
3.9%
103.4%
10.7%
142.3%
7.1%
38.4%
27.0%
53.6%
4.6%
95.3%
11.4%
135.6%
8.0%
37.7%
25.6%
51.1%
4.4%
92.8%
12.2%
136.9%
8.1%
37.3%
24.4%
48.6%
6.7%
88.7%
12.8%
135.3%
12.3%
36.7%
23.3%
46.1%
3.9%
85.0%
13.4%
134.0%
7.2%
36.1%
22.2%
43.6%
3.7%
81.2%
13.9%
132.2%
7.0%
(პროცენტული ცვლილება წინა წელთან თუ სხვაგვარად არ არის მითითებული)
ეროვნული შემოსავალი და ფასები
ნომინალური მშპ
რეალური მშპ
ნომინალური მშპ
მლნ ლარი
მლნ აშშ დოლარი
მშპ ერთ სულ მოსახლეზე
ლარი
აშშ დოლარი
ინვესტიციები, მლნ ლარი
სამომხმარებლო ფასების ინდექსი, საშუალო პერიოდის
სამომხმარებლო ფასების ინდექსი, პერიოდის ბოლოს
მშპ-ს დეფლატორი
ფული და კრედიტი (პერიოდის ბოლოს)
სარეზერვო ფული
ფართო ფული M3
ფართო ფული M2
ფულის მიმოქცევის სიჩქარე
M3
M2
ფულის მულტიპლიკატორი
M3
M2
(პროცენტულად მშპ-სთან თუ სხვაგვარად არ არის მითითებული)
საგარეო სექტორი
საქონლით ვაჭრობის ბალანსი
მიმდინარე ანგარიშის ბალანსი
ტრანსფერების გარეშე
ტრანსფერების ჩათვლით
მთავრობის ვალები
მთავრობის ვალი პროცენტულად მშპ-სთან
საგარეო ვალი პროცენტულად მშპ-სთან
საგარეო ვალი პროცენტულად ექსპორტთან
საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად ექსპორტთან
საგარეო ვალი პროცენტულად ბიუჯეტის შემოსავლებთან
საშინაო ვალი პროცენტულად მშპ-სთან
მთავრობის ვალი პროცენტულად ბიუჯეტის შემოსავლებთან
საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად ბიუჯეტის შემოსავლებთან
შენიშვნა: გაანგარიშებები გაკეთებულია მაკროეკონომიკური მოდელის გამოყენებით და მონაცემების თავსებადობის უზრუნვეყყოფის მიზნით, გასული პერიოდის
ზოგირთი სტატისტიკური მონაცემი კორექტირებულია
დანართი 1.2
ეროვნული ანგარიშები
(საბაზო სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
58041.1
4187.1
53854.0
12557.0
4591.0
7966.0
26050.0
17845.3
8204.8
35924.1
30053.5
5870.5
60724.1
-3805.4
-283.7
-3521.8
56918.7
7421.4
467.0
6954.4
64340.1
59777.5
12557.0
6299.0
375.5
5923.5
6258.1
62398.7
4594.1
57804.5
17535.0
5968.2
11566.7
38609.2
21977.2
16631.9
45682.8
36850.0
8832.8
72860.1
-5096.7
-236.4
-4860.3
67763.4
8903.9
321.7
8582.1
76667.2
68306.4
17535.2
14268.6
3766.7
10501.9
3266.7
66339.8
5439.5
60900.4
20819.1
6532.8
14286.3
39841.2
21314.9
18526.3
46754.1
37326.3
9427.8
80246.1
-5324.3
-516.7
-4807.5
74921.8
8751.5
302.8
8448.6
83673.3
74022.9
20819.2
17333.5
4211.0
13122.5
3485.7
72241.3
6060.0
66181.3
23205.2
7110.0
16095.2
43517.1
23075.2
20442.0
51262.7
40895.8
10366.9
87700.8
-5826.4
-755.0
-5071.4
81874.4
9155.4
185.0
8970.4
91029.8
80439.8
23205.2
18788.6
4530.0
14258.6
4416.6
78861.1 85417.1 92339.0 99822.3
6655.0
7270.0
7850.0
8500.0
72206.1 78147.1 84489.0 91322.3
23899.8 25555.4 27686.1 30048.5
6350.0
6450.0
6850.0
7325.0
17549.8 19105.4 20836.1 22723.5
47582.9 51785.2 56404.0 61402.1
25133.1 27319.7 29711.3 32290.0
22449.8 24465.5 26692.7 29112.1
55311.2 59882.1 64957.2 70486.4
44032.4 47585.5 51512.3 55769.8
11278.8 12296.6 13444.9 14716.6
95032.6 102875.7 111471.9 120786.5
-6301.3 -6503.9 -6676.2 -6814.2
-835.0
-885.0
-930.0
-970.0
-5466.3 -5618.9 -5746.2 -5844.2
88731.3 96371.8 104795.8 113972.3
9515.2
9980.2 10468.5 10970.1
80.0
75.0
70.0
65.0
9435.2
9905.2 10398.5 10905.1
98246.5 106352.0 115264.3 124942.4
87751.5 95123.0 103180.3 111914.4
23899.8 25555.4 27686.1 30048.5
19385.3 20934.9 22925.3 25120.0
3840.0
3959.0
4234.0
4528.0
15545.3 16975.9 18691.3 20592.0
4514.4
4620.5
4760.8
4928.5
10.6%
11.0%
7.5%
6.0%
5.0%
5.1%
5.2%
5.2%
16373.8
5083.6
117.8%
10.2%
115.3%
9.6%
19625.6
6731.2
127.4%
8.1%
129.0%
11.9%
21574.9
8210.1
130.5%
2.5%
132.2%
2.5%
23579.2
8637.1
134.6%
3.1%
135.5%
2.5%
25550.4
9224.0
138.9%
3.2%
139.7%
3.1%
27659.1
9985.2
143.0%
3.0%
143.9%
3.0%
29970.3
10819.6
147.3%
3.0%
148.2%
3.0%
32474.6
11723.7
151.7%
3.0%
152.6%
3.0%
120.5%
13.9%
132.4%
9.8%
132.9%
0.4%
137.9%
3.7%
141.7%
2.8%
146.0%
3.0%
150.4%
3.0%
154.9%
3.0%
15.6%
16.5%
16.2%
15.2%
14.2%
13.2%
12.2%
11.2%
9.8%
5.9%
11.3%
5.1%
10.9%
5.3%
10.5%
4.8%
9.9%
4.3%
9.4%
3.8%
8.9%
3.3%
8.4%
2.8%
(მლნ ლარი)
სამომხმარებლო ხარჯები
მთავრობა
კერძო
ინვესტიციები
მთავრობა
კერძო
ექსპორტი
საქონელი
მომსახურება
იმპორტი
საქონელი
მომსახურება
მთლიანი შიდა პროდუქტი
წმინდა ფაქტორული შემოსავლები
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული პროდუქტი
ტრანსფერები უცხოეთიდან
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული განკარგვადი შემოსავალი
კერძო განკარგვადი შემოსავალი
მთლიანი დანაზოგები
ეროვნული დანაზოგები
მთავრობა
კერძო
საგარეო დანაზოგები (მიმდ. ანგ. დეფიციტი)
მემორანდუმის მუხლები
მშპ-ს ზრდა, %
მშპ ერთ სულ მოსახლეზე
ლარი
აშშ დოლარი
მშპ-ს დეფლატორი (2019 =100)
პროცენტული ცვლილება, %
სამომხმარებლო ფასების ინდექსი (2019 = 100)
პროცენტული ცვლილება, %
სამომხმარებლო ფასების ინდექსი, პერიოდის
ბოლოს
პროცენტული ცვლილება, %
საპროცენტო განაკვეთი სესხებზე (ეროვნულ
ვალუტაში), %
საპროცენტო განაკვეთი დეპოზიტებზე (ეროვნულ
ვალუტაში), %
საპროცენტო განაკვეთების განფენა, %
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
50353.6
3632.5
46721.1
10893.9
3982.9
6910.9
22117.8
15151.5
6966.3
31807.4
26609.6
5197.8
51557.8
-3231.0
-240.8
-2990.1
48326.8
6301.1
396.5
5904.6
54627.9
50754.0
10661.5
5348.1
318.8
5029.3
5313.4
48377.9
3561.9
44816.1
13594.9
4627.2
8967.7
30315.2
17256.1
13059.1
35079.7
28297.0
6782.7
57208.3
-4001.8
-185.6
-3816.2
53206.4
6991.1
252.6
6738.5
60197.6
53632.8
13768.3
11203.4
2957.5
8245.9
2564.9
50185.0
4114.9
46070.1
15749.3
4942.0
10807.4
30526.1
16331.3
14194.8
34976.4
27923.6
7052.9
61484.0
-4079.4
-395.9
-3683.5
57404.6
6705.3
232.0
6473.3
64109.9
56715.8
15951.5
13280.8
3226.4
10054.4
2670.7
53316.6
4472.5
48844.1
17126.2
5247.4
11878.8
32338.8
17147.8
15191.0
37608.7
30003.0
7605.6
65173.0
-4329.8
-561.1
-3768.7
60843.3
6803.6
137.5
6666.1
67646.9
59777.2
17244.4
13962.3
3366.4
10596.0
3282.1
56452.3
4763.9
51688.4
17108.5
4545.6
12562.9
34263.8
18098.0
16165.8
39393.0
31360.2
8032.8
68431.7
-4537.5
-601.3
-3936.2
63894.2
6851.8
57.6
6794.1
70745.9
63188.6
17209.9
13959.1
2765.1
11194.0
3250.8
59364.5
5052.6
54311.9
17760.9
4482.7
13278.2
36203.7
19099.5
17104.2
41407.4
32904.5
8502.9
71921.7
-4546.9
-618.7
-3928.2
67374.8
6977.3
52.4
6924.9
74352.1
66501.7
17866.1
14635.9
2767.8
11868.1
3230.3
62306.0
5296.8
57009.2
18681.3
4622.1
14059.2
38284.2
20166.5
18117.7
43609.9
34583.4
9026.5
75661.6
-4531.4
-631.2
-3900.2
71130.2
7105.5
47.5
7058.0
78235.7
70033.6
18791.9
15560.5
2873.8
12686.7
3231.4
65393.6
5568.3
59825.2
19684.8
4798.6
14886.2
40462.8
21278.5
19184.3
45945.1
36352.4
9592.7
79596.0
-4490.4
-639.2
-3851.2
75105.6
7229.1
42.8
7186.2
82334.7
73749.5
19801.4
16553.6
2983.9
13569.8
3247.8
95.6%
6.9%
88.7%
20.7%
7.6%
13.1%
42.9%
29.4%
13.5%
59.2%
49.5%
9.7%
100.0%
-6.3%
-0.5%
-5.8%
93.7%
12.2%
0.8%
11.5%
106.0%
98.4%
20.7%
10.4%
0.6%
9.8%
10.3%
85.6%
6.3%
79.3%
24.1%
8.2%
15.9%
53.0%
30.2%
22.8%
62.7%
50.6%
12.1%
100.0%
-7.0%
-0.3%
-6.7%
93.0%
12.2%
0.4%
11.8%
105.2%
93.8%
24.1%
19.6%
5.2%
14.4%
4.5%
82.7%
6.8%
75.9%
25.9%
8.1%
17.8%
49.6%
26.6%
23.1%
58.3%
46.5%
11.7%
100.0%
-6.6%
-0.6%
-6.0%
93.4%
10.9%
0.4%
10.5%
104.3%
92.2%
25.9%
21.6%
5.2%
16.4%
4.3%
82.4%
6.9%
75.5%
26.5%
8.1%
18.4%
49.6%
26.3%
23.3%
58.5%
46.6%
11.8%
100.0%
-6.6%
-0.9%
-5.8%
93.4%
10.4%
0.2%
10.2%
103.8%
91.7%
26.5%
21.4%
5.2%
16.3%
5.0%
83.0%
7.0%
76.0%
25.1%
6.7%
18.5%
50.1%
26.4%
23.6%
58.2%
46.3%
11.9%
100.0%
-6.6%
-0.9%
-5.8%
93.4%
10.0%
0.1%
9.9%
103.4%
92.3%
25.1%
20.4%
4.0%
16.4%
4.8%
83.0%
7.1%
76.0%
24.8%
6.3%
18.6%
50.3%
26.6%
23.8%
58.2%
46.3%
12.0%
100.0%
-6.3%
-0.9%
-5.5%
93.7%
9.7%
0.1%
9.6%
103.4%
92.5%
24.8%
20.3%
3.8%
16.5%
4.5%
82.8%
7.0%
75.8%
24.8%
6.1%
18.7%
50.6%
26.7%
23.9%
58.3%
46.2%
12.1%
100.0%
-6.0%
-0.8%
-5.2%
94.0%
9.4%
0.1%
9.3%
103.4%
92.6%
24.8%
20.6%
3.8%
16.8%
4.3%
82.6%
7.0%
75.6%
24.9%
6.1%
18.8%
50.8%
26.7%
24.1%
58.4%
46.2%
12.2%
100.0%
-5.6%
-0.8%
-4.8%
94.4%
9.1%
0.1%
9.0%
103.4%
92.7%
24.9%
20.8%
3.7%
17.0%
4.1%
(რეალური, მლნ ლარი, 2019=100)
სამომხმარებლო ხარჯები
მთავრობა
კერძო
ინვესტიციები
მთავრობა
კერძო
ექსპორტი
საქონელი
მომსახურება
იმპორტი
საქონელი
მომსახურება
მთლიანი შიდა პროდუქტი
წმინდა ფაქტორული შემოსავლები
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული პროდუქტი
ტრანსფერები უცხოეთიდან
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული განკარგვადი შემოსავალი
კერძო განკარგვადი შემოსავალი
მთლიანი დანაზოგები
ეროვნული დანაზოგები
მთავრობა
კერძო
საგარეო დანაზოგები (მიმდ. ანგ. დეფიციტი)
(პროცენტულად მშპ-სთან)
სამომხმარებლო ხარჯები
მთავრობა
კერძო
ინვესტიციები
მთავრობა
კერძო
ექსპორტი
საქონელი
მომსახურება
იმპორტი
საქონელი
მომსახურება
მთლიანი შიდა პროდუქტი
წმინდა ფაქტორული შემოსავლები
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული პროდუქტი
ტრანსფერები უცხოეთიდან
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული განკარგვადი შემოსავალი
კერძო განკარგვადი შემოსავალი
მთლიანი დანაზოგები
ეროვნული დანაზოგები
მთავრობა
კერძო
საგარეო დანაზოგები (მიმდ. ანგ. დეფიციტი)
დანართი 1.3
ნაერთი ბიუჯეტი
(საბაზო სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
შემოსავლები
გადასახადები
არაპირდაპირი გადასახადები
პირდაპირი გადასახადები
სოციალური შენატანები
გრანტები
სხვა შემოსავლები
15,142.7 19,377.6 22,124.2 24,850.0 26,200.0
13,380.0 17,385.9 19,732.6 22,650.0 24,050.0
7,984.7 9,589.1 10,808.7 11,908.0 12,660.0
5,395.3 7,796.9 8,923.9 10,742.0 11,390.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
494.4
364.7
331.3
400.0
300.0
1,268.3 1,627.0 2,060.2 1,800.0 1,850.0
28,350.0
26,100.0
13,700.0
12,400.0
0.0
300.0
1,950.0
30,550.0
28,200.0
14,762.0
13,438.0
0.0
300.0
2,050.0
32,950.0
30,500.0
15,922.0
14,578.0
0.0
300.0
2,150.0
ხარჯები
შრომის ანაზღაურება
საქონელი და მომსახურება
პროცენტი
საგარეო
საშინაო
სუბსიდიები
გრანტები
სოციალური უზრუნველყოფა
სხვა ხარჯები
საანგარიშო პერიოდის ხარჯები
წინა წლების ვალდებულებები
14,767.2 15,610.9 17,913.2 20,320.0 22,360.0 24,391.0 26,316.0 28,422.0
1,984.5 2,214.4 2,679.1 3,100.0 3,420.0 3,730.0 4,050.0 4,400.0
2,202.6 2,379.7 2,760.3 2,960.0 3,235.0 3,540.0 3,800.0 4,100.0
799.7
761.1 1,195.1 1,555.0 1,725.0 1,885.0 1,970.0 2,070.0
283.7
236.4
516.7
755.0
835.0
885.0
930.0
970.0
516.1
524.7
678.4
800.0
890.0 1,000.0 1,040.0 1,100.0
1,827.8 2,285.6 2,379.2 2,400.0 2,650.0 2,920.0 3,155.0 3,375.0
27.5
42.9
28.5
215.0
220.0
225.0
230.0
235.0
6,341.9 6,330.6 7,111.9 8,010.0 8,730.0 9,545.0 10,335.0 11,190.0
1,583.2 1,596.6 1,759.1 2,080.0 2,380.0 2,546.0 2,776.0 3,052.0
1,558.4 1,576.6 1,721.5 2,060.0 2,360.0 2,526.0 2,756.0 3,032.0
24.8
20.0
37.6
20.0
20.0
20.0
20.0
20.0
(მლნ ლარი)
საოპერაციო სალდო
375.5
3,766.7
4,211.0
4,530.0
3,840.0
3,959.0
4,234.0
4,528.0
არაფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
4,169.3
4,591.0
-421.7
5,532.7
5,968.2
-435.6
6,099.3
6,532.8
-433.5
6,760.0
7,110.0
-350.0
6,050.0
6,350.0
-300.0
6,200.0
6,450.0
-250.0
6,650.0
6,850.0
-200.0
7,125.0
7,325.0
-200.0
მთლიანი სალდო
-3,793.9
-1,766.0
-1,888.3
-2,230.0
-2,210.0
-2,241.0
-2,416.0
-2,597.0
38.2
180.4
-142.2
2,521.1
-376.7
-40.0
-336.7
0.0
2,897.8
5,553.6
-2,655.8
-1,311.1
232.2
-1,543.3
341.1
443.5
-102.4
2,706.7
1,297.3
-40.0
1,337.3
0.0
1,409.4
2,385.5
-976.1
599.5
100.4
499.2
92.0
320.4
-228.4
2,356.8
1,397.7
-40.0
1,437.7
0.0
959.1
2,009.4
-1,050.3
376.4
668.6
-292.2
-43.0
227.0
-270.0
1,950.0
1,380.0
-40.0
1,420.0
0.0
570.0
1,800.0
-1,230.0
-237.0
-237.0
0.0
100.0
230.0
-130.0
2,295.0
1,475.0
-40.0
1,515.0
0.0
820.0
2,100.0
-1,280.0
-15.0
-15.0
0.0
100.0
230.0
-130.0
2,370.0
1,570.0
0.0
1,570.0
0.0
800.0
3,400.0
-2,600.0
29.0
29.0
0.0
100.0
230.0
-130.0
2,555.0
1,665.0
0.0
1,665.0
0.0
890.0
2,150.0
-1,260.0
39.0
39.0
0.0
100.0
230.0
-130.0
2,685.0
1,760.0
0.0
1,760.0
0.0
925.0
2,250.0
-1,325.0
-12.0
-12.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
-3,662.2
7737.2
912.4
824.4
88.1
5,845.2
39.5%
95.7%
-2,203.0
7917.1
415.8
334.7
81.1
7,146.3
29.4%
59.8%
11.3%
3.1%
3.9%
4.6%
4.4%
6.7%
3.9%
3.7%
1.1%
0.6%
1.3%
1.7%
1.8%
1.7%
1.6%
1.6%
196.9%
147.3%
142.3%
135.6%
136.9%
135.3%
134.0%
132.2%
19.4%
6.3%
7.1%
8.0%
8.1%
12.3%
7.2%
7.0%
15.2%
5.6%
6.4%
7.2%
7.4%
11.3%
6.6%
6.4%
1.5%
1.1%
2.1%
2.8%
2.9%
2.9%
2.8%
2.7%
ფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
ვალდებულებების წმინდა ზრდა
საშინაო
ფულად საკრედიტო ორგანოები
სხვა ვალდებულებები
სხვა კრედიტორული დავალიანება
საგარეო
აღება
დაფარვა
დეპოზიტებზე ნაშთის ცვლილება (+ ზრდა)
ეროვნული ბანკი
კომერციული ბანკები
ბალანსი
მემორანდუმის მუხლები
მოდიფიცირებული დეფიციტი (სსფ-ს პროგრამით)
მთავრობის საგარეო ვალი, მლნ აშშ დოლარი
საგარეო ვალის მომსახურება, მლნ აშშ დოლარი
ძირითადი თანხა, მლნ. აშშ დოლარი
პროცენტი, მლნ აშშ დოლარი
მთავრობის საშინაო ვალი, მლნ ლარი
მთავრობის საგარეო ვალი პროცენტულად მშპ-თან
მთავრობის საგარეო ვალი პროცენტულად ექსპორტთან
მთავრობის საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად
ექსპორტთან
მთავრობის საგარეო ვალის პროცენტის მომსახურება
პროცენტულად ექსპორტთან
მთავრობის ვალი პროცენტულად ნაერთი ბიუჯეტის
შემოსავლებთან
მთავრობის საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად
ბიუჯეტის შემოსავლებთან
მთავრობის საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად
ხარჯებსა და არაფინანსური აქტივების შეძენასთან
მთავრობის საგარეო ვალის პროცენტის დაფარვა
პროცენტულად ხარჯებსა და არაფინანსური აქტივების
შეძენასთან
-1,977.0 -2,187.0 -2,310.0 -2,341.0 -2,516.0 -2,697.0
8505.9
8549.8
8779.9
9077.3
9380.0
9660.4
596.3
727.1
763.5
1258.1
790.6
828.5
399.7
450.5
462.1
938.6
454.9
478.3
196.6
276.6
301.4
319.5
335.7
350.2
8,606.3 10,010.6 11,552.0 13,204.2 14,963.0 16,815.7
28.5%
27.0%
25.6%
24.4%
23.3%
22.2%
56.1%
53.6%
51.1%
48.6%
46.1%
43.6%
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
შემოსავლები
გადასახადები
არაპირდაპირი გადასახადები
პირდაპირი გადასახადები
სოციალური შენატანები
გრანტები
სხვა შემოსავლები
24.9%
22.0%
13.1%
8.9%
0.0%
0.8%
2.1%
26.6%
23.9%
13.2%
10.7%
0.0%
0.5%
2.2%
27.6%
24.6%
13.5%
11.1%
0.0%
0.4%
2.6%
28.3%
25.8%
13.6%
12.2%
0.0%
0.5%
2.1%
27.6%
25.3%
13.3%
12.0%
0.0%
0.3%
1.9%
27.6%
25.4%
13.3%
12.1%
0.0%
0.3%
1.9%
27.4%
25.3%
13.2%
12.1%
0.0%
0.3%
1.8%
27.3%
25.3%
13.2%
12.1%
0.0%
0.2%
1.8%
ხარჯები
შრომის ანაზღაურება
საქონელი და მომსახურება
პროცენტი
საგარეო
საშინაო
სუბსიდიები
გრანტები
სოციალური უზრუნველყოფა
სხვა ხარჯები
საანგარიშო პერიოდის ხარჯები
წინა წლების ვალდებულებები
24.3%
3.3%
3.6%
1.3%
0.5%
0.8%
3.0%
0.0%
10.4%
2.6%
2.6%
0.0%
21.4%
3.0%
3.3%
1.0%
0.3%
0.7%
3.1%
0.1%
8.7%
2.2%
2.2%
0.0%
22.3%
3.3%
3.4%
1.5%
0.6%
0.8%
3.0%
0.0%
8.9%
2.2%
2.1%
0.0%
23.2%
3.5%
3.4%
1.8%
0.9%
0.9%
2.7%
0.2%
9.1%
2.4%
2.3%
0.0%
23.5%
3.6%
3.4%
1.8%
0.9%
0.9%
2.8%
0.2%
9.2%
2.5%
2.5%
0.0%
23.7%
3.6%
3.4%
1.8%
0.9%
1.0%
2.8%
0.2%
9.3%
2.5%
2.5%
0.0%
23.6%
3.6%
3.4%
1.8%
0.8%
0.9%
2.8%
0.2%
9.3%
2.5%
2.5%
0.0%
23.5%
3.6%
3.4%
1.7%
0.8%
0.9%
2.8%
0.2%
9.3%
2.5%
2.5%
0.0%
საოპერაციო სალდო
0.6%
5.2%
5.2%
5.2%
4.0%
3.8%
3.8%
3.7%
არაფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
6.9%
7.6%
-0.7%
7.6%
8.2%
-0.6%
7.6%
8.1%
-0.5%
7.7%
8.1%
-0.4%
6.4%
6.7%
-0.3%
6.0%
6.3%
-0.2%
6.0%
6.1%
-0.2%
5.9%
6.1%
-0.2%
მთლიანი სალდო
-6.2%
-2.4%
-2.4%
-2.5%
-2.3%
-2.2%
-2.2%
-2.2%
0.1%
0.3%
-0.2%
4.2%
-0.6%
-0.1%
-0.6%
0.0%
4.8%
9.1%
-4.4%
-2.2%
0.4%
-2.5%
0.5%
0.6%
-0.1%
3.7%
1.8%
-0.1%
1.8%
0.0%
1.9%
3.3%
-1.3%
0.8%
0.1%
0.7%
0.1%
0.4%
-0.3%
2.9%
1.7%
0.0%
1.8%
0.0%
1.2%
2.5%
-1.3%
0.5%
0.8%
-0.4%
0.0%
0.3%
-0.3%
2.2%
1.6%
0.0%
1.6%
0.0%
0.6%
2.1%
-1.4%
-0.3%
-0.3%
0.0%
0.1%
0.2%
-0.1%
2.4%
1.6%
0.0%
1.6%
0.0%
0.9%
2.2%
-1.3%
0.0%
0.0%
0.0%
0.1%
0.2%
-0.1%
2.3%
1.5%
0.0%
1.5%
0.0%
0.8%
3.3%
-2.5%
0.0%
0.0%
0.0%
0.1%
0.2%
-0.1%
2.3%
1.5%
0.0%
1.5%
0.0%
0.8%
1.9%
-1.1%
0.0%
0.0%
0.0%
0.1%
0.2%
-0.1%
2.2%
1.5%
0.0%
1.5%
0.0%
0.8%
1.9%
-1.1%
0.0%
0.0%
0.0%
ბალანსი
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
მოდიფიცირებული დეფიციტი (სსფ-ს პროგრამით)
-6.0%
-3.0%
-2.5%
-2.5%
-2.4%
-2.3%
-2.3%
-2.2%
(პროცენტულად მშპ-სთან)
ფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
ვალდებულებების წმინდა ზრდა
საშინაო
ფულად საკრედიტო ორგანოები
სხვა ვალდებულებები
სხვა კრედიტორული დავალიანება
საგარეო
აღება
დაფარვა
დეპოზიტებზე ნაშთის ცვლილება (+ ზრდა)
ეროვნული ბანკი
კომერციული ბანკები
დანართი 1.4
საგადასახდელო ბალანსი
(საბაზო სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
(მლნ აშშ დოლარი)
მიმდინარე ანგარიში
საქონელი და მომსახურება
საქონელი
საქონლის ექსპორტი
საქონლის იმპორტი
მომსახურება
მომსახურების ექსპორტი
მომსახურების იმპორტი
პირველადი შემოსავალი
შრომის ანაზღაურება
საინვესტიციო შემოსავალი
მთავრობა
კერძო
მეორადი შემოსავალი (ტრანსფერები)
მთავრობა
კერძო
ფინანსური და კაპიტალის ანგარიში
მთავრობა
კერძო (არა საბანკო)
საბანკო სისტემა
რეზერვების ცვლილება (- ზრდა)
ბალანსი
-1942.6 -1120.2 -1326.4 -1617.8 -1629.8 -1668.1 -1718.7 -1779.2
-3065.0 -2425.6 -2630.5 -2837.2 -2790.0 -2923.1 -3087.8 -3279.5
-3789.6 -5100.0 -6092.7 -6527.7 -6822.9 -7316.2 -7870.4 -8476.5
5539.3
7536.3
8110.8
8452.4
9073.3
9862.7 10726.1 11657.0
-9328.9 -12636.3 -14203.6 -14980.1 -15896.2 -17178.9 -18596.5 -20133.5
724.6
2674.4
3462.2
3690.5
4032.9
4393.1
4782.6
5196.9
2546.8
5703.3
7049.7
7487.9
8104.6
8832.3
9636.4 10509.8
-1822.3 -3028.9 -3587.5 -3797.4 -4071.8 -4439.2 -4853.8 -5312.8
-1181.3 -1747.8 -2026.0 -2134.2 -2274.8 -2348.0 -2410.2 -2460.0
462.6
671.0
742.9
781.6
834.7
903.6
979.1
1060.9
-1643.9 -2418.8 -2768.9 -2915.8 -3109.5 -3251.5 -3389.2 -3520.9
-88.1
-81.1
-196.6
-276.6
-301.4
-319.5
-335.7
-350.2
-1555.8 -2337.7 -2572.3 -2639.2 -2808.1 -2932.0 -3053.5 -3170.7
2303.7
3053.2
3330.1
3353.6
3435.1
3603.0
3779.2
3960.3
145.0
110.3
115.2
67.8
28.9
27.1
25.3
23.5
2158.7
2942.9
3214.9
3285.8
3406.2
3575.9
3754.0
3936.8
2304.3
1749.2
1434.5
2068.7
2066.6
2139.8
2228.2
2329.5
899.5
483.3
365.0
208.8
296.0
288.8
321.3
333.9
755.5
1729.6
887.3
1900.4
1494.6
1499.4
1486.8
1522.1
649.3
-463.7
182.2
-40.6
275.9
351.6
420.1
473.5
-361.7
-629.0
-108.1
-450.9
-436.8
-471.8
-509.5
-550.3
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
(პროცენტულად მშპ-სთან)
მიმდინარე ანგარიში
საქონელი და მომსახურება
საქონელი
საქონლის ექსპორტი
საქონლის იმპორტი
მომსახურება
მომსახურების ექსპორტი
მომსახურების იმპორტი
პირველადი შემოსავალი
შრომის ანაზღაურება
საინვესტიციო შემოსავალი
მთავრობა
კერძო
მეორადი შემოსავალი (ტრანსფერები)
მთავრობა
კერძო
ფინანსური და კაპიტალის ანგარიში
მთავრობა
კერძო (არა საბანკო)
საბანკო სისტემა
რეზერვების ცვლილება (- ზრდა)
ბალანსი
-10.3%
-16.3%
-20.1%
29.4%
-49.5%
3.8%
13.5%
-9.7%
-6.3%
2.5%
-8.7%
-0.5%
-8.3%
12.2%
0.8%
11.5%
12.2%
4.8%
4.0%
3.4%
-1.9%
0.0%
-4.5%
-9.7%
-20.4%
30.2%
-50.6%
10.7%
22.8%
-12.1%
-7.0%
2.7%
-9.7%
-0.3%
-9.4%
12.2%
0.4%
11.8%
7.0%
1.9%
6.9%
-1.9%
-2.5%
0.0%
-4.3%
-8.6%
-20.0%
26.6%
-46.5%
11.3%
23.1%
-11.7%
-6.6%
2.4%
-9.1%
-0.6%
-8.4%
10.9%
0.4%
10.5%
4.7%
1.2%
2.9%
0.6%
-0.4%
0.0%
-5.0%
-8.8%
-20.3%
26.3%
-46.6%
11.5%
23.3%
-11.8%
-6.6%
2.4%
-9.1%
-0.9%
-8.2%
10.4%
0.2%
10.2%
6.4%
0.6%
5.9%
-0.1%
-1.4%
0.0%
-4.8%
-8.1%
-19.9%
26.4%
-46.3%
11.8%
23.6%
-11.9%
-6.6%
2.4%
-9.1%
-0.9%
-8.2%
10.0%
0.1%
9.9%
6.0%
0.9%
4.4%
0.8%
-1.3%
0.0%
-4.5%
-7.9%
-19.7%
26.6%
-46.3%
11.8%
23.8%
-12.0%
-6.3%
2.4%
-8.8%
-0.9%
-7.9%
9.7%
0.1%
9.6%
5.8%
0.8%
4.0%
0.9%
-1.3%
0.0%
-4.3%
-7.7%
-19.6%
26.7%
-46.2%
11.9%
23.9%
-12.1%
-6.0%
2.4%
-8.4%
-0.8%
-7.6%
9.4%
0.1%
9.3%
5.5%
0.8%
3.7%
1.0%
-1.3%
0.0%
-4.1%
-7.5%
-19.4%
26.7%
-46.2%
11.9%
24.1%
-12.2%
-5.6%
2.4%
-8.1%
-0.8%
-7.3%
9.1%
0.1%
9.0%
5.3%
0.8%
3.5%
1.1%
-1.3%
0.0%
დანართი 1.5
დეპოზიტური კორპორაციების მიმოხილვა
(საბაზო სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
(მლნ ლარი)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
ეკონომიკის დანარჩენი სექტორის დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
ფართო ფული M3
ფართო ფული M2
ნაღდი ფული ბანკებს გარეთ
დეპოზიტები ეროვნულ ვალუტაში
დეპოზიტები უცხოურ ვალუტაში
მემორანდუმის მუხლები
ფულის მიმოქცევის სიჩქარე M3
ფულის მიმოქცევის სიჩქარე M2
დოლარიზაციის კოეფიციენტი
ფულის მულტიპლიკატორი M3
ფულის მულტიპლიკატორი M2
კერძო სექტორის კრედიტი პროც. მშპ-სთან
-11.2 2,942.6 2,729.7 4,171.1 4,616.9 4,949.7 5,197.5 5,410.1
18,769.5 23,559.7 25,147.4 28,673.7 31,156.1 33,677.0 36,402.0 39,347.5
18,780.7 20,617.1 22,417.7 24,502.6 26,539.2 28,727.3 31,204.6 33,937.4
33,857.4 34,639.3 40,462.5 47,070.2 54,399.7 63,037.3 73,301.8 85,226.9
2,017.9 2,227.0 2,558.5 2,755.5 2,730.5 2,701.5 2,662.5 2,674.5
43,441.6 45,067.3 52,546.2 59,958.1 68,287.7 78,009.7 89,457.0 102,609.3
-11,602.0 -12,655.0 -14,642.1 -15,643.4 -16,618.4 -17,673.9 -18,817.6 -20,056.9
33,846.2 37,581.9 43,192.3 51,241.3 59,016.6 67,987.0 78,499.3 90,637.0
16,107.5 19,790.7 25,112.4 29,632.5 34,257.3 39,612.4 45,903.3 53,193.3
3,542.3 3,888.0 4,721.5 4,967.5 5,144.0 5,290.5 5,425.4 5,541.4
12,565.2 15,902.7 20,391.0 24,665.1 29,113.3 34,321.9 40,477.9 47,651.8
17,738.8 17,791.2 18,079.8 21,608.8 24,759.2 28,374.6 32,596.0 37,443.7
1.79
3.77
58.5%
3.26
1.55
71.5%
1.94
3.68
52.8%
3.14
1.65
61.9%
1.86
3.20
47.0%
3.59
2.09
65.5%
1.71
2.96
46.7%
3.65
2.11
68.4%
1.61
2.77
46.0%
3.67
2.13
71.9%
1.51
2.60
45.3%
3.69
2.15
75.8%
1.42
2.43
44.6%
3.71
2.17
80.3%
1.33
2.27
44.0%
3.73
2.19
85.0%
-101.2% 26356.8%
-0.7%
25.5%
4.5%
9.8%
15.0%
2.3%
35.7%
10.4%
12.3%
3.7%
8.2%
9.1%
11.4%
11.0%
17.9%
22.9%
-5.1%
9.8%
26.6%
26.6%
6.1%
0.3%
-7.2%
6.7%
8.7%
16.8%
14.9%
16.6%
15.7%
14.9%
26.9%
21.4%
28.2%
1.6%
52.8%
14.0%
9.3%
16.3%
7.7%
14.1%
6.8%
18.6%
18.0%
5.2%
21.0%
19.5%
10.7%
8.7%
8.3%
15.6%
-0.9%
13.9%
6.2%
15.2%
15.6%
3.6%
18.0%
14.6%
7.2%
8.1%
8.2%
15.9%
-1.1%
14.2%
6.4%
15.2%
15.6%
2.8%
17.9%
14.6%
5.0%
8.1%
8.6%
16.3%
-1.4%
14.7%
6.5%
15.5%
15.9%
2.5%
17.9%
14.9%
4.1%
8.1%
8.8%
16.3%
0.5%
14.7%
6.6%
15.5%
15.9%
2.1%
17.7%
14.9%
0.0%
30.9%
30.9%
55.8%
3.3%
71.5%
-19.1%
55.7%
26.5%
5.8%
20.7%
29.2%
3.4%
31.3%
27.9%
50.4%
3.2%
65.5%
-18.2%
53.8%
31.3%
5.9%
25.4%
22.5%
4.8%
32.7%
27.9%
53.7%
3.1%
68.4%
-17.8%
58.4%
33.8%
5.7%
28.1%
24.6%
4.9%
32.8%
27.9%
57.2%
2.9%
71.9%
-17.5%
62.1%
36.0%
5.4%
30.6%
26.1%
4.8%
32.7%
27.9%
61.3%
2.6%
75.8%
-17.2%
66.1%
38.5%
5.1%
33.4%
27.6%
4.7%
32.7%
28.0%
65.8%
2.4%
80.3%
-16.9%
70.4%
41.2%
4.9%
36.3%
29.2%
4.5%
32.6%
28.1%
70.6%
2.2%
85.0%
-16.6%
75.0%
44.0%
4.6%
39.5%
31.0%
(პროცენტულად წინა წელთან)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
ეკონომიკის დანარჩენი სექტორის დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
ფართო ფული M3
ფართო ფული M2
ნაღდი ფული ბანკებს გარეთ
დეპოზიტები ეროვნულ ვალუტაში
დეპოზიტები უცხოურ ვალუტაში
(პროცენტულად მშპ-სთან)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
ეკონომიკის დანარჩენი სექტორის დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
ფართო ფული M3
ფართო ფული M2
ნაღდი ფული ბანკებს გარეთ
დეპოზიტები ეროვნულ ვალუტაში
დეპოზიტები უცხოურ ვალუტაში
4.0%
32.3%
28.3%
47.5%
3.1%
61.9%
-17.4%
51.6%
27.2%
5.3%
21.8%
24.4%
დანართი 1.6
ეროვნული ბანკის მიმოხილვა
(საბაზო სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
10,285.5
13,234.6
13,234.6
0.0
2,949.1
91.0
128.1
1,811.2
1,683.1
3,086.3
-3,123.5
10,376.5
4,589.0
5,120.8
666.7
10,832.4
13,243.9
13,243.9
0.0
2,411.5
1,150.2
610.5
2,394.0
1,783.5
3,396.4
-2,856.7
11,982.6
5,040.5
5,499.5
1,442.6
11,100.7
13,472.8
13,472.8
0.0
2,372.1
918.5
297.4
2,749.5
2,452.1
3,679.2
-3,058.0
12,019.2
5,934.1
4,312.2
1,772.9
12,813.2
15,134.2
15,125.4
8.8
2,321.0
1,213.9
494.4
2,709.5
2,215.1
4,568.7
-3,849.1
14,027.1
6,257.0
5,689.5
2,080.6
14,140.0
16,344.9
16,335.4
9.5
2,204.9
1,939.0
469.4
2,669.5
2,200.1
5,794.0
-4,324.3
16,079.0
6,492.9
7,102.9
2,483.3
15,557.9
17,652.6
17,642.3
10.3
2,094.7
2,876.8
440.4
2,669.5
2,229.1
7,275.1
-4,838.7
18,434.6
6,692.7
8,789.5
2,952.4
17,074.8
19,064.8
19,053.7
11.1
1,990.0
4,100.4
401.4
2,669.5
2,268.1
9,095.1
-5,396.0
21,175.3
6,877.1
10,798.3
3,499.9
18,699.6
20,590.0
20,578.0
12.1
1,890.5
5,623.8
413.4
2,669.5
2,256.1
11,210.4
-6,000.0
24,323.3
7,036.1
13,157.2
4,130.1
4.6
4272.5
3.8
4901.5
3.4
5009.6
3.5
5460.4
3.5
5897.3
3.5
6369.1
3.5
6878.6
3.5
7428.9
-5.8%
5.3%
3.2%
0.1%
3.3%
0.1%
-100.0%
'-'
54.5%
-18.2%
-162.7% 1163.4%
-258.4% 376.4%
32.2%
32.2%
16.0%
6.0%
-2.1%
10.0%
-3.0%
-8.5%
-3.6%
15.5%
-1.6%
9.8%
-6.6%
7.4%
6.3% 116.4%
2.5%
1.7%
1.7%
'-'
-1.6%
-20.1%
-51.3%
14.8%
37.5%
8.3%
7.0%
0.3%
17.7%
-21.6%
22.9%
15.4%
12.3%
12.3%
'-'
-2.2%
32.2%
66.2%
-1.5%
-9.7%
24.2%
25.9%
16.7%
5.4%
31.9%
17.4%
10.4%
8.0%
8.0%
8.4%
-5.0%
59.7%
-5.1%
-1.5%
-0.7%
26.8%
12.3%
14.6%
3.8%
24.8%
19.4%
10.0%
8.0%
8.0%
8.3%
-5.0%
48.4%
-6.2%
0.0%
1.3%
25.6%
11.9%
14.7%
3.1%
23.7%
18.9%
9.8%
8.0%
8.0%
8.4%
-5.0%
42.5%
-8.9%
0.0%
1.7%
25.0%
11.5%
14.9%
2.8%
22.9%
18.5%
9.5%
8.0%
8.0%
8.4%
-5.0%
37.2%
3.0%
0.0%
-0.5%
23.3%
11.2%
14.9%
2.3%
21.8%
18.0%
13.8%
16.8%
16.8%
0.0%
3.0%
1.1%
0.4%
3.4%
3.1%
4.6%
-3.8%
15.0%
7.4%
5.4%
2.2%
14.6%
17.3%
17.2%
0.0%
2.6%
1.4%
0.6%
3.1%
2.5%
5.2%
-4.4%
16.0%
7.1%
6.5%
2.4%
14.9%
17.2%
17.2%
0.0%
2.3%
2.0%
0.5%
2.8%
2.3%
6.1%
-4.6%
16.9%
6.8%
7.5%
2.6%
15.1%
17.2%
17.1%
0.0%
2.0%
2.8%
0.4%
2.6%
2.2%
7.1%
-4.7%
17.9%
6.5%
8.5%
2.9%
15.3%
17.1%
17.1%
0.0%
1.8%
3.7%
0.4%
2.4%
2.0%
8.2%
-4.8%
19.0%
6.2%
9.7%
3.1%
15.5%
17.0%
17.0%
0.0%
1.6%
4.7%
0.3%
2.2%
1.9%
9.3%
-5.0%
20.1%
5.8%
10.9%
3.4%
(მლნ ლარი)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
ოფიციალური საერთთაშორისო რეზერვი
სხვა უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
მთავრობის სასესხო დავალიანება
მთავრობის დეპოზიტები
კომერციული ბანკების დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
სარეზერვო ფული
ნაღდი ფული მიმოქცევაში
სავალდებულო რეზერვი
ნაშთი საკორესპონდენტო და სხვა ანგარიშებზე
მემორანდუმის მუხლები
საერთაშორისო რეზერვები
ერთი თვის საშუალო იმპორტის ჯერადი
მლნ აშშ დოლარი
(პროცენტულად წინა წელთან)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
ოფიციალური საერთთაშორისო რეზერვი
სხვა უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
მთავრობის სასესხო დავალიანება
მთავრობის დეპოზიტები
კომერციული ბანკების დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
სარეზერვო ფული
ნაღდი ფული მიმოქცევაში
სავალდებულო რეზერვი
ნაშთი საკორესპონდენტო და სხვა ანგარიშებზე
(პროცენტულად მშპ-სთან)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
ოფიციალური საერთთაშორისო რეზერვი
სხვა უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
მთავრობის სასესხო დავალიანება
მთავრობის დეპოზიტები
კომერციული ბანკების დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
სარეზერვო ფული
ნაღდი ფული მიმოქცევაში
სავალდებულო რეზერვი
ნაშთი საკორესპონდენტო და სხვა ანგარიშებზე
16.9%
21.8%
21.8%
0.0%
4.9%
0.1%
0.2%
3.0%
2.8%
5.1%
-5.1%
17.1%
7.6%
8.4%
1.1%
14.9%
18.2%
18.2%
0.0%
3.3%
1.6%
0.8%
3.3%
2.4%
4.7%
-3.9%
16.4%
6.9%
7.5%
2.0%
დანართი 1.7
სახელმწიფოს ერთიანი ბიუჯეტი
(საბაზო სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
(მლნ ლარი)
შემოსავლები
გადასახადები
არაპირდაპირი გადასახადები
პირდაპირი გადასახადები
სოციალური შენატანები
გრანტები
სხვა შემოსავლები
17,507.8 22,307.0 25,548.1 28,721.6 30,191.8 32,530.8 35,010.3 37,334.3
13,380.0 17,385.9 19,732.6 22,650.0 24,050.0 26,100.0 28,200.0 30,500.0
7,984.7 9,589.1 10,808.7 11,908.0 12,660.0 13,700.0 14,762.0 15,922.0
5,395.3 7,796.9 8,923.9 10,742.0 11,390.0 12,400.0 13,438.0 14,578.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
348.2
267.5
197.5
301.0
181.0
191.0
257.0
187.0
3,779.6 4,653.5 5,618.0 5,770.6 5,960.8 6,239.8 6,553.3 6,647.3
ხარჯები
შრომის ანაზღაურება
საქონელი და მომსახურება
პროცენტი
საგარეო
საშინაო
სუბსიდიები
გრანტები
სოციალური უზრუნველყოფა
სხვა ხარჯები
16,660.4 17,897.3 20,697.3 23,738.4 25,765.6 27,885.3 29,912.3 32,127.0
2,768.6 3,112.0 3,916.2 4,514.3 4,935.9 5,284.8 5,665.7 6,093.0
3,792.2 4,290.4 4,675.7 4,957.8 5,281.9 5,695.4 6,024.3 6,415.9
803.4
767.2 1,203.6 1,560.0 1,730.0 1,890.0 1,975.0 2,075.0
283.7
236.4
516.7
755.0
835.0
885.0
930.0
970.0
519.7
530.9
686.8
805.0
895.0 1,005.0 1,045.0 1,105.0
1,250.8 1,650.7 2,062.6 2,202.0 2,309.1 2,524.4 2,712.6 2,860.4
28.5
43.9
29.6
25.2
40.3
60.3
80.4
85.4
6,356.9 6,349.0 7,136.0 8,034.2 8,761.0 9,577.1 10,369.4 11,226.5
1,659.9 1,684.0 1,673.7 2,445.0 2,707.4 2,853.3 3,084.8 3,370.7
საოპერაციო სალდო
847.4
4,409.7
4,850.8
4,983.1
4,426.2
4,645.5
5,098.1
5,207.3
არაფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
4,643.2
5,085.0
-441.8
6,010.2
6,511.1
-500.8
6,637.1
7,107.6
-470.5
7,042.7
7,405.4
-362.7
6,377.6
6,682.6
-305.0
6,675.9
6,930.7
-254.8
7,353.2
7,558.1
-204.9
7,634.6
7,839.8
-205.2
მთლიანი სალდო
-3,795.8 -1,600.5 -1,786.3 -2,059.6 -1,951.4 -2,030.4 -2,255.1 -2,427.3
ფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
ვალდებულებების წმინდა ზრდა
საშინაო
ფულად საკრედიტო ორგანოები
სხვა ვალდებულებები
საგარეო
აღება
დაფარვა
დეპოზიტებზე ნაშთის ცვლილება (+ ზრდა)
ბალანსი
-42.3
134.3
-176.6
2,527.3
-377.5
-40.0
-337.5
2,904.9
5,558.0
-2,653.1
-1,226.2
189.8
0.4
-44.1
126.2
246.3
210.4
355.1
335.0
167.1
301.4
295.9
310.0
250.0
383.1
-145.2
-166.7
-345.5
-169.7
-63.7
-39.6
-28.0
2,698.8 2,370.3 1,892.8 2,235.1 2,309.8 2,494.9 2,620.7
1,284.1 1,406.1 1,322.8 1,415.1 1,509.8 1,604.9 1,695.7
-40.0
-40.0
-40.0
-40.0
0.0
0.0
0.0
1,324.1 1,446.1 1,362.8 1,455.1 1,509.8 1,604.9 1,695.7
1,414.7
964.2
570.0
820.0
800.0
890.0
925.0
2,385.5 2,009.4 1,800.0 2,100.0 3,400.0 2,150.0 2,250.0
-970.9 -1,045.2 -1,230.0 -1,280.0 -2,600.0 -1,260.0 -1,325.0
908.4
583.6
-122.7
157.5
33.1
29.3
-161.7
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
28.8%
22.0%
13.1%
8.9%
0.0%
0.6%
6.2%
30.6%
23.9%
13.2%
10.7%
0.0%
0.4%
6.4%
31.8%
24.6%
13.5%
11.1%
0.0%
0.2%
7.0%
32.7%
25.8%
13.6%
12.2%
0.0%
0.3%
6.6%
31.8%
25.3%
13.3%
12.0%
0.0%
0.2%
6.3%
31.6%
25.4%
13.3%
12.1%
0.0%
0.2%
6.1%
31.4%
25.3%
13.2%
12.1%
0.0%
0.2%
5.9%
30.9%
25.3%
13.2%
12.1%
0.0%
0.2%
5.5%
(პროცენტულად მშპ-სთან)
შემოსავლები
გადასახადები
არაპირდაპირი გადასახადები
პირდაპირი გადასახადები
სოციალური შენატანები
გრანტები
სხვა შემოსავლები
ხარჯები
შრომის ანაზღაურება
საქონელი და მომსახურება
პროცენტი
საგარეო
საშინაო
სუბსიდიები
გრანტები
სოციალური უზრუნველყოფა
სხვა ხარჯები
27.4%
4.6%
6.2%
1.3%
0.5%
0.9%
2.1%
0.0%
10.5%
2.7%
24.6%
4.3%
5.9%
1.1%
0.3%
0.7%
2.3%
0.1%
8.7%
2.3%
25.8%
4.9%
5.8%
1.5%
0.6%
0.9%
2.6%
0.0%
8.9%
2.1%
27.1%
5.1%
5.7%
1.8%
0.9%
0.9%
2.5%
0.0%
9.2%
2.8%
27.1%
5.2%
5.6%
1.8%
0.9%
0.9%
2.4%
0.0%
9.2%
2.8%
27.1%
5.1%
5.5%
1.8%
0.9%
1.0%
2.5%
0.1%
9.3%
2.8%
26.8%
5.1%
5.4%
1.8%
0.8%
0.9%
2.4%
0.1%
9.3%
2.8%
26.6%
5.0%
5.3%
1.7%
0.8%
0.9%
2.4%
0.1%
9.3%
2.8%
საოპერაციო სალდო
1.4%
6.1%
6.0%
5.7%
4.7%
4.5%
4.6%
4.3%
არაფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
7.6%
8.4%
-0.7%
8.2%
8.9%
-0.7%
8.3%
8.9%
-0.6%
8.0%
8.4%
-0.4%
6.7%
7.0%
-0.3%
6.5%
6.7%
-0.2%
6.6%
6.8%
-0.2%
6.3%
6.5%
-0.2%
მთლიანი სალდო
-6.3%
-2.2%
-2.2%
-2.3%
-2.1%
-2.0%
-2.0%
-2.0%
-0.1%
0.2%
-0.3%
4.2%
-0.6%
-0.1%
-0.6%
4.8%
9.2%
-4.4%
-2.0%
0.3%
0.5%
-0.2%
3.7%
1.8%
-0.1%
1.8%
1.9%
3.3%
-1.3%
1.2%
0.0%
0.2%
-0.2%
3.0%
1.8%
0.0%
1.8%
1.2%
2.5%
-1.3%
0.7%
-0.1%
0.3%
-0.4%
2.2%
1.5%
0.0%
1.6%
0.6%
2.1%
-1.4%
-0.1%
0.1%
0.3%
-0.2%
2.4%
1.5%
0.0%
1.5%
0.9%
2.2%
-1.3%
0.2%
0.2%
0.3%
-0.1%
2.2%
1.5%
0.0%
1.5%
0.8%
3.3%
-2.5%
0.0%
0.2%
0.2%
0.0%
2.2%
1.4%
0.0%
1.4%
0.8%
1.9%
-1.1%
0.0%
0.3%
0.3%
0.0%
2.2%
1.4%
0.0%
1.4%
0.8%
1.9%
-1.1%
-0.1%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
ფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
ვალდებულებების წმინდა ზრდა
საშინაო
ფულად საკრედიტო ორგანოები
სხვა ვალდებულებები
საგარეო
აღება
დაფარვა
დეპოზიტებზე ნაშთის ცვლილება (+ ზრდა)
ბალანსი
დანართი
დანართი 2.1
ძირითადი ეკონომიკური და ფინანსური ინდიკატორები
(ოპტიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
22.0%
10.6%
20.0%
11.0%
10.1%
7.5%
11.7%
7.3%
10.8%
6.3%
10.7%
6.4%
10.8%
6.5%
10.8%
6.5%
60724.1
18849.3
72860.1
24984.5
80246.1
30535.6
89637.5
32834.2
99286.6 109866.6 121688.2 134781.9
35843.5 39663.0 43930.8 48657.7
16373.8
5083.6
12557.0
9.6%
13.9%
10.2%
19625.6
6731.2
17535.0
11.9%
9.8%
8.1%
21574.9
8210.1
20819.1
2.5%
0.4%
2.5%
24099.9
8827.8
23613.3
3.5%
4.7%
4.1%
26694.2
9636.9
24817.4
4.1%
3.8%
4.2%
29538.7
10663.8
27542.7
4.0%
4.0%
4.0%
32717.0
11811.2
30614.2
4.0%
4.0%
4.0%
36237.4
13082.1
34028.8
4.0%
4.0%
4.0%
ნაერთი ბიუჯეტი
გადასახადები და სოციალური შენატანები
გადასახადები
ხარჯები და არა ფინანსური აქტივების ზრდა
ხარჯები
22.0%
22.0%
12.6%
13.9%
29.9%
29.9%
11.5%
5.7%
13.5%
13.5%
13.3%
14.7%
16.7%
16.7%
12.2%
13.4%
8.3%
8.3%
5.0%
10.0%
10.7%
10.7%
9.4%
9.1%
10.3%
10.3%
8.5%
7.9%
10.4%
10.4%
8.6%
8.0%
საგარეო სექტორი
ექსპორტი
საქონელი
მომსახურება
იმპორტი
საქონელი
მომსახურება
36.4%
27.4%
61.2%
24.4%
24.2%
25.2%
63.7%
36.0%
123.9%
40.5%
35.5%
66.2%
14.5%
7.6%
23.6%
13.6%
12.4%
18.4%
7.6%
6.1%
9.3%
8.8%
8.7%
9.5%
10.3%
9.3%
11.4%
9.7%
9.3%
10.9%
11.4%
10.7%
12.2%
11.6%
11.4%
12.7%
11.5%
10.7%
12.3%
11.9%
11.5%
13.1%
11.4%
10.7%
12.3%
11.9%
11.6%
13.2%
-3.6%
11.4%
17.9%
15.5%
11.0%
22.9%
0.3%
14.9%
26.9%
20.6%
23.4%
22.5%
18.5%
19.8%
20.0%
18.5%
19.9%
20.0%
18.7%
20.1%
20.3%
18.7%
20.1%
20.3%
1.8
3.8
1.9
3.7
1.9
3.2
1.7
2.9
1.6
2.7
1.4
2.5
1.3
2.3
1.2
2.1
3.26
1.55
3.14
1.65
3.59
2.09
3.68
2.12
3.72
2.15
3.76
2.18
3.81
2.21
3.85
2.24
მთლიანი საერთაშორისო რეზერვები
ერთი თვის საშუალო იმპორტის ჯერადი
მლნ აშშ დოლარი
4.6
4272.5
3.8
4901.5
3.4
5009.6
3.4
5460.4
3.3
5897.3
3.2
6369.1
3.1
6878.6
3.0
7428.9
საპროცენტო განაკვეთები (ეროვნულ ვალუტაში), პროცენტი
სესხებზე
დეპოზიტებზე
15.6%
9.8%
16.5%
11.3%
16.2%
10.9%
15.2%
10.5%
14.2%
9.9%
13.2%
9.4%
12.2%
8.9%
11.2%
8.4%
რეალური სექტორი
ინვესტიციები
20.7%
24.1%
25.9%
26.3%
25.0%
25.1%
25.2%
25.2%
ნაერთი ბიუჯეტი
შემოსავლები
გადასახადები და სოციალური შენატანები
გადასახადები
სოციალური შენატანები
ხარჯები და არა ფინანსური აქტივების შეძენა
ხარჯები
არა ფინანსური აქტივების შეძენა
საოპერაციო სალდო
მთლიანი სალდო
24.9%
22.0%
22.0%
0.0%
31.9%
24.3%
7.6%
0.6%
-6.2%
26.6%
23.9%
23.9%
0.0%
29.6%
21.4%
8.2%
5.2%
-2.4%
27.6%
24.6%
24.6%
0.0%
30.5%
22.3%
8.1%
5.2%
-2.4%
28.1%
25.7%
25.7%
0.0%
30.6%
22.7%
7.9%
5.5%
-2.1%
27.3%
25.1%
25.1%
0.0%
29.0%
22.5%
6.5%
4.8%
-1.4%
27.2%
25.1%
25.1%
0.0%
28.7%
22.2%
6.5%
5.0%
-1.3%
27.0%
25.0%
25.0%
0.0%
28.1%
21.6%
6.5%
5.3%
-1.0%
26.8%
24.9%
24.9%
0.0%
27.6%
21.1%
6.5%
5.7%
-0.7%
-20.1%
-20.4%
-20.0%
-20.8%
-20.8%
-21.1%
-21.5%
-21.8%
-22.5%
-10.3%
-16.7%
-4.5%
-15.2%
-4.3%
-15.7%
-5.3%
-15.3%
-5.3%
-15.0%
-5.3%
-14.8%
-5.4%
-14.7%
-5.6%
49.1%
39.5%
95.7%
11.3%
158.3%
9.6%
196.9%
19.4%
39.2%
29.4%
59.8%
3.1%
110.4%
9.8%
147.3%
6.3%
39.2%
28.5%
56.1%
3.9%
103.4%
10.7%
142.3%
7.1%
37.6%
26.4%
52.4%
4.5%
93.9%
11.2%
133.6%
7.9%
36.1%
24.5%
48.8%
4.2%
89.8%
11.6%
132.4%
7.8%
34.9%
22.9%
45.3%
6.3%
84.2%
12.0%
128.4%
11.7%
33.6%
21.4%
42.0%
3.5%
79.2%
12.3%
124.8%
6.7%
32.3%
19.9%
38.8%
3.3%
74.2%
12.5%
120.8%
6.4%
(პროცენტული ცვლილება წინა წელთან თუ სხვაგვარად არ არის მითითებული)
ეროვნული შემოსავალი და ფასები
ნომინალური მშპ
რეალური მშპ
ნომინალური მშპ
მლნ ლარი
მლნ აშშ დოლარი
მშპ ერთ სულ მოსახლეზე
ლარი
აშშ დოლარი
ინვესტიციები, მლნ ლარი
სამომხმარებლო ფასების ინდექსი, საშუალო პერიოდის
სამომხმარებლო ფასების ინდექსი, პერიოდის ბოლოს
მშპ-ს დეფლატორი
ფული და კრედიტი (პერიოდის ბოლოს)
სარეზერვო ფული
ფართო ფული M3
ფართო ფული M2
ფულის მიმოქცევის სიჩქარე
M3
M2
ფულის მულტიპლიკატორი
M3
M2
(პროცენტულად მშპ-სთან თუ სხვაგვარად არ არის მითითებული)
საგარეო სექტორი
საქონლით ვაჭრობის ბალანსი
მიმდინარე ანგარიშის ბალანსი
ტრანსფერების გარეშე
ტრანსფერების ჩათვლით
მთავრობის ვალები
მთავრობის ვალი პროცენტულად მშპ-სთან
საგარეო ვალი პროცენტულად მშპ-სთან
საგარეო ვალი პროცენტულად ექსპორტთან
საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად ექსპორტთან
საგარეო ვალი პროცენტულად ბიუჯეტის შემოსავლებთან
საშინაო ვალი პროცენტულად მშპ-სთან
მთავრობის ვალი პროცენტულად ბიუჯეტის შემოსავლებთან
საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად ბიუჯეტის შემოსავლებთან
შენიშვნა: გაანგარიშებები გაკეთებულია მაკროეკონომიკური მოდელის გამოყენებით და მონაცემების თავსებადობის უზრუნვეყყოფის მიზნით, გასული პერიოდის
ზოგირთი სტატისტიკური მონაცემი კორექტირებულია
დანართი 2.2
ეროვნული ანგარიშები
(ოპტიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
58041.1
4187.1
53854.0
12557.0
4591.0
7966.0
26050.0
17845.3
8204.8
35924.1
30053.5
5870.5
60724.1
-3805.4
-283.7
-3521.8
56918.7
7421.4
467.0
6954.4
64340.1
59777.5
12557.0
6299.0
375.5
5923.5
6258.1
62398.7
4594.1
57804.5
17535.0
5968.2
11566.7
38609.2
21977.2
16631.9
45682.8
36850.0
8832.8
72860.1
-5096.7
-236.4
-4860.3
67763.4
8903.9
321.7
8582.1
76667.2
68306.4
17535.2
14268.6
3766.7
10501.9
3266.7
66339.8
5439.5
60900.4
20819.1
6532.8
14286.3
39841.2
21314.9
18526.3
46754.1
37326.3
9427.8
80246.1
-5324.3
-516.7
-4807.5
74921.8
8751.5
302.8
8448.6
83673.3
74022.9
20819.2
17333.5
4211.0
13122.5
3485.7
10.6%
11.0%
7.5%
7.3%
6.3%
6.4%
6.5%
6.5%
16373.8
5083.6
117.8%
10.2%
115.3%
9.6%
19625.6
6731.2
127.4%
8.1%
129.0%
11.9%
21574.9
8210.1
130.5%
2.5%
132.2%
2.5%
24099.9
8827.8
135.9%
4.1%
136.8%
3.5%
26694.2
9636.9
141.6%
4.2%
142.4%
4.1%
29538.7
10663.8
147.2%
4.0%
148.1%
4.0%
32717.0
11811.2
153.1%
4.0%
154.0%
4.0%
36237.4
13082.1
159.3%
4.0%
160.2%
4.0%
120.5%
13.9%
132.4%
9.8%
132.9%
0.4%
139.2%
4.7%
144.5%
3.8%
150.3%
4.0%
156.3%
4.0%
162.5%
4.0%
15.6%
16.5%
16.2%
15.2%
14.2%
13.2%
12.2%
11.2%
9.8%
5.9%
11.3%
5.1%
10.9%
5.3%
10.5%
4.8%
9.9%
4.3%
9.4%
3.8%
8.9%
3.3%
8.4%
2.8%
(მლნ ლარი)
სამომხმარებლო ხარჯები
მთავრობა
კერძო
ინვესტიციები
მთავრობა
კერძო
ექსპორტი
საქონელი
მომსახურება
იმპორტი
საქონელი
მომსახურება
მთლიანი შიდა პროდუქტი
წმინდა ფაქტორული შემოსავლები
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული პროდუქტი
ტრანსფერები უცხოეთიდან
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული განკარგვადი შემოსავალი
კერძო განკარგვადი შემოსავალი
მთლიანი დანაზოგები
ეროვნული დანაზოგები
მთავრობა
კერძო
საგარეო დანაზოგები (მიმდ. ანგ. დეფიციტი)
მემორანდუმის მუხლები
მშპ-ს ზრდა, %
მშპ ერთ სულ მოსახლეზე
ლარი
აშშ დოლარი
მშპ-ს დეფლატორი (2019 =100)
პროცენტული ცვლილება, %
სამომხმარებლო ფასების ინდექსი (2019 = 100)
პროცენტული ცვლილება, %
სამომხმარებლო ფასების ინდექსი, პერიოდის
ბოლოს
პროცენტული ცვლილება, %
საპროცენტო განაკვეთი სესხებზე (ეროვნულ
ვალუტაში), %
საპროცენტო განაკვეთი დეპოზიტებზე (ეროვნულ
ვალუტაში), %
საპროცენტო განაკვეთების განფენა, %
74350.8 83442.2 92462.6 102619.0 113957.1
6060.0
6655.0
7270.0
7850.0
8500.0
68290.8 76787.2 85192.6 94769.0 105457.1
23613.3 24817.4 27542.7 30614.2 34028.8
7110.0
6454.0
7142.0
7910.0
8761.0
16503.3 18363.4 20400.7 22704.2 25267.8
44531.6 49839.3 55520.0 61900.2 68980.4
23493.5 26055.1 28838.2 31934.1 35338.0
21038.1 23784.1 26681.8 29966.1 33642.4
52858.2 58812.2 65658.7 73445.2 82184.4
42137.9 46752.1 52063.0 58074.3 64787.5
10720.4 12060.1 13595.7 15370.9 17396.9
89637.5 99286.6 109866.6 121688.2 134781.9
-5779.3 -6180.6 -6325.1 -6463.7 -6601.8
-755.0
-835.0
-885.0
-930.0
-970.0
-5024.3 -5345.6 -5440.1 -5533.7 -5631.8
83858.2 93106.0 103541.4 115224.5 128180.1
9353.4
9937.5 10653.4 11421.5 12233.6
185.0
80.0
75.0
70.0
65.0
9168.4
9857.5 10578.4 11351.5 12168.6
93211.7 103043.6 114194.8 126646.0 140413.7
82243.7 91652.6 101443.8 112303.0 124257.7
23613.3 24817.4 27542.7 30614.2 34028.8
18860.9 19601.4 21732.2 24027.0 26456.6
4908.0
4736.0
5481.0
6493.0
7656.0
13952.9 14865.4 16251.2 17534.0 18800.6
4752.4
5216.0
5810.5
6587.2
7572.2
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
50353.6
3632.5
46721.1
10893.9
3982.9
6910.9
22117.8
15151.5
6966.3
31807.4
26609.6
5197.8
51557.8
-3231.0
-240.8
-2990.1
48326.8
6301.1
396.5
5904.6
54627.9
50754.0
10661.5
5348.1
318.8
5029.3
5313.4
48377.9
3561.9
44816.1
13594.9
4627.2
8967.7
30315.2
17256.1
13059.1
35079.7
28297.0
6782.7
57208.3
-4001.8
-185.6
-3816.2
53206.4
6991.1
252.6
6738.5
60197.6
53632.8
13768.3
11203.4
2957.5
8245.9
2564.9
50185.0
4114.9
46070.1
15749.3
4942.0
10807.4
30526.1
16331.3
14194.8
34976.4
27923.6
7052.9
61484.0
-4079.4
-395.9
-3683.5
57404.6
6705.3
232.0
6473.3
64109.9
56715.8
15951.5
13280.8
3226.4
10054.4
2670.7
54343.4
4429.3
49914.1
17259.1
5196.7
12062.3
32774.9
17291.0
15483.8
38404.9
30615.9
7789.0
65972.3
-4253.5
-555.7
-3697.8
61718.9
6884.0
136.2
6747.9
68602.9
60530.6
17379.2
13881.4
3612.2
10269.2
3497.7
58586.3
4672.6
53913.7
17424.7
4531.5
12893.3
35202.7
18403.4
16799.3
41085.2
32660.2
8425.0
70128.6
-4365.5
-589.8
-3775.7
65763.1
7019.1
56.5
6962.6
72782.2
64736.5
17529.1
13844.9
3345.2
10499.8
3684.2
62422.8
4908.1
57514.7
18594.4
4821.7
13772.8
37706.9
19585.7
18121.2
44107.2
34974.2
9133.1
74616.8
-4295.8
-601.1
-3694.7
70321.1
7235.3
50.9
7184.4
77556.4
68896.4
18705.8
14759.6
3722.5
11037.1
3946.2
66614.9
5095.8
61519.1
19873.1
5134.8
14738.4
40423.1
20854.1
19568.9
47444.2
37514.9
9929.3
79466.9
-4221.0
-607.3
-3613.7
75245.8
7458.7
45.7
7413.0
82704.5
73338.0
19992.2
15690.5
4240.2
11450.3
4301.7
71129.8
5305.5
65824.3
21240.1
5468.4
15771.6
43314.2
22189.5
21124.7
51051.9
40245.1
10806.7
84632.3
-4145.4
-609.1
-3536.3
80486.9
7681.7
40.8
7640.9
88168.6
78023.9
21367.3
16612.6
4807.4
11805.3
4754.7
95.6%
6.9%
88.7%
20.7%
7.6%
13.1%
42.9%
29.4%
13.5%
59.2%
49.5%
9.7%
100.0%
-6.3%
-0.5%
-5.8%
93.7%
12.2%
0.8%
11.5%
106.0%
98.4%
20.7%
10.4%
0.6%
9.8%
10.3%
85.6%
6.3%
79.3%
24.1%
8.2%
15.9%
53.0%
30.2%
22.8%
62.7%
50.6%
12.1%
100.0%
-7.0%
-0.3%
-6.7%
93.0%
12.2%
0.4%
11.8%
105.2%
93.8%
24.1%
19.6%
5.2%
14.4%
4.5%
82.7%
6.8%
75.9%
25.9%
8.1%
17.8%
49.6%
26.6%
23.1%
58.3%
46.5%
11.7%
100.0%
-6.6%
-0.6%
-6.0%
93.4%
10.9%
0.4%
10.5%
104.3%
92.2%
25.9%
21.6%
5.2%
16.4%
4.3%
82.9%
6.8%
76.2%
26.3%
7.9%
18.4%
49.7%
26.2%
23.5%
59.0%
47.0%
12.0%
100.0%
-6.4%
-0.8%
-5.6%
93.6%
10.4%
0.2%
10.2%
104.0%
91.8%
26.3%
21.0%
5.5%
15.6%
5.3%
84.0%
6.7%
77.3%
25.0%
6.5%
18.5%
50.2%
26.2%
24.0%
59.2%
47.1%
12.1%
100.0%
-6.2%
-0.8%
-5.4%
93.8%
10.0%
0.1%
9.9%
103.8%
92.3%
25.0%
19.7%
4.8%
15.0%
5.3%
84.2%
6.6%
77.5%
25.1%
6.5%
18.6%
50.5%
26.2%
24.3%
59.8%
47.4%
12.4%
100.0%
-5.8%
-0.8%
-5.0%
94.2%
9.7%
0.1%
9.6%
103.9%
92.3%
25.1%
19.8%
5.0%
14.8%
5.3%
84.3%
6.5%
77.9%
25.2%
6.5%
18.7%
50.9%
26.2%
24.6%
60.4%
47.7%
12.6%
100.0%
-5.3%
-0.8%
-4.5%
94.7%
9.4%
0.1%
9.3%
104.1%
92.3%
25.2%
19.7%
5.3%
14.4%
5.4%
84.5%
6.3%
78.2%
25.2%
6.5%
18.7%
51.2%
26.2%
25.0%
61.0%
48.1%
12.9%
100.0%
-4.9%
-0.7%
-4.2%
95.1%
9.1%
0.0%
9.0%
104.2%
92.2%
25.2%
19.6%
5.7%
13.9%
5.6%
(რეალური, მლნ ლარი, 2019=100)
სამომხმარებლო ხარჯები
მთავრობა
კერძო
ინვესტიციები
მთავრობა
კერძო
ექსპორტი
საქონელი
მომსახურება
იმპორტი
საქონელი
მომსახურება
მთლიანი შიდა პროდუქტი
წმინდა ფაქტორული შემოსავლები
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული პროდუქტი
ტრანსფერები უცხოეთიდან
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული განკარგვადი შემოსავალი
კერძო განკარგვადი შემოსავალი
მთლიანი დანაზოგები
ეროვნული დანაზოგები
მთავრობა
კერძო
საგარეო დანაზოგები (მიმდ. ანგ. დეფიციტი)
(პროცენტულად მშპ-სთან)
სამომხმარებლო ხარჯები
მთავრობა
კერძო
ინვესტიციები
მთავრობა
კერძო
ექსპორტი
საქონელი
მომსახურება
იმპორტი
საქონელი
მომსახურება
მთლიანი შიდა პროდუქტი
წმინდა ფაქტორული შემოსავლები
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული პროდუქტი
ტრანსფერები უცხოეთიდან
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული განკარგვადი შემოსავალი
კერძო განკარგვადი შემოსავალი
მთლიანი დანაზოგები
ეროვნული დანაზოგები
მთავრობა
კერძო
საგარეო დანაზოგები (მიმდ. ანგ. დეფიციტი)
დანართი 2.3
ნაერთი ბიუჯეტი
(ოპტიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
შემოსავლები
გადასახადები
არაპირდაპირი გადასახადები
პირდაპირი გადასახადები
სოციალური შენატანები
გრანტები
სხვა შემოსავლები
15,142.7 19,377.6 22,124.2 25,228.0 27,096.0
13,380.0 17,385.9 19,732.6 23,028.0 24,946.0
7,984.7 9,589.1 10,808.7 12,131.0 13,147.0
5,395.3 7,796.9 8,923.9 10,897.0 11,799.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
494.4
364.7
331.3
400.0
300.0
1,268.3 1,627.0 2,060.2 1,800.0 1,850.0
29,872.0
27,622.0
14,504.0
13,118.0
0.0
300.0
1,950.0
32,809.0
30,459.0
15,939.0
14,520.0
0.0
300.0
2,050.0
36,078.0
33,628.0
17,538.0
16,090.0
0.0
300.0
2,150.0
ხარჯები
შრომის ანაზღაურება
საქონელი და მომსახურება
პროცენტი
საგარეო
საშინაო
სუბსიდიები
გრანტები
სოციალური უზრუნველყოფა
სხვა ხარჯები
საანგარიშო პერიოდის ხარჯები
წინა წლების ვალდებულებები
14,767.2 15,610.9 17,913.2 20,320.0 22,360.0 24,391.0 26,316.0 28,422.0
1,984.5 2,214.4 2,679.1 3,100.0 3,420.0 3,730.0 4,050.0 4,400.0
2,202.6 2,379.7 2,760.3 2,960.0 3,235.0 3,540.0 3,800.0 4,100.0
799.7
761.1 1,195.1 1,555.0 1,725.0 1,885.0 1,970.0 2,070.0
283.7
236.4
516.7
755.0
835.0
885.0
930.0
970.0
516.1
524.7
678.4
800.0
890.0 1,000.0 1,040.0 1,100.0
1,827.8 2,285.6 2,379.2 2,400.0 2,650.0 2,920.0 3,155.0 3,375.0
27.5
42.9
28.5
215.0
220.0
225.0
230.0
235.0
6,341.9 6,330.6 7,111.9 8,010.0 8,730.0 9,545.0 10,335.0 11,190.0
1,583.2 1,596.6 1,759.1 2,080.0 2,380.0 2,546.0 2,776.0 3,052.0
1,558.4 1,576.6 1,721.5 2,060.0 2,360.0 2,526.0 2,756.0 3,032.0
24.8
20.0
37.6
20.0
20.0
20.0
20.0
20.0
(მლნ ლარი)
საოპერაციო სალდო
375.5
3,766.7
4,211.0
4,908.0
4,736.0
5,481.0
6,493.0
7,656.0
არაფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
4,169.3
4,591.0
-421.7
5,532.7
5,968.2
-435.6
6,099.3
6,532.8
-433.5
6,760.0
7,110.0
-350.0
6,154.0
6,454.0
-300.0
6,892.0
7,142.0
-250.0
7,710.0
7,910.0
-200.0
8,561.0
8,761.0
-200.0
მთლიანი სალდო
-3,793.9
-1,766.0
-1,888.3
-1,852.0
-1,418.0
-1,411.0
-1,217.0
-905.0
38.2
180.4
-142.2
2,521.1
-376.7
-40.0
-336.7
0.0
2,897.8
5,553.6
-2,655.8
-1,311.1
232.2
-1,543.3
341.1
443.5
-102.4
2,706.7
1,297.3
-40.0
1,337.3
0.0
1,409.4
2,385.5
-976.1
599.5
100.4
499.2
92.0
320.4
-228.4
2,356.8
1,397.7
-40.0
1,437.7
0.0
959.1
2,009.4
-1,050.3
376.4
668.6
-292.2
-43.0
227.0
-270.0
1,950.0
1,380.0
-40.0
1,420.0
0.0
570.0
1,800.0
-1,230.0
141.0
141.0
0.0
100.0
230.0
-130.0
2,295.0
1,475.0
-40.0
1,515.0
0.0
820.0
2,100.0
-1,280.0
777.0
777.0
0.0
100.0
230.0
-130.0
2,370.0
1,570.0
0.0
1,570.0
0.0
800.0
3,400.0
-2,600.0
859.0
859.0
0.0
100.0
230.0
-130.0
2,555.0
1,665.0
0.0
1,665.0
0.0
890.0
2,150.0
-1,260.0
1,238.0
1,238.0
0.0
100.0
230.0
-130.0
2,685.0
1,760.0
0.0
1,760.0
0.0
925.0
2,250.0
-1,325.0
1,680.0
1,680.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
-3,662.2
7737.2
912.4
824.4
88.1
5,845.2
39.5%
95.7%
-2,203.0
7917.1
415.8
334.7
81.1
7,146.3
29.4%
59.8%
11.3%
3.1%
3.9%
4.5%
4.2%
6.3%
3.5%
3.3%
1.1%
0.6%
1.3%
1.7%
1.7%
1.6%
1.5%
1.4%
196.9%
147.3%
142.3%
133.6%
132.4%
128.4%
124.8%
120.8%
19.4%
6.3%
7.1%
7.9%
7.8%
11.7%
6.7%
6.4%
15.2%
5.6%
6.4%
7.2%
7.3%
11.1%
6.4%
6.2%
1.5%
1.1%
2.1%
2.8%
2.9%
2.8%
2.7%
2.6%
ფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
ვალდებულებების წმინდა ზრდა
საშინაო
ფულად საკრედიტო ორგანოები
სხვა ვალდებულებები
სხვა კრედიტორული დავალიანება
საგარეო
აღება
დაფარვა
დეპოზიტებზე ნაშთის ცვლილება (+ ზრდა)
ეროვნული ბანკი
კომერციული ბანკები
ბალანსი
მემორანდუმის მუხლები
მოდიფიცირებული დეფიციტი (სსფ-ს პროგრამით)
მთავრობის საგარეო ვალი, მლნ აშშ დოლარი
საგარეო ვალის მომსახურება, მლნ აშშ დოლარი
ძირითადი თანხა, მლნ. აშშ დოლარი
პროცენტი, მლნ აშშ დოლარი
მთავრობის საშინაო ვალი, მლნ ლარი
მთავრობის საგარეო ვალი პროცენტულად მშპ-თან
მთავრობის საგარეო ვალი პროცენტულად ექსპორტთან
მთავრობის საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად
ექსპორტთან
მთავრობის საგარეო ვალის პროცენტის მომსახურება
პროცენტულად ექსპორტთან
მთავრობის ვალი პროცენტულად ნაერთი ბიუჯეტის
შემოსავლებთან
მთავრობის საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად
ბიუჯეტის შემოსავლებთან
მთავრობის საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად
ხარჯებსა და არაფინანსური აქტივების შეძენასთან
მთავრობის საგარეო ვალის პროცენტის დაფარვა
პროცენტულად ხარჯებსა და არაფინანსური აქტივების
შეძენასთან
-1,977.0 -1,809.0 -1,518.0 -1,511.0 -1,317.0 -1,005.0
8505.9
8549.8
8779.9
9077.3
9380.0
9660.4
596.3
727.1
763.5
1258.1
790.6
828.5
399.7
450.5
462.1
938.6
454.9
478.3
196.6
276.6
301.4
319.5
335.7
350.2
8,606.3 10,010.6 11,552.0 13,204.2 14,963.0 16,815.7
28.5%
26.4%
24.5%
22.9%
21.4%
19.9%
56.1%
52.4%
48.8%
45.3%
42.0%
38.8%
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
შემოსავლები
გადასახადები
არაპირდაპირი გადასახადები
პირდაპირი გადასახადები
სოციალური შენატანები
გრანტები
სხვა შემოსავლები
24.9%
22.0%
13.1%
8.9%
0.0%
0.8%
2.1%
26.6%
23.9%
13.2%
10.7%
0.0%
0.5%
2.2%
27.6%
24.6%
13.5%
11.1%
0.0%
0.4%
2.6%
28.1%
25.7%
13.5%
12.2%
0.0%
0.4%
2.0%
27.3%
25.1%
13.2%
11.9%
0.0%
0.3%
1.9%
27.2%
25.1%
13.2%
11.9%
0.0%
0.3%
1.8%
27.0%
25.0%
13.1%
11.9%
0.0%
0.2%
1.7%
26.8%
24.9%
13.0%
11.9%
0.0%
0.2%
1.6%
ხარჯები
შრომის ანაზღაურება
საქონელი და მომსახურება
პროცენტი
საგარეო
საშინაო
სუბსიდიები
გრანტები
სოციალური უზრუნველყოფა
სხვა ხარჯები
საანგარიშო პერიოდის ხარჯები
წინა წლების ვალდებულებები
24.3%
3.3%
3.6%
1.3%
0.5%
0.8%
3.0%
0.0%
10.4%
2.6%
2.6%
0.0%
21.4%
3.0%
3.3%
1.0%
0.3%
0.7%
3.1%
0.1%
8.7%
2.2%
2.2%
0.0%
22.3%
3.3%
3.4%
1.5%
0.6%
0.8%
3.0%
0.0%
8.9%
2.2%
2.1%
0.0%
22.7%
3.5%
3.3%
1.7%
0.8%
0.9%
2.7%
0.2%
8.9%
2.3%
2.3%
0.0%
22.5%
3.4%
3.3%
1.7%
0.8%
0.9%
2.7%
0.2%
8.8%
2.4%
2.4%
0.0%
22.2%
3.4%
3.2%
1.7%
0.8%
0.9%
2.7%
0.2%
8.7%
2.3%
2.3%
0.0%
21.6%
3.3%
3.1%
1.6%
0.8%
0.9%
2.6%
0.2%
8.5%
2.3%
2.3%
0.0%
21.1%
3.3%
3.0%
1.5%
0.7%
0.8%
2.5%
0.2%
8.3%
2.3%
2.2%
0.0%
საოპერაციო სალდო
0.6%
5.2%
5.2%
5.5%
4.8%
5.0%
5.3%
5.7%
არაფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
6.9%
7.6%
-0.7%
7.6%
8.2%
-0.6%
7.6%
8.1%
-0.5%
7.5%
7.9%
-0.4%
6.2%
6.5%
-0.3%
6.3%
6.5%
-0.2%
6.3%
6.5%
-0.2%
6.4%
6.5%
-0.1%
მთლიანი სალდო
-6.2%
-2.4%
-2.4%
-2.1%
-1.4%
-1.3%
-1.0%
-0.7%
0.1%
0.3%
-0.2%
4.2%
-0.6%
-0.1%
-0.6%
0.0%
4.8%
9.1%
-4.4%
-2.2%
0.4%
-2.5%
0.5%
0.6%
-0.1%
3.7%
1.8%
-0.1%
1.8%
0.0%
1.9%
3.3%
-1.3%
0.8%
0.1%
0.7%
0.1%
0.4%
-0.3%
2.9%
1.7%
0.0%
1.8%
0.0%
1.2%
2.5%
-1.3%
0.5%
0.8%
-0.4%
0.0%
0.3%
-0.3%
2.2%
1.5%
0.0%
1.6%
0.0%
0.6%
2.0%
-1.4%
0.2%
0.2%
0.0%
0.1%
0.2%
-0.1%
2.3%
1.5%
0.0%
1.5%
0.0%
0.8%
2.1%
-1.3%
0.8%
0.8%
0.0%
0.1%
0.2%
-0.1%
2.2%
1.4%
0.0%
1.4%
0.0%
0.7%
3.1%
-2.4%
0.8%
0.8%
0.0%
0.1%
0.2%
-0.1%
2.1%
1.4%
0.0%
1.4%
0.0%
0.7%
1.8%
-1.0%
1.0%
1.0%
0.0%
0.1%
0.2%
-0.1%
2.0%
1.3%
0.0%
1.3%
0.0%
0.7%
1.7%
-1.0%
1.2%
1.2%
0.0%
ბალანსი
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
მოდიფიცირებული დეფიციტი (სსფ-ს პროგრამით)
-6.0%
-3.0%
-2.5%
-2.0%
-1.5%
-1.4%
-1.1%
-0.7%
(პროცენტულად მშპ-სთან)
ფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
ვალდებულებების წმინდა ზრდა
საშინაო
ფულად საკრედიტო ორგანოები
სხვა ვალდებულებები
სხვა კრედიტორული დავალიანება
საგარეო
აღება
დაფარვა
დეპოზიტებზე ნაშთის ცვლილება (+ ზრდა)
ეროვნული ბანკი
კომერციული ბანკები
დანართი 2.4
საგადასახდელო ბალანსი
(ოპტიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
(მლნ აშშ დოლარი)
მიმდინარე ანგარიში
საქონელი და მომსახურება
საქონელი
საქონლის ექსპორტი
საქონლის იმპორტი
მომსახურება
მომსახურების ექსპორტი
მომსახურების იმპორტი
პირველადი შემოსავალი
შრომის ანაზღაურება
საინვესტიციო შემოსავალი
მთავრობა
კერძო
მეორადი შემოსავალი (ტრანსფერები)
მთავრობა
კერძო
ფინანსური და კაპიტალის ანგარიში
მთავრობა
კერძო (არა საბანკო)
საბანკო სისტემა
რეზერვების ცვლილება (- ზრდა)
ბალანსი
-1942.6 -1120.2 -1326.4 -1740.8 -1883.0 -2097.6 -2378.0 -2733.6
-3065.0 -2425.6 -2630.5 -3050.0 -3239.3 -3660.2 -4167.9 -4766.8
-3789.6 -5100.0 -6092.7 -6829.4 -7471.8 -8384.4 -9436.9 -10631.6
5539.3
7536.3
8110.8
8605.7
9406.2 10410.9 11528.6 12757.4
-9328.9 -12636.3 -14203.6 -15435.1 -16878.0 -18795.3 -20965.4 -23389.0
724.6
2674.4
3462.2
3779.4
4232.5
4724.2
5269.0
5864.8
2546.8
5703.3
7049.7
7706.3
8586.3
9632.4 10818.1 12145.3
-1822.3 -3028.9 -3587.5 -3926.9 -4353.8 -4908.2 -5549.1 -6280.5
-1181.3 -1747.8 -2026.0 -2116.9 -2231.3 -2283.4 -2333.5 -2383.3
462.6
671.0
742.9
798.8
872.0
965.0
1068.8
1183.8
-1643.9 -2418.8 -2768.9 -2915.8 -3103.3 -3248.4 -3402.3 -3567.1
-88.1
-81.1
-196.6
-276.6
-301.4
-319.5
-335.7
-350.2
-1555.8 -2337.7 -2572.3 -2639.2 -2801.8 -2928.9 -3066.5 -3216.9
2303.7
3053.2
3330.1
3426.2
3587.6
3846.0
4123.3
4416.5
145.0
110.3
115.2
67.8
28.9
27.1
25.3
23.5
2158.7
2942.9
3214.9
3358.4
3558.7
3818.9
4098.0
4393.0
2304.3
1749.2
1434.5
2191.7
2319.9
2569.4
2887.6
3283.9
899.5
483.3
365.0
208.8
296.0
288.8
321.3
333.9
755.5
1729.6
887.3
1839.5
1524.6
1660.3
1822.6
2090.0
649.3
-463.7
182.2
143.4
499.2
620.3
743.7
860.0
-361.7
-629.0
-108.1
-450.9
-436.8
-471.8
-509.5
-550.3
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
(პროცენტულად მშპ-სთან)
მიმდინარე ანგარიში
საქონელი და მომსახურება
საქონელი
საქონლის ექსპორტი
საქონლის იმპორტი
მომსახურება
მომსახურების ექსპორტი
მომსახურების იმპორტი
პირველადი შემოსავალი
შრომის ანაზღაურება
საინვესტიციო შემოსავალი
მთავრობა
კერძო
მეორადი შემოსავალი (ტრანსფერები)
მთავრობა
კერძო
ფინანსური და კაპიტალის ანგარიში
მთავრობა
კერძო (არა საბანკო)
საბანკო სისტემა
რეზერვების ცვლილება (- ზრდა)
ბალანსი
-10.3%
-16.3%
-20.1%
29.4%
-49.5%
3.8%
13.5%
-9.7%
-6.3%
2.5%
-8.7%
-0.5%
-8.3%
12.2%
0.8%
11.5%
12.2%
4.8%
4.0%
3.4%
-1.9%
0.0%
-4.5%
-9.7%
-20.4%
30.2%
-50.6%
10.7%
22.8%
-12.1%
-7.0%
2.7%
-9.7%
-0.3%
-9.4%
12.2%
0.4%
11.8%
7.0%
1.9%
6.9%
-1.9%
-2.5%
0.0%
-4.3%
-8.6%
-20.0%
26.6%
-46.5%
11.3%
23.1%
-11.7%
-6.6%
2.4%
-9.1%
-0.6%
-8.4%
10.9%
0.4%
10.5%
4.7%
1.2%
2.9%
0.6%
-0.4%
0.0%
-5.3%
-9.3%
-20.8%
26.2%
-47.0%
11.5%
23.5%
-12.0%
-6.4%
2.4%
-8.9%
-0.8%
-8.0%
10.4%
0.2%
10.2%
6.7%
0.6%
5.6%
0.4%
-1.4%
0.0%
-5.3%
-9.0%
-20.8%
26.2%
-47.1%
11.8%
24.0%
-12.1%
-6.2%
2.4%
-8.7%
-0.8%
-7.8%
10.0%
0.1%
9.9%
6.5%
0.8%
4.3%
1.4%
-1.2%
0.0%
-5.3%
-9.2%
-21.1%
26.2%
-47.4%
11.9%
24.3%
-12.4%
-5.8%
2.4%
-8.2%
-0.8%
-7.4%
9.7%
0.1%
9.6%
6.5%
0.7%
4.2%
1.6%
-1.2%
0.0%
-5.4%
-9.5%
-21.5%
26.2%
-47.7%
12.0%
24.6%
-12.6%
-5.3%
2.4%
-7.7%
-0.8%
-7.0%
9.4%
0.1%
9.3%
6.6%
0.7%
4.1%
1.7%
-1.2%
0.0%
-5.6%
-9.8%
-21.8%
26.2%
-48.1%
12.1%
25.0%
-12.9%
-4.9%
2.4%
-7.3%
-0.7%
-6.6%
9.1%
0.0%
9.0%
6.7%
0.7%
4.3%
1.8%
-1.1%
0.0%
დანართი 2.5
დეპოზიტური კორპორაციების მიმოხილვა
(ოპტიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
(მლნ ლარი)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
ეკონომიკის დანარჩენი სექტორის დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
ფართო ფული M3
ფართო ფული M2
ნაღდი ფული ბანკებს გარეთ
დეპოზიტები ეროვნულ ვალუტაში
დეპოზიტები უცხოურ ვალუტაში
მემორანდუმის მუხლები
ფულის მიმოქცევის სიჩქარე M3
ფულის მიმოქცევის სიჩქარე M2
დოლარიზაციის კოეფიციენტი
ფულის მულტიპლიკატორი M3
ფულის მულტიპლიკატორი M2
კერძო სექტორის კრედიტი პროც. მშპ-სთან
-11.2 2,942.6 2,729.7 3,669.0 3,496.2 3,084.8 2,436.2 1,578.2
18,769.5 23,559.7 25,147.4 28,674.1 31,156.9 33,678.4 36,404.0 39,350.2
18,780.7 20,617.1 22,417.7 25,005.1 27,660.7 30,593.6 33,967.9 37,772.0
33,857.4 34,639.3 40,462.5 49,629.2 60,370.4 73,462.5 89,515.8 108,878.7
2,017.9 2,227.0 2,558.5 2,377.5 1,560.5
701.5
-536.5 -2,216.5
43,441.6 45,067.3 52,546.2 62,907.7 75,484.6 90,562.9 109,102.8 131,528.5
-11,602.0 -12,655.0 -14,642.1 -15,656.0 -16,674.7 -17,801.9 -19,050.4 -20,433.3
33,846.2 37,581.9 43,192.3 53,298.2 63,866.6 76,547.2 91,952.0 110,456.9
16,107.5 19,790.7 25,112.4 30,756.8 36,915.5 44,316.4 53,314.4 64,139.3
3,542.3 3,888.0 4,721.5 5,085.9 5,393.0 5,679.7 5,964.0 6,237.6
12,565.2 15,902.7 20,391.0 25,670.9 31,522.4 38,636.8 47,350.4 57,901.7
17,738.8 17,791.2 18,079.8 22,541.4 26,951.1 32,230.8 38,637.6 46,317.6
1.79
3.77
58.5%
3.26
1.55
71.5%
1.94
3.68
52.8%
3.14
1.65
61.9%
1.86
3.20
47.0%
3.59
2.09
65.5%
1.68
2.91
46.8%
3.68
2.12
70.2%
1.55
2.69
46.1%
3.72
2.15
76.0%
1.44
2.48
45.5%
3.76
2.18
82.4%
1.32
2.28
44.9%
3.81
2.21
89.7%
1.22
2.10
44.4%
3.85
2.24
97.6%
-101.2% 26356.8%
-0.7%
25.5%
4.5%
9.8%
15.0%
2.3%
35.7%
10.4%
12.3%
3.7%
8.2%
9.1%
11.4%
11.0%
17.9%
22.9%
-5.1%
9.8%
26.6%
26.6%
6.1%
0.3%
-7.2%
6.7%
8.7%
16.8%
14.9%
16.6%
15.7%
14.9%
26.9%
21.4%
28.2%
1.6%
34.4%
14.0%
11.5%
22.7%
-7.1%
19.7%
6.9%
23.4%
22.5%
7.7%
25.9%
24.7%
-4.7%
8.7%
10.6%
21.6%
-34.4%
20.0%
6.5%
19.8%
20.0%
6.0%
22.8%
19.6%
-11.8%
8.1%
10.6%
21.7%
-55.0%
20.0%
6.8%
19.9%
20.0%
5.3%
22.6%
19.6%
-21.0%
8.1%
11.0%
21.9%
-176.5%
20.5%
7.0%
20.1%
20.3%
5.0%
22.6%
19.9%
-35.2%
8.1%
11.2%
21.6%
-313.1%
20.6%
7.3%
20.1%
20.3%
4.6%
22.3%
19.9%
0.0%
30.9%
30.9%
55.8%
3.3%
71.5%
-19.1%
55.7%
26.5%
5.8%
20.7%
29.2%
3.4%
31.3%
27.9%
50.4%
3.2%
65.5%
-18.2%
53.8%
31.3%
5.9%
25.4%
22.5%
4.1%
32.0%
27.9%
55.4%
2.7%
70.2%
-17.5%
59.5%
34.3%
5.7%
28.6%
25.1%
3.5%
31.4%
27.9%
60.8%
1.6%
76.0%
-16.8%
64.3%
37.2%
5.4%
31.7%
27.1%
2.8%
30.7%
27.8%
66.9%
0.6%
82.4%
-16.2%
69.7%
40.3%
5.2%
35.2%
29.3%
2.0%
29.9%
27.9%
73.6%
-0.4%
89.7%
-15.7%
75.6%
43.8%
4.9%
38.9%
31.8%
1.2%
29.2%
28.0%
80.8%
-1.6%
97.6%
-15.2%
82.0%
47.6%
4.6%
43.0%
34.4%
(პროცენტულად წინა წელთან)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
ეკონომიკის დანარჩენი სექტორის დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
ფართო ფული M3
ფართო ფული M2
ნაღდი ფული ბანკებს გარეთ
დეპოზიტები ეროვნულ ვალუტაში
დეპოზიტები უცხოურ ვალუტაში
(პროცენტულად მშპ-სთან)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
ეკონომიკის დანარჩენი სექტორის დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
ფართო ფული M3
ფართო ფული M2
ნაღდი ფული ბანკებს გარეთ
დეპოზიტები ეროვნულ ვალუტაში
დეპოზიტები უცხოურ ვალუტაში
4.0%
32.3%
28.3%
47.5%
3.1%
61.9%
-17.4%
51.6%
27.2%
5.3%
21.8%
24.4%
დანართი 2.6
ეროვნული ბანკის მიმოხილვა
(ოპტიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
10,285.5
13,234.6
13,234.6
0.0
2,949.1
91.0
128.1
1,811.2
1,683.1
3,086.3
-3,123.5
10,376.5
4,589.0
5,120.8
666.7
10,832.4
13,243.9
13,243.9
0.0
2,411.5
1,150.2
610.5
2,394.0
1,783.5
3,396.4
-2,856.7
11,982.6
5,040.5
5,499.5
1,442.6
11,100.7
13,472.8
13,472.8
0.0
2,372.1
918.5
297.4
2,749.5
2,452.1
3,679.2
-3,058.0
12,019.2
5,934.1
4,312.2
1,772.9
12,813.4
15,134.4
15,125.4
9.0
2,321.0
1,679.1
116.4
2,709.5
2,593.1
5,421.5
-3,858.8
14,492.4
6,418.3
5,918.7
2,155.4
14,140.4
16,345.4
16,335.4
9.9
2,204.9
3,027.0
-700.7
2,669.5
3,370.1
8,082.9
-4,355.3
17,167.5
6,832.8
7,672.4
2,662.2
15,558.6
17,653.3
17,642.3
11.0
2,094.7
4,781.3
-1,559.7
2,669.5
4,229.1
11,245.6
-4,904.6
20,339.9
7,225.7
9,842.5
3,271.7
17,075.9
19,065.8
19,053.7
12.2
1,990.0
7,067.7
-2,797.7
2,669.5
5,467.1
15,378.4
-5,513.0
24,143.5
7,617.1
12,521.0
4,005.4
18,701.0
20,591.4
20,578.0
13.5
1,890.5
9,957.5
-4,477.7
2,669.5
7,147.1
20,622.1
-6,186.9
28,658.5
7,995.1
15,784.8
4,878.6
4.6
4272.5
3.8
4901.5
3.4
5009.6
3.4
5460.4
3.3
5897.3
3.2
6369.1
3.1
6878.6
3.0
7428.9
-5.8%
5.3%
3.2%
0.1%
3.3%
0.1%
-100.0%
'-'
54.5%
-18.2%
-162.7% 1163.4%
-258.4% 376.4%
32.2%
32.2%
16.0%
6.0%
-2.1%
10.0%
-3.0%
-8.5%
-3.6%
15.5%
-1.6%
9.8%
-6.6%
7.4%
6.3% 116.4%
2.5%
1.7%
1.7%
'-'
-1.6%
-20.1%
-51.3%
14.8%
37.5%
8.3%
7.0%
0.3%
17.7%
-21.6%
22.9%
15.4%
12.3%
12.3%
'-'
-2.2%
82.8%
-60.9%
-1.5%
5.8%
47.4%
26.2%
20.6%
8.2%
37.3%
21.6%
10.4%
8.0%
8.0%
10.8%
-5.0%
80.3%
-702.2%
-1.5%
30.0%
49.1%
12.9%
18.5%
6.5%
29.6%
23.5%
10.0%
8.0%
8.0%
10.7%
-5.0%
58.0%
122.6%
0.0%
25.5%
39.1%
12.6%
18.5%
5.8%
28.3%
22.9%
9.8%
8.0%
8.0%
10.8%
-5.0%
47.8%
79.4%
0.0%
29.3%
36.8%
12.4%
18.7%
5.4%
27.2%
22.4%
9.5%
8.0%
8.0%
10.8%
-5.0%
40.9%
60.1%
0.0%
30.7%
34.1%
12.2%
18.7%
5.0%
26.1%
21.8%
13.8%
16.8%
16.8%
0.0%
3.0%
1.1%
0.4%
3.4%
3.1%
4.6%
-3.8%
15.0%
7.4%
5.4%
2.2%
14.3%
16.9%
16.9%
0.0%
2.6%
1.9%
0.1%
3.0%
2.9%
6.0%
-4.3%
16.2%
7.2%
6.6%
2.4%
14.2%
16.5%
16.5%
0.0%
2.2%
3.0%
-0.7%
2.7%
3.4%
8.1%
-4.4%
17.3%
6.9%
7.7%
2.7%
14.2%
16.1%
16.1%
0.0%
1.9%
4.4%
-1.4%
2.4%
3.8%
10.2%
-4.5%
18.5%
6.6%
9.0%
3.0%
14.0%
15.7%
15.7%
0.0%
1.6%
5.8%
-2.3%
2.2%
4.5%
12.6%
-4.5%
19.8%
6.3%
10.3%
3.3%
13.9%
15.3%
15.3%
0.0%
1.4%
7.4%
-3.3%
2.0%
5.3%
15.3%
-4.6%
21.3%
5.9%
11.7%
3.6%
(მლნ ლარი)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
ოფიციალური საერთთაშორისო რეზერვი
სხვა უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
მთავრობის სასესხო დავალიანება
მთავრობის დეპოზიტები
კომერციული ბანკების დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
სარეზერვო ფული
ნაღდი ფული მიმოქცევაში
სავალდებულო რეზერვი
ნაშთი საკორესპონდენტო და სხვა ანგარიშებზე
მემორანდუმის მუხლები
საერთაშორისო რეზერვები
ერთი თვის საშუალო იმპორტის ჯერადი
მლნ აშშ დოლარი
(პროცენტულად წინა წელთან)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
ოფიციალური საერთთაშორისო რეზერვი
სხვა უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
მთავრობის სასესხო დავალიანება
მთავრობის დეპოზიტები
კომერციული ბანკების დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
სარეზერვო ფული
ნაღდი ფული მიმოქცევაში
სავალდებულო რეზერვი
ნაშთი საკორესპონდენტო და სხვა ანგარიშებზე
(პროცენტულად მშპ-სთან)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
ოფიციალური საერთთაშორისო რეზერვი
სხვა უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
მთავრობის სასესხო დავალიანება
მთავრობის დეპოზიტები
კომერციული ბანკების დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
სარეზერვო ფული
ნაღდი ფული მიმოქცევაში
სავალდებულო რეზერვი
ნაშთი საკორესპონდენტო და სხვა ანგარიშებზე
16.9%
21.8%
21.8%
0.0%
4.9%
0.1%
0.2%
3.0%
2.8%
5.1%
-5.1%
17.1%
7.6%
8.4%
1.1%
14.9%
18.2%
18.2%
0.0%
3.3%
1.6%
0.8%
3.3%
2.4%
4.7%
-3.9%
16.4%
6.9%
7.5%
2.0%
დანართი 2.7
სახელმწიფოს ერთიანი ბიუჯეტი
(ოპტიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
(მლნ ლარი)
შემოსავლები
გადასახადები
არაპირდაპირი გადასახადები
პირდაპირი გადასახადები
სოციალური შენატანები
გრანტები
სხვა შემოსავლები
17,507.8 22,307.0 25,548.1 29,099.6 31,087.8 34,052.8 37,269.3 40,462.3
13,380.0 17,385.9 19,732.6 23,028.0 24,946.0 27,622.0 30,459.0 33,628.0
7,984.7 9,589.1 10,808.7 12,131.0 13,147.0 14,504.0 15,939.0 17,538.0
5,395.3 7,796.9 8,923.9 10,897.0 11,799.0 13,118.0 14,520.0 16,090.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
348.2
267.5
197.5
301.0
181.0
191.0
257.0
187.0
3,779.6 4,653.5 5,618.0 5,770.6 5,960.8 6,239.8 6,553.3 6,647.3
ხარჯები
შრომის ანაზღაურება
საქონელი და მომსახურება
პროცენტი
საგარეო
საშინაო
სუბსიდიები
გრანტები
სოციალური უზრუნველყოფა
სხვა ხარჯები
16,660.4 17,897.3 20,697.3 23,738.4 25,765.6 27,885.3 29,912.3 32,127.0
2,768.6 3,112.0 3,916.2 4,514.3 4,935.9 5,284.8 5,665.7 6,093.0
3,792.2 4,290.4 4,675.7 4,957.8 5,281.9 5,695.4 6,024.3 6,415.9
803.4
767.2 1,203.6 1,560.0 1,730.0 1,890.0 1,975.0 2,075.0
283.7
236.4
516.7
755.0
835.0
885.0
930.0
970.0
519.7
530.9
686.8
805.0
895.0 1,005.0 1,045.0 1,105.0
1,250.8 1,650.7 2,062.6 2,202.0 2,309.1 2,524.4 2,712.6 2,860.4
28.5
43.9
29.6
25.2
40.3
60.3
80.4
85.4
6,356.9 6,349.0 7,136.0 8,034.2 8,761.0 9,577.1 10,369.4 11,226.5
1,659.9 1,684.0 1,673.7 2,445.0 2,707.4 2,853.3 3,084.8 3,370.7
საოპერაციო სალდო
847.4
4,409.7
4,850.8
5,361.1
5,322.2
6,167.5
7,357.1
8,335.3
არაფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
4,643.2
5,085.0
-441.8
6,010.2
6,511.1
-500.8
6,637.1
7,107.6
-470.5
7,042.7
7,405.4
-362.7
6,481.6
6,786.6
-305.0
7,367.9
7,622.7
-254.8
8,413.2
8,618.1
-204.9
9,070.6
9,275.8
-205.2
მთლიანი სალდო
-3,795.8 -1,600.5 -1,786.3 -1,681.6 -1,159.4 -1,200.4 -1,056.1
-735.3
ფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
ვალდებულებების წმინდა ზრდა
საშინაო
ფულად საკრედიტო ორგანოები
სხვა ვალდებულებები
საგარეო
აღება
დაფარვა
დეპოზიტებზე ნაშთის ცვლილება (+ ზრდა)
ბალანსი
-42.3
134.3
-176.6
2,527.3
-377.5
-40.0
-337.5
2,904.9
5,558.0
-2,653.1
-1,226.2
189.8
0.4
-44.1
126.2
246.3
210.4
355.1
335.0
167.1
301.4
295.9
310.0
250.0
383.1
-145.2
-166.7
-345.5
-169.7
-63.7
-39.6
-28.0
2,698.8 2,370.3 1,892.8 2,235.1 2,309.8 2,494.9 2,620.7
1,284.1 1,406.1 1,322.8 1,415.1 1,509.8 1,604.9 1,695.7
-40.0
-40.0
-40.0
-40.0
0.0
0.0
0.0
1,324.1 1,446.1 1,362.8 1,455.1 1,509.8 1,604.9 1,695.7
1,414.7
964.2
570.0
820.0
800.0
890.0
925.0
2,385.5 2,009.4 1,800.0 2,100.0 3,400.0 2,150.0 2,250.0
-970.9 -1,045.2 -1,230.0 -1,280.0 -2,600.0 -1,260.0 -1,325.0
908.4
583.6
255.3
949.5
863.1 1,228.4 1,530.3
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
28.8%
22.0%
13.1%
8.9%
0.0%
0.6%
6.2%
30.6%
23.9%
13.2%
10.7%
0.0%
0.4%
6.4%
31.8%
24.6%
13.5%
11.1%
0.0%
0.2%
7.0%
32.5%
25.7%
13.5%
12.2%
0.0%
0.3%
6.4%
31.3%
25.1%
13.2%
11.9%
0.0%
0.2%
6.0%
31.0%
25.1%
13.2%
11.9%
0.0%
0.2%
5.7%
30.6%
25.0%
13.1%
11.9%
0.0%
0.2%
5.4%
30.0%
24.9%
13.0%
11.9%
0.0%
0.1%
4.9%
(პროცენტულად მშპ-სთან)
შემოსავლები
გადასახადები
არაპირდაპირი გადასახადები
პირდაპირი გადასახადები
სოციალური შენატანები
გრანტები
სხვა შემოსავლები
ხარჯები
შრომის ანაზღაურება
საქონელი და მომსახურება
პროცენტი
საგარეო
საშინაო
სუბსიდიები
გრანტები
სოციალური უზრუნველყოფა
სხვა ხარჯები
27.4%
4.6%
6.2%
1.3%
0.5%
0.9%
2.1%
0.0%
10.5%
2.7%
24.6%
4.3%
5.9%
1.1%
0.3%
0.7%
2.3%
0.1%
8.7%
2.3%
25.8%
4.9%
5.8%
1.5%
0.6%
0.9%
2.6%
0.0%
8.9%
2.1%
26.5%
5.0%
5.5%
1.7%
0.8%
0.9%
2.5%
0.0%
9.0%
2.7%
26.0%
5.0%
5.3%
1.7%
0.8%
0.9%
2.3%
0.0%
8.8%
2.7%
25.4%
4.8%
5.2%
1.7%
0.8%
0.9%
2.3%
0.1%
8.7%
2.6%
24.6%
4.7%
5.0%
1.6%
0.8%
0.9%
2.2%
0.1%
8.5%
2.5%
23.8%
4.5%
4.8%
1.5%
0.7%
0.8%
2.1%
0.1%
8.3%
2.5%
საოპერაციო სალდო
1.4%
6.1%
6.0%
6.0%
5.4%
5.6%
6.0%
6.2%
არაფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
7.6%
8.4%
-0.7%
8.2%
8.9%
-0.7%
8.3%
8.9%
-0.6%
7.9%
8.3%
-0.4%
6.5%
6.8%
-0.3%
6.7%
6.9%
-0.2%
6.9%
7.1%
-0.2%
6.7%
6.9%
-0.2%
მთლიანი სალდო
-6.3%
-2.2%
-2.2%
-1.9%
-1.2%
-1.1%
-0.9%
-0.5%
-0.1%
0.2%
-0.3%
4.2%
-0.6%
-0.1%
-0.6%
4.8%
9.2%
-4.4%
-2.0%
0.3%
0.5%
-0.2%
3.7%
1.8%
-0.1%
1.8%
1.9%
3.3%
-1.3%
1.2%
0.0%
0.2%
-0.2%
3.0%
1.8%
0.0%
1.8%
1.2%
2.5%
-1.3%
0.7%
0.0%
0.3%
-0.4%
2.1%
1.5%
0.0%
1.5%
0.6%
2.0%
-1.4%
0.3%
0.1%
0.3%
-0.2%
2.3%
1.4%
0.0%
1.5%
0.8%
2.1%
-1.3%
1.0%
0.2%
0.3%
-0.1%
2.1%
1.4%
0.0%
1.4%
0.7%
3.1%
-2.4%
0.8%
0.2%
0.2%
0.0%
2.1%
1.3%
0.0%
1.3%
0.7%
1.8%
-1.0%
1.0%
0.3%
0.3%
0.0%
1.9%
1.3%
0.0%
1.3%
0.7%
1.7%
-1.0%
1.1%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
ფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
ვალდებულებების წმინდა ზრდა
საშინაო
ფულად საკრედიტო ორგანოები
სხვა ვალდებულებები
საგარეო
აღება
დაფარვა
დეპოზიტებზე ნაშთის ცვლილება (+ ზრდა)
ბალანსი
დანართი
დანართი 3.1
ძირითადი ეკონომიკური და ფინანსური ინდიკატორები
(პესიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
22.0%
10.6%
20.0%
11.0%
10.1%
7.5%
5.6%
3.4%
4.7%
2.4%
4.5%
2.5%
4.7%
2.6%
4.7%
2.6%
60724.1
18849.3
72860.1
24984.5
80246.1
30535.6
84719.9
31032.9
88661.7
32007.9
92695.9
33464.2
97008.1 101520.9
35021.0 36650.1
16373.8
5083.6
12557.0
9.6%
13.9%
10.2%
19625.6
6731.2
17535.0
11.9%
9.8%
8.1%
21574.9
8210.1
20819.1
2.5%
0.4%
2.5%
22777.8
8343.5
22048.2
1.5%
2.7%
2.1%
23837.6
8605.6
21392.1
2.1%
1.8%
2.2%
24922.2
8997.2
21504.4
2.0%
2.0%
2.0%
26081.5
9415.7
21894.4
2.0%
2.0%
2.0%
27294.9
9853.7
22286.4
2.0%
2.0%
2.0%
ნაერთი ბიუჯეტი
გადასახადები და სოციალური შენატანები
გადასახადები
ხარჯები და არა ფინანსური აქტივების ზრდა
ხარჯები
22.0%
22.0%
12.6%
13.9%
29.9%
29.9%
11.5%
5.7%
13.5%
13.5%
13.3%
14.7%
11.8%
11.8%
9.8%
13.4%
2.8%
2.8%
1.9%
10.0%
5.1%
5.1%
4.5%
9.1%
4.6%
4.6%
4.7%
7.9%
4.7%
4.7%
4.9%
8.0%
საგარეო სექტორი
ექსპორტი
საქონელი
მომსახურება
იმპორტი
საქონელი
მომსახურება
36.4%
27.4%
61.2%
24.4%
24.2%
25.2%
63.7%
36.0%
123.9%
40.5%
35.5%
66.2%
14.5%
7.6%
23.6%
13.6%
12.4%
18.4%
1.0%
1.2%
0.7%
0.6%
0.4%
1.3%
3.5%
4.3%
2.5%
1.3%
1.0%
2.6%
4.5%
5.6%
3.3%
3.2%
2.8%
4.4%
4.6%
5.6%
3.4%
3.4%
3.0%
4.7%
4.6%
5.6%
3.3%
3.4%
3.0%
4.8%
-3.6%
11.4%
17.9%
15.5%
11.0%
22.9%
0.3%
14.9%
26.9%
10.2%
10.6%
10.5%
8.1%
7.4%
8.2%
8.2%
7.4%
8.2%
8.4%
7.6%
8.4%
8.4%
7.6%
8.4%
1.8
3.8
1.9
3.7
1.9
3.2
1.8
3.1
1.7
3.0
1.7
2.9
1.6
2.8
1.6
2.7
3.26
1.55
3.14
1.65
3.59
2.09
3.61
2.10
3.58
2.10
3.56
2.10
3.53
2.10
3.51
2.10
მთლიანი საერთაშორისო რეზერვები
ერთი თვის საშუალო იმპორტის ჯერადი
მლნ აშშ დოლარი
4.6
4272.5
3.8
4901.5
3.4
5009.6
3.7
5460.4
3.9
5897.3
4.1
6369.1
4.3
6878.6
4.5
7428.9
საპროცენტო განაკვეთები (ეროვნულ ვალუტაში), პროცენტი
სესხებზე
დეპოზიტებზე
15.6%
9.8%
16.5%
11.3%
16.2%
10.9%
15.2%
10.5%
14.2%
9.9%
13.2%
9.4%
12.2%
8.9%
11.2%
8.4%
რეალური სექტორი
ინვესტიციები
20.7%
24.1%
25.9%
26.0%
24.1%
23.2%
22.6%
22.0%
ნაერთი ბიუჯეტი
შემოსავლები
გადასახადები და სოციალური შენატანები
გადასახადები
სოციალური შენატანები
ხარჯები და არა ფინანსური აქტივების შეძენა
ხარჯები
არა ფინანსური აქტივების შეძენა
საოპერაციო სალდო
მთლიანი სალდო
24.9%
22.0%
22.0%
0.0%
31.9%
24.3%
7.6%
0.6%
-6.2%
26.6%
23.9%
23.9%
0.0%
29.6%
21.4%
8.2%
5.2%
-2.4%
27.6%
24.6%
24.6%
0.0%
30.5%
22.3%
8.1%
5.2%
-2.4%
28.6%
26.0%
26.0%
0.0%
31.7%
24.0%
7.7%
4.7%
-2.6%
28.0%
25.6%
25.6%
0.0%
30.8%
25.2%
5.6%
2.8%
-2.5%
28.2%
25.7%
25.7%
0.0%
30.8%
26.3%
4.5%
1.8%
-2.4%
28.1%
25.7%
25.7%
0.0%
30.8%
27.1%
3.7%
1.0%
-2.5%
28.1%
25.7%
25.7%
0.0%
30.9%
28.0%
2.9%
0.2%
-2.6%
-20.1%
-20.4%
-20.0%
-19.5%
-18.2%
-17.2%
-16.3%
-15.4%
-22.5%
-10.3%
-16.7%
-4.5%
-15.2%
-4.3%
-15.3%
-4.8%
-14.4%
-4.3%
-13.6%
-3.9%
-12.8%
-3.4%
-12.0%
-2.9%
49.1%
39.5%
95.7%
11.3%
158.3%
9.6%
196.9%
19.4%
39.2%
29.4%
59.8%
3.1%
110.4%
9.8%
147.3%
6.3%
39.2%
28.5%
56.1%
3.9%
103.4%
10.7%
142.3%
7.1%
39.8%
28.0%
55.8%
4.7%
97.6%
11.8%
138.9%
8.2%
40.5%
27.4%
55.4%
4.8%
97.9%
13.0%
144.4%
8.5%
41.4%
27.1%
54.8%
7.6%
96.3%
14.2%
146.9%
13.4%
42.2%
26.8%
54.2%
4.6%
95.2%
15.4%
150.0%
8.0%
42.9%
26.4%
53.3%
4.6%
93.6%
16.6%
152.5%
8.0%
(პროცენტული ცვლილება წინა წელთან თუ სხვაგვარად არ არის მითითებული)
ეროვნული შემოსავალი და ფასები
ნომინალური მშპ
რეალური მშპ
ნომინალური მშპ
მლნ ლარი
მლნ აშშ დოლარი
მშპ ერთ სულ მოსახლეზე
ლარი
აშშ დოლარი
ინვესტიციები, მლნ ლარი
სამომხმარებლო ფასების ინდექსი, საშუალო პერიოდის
სამომხმარებლო ფასების ინდექსი, პერიოდის ბოლოს
მშპ-ს დეფლატორი
ფული და კრედიტი (პერიოდის ბოლოს)
სარეზერვო ფული
ფართო ფული M3
ფართო ფული M2
ფულის მიმოქცევის სიჩქარე
M3
M2
ფულის მულტიპლიკატორი
M3
M2
(პროცენტულად მშპ-სთან თუ სხვაგვარად არ არის მითითებული)
საგარეო სექტორი
საქონლით ვაჭრობის ბალანსი
მიმდინარე ანგარიშის ბალანსი
ტრანსფერების გარეშე
ტრანსფერების ჩათვლით
მთავრობის ვალები
მთავრობის ვალი პროცენტულად მშპ-სთან
საგარეო ვალი პროცენტულად მშპ-სთან
საგარეო ვალი პროცენტულად ექსპორტთან
საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად ექსპორტთან
საგარეო ვალი პროცენტულად ბიუჯეტის შემოსავლებთან
საშინაო ვალი პროცენტულად მშპ-სთან
მთავრობის ვალი პროცენტულად ბიუჯეტის შემოსავლებთან
საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად ბიუჯეტის შემოსავლებთან
შენიშვნა: გაანგარიშებები გაკეთებულია მაკროეკონომიკური მოდელის გამოყენებით და მონაცემების თავსებადობის უზრუნვეყყოფის მიზნით, გასული პერიოდის
ზოგირთი სტატისტიკური მონაცემი კორექტირებულია
დანართი 3.2
ეროვნული ანგარიშები
(პესიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
58041.1
4187.1
53854.0
12557.0
4591.0
7966.0
26050.0
17845.3
8204.8
35924.1
30053.5
5870.5
60724.1
-3805.4
-283.7
-3521.8
56918.7
7421.4
467.0
6954.4
64340.1
59777.5
12557.0
6299.0
375.5
5923.5
6258.1
62398.7
4594.1
57804.5
17535.0
5968.2
11566.7
38609.2
21977.2
16631.9
45682.8
36850.0
8832.8
72860.1
-5096.7
-236.4
-4860.3
67763.4
8903.9
321.7
8582.1
76667.2
68306.4
17535.2
14268.6
3766.7
10501.9
3266.7
66339.8
5439.5
60900.4
20819.1
6532.8
14286.3
39841.2
21314.9
18526.3
46754.1
37326.3
9427.8
80246.1
-5324.3
-516.7
-4807.5
74921.8
8751.5
302.8
8448.6
83673.3
74022.9
20819.2
17333.5
4211.0
13122.5
3485.7
69728.7
6060.0
63668.7
22048.2
6523.0
15525.2
41794.9
22418.7
19376.2
48851.9
38927.8
9924.2
84719.9
-5898.9
-755.0
-5143.9
78821.0
8850.5
185.0
8665.5
87671.4
77668.4
22048.2
17942.7
3943.0
13999.7
4105.5
73611.0
6655.0
66956.0
21392.1
4987.0
16405.1
43878.8
23718.7
20160.1
50220.2
39884.6
10335.7
88661.7
-6384.4
-835.0
-5549.4
82277.3
8882.7
80.0
8802.7
91160.0
82028.0
21392.1
17549.0
2477.0
15072.0
3843.1
77137.6
7270.0
69867.6
21504.4
4197.0
17307.4
45859.3
25044.0
20815.3
51805.5
41018.5
10786.9
92695.9
-6642.2
-885.0
-5757.2
86053.7
9000.1
75.0
8925.1
95053.8
86077.8
21504.4
17916.2
1706.0
16210.2
3588.3
80687.5 84439.1
7850.0
8500.0
72837.5 75939.1
21894.4 22286.4
3602.0
2953.0
18292.4 19333.4
47974.4 50165.6
26457.0 27930.5
21517.4 22235.1
53548.3 55370.2
42257.6 43539.4
11290.7 11830.8
97008.1 101520.9
-6851.3 -7004.2
-930.0
-970.0
-5921.3 -6034.2
90156.8 94516.6
9119.3
9230.7
70.0
65.0
9049.3
9165.7
99276.0 103747.3
90440.0 95091.3
21894.4 22286.4
18588.5 19308.2
986.0
156.0
17602.5 19152.2
3305.9
2978.2
10.6%
11.0%
7.5%
3.4%
2.4%
2.5%
2.6%
2.6%
16373.8
5083.6
117.8%
10.2%
115.3%
9.6%
19625.6
6731.2
127.4%
8.1%
129.0%
11.9%
21574.9
8210.1
130.5%
2.5%
132.2%
2.5%
22777.8
8343.5
133.3%
2.1%
134.2%
1.5%
23837.6
8605.6
136.2%
2.2%
137.0%
2.1%
24922.2
8997.2
138.9%
2.0%
139.7%
2.0%
26081.5
9415.7
141.7%
2.0%
142.5%
2.0%
27294.9
9853.7
144.5%
2.0%
145.4%
2.0%
120.5%
13.9%
132.4%
9.8%
132.9%
0.4%
136.5%
2.7%
139.0%
1.8%
141.8%
2.0%
144.6%
2.0%
147.5%
2.0%
15.6%
16.5%
16.2%
15.2%
14.2%
13.2%
12.2%
11.2%
9.8%
5.9%
11.3%
5.1%
10.9%
5.3%
10.5%
4.8%
9.9%
4.3%
9.4%
3.8%
8.9%
3.3%
8.4%
2.8%
(მლნ ლარი)
სამომხმარებლო ხარჯები
მთავრობა
კერძო
ინვესტიციები
მთავრობა
კერძო
ექსპორტი
საქონელი
მომსახურება
იმპორტი
საქონელი
მომსახურება
მთლიანი შიდა პროდუქტი
წმინდა ფაქტორული შემოსავლები
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული პროდუქტი
ტრანსფერები უცხოეთიდან
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული განკარგვადი შემოსავალი
კერძო განკარგვადი შემოსავალი
მთლიანი დანაზოგები
ეროვნული დანაზოგები
მთავრობა
კერძო
საგარეო დანაზოგები (მიმდ. ანგ. დეფიციტი)
მემორანდუმის მუხლები
მშპ-ს ზრდა, %
მშპ ერთ სულ მოსახლეზე
ლარი
აშშ დოლარი
მშპ-ს დეფლატორი (2019 =100)
პროცენტული ცვლილება, %
სამომხმარებლო ფასების ინდექსი (2019 = 100)
პროცენტული ცვლილება, %
სამომხმარებლო ფასების ინდექსი, პერიოდის
ბოლოს
პროცენტული ცვლილება, %
საპროცენტო განაკვეთი სესხებზე (ეროვნულ
ვალუტაში), %
საპროცენტო განაკვეთი დეპოზიტებზე (ეროვნულ
ვალუტაში), %
საპროცენტო განაკვეთების განფენა, %
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
50353.6
3632.5
46721.1
10893.9
3982.9
6910.9
22117.8
15151.5
6966.3
31807.4
26609.6
5197.8
51557.8
-3231.0
-240.8
-2990.1
48326.8
6301.1
396.5
5904.6
54627.9
50754.0
10661.5
5348.1
318.8
5029.3
5313.4
48377.9
3561.9
44816.1
13594.9
4627.2
8967.7
30315.2
17256.1
13059.1
35079.7
28297.0
6782.7
57208.3
-4001.8
-185.6
-3816.2
53206.4
6991.1
252.6
6738.5
60197.6
53632.8
13768.3
11203.4
2957.5
8245.9
2564.9
50185.0
4114.9
46070.1
15749.3
4942.0
10807.4
30526.1
16331.3
14194.8
34976.4
27923.6
7052.9
61484.0
-4079.4
-395.9
-3683.5
57404.6
6705.3
232.0
6473.3
64109.9
56715.8
15951.5
13280.8
3226.4
10054.4
2670.7
51969.4
4516.6
47452.8
16432.7
4861.6
11571.1
31363.2
16823.2
14540.0
36190.8
28838.7
7352.1
63574.5
-4426.6
-566.6
-3860.0
59147.9
6641.5
138.8
6502.6
65789.3
58283.0
16545.2
13464.3
2958.9
10505.5
3080.8
53734.4
4858.0
48876.4
15615.7
3640.4
11975.3
32218.2
17415.6
14802.6
36468.1
28962.8
7505.4
65100.2
-4687.8
-613.1
-4074.7
60412.4
6522.1
58.7
6463.4
66934.6
60229.4
15707.2
12885.4
1818.7
11066.6
2821.8
55204.6
5202.9
50001.7
15390.0
3003.6
12386.3
33012.1
18028.1
14984.1
36879.0
29200.0
7678.9
66727.7
-4781.4
-637.1
-4144.3
61946.3
6478.8
54.0
6424.8
68425.1
61963.7
15480.1
12897.1
1228.1
11669.0
2583.0
56612.9
5507.8
51105.1
15361.8
2527.3
12834.5
33857.6
18671.8
15185.8
37369.6
29490.2
7879.4
68462.7
-4835.2
-656.3
-4178.9
63627.4
6435.9
49.4
6386.4
70063.3
63827.4
15451.8
13118.7
695.9
12422.8
2333.1
58083.5
5846.9
52236.6
15330.3
2031.3
13299.0
34709.8
19325.2
15384.6
37880.8
29786.9
8093.9
70242.7
-4846.3
-671.1
-4175.1
65396.5
6386.7
45.0
6341.8
71783.2
65794.1
15420.1
13359.4
107.9
13251.5
2060.6
95.6%
6.9%
88.7%
20.7%
7.6%
13.1%
42.9%
29.4%
13.5%
59.2%
49.5%
9.7%
100.0%
-6.3%
-0.5%
-5.8%
93.7%
12.2%
0.8%
11.5%
106.0%
98.4%
20.7%
10.4%
0.6%
9.8%
10.3%
85.6%
6.3%
79.3%
24.1%
8.2%
15.9%
53.0%
30.2%
22.8%
62.7%
50.6%
12.1%
100.0%
-7.0%
-0.3%
-6.7%
93.0%
12.2%
0.4%
11.8%
105.2%
93.8%
24.1%
19.6%
5.2%
14.4%
4.5%
82.7%
6.8%
75.9%
25.9%
8.1%
17.8%
49.6%
26.6%
23.1%
58.3%
46.5%
11.7%
100.0%
-6.6%
-0.6%
-6.0%
93.4%
10.9%
0.4%
10.5%
104.3%
92.2%
25.9%
21.6%
5.2%
16.4%
4.3%
82.3%
7.2%
75.2%
26.0%
7.7%
18.3%
49.3%
26.5%
22.9%
57.7%
45.9%
11.7%
100.0%
-7.0%
-0.9%
-6.1%
93.0%
10.4%
0.2%
10.2%
103.5%
91.7%
26.0%
21.2%
4.7%
16.5%
4.8%
83.0%
7.5%
75.5%
24.1%
5.6%
18.5%
49.5%
26.8%
22.7%
56.6%
45.0%
11.7%
100.0%
-7.2%
-0.9%
-6.3%
92.8%
10.0%
0.1%
9.9%
102.8%
92.5%
24.1%
19.8%
2.8%
17.0%
4.3%
83.2%
7.8%
75.4%
23.2%
4.5%
18.7%
49.5%
27.0%
22.5%
55.9%
44.3%
11.6%
100.0%
-7.2%
-1.0%
-6.2%
92.8%
9.7%
0.1%
9.6%
102.5%
92.9%
23.2%
19.3%
1.8%
17.5%
3.9%
83.2%
8.1%
75.1%
22.6%
3.7%
18.9%
49.5%
27.3%
22.2%
55.2%
43.6%
11.6%
100.0%
-7.1%
-1.0%
-6.1%
92.9%
9.4%
0.1%
9.3%
102.3%
93.2%
22.6%
19.2%
1.0%
18.1%
3.4%
83.2%
8.4%
74.8%
22.0%
2.9%
19.0%
49.4%
27.5%
21.9%
54.5%
42.9%
11.7%
100.0%
-6.9%
-1.0%
-5.9%
93.1%
9.1%
0.1%
9.0%
102.2%
93.7%
22.0%
19.0%
0.2%
18.9%
2.9%
(რეალური, მლნ ლარი, 2019=100)
სამომხმარებლო ხარჯები
მთავრობა
კერძო
ინვესტიციები
მთავრობა
კერძო
ექსპორტი
საქონელი
მომსახურება
იმპორტი
საქონელი
მომსახურება
მთლიანი შიდა პროდუქტი
წმინდა ფაქტორული შემოსავლები
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული პროდუქტი
ტრანსფერები უცხოეთიდან
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული განკარგვადი შემოსავალი
კერძო განკარგვადი შემოსავალი
მთლიანი დანაზოგები
ეროვნული დანაზოგები
მთავრობა
კერძო
საგარეო დანაზოგები (მიმდ. ანგ. დეფიციტი)
(პროცენტულად მშპ-სთან)
სამომხმარებლო ხარჯები
მთავრობა
კერძო
ინვესტიციები
მთავრობა
კერძო
ექსპორტი
საქონელი
მომსახურება
იმპორტი
საქონელი
მომსახურება
მთლიანი შიდა პროდუქტი
წმინდა ფაქტორული შემოსავლები
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული პროდუქტი
ტრანსფერები უცხოეთიდან
მთავრობა
კერძო
მთლიანი ეროვნული განკარგვადი შემოსავალი
კერძო განკარგვადი შემოსავალი
მთლიანი დანაზოგები
ეროვნული დანაზოგები
მთავრობა
კერძო
საგარეო დანაზოგები (მიმდ. ანგ. დეფიციტი)
დანართი 3.3
ნაერთი ბიუჯეტი
(პესიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
შემოსავლები
გადასახადები
არაპირდაპირი გადასახადები
პირდაპირი გადასახადები
სოციალური შენატანები
გრანტები
სხვა შემოსავლები
15,142.7 19,377.6 22,124.2 24,263.0 24,837.0
13,380.0 17,385.9 19,732.6 22,063.0 22,687.0
7,984.7 9,589.1 10,808.7 11,560.0 11,915.0
5,395.3 7,796.9 8,923.9 10,503.0 10,772.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
494.4
364.7
331.3
400.0
300.0
1,268.3 1,627.0 2,060.2 1,800.0 1,850.0
26,097.0
23,847.0
12,500.0
11,347.0
0.0
300.0
1,950.0
27,302.0
24,952.0
13,056.0
11,896.0
0.0
300.0
2,050.0
28,578.0
26,128.0
13,645.0
12,483.0
0.0
300.0
2,150.0
ხარჯები
შრომის ანაზღაურება
საქონელი და მომსახურება
პროცენტი
საგარეო
საშინაო
სუბსიდიები
გრანტები
სოციალური უზრუნველყოფა
სხვა ხარჯები
საანგარიშო პერიოდის ხარჯები
წინა წლების ვალდებულებები
14,767.2 15,610.9 17,913.2 20,320.0 22,360.0 24,391.0 26,316.0 28,422.0
1,984.5 2,214.4 2,679.1 3,100.0 3,420.0 3,730.0 4,050.0 4,400.0
2,202.6 2,379.7 2,760.3 2,960.0 3,235.0 3,540.0 3,800.0 4,100.0
799.7
761.1 1,195.1 1,555.0 1,725.0 1,885.0 1,970.0 2,070.0
283.7
236.4
516.7
755.0
835.0
885.0
930.0
970.0
516.1
524.7
678.4
800.0
890.0 1,000.0 1,040.0 1,100.0
1,827.8 2,285.6 2,379.2 2,400.0 2,650.0 2,920.0 3,155.0 3,375.0
27.5
42.9
28.5
215.0
220.0
225.0
230.0
235.0
6,341.9 6,330.6 7,111.9 8,010.0 8,730.0 9,545.0 10,335.0 11,190.0
1,583.2 1,596.6 1,759.1 2,080.0 2,380.0 2,546.0 2,776.0 3,052.0
1,558.4 1,576.6 1,721.5 2,060.0 2,360.0 2,526.0 2,756.0 3,032.0
24.8
20.0
37.6
20.0
20.0
20.0
20.0
20.0
(მლნ ლარი)
საოპერაციო სალდო
375.5
3,766.7
4,211.0
3,943.0
2,477.0
1,706.0
986.0
156.0
არაფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
4,169.3
4,591.0
-421.7
5,532.7
5,968.2
-435.6
6,099.3
6,532.8
-433.5
6,173.0
6,523.0
-350.0
4,687.0
4,987.0
-300.0
3,947.0
4,197.0
-250.0
3,402.0
3,602.0
-200.0
2,753.0
2,953.0
-200.0
მთლიანი სალდო
-3,793.9
-1,766.0
-1,888.3
-2,230.0
-2,210.0
-2,241.0
-2,416.0
-2,597.0
38.2
180.4
-142.2
2,521.1
-376.7
-40.0
-336.7
0.0
2,897.8
5,553.6
-2,655.8
-1,311.1
232.2
-1,543.3
341.1
443.5
-102.4
2,706.7
1,297.3
-40.0
1,337.3
0.0
1,409.4
2,385.5
-976.1
599.5
100.4
499.2
92.0
320.4
-228.4
2,356.8
1,397.7
-40.0
1,437.7
0.0
959.1
2,009.4
-1,050.3
376.4
668.6
-292.2
-43.0
227.0
-270.0
1,950.0
1,380.0
-40.0
1,420.0
0.0
570.0
1,800.0
-1,230.0
-237.0
-237.0
0.0
100.0
230.0
-130.0
2,295.0
1,475.0
-40.0
1,515.0
0.0
820.0
2,100.0
-1,280.0
-15.0
-15.0
0.0
100.0
230.0
-130.0
2,370.0
1,570.0
0.0
1,570.0
0.0
800.0
3,400.0
-2,600.0
29.0
29.0
0.0
100.0
230.0
-130.0
2,555.0
1,665.0
0.0
1,665.0
0.0
890.0
2,150.0
-1,260.0
39.0
39.0
0.0
100.0
230.0
-130.0
2,685.0
1,760.0
0.0
1,760.0
0.0
925.0
2,250.0
-1,325.0
-12.0
-12.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
-3,662.2
7737.2
912.4
824.4
88.1
5,845.2
39.5%
95.7%
-2,203.0
7917.1
415.8
334.7
81.1
7,146.3
29.4%
59.8%
11.3%
3.1%
3.9%
4.7%
4.8%
7.6%
4.6%
4.6%
1.1%
0.6%
1.3%
1.8%
1.9%
1.9%
1.9%
1.9%
196.9%
147.3%
142.3%
138.9%
144.4%
146.9%
150.0%
152.5%
19.4%
6.3%
7.1%
8.2%
8.5%
13.4%
8.0%
8.0%
15.2%
5.6%
6.4%
7.4%
7.7%
12.2%
7.3%
7.3%
1.5%
1.1%
2.1%
2.8%
3.1%
3.1%
3.1%
3.1%
ფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
ვალდებულებების წმინდა ზრდა
საშინაო
ფულად საკრედიტო ორგანოები
სხვა ვალდებულებები
სხვა კრედიტორული დავალიანება
საგარეო
აღება
დაფარვა
დეპოზიტებზე ნაშთის ცვლილება (+ ზრდა)
ეროვნული ბანკი
კომერციული ბანკები
ბალანსი
მემორანდუმის მუხლები
მოდიფიცირებული დეფიციტი (სსფ-ს პროგრამით)
მთავრობის საგარეო ვალი, მლნ აშშ დოლარი
საგარეო ვალის მომსახურება, მლნ აშშ დოლარი
ძირითადი თანხა, მლნ. აშშ დოლარი
პროცენტი, მლნ აშშ დოლარი
მთავრობის საშინაო ვალი, მლნ ლარი
მთავრობის საგარეო ვალი პროცენტულად მშპ-თან
მთავრობის საგარეო ვალი პროცენტულად ექსპორტთან
მთავრობის საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად
ექსპორტთან
მთავრობის საგარეო ვალის პროცენტის მომსახურება
პროცენტულად ექსპორტთან
მთავრობის ვალი პროცენტულად ნაერთი ბიუჯეტის
შემოსავლებთან
მთავრობის საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად
ბიუჯეტის შემოსავლებთან
მთავრობის საგარეო ვალის მომსახურება პროცენტულად
ხარჯებსა და არაფინანსური აქტივების შეძენასთან
მთავრობის საგარეო ვალის პროცენტის დაფარვა
პროცენტულად ხარჯებსა და არაფინანსური აქტივების
შეძენასთან
-1,977.0 -2,187.0 -2,310.0 -2,341.0 -2,516.0 -2,697.0
8505.9
8549.8
8779.9
9077.3
9380.0
9660.4
596.3
727.1
763.5
1258.1
790.6
828.5
399.7
450.5
462.1
938.6
454.9
478.3
196.6
276.6
301.4
319.5
335.7
350.2
8,606.3 10,010.6 11,552.0 13,204.2 14,963.0 16,815.7
28.5%
28.0%
27.4%
27.1%
26.8%
26.4%
56.1%
55.8%
55.4%
54.8%
54.2%
53.3%
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
შემოსავლები
გადასახადები
არაპირდაპირი გადასახადები
პირდაპირი გადასახადები
სოციალური შენატანები
გრანტები
სხვა შემოსავლები
24.9%
22.0%
13.1%
8.9%
0.0%
0.8%
2.1%
26.6%
23.9%
13.2%
10.7%
0.0%
0.5%
2.2%
27.6%
24.6%
13.5%
11.1%
0.0%
0.4%
2.6%
28.6%
26.0%
13.6%
12.4%
0.0%
0.5%
2.1%
28.0%
25.6%
13.4%
12.1%
0.0%
0.3%
2.1%
28.2%
25.7%
13.5%
12.2%
0.0%
0.3%
2.1%
28.1%
25.7%
13.5%
12.3%
0.0%
0.3%
2.1%
28.1%
25.7%
13.4%
12.3%
0.0%
0.3%
2.1%
ხარჯები
შრომის ანაზღაურება
საქონელი და მომსახურება
პროცენტი
საგარეო
საშინაო
სუბსიდიები
გრანტები
სოციალური უზრუნველყოფა
სხვა ხარჯები
საანგარიშო პერიოდის ხარჯები
წინა წლების ვალდებულებები
24.3%
3.3%
3.6%
1.3%
0.5%
0.8%
3.0%
0.0%
10.4%
2.6%
2.6%
0.0%
21.4%
3.0%
3.3%
1.0%
0.3%
0.7%
3.1%
0.1%
8.7%
2.2%
2.2%
0.0%
22.3%
3.3%
3.4%
1.5%
0.6%
0.8%
3.0%
0.0%
8.9%
2.2%
2.1%
0.0%
24.0%
3.7%
3.5%
1.8%
0.9%
0.9%
2.8%
0.3%
9.5%
2.5%
2.4%
0.0%
25.2%
3.9%
3.6%
1.9%
0.9%
1.0%
3.0%
0.2%
9.8%
2.7%
2.7%
0.0%
26.3%
4.0%
3.8%
2.0%
1.0%
1.1%
3.2%
0.2%
10.3%
2.7%
2.7%
0.0%
27.1%
4.2%
3.9%
2.0%
1.0%
1.1%
3.3%
0.2%
10.7%
2.9%
2.8%
0.0%
28.0%
4.3%
4.0%
2.0%
1.0%
1.1%
3.3%
0.2%
11.0%
3.0%
3.0%
0.0%
საოპერაციო სალდო
0.6%
5.2%
5.2%
4.7%
2.8%
1.8%
1.0%
0.2%
არაფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
6.9%
7.6%
-0.7%
7.6%
8.2%
-0.6%
7.6%
8.1%
-0.5%
7.3%
7.7%
-0.4%
5.3%
5.6%
-0.3%
4.3%
4.5%
-0.3%
3.5%
3.7%
-0.2%
2.7%
2.9%
-0.2%
მთლიანი სალდო
-6.2%
-2.4%
-2.4%
-2.6%
-2.5%
-2.4%
-2.5%
-2.6%
0.1%
0.3%
-0.2%
4.2%
-0.6%
-0.1%
-0.6%
0.0%
4.8%
9.1%
-4.4%
-2.2%
0.4%
-2.5%
0.5%
0.6%
-0.1%
3.7%
1.8%
-0.1%
1.8%
0.0%
1.9%
3.3%
-1.3%
0.8%
0.1%
0.7%
0.1%
0.4%
-0.3%
2.9%
1.7%
0.0%
1.8%
0.0%
1.2%
2.5%
-1.3%
0.5%
0.8%
-0.4%
-0.1%
0.3%
-0.3%
2.3%
1.6%
0.0%
1.7%
0.0%
0.7%
2.1%
-1.5%
-0.3%
-0.3%
0.0%
0.1%
0.3%
-0.1%
2.6%
1.7%
0.0%
1.7%
0.0%
0.9%
2.4%
-1.4%
0.0%
0.0%
0.0%
0.1%
0.2%
-0.1%
2.6%
1.7%
0.0%
1.7%
0.0%
0.9%
3.7%
-2.8%
0.0%
0.0%
0.0%
0.1%
0.2%
-0.1%
2.6%
1.7%
0.0%
1.7%
0.0%
0.9%
2.2%
-1.3%
0.0%
0.0%
0.0%
0.1%
0.2%
-0.1%
2.6%
1.7%
0.0%
1.7%
0.0%
0.9%
2.2%
-1.3%
0.0%
0.0%
0.0%
ბალანსი
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
მოდიფიცირებული დეფიციტი (სსფ-ს პროგრამით)
-6.0%
-3.0%
-2.5%
-2.6%
-2.6%
-2.5%
-2.6%
-2.7%
(პროცენტულად მშპ-სთან)
ფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
ვალდებულებების წმინდა ზრდა
საშინაო
ფულად საკრედიტო ორგანოები
სხვა ვალდებულებები
სხვა კრედიტორული დავალიანება
საგარეო
აღება
დაფარვა
დეპოზიტებზე ნაშთის ცვლილება (+ ზრდა)
ეროვნული ბანკი
კომერციული ბანკები
დანართი 3.4
საგადასახდელო ბალანსი
(პესიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
(მლნ აშშ დოლარი)
მიმდინარე ანგარიში
საქონელი და მომსახურება
საქონელი
საქონლის ექსპორტი
საქონლის იმპორტი
მომსახურება
მომსახურების ექსპორტი
მომსახურების იმპორტი
პირველადი შემოსავალი
შრომის ანაზღაურება
საინვესტიციო შემოსავალი
მთავრობა
კერძო
მეორადი შემოსავალი (ტრანსფერები)
მთავრობა
კერძო
ფინანსური და კაპიტალის ანგარიში
მთავრობა
კერძო (არა საბანკო)
საბანკო სისტემა
რეზერვების ცვლილება (- ზრდა)
ბალანსი
-1942.6 -1120.2 -1326.4 -1503.9 -1387.4 -1295.4 -1193.5 -1075.2
-3065.0 -2425.6 -2630.5 -2585.0 -2289.3 -2146.6 -2012.2 -1878.9
-3789.6 -5100.0 -6092.7 -6047.3 -5836.0 -5767.0 -5704.2 -5635.0
5539.3
7536.3
8110.8
8212.0
8562.7
9041.1
9551.2 10083.2
-9328.9 -12636.3 -14203.6 -14259.2 -14398.8 -14808.1 -15255.5 -15718.2
724.6
2674.4
3462.2
3462.3
3546.7
3620.4
3692.0
3756.1
2546.8
5703.3
7049.7
7097.5
7278.0
7514.6
7768.0
8027.1
-1822.3 -3028.9 -3587.5 -3635.2 -3731.3 -3894.2 -4076.0 -4271.0
-1181.3 -1747.8 -2026.0 -2160.8 -2304.8 -2397.9 -2473.4 -2528.6
462.6
671.0
742.9
755.0
778.7
814.1
852.0
891.7
-1643.9 -2418.8 -2768.9 -2915.8 -3083.6 -3212.0 -3325.4 -3420.3
-88.1
-81.1
-196.6
-276.6
-301.4
-319.5
-335.7
-350.2
-1555.8 -2337.7 -2572.3 -2639.2 -2782.1 -2892.6 -2989.7 -3070.1
2303.7
3053.2
3330.1
3241.9
3206.7
3249.1
3292.2
3332.4
145.0
110.3
115.2
67.8
28.9
27.1
25.3
23.5
2158.7
2942.9
3214.9
3174.2
3177.9
3222.1
3266.9
3308.9
2304.3
1749.2
1434.5
1954.7
1824.2
1767.2
1703.0
1625.5
899.5
483.3
365.0
208.8
296.0
288.8
321.3
333.9
755.5
1729.6
887.3
1646.7
1358.7
1253.0
1110.0
992.3
649.3
-463.7
182.2
99.3
169.6
225.4
271.7
299.3
-361.7
-629.0
-108.1
-450.9
-436.8
-471.8
-509.5
-550.3
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
(პროცენტულად მშპ-სთან)
მიმდინარე ანგარიში
საქონელი და მომსახურება
საქონელი
საქონლის ექსპორტი
საქონლის იმპორტი
მომსახურება
მომსახურების ექსპორტი
მომსახურების იმპორტი
პირველადი შემოსავალი
შრომის ანაზღაურება
საინვესტიციო შემოსავალი
მთავრობა
კერძო
მეორადი შემოსავალი (ტრანსფერები)
მთავრობა
კერძო
ფინანსური და კაპიტალის ანგარიში
მთავრობა
კერძო (არა საბანკო)
საბანკო სისტემა
რეზერვების ცვლილება (- ზრდა)
ბალანსი
-10.3%
-16.3%
-20.1%
29.4%
-49.5%
3.8%
13.5%
-9.7%
-6.3%
2.5%
-8.7%
-0.5%
-8.3%
12.2%
0.8%
11.5%
12.2%
4.8%
4.0%
3.4%
-1.9%
0.0%
-4.5%
-9.7%
-20.4%
30.2%
-50.6%
10.7%
22.8%
-12.1%
-7.0%
2.7%
-9.7%
-0.3%
-9.4%
12.2%
0.4%
11.8%
7.0%
1.9%
6.9%
-1.9%
-2.5%
0.0%
-4.3%
-8.6%
-20.0%
26.6%
-46.5%
11.3%
23.1%
-11.7%
-6.6%
2.4%
-9.1%
-0.6%
-8.4%
10.9%
0.4%
10.5%
4.7%
1.2%
2.9%
0.6%
-0.4%
0.0%
-4.8%
-8.3%
-19.5%
26.5%
-45.9%
11.2%
22.9%
-11.7%
-7.0%
2.4%
-9.4%
-0.9%
-8.5%
10.4%
0.2%
10.2%
6.3%
0.7%
5.3%
0.3%
-1.5%
0.0%
-4.3%
-7.2%
-18.2%
26.8%
-45.0%
11.1%
22.7%
-11.7%
-7.2%
2.4%
-9.6%
-0.9%
-8.7%
10.0%
0.1%
9.9%
5.7%
0.9%
4.2%
0.5%
-1.4%
0.0%
-3.9%
-6.4%
-17.2%
27.0%
-44.3%
10.8%
22.5%
-11.6%
-7.2%
2.4%
-9.6%
-1.0%
-8.6%
9.7%
0.1%
9.6%
5.3%
0.9%
3.7%
0.7%
-1.4%
0.0%
-3.4%
-5.7%
-16.3%
27.3%
-43.6%
10.5%
22.2%
-11.6%
-7.1%
2.4%
-9.5%
-1.0%
-8.5%
9.4%
0.1%
9.3%
4.9%
0.9%
3.2%
0.8%
-1.5%
0.0%
-2.9%
-5.1%
-15.4%
27.5%
-42.9%
10.2%
21.9%
-11.7%
-6.9%
2.4%
-9.3%
-1.0%
-8.4%
9.1%
0.1%
9.0%
4.4%
0.9%
2.7%
0.8%
-1.5%
0.0%
დანართი 3.5
დეპოზიტური კორპორაციების მიმოხილვა
(პესიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
(მლნ ლარი)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
ეკონომიკის დანარჩენი სექტორის დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
ფართო ფული M3
ფართო ფული M2
ნაღდი ფული ბანკებს გარეთ
დეპოზიტები ეროვნულ ვალუტაში
დეპოზიტები უცხოურ ვალუტაში
მემორანდუმის მუხლები
ფულის მიმოქცევის სიჩქარე M3
ფულის მიმოქცევის სიჩქარე M2
დოლარიზაციის კოეფიციენტი
ფულის მულტიპლიკატორი M3
ფულის მულტიპლიკატორი M2
კერძო სექტორის კრედიტი პროც. მშპ-სთან
-11.2 2,942.6 2,729.7 3,789.4 4,529.8 5,212.2 5,871.0 6,566.4
18,769.5 23,559.7 25,147.4 28,673.2 31,154.8 33,675.1 36,399.2 39,343.8
18,780.7 20,617.1 22,417.7 24,883.8 26,625.1 28,462.8 30,528.2 32,777.4
33,857.4 34,639.3 40,462.5 44,002.1 46,778.9 49,887.0 53,436.9 57,271.7
2,017.9 2,227.0 2,558.5 2,755.5 2,730.5 2,701.5 2,662.5 2,674.5
43,441.6 45,067.3 52,546.2 56,854.0 60,565.4 64,653.5 69,237.7 74,102.2
-11,602.0 -12,655.0 -14,642.1 -15,607.3 -16,516.9 -17,468.0 -18,463.3 -19,504.9
33,846.2 37,581.9 43,192.3 47,791.5 51,308.7 55,099.2 59,307.9 63,838.1
16,107.5 19,790.7 25,112.4 27,741.4 30,008.2 32,468.4 35,207.9 38,178.5
3,542.3 3,888.0 4,721.5 4,781.7 4,765.3 4,716.5 4,654.8 4,575.6
12,565.2 15,902.7 20,391.0 22,959.6 25,242.9 27,751.8 30,553.0 33,602.9
17,738.8 17,791.2 18,079.8 20,050.2 21,300.5 22,630.8 24,100.1 25,659.6
1.79
3.77
58.5%
3.26
1.55
71.5%
1.94
3.68
52.8%
3.14
1.65
61.9%
1.86
3.20
47.0%
3.59
2.09
65.5%
1.77
3.05
46.6%
3.61
2.10
67.1%
1.73
2.95
45.8%
3.58
2.10
68.3%
1.68
2.85
44.9%
3.56
2.10
69.7%
1.64
2.76
44.1%
3.53
2.10
71.4%
1.59
2.66
43.3%
3.51
2.10
73.0%
-101.2% 26356.8%
-0.7%
25.5%
4.5%
9.8%
15.0%
2.3%
35.7%
10.4%
12.3%
3.7%
8.2%
9.1%
11.4%
11.0%
17.9%
22.9%
-5.1%
9.8%
26.6%
26.6%
6.1%
0.3%
-7.2%
6.7%
8.7%
16.8%
14.9%
16.6%
15.7%
14.9%
26.9%
21.4%
28.2%
1.6%
38.8%
14.0%
11.0%
8.7%
7.7%
8.2%
6.6%
10.6%
10.5%
1.3%
12.6%
10.9%
19.5%
8.7%
7.0%
6.3%
-0.9%
6.5%
5.8%
7.4%
8.2%
-0.3%
9.9%
6.2%
15.1%
8.1%
6.9%
6.6%
-1.1%
6.7%
5.8%
7.4%
8.2%
-1.0%
9.9%
6.2%
12.6%
8.1%
7.3%
7.1%
-1.4%
7.1%
5.7%
7.6%
8.4%
-1.3%
10.1%
6.5%
11.8%
8.1%
7.4%
7.2%
0.5%
7.0%
5.6%
7.6%
8.4%
-1.7%
10.0%
6.5%
0.0%
30.9%
30.9%
55.8%
3.3%
71.5%
-19.1%
55.7%
26.5%
5.8%
20.7%
29.2%
3.4%
31.3%
27.9%
50.4%
3.2%
65.5%
-18.2%
53.8%
31.3%
5.9%
25.4%
22.5%
4.5%
33.8%
29.4%
51.9%
3.3%
67.1%
-18.4%
56.4%
32.7%
5.6%
27.1%
23.7%
5.1%
35.1%
30.0%
52.8%
3.1%
68.3%
-18.6%
57.9%
33.8%
5.4%
28.5%
24.0%
5.6%
36.3%
30.7%
53.8%
2.9%
69.7%
-18.8%
59.4%
35.0%
5.1%
29.9%
24.4%
6.1%
37.5%
31.5%
55.1%
2.7%
71.4%
-19.0%
61.1%
36.3%
4.8%
31.5%
24.8%
6.5%
38.8%
32.3%
56.4%
2.6%
73.0%
-19.2%
62.9%
37.6%
4.5%
33.1%
25.3%
(პროცენტულად წინა წელთან)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
ეკონომიკის დანარჩენი სექტორის დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
ფართო ფული M3
ფართო ფული M2
ნაღდი ფული ბანკებს გარეთ
დეპოზიტები ეროვნულ ვალუტაში
დეპოზიტები უცხოურ ვალუტაში
(პროცენტულად მშპ-სთან)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
ეკონომიკის დანარჩენი სექტორის დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
ფართო ფული M3
ფართო ფული M2
ნაღდი ფული ბანკებს გარეთ
დეპოზიტები ეროვნულ ვალუტაში
დეპოზიტები უცხოურ ვალუტაში
4.0%
32.3%
28.3%
47.5%
3.1%
61.9%
-17.4%
51.6%
27.2%
5.3%
21.8%
24.4%
დანართი 3.6
ეროვნული ბანკის მიმოხილვა
(პესიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
10,285.5
13,234.6
13,234.6
0.0
2,949.1
91.0
128.1
1,811.2
1,683.1
3,086.3
-3,123.5
10,376.5
4,589.0
5,120.8
666.7
10,832.4
13,243.9
13,243.9
0.0
2,411.5
1,150.2
610.5
2,394.0
1,783.5
3,396.4
-2,856.7
11,982.6
5,040.5
5,499.5
1,442.6
11,100.7
13,472.8
13,472.8
0.0
2,372.1
918.5
297.4
2,749.5
2,452.1
3,679.2
-3,058.0
12,019.2
5,934.1
4,312.2
1,772.9
12,812.9
15,133.9
15,125.4
8.5
2,321.0
426.3
494.4
2,709.5
2,215.1
3,766.2
-3,834.2
13,239.2
6,004.8
5,284.2
1,950.3
14,139.4
16,344.3
16,335.4
8.9
2,204.9
177.6
469.4
2,669.5
2,200.1
3,985.8
-4,277.5
14,316.9
5,978.2
6,152.0
2,186.7
15,556.9
17,651.5
17,642.3
9.3
2,094.7
-71.1
440.4
2,669.5
2,229.1
4,229.6
-4,741.0
15,485.7
5,912.2
7,125.7
2,447.9
17,073.4
19,063.4
19,053.7
9.7
1,990.0
-291.0
401.4
2,669.5
2,268.1
4,533.7
-5,226.1
16,782.4
5,828.7
8,216.5
2,737.2
18,697.6
20,588.1
20,578.0
10.2
1,890.5
-510.0
413.4
2,669.5
2,256.1
4,810.3
-5,733.7
18,187.6
5,721.7
9,414.8
3,051.2
4.6
4272.5
3.8
4901.5
3.4
5009.6
3.7
5460.4
3.9
5897.3
4.1
6369.1
4.3
6878.6
4.5
7428.9
-5.8%
5.3%
3.2%
0.1%
3.3%
0.1%
-100.0%
'-'
54.5%
-18.2%
-162.7% 1163.4%
-258.4% 376.4%
32.2%
32.2%
16.0%
6.0%
-2.1%
10.0%
-3.0%
-8.5%
-3.6%
15.5%
-1.6%
9.8%
-6.6%
7.4%
6.3% 116.4%
2.5%
1.7%
1.7%
'-'
-1.6%
-20.1%
-51.3%
14.8%
37.5%
8.3%
7.0%
0.3%
17.7%
-21.6%
22.9%
15.4%
12.3%
12.3%
'-'
-2.2%
-53.6%
66.2%
-1.5%
-9.7%
2.4%
25.4%
10.2%
1.2%
22.5%
10.0%
10.4%
8.0%
8.0%
4.7%
-5.0%
-58.4%
-5.1%
-1.5%
-0.7%
5.8%
11.6%
8.1%
-0.4%
16.4%
12.1%
10.0%
8.0%
8.0%
4.6%
-5.0%
-140.0%
-6.2%
0.0%
1.3%
6.1%
10.8%
8.2%
-1.1%
15.8%
11.9%
9.7%
8.0%
8.0%
4.7%
-5.0%
309.2%
-8.9%
0.0%
1.7%
7.2%
10.2%
8.4%
-1.4%
15.3%
11.8%
9.5%
8.0%
8.0%
4.7%
-5.0%
75.3%
3.0%
0.0%
-0.5%
6.1%
9.7%
8.4%
-1.8%
14.6%
11.5%
13.8%
16.8%
16.8%
0.0%
3.0%
1.1%
0.4%
3.4%
3.1%
4.6%
-3.8%
15.0%
7.4%
5.4%
2.2%
15.1%
17.9%
17.9%
0.0%
2.7%
0.5%
0.6%
3.2%
2.6%
4.4%
-4.5%
15.6%
7.1%
6.2%
2.3%
15.9%
18.4%
18.4%
0.0%
2.5%
0.2%
0.5%
3.0%
2.5%
4.5%
-4.8%
16.1%
6.7%
6.9%
2.5%
16.8%
19.0%
19.0%
0.0%
2.3%
-0.1%
0.5%
2.9%
2.4%
4.6%
-5.1%
16.7%
6.4%
7.7%
2.6%
17.6%
19.7%
19.6%
0.0%
2.1%
-0.3%
0.4%
2.8%
2.3%
4.7%
-5.4%
17.3%
6.0%
8.5%
2.8%
18.4%
20.3%
20.3%
0.0%
1.9%
-0.5%
0.4%
2.6%
2.2%
4.7%
-5.6%
17.9%
5.6%
9.3%
3.0%
(მლნ ლარი)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
ოფიციალური საერთთაშორისო რეზერვი
სხვა უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
მთავრობის სასესხო დავალიანება
მთავრობის დეპოზიტები
კომერციული ბანკების დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
სარეზერვო ფული
ნაღდი ფული მიმოქცევაში
სავალდებულო რეზერვი
ნაშთი საკორესპონდენტო და სხვა ანგარიშებზე
მემორანდუმის მუხლები
საერთაშორისო რეზერვები
ერთი თვის საშუალო იმპორტის ჯერადი
მლნ აშშ დოლარი
(პროცენტულად წინა წელთან)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
ოფიციალური საერთთაშორისო რეზერვი
სხვა უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
მთავრობის სასესხო დავალიანება
მთავრობის დეპოზიტები
კომერციული ბანკების დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
სარეზერვო ფული
ნაღდი ფული მიმოქცევაში
სავალდებულო რეზერვი
ნაშთი საკორესპონდენტო და სხვა ანგარიშებზე
(პროცენტულად მშპ-სთან)
წმინდა უცხოური აქტივები
უცხოური აქტივები
ოფიციალური საერთთაშორისო რეზერვი
სხვა უცხოური აქტივები
უცხოური ვალდებულებები
საშინაო აქტივები
მთავრობის წმინდა დავალიანება
მთავრობის სასესხო დავალიანება
მთავრობის დეპოზიტები
კომერციული ბანკების დავალიანება
სხვა მუხლები წმინდა
სარეზერვო ფული
ნაღდი ფული მიმოქცევაში
სავალდებულო რეზერვი
ნაშთი საკორესპონდენტო და სხვა ანგარიშებზე
16.9%
21.8%
21.8%
0.0%
4.9%
0.1%
0.2%
3.0%
2.8%
5.1%
-5.1%
17.1%
7.6%
8.4%
1.1%
14.9%
18.2%
18.2%
0.0%
3.3%
1.6%
0.8%
3.3%
2.4%
4.7%
-3.9%
16.4%
6.9%
7.5%
2.0%
დანართი 3.7
სახელმწიფოს ერთიანი ბიუჯეტი
(პესიმისტური სცენარი)
2021
ფაქტ.
2022
ფაქტ.
2023
ფაქტ.
2024
მოსალ
2025
პროგნ.
2026
პროგნ.
2027
პროგნ.
2028
პროგნ.
(მლნ ლარი)
შემოსავლები
გადასახადები
არაპირდაპირი გადასახადები
პირდაპირი გადასახადები
სოციალური შენატანები
გრანტები
სხვა შემოსავლები
17,507.8 22,307.0 25,548.1 28,134.6 28,828.8 30,277.8 31,762.3 32,962.3
13,380.0 17,385.9 19,732.6 22,063.0 22,687.0 23,847.0 24,952.0 26,128.0
7,984.7 9,589.1 10,808.7 11,560.0 11,915.0 12,500.0 13,056.0 13,645.0
5,395.3 7,796.9 8,923.9 10,503.0 10,772.0 11,347.0 11,896.0 12,483.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
348.2
267.5
197.5
301.0
181.0
191.0
257.0
187.0
3,779.6 4,653.5 5,618.0 5,770.6 5,960.8 6,239.8 6,553.3 6,647.3
ხარჯები
შრომის ანაზღაურება
საქონელი და მომსახურება
პროცენტი
საგარეო
საშინაო
სუბსიდიები
გრანტები
სოციალური უზრუნველყოფა
სხვა ხარჯები
16,660.4 17,897.3 20,697.3 23,738.4 25,765.6 27,885.3 29,912.3 32,127.0
2,768.6 3,112.0 3,916.2 4,514.3 4,935.9 5,284.8 5,665.7 6,093.0
3,792.2 4,290.4 4,675.7 4,957.8 5,281.9 5,695.4 6,024.3 6,415.9
803.4
767.2 1,203.6 1,560.0 1,730.0 1,890.0 1,975.0 2,075.0
283.7
236.4
516.7
755.0
835.0
885.0
930.0
970.0
519.7
530.9
686.8
805.0
895.0 1,005.0 1,045.0 1,105.0
1,250.8 1,650.7 2,062.6 2,202.0 2,309.1 2,524.4 2,712.6 2,860.4
28.5
43.9
29.6
25.2
40.3
60.3
80.4
85.4
6,356.9 6,349.0 7,136.0 8,034.2 8,761.0 9,577.1 10,369.4 11,226.5
1,659.9 1,684.0 1,673.7 2,445.0 2,707.4 2,853.3 3,084.8 3,370.7
საოპერაციო სალდო
847.4
4,409.7
4,850.8
4,396.1
3,063.2
2,392.5
1,850.1
835.3
არაფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
4,643.2
5,085.0
-441.8
6,010.2
6,511.1
-500.8
6,637.1
7,107.6
-470.5
6,455.7
6,818.4
-362.7
5,014.7
5,319.7
-305.0
4,422.9
4,677.7
-254.8
4,105.2
4,310.1
-204.9
3,262.6
3,467.8
-205.2
მთლიანი სალდო
-3,795.8 -1,600.5 -1,786.3 -2,059.6 -1,951.5 -2,030.4 -2,255.1 -2,427.3
ფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
ვალდებულებების წმინდა ზრდა
საშინაო
ფულად საკრედიტო ორგანოები
სხვა ვალდებულებები
საგარეო
აღება
დაფარვა
დეპოზიტებზე ნაშთის ცვლილება (+ ზრდა)
ბალანსი
-42.3
134.3
-176.6
2,527.3
-377.5
-40.0
-337.5
2,904.9
5,558.0
-2,653.1
-1,226.2
189.8
0.4
-44.1
126.2
246.3
210.4
355.1
335.0
167.1
301.4
295.9
310.0
250.0
383.1
-145.2
-166.7
-345.5
-169.7
-63.7
-39.6
-28.0
2,698.8 2,370.3 1,892.8 2,235.1 2,309.8 2,494.9 2,620.7
1,284.1 1,406.1 1,322.8 1,415.1 1,509.8 1,604.9 1,695.7
-40.0
-40.0
-40.0
-40.0
0.0
0.0
0.0
1,324.1 1,446.1 1,362.8 1,455.1 1,509.8 1,604.9 1,695.7
1,414.7
964.2
570.0
820.0
800.0
890.0
925.0
2,385.5 2,009.4 1,800.0 2,100.0 3,400.0 2,150.0 2,250.0
-970.9 -1,045.2 -1,230.0 -1,280.0 -2,600.0 -1,260.0 -1,325.0
908.4
583.6
-122.7
157.5
33.1
29.3
-161.7
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
0.0
28.8%
22.0%
13.1%
8.9%
0.0%
0.6%
6.2%
30.6%
23.9%
13.2%
10.7%
0.0%
0.4%
6.4%
31.8%
24.6%
13.5%
11.1%
0.0%
0.2%
7.0%
33.2%
26.0%
13.6%
12.4%
0.0%
0.4%
6.8%
32.5%
25.6%
13.4%
12.1%
0.0%
0.2%
6.7%
32.7%
25.7%
13.5%
12.2%
0.0%
0.2%
6.7%
32.7%
25.7%
13.5%
12.3%
0.0%
0.3%
6.8%
32.5%
25.7%
13.4%
12.3%
0.0%
0.2%
6.5%
(პროცენტულად მშპ-სთან)
შემოსავლები
გადასახადები
არაპირდაპირი გადასახადები
პირდაპირი გადასახადები
სოციალური შენატანები
გრანტები
სხვა შემოსავლები
ხარჯები
შრომის ანაზღაურება
საქონელი და მომსახურება
პროცენტი
საგარეო
საშინაო
სუბსიდიები
გრანტები
სოციალური უზრუნველყოფა
სხვა ხარჯები
27.4%
4.6%
6.2%
1.3%
0.5%
0.9%
2.1%
0.0%
10.5%
2.7%
24.6%
4.3%
5.9%
1.1%
0.3%
0.7%
2.3%
0.1%
8.7%
2.3%
25.8%
4.9%
5.8%
1.5%
0.6%
0.9%
2.6%
0.0%
8.9%
2.1%
28.0%
5.3%
5.9%
1.8%
0.9%
1.0%
2.6%
0.0%
9.5%
2.9%
29.1%
5.6%
6.0%
2.0%
0.9%
1.0%
2.6%
0.0%
9.9%
3.1%
30.1%
5.7%
6.1%
2.0%
1.0%
1.1%
2.7%
0.1%
10.3%
3.1%
30.8%
5.8%
6.2%
2.0%
1.0%
1.1%
2.8%
0.1%
10.7%
3.2%
31.6%
6.0%
6.3%
2.0%
1.0%
1.1%
2.8%
0.1%
11.1%
3.3%
საოპერაციო სალდო
1.4%
6.1%
6.0%
5.2%
3.5%
2.6%
1.9%
0.8%
არაფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
7.6%
8.4%
-0.7%
8.2%
8.9%
-0.7%
8.3%
8.9%
-0.6%
7.6%
8.0%
-0.4%
5.7%
6.0%
-0.3%
4.8%
5.0%
-0.3%
4.2%
4.4%
-0.2%
3.2%
3.4%
-0.2%
მთლიანი სალდო
-6.3%
-2.2%
-2.2%
-2.4%
-2.2%
-2.2%
-2.3%
-2.4%
-0.1%
0.2%
-0.3%
4.2%
-0.6%
-0.1%
-0.6%
4.8%
9.2%
-4.4%
-2.0%
0.3%
0.5%
-0.2%
3.7%
1.8%
-0.1%
1.8%
1.9%
3.3%
-1.3%
1.2%
0.0%
0.2%
-0.2%
3.0%
1.8%
0.0%
1.8%
1.2%
2.5%
-1.3%
0.7%
-0.1%
0.4%
-0.4%
2.2%
1.6%
0.0%
1.6%
0.7%
2.1%
-1.5%
-0.1%
0.1%
0.3%
-0.2%
2.5%
1.6%
0.0%
1.6%
0.9%
2.4%
-1.4%
0.2%
0.3%
0.3%
-0.1%
2.5%
1.6%
0.0%
1.6%
0.9%
3.7%
-2.8%
0.0%
0.2%
0.3%
0.0%
2.6%
1.7%
0.0%
1.7%
0.9%
2.2%
-1.3%
0.0%
0.3%
0.4%
0.0%
2.6%
1.7%
0.0%
1.7%
0.9%
2.2%
-1.3%
-0.2%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
0.0%
ფინანსური აქტივების წმინდა ზრდა
ზრდა
შემცირება
ვალდებულებების წმინდა ზრდა
საშინაო
ფულად საკრედიტო ორგანოები
სხვა ვალდებულებები
საგარეო
აღება
დაფარვა
დეპოზიტებზე ნაშთის ცვლილება (+ ზრდა)
ბალანსი
განხილვის განრიგი
პროექტი
საქართველოს პარლამენტის კომიტეტებში ,,ძირითადი მაკროეკონომიკური პროგნოზებისა
და საქართველოს სამინისტროების ძირითადი მიმართულებების შესახებ" ინფორმაციის
(№07-394; 31.05.2024) განხილვის განრიგი
(2024 წლის 5-19 ივნისი)
პარლამენტის კომიტეტი
თავმჯდომარე
დაესწრებიან
პროექტის განხილვის
თარიღი
ადგილი
და დრო
5 ივნისი
საგარეო ურთიერთობათა კომიტეტი
დიასპორისა და კავკასიის საკითხთა
კომიტეტი
ნიკოლოზ
სამხარაძე
ბექა ოდიშარია
ევროპასთან ინტეგრაციის კომიტეტი
მაკა
ბოჭორიშვილი
თავდაცვისა და უშიშროების კომიტეტი
ალექსანდრე
ტაბატაძე
ფინანსთა მინისტრის მოადგილე;
გენერალური აუდიტორის
წარმომადგენელი; შესაბამისი
დარგობრივი სამინისტროს
მინისტრი ან მინისტრის მოადგილე
11:00
ფინანსთა მინისტრის მოადგილე;
გენერალური აუდიტორის
წარმომადგენელი; შესაბამისი
დარგობრივი სამინისტროს
13:00
პარლამენტის კომიტეტი
თავმჯდომარე
დაესწრებიან
პროექტის განხილვის
თარიღი
ადგილი
და დრო
მინისტრი ან მინისტრის მოადგილე
ადამიანის უფლებათა დაცვისა და
სამოქალაქო ინტეგრაციის კომიტეტი
იურიდიულ საკითხთა კომიტეტი
რატი
იონათამიშვილი
ანრი ოხანაშვილი
ფინანსთა მინისტრის მოადგილე;
გენერალური აუდიტორის
წარმომადგენელი; შესაბამისი
დარგობრივი სამინისტროს
მინისტრი ან მინისტრის მოადგილე
ფინანსთა მინისტრის მოადგილე;
გენერალური აუდიტორის
წარმომადგენელი; შესაბამისი
დარგობრივი სამინისტროს
მინისტრი ან მინისტრის მოადგილე
15:00
17:00
6 ივნისი
აგრარულ საკითხთა კომიტეტი
რეგიონული პოლიტიკისა და
თვითმმართველობის კომიტეტი
გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი
რესურსების კომიტეტი
გელა სამხარაული
კახა კახიშვილი
მაია ბითაძე
ფინანსთა მინისტრის მოადგილე;
გენერალური აუდიტორის
წარმომადგენელი; შესაბამისი
დარგობრივი სამინისტროს
მინისტრი ან მინისტრის მოადგილე
ფინანსთა მინისტრის მოადგილე;
გენერალური აუდიტორის
წარმომადგენელი; შესაბამისი
დარგობრივი სამინისტროს
მინისტრი ან მინისტრის მოადგილე
ფინანსთა მინისტრის მოადგილე;
გენერალური აუდიტორის
წარმომადგენელი; შესაბამისი
დარგობრივი სამინისტროს
მინისტრი ან მინისტრის მოადგილე
12:00
14:00
16:00
პარლამენტის კომიტეტი
თავმჯდომარე
დაესწრებიან
პროექტის განხილვის
თარიღი
ადგილი
და დრო
7 ივნისი
კულტურის კომიტეტი
ელისო ბოლქვაძე
სპორტისა და ახალგაზრდულ საქმეთა
კომიტეტი
ირაკლი
მეძმარიაშვილი
განათლებისა და მეცნიერების კომიტეტი
გივი მიქანაძე
დარგობრივი ეკონომიკისა და
ეკონომიკური პოლიტიკის
კომიტეტი
დავით
სონღულაშვილი
ფინანსთა მინისტრის მოადგილე;
გენერალური აუდიტორის
წარმომადგენელი; შესაბამისი
დარგობრივი სამინისტროს
მინისტრი ან მინისტრის მოადგილე
ფინანსთა მინისტრის მოადგილე;
გენერალური აუდიტორის
წარმომადგენელი; შესაბამისი
დარგობრივი სამინისტროს
მინისტრი ან მინისტრის მოადგილე
ფინანსთა მინისტრის მოადგილე;
გენერალური აუდიტორის
წარმომადგენელი; შესაბამისი
დარგობრივი სამინისტროს
მინისტრი ან მინისტრის მოადგილე
12:00
14:00
16:00
10 ივნისი
ჯანმრთელობის დაცვისა და სოციალურ
საკითხთა კომიტეტი
ზაზა ლომინაძე
ფინანსთა მინისტრის მოადგილე;
გენერალური აუდიტორის
წარმომადგენელი; შესაბამისი
დარგობრივი სამინისტროს
მინისტრი ან მინისტრის მოადგილე
12:00
საფინანსო-საბიუჯეტო კომიტეტის შემაჯამებელი სხდომა
19 ივნისი, 12 საათი, ილია ჭავჭავაძის სახელობის დარბაზი