უცხოელი საქართველოში: ეკუთვნის თუ არა სახელმწიფო ჯანდაცვა, საჭიროა თუ არა დაზღვევა

რა უნდა გააკეთოთ

1. ადამიანის სტატუსი განსაზღვრავს ყველაფერს: სახელმწიფო პროგრამებით სამედიცინო დახმარების უფლებას კანონი ანიჭებს საქართველოში მყოფ მოქალაქეებსა და სტატუსის მქონე მოქალაქეობის არმქონე პირებს („ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ“ კანონის მე-5 მუხლი); საყოველთაო ჯანდაცვის ძირითადი პაკეტი — მოქალაქეები (და ნეიტრალური დოკუმენტების მქონე პირები), სტატუსის მქონე მოქალაქეობის არმქონე პირები, თავშესაფრის მაძიებლები, ლტოლვილები და ჰუმანიტარული სტატუსის მქონე პირები; ბინადრობის ნებართვის მქონე უცხოელები ჩამონათვალში დასახელებული არ არიან (მთავრობის №36 დადგენილება (ცვლ. 11.2023), 1-ლი მუხლი, დანართი 1-ის მე-2 მუხლი); ყოველწლიური სახელმწიფო პროგრამები — მოქალაქეებისთვის, თუ კონკრეტული პროგრამა წრეს არ აფართოებს (№474 დადგენილება, ზოგადი წესების მე-2 მუხლი). დროებითი ან მუდმივი ბინადრობის ნებართვა თავისთავად საყოველთაო ჯანდაცვაში არ ათავსებს; გამონაკლისი — უკრაინაში ომთან დაკავშირებული ღონისძიებების შესახებ განკარგულებაში მითითებული პირები — ამ განკარგულების მოცულობით (№474 დადგენილება, ზოგადი წესების მე-2 მუხლი).

2. რა აქვს ყველას: სასწრაფო დახმარების ბრიგადის დახმარება — საქართველოს ტერიტორიაზე მყოფ ნებისმიერ პირს (№474 დადგენილება, მე-2 მუხლი, დანართი „სასწრაფო დახმარება“); ბრიგადა უწევს დახმარებას და ჩვენებისას უზრუნველყოფს პროფილურ კლინიკაში ჰოსპიტალიზაციას (№474 დადგენილება, მე-3 მუხლი, დანართი „სასწრაფო დახმარება“); სახელმწიფო იცავს გადაუდებელი დახმარების უფლებას, რომლის გარეშეც გარდაუვალია სიკვდილი ან ჯანმრთელობის მძიმე დაზიანება („პაციენტის უფლებების შესახებ“ კანონის მე-12 მუხლი).

3. ცალკეული პროგრამები საყოველთაო ჯანდაცვაზე ფართოა: ორსულობის მეთვალყურეობა — მოქალაქეებისა და საქართველოში მუდმივად მცხოვრები პირებისთვის (№474 დადგენილება, მე-2 მუხლი, დანართი „დედათა და ბავშვთა ჯანმრთელობა“); კალენდრით გათვალისწინებული გეგმიური აცრები — 18 წლამდე ბავშვებს, რომლებიც კანონიერად იმყოფებიან საქართველოში 3 თვეზე მეტხანს (№474 დადგენილება, მე-2 მუხლი, დანართი „იმუნიზაცია“); ინსულინი — მუდმივად მცხოვრებთათვის (იხ. მედიკამენტების შესახებ კეისი).

4. დაზღვევა: ტურისტი ვალდებულია შემოსვლისას ჰქონდეს ჯანმრთელობისა და უბედური შემთხვევის დაზღვევის პოლისი (ტურისტების დაზღვევის წესი, მე-3 მუხლი); პოლისის სადაზღვევო თანხა — არანაკლებ 30 000 ლარი (ტურისტების დაზღვევის წესი, მე-4 მუხლი); წესი მოქმედებს 2026 წლის 1 იანვრიდან (ტურისტების დაზღვევის წესი, მე-2 მუხლი); ჯანმრთელობისა და უბედური შემთხვევის დაზღვევის (ან საკმარისი სახსრების) არარსებობა ვიზაზე ან შემოსვლაზე უარის საფუძველია („უცხოელთა და მოქალაქეობის არმქონე პირთა სამართლებრივი მდგომარეობის შესახებ“ კანონის მე-11 მუხლი). ბინადრობის ნებართვის მქონე მკვიდრისთვის საყოველთაო ჯანდაცვის გარეშე კერძო დაზღვევა კლინიკის ანგარიშისგან ერთადერთი დაცვაა.

5. მოქალაქეობის ქვეყნის ხელშეკრულებები: უცხოელთა უფლებებს უზრუნველყოფს საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებები, ხოლო მათ გარეშე — საცხოვრებელი ქვეყნის კანონი („პაციენტის უფლებების შესახებ“ კანონის მე-9 მუხლი).

6. სად მივმართოთ: ჯანმრთელობის ეროვნული სააგენტო; კლინიკა; სასწრაფო დახმარება.

7. მტკიცებულებები: პასპორტი, ბინადრობის ნებართვის ბარათი, ლტოლვილის/მოქალაქეობის არმქონე პირის სტატუსის დამადასტურებელი დოკუმენტი, პოლისი.

8. ხაფანგები: ბინადრობის ნებართვის მქონე უცხოელს საყოველთაო პროგრამის დაპირება — მიმღებთა წრეში ის არ არის; იმის დაშვება, რომ უფასო სასწრაფო დახმარება სტაციონარულ მკურნალობასაც ანაზღაურებს; შემოსვლისას ტურისტის დაზღვევის აღრევა ბინადრობის ნებართვის დაზღვევასთან.

აუცილებლად გადაამოწმეთ

• საყოველთაო პროგრამა — მოქალაქეებისთვის, სტატუსის მქონე მოქალაქეობის არმქონე პირებისთვის, ლტოლვილებისა და თავშესაფრის მაძიებლებისთვის; ბინადრობის ნებართვის მქონე უცხოელს ის არ ეკუთვნის
• სასწრაფო დახმარება — საქართველოში ნებისმიერ პირს; სტაციონარულ მკურნალობას საყოველთაო ჯანდაცვის გარეშე თავად პაციენტი ან დაზღვევა იხდის
• ცალკეული პროგრამები (ორსულობა, ბავშვთა აცრა, ინსულინი) მოიცავს მუდმივად მცხოვრებ/კანონიერად მყოფ პირებს
• 2026 წლის 1 იანვრიდან ტურისტი ვალდებულია ჰქონდეს არანაკლებ 30 000 ლარის დაზღვევა; დაზღვევის გარეშე შეიძლება შემოსვლაზე უარი უთხრან