თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულებაში მსჯავრდებულთა კვებისა და სანიტარიულ-ჰიგიენური ნორმების განსაზღვრის შესახებ
🕸️ გრაფი — კავშირების ვიზუალიზაცია
ცვლილებები (3)
დოკუმენტის ტექსტი
|
საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა მინისტრისა
და საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის ერთობლივი |
|
2013 წლის 26 დეკემბერი ქ. თბილისი |
„არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულების წესისა და პრობაციის შესახებ“ საქართველოს კანონის 71 მუხლის მე-9 პუნქტის შესაბამისად, ვბრძანებთ:
|
| მუხლი 1 |
საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა სამინისტროს მმართველობის სფეროში მოქმედი სსიპ - არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულებისა და პრობაციის ეროვნული სააგენტოს ტერიტორიულ ორგანოში - თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულებაში მსჯავრდებულთა კვების ნორმები განისაზღვროს თანდართული რედაქციით (დანართი №1).
|
| მუხლი 2 |
საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა სამინისტროს მმართველობის სფეროში მოქმედი სსიპ - არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულებისა და პრობაციის ეროვნული სააგენტოს ტერიტორიულ ორგანოში - თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულებაში სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობები განისაზღვროს თანდართული რედაქციით(დანართი №2).
|
| მუხლი 3 |
საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა სამინისტროს მმართველობის სფეროში მოქმედი სსიპ - არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულებისა და პრობაციის ეროვნულმა სააგენტომ, თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულების ამოქმედებამდე, უზრუნველყოს ამ ბრძანების შესასრულებლად აუცილებელი მოსამზადებელი ღონისძიებების განხორციელება.
|
| მუხლი 4 |
ეს ბრძანება ამოქმედდეს 2014 წლის 1 იანვრიდან.
|
|
თავი I
ზოგადი დებულებები მუხლი 1. გამოყენების სფერო 1. წინამდებარე კვების ნორმები შემუშავებულია „არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულების წესისა და პრობაციის შესახებ“ საქართველოს კანონის საფუძველზე და „ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონის მოთხოვნათა გათვალისწინებით და ადგენს საქართველოს სასჯელაღსრულების პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა სამინისტროს (შემდგომში – სამინისტრო) მმართველობის სფეროში მოქმედი სსიპ - არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულებისა და პრობაციის ეროვნული სააგენტოს (შემდგომში - სააგენტო) ტერიტორიულ ორგანოში - თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულებაში (შემდგომში – დაწესებულება) მყოფ მსჯავრდებულთა (შემდგომში - თავისუფლებაშეზღუდული) ჯანმრთელობისათვის უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფის სფეროში ერთიანი სახელმწიფო პოლიტიკის გატარებისა და ჯანმრთელობისათვის უსაფრთხო კვების ორგანიზებისათვის აუცილებელ ნორმებსა და მოთხოვნებს. 2. ამ ნორმების მოთხოვნათა დაცვა ევალება დაწესებულების ხელმძღვანელ პირებსა და ნებისმიერ თანამშრომელს, ასევე, სამინისტროსა და სააგენტოს სხვა შესაბამის თანამდებობის პირებს. მუხლი 2. ზოგადი მოთხოვნები კვების ორგანიზებისადმი 1. წინამდებარე წესები და ნორმები შემუშავებულია თავისუფლებაშეზღუდულთა ჯანმრთელობისა და ქმედუნარიანობის შენარჩუნების, ასევე ინფექციური და არაინფექციური დაავადებების წარმოშობისა და გავრცელების თავიდან აცილების მიზნით და განსაზღვრავს კვების ობიექტებისა და ასევე კვების ორგანიზების სანიტარიულ-ჰიგიენურ ნორმებსა და მოთხოვნებს. 2. თავისუფლებაშეზღუდულთა ჯანმრთელობისათვის უსაფრთხო კვების ორგანიზების უზრუნველყოფის მიზნით, აუცილებელია წინამდებარე ნორმატიული აქტით დადგენილ სანიტარიულ-ჰიგიენურ მოთხოვნათა მკაცრი დაცვა. მუხლი 3. კვების ორგანიზაცია დაწესებულებაში 1. დაწესებულებაში კვების ორგანიზაცია უნდა შეესაბამებოდეს დაბალანსებულობისა (ცილების, ცხიმებისა და ნახშირწყლების თანაფარდობა) და კალორიულობის დადგენილ ნორმებს, რათა უზრუნველყოფილ იქნეს დაწესებულებაში მყოფ პირთა ჯანმრთელობის შენარჩუნება. დაუშვებელია საკვების კალორიულობის შემცირება დისციპლინური სადამსჯელო ღონისძიებების გატარების მიზნით. 2. განსაკუთრებული (დიეტური) კვების რეჟიმის საჭიროების მქონე თავისუფლებაშეზღუდული უზრუნველყოფილი უნდა იყოს ექიმის მიერ სამედიცინო ჩვენების შესაბამისად დადგენილი სამკურნალო კვებისათვის აუცილებელი პროდუქტებით, ამ ბრძანების დანართის №1-ის მოთხოვნების გათვალისწინებით. 3. თავისუფლებაშეზღუდულს უფლება აქვს დამატებითი კვების პროდუქტები შეიძინოს დაწესებულების ტერიტორიაზე არსებულ სავაჭრო ობიექტში იმ თანხით, რომელიც მან გამოიმუშავა დაწესებულებაში ყოფნის პერიოდში მუშაობით ან მის ანგარიშზე ჩარიცხეს სხვა პირებმა ან ორგანიზაციებმა. თავი II კვების რეჟიმები და დაგეგმვა მუხლი 4. ზოგადი დებულებები 1. თავისუფლებაშეზღუდულთა კვების რეჟიმი განსაზღვრავს დღის განმავლობაში კვების ჯერადობას, მათ შორის ფიზიოლოგიური თვალსაზრისით გამართლებული შუალედების დაცვას, ასევე დამტკიცებული ნორმების მიზანმიმართულ განაწილებას დღისა და კვირის განმავლობაში და საკვების მიღებას განრიგით განსაზღვრული დროის მონაკვეთში. 2. განსაკუთრებულ სიტუაციებსა და პირობებში დასაშვებია დადგენილი კვების რეჟიმის შეცვლა და ახლის შემუშავება სამინისტროსა და სააგენტოს შესაბამისი სტრუქტურული ერთეულების მონაწილეობით. მუხლი 5. დღიური კვება 1. თავისუფლებაშეზღუდულის დღიური კვება უნდა იყოს სამჯერადი. შუალედი საკვების მიღებათა შორის არ უნდა აღემატებოდეს 5 – 6 საათს. 2. სამჯერადი კვების მენიუ – განრიგის შედგენისას დაუშვებელია დღიურ მენიუში ჩაირთოს ერთნაირი დასახელების კერძები. 3. ენერგიაზე ორგანიზმის მოთხოვნილების განსაზღვრისას დიდი მნიშვნელობა ენიჭება მოხმარებული ენერგიის რეკომენდებული დონის სიზუსტეს. ამ შემთხვევაში გამორიცხული უნდა იქნეს დისპროპორცია საკვებით მიღებულ ენერგიასა და მის ხარჯვას შორის. დასაშვებია დღიურ რაციონში, ცილების, ცხიმებისა და ნახშირწყლების რეკომენდებული მოხმარების შესაბამისად, ენერგეტიკული მაჩვენებელი მერყეობდეს 2390 კკალ-დან 2900 კკალ-მდე ცალკეული დღეების მიხედვით. 4. დღიური რაციონი კალორიულობის მიხედვით უნდა იქნეს გადანაწილებული შემდეგი მოთხოვნების დაცვით: ა) საუზმე 30 – 35%; ბ) სადილი – 40 – 45%; გ) ვახშამი – 30 – 20%. მუხლი 6. საუზმე 1. საუზმის მოსამზადებლად მიზანშეწონილია ცილებითა და ცხიმებით მდიდარი პროდუქტების გამოყენება. 2. საუზმეზე შესაძლებელია გათვალისწინებულ იქნეს კვების მინიმალური ნორმებით დადგენილი ხორცის ან თევზეულის ჩართვა კერძში გარნირთან ერთად. გარნირად შესაძლებელია გამოყენებულ იქნეს – მაკარონი ან მისი ნაწარმი, წიწიბურის ან ბრინჯის ფაფა, ბოსტნეულის გარნირი. საუზმეზე აუცილებელია ასევე ჩაის ან სხვა ცხელი სასმელის გათვალისწინება. მუხლი 7. სადილი სადილი, როგორც წესი, უნდა შედგებოდეს საუზმეულისა (ცივი კერძის) და ცხელი კერძის (კვირაში არანაკლებ 4 – 5 – ჯერ – წვნიანი კერძი), ან ორი დასახელების ცხელი კერძისგან (მათგან ერთი – წვნიანი კერძი). მუხლი 8. ვახშამი ვახშამი უნდა იყოს სადილთან და საუზმესთან შედარებით უფრო მსუბუქი და შეიცავდეს ადვილად მოსანელებელ კერძს და ჩაის. მუხლი 9. მენიუ - განრიგი 1. დაწესებულების უფროსი ამტკიცებს 4 სახის (სეზონის შესაბამის) ყოველკვირეულ მენიუ – განრიგებს (შემდგომში – მენიუ) ამ ბრძანებით გათვალისწინებული ნორმების ფარგლებში. 2. ულუფის დღიური განრიგის შემდგენელ პირთა შორის აუცილებელია ექიმისა და უფროსი მზარეულის (მზარეულ-ინსტრუქტორი) მონაწილეობა. 3. მენიუ, როგორც წესი, უნდა შედგეს ერთი კვირის ვადისთვის ყოველდღიური ნორმების გათვალისწინებით, სამ ეგზემპლარად. პირველი ეგზემპლარი (დედანი) ინახება სააგენტოში მეორე დაწესებულებაში, ხოლო მესამე ეგზემპლარი უნდა გამოიკრას ვესტიბიულში, თავისუფლებაშეზღუდულთათვის გაცნობის მიზნით. 4. მენიუს შედგენისას გათვალისწინებული უნდა იქნეს: ა) თავისუფლებაშეზღუდულთათვის დადგენილი კვების რეჟიმი და სასურსათო ნორმები; ბ) სასურსათო საწყობში არსებული პროდუქტების ასორტიმენტი და რაოდენობა; გ) სეზონის თავისებურებები; დ) დამატებითი პროდუქტების გამოყენების შესაძლებლობა; ე) მზარეულების რაოდენობა და კვალიფიკაცია; ვ) სასადილოს აღჭურვილობა ტექნოლოგიური და სამაცივრო დანადგარებით; ზ) ცალკეულ შემთხვევებში დასაშვებია, შეძლებისდაგვარად იქნეს გათვალისწინებული თავისუფლებაშეზღუდულთა სურვილები და მოთხოვნილებები მათი სამედიცინო ჩვენებების, აგრეთვე, რელიგიური ან სხვა ნიშნების მიხედვით. 5. მენიუს შედგენის მეთოდიკა გულისხმობს ერთი კვირის ვადისთვის კერძების სწორ შერჩევას და თითოეულ მიღებაზე მათ სწორ გადანაწილებას. ამ მიზნით რეკომენდებულია კერძები კართოთეკებისა და სამაგალითო მენიუების გამოყენება. 6. ერთი კვირისათვის შედგენილ მენიუში ერთი დასახელების კერძის ჩართვა დასაშვებია არა უმეტეს 2-3 ჯერ. 7. მენიუს შედგენისას აუცილებელია გათვალიწინებულ იქნეს ბურღულეულისა და ბოსტნეულის გარნირების მონაცვლეობა. 8. მენიუში კერძების დასახელება უნდა იქნეს შეტანილი გარკვევით, სრულად, ყოველგვარი შემოკლებების გარეშე. მაგალითად: მოხარშული ხორცი წიწიბურას ფაფით, მოშუშული თევზი კარტოფილის პიურეთი და ა.შ. 9. მენიუში უნდა ჩაირთოს კვირის იჯრით დადგენილი პროდუქტები მთლიანად (ჩანაცვლების ნორმების გათვალისწინებით). 10. კვების მრავალფეროვნების მისაღწევად ცალკეულ დღეებში შესაძლებელია პროდუქტების შეცვლის დადგენილი ნორმების გათვალისწინება და ერთი პროდუქტის შეცვლა მეორე პროდუქტით. 11. დღიურ რაციონში პროდუქტების სწორი გადანაწილებისათვის და მენიუ-განრიგის იოლი შედგენისათვის რეკომენდებულია გამოყენებულ იქნეს პროდუქტების უკვე დადგენილი მუდმივი ჯამური ნაკრები როგორც ცივი საუზმეულისათვის, ასევე პირველი თუ მეორე თავი კერძებისათვის. მუხლი 10. ხორცეულისა და თევზეულის კერძები 1. საუზმეზე ხორციანი კერძის მოსამზადებლად უმჯობესია ხორცის ჩაშუშვა ან მოხარშვა, ხოლო სადილზე დასაშვებია მომზადდეს შემწვარი ხორცის კერძი ხორცის ჩახოხბილი, კატლეტი ან სხვა. 2. თევზეულის კერძები უნდა მომზადდეს ასევე ფართო ასორტიმენტში: თევზი შემწვარი, მოშუშული, გამომცხვარი და სხვა. თევზეულის კერძებისათვის უმჯობესია ბოსტნეულის გარნირების გამოყენება. 3. ხორცეულისა და თევზეულის კერძები კვების თითოეულ ჯერზე, ან თითოეულ დღეზე რეკომენდებულია მომზადდეს მონაცვლეობით. 4. ბოსტნეულის ან ვინეგრეტებისგან წარმოდგენილ ცივ საუზმეულთან ერთად შესაძლებელია დამარილებული ქაშაყი, მაგრამ ამ შემთხვევაში მცირდება თევზის სხვა კერძის რაოდენობა. 5. იკრძალება დამარილებული ქაშაყის გამოყენება თევზეულის კერძების მოსამზადებლად. 6. შენაცვლებადი ცხრილების გამოყენების შემთხვევაში, მენიუში ხორცის კერძების შეტანა უნდა დაიგეგმოს არანაკლებ კვირაში 3-ჯერ, თევზეულის კერძებისა კი – არანაკლებ კვირაში 2- ჯერ. 7. მეორე კერძის გარნირად უმჯობესია მომზადდეს არა ბლანტი, არამედ ფანტია ფაფები.
მუხლი 11. სხვადასხვა კერძები და პროდუქტები 1. დაჭრილი სახით გაცემის შემთხვევაში, ჭვავის პურის კმაყოფაზე მყოფ პირთა ულუფაში უნდა გადანაწილდეს ასეთი სახით: საუზმეზე – 30%; სადილზე – 45 % და ვახშამზე – 25%; ხოლო I ხარისხის ფქვილისგან საუზმეზე – 35 %, სადილზე – 30%, ვახშამზე – 35%; რეკომენდებულია ასევე პურის გაცემა მოხდეს მთლიანი რაოდენობით. 2. სასადილოში კვირაში ერთხელ ან ორჯერ რეკომენდებულია საკონდიტრო ნაწარმის გამოცხობა. ასეთ შემთხვევაში ულუფით გათვალისწინებული ხორბლის პური (I ხარისხის ფქვილისაგან) იცვლება ამავე ხარისხის ფქვილით (ჩანაცვლებადი ცხრილების გამოყენებით). 3. ხორბლის ფქვილი გამოიყენება I თავი კერძის, სოუზის მოსამზადებლად, ასევე თევზის შეწვისას თევზის ნაჭრების ფქვილში ამოსავლებად. 4. ბრინჯი, რომელიც გაიცემა ბურღულეულის სანაცვლოდ, რეკომენდებულია გამოყენებულ იქნეს ხორცეულის კერძებისათვის (სადილზე კვირაში 2-3 ჯერ), ასევე წვნიანებისთვის. 5. კვების მრავალფეროვნების შესანარჩუნებლად რეკომენდებულია ბოსტნეულის, ბურღულეულისა და პარკოსნების ერთდროული გამოყენება (კომბინირებული კერძები). მუხლი 12. ულუფის გამოსავალი 1. კვებაში მზა კერძების, ხორციანი და თევზის ულუფების გამოსავლის განსაზღვრისთვის გამოიყენება პროდუქტების სხვადასხვა ტექნოლოგიური დამუშავებისას დადგენილი საშუალო ნორმები. 2. მეორე კერძის გამოსავლის პროდუქტების დღიურ განრიგში აღინიშნება როგორც კერძის საერთო მასით (ხორცისა და თევზის ულუფა გარნირთან და / ან სოუზთან ერთად), ასევე ცალკეული კომპონენტების მასით. მაგალითად: მოხარშული ხორცის ერთი ულუფის მასა თუ უნდა იყოს 48გ, წიწიბურას ფაფისა – 240გ და სოუზის – 50გ, დღიურ განრიგში მეორე კერძის გამოსავალი აღინიშნება შემდეგი სახით: მთლიანი მასაა 48+240+50=358გ. მუხლი 13. სადღესასწაულო დღეები სადღესასწაულო დღეებში სააგენტოსთან შეთანხმებით შეიძლება მომზადდეს კერძი ისეთი პროდუქტისაგან, რომელიც არ არის გათვალისწინებული კვების ნორმებით. მუხლი 14.
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
მუხლი 1. ზოგადი
დებულებანი
1. წინამდებარე დოკუმენტი შემუშავებულია „არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულების წესისა და პრობაციის შესახებ“ საქართველოს კანონის საფუძველზე „საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის შესახებ” საქართველოს კანონის 35-ე მუხლის მე-5 პუნქტის შესაბამისად და ადგენს მოთხოვნებს თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულებაში (შემდგომში - დაწესებულება) სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობებისადმი.
2. დაწესებულების სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობები უნდა შეესაბამებოდეს საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებებსა და შეთანხმებებს, „არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულების წესისა და პრობაციის შესახებ“ საქართველოს კანონს, საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა და საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრების ბრძანებებსა და სხვა ნორმატიული აქტებით გათვალისწინებულ მოთხოვნებს. მუხლი 2 . კონტროლი დაწესებულებაში სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობების დაცვაზე 1. დაწესებულებაში სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობების დაცვაზე ზედამხედველობას ახორციელებს დაწესებულების ექიმი. 2. დაწესებულების ექიმი ვალდებულია რეგულარულად შეამოწმოს: ა) თავისუფლებაშეზღუდულთათვის განკუთვნილი საკვების ხარისხი და ოდენობა, მათი მომზადების სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობები; ბ) დაწესებულების ტერიტორიისა და ნაგებობის სანიტარიულ-ჰიგიენური მდგომარეობა; გ) თავისუფლებაშეზღუდულთა საწოლის თეთრეულის მდგომარეობა და სეზონის პირობებთან შესაბამისობის დარღვევათა აღმოჩენის შემთხვევაში წერილობით აცნობოს დაწესებულების ადმინისტრაციას. 3. ექიმი ვალდებულია სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობების დარღვევათა აღმოჩენის შემთხვევაში წერილობით აცნობოს დაწესებულების ადმინისტრაციას. 4. სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობების გამოვლენილ დარღვევათა საკუთარი ძალებით აღმოფხვრის შეუძლებლობის შემთხვევაში, დაწესებულების ადმინისტრაცია ვალდებულია მოხსენებითი ბარათით მიმართოს სააგენტოს ადმინისტრაციას. მოხსენებით ბარათს უნდა დაერთოს ექიმის წერილი.
მუხლი 3 . დაწესებულებაში მყოფ პირთა საყოფაცხოვრებო პირობების სანიტარიულ-ჰიგიენური უზრუნველყოფა 1. დაწესებულებაში მყოფ პირთა ოთახები არქიტექტურულ-ინფრასტრუქტურული გადაწყვეტა და აღჭურვა უნდა უზრუნველყოფდეს ბუნებრივი ფიზიოლოგიური მოთხოვნილებების დაკმაყოფილების, პირადი ჰიგიენის დაცვის, ჯანმრთელობის შენარჩუნებისა და ხელშეწყობის შესაძლებლობას ადამიანის პატივისა და ღირსების შეულახავად, რაც გულისხმობს: ა) ხარისხიანი, უსაფრთხო და საკმარისი სასმელი წყლით უზრუნველყოფას (არანაკლებ 2,5 ლიტრი ერთ პირზე დღეში); ბ) პირადი ჰიგიენის წესების (ხელ-პირის დაბანა, პირის ღრუს ჰიგიენური დამუშავება, სხეულის დაბანა არანაკლებ კვირაში ერთხელ, საპარიკმახერო მომსახურება: პირის გაპარსვა, თმის შეჭრა, ფრჩხილის დაჭრა) შესრულებისათვის წყალმომარაგებისა და კანალიზაციის ცენტრალიზებულ ქსელთან მიერთებული, შესაბამისად აღჭურვილი სანიტარიულ-ტექნიკური ინფრასტრუქტურით და ჰიგიენური საშუალებებით (საპონი, კბილის პასტა, ნეჭი, პირსახოცი) უზრუნველყოფას; გ) საწოლითა და ლოგინით (ლეიბი, ბალიში, საბანი) უზრუნველყოფას; დ) სუფთა თეთრეულით არანაკლებ კვირაში ერთხელ უზრუნველყოფას და ცვლას დაბინძურების მიხედვით; ე) მიკროკლიმატის ოპტიმალურ დაცვას სათავსებში (18-25 C0); ვ) ბუნებრივ და ხელოვნურ განათებას, ვენტილაციას; ზ) ნარჩენების შეგროვებისა და დროული გატანის უზრუნველყოფას; თ) ოთახების ყოველდღიური დასუფთავების, ავეჯისა და ფანჯრების ყოველკვირეული წმენდის, პერიოდული სადენზიფექციო სამუშაოების ორგანიზებას; ი) ოთახის აღჭურვას საერთო სარგებლობის ავეჯით (მაგიდა, სკამი, ტუმბო, კარადა და სხვ.); კ) პერიოდული სამედიცინო შემოწმების, პროფილაქტიკური აცრების და სხვა ეპიდსაწინააღმდეგო ღონისძიებების ჩატარებას. 2. ავადმყოფებს, შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირებს უნდა შეექმნათ შესაფერისი საყოფაცხოვრებო და კვების პირობები კანონმდებლობით დადგენილი მოთხოვნების შესაბამისად. 3. დაუშვებელია თავისუფლებაშეზღუდულთათვის თმების მთლიანი გადაპარსვის იძულება, თუ არ არსებობს ექიმის მოთხოვნა ან ჰიგიენური აუცილებლობა. |
თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულებაში მსჯავრდებულთა კვებისა და სანიტარიულ-ჰიგიენური ნორმების განსაზღვრის შესახებ
ბრძანება №365/№01-49/ნ 2013 წლის 26 დეკემბერი ქ. თბილისი
საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა სამინისტროს მმართველობის სფეროში მოქმედი სსიპ - არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულებისა და პრობაციის ეროვნული სააგენტოს ტერიტორიულ ორგანოში - თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულებაში მსჯავრდებულთა კვების ნორმები განისაზღვროს თანდართული რედაქციით (დანართი №1).
მუხლი 2 |
საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა სამინისტროს მმართველობის სფეროში მოქმედი სსიპ - არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულებისა და პრობაციის ეროვნული სააგენტოს ტერიტორიულ ორგანოში - თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულებაში სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობები განისაზღვროს თანდართული რედაქციით(დანართი №2).
მუხლი 3 |
საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა სამინისტროს მმართველობის სფეროში მოქმედი სსიპ - არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულებისა და პრობაციის ეროვნულმა სააგენტომ, თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულების ამოქმედებამდე, უზრუნველყოს ამ ბრძანების შესასრულებლად აუცილებელი მოსამზადებელი ღონისძიებების განხორციელება.
მუხლი 4 |
ეს ბრძანება ამოქმედდეს 2014 წლის 1 იანვრიდან.
მინისტრისოზარ სუბარისაქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრიდავით სერგეენკო დანართი №1 თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულებაში მსჯავრდებულთა კვების ნორმები თავი I ზოგადი დებულებები მუხლი 1. გამოყენების სფერო 1. წინამდებარე კვების ნორმები შემუშავებულია „არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულების წესისა და პრობაციის შესახებ“ საქართველოს კანონის საფუძველზე და „ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონის მოთხოვნათა გათვალისწინებით და ადგენს საქართველოს სასჯელაღსრულების პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა სამინისტროს (შემდგომში – სამინისტრო) მმართველობის სფეროში მოქმედი სსიპ - არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულებისა და პრობაციის ეროვნული სააგენტოს (შემდგომში - სააგენტო) ტერიტორიულ ორგანოში - თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულებაში (შემდგომში – დაწესებულება) მყოფ მსჯავრდებულთა (შემდგომში - თავისუფლებაშეზღუდული) ჯანმრთელობისათვის უსაფრთხო გარემოს უზრუნველყოფის სფეროში ერთიანი სახელმწიფო პოლიტიკის გატარებისა და ჯანმრთელობისათვის უსაფრთხო კვების ორგანიზებისათვის აუცილებელ ნორმებსა და მოთხოვნებს. 2. ამ ნორმების მოთხოვნათა დაცვა ევალება დაწესებულების ხელმძღვანელ პირებსა და ნებისმიერ თანამშრომელს, ასევე, სამინისტროსა და სააგენტოს სხვა შესაბამის თანამდებობის პირებს. მუხლი 2. ზოგადი მოთხოვნები კვების ორგანიზებისადმი 1. წინამდებარე წესები და ნორმები შემუშავებულია თავისუფლებაშეზღუდულთა ჯანმრთელობისა და ქმედუნარიანობის შენარჩუნების, ასევე ინფექციური და არაინფექციური დაავადებების წარმოშობისა და გავრცელების თავიდან აცილების მიზნით და განსაზღვრავს კვების ობიექტებისა და ასევე კვების ორგანიზების სანიტარიულ-ჰიგიენურ ნორმებსა და მოთხოვნებს. 2. თავისუფლებაშეზღუდულთა ჯანმრთელობისათვის უსაფრთხო კვების ორგანიზების უზრუნველყოფის მიზნით, აუცილებელია წინამდებარე ნორმატიული აქტით დადგენილ სანიტარიულ-ჰიგიენურ მოთხოვნათა მკაცრი დაცვა. მუხლი 3. კვების ორგანიზაცია დაწესებულებაში 1. დაწესებულებაში კვების ორგანიზაცია უნდა შეესაბამებოდეს დაბალანსებულობისა (ცილების, ცხიმებისა და ნახშირწყლების თანაფარდობა) და კალორიულობის დადგენილ ნორმებს, რათა უზრუნველყოფილ იქნეს დაწესებულებაში მყოფ პირთა ჯანმრთელობის შენარჩუნება. დაუშვებელია საკვების კალორიულობის შემცირება დისციპლინური სადამსჯელო ღონისძიებების გატარების მიზნით. 2. განსაკუთრებული (დიეტური) კვების რეჟიმის საჭიროების მქონე თავისუფლებაშეზღუდული უზრუნველყოფილი უნდა იყოს ექიმის მიერ სამედიცინო ჩვენების შესაბამისად დადგენილი სამკურნალო კვებისათვის აუცილებელი პროდუქტებით, ამ ბრძანების დანართის №1-ის მოთხოვნების გათვალისწინებით. 3. თავისუფლებაშეზღუდულს უფლება აქვს დამატებითი კვების პროდუქტები შეიძინოს დაწესებულების ტერიტორიაზე არსებულ სავაჭრო ობიექტში იმ თანხით, რომელიც მან გამოიმუშავა დაწესებულებაში ყოფნის პერიოდში მუშაობით ან მის ანგარიშზე ჩარიცხეს სხვა პირებმა ან ორგანიზაციებმა. თავი II კვების რეჟიმები და დაგეგმვა მუხლი 4. ზოგადი დებულებები 1. თავისუფლებაშეზღუდულთა კვების რეჟიმი განსაზღვრავს დღის განმავლობაში კვების ჯერადობას, მათ შორის ფიზიოლოგიური თვალსაზრისით გამართლებული შუალედების დაცვას, ასევე დამტკიცებული ნორმების მიზანმიმართულ განაწილებას დღისა და კვირის განმავლობაში და საკვების მიღებას განრიგით განსაზღვრული დროის მონაკვეთში. 2. განსაკუთრებულ სიტუაციებსა და პირობებში დასაშვებია დადგენილი კვების რეჟიმის შეცვლა და ახლის შემუშავება სამინისტროსა და სააგენტოს შესაბამისი სტრუქტურული ერთეულების მონაწილეობით. მუხლი 5. დღიური კვება 1. თავისუფლებაშეზღუდულის დღიური კვება უნდა იყოს სამჯერადი. შუალედი საკვების მიღებათა შორის არ უნდა აღემატებოდეს 5 – 6 საათს. 2. სამჯერადი კვების მენიუ – განრიგის შედგენისას დაუშვებელია დღიურ მენიუში ჩაირთოს ერთნაირი დასახელების კერძები. 3. ენერგიაზე ორგანიზმის მოთხოვნილების განსაზღვრისას დიდი მნიშვნელობა ენიჭება მოხმარებული ენერგიის რეკომენდებული დონის სიზუსტეს. ამ შემთხვევაში გამორიცხული უნდა იქნეს დისპროპორცია საკვებით მიღებულ ენერგიასა და მის ხარჯვას შორის. დასაშვებია დღიურ რაციონში, ცილების, ცხიმებისა და ნახშირწყლების რეკომენდებული მოხმარების შესაბამისად, ენერგეტიკული მაჩვენებელი მერყეობდეს 2390 კკალ-დან 2900 კკალ-მდე ცალკეული დღეების მიხედვით. 4. დღიური რაციონი კალორიულობის მიხედვით უნდა იქნეს გადანაწილებული შემდეგი მოთხოვნების დაცვით: ა) საუზმე 30 – 35%; ბ) სადილი – 40 – 45%; გ) ვახშამი – 30 – 20%. მუხლი 6. საუზმე 1. საუზმის მოსამზადებლად მიზანშეწონილია ცილებითა და ცხიმებით მდიდარი პროდუქტების გამოყენება. 2. საუზმეზე შესაძლებელია გათვალისწინებულ იქნეს კვების მინიმალური ნორმებით დადგენილი ხორცის ან თევზეულის ჩართვა კერძში გარნირთან ერთად. გარნირად შესაძლებელია გამოყენებულ იქნეს – მაკარონი ან მისი ნაწარმი, წიწიბურის ან ბრინჯის ფაფა, ბოსტნეულის გარნირი. საუზმეზე აუცილებელია ასევე ჩაის ან სხვა ცხელი სასმელის გათვალისწინება. მუხლი 7. სადილი სადილი, როგორც წესი, უნდა შედგებოდეს საუზმეულისა (ცივი კერძის) და ცხელი კერძის (კვირაში არანაკლებ 4 – 5 – ჯერ – წვნიანი კერძი), ან ორი დასახელების ცხელი კერძისგან (მათგან ერთი – წვნიანი კერძი). მუხლი 8. ვახშამი ვახშამი უნდა იყოს სადილთან და საუზმესთან შედარებით უფრო მსუბუქი და შეიცავდეს ადვილად მოსანელებელ კერძს და ჩაის. მუხლი 9. მენიუ - განრიგი 1. დაწესებულების უფროსი ამტკიცებს 4 სახის (სეზონის შესაბამის) ყოველკვირეულ მენიუ – განრიგებს (შემდგომში – მენიუ) ამ ბრძანებით გათვალისწინებული ნორმების ფარგლებში. 2. ულუფის დღიური განრიგის შემდგენელ პირთა შორის აუცილებელია ექიმისა და უფროსი მზარეულის (მზარეულ-ინსტრუქტორი) მონაწილეობა. 3. მენიუ, როგორც წესი, უნდა შედგეს ერთი კვირის ვადისთვის ყოველდღიური ნორმების გათვალისწინებით, სამ ეგზემპლარად. პირველი ეგზემპლარი (დედანი) ინახება სააგენტოში მეორე დაწესებულებაში, ხოლო მესამე ეგზემპლარი უნდა გამოიკრას ვესტიბიულში, თავისუფლებაშეზღუდულთათვის გაცნობის მიზნით. 4. მენიუს შედგენისას გათვალისწინებული უნდა იქნეს: ა) თავისუფლებაშეზღუდულთათვის დადგენილი კვების რეჟიმი და სასურსათო ნორმები; ბ) სასურსათო საწყობში არსებული პროდუქტების ასორტიმენტი და რაოდენობა; გ) სეზონის თავისებურებები; დ) დამატებითი პროდუქტების გამოყენების შესაძლებლობა; ე) მზარეულების რაოდენობა და კვალიფიკაცია; ვ) სასადილოს აღჭურვილობა ტექნოლოგიური და სამაცივრო დანადგარებით; ზ) ცალკეულ შემთხვევებში დასაშვებია, შეძლებისდაგვარად იქნეს გათვალისწინებული თავისუფლებაშეზღუდულთა სურვილები და მოთხოვნილებები მათი სამედიცინო ჩვენებების, აგრეთვე, რელიგიური ან სხვა ნიშნების მიხედვით. 5. მენიუს შედგენის მეთოდიკა გულისხმობს ერთი კვირის ვადისთვის კერძების სწორ შერჩევას და თითოეულ მიღებაზე მათ სწორ გადანაწილებას. ამ მიზნით რეკომენდებულია კერძები კართოთეკებისა და სამაგალითო მენიუების გამოყენება. 6. ერთი კვირისათვის შედგენილ მენიუში ერთი დასახელების კერძის ჩართვა დასაშვებია არა უმეტეს 2-3 ჯერ. 7. მენიუს შედგენისას აუცილებელია გათვალიწინებულ იქნეს ბურღულეულისა და ბოსტნეულის გარნირების მონაცვლეობა. 8. მენიუში კერძების დასახელება უნდა იქნეს შეტანილი გარკვევით, სრულად, ყოველგვარი შემოკლებების გარეშე. მაგალითად: მოხარშული ხორცი წიწიბურას ფაფით, მოშუშული თევზი კარტოფილის პიურეთი და ა.შ. 9. მენიუში უნდა ჩაირთოს კვირის იჯრით დადგენილი პროდუქტები მთლიანად (ჩანაცვლების ნორმების გათვალისწინებით). 10. კვების მრავალფეროვნების მისაღწევად ცალკეულ დღეებში შესაძლებელია პროდუქტების შეცვლის დადგენილი ნორმების გათვალისწინება და ერთი პროდუქტის შეცვლა მეორე პროდუქტით. 11. დღიურ რაციონში პროდუქტების სწორი გადანაწილებისათვის და მენიუ-განრიგის იოლი შედგენისათვის რეკომენდებულია გამოყენებულ იქნეს პროდუქტების უკვე დადგენილი მუდმივი ჯამური ნაკრები როგორც ცივი საუზმეულისათვის, ასევე პირველი თუ მეორე თავი კერძებისათვის. მუხლი 10. ხორცეულისა და თევზეულის კერძები 1. საუზმეზე ხორციანი კერძის მოსამზადებლად უმჯობესია ხორცის ჩაშუშვა ან მოხარშვა, ხოლო სადილზე დასაშვებია მომზადდეს შემწვარი ხორცის კერძი ხორცის ჩახოხბილი, კატლეტი ან სხვა. 2. თევზეულის კერძები უნდა მომზადდეს ასევე ფართო ასორტიმენტში: თევზი შემწვარი, მოშუშული, გამომცხვარი და სხვა. თევზეულის კერძებისათვის უმჯობესია ბოსტნეულის გარნირების გამოყენება. 3. ხორცეულისა და თევზეულის კერძები კვების თითოეულ ჯერზე, ან თითოეულ დღეზე რეკომენდებულია მომზადდეს მონაცვლეობით. 4. ბოსტნეულის ან ვინეგრეტებისგან წარმოდგენილ ცივ საუზმეულთან ერთად შესაძლებელია დამარილებული ქაშაყი, მაგრამ ამ შემთხვევაში მცირდება თევზის სხვა კერძის რაოდენობა. 5. იკრძალება დამარილებული ქაშაყის გამოყენება თევზეულის კერძების მოსამზადებლად. 6. შენაცვლებადი ცხრილების გამოყენების შემთხვევაში, მენიუში ხორცის კერძების შეტანა უნდა დაიგეგმოს არანაკლებ კვირაში 3-ჯერ, თევზეულის კერძებისა კი – არანაკლებ კვირაში 2- ჯერ. 7. მეორე კერძის გარნირად უმჯობესია მომზადდეს არა ბლანტი, არამედ ფანტია ფაფები. მუხლი 11. სხვადასხვა კერძები და პროდუქტები 1. დაჭრილი სახით გაცემის შემთხვევაში, ჭვავის პურის კმაყოფაზე მყოფ პირთა ულუფაში უნდა გადანაწილდეს ასეთი სახით: საუზმეზე – 30%; სადილზე – 45 % და ვახშამზე – 25%; ხოლო I ხარისხის ფქვილისგან საუზმეზე – 35 %, სადილზე – 30%, ვახშამზე – 35%; რეკომენდებულია ასევე პურის გაცემა მოხდეს მთლიანი რაოდენობით. 2. სასადილოში კვირაში ერთხელ ან ორჯერ რეკომენდებულია საკონდიტრო ნაწარმის გამოცხობა. ასეთ შემთხვევაში ულუფით გათვალისწინებული ხორბლის პური (I ხარისხის ფქვილისაგან) იცვლება ამავე ხარისხის ფქვილით (ჩანაცვლებადი ცხრილების გამოყენებით). 3. ხორბლის ფქვილი გამოიყენება I თავი კერძის, სოუზის მოსამზადებლად, ასევე თევზის შეწვისას თევზის ნაჭრების ფქვილში ამოსავლებად. 4. ბრინჯი, რომელიც გაიცემა ბურღულეულის სანაცვლოდ, რეკომენდებულია გამოყენებულ იქნეს ხორცეულის კერძებისათვის (სადილზე კვირაში 2-3 ჯერ), ასევე წვნიანებისთვის. 5. კვების მრავალფეროვნების შესანარჩუნებლად რეკომენდებულია ბოსტნეულის, ბურღულეულისა და პარკოსნების ერთდროული გამოყენება (კომბინირებული კერძები). მუხლი 12. ულუფის გამოსავალი 1. კვებაში მზა კერძების, ხორციანი და თევზის ულუფების გამოსავლის განსაზღვრისთვის გამოიყენება პროდუქტების სხვადასხვა ტექნოლოგიური დამუშავებისას დადგენილი საშუალო ნორმები. 2. მეორე კერძის გამოსავლის პროდუქტების დღიურ განრიგში აღინიშნება როგორც კერძის საერთო მასით (ხორცისა და თევზის ულუფა გარნირთან და / ან სოუზთან ერთად), ასევე ცალკეული კომპონენტების მასით. მაგალითად: მოხარშული ხორცის ერთი ულუფის მასა თუ უნდა იყოს 48გ, წიწიბურას ფაფისა – 240გ და სოუზის – 50გ, დღიურ განრიგში მეორე კერძის გამოსავალი აღინიშნება შემდეგი სახით: მთლიანი მასაა 48+240+50=358გ. მუხლი 13. სადღესასწაულო დღეები სადღესასწაულო დღეებში სააგენტოსთან შეთანხმებით შეიძლება მომზადდეს კერძი ისეთი პროდუქტისაგან, რომელიც არ არის გათვალისწინებული კვების ნორმებით. მუხლი 14. 1. თავისუფლებაშეზღუდულთა დღიურ რაციონში შემავალი პროდუქტების ჩამონათვალი და ენერგეტიკული ღირებულება:№ პროდუქციის დასახელება რაოდენობა, გ ქიმიური შემადგენლობა, გ ენერგეტიკული ღირებულება. კკალ ბრუტო ნეტო ცილები ცხიმები ნახშირწყლები1 პური ხორბლის500 500 39.55 240.5 11952 ხორბლის ფქვილი I ხარისხის10 10 0.9 0.0116.7 30 პარკოსნები3 ლობიო45 42 8.1 0.9 19.593 4 ბარდა10 10 2 0.024.8 30 ბურღულეული5 მანანის ბურღული16 16 1.8 0.1413 60 6 წიწიბურა42 40 5 1.32 24.8134 7 შვრიის ფანტელი "ჰერკულესი" 15 15 1.6 4.7 7.5 45 8 ბრინჯი35 33.6 3.36 1.12 18.2 100.8 მაკარონის ნაწარმი9 მაკარონი20 20 1.83 0.1612 65 10 ვერმიშელი11 11 1 0.1 7 38 ხორცი და ხორცის პროდუქტები11 საქონლის ხორცი (I კატეგორიის)60 45 6.85 4.45_ 67.512 ქათმის ხორცი60 43.29.6 10.2- 124 13 სოსისი 22.8 22.82.7 5 1 50 თევზეული14 თევზის ფილე40 28.54.4 2.5 - 40 რძე და რძის პროდუქტები15 რძე შესქელებული 17.2 17.21.2 1.4 1.6 24 16 მაწონი57 57 4 4.4 4.8 30.417 ხაჭო15 15 3.2 3.5 - 16.518 არაჟანი50 50 5 10 110 ცხიმი19 მცენარეული ცხიმი (ზეთები)12 12 - 10.6- 96 20 ცხოველური ცხიმები (კარაქი)40 40 - 31.4- 282.8 ბოსტნეული21 კარტოფილი350 260 5.5 1 40.6208 22 კომბოსტო60 48 0.9 - 3.6 16 23 ჭარხალი20 18 0.3 - 1.8 6.2 24 სტაფილო45 35 0.7 - 3.5 16 25 ხახვი34 31.50.5 - 3 13.826 ნიორი1 0.8 - - - - 27 მწვანილი12 11 - - - - ხილი- - - - 28 სხვადასხვა100 86 - - 12 48 29 ხილფაფა5.7 5.7 - - 4 16 30 ხმელი ხილი(ჩირი, ასკილის ნაყენი)12 12 0.2 - 4.8 20 სხვადასხვა31 კვერცხი43 38 2.6 2.4 - 32 32 შაქარი50 50 - - 48.7195 33 მარილი10 10 - - - - 34 ჩაი 2 2 - - - - 35 კაკაო1.5 1.5 0.3 0.2 0.4 6 36 სანელებლები0.5 0.5 - - - - 37 ტომატ-პასტა4.5 4.5 - - 0.8 4 სულ 113.04 100.521 484.6 3213 შენიშვნა: თავისუფლებაშეზღუდულებს, რომლებიც საჭიროებენ სპეციალურ დიეტას ექიმის დანიშნულების შესაბამისად, შეიძლება შეეცვალოს ერთი სახის პროდუქტი მეორეთი ისე, რომ შენარჩუნებულ იქნეს საკვების ზემოაღნიშნული ნორმებით გათვალისწინებული კვებითი ღირებულება; 2. დაწესებულებაში ტუბერკულოზით დაავადებულ თავისუფლებაშეზღუდულთა დღიურ რაციონში შემავალი პროდუქტების ჩამონათვალი და ენერგეტიკული ღირებულება:№ პროდუქციის დასახელება რაოდენობა, გ ქიმიური შემადგენლობა, გ ენერგეტიკული ღირებულება. კკალ ბრუტო ნეტო ცილები ცხიმები ნახშირწყლები1 პური ხორბლის300 300 23.73 144 717 2 პური ჭვავის ან რუხი200 200 13.22.4 68.4362 3 ხორბლის ფქვილი10 10 0.8 0.124.4 23 ბურღულეული4 მანანის ბურღული16 16 1.8 0.1413 60 5 წიწიბურა45 41 5 1.3425 136 6 ბრინჯი 18.2 17.81.8 0.6 9.7 51 7 შვრიის ფანტელი "ჰერკულესი" 30 30 3.2 2 15 90 მაკარონის ნაწარმი8 მაკარონი12 12 1.1 0.1 7.2 39 9 ვერმიშელი11 11 1 0.1 7 38 ხორცი და ხორცის პროდუქტები10 საქონლის ხორცი (I კატეგორიის)120 90 13.78.9 _ 135 11 ქათმის ხორცი60 43.29.6 10.2- 124 თევზეული12 თევზის ფილე35 28.54.4 2.5 - 40 რძე და რძის პროდუქტები13 რძე ნატურალური200 200 5.6 6.4 9.2 106 14 ხაჭო50 50 10.7 11.5_ 145.215 ყველი წათხის14 8.6 1.8 2 _ 24 16 მაწონი50 50 1.4 4.6 2 24 17 არაჟანი30 30 2.4 6 _ 66 ცხიმი18 მცენარეული ცხიმი (ზეთები)12 12 _ 10.6_ 96 19 ცხოველური ცხიმები (კარაქი)40 40 _ 31.4_ 283 ბოსტნეული20 კარტოფილი350 260 5.5 1 40.6208 21 ჭარხალი40 34.60.5 - 0.8 12 22 სტაფილო90 71.71.3 - 7.8 36.523 ხახვი43 39.80.6 - 0.6 17.524 ნიორი1 1.6 - - - - 25 მწვანილი25 22.9- - - - ხილი26 ხილი (სხვადასხვა)200 172 _ _ 24 48 სხვა27 კვერცხი43 38 2.6 2.4 - 32 28 თაფლი50 50 0.150 41.2152 29 შაქარი40 40 _ _ 39 156 30 მარილი8 8 _ _ _ _ 31 ჩაი 2 2 _ _ _ _ 32 კაკაო1.5 1.5 0.3 0.2 0.4 6 33 ტომატ–პასტა4.5 4.5 _ _ 0.8 4 34 საფუარი3 3 სულ 112.15 107.5 460.1 3231.2 3. დაწესებულებაში შაქრიანი დიაბეტით დაავადებულ თავისუფლებაშეზღუდულთა დღიურ რაციონში შემავალი პროდუქტების ჩამონათვალი და ენერგეტიკული ღირებულება:№ პროდუქციის დასახელება რაოდენობა, გ ქიმიური შემადგენლობა, გ ენერგეტიკული ღირებულება. კკალ ბრუტო ნეტო ცილები ცხიმები ნახშირწყლები1 პური ხორბლის100 100 7.9 1 48.1239 2 პური შავი ან რუხი200 200 5.3 1 47.9228 პარკოსნები3 ბარდა10 10 2.9 0.1552 34 ბურღულეული4 ბურღული (ქერის, წიწიბურა)150 150 18.95.4 97.5519 5 შვრიის ფანტელი "ჰერკულესი" 15 15 1.6 4.7 7.5 45 ხორცი და ხორცის პროდუქტები6 საქონლის ხორცი (I კატეგორიის)100 75 14 12 - 163 7 ქათმის ხორცი75 54 12 12.7- 155 8 სოსისი 22.8 22.82.7 5 1 50 თევზეული9 თევზი უცხიმო70 57 8.8 5 - 80 რძე და რძის პროდუქტები10 ხაჭო150 150 25.05 17.13 238.511 ყველი30 30 5.4 6 78 12 არაჟანი20 20 1.6 4 _ 44 13 მაწონი200 200 5.6 6.4 9.4 116 ცხიმი14 მცენარეული ცხიმი (ზეთები)20 20 19.8180 15 ცხოველური ცხიმები (კარაქი)30 30 24.7224 ბოსტნეული16 კარტოფილი175 130 2.750.5 20.3104 17 კომბოსტო120 96 1.8 _ 7.2 32 18 ჭარხალი40 34 0.6 _ 3.6 12.419 სტაფილო150 115.9 2.31_ 11.6 53.820 ხახვი53 49 _ _ 4.7 21.521 ნიორი2 1.6 _ _ _ _ 22 მწვანილი25 22.9_ _ _ _ ხილი23 ხილი (სხვადასხვა)200 150 0.6 14 69 სხვა24 კვერცხი86 76 7.6 7.2 - 96 25 დამატკბობლები10 10 8.8 37 26 მარილი5 27 ჩაი 2 28 ტომატ–პასტა5 4 სულ 136.21 132.65 327.8 2823.2 4. დაწესებულებაში კუჭ–ნაწლავის დაავადების მქონე თავისუფლებაშეზღუდულთა დღიურ რაციონში შემავალი პროდუქტების ჩამონათვალი:№ პროდუქციის დასახელება რაოდენობა, გ ქიმიური შემადგენლობა, გ ენერგეტიკული ღირებულება. კკალ ბრუტო ნეტო ცილები ცხიმები ნახშირწყლები1 პური ხორბლის500 500 39.55 240.5 11952 ხორბლის ფქვილი I ხარისხის5 5 0.4 0.062.2 12 3 საფანელი3 3 0.24 0.031.5 7.8 ბურღულეული4 ბურღული (ქერის, წიწიბურა)75 73 9.1 1.5 48.5244 5 ბრინჯი15 14.51.4 0.5 8.5 42 მაკარონის ნაწარმი6 ვერმიშელი 11.5 11.51.2 0.1 7.5 41 ხორცი და ხორცის პროდუქტები7 საქონლის ხორცი (I კატეგორიის)70 56 8.8 7.6 - 102 8 ქათმის ხორცი30 21.64.8 5.1 62 9 სოსისი 22.8 22.82.7 5 1 50 თევზეული10 თევზის ფილე35 28.54.4 2.5 - 40 რძე და რძის პროდუქტები11 რძე შესქელებული 17.2 17.21.2 1.4 1.6 24 12 მაწონი100 100 2.8 3.2 4 58 13 ხაჭო100 100 21.4 23.1 290.4 ცხიმი14 მცენარეული ცხიმი (ზეთები)10 10 9.9 89 15 ცხოველური ცხიმები (კარაქი)30 30 23.5212 ბოსტნეული16 კარტოფილი350 260 5.5 1 40.6208 17 ჭარხალი30 26 0.4 - 2.6 9 18 სტაფილო80 63.8 1.13- 7 32.519 მწვანილი15 13.8- - - - ხილი20 ხილი (სხვადასხვა)100 86 - - 12 48 21 ხილფაფა8.6 8.6 7 28 22 ხმელი ხილი (ჩირი, ასკილი)12 12 0.2 - 4.8 20 სხვა23 კვერცხი43 38 2.6 2.4 - 32 24 შაქარი30 30 29 116 25 მარილი5 5 26 ჩაი 2 2 27 კაკაო1.5 1.5 0.3 0.2 0.4 6 28 ტომატ-პასტა4.5 4.5 - - 0.8 4 სულ 108.07 92.09 419.5 2972.7 5. დაწესებულებაში ღვიძლის დაავადების მქონე თავისუფლებაშეზღუდულთა დღიურ რაციონში შემავალი პროდუქტების ჩამონათვალი და ენერგეტიკული ღირებულება:№ პროდუქციის დასახელება რაოდენობა, გ ქიმიური შემადგენლობა, გ ენერგეტიკული ღირებულება. კკალ ბრუტო ნეტო ცილები ცხიმები ნახშირწყლები1 პური ხორბლის500 500 39.55 240.5 11952 ხორბლის ფქვილი5 5 0.4 0.062.2 12 3 კარტოფილის ფქვილი 14.3 14.3 0.01 11.444 ბურღულეული4 ბრინჯი 18.2 17.81.8 0.6 9.7 51 მაკარონის ნაწარმი5 მაკარონი12 12 1.1 0.1 7.2 39 6 ვერმიშელი 11.5 11.51.2 0.1 7.5 41 ხორცი და ხორცის პროდუქტები7 საქონლის ხორცი80 60 11.29.6 - 130.48 ქათმის ხორცი60 43.29.6 10.2124 9 სოსისი 22.8 22.82.7 5 1 50 თევზეული10 თევზის ფილე35 28.54.4 2.5 - 40 რძე და რძის პროდუქტები11 რძე შესქელებული 17.2 17.21.2 1.4 1.6 24 12 ხაჭო დაბალცხიმიანი150 150 31.2 10.8312 13 მაწონი150 150 4.4 4.7 5.2 87 14 არაჟანი25 25 2.5 5 55 ცხიმი15 მცენარეული ცხიმი30 30 29.7267 16 ცხოველური (კარაქი)20 20 - 15.6- 141 ბოსტნეული17 კარტოფილი350 260 5.5 1 40.6208 18 ჭარხალი30 26 0.4 - 2.6 9 19 სტაფილო80 63.8 1.13- 7 32.520 ხახვი27 25 0.4 - 2.4 11 21 ნიორი1 0.8 - - - - 22 მწვანილი15 13.8- - - - ხილი23 ხილი (სხვადასხვა)150 135 1.5 16 64 სხვა24 კვერცხი43 38 2.6 2.4 - 32 25 შაქარი50 50 - - 48.7195 26 მარილი5 5 27 ჩაი 2 2 სულ 122.74 103.76 403.6 3163.9 6. ერთი პროდუქტის სხვა პროდუქტით ჩანაცვლებისას შეიძლება ძირითადი პროდუქტების შემდეგი სახით ჩანაცვლება: პუნქტის № პროდუქტის დასახელება რაოდენობა (გ) გარდა ამისა შეიცვალოს პუნქტის ნომრით შესაცვლელი პროდუქტი ჩანაცვლადი პროდუქტი1 პური ჭვავისა და I ხარისხის ხორბლის შერეული ფქვილისაგან შეიცვალოს:100 - ორცხობილათი ჭვავის შუმი ფქვილისაგან,60 ხორბლის შუმი ფქვილისაგან და II ხარისხის ხორბლის ფქვილისაგან; - გალეტებით ხორბლის შუმი და II ხარისხის ფქვილისაგან;60 - ჭვავის ფქვილით;42 - ხორბლის ფქვილით I ხარისხის;28 - პურით II ხარისხის ხორბლის ფქვილისაგან;95 - თეთრი პურით I ხარისხის ხორბლის ფქვილისაგან;90 - ხანგრძლივი შენახვის კონსერვირებული პურით.100 2 პური თეთრი I ხარისხის ხორბლის ფქვილისაგან შეიცვალოს:100 –ორცხობილათი, ხორბლის I ხარისხის ფქვილისაგან;65 –ფქვილით, ხორბლის I ხარისხის;75 –გალეტებით, I ხარისხის ხორბლის ფქვილისაგან;65 –ფქვილით, ხორბლის უმაღლესი ხარისხის;65 –გალეტებით, ცხიმის შემცველობით;35 –ვაფლით;55 –პურის ბატონით, ხორბლის I ხარისხის ფქვილისაგან;95 ჭვავის პურით110 -პურით, უმაღლესი ხარისხის ხორბლის ფქვილისაგან;85 -პურით, II ხარისხის ხორბლის ფქვილისაგან;105 -ხანგრძლივი შენახვის კონსერვირებული პურით.100 3 ხორბლის ფქვილი- I ხარისხის შეიცვალოს:100 -ბრინჯით;100 -მაკარონის ნაწარმით;100 -მანანის ბურღულით;100 -ფქვილით, ხორბლის უმაღლესი ხარისხის;85 4 ბურღულეული სხვადასხვა (პარკოსნები) შეიცვალოს:100 -ბრინჯით;100 -მაკარონის ნაწარმით;100 -ბურღულეულის, ბურღულისა და ბოსტნეულის, ბურღულისა და ბოსტნეულის კონცენტრატებით;100 -ფქვილით, ხორბლის II ხარისხის;100 -კარტოფილით;500 -ახალი ბოსტნეულით;500 -დამწნილებული ბოსტნეულით;500 -გამხმარი ბოსტნეულით და კარტოფილით ან კარტოფილის მშრალი პიურეთი75 -სუბლიმაციური შრობის ბოსტნეულითა და კარტოფილით;100 -ნატურალური, დამწნილებული და პასტერიზებული ბოსტნეულისა და ბურღულეულის კონსერვებით ( თხევადი შიგთავსის ჩათვლით) ;500 -ბოსტნეულის უხორცო კონსერვებით I თავი კერძებისათვის;375 -შესაზავებელი ბოსტნეულის კონსერვებთ;250 -ბოსტნეულის სასაუზმე კონსერვებით;375 ბურღულეულისა და ბოსტნეულის გარნირებით: -კარტოფილისა და ბოსტნეულის;500 - ბურღულეულისა და პარკოსნების;300 -მაკარონის ნაწარმით (სწრაფი მომზადების);100 -კონცეტრანტებით, რომლებიც არ საჭიროებენ მოხარშვას, ბრიკეტირებული კონცენტრატებით ( ბისკეიტი);100 სადილის I თავი კერძების კონცეტრანტებით.100 5 კარტოფილი, ნედლი ბოსტნეული, დამწნილებული და დამარილებული ბოსტნეული შეიცვალოს:100 ხახვით (იკრძალება პირიქით შეცვლა)50 მწვანე ხახვით*;100 ნივრით;25 კარტოფილის ფხვნილით15 6 საფუარი ჩვეულებრივი შეიცვალოს:100 მშრალი საფუარით (გრანულირებული)40 ფქვილით II ხარისხის 10007 ხორცი- საქონლის, ღორის, ცხვრის შეიცვალოს:100 ძვლიანი ხორცის ბლოკებით100 უძვლო ხორცის ბლოკებით80 ირმის ხორცით130 სუბ პროდუქტებით ( I კატეგორიის), მათ შორის ღვიძლით;100 სუბპროდუქტებით (II კატეგორიის)300 გამოშიგნული ფრინველის ხორცით100 გამოუშიგნავი ან ნახევრადგამოშიგნული ფრინველის ხორცით120 სუბლიმაციური ან ტემტერატურის ზემოქმედებით გამომშრალი ხორცით33 მოხარშული ძეხვეულითა და სოსისით80 შებოლილი ხორცის ნაწარმით (შაშხი, რულეტი, ნახევრად შებოლილი ძეხვეული)60 ხორცის კონსერვებით75 ფრინველის ძვლიანი ხორცის კონსერვებით100 თევზით ( დამარილებული, გაყინული უთავო150 თევზის კონსერვებით120 მშრალი ყველით;48 ნადნობი ყველით72 შებოლილი ყველით33 ქათმის კვერცხით2 8 ძეხვი უმად შებოლილი შეიცვალოს:100 მოხარშული ძეხვით265 ხორცის შებოლილი ნაწარმით (შაშხი, რულეტი, ძეხვი ნახევრად შებოლილი და სხვა.)200 ყველით (მაგარი კვეთის)160 9 თევზის ფილე და თევზი უცხიმო, გამოწელილი (გაცივებული, გაყინული ან დამარილებული) შეიცვალოს:100 დამარილებული ან შებოლილი ქაშაყით (თავით)100 დამარილებული ქაშაყით თავის გარეშე85 ყველა სახის თევზით (თავით)130 შებოლილი ან გამოყვანილი (გამხმარი) თევზით75 თევზის ფილეთი70 თევზით, სუბლიმაციური შრობის33 თევზის კონსერვებით80 სასაუზმოთ განკუთვნილი ბოსტნეულის კონსერვებით120 10 კარაქი ძროხის შეიცვალოს: კონსერვირებული სტერილიზებული კარაქით100 მშრალი კარაქის კონცენტრატით70 11 ცხოველური გადამდნარი,კომბინირებული ცხიმები შეიცვალოს:100 ძროხის კარაქით *67 ზეთით100 ხამის ცხიმით130 გადამდნარი ცხიმით100 12 ძროხის რძე** შეიცვალოს: რძის ფხვნილით15 შედედებული შაქრიანი რძით20 შედედებული უშაქრო სტერილიზებული რძით30 კაკაო ან ყავა შედედებული რძითა და შაქრით20 ყველი ნადნობი, სუბლიმაციური შრობით გამომშრალი8 რძემჟავა პროდუქტებით (მაწონი)100 ნაღებით20 არაჟნით20 ხაჭოთი30 კარაქით5 ყველი კვეთის, მაგარი12 ყველი ნადნობი18 ქათმის კვერცხით0,5 შედედებული ნაღები შაქრით20 ბრინზით24 თვზით (გაცივებული, გაყინული, დამარილებული)60 13 კვერცხი ქათმის შეიცვალოს:1 კვერცხის ფხვნილით15 კვერცხის მელანჟით50 14 შაქარი შეიცვალოს:100 კარამელით50 მურაბით, ჯემით, ხილფაფით140 მარმელადით130 საკონდიტრო ორცხობილით100 ვაფლით100 ხალვით120 პასტილით120 თაფლით120 15 შოკოლადი შეიცვალოს:100 კაკაოს ფხვნილით150 შაქრიანი ნატურალური ყავით ან კაკაოთი შედედებულ რძესთან ერთად200 ნატურალური ყავით150 თაფლით165 შოკოლადის ნაწარმით100 ხალვით150 შოკოლადის დრაჟეთი100 16 საკონდიტრო ორცხობილა შეიცვალოს:100 გალეტებით, I ხარისხის ხორბლის ფქვილისაგან ან სხვა მსგავსი საკონდიტრო ნაწარმით100 ვაფლით100 17 ტომატის პასტა შეიცვალოს :100 ტომატის პიურეთი200 ტომატის სოუსით100 ტომატის ფხვნილით ან სხვა მომჟავო ან მომწარო სოუსებით33 ტომატის წვენით, ახალი პომიდვრით, ბოსტნეულით500 18 ხილი შეიცვალოს:100 კენკრით100 ციტრუსით (მანდარინი, ფორთოხალი)100 საზამთროთი300 ნესვით200 ჩირით20 ხილი და კენრა სუბლიმაციური შრობის20 კომპოტი კონსერვის50 ხილისა და კენკრის ნატურალური წვენებით100 ხილისა და კენკრის კონცენტრირებული წვენებით (მშრალი ნაშთის არანაკლებ 50 %- იანი შემცველობით)20 ხილისა და კენკრის ექსტრაქტებით20 მურაბით, ხილფაფით, ჯემით10 კისელის კონცენტრატით17 ფხვნილოვანი კონცენტრატი სასმელისათვის30 პასტერიზებული ხილის კონსერვებით50 19 ხილისა და კენკრის ნატურალური წვენები შეიცვალოს:100 ბოსტნეულის კონსერვებით, სასაუზმე50 ლიმონმჟავით0,5 და შაქრით15 ტომატის ან სხვა ბოსტნეულის წვენით300 ძროხის რძით100 წვენის მოსამზადებელი მშრალი კონცენტრატებით15 20 ხილის ჩირი შეიცვალოს:100 გამაგრილებელი სასმელით200 შაქრით75 და ჩაით3 თხილიანი ჩირით ან ჩურჩხელით80 21 კისელის კონცენტრატი შეიცვალოს:100 შაქრით50 და ჩაით2 22 ყავა ნატურალური შეიცვალოს:100 ხსნადი ყავით40 ყავიანი სასმელის კონცენტრატით100 კაკაოს ფხვნილით100 I ხარისხის ბაიხის ჩაით25 23 ჩაი შავი, ბაიხის შეიცვალოს:100 ხსნადი ჩაით80 ყავიანი სასმელის კონცენტრატი400 24 მდოგვის ფხვნილი შეიცვალოს:100 მდოგვის საწებლით600 25 კარტოფილის სახამებელი შეიცვალოს:100 კისელის კონცენტრატით100 კარტოფილის ფქვილით100 კარტოფილით*500 26 ძმარი ნატურალური შეიცვალოს:100 ძმრის ესენციით5 *დასაშვებია პირდაპირი შეცვლა, დაუშვებელია შეცვლა განხორციელდეს პირიქით ან მრავალ საფეხურად;**რადგან სავაჭრო ქსელში რძის გაშვება მომხმარებლისთვის ხდება მისი მოცულობის და არა მასის მიხედვით, წინამდებარე ცხრილში 100სმ3 რძე პირობითად ჩათვლილია 100 გრ რძედ; ***ხილისა და კენკრის ნატურალური წვენების, ასევე კომპოტების შეცვლა კისელის კონცენტრატით დაუშვებელია. დანართი №2 თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულების სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობები მუხლი 1. ზოგადი დებულებანი 1. წინამდებარე დოკუმენტი შემუშავებულია „არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულების წესისა და პრობაციის შესახებ“ საქართველოს კანონის საფუძველზე „საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის შესახებ” საქართველოს კანონის 35-ე მუხლის მე-5 პუნქტის შესაბამისად და ადგენს მოთხოვნებს თავისუფლების შეზღუდვის დაწესებულებაში (შემდგომში - დაწესებულება) სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობებისადმი.2. დაწესებულების სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობები უნდა შეესაბამებოდეს საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულებებსა და შეთანხმებებს, „არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულების წესისა და პრობაციის შესახებ“ საქართველოს კანონს, საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა და საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრების ბრძანებებსა და სხვა ნორმატიული აქტებით გათვალისწინებულ მოთხოვნებს. მუხლი 2 |
. კონტროლი დაწესებულებაში სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობების დაცვაზე
1. დაწესებულებაში სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობების დაცვაზე ზედამხედველობას ახორციელებს დაწესებულების ექიმი.
2. დაწესებულების ექიმი ვალდებულია რეგულარულად შეამოწმოს:
ა) თავისუფლებაშეზღუდულთათვის განკუთვნილი საკვების ხარისხი და ოდენობა, მათი მომზადების სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობები;
ბ) დაწესებულების ტერიტორიისა და ნაგებობის სანიტარიულ-ჰიგიენური მდგომარეობა;
გ) თავისუფლებაშეზღუდულთა საწოლის თეთრეულის მდგომარეობა და სეზონის პირობებთან შესაბამისობის დარღვევათა აღმოჩენის შემთხვევაში წერილობით აცნობოს დაწესებულების ადმინისტრაციას.
3. ექიმი ვალდებულია სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობების დარღვევათა აღმოჩენის შემთხვევაში წერილობით აცნობოს დაწესებულების ადმინისტრაციას.
4. სანიტარიულ-ჰიგიენური პირობების გამოვლენილ დარღვევათა საკუთარი ძალებით აღმოფხვრის შეუძლებლობის შემთხვევაში, დაწესებულების ადმინისტრაცია ვალდებულია მოხსენებითი ბარათით მიმართოს სააგენტოს ადმინისტრაციას. მოხსენებით ბარათს უნდა დაერთოს ექიმის წერილი.
მუხლი 3 |
. დაწესებულებაში მყოფ პირთა საყოფაცხოვრებო პირობების სანიტარიულ-ჰიგიენური უზრუნველყოფა
1. დაწესებულებაში მყოფ პირთა ოთახები არქიტექტურულ-ინფრასტრუქტურული გადაწყვეტა და აღჭურვა უნდა უზრუნველყოფდეს ბუნებრივი ფიზიოლოგიური მოთხოვნილებების დაკმაყოფილების, პირადი ჰიგიენის დაცვის, ჯანმრთელობის შენარჩუნებისა და ხელშეწყობის შესაძლებლობას ადამიანის პატივისა და ღირსების შეულახავად, რაც გულისხმობს:
ა) ხარისხიანი, უსაფრთხო და საკმარისი სასმელი წყლით უზრუნველყოფას (არანაკლებ 2,5 ლიტრი ერთ პირზე დღეში);
ბ) პირადი ჰიგიენის წესების (ხელ-პირის დაბანა, პირის ღრუს ჰიგიენური დამუშავება, სხეულის დაბანა არანაკლებ კვირაში ერთხელ, საპარიკმახერო მომსახურება: პირის გაპარსვა, თმის შეჭრა, ფრჩხილის დაჭრა) შესრულებისათვის წყალმომარაგებისა და კანალიზაციის ცენტრალიზებულ ქსელთან მიერთებული, შესაბამისად აღჭურვილი სანიტარიულ-ტექნიკური ინფრასტრუქტურით და ჰიგიენური საშუალებებით (საპონი, კბილის პასტა, ნეჭი, პირსახოცი) უზრუნველყოფას;
გ) საწოლითა და ლოგინით (ლეიბი, ბალიში, საბანი) უზრუნველყოფას;
დ) სუფთა თეთრეულით არანაკლებ კვირაში ერთხელ უზრუნველყოფას და ცვლას დაბინძურების მიხედვით;
ე) მიკროკლიმატის ოპტიმალურ დაცვას სათავსებში (18-25 C0); ვ) ბუნებრივ და ხელოვნურ განათებას, ვენტილაციას; ზ) ნარჩენების შეგროვებისა და დროული გატანის უზრუნველყოფას; თ) ოთახების ყოველდღიური დასუფთავების, ავეჯისა და ფანჯრების ყოველკვირეული წმენდის, პერიოდული სადენზიფექციო სამუშაოების ორგანიზებას; ი) ოთახის აღჭურვას საერთო სარგებლობის ავეჯით (მაგიდა, სკამი, ტუმბო, კარადა და სხვ.); კ) პერიოდული სამედიცინო შემოწმების, პროფილაქტიკური აცრების და სხვა ეპიდსაწინააღმდეგო ღონისძიებების ჩატარებას. 2. ავადმყოფებს, შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირებს უნდა შეექმნათ შესაფერისი საყოფაცხოვრებო და კვების პირობები კანონმდებლობით დადგენილი მოთხოვნების შესაბამისად. 3. დაუშვებელია თავისუფლებაშეზღუდულთათვის თმების მთლიანი გადაპარსვის იძულება, თუ არ არსებობს ექიმის მოთხოვნა ან ჰიგიენური აუცილებლობა. |