თავი LII — განცხადება საქმის წარმოების განახლების შესახებ და მისი განხილვის წესი
1. საქმის წარმოების განახლების შესახებ განცხადება, გარდა ამ კოდექსის 423-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევისა, განიხილება ზეპირი მოსმენის გარეშე. სასამართლოს შეუძლია დაადგინოს ზეპირი განხილვაც, თუ ეს საჭიროა და ხელს უწყობს საქმის გარემოებების გარკვევას. ზეპირი განხილვის შემთხვევაში მხარეებს ეცნობებათ სასამართლო სხდომის ჩატარების დრო და ადგილი, მაგრამ მათი გამოუცხადებლობა ვერ დააბრკოლებს სასამართლოს მიერ საკითხის განხილვასა და გადაწყვეტას.
2. თუ აღმოჩნდება, რომ საქმის წარმოების განახლების შესახებ განცხადება უსაფუძვლოა, სასამართლო გამოიტანს განჩინებას განცხადების დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის თაობაზე, რომელიც საჩივრდება კერძო საჩივრით.
3. თუ გაირკვევა, რომ საქმის წარმოების განახლების შესახებ განცხადება საფუძვლიანია, გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებას, გარდა ამ კოდექსის 423-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევისა, სასამართლო გააუქმებს განჩინებით, რომელიც შეიძლება გასაჩივრდეს კერძო საჩივრით.
(ძალადაკარგულად იქნეს ცნობილი 2025 წლის პირველი ივნისიდან 430-ე მუხლის მე-3 ნაწილის ის ნორმატიული შინაარსი, რომელიც უშვებს კანონიერ ძალაში შესული სასამართლოს გადაწყვეტილების საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 422-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული საფუძვლით გაუქმების შესაძლებლობას) - საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2024 წლის 27 დეკემბრის განჩინება №2/8/1455 - ვებგვერდი, 31.12.2024წ.
4. ამ კოდექსის 423-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში საქმის წარმოების განახლებისას სასამართლო გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებას განჩინებით სრულად ან ნაწილობრივ გააუქმებს ან ამ კოდექსის 431-ე მუხლით დადგენილი წესით საქმის განხილვის დასრულებამდე ძალაში დატოვებს. აღნიშნული განჩინება შეიძლება გასაჩივრდეს კერძო საჩივრით.
საქართველოს 1999 წლის 9 სექტემბრის კანონი №2398 – სსმ I, №43(50), 21.09.1999 წ., მუხ.227
საქართველოს 2007 წლის 28 დეკემბრის კანონი №5669 - სსმ I, №1, 03.01.2008 წ., მუხ.1
საქართველოს 2012 წლის 25 მაისის კანონი №6315 – ვებგვერდი, 08.06.2012წ.
საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2018 წლის 7 დეკემბრის გადაწყვეტილება №2/8/765 – ვებგვერდი, 12.12.2018წ.
საქართველოს 2021 წლის 22 ივლისის კანონი №805 – ვებგვერდი, 26.07.2021წ.
საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2024 წლის 27 დეკემბრის განჩინება №2/8/1455 - ვებგვერდი, 31.12.2024
რედაქციის ისტორია
მოქმედი რედაქცია დადგენილია 22.07.2021-ის აქტით. ცვლილება შევიდა 2-ჯერ.
- 22.07.2021 კანონი №805
- 25.05.2012 კანონი №6315
წინა რედაქცია (31.12.1997 მდგომარეობით) — ცვლილებები
მუხლი 430. განცხადების განხილვა 1. თუ განცხადება საქმის წარმოების განახლების შესახებ განცხადება, გარდა ამ კოდექსის 423-ე მუხლის პირველი ნაშწილის „ვ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევისა, მგაშნიხილება ზეპირი მოსმენის გარეშე. სასამართლომ ს შეუნძლია და გადგინოს აზღეპირი განხილვაც, თუ ეს საჭიროსა დრა ხელს უწყობს საქმის გარემოებების გარკვევას. ზეპირი განხილვისა შემთხვევაში მხარეებს. 2. ეცნობებათუ საქსამართლო სხდომის ზჩატარეპბის დრო და ადგილი, მაგრამ მათი გამოუცხადებლობა ვერ დააბრკოლებს სასამართლოს მიერ საკითხის განხილვიას შეა დეა გადაწყვეტას. 2. თუ აღმოჩნდება, რომ საქმის წარმოების განახლების შესახებ განცხადება უსაფუძვლოა, სასამართლო თგავმოიტანსი განჩინებით უარს იტყვის განცხადების დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის თაობაზე, რომელიც საჩივრდება კერძო საჩივრით. 3. თუ გამოირკვევა, რომ საქმის წარმოების განახლების შესახებ განცხადება საფუძვლიანია, გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებას, გარდა ამ კოდექსის 423-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევისა, სასამართლო გააუქმებს განჩინებით, რომელიც შეიძლება გასაჩივრდეს კერძო საჩივრით. (ძალადაკარგულად იქნეს ცნობილი 2025 წლის პირველი ივნისიდან 430-ე მუხლის მე-3 ნაწილის ის ნორმატიული შინაარსი, რომელიც უშვებს კანონიერ ძალაში შესული სასამართლოს გადაწყვეტილების საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 422-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული საფუძვლით გაუქმების შესაძლებლობას) - საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2024 წლის 27 დეკემბრის განჩინება №2/8/1455 - ვებგვერდი, 31.12.2024წ. 4. ამ კოდექსის 423-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში საქმის წარმოების განახლებისას სასამართლო გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებას განჩინებით სრულად ან ნაწილობრივ გააუქმებს ან ამ კოდექსის 431-ე მუხლით დარდგენილი წესით საქმის განხილვის დასრულებამდე ძალაში დატოვებს. აღნიშნული განჩინებაუ შეიძლება გასაჩივრდეს კერძო საჩივრით. საქართველოს 1999 წლის 9 სექტემბრის კანონი №2398 – სსმ I, №43(50), 21.09.1999 წ., მუხ.227 საქართველოს 2007 წლის 28 დეკემბრის კანონი №5669 - სსმ I, №1, 03.01.2008 წ., მუხ.1 საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2018 წლის 7 დეკემბრის გადაწყვეტილება №2/8/765 – ვებგვერდი, 12.12.2018წ. საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2024 წლის 27 დეკემბრის განჩინება №2/8/1455 - ვებგვერდით, 31.12.2024
სასამართლო პრაქტიკა ამ მუხლზე
(367)
- საქმე №ას-1559-2025 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 20.02.2026
…სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2025 წლის 10 ივნისის განჩინების ბათილად ცნობის და საქმის წარმოების განახლების შესახებ არ დაკმაყოფილდა. 6. აღნიშნული განჩინება საჩივრით გაასაჩივრა მ.ბ–მა. საჩივარი, თავისი შინაარსით და საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 430-ე მუხლის მე-2 ნაწილიდან გამომდინარე, წარმოადგენდა კერძო საჩივარს, რადგან იგი შეტანილი იყო სააპელაციო სასამართლოს იმ…
- საქმე №ას-130-2026 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 30.01.2026
…სასამართლოს მიერ, ხოლო საკასაციო ინსტანციის განჩინებები საბოლოობის და მისი ზემდგომი ინსტანციის სასამართლოს არარსებობის გამო კერძო საჩივრით გასაჩივრებას არ ექვემდებარება. ამდენად, დაუსაბუთებელია კერძო საჩივრის ავტორის მითითება სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 430-ე მუხლზე, რომელიც საქმის წარმოების განახლების შესახებ განცხადების განუხილველად დატოვების ან დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შემთხვევაში…
- საქმე №ა-39-ა-6-2026 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 30.01.2026
…სასამართლოს მიერ, ხოლო საკასაციო ინსტანციის განჩინებები საბოლოობის და მისი ზემდგომი ინსტანციის სასამართლოს არარსებობის გამო კერძო საჩივრით გასაჩივრებას არ ექვემდებარება. ამდენად, დაუსაბუთებელია კერძო საჩივრის ავტორის მითითება სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 430-ე მუხლზე, რომელიც საქმის წარმოების განახლების შესახებ განცხადების განუხილველად დატოვების ან დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შემთხვევაში…
- საქმე №ა-5398-ა-8-2025 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 23.12.2025
…მისგან დამოუკიდებელი ობიექტური გარემოების გამო (სუსგ №ას-796-796-2018, 2018 წლის 6 ივლისის განჩინება). 13. საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2018 წლის 7 დეკემბრის №2/8/765 გადაწყვეტილებით არაკონსტიტუციურადაა ცნობილი სსსკ-ის 430-ე მუხლის მე-3 ნაწილის „თუ გამოირკვევა, რომ საქმის წარმოების განახლების მოთხოვნა საფუძვლიანია, მაშინ გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებას სასამართლო გააუქმებს თავისი…
- საქმე №ა-252-ა-7-2025 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 09.12.2025
…მისგან დამოუკიდებელი ობიექტური გარემოების გამო (სუსგ №ას-796-796-2018, 2018 წლის 6 ივლისის განჩინება). 32. საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2018 წლის 7 დეკემბრის №2/8/765 გადაწყვეტილებით არაკონსტიტუციურადაა ცნობილი სსსკ-ის 430-ე მუხლის მე-3 ნაწილის „თუ გამოირკვევა, რომ საქმის წარმოების განახლების მოთხოვნა საფუძვლიანია, მაშინ გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებას სასამართლო გააუქმებს თავისი…
- საქმე №ა-1454-ა-3-2025 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 28.05.2025
- საქმე №ბ-299-1(ბ-21) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 05.03.2025
- საქმე №ას-1531-2024 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 21.02.2025
- საქმე №ა-897-ა-2-2022 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 11.02.2025
- საქმე №ბ-1608-10(ა-24) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 06.02.2025
- საქმე №ა-4248-ა-12-2024 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 26.12.2024
- საქმე №ა-562-ბ-1-2024 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 29.11.2024
- საქმე №ა-4251-ა-13-2024 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 08.11.2024
- საქმე №ბ-1250-6(ბ-24) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 24.10.2024
- საქმე №ბ-1250-7(ა-24) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 24.10.2024
- საქმე №ბ-666-4(ა-24) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 18.09.2024
- საქმე №ბ-1759-7(ა-23) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 02.08.2024
- საქმე №ა-2856-ა-8-2024 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 12.07.2024
- საქმე №ა-601-ა-6-2024 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 21.06.2024
- საქმე №ბს-38(კს-24) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 10.06.2024
- საქმე №ა-573-ა-5-2024 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 14.05.2024
- საქმე №ა-925-ბ-3-2024 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 25.04.2024
- საქმე №ბ-393-3(ბ-24) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 03.04.2024
- საქმე №ა-5433-ა-30-2023 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 27.03.2024
- საქმე №ა-562-ბ-1-2024 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 22.03.2024
- საქმე №ბ-331-2(ბ-24) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 22.03.2024
- საქმე №ა-6877-ა-1-2023 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 12.03.2024
- საქმე №ა-6581-ა-4-2024 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 05.03.2024
- საქმე №ბ-66-1(ბ-24) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 04.03.2024
- საქმე №ა-3577-ა-13-2021 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 22.02.2024
- საქმე №ბ-1649-2(ბ-23) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 15.02.2024
- საქმე №ა-2176-2021 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 13.02.2024
- საქმე №ა-5939-ა-35-2023 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 25.01.2024
- საქმე №ზ-771-ა-33-2023 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 20.12.2023
- საქმე №ა-4563-ა-28-2023 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 19.12.2023
- საქმე №ას-911-2023 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 11.12.2023
- საქმე №ა-2915-ა-19-2023 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 03.11.2023
- საქმე №ბს-751(კ-23) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 05.10.2023
- საქმე №ა-1094-ა-9-2023 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 26.06.2023
- საქმე №ა-1854-ა-8-2023 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 15.06.2023
ნაჩვენებია 40 გადაწყვეტილება 367-დან.