„ტექნიკური რეგლამენტის − გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურების წესის“ დამტკიცების შესახებ
🕸️ გრაფი — კავშირების ვიზუალიზაცია
📥 უკუმითითებები — 1 დოკუმენტი
საქართველოს მთავრობის დადგენილება (1)
🧬 სემანტიკურად მსგავსი დოკუმენტები — 10
ეს დოკუმენტები ნაპოვნია ვექტორული ემბედინგების (AI) საშუალებით — მათი შინაარსი ყველაზე ახლოსაა ამ აქტის ტექსტთან.
ცვლილებები (3)
დოკუმენტის ტექსტი
|
საქართველოს მთავრობის დადგენილება №368 |
|
2022 წლის 15 ივლისი ქ. თბილისი |
|
მუხლი 1. ზოგადი დებულებები
1. ტექნიკური რეგლამენტი – გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურების წესი (შემდგომში – ტექნიკური რეგლამენტი) შემუშავებულია „გარემოსდაცვითი პასუხისმგებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონის (შემდგომში – კანონი) შესაბამისად და ადგენს გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების და მიყენებული ზიანის ფულადი ანაზღაურების წესს. 2. ტექნიკური რეგლამენტის მიზანია საქართველოს მოქმედი კანონმდებლობით დადგენილი სამართლებრივი ნორმების დარღვევის შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესის დადგენა. 3. ტექნიკური რეგლამენტი ვრცელდება პირის მიერ უკანონო ქმედებით გარემოსთვის მიყენებულ ისეთ ზიანზე, რომელიც: ა) კანონის შესაბამისად არ მიიჩნევა გარემოსთვის მიყენებულ მნიშვნელოვან ზიანად; ბ) კანონის შესაბამისად არ მიიჩნევა გარემოსთვის მიყენებულ მნიშვნელოვან ზიანად და ამავე დროს სახეზეა კანონის მე-3 მუხლის „დ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევა; გ) ისეთ ზიანზე, რომელიც გათვალისწინებულია კანონის მე-2 მუხლის მე-2 პუნქტის „ვ-თ“ ქვეპუნქტებით. 4. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება ხორციელდება ყველა იმ შემთხვევაში, როდესაც უფლებამოსილი ორგანოსთვის ცნობილი გახდა სამართლებრივი ნორმების დარღვევის შედეგად პირის მიერ განხორციელებული ქმედებით ან/და უმოქმედობით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის შესახებ. 5. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების მიზნებისთვის გაწეული ხარჯების (გაზომვების ჩატარება, სინჯების აღება, ლაბორატორიული ანალიზები) ანაზღაურების ვალდებულება, კანონმდებლობით დადგენილი წესით, ეკისრება დამრღვევს, რომელიც პასუხისმგებელია ზიანის მიყენებაზე. 6. ტექნიკური რეგლამენტი ადგენს გარემოსათვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესს გარემოს შემდეგი კომპონენტებისთვის: ა) მიწა (დაბინძურება და დეგრადაცია); ბ) ტყის რესურსები და მწვანე ნარგავები; გ) თევზი და სხვა ჰიდრობიონტები; დ) გარეული ცხოველები და ფრინველები; ე) სასარგებლო წიაღისეული (მათ შორის მიწისქვეშა წყალი); ვ) ზედაპირული წყლის ობიექტები (მათ შორის შავი ზღვის წყალი). მუხლი 2. ტერმინთა განმარტებები
1. ამ ტექნიკურ რეგლამენტში გამოყენებულ ტერმინებს აქვთ შემდეგი მნიშვნელობა: ა) განსაკუთრებული რეგულირების ტერიტორია − საქართველოს მთავრობის სამართლებრივი აქტით დასახლებისთვის მინიჭებული განსაკუთრებული რეგულირების (სარეკრეაციო, საკურორტო, თავდაცვითი ან საქართველოს მთავრობის სამართლებრივი აქტით მინიჭებული სხვა) სტატუსის მქონე ტერიტორია; ბ) მიწის ფონური (საბაზისო) მდგომარეობა − მდგომარეობა მიმდებარე ტერიტორიაზე, რომელიც არ განიცდის ან/და არ განუცდია ტექნოგენური ზემოქმედება; გ) სასარგებლო წიაღისეულის (წიაღის) უკანონოდ მოპოვება (სარგებლობა): გ.ა) ყველა სახეობის სასარგებლო წიაღისეულით სარგებლობა სათანადო ლიცენზიის გარეშე; გ.ბ) წიაღით სარგებლობის ობიექტზე წიაღით მოსარგებლის, ასევე ლიცენზიისგან გათავისუფლებული პირის მიერ, სამთო მინაკუთვნის ფარგლებში დადგენილ საერთო მოცულობაზე მეტი ოდენობით სასარგებლო წიაღისეულის მოპოვება; გ.გ) წიაღით მოსარგებლის ასევე ლიცენზიისგან გათავისუფლებული პირის მიერ სასარგებლო წიაღისეულის მოპოვება სამთო მინაკუთვნის საზღვრებს (როგორც მიწის ზედაპირზე, ასევე სიღრმეში) გარეთ; დ) პირი – ფიზიკური ან იურიდიული პირი, ადმინისტრაციული ორგანო ან სხვა ორგანიზაციული წარმონაქმნი. 2. ამ ტექნიკური რეგლამენტის მიზნებისათვის ასევე გამოიყენება კანონითა და მოქმედი კანონმდებლობით განსაზღვრული სხვა ტერმინები. მუხლი 3. მიწების დაბინძურების შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. მიწების (მათ შორის, დაცული ტერიტორიების მიწებისა და ტყის ნიადაგის) ქიმიური ნივთიერებით/ნაერთით დაბინძურების შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულით: V = N x S x E x K x H (1) ა) სადაც: ა.ა) V – არის მიწების დაბინძურების შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობა ლარებში; ა.ბ) N – საბაზისო ნორმატივი. სასოფლო-სამეურნეო სავარგულების დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშებისას საბაზისო ნორმატივის (N) მნიშვნელობები განსაზღვრულია ტექნიკური რეგლამენტის დანართი 1-ით, ხოლო არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწების დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების დროს საბაზისო ნორმატივის (N) მნიშვნელობად აიღება 14286 ლარი. ა.გ) S – დაბინძურებული მიწის ფართობი ჰა; ა.დ) E – ტერიტორიის ეკოლოგიური კოეფიციენტი. დაცული ტერიტორიის მიწების დაბინძურების შემთხვევაში ეკოლოგიური კოეფიციენტი ტოლია 4-ის, ხოლო სხვა ტერიტორიის შემთხვევაში – 1,5-ის; ა.ე) K – მიწის დაბინძურების დონეზე (ხარისხზე) დამოკიდებული გადასაყვანი კოეფიციენტი, რომელიც გამოიანგარიშება ლაბორატორიული ანალიზისა და ტექნიკური რეგლამენტის დანართი 2-ის მიხედვით; ა.ვ) H – მიწის დაბინძურების სიღრმის მიხედვით გადასაყვანი კოეფიციენტი, ტექნიკური რეგლამენტის დანართი 3-ის შესაბამისად. იმ შემთხვევაში, თუ ტერიტორიაზე არ ფიქსირდება ნიადაგის ნაყოფიერი ფენა – H=5. 2. იმ შემთხვევაში, თუ მიწების დაბინძურება გამოწვეულია ერთზე მეტი სახიფათო ნივთიერებით, გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება ხდება იმ ქიმიური ნივთიერების მიხედვით, რომლის დაბინძურების დონის მაჩვენებელი ყველაზე მაღალია (დანართი 2). 3. იმ შემთხვევაში, თუ ქიმიური ნივთიერებები/ნაერთები არ არის შეტანილი დანართ 2-ში, გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება ამ მუხლის ფორმულა (1) ით, ხოლო K-ს მნიშვნელობად აიღება L კოეფიციენტი, დანართი 2-ის მიხედვით. ამ შემთხვევაში L-კოეფიციენტის მნიშვნელობა გამოიანგარიშება ფორმულა (2)-ით: C=(C ფაქტობრივი)/(C ფონური) (2) ა) სადაც, ლაბორატორიული კვლევის შედეგად: ა.ა) C ფაქტობრივი – არის ქიმიური ნივთიერების/ნაერთის ფაქტობრივი შემცველობა მიწაში; ა.ბ) C ფონური – ქიმიური ნივთიერების/ნაერთის შემცველობა მიმდებარე ტერიტორიაზე, რომელიც არ განიცდის ან/და არ განუცდია ტექნოგენური ზემოქმედება. ამასთან, იმ შემთხვევაში, თუ ფონურ ტერიტორიაზე საერთოდ არ ფიქსირდება შესაბამისი ქიმიური ნივთიერებების/ნაერთების შემცველობა C ფონური =0,1, ხოლო იმ შემთხვევაში, თუ ფონურ ტერიტორიაზე ფიქსირდება შესაბამისი ქიმიური ნივთიერებების/ნაერთების შემცველობა, C ფონური ტოლია ამ ტერიტორიაზე ქიმიური ნივთიერებების/ნაერთების შემცველობის. 4. გარემოსთვის მიყენებული ზიანი არ გამოანგარიშდება კერძო საკუთრებაში არსებული მიწის დაბინძურების შემთხვევაში. 5. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი მიწის დაბინძურებისას განისაზღვრება 10 000 (ათი ათასი) ლარით და ზევით. მუხლი 4. მიწების დეგრადაციის შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. მიწების (მათ შორის, დაცული ტერიტორიების მიწისა და ტყის ნიადაგის) დეგრადაციის შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულით: Z=N x S x D x E (1) ა) სადაც: ა.ა) Z – არის მიწის დეგრადაციის შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობა ლარებში; ა.ბ) N – საბაზისო ნორმატივი. სასოფლო-სამეურნეო სავარგულების დეგრადაციით გარემოზე მიყენებული ზიანის გამოანგარიშებისას საბაზისო ნორმატივის (N) მნიშვნელობები განსაზღვრულია ტექნიკური რეგლამენტის დანართი 1-ით, ხოლო არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწების დეგრადაციით გარემოსათვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების დროს საბაზისო ნორმატივის (N) მნიშვნელობად აიღება 14 286 ლარი; ა.გ) S – დეგრადირებული ტერიტორიის ფართობი ჰა; ა.დ) D – მიწების დეგრადაციის ხარისხის მაჩვენებელი; ა.ე) E – ტერიტორიის ეკოლოგიური კოეფიციენტი. 2. ტერიტორიის ეკოლოგიური კოეფიციენტი E ტოლია: ა) ნაკრძალების მიწების დეგრადაციის შემთხვევაში – 4-ის; ბ) სხვა დაცული ტერიტორიის მიწების, ასევე საქართველოს ტყის კოდექსით გათვალისწინებული დაცვითი ტყეების ტყის ნიადაგის დეგრადაციის შემთხვევაში – 3-ის; გ) ტყის ნიადაგის შემთხვევაში ტოლია 2-ის; დ) სხვა ტერიტორიის შემთხვევაში – 1,5-ის. 3. მიწების დეგრადაციის ხარისხის მაჩვენებელი – D ხასიათდება შემდეგი ხარისხებით: ა) სუსტად დეგრადირებული – ნიადაგის ნაყოფიერი ფენის შემცირება ფონურ მაჩვენებელთან 1-10% ჩათვლით – D=0,2; ბ) საშუალოდ დეგრადირებული − ნიადაგის ნაყოფიერი ფენის შემცირება ფონურ მაჩვენებელთან 11-30% ჩათვლით – D=0.5; გ) ძლიერდეგრადირებული − ნიადაგის ნაყოფიერი ფენის შემცირება ფონურ მაჩვენებელთან 31-60% ჩათვლით D=1; დ) ძალზე ძლიერ დეგრადირებული – ნიადაგის ნაყოფიერი ფენის შემცირება ფონურ მაჩვენებელთან 61-100% ჩათვლით D=2. 4. იმ შემთხვევაში, თუ: ა) ნიადაგის ნაყოფიერი ფენა აღრეულია ნიადაგის წარმომქმნელ ქანებთან, მიწის დეგრადაციის ხარისხის მაჩვენებელი D=0.5; ბ) ნიადაგის ნაყოფიერი ფენა აღრეულია სხვა მასასთან (მასალა, ნივთიერება, ნაერთი, ნარჩენი და სხვა), მიწის დეგრადაციის ხარისხის მაჩვენებელი D=2. 5. თუ არსებობს მიწის დეგრადაციის ხარისხის შეფასების ორი ან მეტი განსხვავებული მაჩვენებელი, მაშინ აიღება ის მაჩვენებელი, რომლის დეგრადაციის ხარისხი უფრო მაღალია. 6. იმ შემთხვევაში, თუ შეუძლებელია მიწების დეგრადაციის ხარისხის მაჩვენებლის – D განსაზღვრა, ასეთ შემთხვევაში D=2. 7. იმ შემთხვევაში, თუ ვერ დგინდება ნიადაგის ნაყოფიერი ფენის მოხსნის ადგილი გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოანგარიშდება შემდეგი ფორმულით:
Z=V x K (2); სადაც, Z − გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობაა; V − ნიადაგის ნაყოფიერი ფენის მოცულობა (მ3); K – ასამაღლებელი კოეფიციენტი K=300 ლარი. 8. გარემოსთვის მიყენებული ზიანი არ გამოანგარიშდება: ა) კერძო საკუთრებაში არსებული მიწის დეგრადაციის შემთხვევაში; ბ) თუ არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე არ ფიქსირდება ნიადაგის ნაყოფიერი ფენა. 9. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი მიწის დეგრადაციისას განისაზღვრება 10 000 (ათი ათასი) ლარით და ზევით. მუხლი 5. საქართველოს ტყეზე და ტყის რესურსებზე უკანონო ქმედებით გარემოსათვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. საქართველოს ტყეზე და ტყის რესურსებზე უკანონო ქმედებით ზიანის მიყენებისას გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოანგარიშდება ამ მუხლით ან/და დანართი 4-ის შესაბამისად. 2. საქართველოს ტყის კოდექსით გათვალისწინებული დაცული ან დაცვითი კატეგორიის ტყეებში, ასევე, დაცულ ტერიტორიებზე (გარდა დაცული ლანდშაფტისა, აღკვეთილის ტრადიციული გამოყენების ზონისა, ეროვნული პარკის ტრადიციული გამოყენების ზონისა და მრავალმხრივი გამოყენების ტერიტორიისა) ამ მუხლით ან/და დანართი 4-ით გათვალისწინებული უკანონო ქმედების შედეგად გამოწვეული ზიანის ოდენობა განისაზღვრება ამ ტექნიკური რეგლამენტით დადგენილი წესით გამოანგარიშებული ზიანის ორმაგი ოდენობით (გარდა მე-4 დანართის მე-7 და მე-16 პუნქტებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა). 3. იმ შემთხვევაში, თუ უკანონოდ მოპოვებული (მოჭრილი) ხე-ტყე სამართალდარღვევის ადგილიდან წაღებულია და შეუძლებელია ხის ტაქსაციური დიამეტრის დადგენა, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრის დასადგენად გამოიყენება დანართები 18-23-ით გათვალისწინებული ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) შესაბამისი ცხრილები და ფორმულები. ანალოგიურად, თუ უკანონოდ მოპოვებული (მოჭრილი) ხე-ტყე მთლიანად ან ნაწილობრივ წაღებულია ან მოჭრილი ხის მთლიანობა დარღვეულია (დაჭრილია) და ჯირკის გადანაჭერზე შეინიშნება ხმობის, ფაუტიანობის ან ღრუიანობის ნიშნები, გარემოსთვის მიყენებული ზიანის განსაზღვრა (გამოანგარიშება) ხდება მე-4 დანართის მე-7 პუნქტის „გ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, ხოლო თუ ჯირკის გადანაჭერზე არ შეინიშნება ხმობის, ფაუტიანობის ან ღრუიანობის ნიშნები, გარემოსთვის მიყენებული ზიანის განსაზღვრა (გამოანგარიშება) ხდება მე-4 დანართის მე-7 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად. 4. იმ შემთხვევაში, თუ შეუძლებელია უკანონოდ მოპოვებული მერქნის ჩამორთმევა და როცა ამ მერქნის რაოდენობა (მოცულობა) ცნობილია, გაანგარიშებული ზიანის თანხას ემატება ხის შესაბამისი მერქნული რესურსის სარგებლობისთვის დაწესებული მოსაკრებლის ერთმაგი ოდენობა, შესაბამისი მოცულობის გათვალისწინებით (ნამრავლით). 5. საქართველოს „წითელ ნუსხაში“ შეტანილ მცენარეთა სახეობებზე უკანონო ქმედებების შედეგად გამოწვეული ზიანის გამოანგარიშება ხდება ამ ტექნიკური რეგლამენტით დადგენილი წესით, გაანგარიშებული ზიანის ორმაგი ოდენობით. 6. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას ტყის რესურსებზე უკანონო ქმედებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანი მნიშვნელოვანია მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მერქნიანი მცენარეების (მათ შორის, მოზარდ-აღმონაცენის) ან/და ბუჩქების დაზიანების (რამაც შესაძლოა მათი ზრდის შეწყვეტა გამოიწვოს ან რასაც შესაძლოა მათი სასიცოცხლო ფუნქციის შეწყვეტა გამოეწვია), უკანონოდ მოჭრის, ამოძირკვის ან განადგურების შედეგად გარემოსათვის მიყენებული ზიანი შეადგენს 1000 (ერთი ათასი) ლარს ან მეტს. მუხლი 6. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში (საქართველოს ტყის გარდა) არსებულ ტერიტორიაზე მწვანე ნარგავების/ხე-მცენარეების (ცოცხალი, ნედლი მცენარეების) დაზიანებით, ამოძირკვით, მოჭრით ან განადგურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის განსაზღვრის (გამოანგარიშების)
წესი
1. მწვანე ნარგავების/ხე-მცენარეების (ცოცხალი, ნედლი მცენარეების) სახეობისა და დიამეტრის მიხედვით განისაზღვრება მათი აღდგენითი ღირებულება ლარებში. 2. დიამეტრი იზომება მიწის ზედაპირიდან 10 სმ-ის სიმაღლეზე. 3. I ჯგუფს განეკუთვნება: უხრავი, მუხა – ყველა სახეობის, ცხენისწაბლი, იფანი, ცაცხვი, ძელქვა, ნეკერჩხალი (გარდა იფან-ფოთოლასი), აბრეშუმა აკაცია, სოფორი, მაკლურა, მაგნოლია – ყველა სახეობის, ევკომია, პალმა, კაკალი, კეთილშობილი დაფნა, წაბლი, წიფელი, საკმლის ხე, ჩვეულებრივი და კოლხური ჯონჯოლი, ქართული თხილი, შიშველი აკაკი, თუთა – ყველა სახეობის, თელა – ყველა სახეობის, ქაცვი – აღდგენითი ღირებულება განისაზღვრება დანართი 5-ის შესაბამისად. 4. II ჯგუფს განეკუთვნება: უთხოვარი, კედარი – ყველა სახეობის, ფიჭვი – ყველა სახეობის, კვიპაროსი – ყველა სახეობის, ცრუცუგა, სოჭი, ნაძვი – ყველა სახეობის, კრიპტომერია, სექვოია – აღდგენითი ღირებულებები განისაზღვრება დანართ 5-ის შესაბამისად. 5. III ჯგუფს განეკუთვნება: ჭადარი, ნეკერჩხალი (იფან-ფოთოლა), რცხილა, ჯაგრხცილა, აკაცია, გლედიჩია, არდავანი, არყის ხე, საპნის ხე, კატაპლა, კუნელი, ვერხვი – ყველა სახეობის, მურყანი, ტირიფი, ნუში, ალვის ხე – აღდგენითი ღირებულებები განისაზღვრება დანართი 5-ის შესაბამისად. 6. IV ჯგუფს განეკუთვნება: ღვია, ტუია, წყავი, ჭყორი, მაჰონია, მარადმწვანე კოწახური, იუკა დიდებული, ბზა – ყველა სახეობის, ჩიტავაშლა, ვაზი – ყველა სახეობის, იასამანი, შინდანწლა, სურო – ყველა სახეობის, გრაკლა, თრიმლი, ფშატი, ვარდი – ყველა სახეობის, იაპონური კომში, ბროწეული, დეიცია, ბუდლეია, ხე-ტუხტი, გლიცინია, ამპელოფსისი, პართენოცესუსი, ჩინური ვისტარია, ირმის რქა, ბიოტა, კვიდო – ყველა სახეობის, ოქროწვიმა, კურდღლის ცოცხი – აღდგენითი ღირებულებები განისაზღვრება დანართი 5-ის შესაბამისად. 7. V ჯგუფს განეკუთვნება: მსხალი, ვაშლი, ბალი, ატამი, გარგარი, ალუბალი, ქლიავი, ლეღვი, შინდი, ტყემალი, ხურმა – ყველა სახეობის, ნუში, კვრინჩხი, ზღმარტლი და სხვა სახეობები – აღდგენითი ღირებულებები განისაზღვრება დანართი 5-ის შესაბამისად. 8. ქ. თბილისის საზღვრებად ითვლება თბილისის პერსპექტიული განვითარების მოქმედი გენერალური გეგმის შესაბამისად დადგენილი საზღვრები; მიმდებარე ტერიტორიად ითვლება ქ. თბილისისთვის – ადმინისტრაციული საზღვრიდან 7-კილომეტრიანი ზოლი, ქალაქებისთვის: ბათუმი, სოხუმი, ქუთაისი, რუსთავი, ფოთი, გორი, თელავი – 5-კილომეტრიანი ზოლი, ხოლო სხვა დასახლებული პუნქტებისთვის – 3-კილომეტრიანი ზოლი. 9. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში არსებული მწვანე ნარგავები/ხე-მცენარეები (ცოცხალი, ნედლი მცენარეები), მათი ადგილმდებარეობის მნიშვნელობიდან გამომდინარე, იყოფა 3 კატეგორიად: ა) პირველ კატეგორიას განეკუთვნება: ა.ა) ბაღების, პარკებისა და სკვერების ნარგავები; ა.ბ) ქალაქის ან მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრის ისტორიულ ნაწილში არსებული ნარგავები; ა.გ) პროსპექტების, გზატკეცილების, მაგისტრალებისა და ქუჩების ნარგავები; ა.დ) ნარგავები, რომლებსაც განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვთ როგორც ნიადაგდამცავებსა და წყალმარეგულირებლებს, ასევე ქარსაფარი (მინდორსაცავი) ზოლების ნარგავები; ბ) მეორე კატეგორიას განეკუთვნება საბავშვო ბაღების, სკოლების, საავადმყოფოებისა და ფაბრიკა-ქარხნების ტერიტორიებზე არსებული ნარგავები; გ) მესამე კატეგორიას განეკუთვნება ნარგავები, რომლებიც არ შედიან პირველ და მეორე კატეგორიებში. 10. პირველი, მეორე და მესამე კატეგორიების მიხედვით დგინდება შესაბამისი შემასწორებელი კოეფიციენტები − 2, 1,5 და 1, რომლებზეც მრავლდება აღდგენითი ღირებულების თანხის ორმაგი ოდენობა და გამოითვლება მწვანე ნარგავების (ცოცხალი, ნედლი მცენარეების) დაზიანების, მოჭრის, განადგურებისა და ამოძირკვის შედეგად გარემოსათვის მიყენებული ზიანის ოდენობა. 11. მწვანე ნარგავების/ხე-მცენარეების (ცოცხალი, ნედლი მცენარეების) ისეთი დაზიანების შემთხვევაში, რომელიც იწვევს მათი ზრდის შეჩერებას, ზიანის ოდენობა შეესაბამება აღდგენითი ღირებულების თანხის 50%-ს. 12. მწვანე ნარგავების/ხე-მცენარეების (ცოცხალი, ნედლი მცენარეების), ასევე ქარსაფარი (მინდორდაცვითი) ზოლების ან სხვა დამცავი ნარგაობის უკანონოდ ამოძირკვისას აღდგენითი ღირებულებები განისაზღვრება დანართი 5-ის შესაბამისად. იმ შემთხვევაში, თუ ამოძირკვული ხის სახეობის და დიამეტრის დადგენა შეუძლებელია, ზიანის გაანგარიშება ხდება აღნიშნულ ან მიმდებარე ფართობზე გაშენებული ან გაბატონებული მწვანე ნარგავების/ხე-მცენარეების სახეობისა და საშუალო დიამეტრის მიხედვით. 13. ქ. თბილისსა და მისი საზღვრებიდან შვიდკილომეტრიან ზოლში გარემოსთვის მიყენებული ზიანი იანგარიშება „ქალაქ თბილისის საზღვრებში და მიმდებარე ტერიტორიაზე არსებული მწვანე ნარგავებისა და სახელმწიფო ტყის განსაკუთრებული დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად. 14. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი ამ მუხლით გათვალისწინებული შემთხვევისთვის განისაზღვრება 1000 (ერთი ათასი) ლარით და ზევით. მუხლი 7. თევზის მარაგსა და სხვა ჰიდრობიონტებზე მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. უკანონო თევზჭერით და სხვა ჰიდრობიონტების (გარდა წყლის მცენარეებისა) უკანონო მოპოვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება ფორმულით: N1 = N2 x P (1) ა) სადაც: ა.ა) N1 – არის უკანონო თევზჭერით და სხვა ჰიდრობიონტების უკანონო მოპოვებით გამოწვეული ზიანი ლარებში; ა.ბ) N2 – უკანონო თევზჭერით და სხვა ჰიდრობიონტების უკანონო მოპოვებით მიყენებული ზიანის ოდენობა ერთ კილოგრამზე, ლარებში (დანართი 6-ის მიხედვით); ა.გ) P – მოპოვებული რესურსის რაოდენობა, კილოგრამებში; ბ) გამოანგარიშება ყველა სახეობაზე, რომელიც ფაქტობრივად არის მოპოვებული, ხდება ცალ-ცალკე და შემდეგ იკრიბება. 2. მავნე ზემოქმედების შედეგად შთამომავლობის დანაკარგით გამოწვეული მოსალოდნელი ზიანის ოდენობა განისაზღვრება (გამოიანგარიშება) შემდეგი ფორმულით:
ა) სადაც: ა.ა) N2 – შთამომავლობის დანაკარგით გამოწვეული მოსალოდნელი ზიანი ლარებში; ა.ბ) n – უკანონოდ მოპოვებული და/ან დაღუპული თევზის რაოდენობა ცალებში; ა.გ) Q – ქვირითობის საშუალო ნაყოფიერება თითოეული სახეობისათვის; ა.დ) K – ქვირითისაგან მიღებული თევზის კვლავწარმოების კოეფიციენტი %-ში; ა.ე) p – მწარმოებლის საშუალო წონა, კგ-ში; ა.ვ) c – პოპულაციაში მდედრი ინდივიდების სტატისტიკური წილი, %; ა.ზ) z – ქვირითობის ჯერადობა სიცოცხლის განმავლობაში; ა.თ) Z – ერთი კგ თევზის ბუნებრივი რესურსის მოსაკრებელი ლარებში. 3. წყლის მცენარეებზე მავნე ზემოქმედების შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულით: N3 = P x Zა) სადაც: ა.ა) N3 – მცენარეებზე მავნე ზემოქმედებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანი ლარებში; ა.ბ) P – მცენარეების ბიომასა კგ-ში; ა.გ) Z – 1 კგ მცენარეთა ბიომასის საბაზრო ღირებულება ლარებში (გამოიანგარიშების დროისათვის). 4. წყალამღებ მოწყობილობაში მოხვედრილი თევზების საერთო რაოდენობა საანგარიშო პერიოდში განისაზღვრება (გამოიანგარიშება) შემდეგი ფორმულით:
ა) სადაც: ა.ა) K – დროის გარკვეულ მონაკვეთში არხში მოხვედრილი თევზის რაოდენობა ცალობით; ა.ბ) Sk– არხის ფართობი განივ კვეთაში, მ2; ა.გ) Sl – „მახე-ბადის“ სარკმლის ფართობი, მ2; ა.დ) n – „მახე-ბადეში“ მოხვედრილი თევზების რაოდენობა ცალობით, დროის ერთეულში; ა.ე) M – ფაქტორის მოქმედების ხანგრძლივობა დროის ერთეულში; ბ) არხის ფართობი განივ კვეთაში გამოიანგარიშება ფორმულით:
სადაც ბ.ა) D – მილის დიამეტრია; ბ.ბ) π – კონსტანტა = 3,14; გ) არხის ფართობი წყლის სამკუთხედი დინებისას გამოიანგარიშება ფორმულით:
სადაც: გ.ა) L – წყლის დინების სიგანეა; გ.ბ) h – მისი სიღრმე; დ) არხის ფართობი ტრაპეციული წყლის დინებისას გამოიანგარიშება ფორმულით: სადაც – L1 და L2 წყლის დინების სიგანეა ფსკერისაკენ და ზედაპირისკენ, ხოლო h მისი სიღრმე; ე) თუ გვხვდება წყლის დინების რთული ფორმა, მაშინ ცოცხალი დინების ფართობის განსაზღვრისათვის აუცილებელია ჰიდროლოგიური კვეთით გადაღების ჩატარება. 5. თევზებისთვის, უხერხემლოებისთვის, აგრეთვე წყლის მცენარეებისთვის აღწარმოების პირობების გაუარესებით გამოწვეული მავნე ზემოქმედება გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულით: A = S (B – B1)Z
ა) სადაც: ა.ა) A – აღწარმოების პირობების გაუარესებით გამოწვეული ზემოქმედებაა; ა.ბ) S – ფართობი, რომელზედაც მოქმედებს არახელსაყრელი ფაქტორი; ა.გ) B – მოცემული ფართობის ბიოპროდუქტიულობა ზემოქმედების შედეგად პირობების გაუარესებამდე (კგ/ჰა); ა.დ) B1 – მოცემული ფართობის ბიოპროდუქტიულობა პირობების გაუარესების შემდეგ, (კგ/ჰა); ა.ე) Z – სახეობის ან ბიომასის ერთი კგ-ის ღირებულება ლარებში; 6. თევზებსა და სხვა ჰიდრობიონტებზე მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების ფორმულებში რესურსის ღირებულებად გამოიყენება „ბუნებრივი რესურსებით სარგებლობისათვის მოსაკრებლების შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი რესურსის მოსაკრებლის 100-მაგი ოდენობა. 7. საქართველოს „წითელ ნუსხაში“ შეტანილ სახეობებზე ზიანის თანხა ხუთმაგდება. 8. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი ამ მუხლით გათვალისწინებული ბუნებრივი რესურსისთვის განისაზღვრება 2 000 (ორი ათასი) ლარით და ზევით. მუხლი 8. ცხოველთა სამყაროს ობიექტების უკანონოდ მოპოვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. ცხოველთა სამყაროს ობიექტების უკანონოდ მოპოვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება დანართი 7-ის მიხედვით. 2. საქართველოს „წითელ ნუსხაში“ შეტანილ სახეობებზე ზიანის თანხა ხუთმაგდება. 3. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი, ამ მუხლით გათვალისწინებული ბუნებრივი რესურსისთვის, განისაზღვრება 2 000 (ორი ათასი) ლარით და ზევით. მუხლი 9. სასარგებლო წიაღისეულზე (მათ შორის მიწისქვეშა წყლებზე) უკანონო ქმედებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. ყველა სახეობის სასარგებლო წიაღისეულის უკანონო მოპოვებით (სარგებლობით) გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშებისას, მოპოვებული კონკრეტული სასარგებლო წიაღისეულის ერთეულის ღირებულება განისაზღვრება „ბუნებრივი რესურსებით სარგებლობისათვის მოსაკრებლების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-5 მუხლის პირველი პუნქტისა და ამავე კანონის მე-8 მუხლის მე-2 პუნქტის საფუძველზე, სასარგებლო წიაღისეულით სარგებლობისათვის მოსაკრებლის მაკორექტირებელი С კოეფიციენტის (C=5, გარდა ქვიშა-ხრეშისა და სილიკომანგანუმის ქერქული ნარჩენისა (წიდა)) გათვალისწინებით. ქვიშა-ხრეშის უკანონო სარგებლობისას მაკორექტირებელი კოეფიციენტი C=25, ხოლო სილიკომანგანუმის ქერქული ნარჩენის (წიდა) უკანონო სარგებლობისას მაკორექტირებელი კოეფიციენტი C=2000. 2. სასარგებლო წიაღისეულით (წიაღით) სარგებლობისას საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი ნორმების დარღვევის შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანი შეიძლება გამოწვეულ იქნეს სასარგებლო წიაღისეულის (წიაღით) უკანონოდ მოპოვების (სარგებლობის) შემთხვევაში. 3. ყველა ტიპის სასარგებლო წიაღისეულის უკანონოდ სარგებლობისას გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების დროს მხედველობაში უნდა იქნეს მიღებული: ა) უკანონოდ მოპოვებული სასარგებლო წიაღისეულის მოცულობა შესაბამის ზომის ერთეულებში; ბ) კონკრეტული სასარგებლო წიაღისეულის სარგებლობისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ოდენობა ლარებში. 4. ყველა ტიპის სასარგებლო წიაღისეულის უკანონო მოპოვებისას (სარგებლობისას) გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოანგარიშდება შემდეგი ფორმულით: P=Q × K × C + M (1) ა) სადაც: ა.ა) P – გარემოსთვის მიყენებული ზიანია ლარებში; ა.ბ) Q – უკანონოდ მოპოვებული კონკრეტული სასარგებლო წიაღისეულის ოდენობა, შესაბამის ზომის ერთეულებში; ა.გ) K – კონკრეტული სასარგებლო წიაღისეულით სარგებლობისათვის დადგენილი მოსაკრებლის ოდენობა ლარებში; ა.დ) C – კონკრეტული სასარგებლო წიაღისეულით სარგებლობისთვის დადგენილი მოსაკრებლის მაკორექტირებელი კოეფიციენტი; ა.ე) M − კონკრეტული სასარგებლო წიაღისეულის სალიცენზიო მოსაკრებელი ლარებში. 5. მოქმედი კანონმდებლობის დარღვევისას საბადოებზე მიწისქვეშა წყლების დაბინძურების, წყლის დებიტის შემცირების ან დაშრეტისას, გარემოსთვის მიყენებული ზიანის და მავნე ზემოქმედების მაჩვენებელია: ა) სამთო მინაკუთვნის ფარგლებს გარეთ კონკრეტული მიწისქვეშა წყლის საბადოზე (ან საბადოებზე) ჰიდროგეოლოგიური სამუშაოების წარმოებისას, გეოლოგიური და ტექნოლოგიური ნორმების მოთხოვნების დარღვევის ან სამთო მინაკუთვნის ფარგლებში სავალდებულო საპროექტო მოთხოვნების დარღვევის შედეგად, მოქმედ საექსპლუატაციო ჭაბურღილში (ან ჭაბურღილებში) კონკრეტული მიწისქვეშა წყლის რაოდენობრივი და ხარისხობრივი პარამეტრების გაუარესება; ბ) მიწისქვეშა წყლის ობიექტის მკაცრი სანიტარიული დაცვის ზონაში (პირველი სარტყელი) დადგენილი მოთხოვნების დარღვევა, რამაც გამოიწვია მიწისქვეშა წყლის დაბინძურება, დაშრეტა ან/და დებიტის შემცირება; გ) ტექნოგენური ფაქტორების ზემოქმედებით გამოწვეული პროცესები, რამაც გამოიწვია მიწისქვეშა წყლების ხარისხობრივი ან/და რაოდენობრივი პარამეტრების გაუარესება. 6. მიწისქვეშა წყლების საბადოზე (საბადოებზე) მე-5 პუნქტში მოყვანილი ან/და სხვა ანალოგიური მაჩვენებლების მიხედვით, მიწისქვეშა წყლებზე გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოანგარიშდება კონკრეტულ მიწისქვეშა წყლებზე ცალ-ცალკე. ამ შემთხვევაში, კონკრეტული მიწისქვეშა წყლით სარგებლობის პროცესში შეიძლება ადგილი ჰქონდეს მე-5 პუნქტში მოყვანილ ზიანს და მავნე ზემოქმედებას როგორც ცალკეული, ასევე ყველა შემთხვევების დროს და, გამომდინარე აქედან, გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოანგარიშდება თითოეული კონკრეტული შემთხვევისთვის ცალ-ცალკე. 7. ამ მუხლის მე-5 პუნქტში მოყვანილი, გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ტიპური დამახასიათებელი მაჩვენებლების მიხედვით, გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოანგარიშდება ფორმულა 2-ის გამოყენებით: P= (Qწყ x K2 წყ x C) + V (2) ა) სადაც: ა.ა) P – არის გარემოსთვის მიყენებული ზიანი ლარებში; ა.ბ) Qწყ. – მიწისქვეშა წყლის მოცულობა, შესაბამის ზომის ერთეულში – მოქმედი კანონმდებლობის დარღვევისას, კონკრეტული დროის პერიოდში საბადოებზე მიწისქვეშა წყლების დაბინძურების ან მიწისქვეშა წყლის რაოდენობრივი (დებეტის შემცირების ან დაშრეტის) ან ხარისხობრივი პარამეტრების გაუარესების შედეგად, შემცირებული, დაშრეტილი ან/და დაბინძურებული მიწისქვეშა წყლის მოცულობა შესაბამის ზომის ერთეულებში (კონკრეტული დროის პერიოდის უკუათვლა იწყება იმ დროიდან, როდესაც უფლებამოსილი ორგანოსთვის ცნობილი გახდება მიწისქვეშა წყლების დაბინძურების, წყლის დებიტის შემცირების ან დაშრეტის შესახებ (მაგრამ არაუმეტეს 12 თვისა), ხოლო თუ რეგულირების ობიექტზე წინა პერიოდში განხორციელებულია ინსპექტირება, რომლითაც მიწისქვეშა წყლების დაბინძურების, წყლის დებიტის შემცირების ან დაშრეტის შესახებ ფაქტი არ გამოვლენილა − აღნიშნული ფაქტის აღმოჩენის შემთხვევაში, პერიოდის ათვლა დაიწყება წინა პერიოდში განხორციელებული ინსპექტირების თარიღიდან (მაგრამ არაუმეტეს 12 თვისა); ა.გ) K2წყ –კონკრეტული მიწისქვეშა წყლისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ოდენობა ლარებში; ა.დ) C – კონკრეტული მიწისქვეშა წყლით სარგებლობისთვის დადგენილი მოსაკრებლის მაკორექტირებელი კოეფიციენტი (C = 5); ა.ე) V – არის მიწების დაბინძურების შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობა ლარებში, რომელიც გამოიანგარიშება მე-3 მუხლის შესაბამისად. 8. წიაღით სარგებლობის მოქმედი კანონმდებლობის დარღვევის, ასევე ტექნოგენური ფაქტორების ზემოქმედებით გამოწვეული სტიქიური უბედურებების შედეგად სასარგებლო წიაღისეულის საბადოებსა და გამოვლინებებზე შეუქცევადი ბუნებრივი პროცესების განვითარების შემთხვევაში, რამაც გამოიწვია მიწისქვეშა წყლების დაშრეტა ან/და სხვა სასარგებლო წიაღისეულის საბადოებისა და გამოვლინებების გაუვარგისება (მოსპობა), გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობის დადგენა ხორციელდება გარემოსთვის მიყენებული ზიანის დამდგენი კომისიის მიერ, რომელიც, კომპეტენციის შესაბამისად, ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში ინდივიდუალურად, სპეციალურად იქმნება საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის ან საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის გადაწყვეტილებით. 9. გარემოსთვის მიყენებული ზიანი არ გამოანგარიშდება, თუ პირის მიერ მიწისქვეშა მტკნარი წყლის მოპოვება ხორციელდება ცენტრალიზებული სასმელი წყლით მომარაგების მიზნით. 10. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას ამ მუხლით გათვალისწინებულ შემთხვევაში (გარდა ქვიშის ან/და ხრეშისა) გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი განისაზღვრება 1500 (ერთი ათას ხუთასი) ლარითა და მის ზევით, ხოლო ქვიშის ან/და ხრეშის უკანონოდ მოპოვების შემთხვევაში გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი განისაზღვრება 1000 (ერთი ათასი) ლარითა და მის ზევით. მუხლი 10. ზედაპირული წყლის ობიექტის დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. ზედაპირული წყლის ობიექტის დაბინძურებისას გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება ხდება ყველა იმ შემთხვევაში, როდესაც ადგილი აქვს ზედაპირული წყლის ობიექტის დაბინძურებას: ა) ზედაპირული წყლის ობიექტებში ჩამდინარე წყლებთან ერთად ჩაშვებულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) ნორმების შეთანხმებას დაქვემდებარებული საქმიანობის განხორციელებისას, ზედაპირული წყლის ობიექტ(ებ)ში ჩამდინარე წყალთან ერთად დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ჩაშვებით, რომელთა რაოდენობაც აღემატება ზ.დ.ჩ.-ის საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს (შემდგომში − სამინისტრო) უფლებამოსილ პირთან შეთანხმებულ ნორმებს ან დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ნებისმიერი რაოდენობის უნებართვო ჩაშვებით; ბ) ნებისმიერი პირის მიერ, რომელიც ახორციელებს ჩამდინარე წყლების ზედაპირული წყლის ობიექტ(ებ)ში ჩაშვებას და რომლის საქმიანობაც არ წარმოადგენს ამ პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ საქმიანობას, ზედაპირული წყლის ობიექტში დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ჩაშვებით, რომელთა კონცენტრაცია ჩამდინარე წყალში აღემატება მოქმედი კანონმდებლობით დადგენილ ზღვრულად დასაშვებ კონცენტრაციას ან რომელთა ზედაპირული წყლის ობიექტ(ებ)ში ჩაშვება არ შეიძლება მოქმედი კანონმდებლობით. 2. ზედაპირული წყლის ობიექტების დაბინძურებით, გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება წარმოებს მე-8 დანართში მოცემული დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვებისათვის. 3. ზედაპირული წყლის ობიექტში ჩაშვებულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა მასა (P) განისაზღვრება: ა) ინსტრუმენტული გაზომვებითა და შესაბამისი დოკუმენტაციის მიხედვით, მათ შორის, დამაბინძურებელი ობიექტის ტექნოლოგიური მონაცემების, ჩაშვებულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა მოცულობისა და ხანგრძლივობის ან კონცენტრირებული ხსნარების, რეაგენტების, ნედლეული პროდუქტებისა და ნარჩენების ჩაშვების მოცულობის გამოანგარიშებით; ბ) იმ შემთხვევაში, თუ შეუძლებელია ინსტრუმენტული გაზომვების ჩატარება, დამაბინძურებელ ნივთიერებათა მასა შეიძლება დადგინდეს შესაბამისი დოკუმენტაციის მიხედვით, მათ შორის, დამაბინძურებელი ობიექტის ტექნოლოგიური მონაცემების, ჩაშვებულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა მოცულობისა და ხანგრძლივობის ან კონცენტრირებული ხსნარების, რეაგენტების, ნედლეული პროდუქტებისა და ნარჩენების ჩაშვების მოცულობის გამოანგარიშებით. 4. ჩამდინარე წყლებთან ერთად ჩაშვებული თითოეული დამაბინძურებელი ნივთიერების მასა ინსტრუმენტული გაზომვების შემთხვევაში განისაზღვრება შემდეგი ფორმულით:
P=Q x (F – D) x t x 10-6 (1) ა) სადაც: ა.ა) P – არის ჩაშვებული დამაბინძურებელი ნივთიერების მასა ტონებში; ა.ბ) Q – დამაბინძურებელ ნივთიერებათა შემცველი ჩამდინარე წყლების ხარჯი მ3/საათში; ა.გ) F – ჩაშვების პერიოდში ჩამდინარე წყლებში ლაბორატორიული ანალიზით განსაზღვრულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ფაქტობრივი კონცენტრაცია, მგ/ლ; ა.დ) D – ჩამდინარე წყლებში დამაბინძურებელ ნივთიერებათა დასაშვები კონცენტრაცია, თანახმად ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) ნორმებისა, მგ/ლ; ა.ე) იმ შემთხვევაში, თუ დამაბინძურებელ ობიექტს კონკრეტული დამაბინძურებელი ნივთიერებ(ებ)ისათვის არ გააჩნია ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) შეთანხმებული ნორმები, D – დასაშვები კონცენტრაციის მაჩვენებლად გამოიყენება „გარემოსდაცვითი ტექნიკური რეგლამენტების დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს მთავრობის 2014 წლის 3 იანვრის №17 დადგენილებით დამტკიცებულ რეგლამენტს დაქვემდებარებული ობიექტებისთვის დადგენილი ზღვრულად დასაშვები კონცენტრაცია ჩამდინარე წყალში (ზ.დ.კ.), ხოლო იმ შემთხვევაში, თუ ზედაპირული წყლის ობიექტში ჩაშვებულია ისეთი დამაბინძურებელი ნივთიერება, რომლისთვისაც არ არის დადგენილი ზღვრულად დასაშვები კონცენტრაცია (ზ.დ.კ.) – D=0; ა.ვ) t – არის დამაბინძურებელი ნივთიერების შემცველი ჩამდინარე წყლების ჩაშვების ხანგრძლიობა საათებში. 5. ზედაპირული წყლის ობიექტში დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების ხანგრძლივობად ჩაითვლება უშუალოდ დამაბინძურებელი ნივთიერების ზედაპირული წყლის ობიექტში ჩაშვების პერიოდი (მაგრამარ აუმეტეს 12 თვისა), ხოლო თუ რეგულირების ობიექტზე წინა პერიოდში განხორციელებულია ინსპექტირება, რომლითაც ზედაპირული წყლის ობიექტში დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების ფაქტი არ ფიქსირდება − დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების ფაქტის აღმოჩენის შემთხვევაში, ჩაშვების პერიოდის ათვლა დაიწყება წინა პერიოდში განხორციელებული ინსპექტირების თარიღიდან (მაგრამ არაუმეტეს 12 თვისა). 6. წყლის ობიექტებში დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება ფორმულით: Y=P A (2) ა) სადაც: ა.ა) Y – არის გარემოსათვის მიყენებული ზიანის რაოდენობა ლარებში; ა.ბ) P – ჩაშვებული დამაბინძურებელი ნივთიერების მასა ტონებში; ა.გ) A – ერთი ტონა დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების მაჩვენებელი ლარებში, რომელიც თითოეული ნივთიერებისთვის მოცემულია მე-8 დანართში.
მუხლი 11. შავი ზღვის წყლების დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. შავი ზღვის წყლების დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება ხორციელდება: ა) ზღვის წყლების დაბინძურებისას, რომელიც გამოწვეულია მასში ხმელეთზე ან ზღვაში განლაგებული სტაციონარული საწარმოო ან სხვა ობიექტებიდან დამაბინძურებელ ნივთიერებათა იმ რაოდენობის მუდმივი ჩაშვებით, რომელიც აღემატება ზღვაში მავნე ნივთიერებათა ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) დამტკიცებულ ნორმატივებს; ბ) ზღვის წყლების დაბინძურებისას, რომელიც გამოწვეულია მასში დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ავარიული ჩაშვებით როგორც გემებიდან, ისე სტაციონარული საწარმოო ან სხვა ობიექტებიდან. 2. ავარიულ ჩაშვებად ითვლება, როდესაც დამაბინძურებელ ნივთიერებათა რაოდენობა 10-ჯერ და მეტად აღემატება ზღვაში მავნე ნივთერებათა ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) დამტკიცებულ ნორმატივებს, აგრეთვე დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ნებისმიერი რაოდენობის უნებართვო ჩაშვება. 3. ეს წესი არ ვრცელდება „შავი ზღვის დაბინძურებისგან დაცვის კონვენციის“ − ბუქარესტის 1992 წლის კონვენციის მე-4 მუხლით გათვალისწინებულ საზღვაო და საჰაერო ხომალდებზე. 4. ვიზუალური დათვალიერებით ან ინსტრუმენტული გაზომვებით განისაზღვრება ზღვის წყლების დაბინძურების ყოველი შემთხვევა, რომელიც შეიძლება დაფიქსირდეს ქვემოთ ჩამოთვლილი ერთი ან რამდენიმე ფაქტის გამოვლენით, კერძოდ: ა) მცურავი საშუალებებიდან, წყალმოსარგებლე ან სხვა საწარმოო ობიექტებიდან და გაზსადენის ან ნავთობსადენის სისტემიდან ერთი ან რამდენიმე დამაბინძურებელი ნივთიერების ზღვაში ჩაშვება; ბ) ზღვის ზედაპირი ნაწილობრივ დაფარულია ნავთობპროდუქტების ან ზეთის შემცველი აფსკით, მასზე ცურავს ნარჩენი ან ზღვის ზედაპირმა დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ჩაშვების შედეგად შეიცვალა თავისი პირვანდელი შეფერილობა; გ) შავი ზღვის მოცემულ აკვატორიაში დამაბინძურებელ ნივთიერებათა კონცენტრაცია აღემატება აღნიშნული აკვატორიის ფონური დაბინძურების დონეს; დ) ზღვის ცხოველთა სამყაროს ობიექტების დაღუპვა ან განადგურება. 5. შავი ზღვის წყლების დაბინძურებისას გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება ხდება ყველა იმ შემთხვევაში, როდესაც ადგილი აქვს დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ჩაშვებას საქართველოს შიდა საზღვაო წყლებში, ტერიტორიულ ზღვასა და განსაკუთრებული ეკონომიკური ზონის წყლებში. 6. შავი ზღვის წყლების დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის Aა და Aმ-ს მნიშვნელობები გამოიანგარიშება ჩაშვებულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა მასიდან (P) გამომდინარე შესაბამის დანართებში მოყვანილი მონაცემების მეშვეობით, კერძოდ: ა) დანართ 9-ში – ნავთობპროდუქტებისთვის; ბ) დანართ 10-ში – ორგანული ნივთიერებებისთვის (ჟანგბადის ბიოლოგიური მოთხოვნილების მიხედვით); გ) დანართ 11-ში – შეწონილი ნაწილაკებისთვის; დ) დანართ 12-ში – გემების მიერ თხევადი ან მშრალი ტვირთების სახით გადასატანი მავნე ნივთიერებებისთვის (მათი ტოქსიკურობის კატეგორიების მიხედვით, დანართი 13); ე) სადაც Aა და Aმ – არის დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ჩაშვებით ზღვის წყლების დაბინძურების გამო გარემოსთვის მიყენებული ზიანის სიდიდეები (ათას ლარებში). 7. დამბინძურებლის მიერ დაბინძურების სალიკვიდაციო სამუშაოების ჩატარების შემთხვევაში ამ ტექნიკური რეგლამენტით განსაზღვრული (გამოანგარიშებული) ზიანის რაოდენობა მცირდება და განისაზღვრება (გამოიანგარიშება) ფორმულით: ა) ავარიული ჩაშვების დროს: Yა= Aა x (1 – α/100 x Kშ) ათას ლარებში ბ) მუდმივი ჩაშვების დროს: Yმ= Aმ x (1 – α/100 x Kშ) ათას ლარებში გ) სადაც: გ.ა) Yა და Yმ – დამაბინძურებელი ნივთიერებებით ზღვის წყლების დაბინძურების გამო გარემოსთვის მიყენებული ზიანის სიდიდეებია, დაბინძურების სალიკვიდაციოდ გატარებულ ღონისძიებათა გათვალისწინებით; გ.ბ) Aა და Aმ – ზიანის სიდიდეებია, რომელთა დაანგარიშება ხდება ამ მუხლის მე-6 პუნქტის მიხედვით; გ.გ) Kშ – ზიანის სიდიდის შემცირების მაჩვენებელი კოეფიციენტია, რომელიც დამოკიდებული არის სალიკვიდაციო სამუშაოზე დახარჯულ დროზე (t ჩაშვების დამთავრებიდან დამაბინძურებელი ნივთიერების ΔP მასის აკრეფის დამთავრებამდე) და ისაზღვრება დანართი 14-ის მიხედვით; დ) ΔP და α – აკრეფილი დამაბინძურებელი ნივთიერებათა მასა და პროცენტი დროის მონაკვეთში: α = ΔP x 100/P % 8. სანაპირო ობიექტებიდან შავ ზღვაში ჩაშვებულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა მასა განისაზღვრება: ა) ზღვაში ავარიულად, ასევე მუდმივად ჩაშვებული დამაბინძურებელი ნივთიერებების მასა განისაზღვრება დამბინძურებელი ობიექტის გამოკვლევისას იმ მონაცემების საფუძველზე, რომლებითაც ხასიათდებიან: ტექნოლოგიური მოცულობებიდან და მილსადენებიდან ჟონვის სიდიდე და ხანგრძლივობა, კონცენტრირებული ხსნარების, რეაგენტების, ნედლეული პროდუქტებისა და ნარჩენების ავარიული ჩაშვება. ზღვაში ჩაღვრილი ნავთობპროდუქტების მასა შეიძლება განისაზღვროს აფსკის გარე ნიშნებით (დანართი 15), როდესაც ღელვის დროს შეუძლებელია ინსტრუმენტული მეთოდის გამოყენება; ბ) ჩამდინარე წყლებთან ერთად ჩაშვებული თითოეული დამაბინძურებელი ნივთიერების მასა როგორც ავარიული, ასევე მუდმივი ჩაშვების შემთხვევაში, განისაზღვრება ფორმულით:
P=Q x (F – D) x t x 10-6 სადაც: ბ.ა) P – არის ჩაშვებული დამაბინძურებელი ნივთიერების მასა ტონებში; ბ.ბ) Q – დამაბინძურებელ ნივთიერებათა შემცველი ჩამდინარე წყლების ხარჯი, მ3/საათში; ბ.გ) F – ჩაშვების პერიოდში ჩამდინარე წყლებში ლაბორატორიული ანალიზით განსაზღვრულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ფაქტობრივი კონცენტრაცია, მგ/ლ; ბ.დ) D – ჩამდინარე წყლებში დამაბინძურებელ ნივთიერებათა დასაშვები კონცენტრაცია, თანახმად ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) ნორმებისა, მგ/ლ; ბ.ე) იმ შემთხვევაში, თუ დამაბინძურებელ ობიექტს კონკრეტული დამაბინძურებელი ნივთიერებ(ებ)ისათვის არ გააჩნია ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) შეთანხმებული ნორმები, D – დასაშვები კონცენტრაციის მაჩვენებლად გამოიყენება „გარემოსდაცვითი ტექნიკური რეგლამენტების დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს მთავრობის 2014 წლის 3 იანვრის №17 დადგენილებით დამტკიცებულ რეგლამენტს დაქვემდებარებული ობიექტებისთვის დადგენილი ზღვრულად დასაშვები კონცენტრაცია ჩამდინარე წყალში (ზ.დ.კ.), ხოლო იმ შემთხვევაში, თუ ზედაპირული წყლის ობიექტში ჩაშვებულია ისეთი დამაბინძურებელი ნივთიერება, რომლისთვისაც არ არის დადგენილი ზღვრულად დასაშვები კონცენტრაცია (ზ.დ.კ.) – D=0; ბ.ვ) t – დამაბინძურებელი ნივთიერების რაოდენობის შემცველი ჩამდინარე წყლების ჩაშვების ხანგრძლივობა სთ; გ) დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების ხანგრძლივობად ჩაითვლება უშუალოდ დამაბინძურებელი ნივთიერების ზედაპირული წყლის ობიექტში ჩაშვების პერიოდი (მაგრამ არაუმეტეს 12 თვისა), ხოლო თუ რეგულირების ობიექტზე წინა პერიოდში განხორციელებულია ინსპექტირება, რომლითაც ზედაპირული წყლის ობიექტში დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების ფაქტი არ ფიქსირდება − დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების ფაქტის აღმოჩენის შემთხვევაში ჩაშვების პერიოდის ათვლა დაიწყება წინა პერიოდში განხორციელებული ინსპექტირების თარიღიდან (მაგრამ არაუმეტეს 12 თვისა). 9. გემებიდან ზღვაში ჩაშვებული სამეურნეო-ფეკალური წყლების მოცულობა განისაზღვრება: ა) გემებზე დაგროვილი სამეურნეო-ფეკალური წყლების საანგარიშო მოცულობა შემდეგი ფორმულით: Q საანგ = q x n x t x 10-3 სადაც: ა.ა) Q საანგ – არის სამეურნეო-ფეკალური წყლების საანგარიშო მოცულობა (კუბ. მ), რომელიც უნდა დაგროვდეს გემზე ზღვის დაცვის სფეროში მოქმედი საერთაშორისო კონვენციის მოთხოვნების თანახმად; ა.ბ) q – გემის ტიპის მიხედვით სამეურნეო-ფეკალური წყლების ხარჯი (ლიტრებში), რომელიც არის დადგენილი 1 კაცზე დღე-ღამეში (ლ/დღ.კაცი); ა.გ) n – გემზე მყოფი ეკიპაჟის წევრთა და მგზავრთა რაოდენობა; ა.დ) t – განვლილი დროის ხანგრძლივობა (დღე-ღამე) მას შემდეგ, რაც უკანასკნელად მოხდა სამეურნეო-ფეკალური წყლების შემაგროვებელი მოცულობების დაცლა; ა.ე) პირველი კატეგორიის გემზე სამეურნეო-ფეკალური წყლების დღეღამური ხარჯი 1 კაცზე შეადგენს 50 ლიტრს, ხოლო სხვა დანარჩენი კატეგორიის გემებზე 25 ლიტრს, (პირველ კატეგორიას განეკუთვნებიან გემები, რომელთა ნაოსნობის რაიონი არ არის შეზღუდული, ხოლო სიგრძე აღემატება 65 მეტრს, მიუხედავად ეკიპაჟის წევრთა რაოდენობისა); ბ) გემებიდან ჩაშვებული სამეურნეო-ფეკალური წყლების მოცულობა გამოიანგარიშება შემდეგნაირად:
Q ჩაშ = Q საანგ – Q ფაქ სადაც: ბ.ა) Q საანგ – სამეურნეო-ფეკალური წყლების საანგარიშო მოცულობა კუბ.მ, რომელიც განისაზღვრება ზემოთ მოყვანილი ფორმულით; ბ.ბ) Q ფაქ – სპეციალურ მოცულობაში დაგროვილი სამეურნეო-ფეკალური წყლების ფაქტობრივი მოცულობა კუბ.მ; გ) გემებს, რომელთაც გააჩნიათ „მარპოლ-73/78“ კონვენციის II, III, IV და V დანართების შესაბამისად მიღებული სერტიფიკატები, უფლება აქვთ, მოახდინონ სამეურნეო-ფეკალური წყლების ჩაშვება შავ ზღვაში დადგენილი საერთაშორისო ნორმების შესაბამისად. დაჯარიმებას შეიძლება დაექვემდებაროს მხოლოდ ის გემები, რომელთაც, „მარპოლ-73/78“ კონვენციის II, III, IV და V დანართების შესაბამისად, დანადგარები გამოსული აქვთ მწყობრიდან ან თუ ისინი არ შეესაბამებიან კონვენციის მოთხოვნებს. სამინისტროს სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულება – გარემოსდაცვითი ზედამხედველობის დეპარტამენტი ვალდებულია, ტექნიკური მდგომარეობის შემოწმებისა და ლაბორატორიული გამოკვლევების საფუძველზე, დაამტკიცოს დანადგარის მწყობრიდან გამოსვლის ან კონვენციის მოთხოვნებთან შეუსაბამობის ფაქტი. 10. გემებიდან და სანაპირო ობიექტებიდან ზღვაში ჩაღვრილი ნავთობპროდუქტების მასა გამოიანგარიშება: ა) ჩატვირთვა-გადმოტვირთვითი ოპერაციების ჩატარების დროს მილსადენებიდან დაღვრილი ნავთობის მასა გამოანგარიშდება შემდეგი ფორმულით:
Pნ =ρ x Q x t სადაც: ა.ა) Pნ – ჩატვირთვა-გადმოტვირთვითი ოპერაციების ჩატარების დროს მილსადენებიდან დაღვრილი ნავთობის მასა ტონებში; ა.ბ) ρ – ნავთობის კუთრი წონა, გ/სმ3; ა.გ) Q – ჩატვირთვის ინტენსიურობა, მ3/სთ; ა.დ) t – დრო, რომლის განმავლობაშიც მიმდინარეობდა ნავთობის დაღვრა, სთ; ბ) ტანკებში (რეზერვუარებში) ნავთობის მოცულობის გაზომვის საშუალებით დაღვრილი ნავთობის მასა გამოანგარიშდება შემდეგი ფორმულით:
Pნ = ρ x (V1 – V2) სადაც: ბ.ა) Pნ – ტანკებში (რეზერვუარებში) ნავთობის მოცულობის გაზომვის საშუალებით დაღვრილი ნავთობის მასა ტონებში; ბ.ბ) ρ – ნავთობის კუთრი წონა, გ/სმ3; ბ.გ) V1 – ტანკში (რეზერვუარში) ნავთობის მოცულობა დაღვრამდე, მ3; ბ.დ) V2 – ტანკში (რეზერვუარში) ნავთობის მოცულობა დაღვრის შემდეგ, მ3; გ) ნაპირზე გამორიყული ნავთობის მასის (Pნ) გამოანგარიშება ხდება შემდეგი ფორმულით:
Pნ = S x h x P1 სადაც: გ.ა) Pნ – ნაპირზე გამორიყული ნავთობის მასა ტონებში; გ.ბ) S – ნავთობით დაბინძურებული ნაპირის ფართობი, მ2; გ.გ) h – ნიადაგში ნავთობის შეღწევის სიღრმე, მ; გ.დ) P1 – დაღვრილი ნავთობის მასა (გ), რომელსაც შეიცავს 1 კუბ. სმ დაბინძურებული ნიადაგი (გ/სმ3); გ.ე) ნაპირზე გამორიყული ნავთობის მასა შეიძლება განისაზღვროს ვიზუალურადაც, დანართი 16-ის გამოყენებით. 11. გემებიდან ზღვაში გაუწმენდავი სამეურნეო-ფეკალური წყლების ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება ხდება შემდეგი ფორმულის გამოყენებით:
Aფეკ.= Qჩაშ x a ფეკ. ა) სადაც: ა.ა) Aფეკ. – არის სამეურნეო-ფეკალური წყლების ზღვაში ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობა(ათას ლარებში); ა.ბ) Qჩაშ – არის ზღვაში ჩაშვებული სამეურნეო-ფეკალური წყლების მოცულობა, რომლის განსაზღვრა წარმოებს ამ მუხლის მე-9 პუნქტის მიხედვით; ა.გ) a ფეკ. – არის ზღვაში 1 კუბ.მ სამეურნეო-ფეკალური წყლების ჩაშვებით გარემოსათვის მიყენებული ზიანის სიდიდე, რომელიც შეადგენს 1100 ლარს. 12. ზღვაში თხევადი ან მშრალი მავნე ნივთიერებების ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება მათი ტოქსიკურობის კატეგორიების მიხედვით: ა) ზღვაში მავნე ნივთიერებათა ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება წარმოებს ჩაშვებულ ნივთიერებათა მასისა და მათი ტოქსიკურობის კატეგორიების მიხედვით და გემებიდან ზღვის დაბინძურების თავიდან აცილების „მარპოლ-73/78“ კონვენციის მოთხოვნათა გათვალისწინებით; ბ) ზღვაში ჩაშვებულ მავნე ნივთიერებათა მასა განისაზღვრება ამ პუნქტში მოყვანილი ხერხებით, აგრეთვე სპეციალურად ჩატარებული დაკვირვებების შედეგების მიხედვით; გ) თხევადი ან მშრალი ტვირთის სახით გადასატანი მავნე ნივთიერებების ტოქსიკურობის კატეგორია დგინდება დანართი 13-ის მიხედვით. ის ნივთიერებები, რომლებიც არ არიან შესული ამ დანართში და რომელთა ტოქსიკურობაც არ არის განსაზღვრული, ზიანის დაანგარიშებისას მიეკუთვნებიან A კატეგორიას. 13. ბალასტური წყლების შავ ზღვაში უნებართვო ჩაღვრის შემთხვევაში წყლის მავნე და პათოგენური ორგანიზმების (ბაქტერიები, ჩხირები და ა.შ.) შემოტანით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობა გამოიანგარიშება დანართი 17-ში განსაზღვრული ზღვაში ჩაღვრილი ბალასტური წყლების როადენობის (Pბალ.) მიხედვით. მუხლი 12. ტექნიკურ რეგლამენტში ცვლილებებისა და დამატებების შეტანა
ტექნიკურ რეგლამენტში ცვლილება შედის საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით.
დანართი 1 საბაზისო ნორმატივები საქართველოს მუნიციპალიტეტების მიხედვით (ლარებში)
დანართი 2 მიწების დაბინძურების ხარისხის შეფასების ცხრილი
დანართი 3 მიწების დაბინძურების სიღრმის მიხედვით გადასაყვანი კოეფიციენტი (H)
დანართი 4 საქართველოს ტყეზე და ტყის რესურსებზე უკანონო ქმედებით ზიანის მიყენებისას გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება
შენიშვნა: დროებითი შენობა-ნაგებობა არის ანაკრები ელემენტებისგან შედგენილი, ასაწყობ დასაშლელი ან/და მობილური კონსტრუქციული სისტემა, რომელიც მიწასთან ან/და წყალთან დაკავშირებულია საკუთარი წონით ან/და მშრალი არამონოლითური ჩამაგრებით და არ გააჩნია მიწისქვეშა სათავსები (გარდა სატრანსპორტო საშუალებისა). დანართი 5 მწვანე ნარგავების აღდგენითი ღირებულება ლარებში
თევზისა და სხვა ჰიდრობიონტების უკანონო მოპოვების შედეგად მიყენებული ზიანის ოდენობა
დანართი 7 ცხოველთა სამყაროს ობიექტების უკანონოდ მოპოვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება
დანართი 8ზედაპირული წყლის ობიექტებში მავნე ნივთიერებათა ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოსაანგარიშებელი ცხრილი
დანართი 9ზღვაში ნავთობპროდუქტების ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოსაანგარიშებელი ცხრილი
შენიშვნა დანართ 9-ზე: Aანავთ.-ს და Aმნავთ.-ს შუალედური მნიშვნელობების (რომლებიც არ არიან ნაჩვენები ცხრილში) განსაზღვრისთვის გამოიყენება ინტერპოლაცია უახლოეს მნიშვნელობებს შორის. იმ შემთხვევაში, როდესაც Pნავთ<0,10 ტ, ზიანის მნიშვნელობები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულით: ავარიული ჩაშვებისთვის: Aა ნავთ. = 184,4 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pნავთ.(ტ) მუდმივი ჩაშვებისთვის: Aმ ნავთ. = 24,9 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pნავთ. (ტ) იმ შემთხვევაში, როდესაც Pნავთ.>50 ტ, ზიანის მნიშვნელობები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულებით: ავარიული ჩაშვებისთვის: Aა ნავთ. = 28,41 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pნავთ. (ტ) მუდმივი ჩაშვებისთვის: Aმ ნავთ. = 0,90 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pნავთ. (ტ)
დანართი 10 ზღვაში ორგანულ ნივთიერებათა ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოსაანგარიშებელი ცხრილი (ჟანგბადის ბიოლოგიური მოთხოვნილების მიხედვით)
შენიშვნა დანართ 10-ზე: Aაჟბმ და Aმჟბმ შუალედური მნიშვნელობების (რომლებიც არ არიან ნაჩვენები ცხრილში) განსაზღვრისთვის გამოიყენება ინტერპოლაცია უახლოეს მნიშვნელობებს შორის. იმ შემთხვევაში, როდესაც Pჟბმ < 0,10 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულების გამოყენებით: ავარიული ჩაშვებისთვის: Aაჟბმ = 151,4 (ათასი ლარი/ტ) ფ P ჟბმ (ტ) მუდმივი ჩაშვებისთვის: Aმჟბმ = 41.9 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pჟბმ (ტ) იმ შემთხვევაში, როდესაც PPჟბმ > 50,0 ტ, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულების გამოყენებით: ავარიული ჩაშვებისთვის: A აჟბმ = 45,87 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pჟბმ (ტ) მუდმივი ჩაშვებისთვის: Aმჟბმ = 0.71 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pჟბმ(ტ) დანართი 11 ზღვაში შეწონილი ნაწილაკების ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოსაანგარიშებელი ცხრილი
შენიშვნა დანართი 11-ზე: Aა შ.ნ. და Aმ შ.ნ. შუალედური მნიშვნელობების (რომლებიც არ არიან ნაჩვენები ცხრილში) განსაზღვრისთვის გამოიყენება ინტერპოლაცია უახლოეს მნიშვნელობებს შორის. იმ შემთხვევაში, როდესაც Pშ.ნ. < 0,10 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულების გამოყენებით: ავარიული ჩაშვებისთვის: Aა შ.ნ. = 74,0 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pშ.ნ. (ტ); მუდმივი ჩაშვებისთვის: Aმ შ.ნ. = 7,1 (ათასი ლარი)/ტ) ფ Pშ.ნ. (ტ); იმ შემთხვევაში, როდესაც Pშ.ნ. > 50,0 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულებით: ავარიული ჩაშვებისთვის: Aა შ.ნ. = 11,52 (ათასი ლარი)/ტ) ფ Pშ.ნ. (ტ); მუდმივი ჩაშვებისთვის: Aმ შ.ნ. = 0,36 (ათასი ლარი)/ტ) ფ Pშ.ნ. (ტ).
დანართი 12 ზღვაში მავნე ნივთიერებათა ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოსაანგარიშებელი ცხრილი, მათი ტოქსიკურობის კატეგორიების მიხედვით
შენიშვნა დანართი 12-ზე: Aამ.ნ.-ს და Aმმ.ნ.-ს შუალედური მნიშვნელობების (რომლებიც არ არიან ნაჩვენები ცხრილში) განსაზღვრისთვის გამოიყენება ინტერპოლაცია უახლოეს მნიშვნელობებს შორის. იმ შემთხვევაში, როდესაც Pმ.ნ.<0.10 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება მავნე ნივთიერებების ტოქსიკურობის კატეგორიის (A, B, C და D) მიხედვით, შემდეგი ფორმულების გამოყენებით: ავარიული ჩაშვებისთვის: A-კატეგორიისათვის: Aზ(ა)მ.ნ.= 1688,4 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) B-კატეგორიისათვის : Aზ(ა)მ.ნ.= 320,4 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) C და D-კატეგორიისათვის: Aზ(ა)მ.ნ.= 63,0 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) მუდმივი ჩაშვებისთვის: A-კატეგორიისათვის: Aმმ.ნ.= 113,4 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) B-კატეგორიისათვის : Aმმ.ნ.= 154,8 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) C და D-კატეგორიისათვის: Aმმ.ნ.= 22,6 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) იმ შემთხვევაში, როდესაც Pმ.ნ.>50 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება მავნე ნივთიერებათა ტოქსიკურობის კატეგორიის (A, B, C და D) მიხედვით, შემდეგი ფორმულების მიხედვით: ავარიული ჩაშვებისთვის: A-კატეგორიისათვის: Aზ(ა)მ.ნ.=13,92 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) B-კატეგორიისათვის : Aზ(ა)მ.ნ.= 18,70 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) C და D-კატეგორიისათვის: Aზ(ა)მ.ნ.= 3,78 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) მუდმივი ჩაშვებისთვის: A-კატეგორიისათვის: Aმმ.ნ.= 5,52 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) B-კატეგორიისათვის : Aმმ.ნ.= 1,10 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) C და D-კატეგორიისათვის: Aმმ.ნ.= 0,22 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) დანართი 13გემების მიერ თხევადი ან მშრალი ტვირთის სახით გადასატანი მავნე ნივთიერებების ტოქსიკურობის კატეგორიები
შენიშვნა დანართ 13-ზე: ის ნივთიერებები, რომლებიც არ არის შესული ამ ცხრილში და რომელთა ტოქსიკურობაც არ არის განსაზღვრული ზიანის გასაანგარიშებლად, მიეკუთვნებიან A კატეგორიას.
დანართი 14 ზღვის დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის სიდიდის შემცირება მის სალიკვიდაციოდ დამბინძურებლის მიერ ჩატარებული ღონისძიებების გათვალისწინებით ამ სამუშაოებზე დახარჯული დროიდან გამომდინარე
დანართი 15ნავთობის მასის რაოდენობა წყლის ზედაპირის 1 მ2-ზე, რომელიც დგინდება ნავთობის აფსკის ვიზუალური შეფასებით (გასაშუალოებული მონაცემები)
დანართი 16ნავთობის მასა სანაპირო ზოლში ნავთობის აფსკის სხვადასხვა გარეგნული იერსახეობის მიხედვით
დანართი 17ზღვაში ბალასტური წყლების უნებართვო ჩაღვრის შემთხვევაში წყლის მავნე და პათოგენური ორგანიზმების (ბაქტერიები, ჩხირები და ა.შ.) შემოტანით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების ცხრილი
შენიშვნა დანართ 17-ზე: Aბალ.პათ.-ს შუალედური მნიშვნელობის (რომელიც არ არის ნაჩვენები ცხრილში) განსაზღვრისთვის გამოიყენება ინტერპოლაცია უახლოეს მნიშვნელობებს შორის. იმ შემთხვევაში, როდესაც Pბალ. < 0,10 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულის გამოყენებით: Aბალ.პათ. = 32,2 ათასი ლარი/ტ ფ Pბალ. (ტ) იმ შემთხვევაში, როდესაც Pბალ. > 80,0 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულით: Aბალ.პათ. = 1088 ათასი ლარი/ტ ფ Pბალ. (ტ).
დანართი 18 ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) ცხრილი ნაძვისა და სხვა წიწვოვანი სახეობებისთვის
შენიშვნა: 1. იმ შემთხვევაში, თუ ძირკვის დიამეტრი აღემატება ცხრილში მოცებულ დიამეტრებს, გამოყენებული უნდა იქნეს ქვემოთ მოცემული ფორმულა: ნაძვი – D t = 0.7171 x D ძ + 0.3205 2. ცხრილში მოცემულია ძირკვის დიამეტრის ზედა ზღვარი, მაგალითად, ნაძვის შემთხვევაში, ძირკვის დიამეტრი თუ იქნება 12 სმ-დან 14 სმ-ის ჩათვლით, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 8 სმ. 15 სმ-დან 17 სმ-ის ჩათვლით ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 10 სმ. და ა.შ. დანართი 19
ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) ცხრილი სოჭის სახეობისთვის
შენიშვნა: 1. იმ შემთხვევაში, თუ ძირკვის დიამეტრი აღემატება ცხრილში მოცებულ დიამეტრებს, გამოყენებულ უნდა იქნეს ქვემოთ მოცემული ფორმულა: სოჭი – D t = 0.8015 x D ძ + 0.3946 2. ცხრილში მოცემულია ძირკვის დიამეტრის ზედა ზღვარი, მაგალითად, სოჭის შემთხვევაში, ძირკვის დიამეტრი თუ იქნება 11 სმ-დან 12 სმ-ის ჩათვლით, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 8 სმ. 13 სმ-დან 15 სმ-ის ჩათვლით ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 10 სმ და ა.შ.
დანართი 20 ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) ცხრილი ფიჭვის სახეობისათვის
შენიშვნა: 1. იმ შემთხვევაში, თუ ძირკვის დიამეტრი აღემატება ცხრილში მოცებულ დიამეტრებს, გამოყენებული უნდა იქნეს ქვემოთ მოცემული ფორმულა: ფიჭვი – D t = 0.7097 x D ძ + 0.066 2. ცხრილში მოცემულია ძირკვის დიამეტრის ზედა ზღვარი, მაგალითად, ფიჭვის შემთხვევაში, ძირკვის დიამეტრი თუ იქნება 12 სმ-დან 14 სმ-ის ჩათვლით, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 8 სმ. 15 სმ-დან 17 სმ-ის ჩათვლით ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 10 სმ და ა.შ. დანართი 21
ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) ცხრილი მუხის, წაბლის, თელის (ყველა სახეობა), ძექვის, იფნის, კაკლის, ლაფანის, პანტის (ყველა სახება) და თუთის სახეობებისათვის
შენიშვნა: 1. იმ შემთხვევაში, თუ ძირკვის დიამეტრი აღემატება ცხრილში მოცებულ დიამეტრებს, გამოყენებული უნდა იქნეს ქვემოთ მოცემული ფორმულა: მუხა – D t = 0.8147 x D ძ – 4.1349 2. ცხრილში მოცემულია ძირკვის დიამეტრის ზედა ზღვარი, მაგალითად, მუხის შემთხვევაში, ძირკვის დიამეტრი თუ იქნება 14 სმ-დან 16 სმ-ის ჩათვლით, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 8 სმ. 17 სმ-დან 19 სმ-ის ჩათვლით ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 10 სმ და ა.შ. დანართი 22
ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) ცხრილი წიფლის, ჭადრის, ევკალიპტის (ყველა სახეობა), ვერხვის (ყველა სახეობა) და ცაცხვის სახეობებისათვის
შენიშვნა: 1. იმ შემთხვევაში, თუ ძირკვის დიამეტრი აღემატება ცხრილში მოცებულ დიამეტრებს, გამოყენებული უნდა იქნეს ქვემოთ მოცემული ფორმულა: წიფელი D t = 0.7034 x D ძ – 0.5706 2. ცხრილში მოცემულია ძირკვის დიამეტრის ზედა ზღვარი, მაგალითად, წიფლის შემთხვევაში, ძირკვის დიამეტრი თუ იქნება 13 სმ-დან 15 სმ-ის ჩათვლით, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 8 სმ. 16 სმ-დან 18 სმ-ის ჩათვლით ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 10 სმ და ა.შ. დანართი 23
ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) ცხრილი რცხილის, ნეკერჩხლის (ყველა სახეობა) აკაკის, ჯაგრცხილის და სხვა ფოთლოვანი სახეობებისთვის
შენიშვნა: 1. იმ შემთხვევაში, თუ ძირკვის დიამეტრი აღემატება ცხრილში მოცებულ დიამეტრებს, გამოყენებული უნდა იქნეს ქვემოთ მოცემული ფორმულა: რცხილა – D t = 0.6967 x D ძ + 0.2453 2. ცხრილში მოცემულია ძირკვის დიამეტრის ზედა ზღვარი, მაგალითად, რცხილის შემთხვევაში, ძირკვის დიამეტრი თუ იქნება 13 სმ-დან 14 სმ-ის ჩათვლით, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 8 სმ. 15 სმ-დან 17 სმ-ის ჩათვლით ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 10 სმ და ა.შ.
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
„ტექნიკური რეგლამენტის − გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურების წესის“ დამტკიცების შესახებ
„ტექნიკური რეგლამენტის − გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურების წესის“ დამტკიცების შესახებ
მუხლი 1🔗
„გარემოსდაცვითი პასუხისმგებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონის 29-ე მუხლის მე-2 პუნქტის „ა.ა“ ქვეპუნქტის საფუძველზე, დამტკიცდეს თანდართული „ტექნიკური რეგლამენტი − გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურების წესი“.„ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონის 25-ე მუხლის შესაბამისად, ამ დადგენილების ამოქმედებისთანავე ძალადაკარგულად გამოცხადდეს „ტექნიკური რეგლამენტის − „გარემოსთვის მიყენებული ზიანის განსაზღვრის (გამოანგარიშების) მეთოდიკა“ დამტკიცების შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2014 წლის 14 იანვრის №54 დადგენილება.
პრემიერ-მინისტრიირაკლი ღარიბაშვილი
ტექნიკური რეგლამენტი − გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურების წესიმუხლი 1. ზოგადი დებულებები
1. ტექნიკური რეგლამენტი – გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურების წესი (შემდგომში – ტექნიკური რეგლამენტი) შემუშავებულია „გარემოსდაცვითი პასუხისმგებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონის (შემდგომში – კანონი) შესაბამისად და ადგენს გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების და მიყენებული ზიანის ფულადი ანაზღაურების წესს.
2. ტექნიკური რეგლამენტის მიზანია საქართველოს მოქმედი კანონმდებლობით დადგენილი სამართლებრივი ნორმების დარღვევის შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესის დადგენა.
3. ტექნიკური რეგლამენტი ვრცელდება პირის მიერ უკანონო ქმედებით გარემოსთვის მიყენებულ ისეთ ზიანზე, რომელიც:
ა) კანონის შესაბამისად არ მიიჩნევა გარემოსთვის მიყენებულ მნიშვნელოვან ზიანად;
ბ) კანონის შესაბამისად არ მიიჩნევა გარემოსთვის მიყენებულ მნიშვნელოვან ზიანად და ამავე დროს სახეზეა კანონის მე-3 მუხლის „დ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული შემთხვევა;
გ) ისეთ ზიანზე, რომელიც გათვალისწინებულია კანონის მე-2 მუხლის მე-2 პუნქტის „ვ-თ“ ქვეპუნქტებით.
4. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება ხორციელდება ყველა იმ შემთხვევაში, როდესაც უფლებამოსილი ორგანოსთვის ცნობილი გახდა სამართლებრივი ნორმების დარღვევის შედეგად პირის მიერ განხორციელებული ქმედებით ან/და უმოქმედობით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის შესახებ.
5. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების მიზნებისთვის გაწეული ხარჯების (გაზომვების ჩატარება, სინჯების აღება, ლაბორატორიული ანალიზები) ანაზღაურების ვალდებულება, კანონმდებლობით დადგენილი წესით, ეკისრება დამრღვევს, რომელიც პასუხისმგებელია ზიანის მიყენებაზე.
6. ტექნიკური რეგლამენტი ადგენს გარემოსათვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესს გარემოს შემდეგი კომპონენტებისთვის:
ა) მიწა (დაბინძურება და დეგრადაცია);
ბ) ტყის რესურსები და მწვანე ნარგავები;
გ) თევზი და სხვა ჰიდრობიონტები;
დ) გარეული ცხოველები და ფრინველები;
ე) სასარგებლო წიაღისეული (მათ შორის მიწისქვეშა წყალი);
ვ) ზედაპირული წყლის ობიექტები (მათ შორის შავი ზღვის წყალი).
მუხლი 2. ტერმინთა განმარტებები
1. ამ ტექნიკურ რეგლამენტში გამოყენებულ ტერმინებს აქვთ შემდეგი მნიშვნელობა:
ა) განსაკუთრებული რეგულირების ტერიტორია − საქართველოს მთავრობის სამართლებრივი აქტით დასახლებისთვის მინიჭებული განსაკუთრებული რეგულირების (სარეკრეაციო, საკურორტო, თავდაცვითი ან საქართველოს მთავრობის სამართლებრივი აქტით მინიჭებული სხვა) სტატუსის მქონე ტერიტორია;
ბ) მიწის ფონური (საბაზისო) მდგომარეობა − მდგომარეობა მიმდებარე ტერიტორიაზე, რომელიც არ განიცდის ან/და არ განუცდია ტექნოგენური ზემოქმედება;
გ) სასარგებლო წიაღისეულის (წიაღის) უკანონოდ მოპოვება (სარგებლობა):
გ.ა) ყველა სახეობის სასარგებლო წიაღისეულით სარგებლობა სათანადო ლიცენზიის გარეშე;
გ.ბ) წიაღით სარგებლობის ობიექტზე წიაღით მოსარგებლის, ასევე ლიცენზიისგან გათავისუფლებული პირის მიერ, სამთო მინაკუთვნის ფარგლებში დადგენილ საერთო მოცულობაზე მეტი ოდენობით სასარგებლო წიაღისეულის მოპოვება;
გ.გ) წიაღით მოსარგებლის ასევე ლიცენზიისგან გათავისუფლებული პირის მიერ სასარგებლო წიაღისეულის მოპოვება სამთო მინაკუთვნის საზღვრებს (როგორც მიწის ზედაპირზე, ასევე სიღრმეში) გარეთ;
დ) პირი – ფიზიკური ან იურიდიული პირი, ადმინისტრაციული ორგანო ან სხვა ორგანიზაციული წარმონაქმნი.
2. ამ ტექნიკური რეგლამენტის მიზნებისათვის ასევე გამოიყენება კანონითა და მოქმედი კანონმდებლობით განსაზღვრული სხვა ტერმინები.
მუხლი 3. მიწების დაბინძურების შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. მიწების (მათ შორის, დაცული ტერიტორიების მიწებისა და ტყის ნიადაგის) ქიმიური ნივთიერებით/ნაერთით დაბინძურების შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულით:
V = N x S x E x K x H (1)
ა) სადაც:
ა.ა) V – არის მიწების დაბინძურების შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობა ლარებში;
ა.ბ) N – საბაზისო ნორმატივი. სასოფლო-სამეურნეო სავარგულების დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშებისას საბაზისო ნორმატივის (N) მნიშვნელობები განსაზღვრულია ტექნიკური რეგლამენტის დანართი 1-ით, ხოლო არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწების დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების დროს საბაზისო ნორმატივის (N) მნიშვნელობად აიღება 14286 ლარი. ა.გ) S – დაბინძურებული მიწის ფართობი ჰა; ა.დ) E – ტერიტორიის ეკოლოგიური კოეფიციენტი. დაცული ტერიტორიის მიწების დაბინძურების შემთხვევაში ეკოლოგიური კოეფიციენტი ტოლია 4-ის, ხოლო სხვა ტერიტორიის შემთხვევაში – 1,5-ის; ა.ე) K – მიწის დაბინძურების დონეზე (ხარისხზე) დამოკიდებული გადასაყვანი კოეფიციენტი, რომელიც გამოიანგარიშება ლაბორატორიული ანალიზისა და ტექნიკური რეგლამენტის დანართი 2-ის მიხედვით; ა.ვ) H – მიწის დაბინძურების სიღრმის მიხედვით გადასაყვანი კოეფიციენტი, ტექნიკური რეგლამენტის დანართი 3-ის შესაბამისად. იმ შემთხვევაში, თუ ტერიტორიაზე არ ფიქსირდება ნიადაგის ნაყოფიერი ფენა – H=5. 2. იმ შემთხვევაში, თუ მიწების დაბინძურება გამოწვეულია ერთზე მეტი სახიფათო ნივთიერებით, გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება ხდება იმ ქიმიური ნივთიერების მიხედვით, რომლის დაბინძურების დონის მაჩვენებელი ყველაზე მაღალია (დანართი 2).3. იმ შემთხვევაში, თუ ქიმიური ნივთიერებები/ნაერთები არ არის შეტანილი დანართ 2-ში, გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება ამ მუხლის ფორმულა (1) ით, ხოლო K-ს მნიშვნელობად აიღება L კოეფიციენტი, დანართი 2-ის მიხედვით. ამ შემთხვევაში L-კოეფიციენტის მნიშვნელობა გამოიანგარიშება ფორმულა (2)-ით: C=(C ფაქტობრივი)/(C ფონური) (2) ა) სადაც, ლაბორატორიული კვლევის შედეგად: ა.ა) C ფაქტობრივი – არის ქიმიური ნივთიერების/ნაერთის ფაქტობრივი შემცველობა მიწაში; ა.ბ) C ფონური – ქიმიური ნივთიერების/ნაერთის შემცველობა მიმდებარე ტერიტორიაზე, რომელიც არ განიცდის ან/და არ განუცდია ტექნოგენური ზემოქმედება. ამასთან, იმ შემთხვევაში, თუ ფონურ ტერიტორიაზე საერთოდ არ ფიქსირდება შესაბამისი ქიმიური ნივთიერებების/ნაერთების შემცველობა C ფონური =0,1, ხოლო იმ შემთხვევაში, თუ ფონურ ტერიტორიაზე ფიქსირდება შესაბამისი ქიმიური ნივთიერებების/ნაერთების შემცველობა, C ფონური ტოლია ამ ტერიტორიაზე ქიმიური ნივთიერებების/ნაერთების შემცველობის. 4. გარემოსთვის მიყენებული ზიანი არ გამოანგარიშდება კერძო საკუთრებაში არსებული მიწის დაბინძურების შემთხვევაში. 5. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი მიწის დაბინძურებისას განისაზღვრება 10 000 (ათი ათასი) ლარით და ზევით.მუხლი 4. მიწების დეგრადაციის შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. მიწების (მათ შორის, დაცული ტერიტორიების მიწისა და ტყის ნიადაგის) დეგრადაციის შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულით:
Z=N x S x D x E (1)
ა) სადაც:
ა.ა) Z – არის მიწის დეგრადაციის შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობა ლარებში;
ა.ბ) N – საბაზისო ნორმატივი. სასოფლო-სამეურნეო სავარგულების დეგრადაციით გარემოზე მიყენებული ზიანის გამოანგარიშებისას საბაზისო ნორმატივის (N) მნიშვნელობები განსაზღვრულია ტექნიკური რეგლამენტის დანართი 1-ით, ხოლო არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწების დეგრადაციით გარემოსათვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების დროს საბაზისო ნორმატივის (N) მნიშვნელობად აიღება 14 286 ლარი; ა.გ) S – დეგრადირებული ტერიტორიის ფართობი ჰა; ა.დ) D – მიწების დეგრადაციის ხარისხის მაჩვენებელი; ა.ე) E – ტერიტორიის ეკოლოგიური კოეფიციენტი. 2. ტერიტორიის ეკოლოგიური კოეფიციენტი E ტოლია: ა) ნაკრძალების მიწების დეგრადაციის შემთხვევაში – 4-ის; ბ) სხვა დაცული ტერიტორიის მიწების, ასევე საქართველოს ტყის კოდექსით გათვალისწინებული დაცვითი ტყეების ტყის ნიადაგის დეგრადაციის შემთხვევაში – 3-ის; გ) ტყის ნიადაგის შემთხვევაში ტოლია 2-ის; დ) სხვა ტერიტორიის შემთხვევაში – 1,5-ის. 3. მიწების დეგრადაციის ხარისხის მაჩვენებელი – D ხასიათდება შემდეგი ხარისხებით: ა) სუსტად დეგრადირებული – ნიადაგის ნაყოფიერი ფენის შემცირება ფონურ მაჩვენებელთან 1-10% ჩათვლით – D=0,2; ბ) საშუალოდ დეგრადირებული − ნიადაგის ნაყოფიერი ფენის შემცირება ფონურ მაჩვენებელთან 11-30% ჩათვლით – D=0.5; გ) ძლიერდეგრადირებული − ნიადაგის ნაყოფიერი ფენის შემცირება ფონურ მაჩვენებელთან 31-60% ჩათვლით D=1; დ) ძალზე ძლიერ დეგრადირებული – ნიადაგის ნაყოფიერი ფენის შემცირება ფონურ მაჩვენებელთან 61-100% ჩათვლით D=2. 4. იმ შემთხვევაში, თუ: ა) ნიადაგის ნაყოფიერი ფენა აღრეულია ნიადაგის წარმომქმნელ ქანებთან, მიწის დეგრადაციის ხარისხის მაჩვენებელი D=0.5; ბ) ნიადაგის ნაყოფიერი ფენა აღრეულია სხვა მასასთან (მასალა, ნივთიერება, ნაერთი, ნარჩენი და სხვა), მიწის დეგრადაციის ხარისხის მაჩვენებელი D=2. 5. თუ არსებობს მიწის დეგრადაციის ხარისხის შეფასების ორი ან მეტი განსხვავებული მაჩვენებელი, მაშინ აიღება ის მაჩვენებელი, რომლის დეგრადაციის ხარისხი უფრო მაღალია. 6. იმ შემთხვევაში, თუ შეუძლებელია მიწების დეგრადაციის ხარისხის მაჩვენებლის – D განსაზღვრა, ასეთ შემთხვევაში D=2. 7. იმ შემთხვევაში, თუ ვერ დგინდება ნიადაგის ნაყოფიერი ფენის მოხსნის ადგილი გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოანგარიშდება შემდეგი ფორმულით: Z=V x K (2); სადაც, Z − გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობაა;V − ნიადაგის ნაყოფიერი ფენის მოცულობა (მ3); K – ასამაღლებელი კოეფიციენტი K=300 ლარი. 8. გარემოსთვის მიყენებული ზიანი არ გამოანგარიშდება: ა) კერძო საკუთრებაში არსებული მიწის დეგრადაციის შემთხვევაში; ბ) თუ არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწაზე არ ფიქსირდება ნიადაგის ნაყოფიერი ფენა. 9. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი მიწის დეგრადაციისას განისაზღვრება 10 000 (ათი ათასი) ლარით და ზევით.მუხლი 5. საქართველოს ტყეზე და ტყის რესურსებზე უკანონო ქმედებით გარემოსათვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. საქართველოს ტყეზე და ტყის რესურსებზე უკანონო ქმედებით ზიანის მიყენებისას გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოანგარიშდება ამ მუხლით ან/და დანართი 4-ის შესაბამისად.
2. საქართველოს ტყის კოდექსით გათვალისწინებული დაცული ან დაცვითი კატეგორიის ტყეებში, ასევე, დაცულ ტერიტორიებზე (გარდა დაცული ლანდშაფტისა, აღკვეთილის ტრადიციული გამოყენების ზონისა, ეროვნული პარკის ტრადიციული გამოყენების ზონისა და მრავალმხრივი გამოყენების ტერიტორიისა) ამ მუხლით ან/და დანართი 4-ით გათვალისწინებული უკანონო ქმედების შედეგად გამოწვეული ზიანის ოდენობა განისაზღვრება ამ ტექნიკური რეგლამენტით დადგენილი წესით გამოანგარიშებული ზიანის ორმაგი ოდენობით (გარდა მე-4 დანართის მე-7 და მე-16 პუნქტებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა).
3. იმ შემთხვევაში, თუ უკანონოდ მოპოვებული (მოჭრილი) ხე-ტყე სამართალდარღვევის ადგილიდან წაღებულია და შეუძლებელია ხის ტაქსაციური დიამეტრის დადგენა, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრის დასადგენად გამოიყენება დანართები 18-23-ით გათვალისწინებული ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) შესაბამისი ცხრილები და ფორმულები. ანალოგიურად, თუ უკანონოდ მოპოვებული (მოჭრილი) ხე-ტყე მთლიანად ან ნაწილობრივ წაღებულია ან მოჭრილი ხის მთლიანობა დარღვეულია (დაჭრილია) და ჯირკის გადანაჭერზე შეინიშნება ხმობის, ფაუტიანობის ან ღრუიანობის ნიშნები, გარემოსთვის მიყენებული ზიანის განსაზღვრა (გამოანგარიშება) ხდება მე-4 დანართის მე-7 პუნქტის „გ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, ხოლო თუ ჯირკის გადანაჭერზე არ შეინიშნება ხმობის, ფაუტიანობის ან ღრუიანობის ნიშნები, გარემოსთვის მიყენებული ზიანის განსაზღვრა (გამოანგარიშება) ხდება მე-4 დანართის მე-7 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად.
4. იმ შემთხვევაში, თუ შეუძლებელია უკანონოდ მოპოვებული მერქნის ჩამორთმევა და როცა ამ მერქნის რაოდენობა (მოცულობა) ცნობილია, გაანგარიშებული ზიანის თანხას ემატება ხის შესაბამისი მერქნული რესურსის სარგებლობისთვის დაწესებული მოსაკრებლის ერთმაგი ოდენობა, შესაბამისი მოცულობის გათვალისწინებით (ნამრავლით).
5. საქართველოს „წითელ ნუსხაში“ შეტანილ მცენარეთა სახეობებზე უკანონო ქმედებების შედეგად გამოწვეული ზიანის გამოანგარიშება ხდება ამ ტექნიკური რეგლამენტით დადგენილი წესით, გაანგარიშებული ზიანის ორმაგი ოდენობით.
6. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას ტყის რესურსებზე უკანონო ქმედებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანი მნიშვნელოვანია მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მერქნიანი მცენარეების (მათ შორის, მოზარდ-აღმონაცენის) ან/და ბუჩქების დაზიანების (რამაც შესაძლოა მათი ზრდის შეწყვეტა გამოიწვოს ან რასაც შესაძლოა მათი სასიცოცხლო ფუნქციის შეწყვეტა გამოეწვია), უკანონოდ მოჭრის, ამოძირკვის ან განადგურების შედეგად გარემოსათვის მიყენებული ზიანი შეადგენს 1000 (ერთი ათასი) ლარს ან მეტს.
მუხლი 6. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში (საქართველოს ტყის გარდა) არსებულ ტერიტორიაზე მწვანე ნარგავების/ხე-მცენარეების (ცოცხალი, ნედლი მცენარეების) დაზიანებით, ამოძირკვით, მოჭრით ან განადგურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის განსაზღვრის (გამოანგარიშების)🔗წესი 1. მწვანე ნარგავების/ხე-მცენარეების (ცოცხალი, ნედლი მცენარეების) სახეობისა და დიამეტრის მიხედვით განისაზღვრება მათი აღდგენითი ღირებულება ლარებში. 2. დიამეტრი იზომება მიწის ზედაპირიდან 10 სმ-ის სიმაღლეზე. 3. I ჯგუფს განეკუთვნება: უხრავი, მუხა – ყველა სახეობის, ცხენისწაბლი, იფანი, ცაცხვი, ძელქვა, ნეკერჩხალი (გარდა იფან-ფოთოლასი), აბრეშუმა აკაცია, სოფორი, მაკლურა, მაგნოლია – ყველა სახეობის, ევკომია, პალმა, კაკალი, კეთილშობილი დაფნა, წაბლი, წიფელი, საკმლის ხე, ჩვეულებრივი და კოლხური ჯონჯოლი, ქართული თხილი, შიშველი აკაკი, თუთა – ყველა სახეობის, თელა – ყველა სახეობის, ქაცვი – აღდგენითი ღირებულება განისაზღვრება დანართი 5-ის შესაბამისად. 4. II ჯგუფს განეკუთვნება: უთხოვარი, კედარი – ყველა სახეობის, ფიჭვი – ყველა სახეობის, კვიპაროსი – ყველა სახეობის, ცრუცუგა, სოჭი, ნაძვი – ყველა სახეობის, კრიპტომერია, სექვოია – აღდგენითი ღირებულებები განისაზღვრება დანართ 5-ის შესაბამისად. 5. III ჯგუფს განეკუთვნება: ჭადარი, ნეკერჩხალი (იფან-ფოთოლა), რცხილა, ჯაგრხცილა, აკაცია, გლედიჩია, არდავანი, არყის ხე, საპნის ხე, კატაპლა, კუნელი, ვერხვი – ყველა სახეობის, მურყანი, ტირიფი, ნუში, ალვის ხე – აღდგენითი ღირებულებები განისაზღვრება დანართი 5-ის შესაბამისად. 6. IV ჯგუფს განეკუთვნება: ღვია, ტუია, წყავი, ჭყორი, მაჰონია, მარადმწვანე კოწახური, იუკა დიდებული, ბზა – ყველა სახეობის, ჩიტავაშლა, ვაზი – ყველა სახეობის, იასამანი, შინდანწლა, სურო – ყველა სახეობის, გრაკლა, თრიმლი, ფშატი, ვარდი – ყველა სახეობის, იაპონური კომში, ბროწეული, დეიცია, ბუდლეია, ხე-ტუხტი, გლიცინია, ამპელოფსისი, პართენოცესუსი, ჩინური ვისტარია, ირმის რქა, ბიოტა, კვიდო – ყველა სახეობის, ოქროწვიმა, კურდღლის ცოცხი – აღდგენითი ღირებულებები განისაზღვრება დანართი 5-ის შესაბამისად. 7. V ჯგუფს განეკუთვნება: მსხალი, ვაშლი, ბალი, ატამი, გარგარი, ალუბალი, ქლიავი, ლეღვი, შინდი, ტყემალი, ხურმა – ყველა სახეობის, ნუში, კვრინჩხი, ზღმარტლი და სხვა სახეობები – აღდგენითი ღირებულებები განისაზღვრება დანართი 5-ის შესაბამისად. 8. ქ. თბილისის საზღვრებად ითვლება თბილისის პერსპექტიული განვითარების მოქმედი გენერალური გეგმის შესაბამისად დადგენილი საზღვრები; მიმდებარე ტერიტორიად ითვლება ქ. თბილისისთვის – ადმინისტრაციული საზღვრიდან 7-კილომეტრიანი ზოლი, ქალაქებისთვის: ბათუმი, სოხუმი, ქუთაისი, რუსთავი, ფოთი, გორი, თელავი – 5-კილომეტრიანი ზოლი, ხოლო სხვა დასახლებული პუნქტებისთვის – 3-კილომეტრიანი ზოლი. 9. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში არსებული მწვანე ნარგავები/ხე-მცენარეები (ცოცხალი, ნედლი მცენარეები), მათი ადგილმდებარეობის მნიშვნელობიდან გამომდინარე, იყოფა 3 კატეგორიად: ა) პირველ კატეგორიას განეკუთვნება: ა.ა) ბაღების, პარკებისა და სკვერების ნარგავები; ა.ბ) ქალაქის ან მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრის ისტორიულ ნაწილში არსებული ნარგავები; ა.გ) პროსპექტების, გზატკეცილების, მაგისტრალებისა და ქუჩების ნარგავები; ა.დ) ნარგავები, რომლებსაც განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვთ როგორც ნიადაგდამცავებსა და წყალმარეგულირებლებს, ასევე ქარსაფარი (მინდორსაცავი) ზოლების ნარგავები; ბ) მეორე კატეგორიას განეკუთვნება საბავშვო ბაღების, სკოლების, საავადმყოფოებისა და ფაბრიკა-ქარხნების ტერიტორიებზე არსებული ნარგავები; გ) მესამე კატეგორიას განეკუთვნება ნარგავები, რომლებიც არ შედიან პირველ და მეორე კატეგორიებში. 10. პირველი, მეორე და მესამე კატეგორიების მიხედვით დგინდება შესაბამისი შემასწორებელი კოეფიციენტები − 2, 1,5 და 1, რომლებზეც მრავლდება აღდგენითი ღირებულების თანხის ორმაგი ოდენობა და გამოითვლება მწვანე ნარგავების (ცოცხალი, ნედლი მცენარეების) დაზიანების, მოჭრის, განადგურებისა და ამოძირკვის შედეგად გარემოსათვის მიყენებული ზიანის ოდენობა. 11. მწვანე ნარგავების/ხე-მცენარეების (ცოცხალი, ნედლი მცენარეების) ისეთი დაზიანების შემთხვევაში, რომელიც იწვევს მათი ზრდის შეჩერებას, ზიანის ოდენობა შეესაბამება აღდგენითი ღირებულების თანხის 50%-ს. 12. მწვანე ნარგავების/ხე-მცენარეების (ცოცხალი, ნედლი მცენარეების), ასევე ქარსაფარი (მინდორდაცვითი) ზოლების ან სხვა დამცავი ნარგაობის უკანონოდ ამოძირკვისას აღდგენითი ღირებულებები განისაზღვრება დანართი 5-ის შესაბამისად. იმ შემთხვევაში, თუ ამოძირკვული ხის სახეობის და დიამეტრის დადგენა შეუძლებელია, ზიანის გაანგარიშება ხდება აღნიშნულ ან მიმდებარე ფართობზე გაშენებული ან გაბატონებული მწვანე ნარგავების/ხე-მცენარეების სახეობისა და საშუალო დიამეტრის მიხედვით. 13. ქ. თბილისსა და მისი საზღვრებიდან შვიდკილომეტრიან ზოლში გარემოსთვის მიყენებული ზიანი იანგარიშება „ქალაქ თბილისის საზღვრებში და მიმდებარე ტერიტორიაზე არსებული მწვანე ნარგავებისა და სახელმწიფო ტყის განსაკუთრებული დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად. 14. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი ამ მუხლით გათვალისწინებული შემთხვევისთვის განისაზღვრება 1000 (ერთი ათასი) ლარით და ზევით.მუხლი 7. თევზის მარაგსა და სხვა ჰიდრობიონტებზე მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. უკანონო თევზჭერით და სხვა ჰიდრობიონტების (გარდა წყლის მცენარეებისა) უკანონო მოპოვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება ფორმულით:
N1 = N2 x P (1) ა) სადაც:ა.ა) N1 – არის უკანონო თევზჭერით და სხვა ჰიდრობიონტების უკანონო მოპოვებით გამოწვეული ზიანი ლარებში; ა.ბ) N2 – უკანონო თევზჭერით და სხვა ჰიდრობიონტების უკანონო მოპოვებით მიყენებული ზიანის ოდენობა ერთ კილოგრამზე, ლარებში (დანართი 6-ის მიხედვით); ა.გ) P – მოპოვებული რესურსის რაოდენობა, კილოგრამებში; ბ) გამოანგარიშება ყველა სახეობაზე, რომელიც ფაქტობრივად არის მოპოვებული, ხდება ცალ-ცალკე და შემდეგ იკრიბება. 2. მავნე ზემოქმედების შედეგად შთამომავლობის დანაკარგით გამოწვეული მოსალოდნელი ზიანის ოდენობა განისაზღვრება (გამოიანგარიშება) შემდეგი ფორმულით: ა) სადაც:ა.ა) N2 – შთამომავლობის დანაკარგით გამოწვეული მოსალოდნელი ზიანი ლარებში; ა.ბ) n – უკანონოდ მოპოვებული და/ან დაღუპული თევზის რაოდენობა ცალებში; ა.გ) Q – ქვირითობის საშუალო ნაყოფიერება თითოეული სახეობისათვის; ა.დ) K – ქვირითისაგან მიღებული თევზის კვლავწარმოების კოეფიციენტი %-ში; ა.ე) p – მწარმოებლის საშუალო წონა, კგ-ში; ა.ვ) c – პოპულაციაში მდედრი ინდივიდების სტატისტიკური წილი, %; ა.ზ) z – ქვირითობის ჯერადობა სიცოცხლის განმავლობაში; ა.თ) Z – ერთი კგ თევზის ბუნებრივი რესურსის მოსაკრებელი ლარებში. 3. წყლის მცენარეებზე მავნე ზემოქმედების შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულით:N3 = P x Z ა) სადაც:ა.ა) N3 – მცენარეებზე მავნე ზემოქმედებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანი ლარებში; ა.ბ) P – მცენარეების ბიომასა კგ-ში; ა.გ) Z – 1 კგ მცენარეთა ბიომასის საბაზრო ღირებულება ლარებში (გამოიანგარიშების დროისათვის). 4. წყალამღებ მოწყობილობაში მოხვედრილი თევზების საერთო რაოდენობა საანგარიშო პერიოდში განისაზღვრება (გამოიანგარიშება) შემდეგი ფორმულით: ა) სადაც: ა.ა) K – დროის გარკვეულ მონაკვეთში არხში მოხვედრილი თევზის რაოდენობა ცალობით;ა.ბ) Sk– არხის ფართობი განივ კვეთაში, მ2; ა.გ) Sl – „მახე-ბადის“ სარკმლის ფართობი, მ2; ა.დ) n – „მახე-ბადეში“ მოხვედრილი თევზების რაოდენობა ცალობით, დროის ერთეულში; ა.ე) M – ფაქტორის მოქმედების ხანგრძლივობა დროის ერთეულში; ბ) არხის ფართობი განივ კვეთაში გამოიანგარიშება ფორმულით: სადაც ბ.ა) D – მილის დიამეტრია; ბ.ბ) π – კონსტანტა = 3,14; გ) არხის ფართობი წყლის სამკუთხედი დინებისას გამოიანგარიშება ფორმულით: სადაც: გ.ა) L – წყლის დინების სიგანეა; გ.ბ) h – მისი სიღრმე; დ) არხის ფართობი ტრაპეციული წყლის დინებისას გამოიანგარიშება ფორმულით:სადაც – L1 და L2 წყლის დინების სიგანეა ფსკერისაკენ და ზედაპირისკენ, ხოლო h მისი სიღრმე; ე) თუ გვხვდება წყლის დინების რთული ფორმა, მაშინ ცოცხალი დინების ფართობის განსაზღვრისათვის აუცილებელია ჰიდროლოგიური კვეთით გადაღების ჩატარება. 5. თევზებისთვის, უხერხემლოებისთვის, აგრეთვე წყლის მცენარეებისთვის აღწარმოების პირობების გაუარესებით გამოწვეული მავნე ზემოქმედება გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულით:A = S (B – B1)Z ა) სადაც: ა.ა) A – აღწარმოების პირობების გაუარესებით გამოწვეული ზემოქმედებაა; ა.ბ) S – ფართობი, რომელზედაც მოქმედებს არახელსაყრელი ფაქტორი; ა.გ) B – მოცემული ფართობის ბიოპროდუქტიულობა ზემოქმედების შედეგად პირობების გაუარესებამდე (კგ/ჰა);ა.დ) B1 – მოცემული ფართობის ბიოპროდუქტიულობა პირობების გაუარესების შემდეგ, (კგ/ჰა); ა.ე) Z – სახეობის ან ბიომასის ერთი კგ-ის ღირებულება ლარებში; 6. თევზებსა და სხვა ჰიდრობიონტებზე მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების ფორმულებში რესურსის ღირებულებად გამოიყენება „ბუნებრივი რესურსებით სარგებლობისათვის მოსაკრებლების შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი რესურსის მოსაკრებლის 100-მაგი ოდენობა. 7. საქართველოს „წითელ ნუსხაში“ შეტანილ სახეობებზე ზიანის თანხა ხუთმაგდება. 8. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი ამ მუხლით გათვალისწინებული ბუნებრივი რესურსისთვის განისაზღვრება 2 000 (ორი ათასი) ლარით და ზევით.მუხლი 8. ცხოველთა სამყაროს ობიექტების უკანონოდ მოპოვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. ცხოველთა სამყაროს ობიექტების უკანონოდ მოპოვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება დანართი 7-ის მიხედვით.
2. საქართველოს „წითელ ნუსხაში“ შეტანილ სახეობებზე ზიანის თანხა ხუთმაგდება.
3. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი, ამ მუხლით გათვალისწინებული ბუნებრივი რესურსისთვის, განისაზღვრება 2 000 (ორი ათასი) ლარით და ზევით.
მუხლი 9. სასარგებლო წიაღისეულზე (მათ შორის მიწისქვეშა წყლებზე) უკანონო ქმედებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. ყველა სახეობის სასარგებლო წიაღისეულის უკანონო მოპოვებით (სარგებლობით) გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშებისას, მოპოვებული კონკრეტული სასარგებლო წიაღისეულის ერთეულის ღირებულება განისაზღვრება „ბუნებრივი რესურსებით სარგებლობისათვის მოსაკრებლების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-5 მუხლის პირველი პუნქტისა და ამავე კანონის მე-8 მუხლის მე-2 პუნქტის საფუძველზე, სასარგებლო წიაღისეულით სარგებლობისათვის მოსაკრებლის მაკორექტირებელი С კოეფიციენტის (C=5, გარდა ქვიშა-ხრეშისა და სილიკომანგანუმის ქერქული ნარჩენისა (წიდა)) გათვალისწინებით. ქვიშა-ხრეშის უკანონო სარგებლობისას მაკორექტირებელი კოეფიციენტი C=25, ხოლო სილიკომანგანუმის ქერქული ნარჩენის (წიდა) უკანონო სარგებლობისას მაკორექტირებელი კოეფიციენტი C=2000.
2. სასარგებლო წიაღისეულით (წიაღით) სარგებლობისას საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი ნორმების დარღვევის შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანი შეიძლება გამოწვეულ იქნეს სასარგებლო წიაღისეულის (წიაღით) უკანონოდ მოპოვების (სარგებლობის) შემთხვევაში.
3. ყველა ტიპის სასარგებლო წიაღისეულის უკანონოდ სარგებლობისას გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების დროს მხედველობაში უნდა იქნეს მიღებული:
ა) უკანონოდ მოპოვებული სასარგებლო წიაღისეულის მოცულობა შესაბამის ზომის ერთეულებში;
ბ) კონკრეტული სასარგებლო წიაღისეულის სარგებლობისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ოდენობა ლარებში.
4. ყველა ტიპის სასარგებლო წიაღისეულის უკანონო მოპოვებისას (სარგებლობისას) გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოანგარიშდება შემდეგი ფორმულით:
P=Q × K × C + M (1)
ა) სადაც:
ა.ა) P – გარემოსთვის მიყენებული ზიანია ლარებში;
ა.ბ) Q – უკანონოდ მოპოვებული კონკრეტული სასარგებლო წიაღისეულის ოდენობა, შესაბამის ზომის ერთეულებში;
ა.გ) K – კონკრეტული სასარგებლო წიაღისეულით სარგებლობისათვის დადგენილი მოსაკრებლის ოდენობა ლარებში;
ა.დ) C – კონკრეტული სასარგებლო წიაღისეულით სარგებლობისთვის დადგენილი მოსაკრებლის მაკორექტირებელი კოეფიციენტი;
ა.ე) M − კონკრეტული სასარგებლო წიაღისეულის სალიცენზიო მოსაკრებელი ლარებში.
5. მოქმედი კანონმდებლობის დარღვევისას საბადოებზე მიწისქვეშა წყლების დაბინძურების, წყლის დებიტის შემცირების ან დაშრეტისას, გარემოსთვის მიყენებული ზიანის და მავნე ზემოქმედების მაჩვენებელია:
ა) სამთო მინაკუთვნის ფარგლებს გარეთ კონკრეტული მიწისქვეშა წყლის საბადოზე (ან საბადოებზე) ჰიდროგეოლოგიური სამუშაოების წარმოებისას, გეოლოგიური და ტექნოლოგიური ნორმების მოთხოვნების დარღვევის ან სამთო მინაკუთვნის ფარგლებში სავალდებულო საპროექტო მოთხოვნების დარღვევის შედეგად, მოქმედ საექსპლუატაციო ჭაბურღილში (ან ჭაბურღილებში) კონკრეტული მიწისქვეშა წყლის რაოდენობრივი და ხარისხობრივი პარამეტრების გაუარესება;
ბ) მიწისქვეშა წყლის ობიექტის მკაცრი სანიტარიული დაცვის ზონაში (პირველი სარტყელი) დადგენილი მოთხოვნების დარღვევა, რამაც გამოიწვია მიწისქვეშა წყლის დაბინძურება, დაშრეტა ან/და დებიტის შემცირება;
გ) ტექნოგენური ფაქტორების ზემოქმედებით გამოწვეული პროცესები, რამაც გამოიწვია მიწისქვეშა წყლების ხარისხობრივი ან/და რაოდენობრივი პარამეტრების გაუარესება.
6. მიწისქვეშა წყლების საბადოზე (საბადოებზე) მე-5 პუნქტში მოყვანილი ან/და სხვა ანალოგიური მაჩვენებლების მიხედვით, მიწისქვეშა წყლებზე გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოანგარიშდება კონკრეტულ მიწისქვეშა წყლებზე ცალ-ცალკე. ამ შემთხვევაში, კონკრეტული მიწისქვეშა წყლით სარგებლობის პროცესში შეიძლება ადგილი ჰქონდეს მე-5 პუნქტში მოყვანილ ზიანს და მავნე ზემოქმედებას როგორც ცალკეული, ასევე ყველა შემთხვევების დროს და, გამომდინარე აქედან, გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოანგარიშდება თითოეული კონკრეტული შემთხვევისთვის ცალ-ცალკე.
7. ამ მუხლის მე-5 პუნქტში მოყვანილი, გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ტიპური დამახასიათებელი მაჩვენებლების მიხედვით, გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოანგარიშდება ფორმულა 2-ის გამოყენებით:
P= (Qწყ x K2 წყ x C) + V (2) ა) სადაც: ა.ა) P – არის გარემოსთვის მიყენებული ზიანი ლარებში; ა.ბ) Qწყ. – მიწისქვეშა წყლის მოცულობა, შესაბამის ზომის ერთეულში – მოქმედი კანონმდებლობის დარღვევისას, კონკრეტული დროის პერიოდში საბადოებზე მიწისქვეშა წყლების დაბინძურების ან მიწისქვეშა წყლის რაოდენობრივი (დებეტის შემცირების ან დაშრეტის) ან ხარისხობრივი პარამეტრების გაუარესების შედეგად, შემცირებული, დაშრეტილი ან/და დაბინძურებული მიწისქვეშა წყლის მოცულობა შესაბამის ზომის ერთეულებში (კონკრეტული დროის პერიოდის უკუათვლა იწყება იმ დროიდან, როდესაც უფლებამოსილი ორგანოსთვის ცნობილი გახდება მიწისქვეშა წყლების დაბინძურების, წყლის დებიტის შემცირების ან დაშრეტის შესახებ (მაგრამ არაუმეტეს 12 თვისა), ხოლო თუ რეგულირების ობიექტზე წინა პერიოდში განხორციელებულია ინსპექტირება, რომლითაც მიწისქვეშა წყლების დაბინძურების, წყლის დებიტის შემცირების ან დაშრეტის შესახებ ფაქტი არ გამოვლენილა − აღნიშნული ფაქტის აღმოჩენის შემთხვევაში, პერიოდის ათვლა დაიწყება წინა პერიოდში განხორციელებული ინსპექტირების თარიღიდან (მაგრამ არაუმეტეს 12 თვისა);ა.გ) K2წყ –კონკრეტული მიწისქვეშა წყლისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ოდენობა ლარებში; ა.დ) C – კონკრეტული მიწისქვეშა წყლით სარგებლობისთვის დადგენილი მოსაკრებლის მაკორექტირებელი კოეფიციენტი (C = 5); ა.ე) V – არის მიწების დაბინძურების შედეგად გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობა ლარებში, რომელიც გამოიანგარიშება მე-3 მუხლის შესაბამისად. 8. წიაღით სარგებლობის მოქმედი კანონმდებლობის დარღვევის, ასევე ტექნოგენური ფაქტორების ზემოქმედებით გამოწვეული სტიქიური უბედურებების შედეგად სასარგებლო წიაღისეულის საბადოებსა და გამოვლინებებზე შეუქცევადი ბუნებრივი პროცესების განვითარების შემთხვევაში, რამაც გამოიწვია მიწისქვეშა წყლების დაშრეტა ან/და სხვა სასარგებლო წიაღისეულის საბადოებისა და გამოვლინებების გაუვარგისება (მოსპობა), გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობის დადგენა ხორციელდება გარემოსთვის მიყენებული ზიანის დამდგენი კომისიის მიერ, რომელიც, კომპეტენციის შესაბამისად, ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში ინდივიდუალურად, სპეციალურად იქმნება საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის ან საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის გადაწყვეტილებით. 9. გარემოსთვის მიყენებული ზიანი არ გამოანგარიშდება, თუ პირის მიერ მიწისქვეშა მტკნარი წყლის მოპოვება ხორციელდება ცენტრალიზებული სასმელი წყლით მომარაგების მიზნით. 10. გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ფულადი სახით ანაზღაურებისას ამ მუხლით გათვალისწინებულ შემთხვევაში (გარდა ქვიშის ან/და ხრეშისა) გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი განისაზღვრება 1500 (ერთი ათას ხუთასი) ლარითა და მის ზევით, ხოლო ქვიშის ან/და ხრეშის უკანონოდ მოპოვების შემთხვევაში გარემოსთვის მიყენებული მნიშვნელოვანი ზიანი განისაზღვრება 1000 (ერთი ათასი) ლარითა და მის ზევით.მუხლი 10. ზედაპირული წყლის ობიექტის დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. ზედაპირული წყლის ობიექტის დაბინძურებისას გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება ხდება ყველა იმ შემთხვევაში, როდესაც ადგილი აქვს ზედაპირული წყლის ობიექტის დაბინძურებას:
ა) ზედაპირული წყლის ობიექტებში ჩამდინარე წყლებთან ერთად ჩაშვებულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) ნორმების შეთანხმებას დაქვემდებარებული საქმიანობის განხორციელებისას, ზედაპირული წყლის ობიექტ(ებ)ში ჩამდინარე წყალთან ერთად დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ჩაშვებით, რომელთა რაოდენობაც აღემატება ზ.დ.ჩ.-ის საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს (შემდგომში − სამინისტრო) უფლებამოსილ პირთან შეთანხმებულ ნორმებს ან დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ნებისმიერი რაოდენობის უნებართვო ჩაშვებით;
ბ) ნებისმიერი პირის მიერ, რომელიც ახორციელებს ჩამდინარე წყლების ზედაპირული წყლის ობიექტ(ებ)ში ჩაშვებას და რომლის საქმიანობაც არ წარმოადგენს ამ პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ საქმიანობას, ზედაპირული წყლის ობიექტში დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ჩაშვებით, რომელთა კონცენტრაცია ჩამდინარე წყალში აღემატება მოქმედი კანონმდებლობით დადგენილ ზღვრულად დასაშვებ კონცენტრაციას ან რომელთა ზედაპირული წყლის ობიექტ(ებ)ში ჩაშვება არ შეიძლება მოქმედი კანონმდებლობით.
2. ზედაპირული წყლის ობიექტების დაბინძურებით, გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება წარმოებს მე-8 დანართში მოცემული დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვებისათვის.
3. ზედაპირული წყლის ობიექტში ჩაშვებულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა მასა (P) განისაზღვრება:
ა) ინსტრუმენტული გაზომვებითა და შესაბამისი დოკუმენტაციის მიხედვით, მათ შორის, დამაბინძურებელი ობიექტის ტექნოლოგიური მონაცემების, ჩაშვებულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა მოცულობისა და ხანგრძლივობის ან კონცენტრირებული ხსნარების, რეაგენტების, ნედლეული პროდუქტებისა და ნარჩენების ჩაშვების მოცულობის გამოანგარიშებით;
ბ) იმ შემთხვევაში, თუ შეუძლებელია ინსტრუმენტული გაზომვების ჩატარება, დამაბინძურებელ ნივთიერებათა მასა შეიძლება დადგინდეს შესაბამისი დოკუმენტაციის მიხედვით, მათ შორის, დამაბინძურებელი ობიექტის ტექნოლოგიური მონაცემების, ჩაშვებულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა მოცულობისა და ხანგრძლივობის ან კონცენტრირებული ხსნარების, რეაგენტების, ნედლეული პროდუქტებისა და ნარჩენების ჩაშვების მოცულობის გამოანგარიშებით.
4. ჩამდინარე წყლებთან ერთად ჩაშვებული თითოეული დამაბინძურებელი ნივთიერების მასა ინსტრუმენტული გაზომვების შემთხვევაში განისაზღვრება შემდეგი ფორმულით:
P=Q x (F – D) x t x 10-6 (1) ა) სადაც: ა.ა) P – არის ჩაშვებული დამაბინძურებელი ნივთიერების მასა ტონებში;ა.ბ) Q – დამაბინძურებელ ნივთიერებათა შემცველი ჩამდინარე წყლების ხარჯი მ3/საათში; ა.გ) F – ჩაშვების პერიოდში ჩამდინარე წყლებში ლაბორატორიული ანალიზით განსაზღვრულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ფაქტობრივი კონცენტრაცია, მგ/ლ; ა.დ) D – ჩამდინარე წყლებში დამაბინძურებელ ნივთიერებათა დასაშვები კონცენტრაცია, თანახმად ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) ნორმებისა, მგ/ლ; ა.ე) იმ შემთხვევაში, თუ დამაბინძურებელ ობიექტს კონკრეტული დამაბინძურებელი ნივთიერებ(ებ)ისათვის არ გააჩნია ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) შეთანხმებული ნორმები, D – დასაშვები კონცენტრაციის მაჩვენებლად გამოიყენება „გარემოსდაცვითი ტექნიკური რეგლამენტების დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს მთავრობის 2014 წლის 3 იანვრის №17 დადგენილებით დამტკიცებულ რეგლამენტს დაქვემდებარებული ობიექტებისთვის დადგენილი ზღვრულად დასაშვები კონცენტრაცია ჩამდინარე წყალში (ზ.დ.კ.), ხოლო იმ შემთხვევაში, თუ ზედაპირული წყლის ობიექტში ჩაშვებულია ისეთი დამაბინძურებელი ნივთიერება, რომლისთვისაც არ არის დადგენილი ზღვრულად დასაშვები კონცენტრაცია (ზ.დ.კ.) – D=0; ა.ვ) t – არის დამაბინძურებელი ნივთიერების შემცველი ჩამდინარე წყლების ჩაშვების ხანგრძლიობა საათებში. 5. ზედაპირული წყლის ობიექტში დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების ხანგრძლივობად ჩაითვლება უშუალოდ დამაბინძურებელი ნივთიერების ზედაპირული წყლის ობიექტში ჩაშვების პერიოდი (მაგრამარ აუმეტეს 12 თვისა), ხოლო თუ რეგულირების ობიექტზე წინა პერიოდში განხორციელებულია ინსპექტირება, რომლითაც ზედაპირული წყლის ობიექტში დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების ფაქტი არ ფიქსირდება − დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების ფაქტის აღმოჩენის შემთხვევაში, ჩაშვების პერიოდის ათვლა დაიწყება წინა პერიოდში განხორციელებული ინსპექტირების თარიღიდან (მაგრამ არაუმეტეს 12 თვისა). 6. წყლის ობიექტებში დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანი გამოიანგარიშება ფორმულით: Y=P A (2) ა) სადაც: ა.ა) Y – არის გარემოსათვის მიყენებული ზიანის რაოდენობა ლარებში; ა.ბ) P – ჩაშვებული დამაბინძურებელი ნივთიერების მასა ტონებში; ა.გ) A – ერთი ტონა დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების მაჩვენებელი ლარებში, რომელიც თითოეული ნივთიერებისთვის მოცემულია მე-8 დანართში.მუხლი 11. შავი ზღვის წყლების დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების წესი
1. შავი ზღვის წყლების დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება ხორციელდება:
ა) ზღვის წყლების დაბინძურებისას, რომელიც გამოწვეულია მასში ხმელეთზე ან ზღვაში განლაგებული სტაციონარული საწარმოო ან სხვა ობიექტებიდან დამაბინძურებელ ნივთიერებათა იმ რაოდენობის მუდმივი ჩაშვებით, რომელიც აღემატება ზღვაში მავნე ნივთიერებათა ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) დამტკიცებულ ნორმატივებს;
ბ) ზღვის წყლების დაბინძურებისას, რომელიც გამოწვეულია მასში დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ავარიული ჩაშვებით როგორც გემებიდან, ისე სტაციონარული საწარმოო ან სხვა ობიექტებიდან.
2. ავარიულ ჩაშვებად ითვლება, როდესაც დამაბინძურებელ ნივთიერებათა რაოდენობა 10-ჯერ და მეტად აღემატება ზღვაში მავნე ნივთერებათა ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) დამტკიცებულ ნორმატივებს, აგრეთვე დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ნებისმიერი რაოდენობის უნებართვო ჩაშვება.
3. ეს წესი არ ვრცელდება „შავი ზღვის დაბინძურებისგან დაცვის კონვენციის“ − ბუქარესტის 1992 წლის კონვენციის მე-4 მუხლით გათვალისწინებულ საზღვაო და საჰაერო ხომალდებზე.
4. ვიზუალური დათვალიერებით ან ინსტრუმენტული გაზომვებით განისაზღვრება ზღვის წყლების დაბინძურების ყოველი შემთხვევა, რომელიც შეიძლება დაფიქსირდეს ქვემოთ ჩამოთვლილი ერთი ან რამდენიმე ფაქტის გამოვლენით, კერძოდ:
ა) მცურავი საშუალებებიდან, წყალმოსარგებლე ან სხვა საწარმოო ობიექტებიდან და გაზსადენის ან ნავთობსადენის სისტემიდან ერთი ან რამდენიმე დამაბინძურებელი ნივთიერების ზღვაში ჩაშვება;
ბ) ზღვის ზედაპირი ნაწილობრივ დაფარულია ნავთობპროდუქტების ან ზეთის შემცველი აფსკით, მასზე ცურავს ნარჩენი ან ზღვის ზედაპირმა დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ჩაშვების შედეგად შეიცვალა თავისი პირვანდელი შეფერილობა;
გ) შავი ზღვის მოცემულ აკვატორიაში დამაბინძურებელ ნივთიერებათა კონცენტრაცია აღემატება აღნიშნული აკვატორიის ფონური დაბინძურების დონეს;
დ) ზღვის ცხოველთა სამყაროს ობიექტების დაღუპვა ან განადგურება.
5. შავი ზღვის წყლების დაბინძურებისას გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება ხდება ყველა იმ შემთხვევაში, როდესაც ადგილი აქვს დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ჩაშვებას საქართველოს შიდა საზღვაო წყლებში, ტერიტორიულ ზღვასა და განსაკუთრებული ეკონომიკური ზონის წყლებში.
6. შავი ზღვის წყლების დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის Aა და Aმ-ს მნიშვნელობები გამოიანგარიშება ჩაშვებულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა მასიდან (P) გამომდინარე შესაბამის დანართებში მოყვანილი მონაცემების მეშვეობით, კერძოდ: ა) დანართ 9-ში – ნავთობპროდუქტებისთვის; ბ) დანართ 10-ში – ორგანული ნივთიერებებისთვის (ჟანგბადის ბიოლოგიური მოთხოვნილების მიხედვით); გ) დანართ 11-ში – შეწონილი ნაწილაკებისთვის; დ) დანართ 12-ში – გემების მიერ თხევადი ან მშრალი ტვირთების სახით გადასატანი მავნე ნივთიერებებისთვის (მათი ტოქსიკურობის კატეგორიების მიხედვით, დანართი 13); ე) სადაც Aა და Aმ – არის დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ჩაშვებით ზღვის წყლების დაბინძურების გამო გარემოსთვის მიყენებული ზიანის სიდიდეები (ათას ლარებში). 7. დამბინძურებლის მიერ დაბინძურების სალიკვიდაციო სამუშაოების ჩატარების შემთხვევაში ამ ტექნიკური რეგლამენტით განსაზღვრული (გამოანგარიშებული) ზიანის რაოდენობა მცირდება და განისაზღვრება (გამოიანგარიშება) ფორმულით: ა) ავარიული ჩაშვების დროს: Yა= Aა x (1 – α/100 x Kშ) ათას ლარებში ბ) მუდმივი ჩაშვების დროს:Yმ= Aმ x (1 – α/100 x Kშ) ათას ლარებში გ) სადაც: გ.ა) Yა და Yმ – დამაბინძურებელი ნივთიერებებით ზღვის წყლების დაბინძურების გამო გარემოსთვის მიყენებული ზიანის სიდიდეებია, დაბინძურების სალიკვიდაციოდ გატარებულ ღონისძიებათა გათვალისწინებით; გ.ბ) Aა და Aმ – ზიანის სიდიდეებია, რომელთა დაანგარიშება ხდება ამ მუხლის მე-6 პუნქტის მიხედვით;გ.გ) Kშ – ზიანის სიდიდის შემცირების მაჩვენებელი კოეფიციენტია, რომელიც დამოკიდებული არის სალიკვიდაციო სამუშაოზე დახარჯულ დროზე (t ჩაშვების დამთავრებიდან დამაბინძურებელი ნივთიერების ΔP მასის აკრეფის დამთავრებამდე) და ისაზღვრება დანართი 14-ის მიხედვით; დ) ΔP და α – აკრეფილი დამაბინძურებელი ნივთიერებათა მასა და პროცენტი დროის მონაკვეთში: α = ΔP x 100/P % 8. სანაპირო ობიექტებიდან შავ ზღვაში ჩაშვებულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა მასა განისაზღვრება: ა) ზღვაში ავარიულად, ასევე მუდმივად ჩაშვებული დამაბინძურებელი ნივთიერებების მასა განისაზღვრება დამბინძურებელი ობიექტის გამოკვლევისას იმ მონაცემების საფუძველზე, რომლებითაც ხასიათდებიან: ტექნოლოგიური მოცულობებიდან და მილსადენებიდან ჟონვის სიდიდე და ხანგრძლივობა, კონცენტრირებული ხსნარების, რეაგენტების, ნედლეული პროდუქტებისა და ნარჩენების ავარიული ჩაშვება. ზღვაში ჩაღვრილი ნავთობპროდუქტების მასა შეიძლება განისაზღვროს აფსკის გარე ნიშნებით (დანართი 15), როდესაც ღელვის დროს შეუძლებელია ინსტრუმენტული მეთოდის გამოყენება; ბ) ჩამდინარე წყლებთან ერთად ჩაშვებული თითოეული დამაბინძურებელი ნივთიერების მასა როგორც ავარიული, ასევე მუდმივი ჩაშვების შემთხვევაში, განისაზღვრება ფორმულით:P=Q x (F – D) x t x 10-6 სადაც: ბ.ა) P – არის ჩაშვებული დამაბინძურებელი ნივთიერების მასა ტონებში;ბ.ბ) Q – დამაბინძურებელ ნივთიერებათა შემცველი ჩამდინარე წყლების ხარჯი, მ3/საათში; ბ.გ) F – ჩაშვების პერიოდში ჩამდინარე წყლებში ლაბორატორიული ანალიზით განსაზღვრულ დამაბინძურებელ ნივთიერებათა ფაქტობრივი კონცენტრაცია, მგ/ლ; ბ.დ) D – ჩამდინარე წყლებში დამაბინძურებელ ნივთიერებათა დასაშვები კონცენტრაცია, თანახმად ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) ნორმებისა, მგ/ლ; ბ.ე) იმ შემთხვევაში, თუ დამაბინძურებელ ობიექტს კონკრეტული დამაბინძურებელი ნივთიერებ(ებ)ისათვის არ გააჩნია ზღვრულად დასაშვები ჩაშვების (ზ.დ.ჩ.) შეთანხმებული ნორმები, D – დასაშვები კონცენტრაციის მაჩვენებლად გამოიყენება „გარემოსდაცვითი ტექნიკური რეგლამენტების დამტკიცების თაობაზე“ საქართველოს მთავრობის 2014 წლის 3 იანვრის №17 დადგენილებით დამტკიცებულ რეგლამენტს დაქვემდებარებული ობიექტებისთვის დადგენილი ზღვრულად დასაშვები კონცენტრაცია ჩამდინარე წყალში (ზ.დ.კ.), ხოლო იმ შემთხვევაში, თუ ზედაპირული წყლის ობიექტში ჩაშვებულია ისეთი დამაბინძურებელი ნივთიერება, რომლისთვისაც არ არის დადგენილი ზღვრულად დასაშვები კონცენტრაცია (ზ.დ.კ.) – D=0; ბ.ვ) t – დამაბინძურებელი ნივთიერების რაოდენობის შემცველი ჩამდინარე წყლების ჩაშვების ხანგრძლივობა სთ; გ) დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების ხანგრძლივობად ჩაითვლება უშუალოდ დამაბინძურებელი ნივთიერების ზედაპირული წყლის ობიექტში ჩაშვების პერიოდი (მაგრამ არაუმეტეს 12 თვისა), ხოლო თუ რეგულირების ობიექტზე წინა პერიოდში განხორციელებულია ინსპექტირება, რომლითაც ზედაპირული წყლის ობიექტში დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების ფაქტი არ ფიქსირდება − დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების ფაქტის აღმოჩენის შემთხვევაში ჩაშვების პერიოდის ათვლა დაიწყება წინა პერიოდში განხორციელებული ინსპექტირების თარიღიდან (მაგრამ არაუმეტეს 12 თვისა). 9. გემებიდან ზღვაში ჩაშვებული სამეურნეო-ფეკალური წყლების მოცულობა განისაზღვრება: ა) გემებზე დაგროვილი სამეურნეო-ფეკალური წყლების საანგარიშო მოცულობა შემდეგი ფორმულით:Q საანგ = q x n x t x 10-3 სადაც: ა.ა) Q საანგ – არის სამეურნეო-ფეკალური წყლების საანგარიშო მოცულობა (კუბ. მ), რომელიც უნდა დაგროვდეს გემზე ზღვის დაცვის სფეროში მოქმედი საერთაშორისო კონვენციის მოთხოვნების თანახმად; ა.ბ) q – გემის ტიპის მიხედვით სამეურნეო-ფეკალური წყლების ხარჯი (ლიტრებში), რომელიც არის დადგენილი 1 კაცზე დღე-ღამეში (ლ/დღ.კაცი); ა.გ) n – გემზე მყოფი ეკიპაჟის წევრთა და მგზავრთა რაოდენობა; ა.დ) t – განვლილი დროის ხანგრძლივობა (დღე-ღამე) მას შემდეგ, რაც უკანასკნელად მოხდა სამეურნეო-ფეკალური წყლების შემაგროვებელი მოცულობების დაცლა; ა.ე) პირველი კატეგორიის გემზე სამეურნეო-ფეკალური წყლების დღეღამური ხარჯი 1 კაცზე შეადგენს 50 ლიტრს, ხოლო სხვა დანარჩენი კატეგორიის გემებზე 25 ლიტრს, (პირველ კატეგორიას განეკუთვნებიან გემები, რომელთა ნაოსნობის რაიონი არ არის შეზღუდული, ხოლო სიგრძე აღემატება 65 მეტრს, მიუხედავად ეკიპაჟის წევრთა რაოდენობისა); ბ) გემებიდან ჩაშვებული სამეურნეო-ფეკალური წყლების მოცულობა გამოიანგარიშება შემდეგნაირად: Q ჩაშ = Q საანგ – Q ფაქ სადაც: ბ.ა) Q საანგ – სამეურნეო-ფეკალური წყლების საანგარიშო მოცულობა კუბ.მ, რომელიც განისაზღვრება ზემოთ მოყვანილი ფორმულით; ბ.ბ) Q ფაქ – სპეციალურ მოცულობაში დაგროვილი სამეურნეო-ფეკალური წყლების ფაქტობრივი მოცულობა კუბ.მ; გ) გემებს, რომელთაც გააჩნიათ „მარპოლ-73/78“ კონვენციის II, III, IV და V დანართების შესაბამისად მიღებული სერტიფიკატები, უფლება აქვთ, მოახდინონ სამეურნეო-ფეკალური წყლების ჩაშვება შავ ზღვაში დადგენილი საერთაშორისო ნორმების შესაბამისად. დაჯარიმებას შეიძლება დაექვემდებაროს მხოლოდ ის გემები, რომელთაც, „მარპოლ-73/78“ კონვენციის II, III, IV და V დანართების შესაბამისად, დანადგარები გამოსული აქვთ მწყობრიდან ან თუ ისინი არ შეესაბამებიან კონვენციის მოთხოვნებს. სამინისტროს სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულება – გარემოსდაცვითი ზედამხედველობის დეპარტამენტი ვალდებულია, ტექნიკური მდგომარეობის შემოწმებისა და ლაბორატორიული გამოკვლევების საფუძველზე, დაამტკიცოს დანადგარის მწყობრიდან გამოსვლის ან კონვენციის მოთხოვნებთან შეუსაბამობის ფაქტი. 10. გემებიდან და სანაპირო ობიექტებიდან ზღვაში ჩაღვრილი ნავთობპროდუქტების მასა გამოიანგარიშება: ა) ჩატვირთვა-გადმოტვირთვითი ოპერაციების ჩატარების დროს მილსადენებიდან დაღვრილი ნავთობის მასა გამოანგარიშდება შემდეგი ფორმულით:Pნ =ρ x Q x t სადაც: ა.ა) Pნ – ჩატვირთვა-გადმოტვირთვითი ოპერაციების ჩატარების დროს მილსადენებიდან დაღვრილი ნავთობის მასა ტონებში;ა.ბ) ρ – ნავთობის კუთრი წონა, გ/სმ3; ა.გ) Q – ჩატვირთვის ინტენსიურობა, მ3/სთ; ა.დ) t – დრო, რომლის განმავლობაშიც მიმდინარეობდა ნავთობის დაღვრა, სთ; ბ) ტანკებში (რეზერვუარებში) ნავთობის მოცულობის გაზომვის საშუალებით დაღვრილი ნავთობის მასა გამოანგარიშდება შემდეგი ფორმულით: Pნ = ρ x (V1 – V2) სადაც: ბ.ა) Pნ – ტანკებში (რეზერვუარებში) ნავთობის მოცულობის გაზომვის საშუალებით დაღვრილი ნავთობის მასა ტონებში;ბ.ბ) ρ – ნავთობის კუთრი წონა, გ/სმ3; ბ.გ) V1 – ტანკში (რეზერვუარში) ნავთობის მოცულობა დაღვრამდე, მ3; ბ.დ) V2 – ტანკში (რეზერვუარში) ნავთობის მოცულობა დაღვრის შემდეგ, მ3; გ) ნაპირზე გამორიყული ნავთობის მასის (Pნ) გამოანგარიშება ხდება შემდეგი ფორმულით: Pნ = S x h x P1 სადაც: გ.ა) Pნ – ნაპირზე გამორიყული ნავთობის მასა ტონებში;გ.ბ) S – ნავთობით დაბინძურებული ნაპირის ფართობი, მ2; გ.გ) h – ნიადაგში ნავთობის შეღწევის სიღრმე, მ;გ.დ) P1 – დაღვრილი ნავთობის მასა (გ), რომელსაც შეიცავს 1 კუბ. სმ დაბინძურებული ნიადაგი (გ/სმ3); გ.ე) ნაპირზე გამორიყული ნავთობის მასა შეიძლება განისაზღვროს ვიზუალურადაც, დანართი 16-ის გამოყენებით. 11. გემებიდან ზღვაში გაუწმენდავი სამეურნეო-ფეკალური წყლების ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება ხდება შემდეგი ფორმულის გამოყენებით: Aფეკ.= Qჩაშ x a ფეკ. ა) სადაც: ა.ა) Aფეკ. – არის სამეურნეო-ფეკალური წყლების ზღვაში ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობა(ათას ლარებში); ა.ბ) Qჩაშ – არის ზღვაში ჩაშვებული სამეურნეო-ფეკალური წყლების მოცულობა, რომლის განსაზღვრა წარმოებს ამ მუხლის მე-9 პუნქტის მიხედვით; ა.გ) a ფეკ. – არის ზღვაში 1 კუბ.მ სამეურნეო-ფეკალური წყლების ჩაშვებით გარემოსათვის მიყენებული ზიანის სიდიდე, რომელიც შეადგენს 1100 ლარს. 12. ზღვაში თხევადი ან მშრალი მავნე ნივთიერებების ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება მათი ტოქსიკურობის კატეგორიების მიხედვით: ა) ზღვაში მავნე ნივთიერებათა ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება წარმოებს ჩაშვებულ ნივთიერებათა მასისა და მათი ტოქსიკურობის კატეგორიების მიხედვით და გემებიდან ზღვის დაბინძურების თავიდან აცილების „მარპოლ-73/78“ კონვენციის მოთხოვნათა გათვალისწინებით; ბ) ზღვაში ჩაშვებულ მავნე ნივთიერებათა მასა განისაზღვრება ამ პუნქტში მოყვანილი ხერხებით, აგრეთვე სპეციალურად ჩატარებული დაკვირვებების შედეგების მიხედვით; გ) თხევადი ან მშრალი ტვირთის სახით გადასატანი მავნე ნივთიერებების ტოქსიკურობის კატეგორია დგინდება დანართი 13-ის მიხედვით. ის ნივთიერებები, რომლებიც არ არიან შესული ამ დანართში და რომელთა ტოქსიკურობაც არ არის განსაზღვრული, ზიანის დაანგარიშებისას მიეკუთვნებიან A კატეგორიას.13. ბალასტური წყლების შავ ზღვაში უნებართვო ჩაღვრის შემთხვევაში წყლის მავნე და პათოგენური ორგანიზმების (ბაქტერიები, ჩხირები და ა.შ.) შემოტანით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის ოდენობა გამოიანგარიშება დანართი 17-ში განსაზღვრული ზღვაში ჩაღვრილი ბალასტური წყლების როადენობის (Pბალ.) მიხედვით. მუხლი 12. ტექნიკურ რეგლამენტში ცვლილებებისა და დამატებების შეტანა
ტექნიკურ რეგლამენტში ცვლილება შედის საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით.
დანართი 1
საბაზისო ნორმატივები საქართველოს მუნიციპალიტეტების
მიხედვით (ლარებში)
მუნიციპალიტეტების
დასახელება
1 ჰა სასოფლო -სამეურნეო დანიშნულების მიწის საბაზისო ნორმატივი (ლარებში) აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა1. გაგრა 30 7152. გალი 34 0013. გუდაუთა 30 8584. გულრიფში 30 8585. სოხუმი 33 8586. ოჩამჩირე 33 858 აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკა7. ქედა 28 5728. ქობულეთი 34 0019. ხელვაჩაური 33 42910. ხულო 26 42911. შუახევი 26 429 მუნიციპალიტეტები1. ახალგორი 26 2862. აბაშა 33 0013. ადიგენი 19 7154. ამბროლაური 22 0005. ასპინძა 19 7156. ახალქალაქი 28 5727. ახალციხე 26 4298. ახმეტა 26 4299. ბაღდათი 28 57210. ბოლნისი 30 71511. ბორჯომი 19 85712. გარდაბანი 34 00113. გორი 30 71514. გურჯაანი 30 85815. დმანისი 28 57216. დედოფლისწყარო 30 85817. დუშეთი 19 71518. ვანი 28 57219. ზესტაფონი 28 57220. ზუგდიდი 31 85821. თელავი 30 85822. თერჯოლა 29 71523. თეთრიწყარო 27 42924. თიანეთი 23 85825. კასპი 28 57226. ლაგოდეხი 29 71527. ლანჩხუთი 30 85828. ლენტეხი 16 42829. მარნეული 34 00130. მესტია 15 42931. მარტვილი 28 57232. მცხეთა 30 71533. ნინოწმინდა 28 57234. ოზურგეთი 30 85735. ონი 17 71836. საგარეჯო 27 42937. სამტრედია 33 42938. საჩხერე 24 28639. სიღნაღი 28 57240. ტყიბული 19 71541. ქარელი 28 57242. ყვარელი 28 57243. ყაზბეგი 14 28644. ცაგერი 23 14345. ჩოხატაური 22 42946. ჩხოროწყუ 26 42947. წალენჯიხა 28 57248. წალკა 25 28649. წყალტუბო 33 85850. სენაკი 30 85851. ჭიათურა 15 42952. ხაშური 28 57253. ხარაგაული 18 71554. ხობი 30 85855. ხონი 30 85856. ცხინვალი 30 71557. ჯავა 30 71558. თბილისი 34 00159. ქუთაისი 33 85860. ფოთი 31 85861. ბათუმი 34 00162. რუსთავი 34 00163. განსაკუთრებული რეგულირების ტერიტორიები 100 000 დანართი 2 მიწების დაბინძურების ხარისხის შეფასების ცხრილი ზდკ, (მგ/კგ ნიადა- გში) I დონე (დასა- შვები) II დონე (სუსტი) III დონე (საშუალო) IV დონე (ძლიერი) V დონე (ძალზე ძლიერი) მიწის დაბინძურების ხარისხზე დამოკიდებული კოეფიციენტი, K0 1.0 1.5 2.0 2.5 კოეფიციენტი L<2 2-7 8-32 33-64>64 არაორგანული ნაერთები: კადმიუმი2,0 < ზდკ ზდკ – 3-მდე 3 – 5-მდე 5 – 20>20 ტყვია6,0 < ზდკ ზდკ – 125-მდე 125-250-მდე 250-600>600 ვერცხლისწყალი2,1 < ზდკ ზდკ – 3-მდე 3-5-მდე 5-10>10 დარიშხანი2,0 < ზდკ ზდკ – 20-მდე 20-30-მდე 30-50>50 ცინკი 23,0< ზდკ ზდკ – 500-მდე 500-1500-მდე 1500-3000>3000 სპილენძი3,0 < ზდკ ზდკ – 200-მდე 200-300-მდე 300-500>500 კობალტი5,0 < ზდკ ზდკ – 50-მდე 50-150-მდე 150-300>300 ნიკელი4,0 < ზდკ ზდკ – 150-მდე 150-300-მდე 300-500>500 მოლიბდენი4,6 < ზდკ ზდკ – 40-მდე 40-100-მდე 100-200>200 კალა4,5 < ზდკ ზდკ – 20-მდე 20-50-მდე 50-300>300 ბარიუმი2,8 < ზდკ ზდკ – 200-მდე 200-400-მდე 400-2000>2000 ქრომი6,0 < ზდკ ზდკ – 250-მდე 250-500-მდე 500-800>800 წყალში ხსნადი ფტორი 10,0< ზდკ ზდკ – 15-მდე 15 – 25-მდე 25-50>50 ვანადიუმი 150,0< ზდკ ზდკ – 225-მდე 225-300-მდე 300-350>350 ორგანული ნაერთები: ქლორირებული ნახშირწყალ-ბადები (მათ შორის ქლორშემცველი პესტიციდები: DDT; GXYG; 2,4D და სხვა). 0,1/< ზდკ ზდკ – 5-მდე 5-25-მდე 25-50>50 ქლორფენოლი 0,3/< ზდკ ზდკ – 1-მდე 1-5-მდე 5-10>10 ფენოლი 0,3/< ზდკ ზდკ – 1-მდე 1-5-მდე 5-10>10 პოლიქლორბიფენილი /0,06< ზდკ ზდკ – 2-მდე 2-5-მდე 5-10>10 პირიდინი /0,01< ზდკ ზდკ – 0.1-მდე 0.1-3-მდე 3-20>20 სტიროლი 0,1/< ზდკ ზდკ – 5-მდე 5-20-მდე 20-50>50 ნავთობი 1000< ზდკ ზდკ – 2000-მდე 2000 -3000-მდე 3000 -5000>5000 ბენზ(ა)პირენი 0,02/< ზდკ ზდკ – 0.01-მდე 0.01-0.25-მდე 0.25-0.5>0.5 ბენზოლი 0,3/< ზდკ ზდკ – 1-მდე 1-3-მდე 3-10>10 ალფამეთილსტროლი 0,5/< ზდკ ზდკ – 3-მდე 3-10-მდე 10-50>50 ქსილოლი (ორთო, მეტა, პარა) 0,1/< ზდკ ზდკ –3-მდე 3-30-მდე 30-100>100 გოგირდოვანი შენაერთები გოგირდზე გადაანგარიშებით 160/< ზდკ ზდკ – 180-მდე 180-250-მდე 250-380>380 2,4 D დიქლორფეოქსიძმარმჟავა 0,1/< ზდკ ზდკ – 1-მდე 1-3-მდე 3-10>10 ატრაზინი 0,01/< ზდკ ზდკ –3-მდე 3-10-მდე 10-30>30 აგელონი 0,01/< ზდკ ზდკ – 0,5-მდე 0,5-10-მდე 10-20>20 ბენზინი 0,1/< ზდკ ზდკ – 2-მდე 2-10-მდე 10-30>30 დეცისი 0,01/< ზდკ ზდკ – 0,1-მდე 0,1-0,25-მდე 0,25-0,5>0,5 ბაილეტონი /0,4< ზდკ ზდკ – 2-მდე 2-10-მდე 10-30>30 ბაიფიდანი /0,02< ზდკ ზდკ –0,1-მდე 0,1-0,5-მდე 0,5-5>5 ზენკორი 0,2/< ზდკ ზდკ – 2-მდე 2-10-მდე 10-20>20 პირამინი /0,7< ზდკ ზდკ – 5-მდე 5-15-მდე 15-30>30 მეტაზინი /0,1< ზდკ ზდკ – 1-მდე 1-3-მდე 3-10>10 პრომეტრინი 0,05/< ზდკ ზდკ – 1-მდე 1-4-მდე 4-10>10 ტრიფორინი /0,003< ზდკ ზდკ – 0,01-მდე 0,01-0,05-მდე 0,05-0,5>0,5 პირიდატი 0,03/< ზდკ ზდკ – 0,1-მდე 0,1-3-მდე 3-10>10 ტოლუოლი 0,3/< ზდკ ზდკ – 1-მდე 1-5-მდე 5-10>10 დანართი 3 მიწების დაბინძურების სიღრმის მიხედვით გადასაყვანი კოეფიციენტი (H) დაბინძურების სიღრმე, სმH 0–2010 0–5020 >50 25 დანართი 4 საქართველოს ტყეზე და ტყის რესურსებზე უკანონო ქმედებით ზიანის მიყენებისას გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება უკანონო ტყითსარგებლობის სახეგარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება (ლარებში) 1 2 1. სოციალური ჭრის ტყეკაფის ან ტყითმოსარგებლის მიერ ტყეკაფის გამოყოფის წესის დარღვევა (გარდა გამოყოფილი ტყეკაფის სიმაღლის თანრიგსა და შემოწმების შედეგად დადგენილ ფაქტობრივი სიმაღლის თანრიგებს შორის სხვაობისა, თუ ტყეკაფში მოჭრილი ხეების მოცულობა არ აღემატება ტყეკაფის ფაქტობრივი სიმაღლის თანრიგით დასაშვებ მოცულობას) − ათვისებულ ტყეკაფზე – ტყეკაფში მოჭრილი და გამოზიდული ხე-ტყის შესაბამისი სახეობისათვის დადგენილი ბუნებრივი რესურსებით სარგებლობის შესაბამისი მოსაკრებლის საერთო ოდენობის (თანხის) 30%, ხოლო ტყით სპეციალური სარგებლობის ფარგელებში განხორციელებული ჭრების შემთხვევაში − ტყეკაფში მოჭრილი და გამოზიდული ხე-ტყის შესაბამისი სახეობის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი ბუნებრივი რესურსით სარგებლობის მოსაკრებლის საერთო ოდენობის (თანხის) 30% − ნაწილობრივ ათვისებულ ტყეკაფზე − ტყეკაფში მოჭრილი და გამოზიდული ხე-ტყის შესაბამისი სახეობისათვის დადგენილი ბუნებრივი რესურსებით სარგებლობის შესაბამისი მოსაკრებლის ოდენობის 30%, ხოლო ტყით სპეციალური სარგებლობის ფარგლებში განხორციელებული ჭრების შემთხვევაში − ტყეკაფში მოჭრილი და გამოზიდული ხე-ტყის შესაბამისი სახეობის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი ბუნებრივი რესურსით სარგებლობის მოსაკრებლის საერთო ოდენობის (თანხის) 30%2. ჭრის შედეგად ტყეკაფში კორომის სიხშირის ნორმაზე დაბლა დაყვანანორმაზე ზევით მოჭრილი ზეზემდგომი ხისთვის – ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ხუთმაგი ოდენობა 3. ტყეკაფის ათვისების შემდეგ, თუ დადგინდა, რომ ტყეკაფზე ხმელი, ხმობადი, ძლიერ დაზიანებული ხეები ჭრაში არ იქნა დანიშნული ან ჭრაში დანიშნული ხეები არ იქნა მოჭრილი და გამოზიდული (გარდა კანონმდებლობით გათვალისწინებული შემთხვევისა)ჭრაში არდანიშნული ან ჭრაში დანიშნული და ტყეკაფში მოუჭრელად და გამოუზიდავად დატოვებული მერქნული რესურსის – ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის მე-3 კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ოთხმაგი ოდენობა. 4. ტყეკაფში ჭრის დროს ჭრაში დაუნიშნავი ფესვის ყელზე 12 სმ-ისა და მეტი დიამეტრის მქონე ხეების წაქცევა ან ღეროს გადატეხა, მოჭრილი ხეების 10%-ზე მეტი ოდენობის შემთხვევაშიმოჭრილი ხეების ოდენობის 10%-ზე ზევით დაზიანებული თითოეული ხისთვის – ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი ხარისხის ხისთვის – პირველი კატეგორიის, ხოლო მეორე ხარისხის ხისთვის – მესამე კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის სამმაგი ოდენობა. შენიშვნა: ერთდროულად 2 ან მეტი მერქნიანი მცენარის დაზიანების შემთხვევაში, დასაშვებ პროცენტულ ოდენობაში პირველ რიგში ჩაითვლება ბუნებრივი რესურსების დაბალი მოსაკრებლის ან/და მცირე დიამეტრის მქონე ხეები 5. მოჭრილი და მიყუდებული ან ნახევრად ჩაჭრილი (საშიში) ხეების დატოვებათითოეული ხისთვის – ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი ხარისხის ხისთვის – პირველი კატეგორიის, ხოლო მეორე ხარისხის ხისთვის – მესამე კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ორმაგი ოდენობა 6. მოზარდ-აღმონაცენის ამოძირკვა ან მოჭრა, ან განადგურება (გარდა მოჭრილი ხის წაქცევითა და დადგენილი წესით მორთრევით გამოწვეული დაზიანებისა/განადგურებისა)ამოძირკვულ, დაზიანებულ ან განადგურებულ ფესვის ყელზე 12 სმ-ზე ნაკლები დიამეტრის თითოეული მცენარისათვის – ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ოდენობა 7. ცოცხალი (ნედლი) მერქნიანი მცენარეების (ფესვის ყელზე 12 სმ-ისა და მეტი დიამეტრის მქონე) ნარგაობის უკანონოდ ამოძირკვა, მოჭრა ან დაზიანება, რამაც მათი სასიცოცხლო ფუნქციის შეწყვეტა გამოიწვია ან შეიძლება გამოიწვიოსა) ამოძირკვული (ნებისმიერი ხარისხის) ხის თითოეული კუბური მეტრისთვის – შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის შვიდმაგი ოდენობა, ხოლო საქართველოს ტყის კოდექსით გათვალისწინებული პირველი კატეგორიის დაცული ტყის შემთხვევაში ათმაგი ოდენობა; შენიშვნა: თუ ამოძირკვული ხის სახეობის დადგენა შეუძლებელია, ზიანის გაანგარიშება ხდება აღნიშნულ ფართობზე ან ლიტერში გაშენებული ან გაბატონებული ხის სახეობის მიხედვით;ბ) მოჭრილი ან დაზიანებული პირველი ხარისხის ხის თითოეული კუბური მეტრისთვის – შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის შვიდმაგი ოდენობა, ხოლო საქართველოს ტყის კოდექსით გათვალისწინებული პირველი კატეგორიის დაცული ტყის შემთხვევაში ათმაგი ოდენობა; გ) მოჭრილი ან დაზიანებული მეორე ხარისხის ხის თითოეული კუბური მეტრისთვის – შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის მე-3 კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის შვიდმაგი ოდენობა, ხოლო საქართველოს ტყის კოდექსით გათვალისწინებული პირველი კატეგორიის დაცული ტყის შემთხვევაში ათმაგი ოდენობა; 8. ჭრის შედეგად მიღებული ნარჩენების განთავსების დადგენილი წესის დარღვევა გაუწმენდავად დატოვებულ ტყეკაფის თითოეული ჰექტარზე, ჭრაში დანიშნული გაბატონებული ხის სახეობის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი ბუნებრივი რესურსით სარგებლობის მოსაკრებლის ერთმაგი ოდენობა.9. საქმიანობის შედეგად ნიადაგის დეგრადაცია, რაც გამოიწვევს ეროზიულ პროცესებს, თუ ტყეკაფის ათვისებისთანავე შესაბამისი ტერიტორია აღდგენილ არ იქნა პირვანდელ ან მასთან მიახლოებულ მდგომარეობაში ამ შემთხვევაში, ზიანი იანგარიშება ამ ტექნიკური რეგლამენტის მე-4 მუხლის შესაბამისად10. გამოფისვაგამოფისული შესაბამისი ხარისხის ხისთვის – ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი ხარისხის ხისთვის – პირველი კატეგორიის, ხოლო მეორე ხარისხის ხისთვის – მესამე კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის სამმაგი ოდენობა 11. ტყის კულტურების განადგურება ან დაზიანება ყოველ განადგურებულ ფესვის ყელზე 12 სმ-ზე ნაკლები დიამეტრის მქონე მცენარეზე – 20 ლარი12. წიწვიანი სახეობის მერქნიან მცენარეთა ფესვის ყელზე 12 სმ-მდე დიამეტრის სახეობების უკანონოდ მოჭრა ან წიწვიანი სახეობის მერქნიან მცენარეთა ფესვის ყელზე 12 სმ-ზე მეტი დიამეტრის სახეობებისათვის ვარჯის წვერის წაჭრით მცენარის დაზიანებაყოველ მოჭრილ ან დაზიანებულ მცენარეზე – შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის შვიდმაგი ოდენობა 13. მინდორსაცავი და ქარსაცავი ტყის ზოლების ან სხვა დამცავი ნარგაობის დაზიანება, რაც მცენარის სასიცოცხლო ფუნქციის შეწყვეტას არ გამოიწვევსდაზიანებული პირველი ხარისხის ხისთვის – შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ერთმაგი ოდენობა; დაზიანებული მეორე ხარისხის ხისთვის – შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის მე-3 კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ერთმაგი ოდენობა 14. ტყის ნაყოფმომცემი (ჯონჯოლი, ქაცვი, კოწახური, შინდი, ნუში და სხვა) მცენარეების მოჭრაყოველ მოჭრილ მცენარეზე – შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ხუთმაგი ოდენობა 15. ბზის ან უთხოვარის მოჭრა, ამოძირკვა ან დაზიანება ტოტების მოჭრითა) ყოველ მოჭრილ ან ამოძირკვულ უთხოვარზე ან/და ბზაზე ერთ ძირზე – შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ათმაგი ოდენობა; ბ) თუ ცნობილია დაზიანებული მცენარეების რაოდენობა, ყოველ დაზიანებულ მცენარეზე – შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის 15%; გ) თუ დაზიანებული მცენარეების რაოდენობის დადგენა შეუძლებელია – ყოველ მოტეხილ 20 სმ-მდე სიგრძის ტოტზე – 1 ლარის ოდენობით, ხოლო ყოველ მოტეხილ 20 სმ-ზე მეტი სიგრძის ტოტზე – 2 ლარის ოდენობით16. ზეხმელი, ჩახერგილი (მათ შორის, წაქცეული) ხეების უნებართვოდ მოჭრა, დამზადებაასეთ თითოეულ ხეზე – შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის მე-3 კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ხუთმაგი ოდენობა 17. უკანონო ძოვება სახელმწიფო ტყის დაცულ ტერიტორიებზედაზიანებულ ან განადგურებულ მცენარეზე – შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის 5% 18. საქართველოს ტყის ფართობის მითვისება (თვითნებური ან უკანონო დაკავება, ასევე დაუბრუნებლობა) შენობა-ნაგებობის განთავსებით (გარდა დროებითი შენობა-ნაგებობისა) (შენიშვნა) შენობა-ნაგებობით დაკავებული ფართობის ყოველ კვადრატულ მეტრზე – შესაბამისი მუნიციპალიტეტის მიხედვით, ტექნიკური რეგლამენტის დანართ 1-ით გათვალისწინებული 1 ჰა ურწყავი სახნავის ათვისების საბაზისო ნორმატივის მიხედვით, 1 კვ.მ-ისთვის დადგენილი საბაზისო ნორმატივის შესაბამისად განსაზღვრული თანხის ხუთმაგი ოდენობა19. საქართველოს ტყის მიწებზე ტყის დაზიანება რადიაქტიური, ბაქტერიოლოგიური, ქიმიური ან სხვა მავნე ნივთიერებებით, სამრეწველო, საყოფაცხოვრებო ან სხვაგვარი ჩამდინარე წყლებითა და ნარჩენებით, აგრეთვე მავნე ნივთიერებათა გაფრქვევით მიწის დაზიანების შემთხვევაში, ზიანი იანგარიშება ამ ტექნიკური რეგლამენტის მე-3 მუხლის შესაბამისადგამხმარ ან დაზიანებულ მერქნიან თითოეულ მცენარეზე, ასევე არამერქნიან თითოეულ მცენარეზე (ბუჩქნარები) – შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ათმაგი ოდენობა 20. ბუჩქების (ასევე ქვეტყის) ამოძირკვა, მოჭრაყოველ ასეთ მოჭრილ ან ამოძირკვულ მცენარეზე შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის ხუთმაგი ოდენობა; თუ ამოძირკვული მცენარის სახეობის დადგენა შეუძლებელია, ზიანის გაანგარიშება ხდება აღნიშნულ ფართობზე გაშენებული ან გაბატონებული სახეობის მიხედვით21. ტყის არამერქნული რესურსების უნებართვოდ შეგროვება სამეწარმეო მიზნით ან რესურსის მოპოვება ტყითსარგებლობის სანებართვო დოკუმენტში მითითებული ვადების დარღვევით ან ტერიტორიის გარეთ გარემოდან ამოღებულ შესაბამის მცენარეთა არამერქნული რესურსებითა და მათი პროდუქტებით სარგებლობისთვის დაწესებული მოსაკრებლის ათმაგი ოდენობა22. ტყის მერქნიანი მცენარეების პროდუქტებითა და ხის მეორეხარისხოვანი მასალებით სამრეწველო მიზნით სარგებლობა ტყითსარგებლობის სანებართვო დოკუმენტის გარეშე ან სარგებლობა ტყითსარგებლობის სანებართვო დოკუმენტში მითითებული ვადების დარღვევით ან ტერიტორიის გარეთ მოპოვებული პროდუქციის სარგებლობისთვის დაწესებული მოსაკრებლის ხუთმაგი ოდენობა23. უკანონო ხვნა დაცულ ტყეშიყოველი 1 მ2 მოხნული მიწისთვის – 10 ლარი 24. სანიტარიული ჭრის (ზეხმელი, ხმობადი, ძლიერ ფაუტი (ფუტურო) და მავნებლებით ძლიერ დაზიანებული ხეების მოჭრა) ისეთ სიხშირეში ჩატარება, რომელიც იწვევს სიხშირის 0,3-ზე ან ნაკლებზე დაყვანას განსაკუთრებული აუცილებლობის ან სათანადო არგუმენტების არარსებობისასა) მოჭრილი პირველი ხარისხის ხისთვის – შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისთვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის სამმაგი ოდენობა; ბ) მოჭრილი მეორე ხარისხის ხისთვის შესაბამის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისთვის შესაბამისი ჯგუფის მე-3 კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის სამმაგი ოდენობა 25. უკანონო მრგვალი ხე-ტყის ტრანსპორტირება, შენახვაშესაბამისი სახეობის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის პირველი კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის შვიდმაგი ოდენობა 26. უკანონო ხე-ტყის (გარდა მრგვალი ხე-ტყისა (მორისა)) ტრანსპორტირება, შენახვაშესაბამისი სახეობის ტყის მერქნიან სახეობათა (1 მ3-ის) სარგებლობისათვის შესაბამისი ჯგუფის მე-3 კატეგორიისთვის დადგენილი მოსაკრებლის შვიდმაგი ოდენობა. შენიშვნა: დროებითი შენობა-ნაგებობა არის ანაკრები ელემენტებისგან შედგენილი, ასაწყობ დასაშლელი ან/და მობილური კონსტრუქციული სისტემა, რომელიც მიწასთან ან/და წყალთან დაკავშირებულია საკუთარი წონით ან/და მშრალი არამონოლითური ჩამაგრებით და არ გააჩნია მიწისქვეშა სათავსები (გარდა სატრანსპორტო საშუალებისა). დანართი 5 მწვანე ნარგავების აღდგენითი ღირებულება ლარებში I ჯგუფი II ჯგუფი III ჯგუფი IV ჯგუფი V ჯგუფი 4 სმ-მდე ჩათვლით17 15 12 8 6 4,1-8 სმ32 30 22 17 13 8,1-12 სმ47 45 35 32 20 12,1-16 სმ62 60 45 42 27 16,1-20 სმ77 75 55 50 34 20,1-24 სმ92 90 65 55 41 24,1-28 სმ107 105 75 55 48 28,1-32 სმ122 120 90 55 55 32,1-36 სმ137 135 110 55 55 36,1-40 სმ152 150 130 55 55 40,1-44 სმ167 165 145 55 55 44,1-48 სმ182 180 160 55 55 48,1-52 სმ197 195 170 55 55 52,1-56 სმ212 210 180 55 55 56,1 სმ-ის ზევით235 225 200 55 55 დანართი 6 თევზისა და სხვა ჰიდრობიონტების უკანონო მოპოვების შედეგად მიყენებული ზიანის ოდენობა№ მოპოვებული რესურსი ზიანის ოდენობა ერთ კილოგრამზე ლარებში ქიცვიანი ზვიგენისებრნი1 ქიცვიანი ზვიგენი (კატრანი) 24,3 სკაროსისებრნი2 ზღვის მელა, ქიცვიანი სკაროსი 22,3 კუდჩხვლეტიასებრნი3 ზღვის კატა 22,3 ზუთხისებრნი4 სვია155 5 ფორეჯი (ჯარაღანა)155 6 შავი ზღვა – აზოვის (კოლხური ზუთხი)155 7 ფორონჯი (ატლანტური ზუთხი)155 8 ტარაღანა155 ქაშაყისებრნი9 შავი ზღვის ქარსალა (შპროტი)6 10 ჩვეულებრივი ქარსალა6 11 ტროპიკული სარდინე 21,712 სარდინელა 21,713 პალიასტომის ქაშაყი (ღიპა ქაშაყი) 21,714 აზოვის ქაშაყი 21,715 შავი ზღვის ქაშაყი 24,516 შავი ზღვის ქაფშია8,2 17 აზოვის ქაფშია8,2 ორაგულისებრნი18 შავი ზღვის ორაგული126 19 მდინარის/ტბის კალმახი 84,820 ცისარტყელა კალმახი 49.8 სიგისებრნი21 ჭაფალა 26,422 ლადოგური რიპუსი 26,423 პელიადი 26,424 ლადოგური სიგი 26,4 ქარიყლაპიასებრნი25 წერი (ქარიყლაპია) 24,1 გველთევზასებრნი26 მდინარის გველთევზა120 27 ზღვის გველთევზა120 კობრისებრნი28 ნაფოტა 18,529 მორევის ნაფოტა 41,230 კავკასიური ქაშაპი 20,531 ჯუჯა ქაშაპი 12,832 ფარფლწითელა 14,433 შავწარბა 25,234 სქელშუბლა 22,135 ჭერეხი 41,236 გუწუ (ლოქორია) 28,237 ტობი 41,238 ამიერკავკასიური ციმორი 15,839 ხრამული60 40 წვერა43 41 თრისა (შამაია)45 42 კარჩხანა 18,743 თეთრი ამური 31,944 ჩვეულებრივი ბლიკა 38,245 ამიერკავკასიური ბლიკა 18,546 კაპარჭინა41 47 მცირე ვიმბა 26,448 ტაფელა10 49 ველური კობრი, გოჭა 41,250 მურწა40 51 ჭანარი 41,2 ღლავისებრნი52 მდინარის ღლავი (ლოქო) 31,3 სარღანისებრნი53 სარღანი 27,5 ვირთევზასებრნი54 ზღვის ღლაბუტა 21,755 მერლანგი 26,356 მერლუზა 26,3 ზღვის ქორჭილასებრნი57 ლავრაკი 36,5 მდ. ქორჭილასებრნი58 მდინარის ქორჭილა 18,259 ფარგა 34,3 სტავრიდასებრნი60 შავი ზღვის სტავრიდა 24,561 აზოვის სტავრიდა 24,5 ლუფარისებრნი62 ლუფარი 36,5 ნაგვერდულასებრნი63 ბაცი და მუქი ნაგვერდულა (კუზანულა) 66,3 სპარისებრნი64 ზღვის კარჩხანა 21,7 სმარიდისებრნი65 სმარიდა 21,7 ხონთქარასებრნი (ბარაბულისებრნი)66 შავი ზღვის ხონთქარა (ბარაბული) 29,1 ლაბრადისებრნი67 მწვანულა 21,7 ზღვის ურჩხულისებრნი68 ზღვის ურჩხული 25,8 ვარსკვლავთმრიცხველისებრნი69 ზღვის ძროხა (ვარსკვლავთმრიცხველი) 21,7 გველმზგავსასებრნი70 გველმზგავსა (ოფიდიონი) 21,7 სკუმბრიასებრნი71 თინუსი 37,572 Pელამიდა28 73 სკუმბრია 25,5 ღორჯოსებრნი74 მდინარის ღორჯოები8,8 75 ზღვის ღორჯოები 22,176 ღორჯოსებრნი 14,4 სკორპენასებრნი77 სკორპენა (ზღვის ჩიქვი) 21,7 ზღვის მამლისებრნი78 ზღვის მამალი40 კეფალისებრნი79 ჩვეულებრივი კეფალი (ლობანი)32 80 ოქროსფერი კეფალი32 81 მახვილცხვირა კეფალი32 82 ელინგასი32 ზღვის ენისებრნი83 ზღვის ენა 19,1 კალკანისებრნი84 შავი ზღვის კალკანი142 კამბალასებრნი85 მდინარის კამბალა (გლოსა) 38,286 მდინარის კიბო70 87 ღაპანი 21,288 მიდია და სხვა ორსაგდულიანი მოლუსკები 28,989 გარნელი (კრევერები) და სხვა ათფეხიანი კიბორჩხალები25 სხვა თევზები და ჰიდრობიონტები90 სხვა თევზები და ჰიდრობიონტები 12,591 წყალმცენარეები 0,50 ზღვის ძუძუმწოვრები ზიანის ოდენობა თითოეულ ეგზემპლარზე, ლარებში92 თეთრგვერდა დელფინი900 93 აფალინა 1000094 ზღვის ღორი500 დანართი 7 ცხოველთა სამყაროს ობიექტების უკანონოდ მოპოვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშება№ ცხოველთა სამყაროს ობიექტთა სახეობების ჩამონათვალი ზიანის თანხა 1 სულზე ლარებში ღორიხვასნაირნი1. წითელყელა ღორიხვა45 2. შავყელა ღორიხვა45 კოკონასნაირნი (მურტალასნაირნი)3. დიდი კოკონა30 4. რუხლოყება კოკონა30 5. სწორნისკარტა (ან წითელყელა) კოკონა30 6. აპრეხილნისკარტა (ან შავყელა) კოკონა30 7. მცირე კოკონა30 ქარიშხალასნაირნი8. ხმელთაშუაზღვის ქარიშხალა40 ვარხვისნაირნი9. ვარდისფერი ვარხვი250 10. ქოჩორა (ხუჭუჭა) ვარხვი250 11. დიდი ჩვამა45 12. ქოჩორა ჩვამა45 13. მცირე ჩვამა250 ყარყატისნაირნი14. რუხი ყანჩა60 15. წითური (ქარცი) ყანჩა60 16. დიდი თეთრი ყანჩა60 17. მცირე თეთრი ყანჩა60 18. ეგვიპტური (მწყემსი) ყანჩა60 19. ყვითელი ყანჩა60 20. ღამის ყანჩა60 21. მცირე ყარაულა50 22. დიდი ყარაულა (წყლის ბუღა)250 23. ჟერო250 24. ივეოსი50 25. თეთრი ყარყატი60 26. შავი ყარყატი60 ფლამინგოსნაირნი27. ჩვეულებრივი ფლამინგო150 ბატისნაირნი28. წითელნისკართა (სისინა) გედი400 29. ყვითელნისკარტა (მყივანი) გედი400 30. მცირე მყივანი გედი150 31. რუხი ბატი150 32. მეკალოე ბატი150 33. მცირე თეთრშუბლა ბატი300 34. დიდი თეთრშუბლა ბატი150 35. წითელყელა ბატი (წითელჩიჩახვა კაზარი)400 36. ამლაყი იხვი60 37. წითელი იხვი400 38. გარეული იხვი60 39. რუხი იხვი60 40. თეთრშუბლა იხვი60 41. სტვენია იხვი (ჭიკვარა)60 42. ჭახჭახა იხვი (იხვინჯა)50 43. ბოლოსადგისა (კუდსადგისა) იხვი50 44. განიერნისკარტა იხვი50 45. მარმარილოსებრი იხვი50 46. წითელნისკარტა ყურყუმელა300 47. ქოჩორა ყვინთია50 48. ზღვის ყვინთია50 49. წითელთავა ყვინთია50 50. თეთრთვალა ყვინთია50 51. თეთრფრთიანი გარიელა (ტურპანი)400 52. ამაყა50 53. დიდი ბატასინა50 54. გრძელნისკარტა ბატასინა50 55. მცირე ბატასინა50 56. თეთრთავა იხვი400 შევარდნისნაირნი57. შაკი400 58. თეთრკუდა ფსოვი (თეთრკუდა არწივი)600 59. წითელი ძერა (ბორა)80 60. ძერა80 61. გველიჭამია (ძერაბოტი)600 62. ქორცქვიტა (შავთვალა მიმინო, ლევანმიმინო)80 63. მიმინო80 64. ქორი50 65. ჩვეულებრივი კაკაჩა50 66. ფეხბანჯგვლიანი კაკაჩა50 67. ველის (გრძელფეხა) კაკაჩა50 68. კრაზანაჭამია (ირაო)50 69. ქორისებრი არწივი80 70. ჩია არწივი80 71. ბექობის (თეთრმხრება) არწივი550 72. დიდი მყივანი არწივი (დიდი თეთრლაქებიანი არწივი)60 73. მცირე მყივანი არწივი (მცირე თეთრლაქებიანი არწივი)60 74. ველის არწივი550 75. მთის არწივი550 76. ფასკუნჯი550 77. ბატკანძერი (წვერიანი სვავი, ყაჯირი, კრავიჭამია)550 78. სვავი550 79. ორბი550 80. ჭაობის ძელქორი (ჭაობის ბოლობეჭედა)80 81. მინდვრის ძელქორი (მინდვრის ბოლობეჭედა)80 82. ველის ძელქორი (ველის ბოლობეჭედა)80 83. მდელოს ძელქორი (მდელოს ბოლობეჭედა)80 84. ბარი (გავაზი)600 85. წითელთავა შავარდენი600 86. შავარდენი600 87. მარჯანი150 88. ალალი150 89. წითელფეხა შავარდენი150 90. მცირე კირკიტა (ველის კირკიტა)600 91. ჩვეულებრივი კირკიტა80 ქათმისნაირნი92. კავკასიური როჭო400 93. კავკასიური შურთხი200 94. კასპიური შურთხი400 95. კაკაბი40 96. გნოლი250 97. მწყერი30 98. დურაჯი500 99. კოლხური ხოხობი120 წეროსნაირნი 100. რუხი წერო400 101. წეროტურფა400 102. სავათი400 103. სარსარაკი400 104. ლაინა50 105. ქათამურა50 106. მცირე ქათამურა50 107. პაწაწა ქათამურა400 108. ღალღა50 109. წყლის ქათამურა50 110. მელოტა50 111. ხონთქრის ქათამი400 მეჭვავიასნაირნი 112. ზრვის კაჭკაჭი (სირკაჭკაჭი)30 113. ოჩოფეხა200 114. სადგისნისკარტა200 115. საყელოიანი წინტალა30 116. მცირე წინტალა30 117. ზღვის წინტალა30 118. ტიბუარა (მღრინავი)30 119. აზიური წინტალა30 120. სქელნისკარტა წინტალა30 121. ოქროსფერი მეჭვავია30 122. რუხი მეჭვავია (კვათარი)30 123. მეკენჭია30 124. პრანწია30 125. ველის პრანწია30 126. თეთრკუდა პრანწია30 127. თავზოლა მექვიშია30 128. წითელგულა მექვიშია30 129. შავმუცელა მექვიშია30 130. თეთრკუდა მექვიშია30 131. მცირე მექვიშია (კოკორინა-ბეღურა)30 132. ისლანდიური მექვიშია30 133. ქვიშაქექია30 134. წითელკისერა (მრგვალნისკარტა) ტივტივა30 135. რუხი აპრეხილნისკარტა მექვიშია30 136. წითელფეხა მენაპირე (მსევანი)30 137. ლაქებიანი წითელფეხა მენაპირე (კოხტა ოვილო)30 138. მწვანეფეხა მენაპირე (დიდი ჭოვილო)30 139. ჭაობის მენაპირე (მერუე)30 140. ტყის მენაპირე30 141. შავი მენაპირე30 142. ჩვეულებრივი მექვიშია (მებორნე)30 143. ტურუხტანი (მაჩხუბარა კოკორინა)30 144. დიდი კრონშნეპი30 145. წვრილნისკარტა (მცირე) კრონშნეპი30 146. საშუალო კრონშნეპი30 147. დიდი (შავკუდა) ლია30 148. ზოლიანკუდა ლია30 149. ტყის ქათამი (ვალდშნეპი)30 150. დიდი ჩიბუხა (გოჭა)30 151. ჩიბუხა30 152. ჩიბუხელა (გარშნეპი)30 153. თვალჭყეტია30 154. შავფრთიანი მერცხალა30 155. ჟღალფრთიანი მერცხალა30 156. წვრილნისკარტა თოლია30 157. დიდი შავთავა თოლია200 158. ტბის თოლია30 159. მცირე თოლია30 160. შავთავა თოლია30 161. სომხური თოლია30 162. ყვითელფეხა თოლია30 163. შავზურგა (ფრთაშავი) თოლია30 164. ზღვის დიდი თოლია30 165. ვეჟანი თოლია30 166. აუდოუნის თოლია30 167. განიერკუდა თოლია-მეკობრე30 168. ვიწროკუდა თოლია-მეკობრე30 169. გრძელკუდა თოლია-მეკობრე30 170. თოლიისნისკარტა თევზიყლაპია30 171. ჭრელნისკარტა თევზიყლაპია30 172. ჩვეულებრივი თევზიყლაპია30 173. მცირე თევზიყლაპია30 174. კასპიური თევზიყლაპია200 175. ფრთათეთრი თევზიყლაპია30 176. შავი თევზიყლაპია30 177. ლოყათეთრი თევზიყლაპია30 მტრედისნაირნი 178. თეთრმუცელა გვრიტჩიტა30 179. შავმუცელა გვრიტჩიტა30 180. გარეული მტრედი30 181. გულიო (გვიძინი)30 182. ქედანი30 183. ჩვეულებრივი გვრიტი30 184. საყელოიანი გვრიტი30 185. სენეგალური (მაცინარა) გვრიტი30 186. გუგულისნაირნი 187. გუგული30 188. ბუსნაირნი 189. ზარნაშო50 190. ყურებიანი ბუ (ოლოლი)50 191. ჭაობის ბუ50 192. წყრომი50 193. ბუკიოტი50 194. ჭოტი40 195. ტყის ბუ40 196. ბუხრინწა40 უფეხურასნაირნი 197. უფეხურა40 ნამგალასნაირნი 198. ნამგალა30 199. მეკირია (ანუ თეთრმუცელა ნამგალა)30 ყაპყაპისნაირნი 200. ოქროსფერი კვირიონი30 201. მწვანე კვირიონი30 202. ყაპყაპი30 203. ალკუნი30 204. ოფოფი30 კოდალასნაირნი 205. შავი კოდალა40 206. მწვანე კოდალა40 207. სირიული კოდალა40 208. დიდი ჭრელი კოდალა200 209. საშუალო ჭრელი კოდალა40 210. თეთრზურგა კოდალა40 211. მცირე ჭრელი კოდალა40 212. მაქცია40 ბეღურასნაირნი 213. რქოსანი ტოროლა30 214. მცირე მოკლეთითა ტოროლა30 215. დიდი მოკლეთითა ტოროლა30 216. ორკოპლიანი ტოროლა30 217. ველის ტოროლა30 218. ფრთათეთრი ტოროლა30 219. ტყის ტოროლა30 220. მინდვრის ტოროლა30 221. ქოჩორა ტოროლა30 222. სოფლის მერცხალი30 223. კლდის მერცხალი30 224. მენაპირე მერცხალი30 225. ქალაქის მერცხალი30 226. ტყის მწყერჩიტა30 227. მდელოს მწყერჩიტა30 228. წითელგულა მწყერჩიტა30 229. მთის მწყერჩიტა30 230. მინდვრის მწყერჩიტა30 231. თეთრი ბოლოქანქარა30 232. რუხი ბოლოქანქარა30 233. ყვითელი ბოლოქანქარა30 234. ყვითელთავა ბოლოქანქარა30 235. მედუდუკე30 236. რუხი ღაჟო30 237. შავშუბლა ღაჟო30 238. წითელთავა ღაჟო150 239. ჩვეულებრივი ღაჟო30 240. ტყის ჭვინტაკა30 241. თეთრწარბა ჭვინტაკა30 242. ალპური ჭვინტაკა30 243. ჭრიჭინა-მეჩალია30 244. ჭრიჭინა-ჩიტი30 245. ბულბულისებრი ჭრიჭინა-ჩიტი30 246. ლელიანის მეჩალია30 247. ჭაობის მეჩალია30 248. ლელიანის დიდი მეჩალია (შაშვისებრი მეჩალია)30 249. შავთხემა მეჩალია30 250. ჭახჭახა მეჩალია30 251. წყლის მეჩალია30 252. გრძელკუდა მეჩალია30 253. ფართოკუდა ლერწამა30 254. მწვანე ბუტბუტა (მქირდავი)30 255. ბაცი ბუტბუტა (მქირდავი)30 256. ბოლომქნევარა ბუტბუტა (მქირდავი)30 257. მურა ბუტბუტა (მქირდავი)30 258. დიდი თეთრყელა ასპუჭაკა30 259. მცირე თეთრყელა ასპუჭაკა30 260. ბაღის ასპუჭაკა30 261. მიმინოსებრი ასპუჭაკა30 262. შავთავა ასპუჭაკა30 263. ყვითელთვალა ასპუჭაკა30 264. წითელთვალა ასპუჭაკა30 265. გაზაფხულა ჭივჭავი (ყარანა)30 266. ჩვეულებრივი ჭივჭავი (ყარანა)30 267. კავკასიური ჭივჭავი (ყარანა)30 268. თეთრმუცელა ჭივჭავი (ყარანა)30 269. მომწვანო ჭივჭავი (ყარანა)30 270. ყვითელთავა ნარჩიტა (ღაბუაჩიტი)30 271. წითელთავა ნარჩიტა (ღაბუაჩიტი)130 272. რუხი ბუზიჭერია (მემატლია)30 273. ჭრელი ბუზიჭერია (მემატლია)30 274. თეთრყელა ბუზიჭერია (მემატლია)30 275. წითელყელა (მცირე) ბუზიჭერია (მემატლია)30 276. ნახევრად-თეთრყელა ბუზიჭერია (მემატლია)30 277. შავთავა ოვსადი30 278. თეთრწარბა (მდელოს) ოვსადი30 279. კლდის ლურჯი შაშვი30 280. კლდის ჭრელი შაშვი30 281. ჩვეულებრივი მეღორღია30 282. უდაბნოს მეღორღია30 283. ბუქნია-მეღორღია30 284. წითელკუდა მეღორღია30 285. შავყურა მეღორღია30 286. შავზურგა მეღორღია (მელოტჩიტა)30 287. თეთრზურგა მეღორღია (მელოტჩიტა)30 288. შავი ბოლოცეცხლა30 289. ბოლოცეცხლა30 290. წითელმუცელა ბოლოცეცხლა130 291. გულწითელა30 292. ცისფერგულა30 293. აღმოსავლური ბულბული (იადონი)40 294. ჩვეულებრივი ბულბული (იადონი)40 295. თეთრყელა ბულბული (იადონი)40 296. ჟღალი ბულბული (მაფშალია, წითური ასპუჭაკა)130 297. შაშვი50 298. თეთრგულა შაშვი50 299. რუხთავა შაშვი50 300. თეთრწარბა (ფრთაწითელი) შაშვი50 301. წრიპა შაშვი (მგალობელი შაშვი)50 302. ჩხართვი50 303. შავყელა შაშვი (ჯიჯღი)50 304. ულვაშა წივწივა140 305. თოხიტარა40 306. ჩვეულებრივი რემეზი (თერძი)40 307. მცირე წივწივა (წიწკანა)40 308. დიდი წივწივა (წიწკანა)40 309. მოლურჯო წივწივა (წიწკანა)40 310. შავთავა წივწივა (წიწკანა)40 311. ხმელთაშუა ზღვის წივწივა (წიწკანა)40 312. ქოჩორა წივწივა (წიწკანა)40 313. ჩვეულებრივი ხეცოცია40 314. დიდი კლდეცოცია40 315. მცირე კლდეცოცია40 316. შავთავა ხეცოცია40 317. ფრთაწითელი კლდეცოცია40 318. ჩვეულებრივი მგლინავა40 319. მოკლეთითა მგლინავა140 320. ჭინჭრაქა (ღობემძვრალა)40 321. წყლის შაშვი40 322. მეფეტვია (ანუ მინდვრის გრატა)40 323. კლდის გრატა40 324. მოყვითალო გრატა40 325. შავყელა გრატა40 326. შავთავა გრატა40 327. ბაღის გრატა40 328. ლელიანის გრატა40 329. რუხკისერა გრატა40 330. მოზამთრე (ან ჩრდილოეთის) სკვინჩა40 331. სკვინჩა (ნიბლია)40 332. ჩიტბატონა40 333. შავთავა მწვანულა40 334. მწვანულა40 335. მთის ჭვინტა40 336. ჭვინტა (მეკანაფია)40 337. სტვენია40 338. კულუმბური40 339. ფრთაწითელი კოჭობურა130 340. წითელშუბლა მთიულა40 341. მოყვითალო მთიულა40 342. ჩვეულებრივი კოჭობა40 343. დიდი კოჭობა130 344. ნისკარტმარწუხა40 345. შავგულა (ესპანური) ბეღურა30 346. მინდვრის ბეღურა30 347. სახლის ბეღურა30 348. მეთოვლია30 349. კლდის ბეღურა30 350. მკრთალი (მოკლეთითა) კლდის ბეღურა30 351. შოშია (შროშანი)40 352. ვარდისფერი შოშია (ტარბი)40 353. მოლაღური40 354. ჩხიკვი40 355. კაჭკაჭი40 356. წითელნისკარტა მაღრანი30 357. ყვითელნისკარტა მაღრანი30 358. ყორანი40 359. ჭილყვავი30 360. რუხი ყვავი40 361.ჭკა 30 362. სხვა ფრინველები20 ძუძუმწოვრები ძაღლისებრნი, მგლისებრნი 363. ტურა75 364. მგელი300 365. ენოტისებური ძაღლი10 366. მელა250 დათვისებრნი 367. დათვი 10000 ენოტისებრნი 368. ენოტი10 კვერნისებრნი 369. წავი, კავკასიური წაულა, ჭრელტყავა500 370. კვერნა100 371. მაჩვი100 აფთარისებრნი 372. ზოლებიანი აფთარი 1000 კატისებრნი 373. ტყის კატა50 374. ჯიქი 5000 375. კავკასიური ფოცხვერი 1000 ღორისებრნი 376. გარეული ღორი 1000 ირმისებრნი 377. შველი 5000 378. ირემი 15000 ღრურქიანები 379. ქურციკი (ჯეირანი) 10000 380. ნიამორი 10000 381. არჩვი 6000 382. ჯიხვი 13000 ციყვისებრნი 383. ციყვი10 ზაზუნასებრნი 384. ამიერკავკასიური ზაზუნა20 ნუტრიასებრნი 385. ნუტრია10 კურდღლისებრნი 386. კურდღელი20 387. სხვა ძუძუმწოვრები10 ამფიბიები სალამანდრისებრნი 388. კავკასიური გრძელკუდა სალამანდრა100 389. სავარცხლიანი ტრიტონი20 390. ჩვეულებრივი ტრიტონი20 391. მცირეაზიური ტრიტონი70 მყვარისებრნი 392. სირიული ყოტი (სირიული მყვარი)50 393. ჯვარულა (კავკასიური ჯვრიანა)40 ვასაკისებრნი 394. ვასაკა20 ბაყაყისებრნი 395. ტბის ბაყაყი10 396. ამიერკავკასიური (კამერანოსეული) ბაყაყი10 გომბეშოსებრნი 397. მწვანე გომბეშო10 398. ჩვეულებრივი გომბეშო10 399. სხვა ამფიბიები10 ქვეწარმავლები, რეპტილიები მტკნარი წყლის კუსებრნი 400. კასპიური კუ15 401. ჭაობის კუ15 ხმელეთის კუსებრნი 402. ხმელთაშუაზღვის კუ100 შიშველთითა გეკონისებრნი 403. შიშველთითა გეკონი20 ჯოჯოსებრნი 404. კავკასიური ჯოჯო20 ბოხმეჭასებრნი 405. ბოხმეჭა15 406. გველხოკერა20 სცინკისებრნი 407. გრძელფეხა სცინკი70 408. აზიური აბლეფარუსი20 ნამდვილი ხვლიკისებრნი 409. ზოლიანი ხვლიკი15 410. საშუალო (სამზოლიანი) ხვლიკი15 411. ქართული ხვლიკი15 412. მარდი ხვლიკი10 413. კლდიური ხვლიკი10 414. მტკვრის (პორჩინსკისეული) ხვლიკი15 415. დალისეული ხვლიკი15 416. ართვინული (დერიუგინისეული) ხვლიკი15 417. კოხტა გველთავა15 418. მარდი ფსვენი15 419. ფერადი ფსვენი15 გველბრუცასებრნი 420. გველბრუცა15 მახრჩობელასებრნი 421. ველის (დასავლური) მახრჩობელა50 ანკარასებრნი 422. წყლის ანკარა20 423. ჩვეულებრივი ანკარა20 424. წენგოსფერი მცურავი20 425. ყვითელმუცელა (წითელმუცელა) მცურავი20 426. ამიერკავკასიური მცურავი20 427. ნაირფერი (ფერადი) მცურავი20 428. გრძელი მცურავი (ესკულაპისეული გველი)50 429. ოთხზოლიანი მცურავი20 430. სპილენძა20 431. სახეებიანი მცურავი20 432. საყელოიანი ეირენისი20 433. წყნარი ეირენისი20 434. კატისთვალა გველი20 435. მალპოლონი20 გველგესლასებრნი 436. კავკასიური (კაზნაკოვისეული) გველგესლა50 437. ველის გველგესლა20 438. გიურზა30 439. ცხვირრქოსანი გველგესლა (მარტორქა)50 440. სხვა ქვეწარმავლები15 დანართი 8 ზედაპირული წყლის ობიექტებში მავნე ნივთიერებათა ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოსაანგარიშებელი ცხრილი№ მავნე ნივთიერებათა დასახელება ერთი ტონა დამაბინძურებელი ნივთიერების ჩაშვების მაჩვენებელი (ლარებში)1 2 3 ა) არაორგანული ნივთიერებანი:1. შეწონილი ნივთიერებანი100 2. სულფატები250 3. ქლორიდები100 4. ფოსფატები 12505. ბორი, ტიტანი 20006. ციანიდები 250 0007. ფტორიდები 4000 ლითონის იონები8. ვოლფრამი, სპილენძი, ქრომი, ტყვია, კადმიუმი, ვანადიუმი, სელენი, 200 0009. ნიკელი, მანგანუმი, კობალტი, თუთია, ტელური, 20 00010. დარიშხანი, სტიბიუმი 40 00011. რკინა, ალუმინი500 12. ბერილიუმი, თალიუმი, მოლიბდენი 200 00013. ვერცხლისწყალი 300 00014. ბარიუმი250 ბ) ორგანული ნივთიერებანი:15. ეთილენი500 16. ბიოქიმიური მოთხოვნილება ჟანგბადზე650 17. საერთო აზოტი, სზან-ი (დეტერგენტები), მეთანოლი 250018. ნავთობპროდუქტები, ფორმალდეჰიდი, აცეტონი, კეტონები, ბუთილის სპირტი 10 00019. ფენოლები 200 00020. მაღალტოქსიკური ლითონორგანიკა 300 000 დანართი 9 ზღვაში ნავთობპროდუქტების ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოსაანგარიშებელი ცხრილი ნავთ. (ტონებში) ავარიული ჩაშვები- სათვის, Aანავთ. (ათას ლარებში) მუდმივი (ზენორმატიული) ჩაშვებისათვის,Aმნავთ. (ათას ლარებში) Pნავთ (ტონებში) ავარიული ჩაშვებისა თვის,Aანავთ. (ათას ლარებში) მუდმივი (ზენორმატიული) ჩაშვებისათვის,Aმნავთ. (ათას ლარებში) 0,10 36,88 4,98 2,50 219,04 18,80 0,11 39,0 5,14 3,00 249,30 20,40 0,13 41,86 5,40 3,50 269,88 21,70 0,16 48,10 5,76 4,00 295,62 21,90 0,20 53,44 6,18 5,00 343,72 25,96 0,25 60,36 6,64 6,00 393,58 28,44 0,30 67,68 7,02 7,50 463,02 31,86 0,35 72,48 7,38 9,00 534,24 34,96 0,40 79,60 7,68 10,00 584,10 36,88 0,50 89,40 8,26 11,00 642,88 39,0 0,60 97,96 8,92 13,00 755,08 41,86 0,75 109,90 9,94 16,00 927,0 48,10 0,90 123,24 10,90 20,00 1152,0 53,44 1,00 131,80 11,46 25,00 1443,0 60,36 1,10 138,54 12,30 30,00 1719,0 67,68 1,30 155,10 13,08 40,00 2280,0 79,60 1,60 172,56 14,56 50,00 2841,0 89,40 2,00 193,24 16,32 შენიშვნა დანართ 9-ზე:Aანავთ.-ს და Aმნავთ.-ს შუალედური მნიშვნელობების (რომლებიც არ არიან ნაჩვენები ცხრილში) განსაზღვრისთვის გამოიყენება ინტერპოლაცია უახლოეს მნიშვნელობებს შორის. იმ შემთხვევაში, როდესაც Pნავთ<0,10 ტ, ზიანის მნიშვნელობები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულით: ავარიული ჩაშვებისთვის:Aა ნავთ. = 184,4 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pნავთ.(ტ) მუდმივი ჩაშვებისთვის:Aმ ნავთ. = 24,9 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pნავთ. (ტ) იმ შემთხვევაში, როდესაც Pნავთ.>50 ტ, ზიანის მნიშვნელობები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულებით: ავარიული ჩაშვებისთვის:Aა ნავთ. = 28,41 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pნავთ. (ტ) მუდმივი ჩაშვებისთვის:Aმ ნავთ. = 0,90 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pნავთ. (ტ) დანართი 10 ზღვაში ორგანულ ნივთიერებათა ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოსაანგარიშებელი ცხრილი (ჟანგბადის ბიოლოგიური მოთხოვნილების მიხედვით) Pჟბმ (ტონა) ავარიული ჩაშვებისათ-ვის, Aა ჟბმ (ათას ლარებში) მუდმივი (ზენორმატიული) ჩაშვებისათვის, Aმჟბმ (ათას ლარებში) Pჟბმ (ტონა) ავარიული ჩაშვები-სათვის, Aა ჟბმ (ათას ლარებში) მუდმივი (ზენორმა ტიული) ჩაშვებისა თვის, Aმჟბმ (ათას ლარებში) 0,10 30,28 8,38 3,50 376,66 22,56 0,20 39,72 10,14 4,00 425,62 23,44 0,30 49,86 11,38 5,00 525,34 24,56 0,40 60,72 12,34 6,00 625,06 26,26 0,50 70,72 13,14 7,50 771,10 27,94 0,60 81,22 13,80 9,00 915,34 29,38 0,75 97,06 14,70 10,00 1011,52 30,28 0,90 112,20 15,42 15,00 1576,02 35,98 1,00 122,52 15,94 20,00 1941,10 39,72 1,10 133,56 16,36 25,00 2393,40 45,06 1,30 153,16 17,44 30,00 2850,0 49,86 1,60 183,42 18,16 35,00 3288,0 55,74 2,00 226,60 19,32 40,00 3723,0 60,72 2,50 274,26 20,58 50,00 4587,0 70,72 3,00 325,90 21,64 შენიშვნა დანართ 10-ზე:Aაჟბმ და Aმჟბმ შუალედური მნიშვნელობების (რომლებიც არ არიან ნაჩვენები ცხრილში) განსაზღვრისთვის გამოიყენება ინტერპოლაცია უახლოეს მნიშვნელობებს შორის. იმ შემთხვევაში, როდესაც Pჟბმ < 0,10 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულების გამოყენებით: ავარიული ჩაშვებისთვის:Aაჟბმ = 151,4 (ათასი ლარი/ტ) ფ P ჟბმ (ტ) მუდმივი ჩაშვებისთვის:Aმჟბმ = 41.9 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pჟბმ (ტ) იმ შემთხვევაში, როდესაც PPჟბმ > 50,0 ტ, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულების გამოყენებით: ავარიული ჩაშვებისთვის:A აჟბმ = 45,87 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pჟბმ (ტ) მუდმივი ჩაშვებისთვის:Aმჟბმ = 0.71 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pჟბმ(ტ) დანართი 11 ზღვაში შეწონილი ნაწილაკების ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოსაანგარიშებელი ცხრილი Pშ.ნ. (ტონა) ავარიული ჩაშვებისათვის, Aაშ.ნ. (ათას ლარებში) მუდმივი (ზენორმატიული) ჩაშვებისათვის, Aმშ.ნ. (ათას ლარებში) Pშ.ნ. (ტონა) ავარიული ჩაშვებისათვის, Aაშ.ნ. (ათას ლარებში) მუდმივი (ზენორმატიული) ჩაშვებისათვის, Aმშ.ნ. (ათას ლარებში) 0,10 14,80 1,42 4,00 117,32 9,28 0,20 21,60 2,04 5,00 141,16 10,50 0,30 27,12 2,50 6,00 164,32 11,44 0,35 29,52 2,70 7,50 197,88 12,78 0,40 31,68 2,88 9,00 230,32 14,10 0,50 35,82 3,24 10,00 251,46 14,80 0,60 39,72 3,54 15,00 381,10 19,12 0,75 44,82 3,96 20,00 474,52 21,60 0,90 49,68 4,32 25,00 588,76 24,46 1,00 52,50 4,46 30,00 702,22 27,04 1,60 68,70 5,82 35,00 815,08 29,44 2,00 77,12 6,52 40,00 927,46 31,68 2,50 87,10 6,72 50,00 1151,52 35,82 3,50 104,88 8,68 შენიშვნა დანართი 11-ზე:Aა შ.ნ. და Aმ შ.ნ. შუალედური მნიშვნელობების (რომლებიც არ არიან ნაჩვენები ცხრილში) განსაზღვრისთვის გამოიყენება ინტერპოლაცია უახლოეს მნიშვნელობებს შორის. იმ შემთხვევაში, როდესაც Pშ.ნ. < 0,10 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულების გამოყენებით: ავარიული ჩაშვებისთვის:Aა შ.ნ. = 74,0 (ათასი ლარი/ტ) ფ Pშ.ნ. (ტ); მუდმივი ჩაშვებისთვის:Aმ შ.ნ. = 7,1 (ათასი ლარი)/ტ) ფ Pშ.ნ. (ტ); იმ შემთხვევაში, როდესაც Pშ.ნ. > 50,0 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულებით: ავარიული ჩაშვებისთვის:Aა შ.ნ. = 11,52 (ათასი ლარი)/ტ) ფ Pშ.ნ. (ტ); მუდმივი ჩაშვებისთვის:Aმ შ.ნ. = 0,36 (ათასი ლარი)/ტ) ფ Pშ.ნ. (ტ). დანართი 12 ზღვაში მავნე ნივთიერებათა ჩაშვებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოსაანგარიშებელი ცხრილი, მათი ტოქსიკურობის კატეგორიების მიხედვით ავარიული ჩაშვებისათვისAამ.ნ. ათას ლარებში მუდმივი (ზენორმატიული) ჩაშვებებისათვისAმმ.ნ. ათას ლარებში Pმ.ნ. ტონაA B C და DA B C და D 0.10 169,84 32,04 6,30 101,34 15,48 2,26 0.20 200,70 38,94 7,56 108,88 17,02 2,58 0.30 221,34 43,62 8,58 113,56 18,24 2,82 0.40 250,56 49,50 9,78 116,98 19,08 2,98 0.50 275,86 54,64 10,78 119,74 19,72 3,16 0.60 298,48 59,16 11,68 122,10 20,16 3,24 0.75 328,74 65,28 12,90 124,86 20,94 3,42 0.90 357,62 70,74 13,96 127,24 21,54 3,54 1.00 372,0 74,10 14,62 128,42 21,88 3,64 1.10 397,7 77,26 15,24 129,90 23,70 3,70 1.30 416,7 83,16 16,44 132,18 22,74 3,84 1.60 480,36 94,36 18,32 153,04 23,46 3,82 2.00 559,62 107,98 20,68 138,22 24,28 5,70 2.50 652,0 123,64 23,50 141,46 25,08 4,38 3.00 738,6 138,90 25,96 144,12 25,72 4,54 3.50 820,96 157,66 28,26 146,46 26,32 4,72 4.00 899,62 164,44 30,36 148,50 26,92 4,84 5.00 1048,02 188,22 34,32 151,98 28,26 5,04 6.00 1197,38 210,30 37,92 154,86 28,42 5,26 7.50 1383,24 240,78 42,88 158,52 29,56 5,50 9.00 1567,12 269,10 47,38 165,60 31,12 5,82 10.00 1713,36 298,30 51,58 169,84 32,04 6,30 15.00 2426,38 392,74 71,40 187,54 35,26 6,88 20.00 2621,7 480,46 90,18 200,70 38,94 7,66 25.00 3722,78 564,88 107,98 211,92 41,46 8,10 30.00 4344,0 645,0 125,88 221,36 43,65 8,58 40.00 5544,0 794,94 157,68 250,56 49,50 9,78 50.00 666696,06 934,92 188,76 275,86 54,64 10,78 შენიშვნა დანართი 12-ზე:Aამ.ნ.-ს და Aმმ.ნ.-ს შუალედური მნიშვნელობების (რომლებიც არ არიან ნაჩვენები ცხრილში) განსაზღვრისთვის გამოიყენება ინტერპოლაცია უახლოეს მნიშვნელობებს შორის. იმ შემთხვევაში, როდესაც Pმ.ნ.<0.10 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება მავნე ნივთიერებების ტოქსიკურობის კატეგორიის (A, B, C და D) მიხედვით, შემდეგი ფორმულების გამოყენებით: ავარიული ჩაშვებისთვის: A-კატეგორიისათვის: Aზ(ა)მ.ნ.= 1688,4 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) B-კატეგორიისათვის : Aზ(ა)მ.ნ.= 320,4 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) C და D-კატეგორიისათვის: Aზ(ა)მ.ნ.= 63,0 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) მუდმივი ჩაშვებისთვის:A-კატეგორიისათვის: Aმმ.ნ.= 113,4 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) B-კატეგორიისათვის : Aმმ.ნ.= 154,8 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) C და D-კატეგორიისათვის: Aმმ.ნ.= 22,6 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) იმ შემთხვევაში, როდესაც Pმ.ნ.>50 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება მავნე ნივთიერებათა ტოქსიკურობის კატეგორიის (A, B, C და D) მიხედვით, შემდეგი ფორმულების მიხედვით: ავარიული ჩაშვებისთვის: A-კატეგორიისათვის: Aზ(ა)მ.ნ.=13,92 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) B-კატეგორიისათვის : Aზ(ა)მ.ნ.= 18,70 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) C და D-კატეგორიისათვის: Aზ(ა)მ.ნ.= 3,78 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) მუდმივი ჩაშვებისთვის: A-კატეგორიისათვის: Aმმ.ნ.= 5,52 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) B-კატეგორიისათვის : Aმმ.ნ.= 1,10 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) C და D-კატეგორიისათვის: Aმმ.ნ.= 0,22 (ათ. ლარი/ტონა) ფ Pმ.ნ. (ტ) დანართი 13 გემების მიერ თხევადი ან მშრალი ტვირთის სახით გადასატანი მავნე ნივთიერებების ტოქსიკურობის კატეგორიებიN ტოქსიკურობის კატეგორიებიA B C და D1. აკროლეინი აკრილონიტრილი აცეტალდეჰიდი2. გოგირდნახშირბადი ალკილბენზოლ-სულფონატი (განშტოებული ჯაჭვი) ძმარმჟავა3. კრეოზოტი აკრილის სპირტი ძმარმჯავას ანჰიდრიდი4. აცეტონციანჰიდრინი ამიაკი (28% წყალხსნარი) აცეტონი5. კრეზოლი ქლოროვანი ბენზინი აცეტილ ქლორიდი6. ტექნიკური კრეზოლი n-ერბოვანი ალდეჰიდი ადიპინის მჟავის ციტრილი7. დიქლორბენზოლი ერბომჟავა ალკილბენზოლსულ-ფონატი (პირდაპირი ჯაჭვი)8. ნაფთალინი (გამლღვალი) ქაფურის ზეთი ქლოროვანი ალილი9. ფოსფორი (ელემენტარული) ოთხქლორიანი ნახშირბადი შაბი (15% ხსნარი)10. ნატრიუმის პენტაქლორ-ფენოლიატი (ხსნარი) ქლოროფორმი ძმარმჟავას იზოამილის ეთერი11. ტეტრაეთილტყვია პარა-ქლორტოლუოლი n-ამილაცეტატი12. ტეტრამეთილტყვია კროტონის ალდეჰიდი n-ამილის სპირტი13. ტუნგოს ზეთი დიქლორეთილის ეთერი ანილინე14. ოიტიციკოს ზეთი დიქლორპროპილენისა და დიქლორპროპანის ნარევი (ნიადაგის ფუმიგანტი) ბენზოლი15. ეპიქლორჰიდრინი ბენზილის სპირტი16. ბრომოვანი ეთილენი (დიბრომეთანი) ძმარმჟავას ბუთილის ეთერი17. ქლოროვანი ეთილენი (დიქლორეთანი) ძმარმჟავას მეორადი ბუთილის ეთერი18. ფტორწყალბადმჟავა (40% წყალხსნარი) n-ბუთილაკრილატი19. ქლოროვანი მეთილენი ბუთილენგლიკოლი (გლიკოლი)20. მონოქლორბენზოლი ბუთილმეტაკრილატი21. პენტაქლოეთანი კალციუმის ჰიდროქსიდი (ხსნარი)22. ტეტრაქლორეთილენი კალიუმის ჰიდროჟანგი23. ფენოლი ქლორძმარმჟავა24. პირიდინი ქლორსულფანოლის მჟავა25. ტრიქლორეთილენი ლიმონის მჟავა (10-25%)26. ხის სპირტი კუმოლი27. მეთანოლი ციკლოჰექსანი28. ციკლოჰექსანოლი29. ციკლოჰექსანონი30. პარა-ციმოლი (იზოპრენილტოლუოლი)31. დეკაჰიდრონაფთალინი32. დიეთილამინი33. დიეთილბენზოლი (იზომერების ნარევი)34. დიეთილის ეთერი35. მონოეთილის ეთერი36. დიეთილენგლიკოლი (უბრალო მონოეთილის ეთერი)37. დიეთილკეტონი (3-პენტანონი)38. დიიზობუთილკეტონი39. დიიზოპროპანოლამინი40. დიიზოპროპილამინი41. დიმეთილამინი (40% წყალხსნარი)42. დიმეთილეთანოლამინი (2-დიმეთილამინოეთანოლი)43. დოდეცილბენზოლი44. 2-ეტოქსიეთილაცეტატი45. ეთილაცეტატი46. ეთილაკრილატი47. ეთილბენზოლი48. ეთილციკლოჰექსანი49. ეთილენის ქლორჰიდრინი (2-ქლორეთანოლი)50. ეთილენადიამინი51. ეთილენგლიკოლის მონოეთილის ეთერი (მეთილცელოზოლი მეტოქსიეთანოლი)52. 2-ეთილჰექსილის სპირიტ53. ფორმალდეჰიდი (37-50% ხსნარი)54. ჭიანჭველმჟავა55. ფურპურილისმჟავა56. მარილმჟავა (ქლორწყალბადმჟავა)57. იზობუთილაკრილატი58. იზობუთილის სპირიტ59. იზობუთილმეტაკრილატი60. იზოერბოვანი ალდეჰიდი61. იზოპენტანი62. იზოფორონი63. იზოპროპილამინი64. იზოპროპილციკლოჰექსანი65. იზოპრენი66. რძემჟავა67. მეთილაცეტატი68. მეთილაკრილატი69. მეთილამილის სპირიტ70. მეთილმეტაკრილატი71. მონოეთანოლამინი72. მონოიზოპროპანოლამინი73. მონომეთილეთანოლოამინი74. მონონიტრობენზოლი75. მონოიზოპროპილამინი76. აზოტის მჟავა (90%)77. 2-ნიტროპროპანი78. ორთონიტროტოლუოლი79. წყალბადის ზეჟანგი (60%-ზე მეტი)80. ნონილფენოლი81. n-ოქტანოლი82. ოლეუმი83. მჟაუნმჟავა (10-5%)84. n-პენტანი85. ფოსფორმჟავა86. ფტალის ანჰიდრიდი (გამლღვალი)87. პროპიონის ანჰიდრიდი88. n-პროპილის სპირიტ89. n-პროპილამინი90. ოთხქლორიანი სილიციუმი91. ნატრიუმის ბიოქრომატი92. ნატრიუმის ჰიდროქსიდი (მწვავე ნატრი)93. სტიროლი (მონომერი)94. გოგირდმჟვა95. მყარი ცხიმები96. ტეტრაჰიდროფურანი97. ტეტრამეთილბენზოლი98. ოთხქლორიანი ტიტანი99. ტოლუოლი 100. ტრიქლორეთანი 101. ტრიეთანოლამინი 102. ტრიეთილამინი 103. ვინილაცეტატი 104. ქსილოლი (იზომერების ნარევი) 105. ტეტრაჰიდრონაფთალინი 106. დიეთილენტრიამინი 107. დიმეთილფორმამიდი (ფორმიდმეთილამიდი) 108. ეთილენის ციანჰიდრიდი 109. პროპიონის ალდეჰიდი 110. პროპიონის მჟავა 111. გოგირდი (კოშტა) შენიშვნა დანართ 13-ზე: ის ნივთიერებები, რომლებიც არ არის შესული ამ ცხრილში და რომელთა ტოქსიკურობაც არ არის განსაზღვრული ზიანის გასაანგარიშებლად, მიეკუთვნებიან A კატეგორიას. დანართი 14 ზღვის დაბინძურებით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის სიდიდის შემცირება მის სალიკვიდაციოდ დამბინძურებლის მიერ ჩატარებული ღონისძიებების გათვალისწინებით ამ სამუშაოებზე დახარჯული დროიდან გამომდინარე დაბინძურების სალიკვიდაციო დრო, t (სთ.) ზიანის შესამცირებელი კოეფიციენტი, Kშ 6-მდე ჩათვლით 6-ზე მეტი 12-ის ჩათვლით 12-ზე მეტი 18-ის ჩათვლით 18-ზე მეტი 24-ის ჩათვლით 24-ზე მეტი 30-ის ჩათვლით 30-ზე მეტი 36-ის ჩათვლით 36-ზე მეტი 48-ის ჩათვლით 48-ზე მეტი 60-ის ჩათვლით 60-ზე მეტი 72-ის ჩათვლით 72-ზე მეტი 84-ის ჩათვლით 84-ზე მეტი 96-ის ჩათვლით 96-ზე მეტი 108-ის ჩათვლით 108-ზე მეტი 120-ის ჩათვლით 120-ზე მეტი 132-ის ჩათვლით 132-ზე მეტი 144-ის ჩათვლით 144-ზე მეტი 156-ის ჩათვლით 156-ზე მეტი 168-ის ჩათვლით 0,800 0,650 0,500 0,463 0,434 0,412 0,388 0,364 0,346 0,331 0,320 0,310 0,301 0,293 0,287 0,280 0,275 დანართი 15ნავთობის მასის რაოდენობა წყლის ზედაპირის 1 მ2-ზე, რომელიც დგინდება ნავთობის აფსკის ვიზუალური შეფასებით (გასაშუალოებული მონაცემები) ნავთობის აფსკის გარე ნიშნებინავთობის მასა (გ) ზედაპირის 1 მ2-ზე 1. სუფთა წყლის ზედაპირი (ფერადობის ნიშნების არარსებობა სხვადასხვა განათებულობის პირობების დროს)0 2. ლაქების და აფსკის არარსებობა, ცალკეული ცისარტყელისებრი ზოლები ყველაზე ხელსაყრელი განათებულობის და წყლის ზედაპირის წყნარ მდგომარეობაში ყოფნის დროს2.5 3. ცალკეული ლაქები და ნაცრისფერი აფსკები ვერცხლისფერი ნაფიფქით წყლის ზედაპირზე წყლის ზედაპირის წყნარ მდგომარეობაში ყოფნის დროს, ფერადობის პირველი ნიშნების გამოჩენა4.5 4. ლაქები და აფსკები კაშკაშა ფერადი ზოლებით სუსტი ღელვის დროს 30.0 5. ნავთობი აფსკისა და ლაქების სახით, რომელიც ფარავს წყლის ზედაპირის მნიშვნელოვან ნაწილს, არ იშლება ღელვის დროს, ფერადობა კი გადადის მკრთალ მღვრიე-ყავისფერში100 6. წყლის ზედაპირი მოცულია ნავთობის მთლიანი ფენით, რომელიც კარგად ჩანს ღელვის დროს, ფერადობა მუქი, მუქი ყავისფერი150 დანართი 16 ნავთობის მასა სანაპირო ზოლში ნავთობის აფსკის სხვადასხვა გარეგნული იერსახეობის მიხედვით№ დაბინძურების ხარისხი დაბინძურებული სანაპირო ზოლის გარეგნული იერსახეობა ნავთობის მასა (კგ) სანაპირო ზოლის 1 მეტრზე1. მსუბუქი ქვიშიან ნაპირზე შეიმჩნევა ნავთობი, ვიწრო (5-10 სმ სიგანის) კონცენტრიული ნახევარწრეების სახით, ღია ყავისფერი. ქვიან ნაპირზე მოჩანს ნავთობის ნაღვენთები0,2 2. ზომიერი ქვიშიანი ნაპირი დაფარული არის ნავთობის აფსკით, ლაქების სახით, რომელიც მოფენილი არის ნაფლეთი ზოლების სახით. ნავთობის აფსკი და ლაქები მკრთალი, მღვრიე-ყავისფერია. ქვები და ღორღი დაფარული არის ყავისფერი, მუქიყავისფერი ნავთობის აფსკით20 3. მძიმე ქვიშიანი ნაპირის მონაკვეთი დაფარული არის მასიური ნავთობის ფენით, რომელიც ტალღებთან შეხებისას არ იშლება. დაბინძურებული ნაპირი მუქი, მუქიყავისფერისაა, ღორღიანი ნაპირი დაფარული არის ნავთობის ფენით.50 დანართი 17 ზღვაში ბალასტური წყლების უნებართვო ჩაღვრის შემთხვევაში წყლის მავნე და პათოგენური ორგანიზმების (ბაქტერიები, ჩხირები და ა.შ.) შემოტანით გარემოსთვის მიყენებული ზიანის გამოანგარიშების ცხრილი Pბალ.პათ. (ტონა) Aბალ.პათ. (ათასი ლარი) Pბალ.პათ. (ტონა) Aბალ.პათ. (ათასი ლარი) 0,10 3,22 5,00 23,44 0,20 4,56 6,00 25,74 0,30 5,62 7,50 28,78 0,35 6,06 9,00 31,60 0,40 6,48 10,00 33,36 0,50 7,26 15,00 43,02 0,60 7,98 20,00 48,64 0,75 8,92 25,00 55,06 0,90 9,84 30,00 60,88 1,00 10,32 35,00 66,30 1,60 13,14 40,00 71,38 2,00 14,70 50,00 80,70 2,50 16,50 60,00 81,00 3,50 19,56 70,00 84,00 4,00 20,92 80,00 87,00 შენიშვნა დანართ 17-ზე:Aბალ.პათ.-ს შუალედური მნიშვნელობის (რომელიც არ არის ნაჩვენები ცხრილში) განსაზღვრისთვის გამოიყენება ინტერპოლაცია უახლოეს მნიშვნელობებს შორის. იმ შემთხვევაში, როდესაცPბალ. < 0,10 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულის გამოყენებით: Aბალ.პათ. = 32,2 ათასი ლარი/ტ ფ Pბალ. (ტ) იმ შემთხვევაში, როდესაცPბალ. > 80,0 ტონაზე, ზიანის სიდიდეები გამოიანგარიშება შემდეგი ფორმულით: Aბალ.პათ. = 1088 ათასი ლარი/ტ ფ Pბალ. (ტ). დანართი 18 ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) ცხრილი ნაძვისა და სხვა წიწვოვანი სახეობებისთვის სახეობა ძირკვის დიამეტრი (სმ) ტაქსაციური დიამეტრი (სმ) ნაძვი და სხვა წიწვოვანი სახეობები11 8 12 8 15 10 18 12 20 14 23 16 26 18 28 20 31 22 34 24 36 26 39 28 42 30 44 32 47 34 50 36 53 38 55 40 58 42 61 44 64 46 66 48 69 50 72 52 75 54 77 56 80 58 83 60 86 62 88 64 91 66 94 68 97 70 99 72 102 74 105 76 108 78 111 80 113 82 116 84 119 86 122 88 125 90 127 92 130 94 133 96 136 98 138 100 141 102 144 104 147 106 150 108 152 110 155 112 158 114 161 116 164 118 166 120 169 122 172 124 175 126 178 128 180 130 183 132 186 134 189 136 192 138 195 140 197 142 200 144 203 146 206 148 209 150 211 152 214 154 217 156 220 158 223 160 226 162 228 164 231 166 234 168 237 170 240 172 243 174 245 176 248 178 251 180 254 182 257 184 260 186 262 188 265 190 268 192 271 194 274 196 277 198 279 200 შენიშვნა: 1. იმ შემთხვევაში, თუ ძირკვის დიამეტრი აღემატება ცხრილში მოცებულ დიამეტრებს, გამოყენებული უნდა იქნეს ქვემოთ მოცემული ფორმულა: ნაძვი – D t = 0.7171 x D ძ + 0.3205 2. ცხრილში მოცემულია ძირკვის დიამეტრის ზედა ზღვარი, მაგალითად, ნაძვის შემთხვევაში, ძირკვის დიამეტრი თუ იქნება 12 სმ-დან 14 სმ-ის ჩათვლით, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 8 სმ. 15 სმ-დან 17 სმ-ის ჩათვლით ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 10 სმ. და ა.შ. დანართი 19 ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) ცხრილი სოჭის სახეობისთვის სახეობა ძირკვის დიამეტრი (სმ) ტაქსაციური დიამეტრი (სმ)10 8 11 8 13 10 16 12 18 14 20 16 23 18 25 20 სოჭი28 22 30 24 32 26 35 28 37 30 40 32 42 34 45 36 47 38 50 40 52 42 54 44 57 46 59 48 62 50 64 52 67 54 69 56 72 58 74 60 77 62 79 64 81 66 84 68 86 70 89 72 91 74 94 76 96 78 99 80 101 82 104 84 106 86 109 88 111 90 114 92 116 94 119 96 121 98 124 100 126 102 129 104 131 106 134 108 136 110 139 112 141 114 144 116 146 118 149 120 151 122 154 124 156 126 159 128 161 130 164 132 166 134 169 136 171 138 174 140 177 142 179 144 182 146 184 148 187 150 189 152 192 154 194 156 197 158 199 160 202 162 204 164 207 166 209 168 212 170 214 172 217 174 220 176 222 178 225 180 227 182 230 184 232 186 235 188 237 190 240 192 242 194 245 196 247 198 249 200 შენიშვნა: 1. იმ შემთხვევაში, თუ ძირკვის დიამეტრი აღემატება ცხრილში მოცებულ დიამეტრებს, გამოყენებულ უნდა იქნეს ქვემოთ მოცემული ფორმულა: სოჭი – D t = 0.8015 x D ძ + 0.3946 2. ცხრილში მოცემულია ძირკვის დიამეტრის ზედა ზღვარი, მაგალითად, სოჭის შემთხვევაში, ძირკვის დიამეტრი თუ იქნება 11 სმ-დან 12 სმ-ის ჩათვლით, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 8 სმ. 13 სმ-დან 15 სმ-ის ჩათვლით ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 10 სმ და ა.შ. დანართი 20 ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) ცხრილი ფიჭვის სახეობისათვის სახეობა ძირკვის დიამეტრი (სმ) ტაქსაციური დიამეტრი (სმ)10 8 12 8 ფიჭვი15 10 18 12 20 14 23 16 26 18 28 20 31 22 34 24 37 26 39 28 42 30 45 32 48 34 50 36 53 38 56 40 59 42 62 44 64 46 67 48 70 50 73 52 76 54 78 56 81 58 84 60 86 62 90 64 93 66 95 68 98 70 101 72 104 74 107 76 110 78 112 80 115 82 118 84 121 86 124 88 127 90 130 92 132 94 135 96 138 98 141 100 144 102 147 104 150 106 152 108 155 110 158 112 161 114 164 116 167 118 169 120 172 122 175 124 177 126 180 128 183 130 186 132 189 134 192 136 194 138 197 140 200 142 203 144 206 146 208 148 211 150 214 152 217 154 220 156 223 158 225 160 228 162 231 164 234 166 237 168 239 170 242 172 245 174 248 176 251 178 254 180 256 182 259 184 262 186 265 188 268 190 270 192 273 194 276 196 279 198 282 200 შენიშვნა: 1. იმ შემთხვევაში, თუ ძირკვის დიამეტრი აღემატება ცხრილში მოცებულ დიამეტრებს, გამოყენებული უნდა იქნეს ქვემოთ მოცემული ფორმულა: ფიჭვი – D t = 0.7097 x D ძ + 0.066 2. ცხრილში მოცემულია ძირკვის დიამეტრის ზედა ზღვარი, მაგალითად, ფიჭვის შემთხვევაში, ძირკვის დიამეტრი თუ იქნება 12 სმ-დან 14 სმ-ის ჩათვლით, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 8 სმ. 15 სმ-დან 17 სმ-ის ჩათვლით ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 10 სმ და ა.შ. დანართი 21 ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) ცხრილი მუხის, წაბლის, თელის (ყველა სახეობა), ძექვის, იფნის, კაკლის, ლაფანის, პანტის (ყველა სახება) და თუთის სახეობებისათვის სახეობა ძირკვის დიამეტრი (სმ) ტაქსაციური დიამეტრი (სმ) მუხა, წაბლი, თელა (ყველა სახეობა), ძელქვი, იფანი, კაკალი, ლაფანი, პანტა (ყველა სახეობა) და თუთა12 8 14 8 17 10 20 12 22 14 25 16 27 18 30 20 32 22 35 24 37 26 40 28 42 30 45 32 47 34 49 36 52 38 54 40 57 42 59 44 61 46 64 48 66 50 69 52 71 54 74 56 76 58 79 60 81 62 84 64 86 66 89 68 91 70 93 72 96 74 98 76 101 78 103 80 106 82 108 84 111 86 113 88 116 90 118 92 120 94 123 96 125 98 128 100 130 102 133 104 135 106 138 108 140 110 143 112 145 114 147 116 150 118 152 120 155 122 157 124 160 126 162 128 165 130 167 132 170 134 172 136 174 138 177 140 179 142 182 144 184 146 187 148 189 150 192 152 194 154 197 156 199 158 201 160 204 162 206 164 209 166 211 168 214 170 216 172 219 174 221 176 224 178 226 180 228 182 231 184 233 186 236 188 238 190 241 192 243 194 246 196 248 198 251 200 შენიშვნა: 1. იმ შემთხვევაში, თუ ძირკვის დიამეტრი აღემატება ცხრილში მოცებულ დიამეტრებს, გამოყენებული უნდა იქნეს ქვემოთ მოცემული ფორმულა: მუხა – D t = 0.8147 x D ძ – 4.1349 2. ცხრილში მოცემულია ძირკვის დიამეტრის ზედა ზღვარი, მაგალითად, მუხის შემთხვევაში, ძირკვის დიამეტრი თუ იქნება 14 სმ-დან 16 სმ-ის ჩათვლით, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 8 სმ. 17 სმ-დან 19 სმ-ის ჩათვლით ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 10 სმ და ა.შ. დანართი 22 ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) ცხრილი წიფლის, ჭადრის, ევკალიპტის (ყველა სახეობა), ვერხვის (ყველა სახეობა) და ცაცხვის სახეობებისათვის სახეობა ძირკვის დიამეტრი (სმ) ტაქსაციური დიამეტრი (სმ)9 8 13 8 16 10 წიფელი, ჭადარი, ევკალიპტი (ყველა სახეობა), ვერხვი (ყველა სახეობა) და ცაცხვი19 12 21 14 24 16 27 18 30 20 32 22 35 24 38 26 41 28 44 30 46 32 49 34 52 36 55 38 58 40 61 42 63 44 66 46 69 48 72 50 75 52 77 54 80 56 83 58 86 60 89 62 92 64 94 66 97 68 100 70 103 72 106 74 109 76 111 78 114 80 117 82 120 84 123 86 126 88 128 90 131 92 134 94 137 96 140 98 143 100 146 102 148 104 151 106 154 108 157 110 160 112 163 114 165 116 168 118 171 120 174 122 177 124 180 126 183 128 185 130 188 132 191 134 194 136 197 138 200 140 203 142 206 144 208 146 211 148 214 150 217 152 220 154 223 156 225 158 228 160 231 162 234 164 237 166 240 168 243 170 246 172 248 174 251 176 254 178 257 180 260 182 263 184 266 186 268 188 271 190 274 192 277 194 280 196 283 198 285 200 შენიშვნა: 1. იმ შემთხვევაში, თუ ძირკვის დიამეტრი აღემატება ცხრილში მოცებულ დიამეტრებს, გამოყენებული უნდა იქნეს ქვემოთ მოცემული ფორმულა: წიფელი D t = 0.7034 x D ძ – 0.5706 2. ცხრილში მოცემულია ძირკვის დიამეტრის ზედა ზღვარი, მაგალითად, წიფლის შემთხვევაში, ძირკვის დიამეტრი თუ იქნება 13 სმ-დან 15 სმ-ის ჩათვლით, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 8 სმ. 16 სმ-დან 18 სმ-ის ჩათვლით ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 10 სმ და ა.შ. დანართი 23 ძირკვის გადანაჭერისა და ტაქსაციური დიამეტრის ურთიერთდამოკიდებულების (გადასაყვანი) ცხრილი რცხილის, ნეკერჩხლის (ყველა სახეობა) აკაკის, ჯაგრცხილის და სხვა ფოთლოვანი სახეობებისთვის სახეობა ძირკვის დიამეტრი (სმ) ტაქსაციური დიამეტრი (სმ) რცხილა, ნეკერჩხალი (ყველა სახეობა) აკაკი, ჯაგრცხილა და სხვა ფოთლოვანი სახეობები10 8 13 8 15 10 18 12 21 14 23 16 26 18 29 20 32 22 35 24 37 26 40 28 43 30 46 32 48 34 51 36 54 38 57 40 60 42 63 44 65 46 68 48 71 50 74 52 77 54 80 56 82 58 85 60 88 62 91 64 94 66 97 68 100 70 102 72 105 74 108 76 111 78 114 80 117 82 120 84 123 86 125 88 128 90 131 92 134 94 137 96 140 98 143 100 146 102 149 104 151 106 154 108 157 110 160 112 163 114 166 116 169 118 172 120 175 122 178 124 181 126 183 128 186 130 189 132 192 134 195 136 198 138 201 140 204 142 207 144 210 146 213 148 216 150 219 152 221 154 224 156 227 158 229 160 232 162 235 164 238 166 241 168 244 170 247 172 249 174 252 176 255 178 258 180 261 182 264 184 267 186 269 188 272 190 275 192 278 194 281 196 284 198 287 200 შენიშვნა: 1. იმ შემთხვევაში, თუ ძირკვის დიამეტრი აღემატება ცხრილში მოცებულ დიამეტრებს, გამოყენებული უნდა იქნეს ქვემოთ მოცემული ფორმულა: რცხილა – D t = 0.6967 x D ძ + 0.2453 2. ცხრილში მოცემულია ძირკვის დიამეტრის ზედა ზღვარი, მაგალითად, რცხილის შემთხვევაში, ძირკვის დიამეტრი თუ იქნება 13 სმ-დან 14 სმ-ის ჩათვლით, მაშინ ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 8 სმ. 15 სმ-დან 17 სმ-ის ჩათვლით ტაქსაციური დიამეტრი იქნება 10 სმ და ა.შ. |