საქართველოს პარლამენტის რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის მიერ წარმოდგენილი კომიტეტის 2024 წლის სამოქმედო გეგმა

საქართველოს პარლამენტი 2/19/24, 2:20 PM რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის სხდომა თარიღი 19 თებერვალი 2024 16:00 2024 წლის 19 თებერვალი, 16:00 საათი საქართველოს პარლამენტი კომიტეტის სათათბირო ოთახი N439 (C კორპუსი, IV სართული) დღის წესრიგი 1. საქართველოს პარლამენტის წევრების: ნინო წილოსანის, გელა სამხარაულის, გიორგი ცაგარეიშვილის, ხატია წილოსანის, მერაბ ქვარაია, რამინა(რიმა) ბერაძის, ირაკლი მეძმარიაშვილის, გოგი მეშველიანის, სალომე ჯინჯოლავას, ზაზა ლომინაძის, ანტონ ობოლაშვილის, ზაალ დუგლაძის, ვლადიმერ კახაძის, შალვა კერესელიძის, ირმა ზავრადაშვილის, ქეთევან ჩარკვიანის, შოთა ხაბარელის, გიორგი სოსიაშვილის, სამველ მანუკიანის, სუმბატ კიურეღიანის, მიქელაძის, ვიქტორ ჯაფარიძის, ალექსანდრე სოზარ ტაბატაძის, სუბარის, ლევან ნიკოლოზ ქარუმიძის, სამხარაძის, ზაალ გოდერძი ჩანქსელიანის, კახა კახიშვილის, გია ბენაშვილის, ედიშერ თოლორაიას, ირაკლი ჩიქოვანის, ირაკლი(დაჩი) ბერაიას, ბეჟან წაქაძისა და ლევან მგალობლიშვილის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების შესახებ“ (07-3/401; 06.12.2023) (ვადები სხვა კომიტეტებზე - 15.1220.02-24; წამყვან კომიტეტზე - 15.12-05.03-24) (წამყვანი - აგრარულ საკითხთა კომიტეტი) (პასუხისმგებელი პირები კომიტეტიდან: ხ. ხვიჩია, ი. ქველაძე); მომხსენებელი: ნინო წილოსანი - საქართველოს პარლამენტის წევრი; 2. საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „ბიოლოგიური მრავალფეროვნების შესახებ“, „გარემოსდაცვითი შეფასების კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის https://parliament.ge/print/announcement/2691?local=true 1/3 საქართველოს პარლამენტი 2/19/24, 2:20 PM თაობაზე“, „სალიცენზიო და სანებართვო მოსაკრებლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „დაცული ტერიტორიების სისტემის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს ტყის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „ცხოველთა სამყაროს შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სამრეწველო ემისიების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „გარემოსდაცვითი პასუხისმგებლობის ცვლილების შეტანის თაობაზე“, ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „გარემოს დაცვის „ქარსაფარი შესახებ“ საქართველოს კანონში შესახებ“ საქართველოს კანონში ზოლის შესახებ“ (მინდორდაცვითი) საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „რაჭის დაცული ტერიტორიების შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ნუგზარ ზაზანაშვილის სახელობის სამუხის მრავალმხრივი გამოყენების ტერიტორიის შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ტანისა და თეძმის დაცული ტერიტორიების შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ერუშეთის დაცული ტერიტორიების შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „აკვაკულტურის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ბუნებრივი რესურსებით სარგებლობისათვის მოსაკრებლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ქალაქ თბილისის საზღვრებში და მიმდებარე ტერიტორიაზე არსებული მწვანე ნარგავებისა და სახელმწიფო ტყის განსაკუთრებული დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „კოლხეთის დაცული ტერიტორიების შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „წყლის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „პონტოს მუხის აღკვეთილის შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სახელმწიფო ქონების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“ და საქართველოს ორგანული კანონის პროექტს - „საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“ (07-2/359; 29.12.2023) (წამყვანი - გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების კომიტეტი) (ვადები: სხვა კომიტეტზე 09.02-26.02-24; წამყვან კომიტეტზე 09.02-11.03-24) (პასუხისმგებელი პირები კომიტეტიდან: ხ. ხვიჩია, ი. ქველაძე); მომხსენებელი: ნინო თანდილაშვილი - საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის პირველი მოადგილე; 3. საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „გურიის ეროვნული პარკის შექმნისა და მართვის შესახებ“ (07-2/353; 26.12.2023) (წამყვანი - გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების კომიტეტი) (ვადები სხვა კომიტეტზე - https://parliament.ge/print/announcement/2691?local=true 09.02-26.02-24; წამყვან კომიტეტზე - 09.02-11.03-24) 2/3 საქართველოს პარლამენტი 2/19/24, 2:20 PM (პასუხისმგებელი პირები კომიტეტიდან: ხ. ხვიჩია, თ. კალანდარიშვილი); მომხსენებელი: ნინო თანდილაშვილი - საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრის პირველი მოადგილე; 4. საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „საავტომობილო ტრანსპორტის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საგზაო მოძრაობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს საბიუჯეტო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ და საქართველოს ორგანული კანონის პროექტს „საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“ (07-2/350; 22.12.2023) (წამყვანი - დარგობრივი ეკონომიკისა და ეკონომიკური პოლიტიკის კომიტეტი)(ვადები სხვა კომიტეტებზე - 09.02-26.02.24; წამყვან კომიტეტზე - 09.02-11.03.24) (პასუხისმგებელი პირები კომიტეტიდან: თ. ტყეშელიაძე, რ. ხიზანიშვილი); მომხსენებელი: გურამ გურამიშვილი - საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის მოადგილე; 5 საქართველოს პარლამენტის რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის 2024 წლის სამოქმედო გეგმის და 2023 წლის საქმიანობის ანგარიშის განხილვა/დამტკიცება; მომხსენებელი: კახა კახიშვილი - საქართველოს რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის თავმჯდომარე. პრესრელიზი https://parliament.ge/print/announcement/2691?local=true 3/3

პრესრელზი 1. საქართველოს პარლამენტის წევრების: ნინო წილოსანის, გელა სამხარაულის, გიორგი ცაგარეიშვილის, ხატია წილოსანის, მერაბ ქვარაია, რამინა(რიმა) ბერაძის, ირაკლი მეძმარიაშვილის, გოგი მეშველიანის, სალომე ჯინჯოლავას, ზაზა ლომინაძის, ანტონ ობოლაშვილის, ზაალ დუგლაძის, ვლადიმერ კახაძის, შალვა კერესელიძის, ირმა ზავრადაშვილის, ქეთევან ჩარკვიანის, შოთა ხაბარელის, გიორგი სოსიაშვილის, სამველ მანუკიანის, სუმბატ კიურეღიანის, ალექსანდრე ტაბატაძის, ლევან ქარუმიძის, ზაალ მიქელაძის, ვიქტორ ჯაფარიძის, სოზარ სუბარის, ნიკოლოზ სამხარაძის, გოდერძი ჩანქსელიანის, კახა კახიშვილის, გია ბენაშილის, ედიშერ თოლორაიას, ირაკლი ჩიქოვანის, ირაკლი(დაჩი) ბერაიას, ბეჟან წაქაძისა და ლევან მგალობლიშვილის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების შესახებ“ (07-3/401; 06.12.2023) ვადები სხვა კომიტეტებზე 15.12-20.02-24; წამყვან კომიტეტზე - 15.12-05.03-24) (წამყვანი-აგრარულ საკითხთა კომიტეტი) (პასუხისმგებელი პირები კომიტეტიდან: ხ. ხვიჩია, ი. ქველაძე); კანონპროექტის მიღება ემსახურება სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების დარგში, ევროკავშირთან საქართველოს თანმიმდევრული დაახლოების მიზნით, საკანონმდებლო ჩარჩოს დახვეწას, რომელიც ევროკავშირის წევრ ქვეყნებში არსებული კანონშემოქმედებითი პრაქტიკის მსგავსად, მოაწესრიგებს საქართველოში სოფლის მეურნეობის მოწყობას, პოლიტიკის მართვას და მასთან დაკავშირებულ საკითხებს. დღეის მგომარეობით საქართველოში არ არსებობს ერთიანი საკანონმდებლო ჩარჩო დოკუმენტი, რომელიც დაარეგულირებს სოფლის მეურნეობასა და სოფლის განვითარებას, წარმოაჩენს მიზნებს და ხედვას დარგში პოლიტიკის შემდგომ ეტაპზე განსახორციელებლად. პროექტი არის ევროპულ მოდელზე დაფუძნებული, რომლის მიღების შედეგად საკანონმდებლო დონეზე განიმარტება ფერმერის და ფერმერული მეურნეობების დეფინიციები, ასევე შემოდის ფერმერთა რეესტრის წარმოების პრაქტიკა. წარმოდგენილი პროექტით მნიშვნელოვანი სიახლეა გადამხდელი სააგენტოს შექმნა, რომელსაც წარმოადგენს საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს სისტემაში შემავალი ა(ა)იპ - სოფლის განვითარების სააგენტო, რომელიც ასრულებს სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების პოლიტიკის ფარგლებში, როგორც სახელმწიფო ბიუჯეტიდან, ასევე საგარეო დახმარებით მიღებული დაფინანსების მიზნობრივი გამოყენებისა და მხარდამჭერი ღონისძიებების სქემების აღსრულებისა და კონტროლის ფუნქციას. სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების საკითხებზე, მათ შორის სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების სტრატეგიისა და სამოქმედო გეგმის შესრულების პროცესში, სახელმწიფო სტრუქტურების კოორდინირებული საქმიანობის ხელშეწყობის მიზნით იქმნება სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების უწყებათაშორისი საბჭო, რომელიც კოორდინაციას გაუწევს სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების სტრატეგიის განხორციელებას, შეიმუშავებს წინადადებებს სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების სტრატეგიის და სამოქმედო გეგმის განახლების მიზნით და ასევე, უზრუნველყოფს საბჭოსა და სამოქალაქო სექტორს შორის თანამშრომლობის ფორმატის შექმნას სოფლის მეურნეობისა და სოფლის განვითარების პოლიტიკის განხორციელების გაუმჯობესების მიზნით. კანონის ძირითადი პრინციპების ძალაში შესვლა გათვალისწინებულია 2025 წლის იანვრიდან, ხოლო გადამხდელთა სააგენტოსა და ფერმერთა რეესტრის წარმოება 2026 წლიდან. 2. საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „ბიოლოგიური მრავალფეროვნების შესახებ“, „გარემოსდაცვითი შეფასების კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სალიცენზიო და სანებართვო მოსაკრებლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „დაცული ტერიტორიების სისტემის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს ტყის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „ცხოველთა სამყაროს შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სამრეწველო ემისიების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „გარემოსდაცვითი პასუხისმგებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „გარემოს დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ქარსაფარი (მინდორდაცვითი) ზოლის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „რაჭის დაცული ტერიტორიების შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ნუგზარ ზაზანაშვილის სახელობის სამუხის მრავალმხრივი გამოყენების ტერიტორიის შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ტანისა და თეძმის დაცული ტერიტორიების შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ერუშეთის დაცული ტერიტორიების შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „აკვაკულტურის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ბუნებრივი რესურსებით სარგებლობისათვის მოსაკრებლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ქალაქ თბილისის საზღვრებში და მიმდებარე ტერიტორიაზე არსებული მწვანე ნარგავებისა და სახელმწიფო ტყის განსაკუთრებული დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „კოლხეთის დაცული ტერიტორიების შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „წყლის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „პონტოს მუხის აღკვეთილის შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სახელმწიფო ქონების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“ და საქართველოს ორგანული კანონის პროექტს „საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“ (07-2/359; 29.12.2023) (წამყვანი - გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების კომიტეტი)(ვადები: სხვა კომიტეტზე 09.0226.02-24; წამყვან კომიტეტზე 09.02-11.03-24) (პასუხისმგებელი პირები კომიტეტიდან: ხ. ხვიჩია, ი. ქველაძე); „ბიოლოგიური მრავალფეროვნების შესახებ“ საქართველოს კანონის პროექტი შემუშავდა, ერთი მხრივ, საქართველოსა და, მეორე მხრივ, ევროკავშირს და ევროპის ატომური ენერგიის გაერთიანებას და მათ წევრ სახელმწიფოებს შორის ასოცირების შესახებ შეთანხმებით განსაზღვრული ვალდებულებების შესრულებისათვის სამართლებრივი საფუძვლების შექმნის და ევროპის ბუნების დაცვის პოლიტიკასთან საქართველოს კანონმდებლობის ჰარმონიზების მიზნით. გარემოს დაცვის სფეროსთან მიმართებით საჭიროა საკანონმდებლო ცვლილებები, რათა მოხდეს ქართული და ევროკავშირის სამართლის ერთმანეთთან დაახლოება. აღსანიშნავია, რომ ევროინტეგრაციის სახელმწიფო პოლიტიკა, პირველ რიგში გულისხმობს არაერთი მიმართულებით ევრორეგულაციებთან დაახლოებას. შესაბამისად, სახელმწიფო უწყებები აქტიურად მუშაობენ იმ ვალდებულებების შესრულებზე, რაც, საბოლოო ჯამში, საქართველოს ევროპული ოჯახის სრულფასოვან წევრად აქცევს და, ამავდროულად, ქვეყანას ექნება თანამედროვე, საერთაშორისოდ აღიარებული მარეგულირებელი სისტემა. „ბიოლოგიური მრავალფეროვნების შესახებ“ კანონპროექტის მიზანია, შეიქმნას ბიოლოგიური მრავალფეროვნების დაცვის მყარი სამართლებრივი საფუძვლები, რამაც უნდა უზრუნველყოს ქვეყნის ბიოლოგიური მრავალფეროვნების დაცვა, მისი ეკოლოგიური, სოციალური და ეკონომიკური ფუნქციების განსახორციელებლად სახეობებისა და ჰაბიტატების რაოდენობრივი და ხარისხობრივი მახასიათებლების შენარჩუნება და გაუმჯობესება. საბოლო ჯამში, ახალმა კანონმა, უნდა უზრუნველყოს ბიომრავალფეროვნების კომპონენტებით ისეთი სახით და მოცულობით სარგებლობა, რომელიც გრძელვადიან პერსპექტივაში არ იწვევს მათ შემცირებას და ხელს უწყობს მისი პოტენციალის შენარჩუნებას. ახალი კანონის მიღებით, ევროკავშირის დირექტივების შესაბამისად, საქართველოში განისაზღვრება მკაცრად დაცული და დაცული სახეობებისა და ჰაბიტატების – მცენარეთა და ცხოველთა სახეობების საბინადრო გარემოს ნუსხა, რომელიც დამტკიცდება საქართველოს მთავრობის მიერ. რაც შეეხება ეროვნულ „წითელ ნუსხას“, ის გახდება ბუნების დაცვის მსოფლიო კავშირის (IUCN) საფრთხის წინაშე მყოფი სახეობების წითელი ნუსხის ანალოგიური. შესაბამისად, „წითელი ნუსხა“ იქნება საქართველოში გავრცელებული ყველა სახეობის პოპულაციების მდგომარეობის აღწერის და შეფასების ინსტრუმენტი. ამავდროულად, კანონპროექტი ქმნის სამართლებრივ საფუძველს საქართველოში ზურმუხტის ქსელში ჩართული ტერიტორიების დაარსებისა და მართვისათვის; ასევე, მოიცავს ბიოსფერული რეზერვატის დაარსების და მართვის საკითხებს, ადგენს საერთაშორისო მნიშვნელობის ჭარბტენიანი ტერიტორიების სტატუსის მინიჭებას და ასევე განსაზღვრავს საქართველოს ტერიტორიაზე საერთაშორისო ქსელებში ჩართული ტერიტორიების კატეგორიის – იუნესკოს გლობალური გეოპარკის დაარსების და მართვის საკითხებს. კანონპროექტი მოიცავს „გადაშენების პირას მყოფი ველური ფაუნითა და ფლორის სახეობებით საერთაშორისო ვაჭრობის შესახებ“ კონვენციის (CITES) და გენეტიკურ რესურსებზე ხელმისაწვდომობისა და ამ რესურსებით სარგებლობის პირობებს. კანონის ძირითადი ნაწილის ამოქმედება 2026 წლის პირველი იანვრიდან იგეგმება, გარკვეული ნორმების ძალაში შესვლა კი 2027-2029 წლებში მოხდება. 3. საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „გურიის ეროვნული პარკის შექმნისა და მართვის შესახებ“ (07-2/353; 26.12.2023) (წამყვანი - გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების კომიტეტი) (ვადები სხვა კომიტეტზე - 09.02-26.02-24; წამყვან კომიტეტზე - 09.02-11.03-24) (პასუხისმგებელი პირები კომიტეტიდან: ხ. ხვიჩია, თ. კალანდარიშვილი); კანონპროექტი ითვალისწინებს ჩოხატაურისა და ოზურგეთის მუნიციპალიტეტების ტერიტორიაზე ახალი დაცული ტერიტორიის - გურიის ეროვნული პარკის დაარსებას. რომელიც ხელს შეუწყობს ბიომრავალფეროვნების დაცვას, ეკოკორიდორების შექმნას, ეკოლოგიური ქსელის განვითარებას და ადგილობრივი მოსახლეობის ჩართვას ეკოტურისტულ სერვისებში. კანონპროექტის მიღების შედეგად, ჩოხატაურისა და ოზურგეთის მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე 15 310 ჰა ფართობს მიენიჭება „დაცული ტერიტორიების სისტემის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-5 მუხლით განსაზღვრული ეროვნული პარკის სტატუსი და შეიქმნება ახალი დაცული ტერიტორია გურიის ეროვნული პარკი. ასევე, უქმდება საქართველოს კანონი „პონტოს მუხის აღკვეთილის შექმნისა და მართვის შესახებ“, ვინაიდან ამ კანონით განსაზღვრულ 443 ჰექტარს ენიჭება ეროვნული პარკის კატეგორია და შევა გურიის ეროვნული პარკის საერთო ფართობში. 4. საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „საავტომობილო ტრანსპორტის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საგზაო მოძრაობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს საბიუჯეტო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ და საქართველოს ორგანული კანონის პროექტს „საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“ (07-2/350; 22.12.2023) (წამყვანი დარგობრივი ეკონომიკისა და ეკონომიკური პოლიტიკის კომიტეტი) (ვადები: სხვა კომიტეტებზე - 09.02-126.02; წამყვან კომიტეტზე - 09.02-26.023; სხვა (პასუხისმგებელი პირები კომიტეტიდან: თ. ტყეშელიაძე, რ. ხიზანიშვილი); კანონპროექტის მიღების მიზეზია მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში მსუბუქი ავტომობილით − ტაქსით (M1 კატეგორია) მგზავრთა გადაყვანის ორგანიზება, რაც მნიშვნელოვანი ფაქტორია ქვეყნის შიდა რეგულარული სამგზავრო გადაყვანის დაგეგმილი რეფორმის მიმართულებით. აღნიშნული რეფორმის ერთ-ერთი გამოწვევა არის ავტოსადგურებში არსებული არასახარბიელო მდგომარეობა და არარეგისტრირებული პირები (ე/წ „ხიშნიკები“), რომლებიც ავტოსადგურების გვერდის ავლით ახორციელებენ მგზავრთა გადაყვანის მომსახურებას (ხშირ შემთხვევებში მინივენის ტიპის ავტოსატრანსპორტო საშუალებებით). რეფორმის ფარგლებში მომზადებული საკანონმდებლო პაკეტი მნიშვნელოვნად მოაწესრიგებს აღნიშნულ პრობლემებს, თუმცა, ზოგადად ქვეყნის შიგნით მგზავრთა გადაყვანის მოწესრიგების მიზნით აუცილებელია ერთიან ჭრილში იქნას გადაწყვეტილი მსუბუქი ავტომობილით − ტაქსით (M1 კატეგორია) მგზავრთა გადაყვანის და ქვეყნის შიდა რეგულარული სამგზავრო გადაყვანის რეგულირება, რათა ტაქსების მოუწესრიგებელი საქმიანობა რეფორმის განხორციელებისათვის არ გახდეს დამაბრკოლებელი ფაქტორი. შესაბამისად, „საავტომობილო ტრანსპორტის შესახებ“ საქართველოს კანონში დაგეგმილი ცვლილებების მიზანია, მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში მსუბუქი ავტომობილით − ტაქსით (M1 კატეგორია) მგზავრთა გადაყვანის რეგულირების მიზნით, შექმნას ერთიანი სამართლებრივი საფუძვლები და უზრუნველყოს მუნიციპალიტეტი შესაბამისი უფლებამოსილებით. დაგეგმილი საკანონმდებლო ცვლილებით გათვალისწინებულია მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში მუნიციპალიტეტის მიერ მსუბუქი ავტომობილით - ტაქსით (M1 კატეგორია) მგზავრთა გადაყვანისთვის ნებართვის გაცემა, ასევე, მუნიციპალიტეტის მიერ სანებართვო პირობების, ნებართვის გაცემის წესის, ნებართვის მოქმედების ვადის, ნებართვის გაცემის ფასისა და მისი გადახდის წესის განსაზღვრა, რაც გულისხმობა საქართველოს ყველა მუნიციპალიტეტში მსუბუქი ავტომობილით - ტაქსით (M1 კატეგორია) გადაყვანისთვის ნებაყოფლობითი რეგისტრაციის სისტემის შემოღებას. წარმოდგენილი კანონპროექტის თანახმად, სანებართვო საქმიანობების ჩამონათვალს ემატება ახალი სანებართვო საქმიანობა - მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში (გარდა საქართველოს დედაქალაქისა) მსუბუქი ავტომობილით − ტაქსით (M1 კატეგორია) გადაყვანა. აღნიშნულ საქმიანობაზე ნებართვა გაიცემა არანაკლებ 1 წლის ვადით, ნებართვის მოქმედების ვადებს კი განსაზღვრავს მუნიციპალიტეტის წარმომადგენლობითი ორგანო. აღნიშნულ საქმიანობაზე ნებართვის გაცემის უფლებამოსილება ენიჭება მუნიციპალიტეტის მერს ან მის მიერ უფლებამოსილ მუნიციპალიტეტის მერიის სტრუქტურულ ერთეულს. მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში მსუბუქი ავტომობილით − ტაქსით (M1 კატეგორია) გადაყვანის ნებართვის გაცემა რეგულირდება „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონით. ასევე, კანონპროექტით განისაზღვრა, რომ მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში მსუბუქი ავტომობილით − ტაქსით (M1 კატეგორია) გადაყვანის ორგანიზებასა და მართვას ახორციელებს მუნიციპალიტეტის მერი, მუნიციპალიტეტის მერიის სტრუქტურული ერთეული ან მუნიციპალიტეტის მიერ დაფუძნებული იურიდიული პირი. ასევე, მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში მსუბუქი ავტომობილით − ტაქსით (M1 კატეგორია) გადაყვანის ნებართვის ან/და საქართველოს დედაქალაქში მსუბუქი ავტომობილით − ტაქსით (M1 კატეგორია) გადაყვანის ნებართვის ურთიერთაღიარება შესაბამის მუნიციპალიტეტებს შორის წყდება მათ შორის დადებული ხელშეკრულებით. ამასთან, მინივენით, შესაძლოა განხორციელდეს არარეგულარული სამგზავრო გადაყვანა საქართველოს მთავრობის ნორმატიული აქტით დადგენილი წესის შესაბამისად, რომლის მიღებაც საქართველოს მთავრობამ უნდა უზრუნველყოს 2025 წლის 1 იანვრამდე.

საქართველოს პარლამენტის რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის 2024 წლის სამოქმედო გეგმა სარჩევი სტრატეგიული ამოცანა 1 ადგილობრივი თვითმმართველობისა და მაღალმთიანი რეგიონების განვითარებისთვის, მტკიცებულებებზე დაფუძნებული კანონშემოქმედებითი საქმიანობის განხორციელების უზრუნველყოფა........................................................................................................................... 2 სტრატეგიული ამოცანა 2 კომიტეტის მიერ პარლამენტის წინაშე ანგარიშვალდებულ სუბიექტებზე ეფექტიანი კონტროლის უზრუნველყოფა.......................................... 3  პრიორიტეტულ საკითხებზე საკომიტეტო მოკვლევა ........................................................................................................................................... 14 სტრატეგიული ამოცანა 3 საჯაროობის, ანგარიშვალდებულებისა და თანამონაწილეობის პრინციპზე დაფუძნებული საქმიანობის წარმართვა........................................ 15 სტრატეგიული ამოცანა 4 კომიტეტის ორგანიზაციული შესაძლებლობების განვითარება ....................................................................................................................................... 16 სტრატეგიული ადგილობრივი თვითმმართველობისა და მაღალმთიანი რეგიონების განვითარებისათვის, მტკიცებულებებზე დაფუძნებული კანონშემოქმედებითი 1 SDGs: 1,9,11, 16, 17 ამოცანა 1 საქმიანობის განხორციელების უზრუნველყოფა. ამოცანის ინდიკატორი 1.1. კომიტეტის ან/და კომიტეტის წევრთა მიერ მომზადებული საკანონმდებლო ინიციატივების რაოდენობა არანაკლებ 3 საკანონმდებლო ინიციატივისა ამოცანის ინდიკატორი 1.2. წამყვანი და სხვა კომიტეტის სტატუსით განსაზღვრულ ვადაში მომზადებული დასკვნების მაჩვენებელი კანონპროექტთან მიმართებაში 100% აქტივობა ინდიკატორი პასუხისმგებელი პირი აპარატიდან 1.1. საჭიროების შემთხვევაში, საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსში“ ცვლილების განხორციელება კანონპროექტი ინიცირებულია ბიუროზე სულიკო ბეჟანიძე საჭიროების შემთხვევაში, „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ (აუცილებლობის შემთხვევაში სხვა თანმდევ საკანონმდებლო ცვლილებებთან ერთად) კანონპროექტი ინიცირებულია ბიუროზე სულიკო ბეჟანიძე საჭიროების შემთხვევაში, საქართველოს კანონში კანონპროექტი ინიცირებულია სულიკო ბეჟანიძე 1.2. 1.3. რამაზ ხიზანიშვილი თემატური მომხსენებელი პარტნიორი ორგანიზაცია ვადა საქართველოს მთავრობა, პარლამენტის შესაბამისი კომიტეტები, დაინტერესებული მხარეები 2024 წლის განმავლობაში საჭიროებისამებრ კომიტეტი საქართველოს მთავრობა, პარლამენტის შესაბამისი კომიტეტები, დაინტერესებული მხარეები 2024 წლის განმავლობაში საჭიროებისამებრ კომიტეტი საქართველოს მთავრობა, 2024 წლის განმავლობაში კომიტეტი ხათუნა ხვიჩია რამაზ ხიზანიშვილი 2 1.4. „ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში“ ცვლილების განხორციელება ბიუროზე საჭიროების შემთხვევაში, „მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების განხორციელება კანონპროექტი ინიცირებულია ბიუროზე რამაზ ხიზანიშვილი თინათინ ტყეშელიაძე სულიკო ბეჟანიძე კომიტეტი გვანცა დოლიშვილი პარლამენტის შესაბამისი კომიტეტები, დაინტერესებული მხარეები საჭიროებისამებრ საქართველოს მთავრობა, პარლამენტის შესაბამისი კომიტეტები, დაინტერესებული მხარეები 2024 წლის განმავლობაში საჭიროებისამებრ სტრატეგიული ამოცანა 2 კომიტეტის მიერ პარლამენტის წინაშე ანგარიშვალდებულ სუბიექტებზე ეფექტიანი კონტროლის უზრუნველყოფა SDGs: ამოცანის ინდიკატორი 2.1. საპარლამენტო კონტროლის ფარგლებში, კომიტეტის მიერ განხორციელებული აქტივობების რაოდენობა 18 აქტივობა აქტივობა ინდიკატორი პასუხისმგებელი პირი აპარატიდან თემატური პარტნიორი მომხსენებელი ორგანიზაცია ვადა 2.1. ჩატარდება კომიტეტის სხდომა. სულიკო ბეჟანიძე კომიტეტი 2024 წ. I ნახევარი რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტროს (შემდგომში - „რგის“) ინფორმაცია 2023 წელს გაწეული სამუშაოსა და 2024 წლის ხათუნა ხვიჩია კომიტეტის დასკვნა და 3 1,4,6,8,9,11, 16,17 რგის, სამინისტროში შემავალი საქვეუწყებო ორგანიზაციები (გზა, წყალი, მგფ) საპარლამენტო კომიტეტები, გეგმების შესახებ. რეკომენდაციები არასამთავრობო ორგანიზაციები, ექსპერტები მომხსენებელი: რგი მინისტრის მოადგილე მზია გიორგობიანი (საპარლამენტო მდივანი) 2.2. საკომიტეტო მოსმენა საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს ინფორმაცია ქვეყანაში (რეგიონები, მუნიციპალიტეტები) მოსახლეობის სოციალური დაცვისა და დასაქმების შესახებ. ოკუპირებულ ტერიტორიებიდან იძულებით გადაადგილებულ პირთა საბინაო პირობების გაუმჯობესების შესახებ; მომხსენებელი: საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჩატარდება კომიტეტის სხდომა. სულიკო ბეჟანიძე ხათუნა ხვიჩია კომიტეტის დასკვნა თამარ და კალანდარიშვილი რეკომენდაციები 4 კომიტეტი სხვა დაინტერესებული სამინისტროები და უწყებები, საპარლამენტო კომიტეტები, არასამთავრობო ორგანიზაციები, ექსპერტები 2024 წ. I ნახევარი ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის მოადგილეები; სსიპ დევნილთა, ეკომიგრანტთა და საარსებო წყაროებით უზრუნველყოფის სააგენტოს დირექტორი ზურაბ უტიაშვილი 2.3. საკომიტეტო მოსმენა საქართველოს საავტომობილო გზების მშენებლობისა და რეაბილიტაციის მიმართულებით, 2023 წელს განხორციელებული საქმიანობისა და 2024 წელს დაგეგმილი ღონისძიებების შესახებ. ჩატარდება სულიკო ბეჟანიძე კომიტეტის სხდომა, კომიტეტის დასკვნა ხათუნა ხვიჩია და რეკომენდაციები მომხსენებელი: საავტომობილო გზების დეპარტამენტის თავმჯდომარე: გიორგი წერეთელი; 5 კომიტეტი რგის, საგზაო დეპარტამენტი, დაინტერესებული მაჟორიტარი დეპუტატები, სამოქალაქო საზოგადოების წარმომადგენლები 2024 წ. I ნახევარი რგი მინისტრის მოადგილე: მზია გიორგობიანი 2.4. საკომიტეტო მოსმენა საქართველოს რეგიონებში წყლის ინფრასტრუქტურის მდგომარეობის შესახებ. წყალმომარაგების კომპანიის მიერ 2023 წელს განხორციელებული და 2024 წელს დაგეგმილი ღონისძიებები; ჩატარდება კომიტეტის სხდომა, კომიტეტის დასკვნა და რეკომენდაციები სულიკო ბეჟანიძე კომიტეტი რგის, შემავალი უწყებები და კომპანიები, მაჟორიტარი დეპუტატები, საქართველოს ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების მარეგულირებელი ეროვნული კომისია (დავით ნარმანია) შესაბამისი მუნიციპალიტეტები. სხვა დაინტერესებული მხარეები 2024 წ. I ნახევარი კომიტეტი რგის, მაჟორიტარი დეპუტატები, მთიანი რეგიონების სტრატეგიული 2024 წ. II ნახევარი ხათუნა ხვიჩია თამარ კალანდარიშვილი მომხსენებელი: საქართველოს გაერთიანებული წყალმომარაგების კომპანიის დირექტორი: ალექსანდრე თევდორაძე; რგი მინისტრის მოადგილე: მზია გიორგობიანი 2.5. საკომიტეტო მოსმენა ინფორმაცია სახელმწიფო ბიუჯეტით, (რეგ. ფონდიდან ჩატარდება კომიტეტის სხდომა, კომიტეტის დასკვნა სულიკო ბეჟანიძე გგვანცა 6 დაფინანსებული) 2023 წელს განხორციელებული და 2024 წელს მიმდინარე რეგიონალური და მუნიციპალური ინფრასტრუქტურული პროექტების (მათ შორის, მაღალმთიან დასახლებებში) მიმდინარეობის შესახებ და რეკომენდაციები დოლიშვილი ჩატარდება კომიტეტის სხდომა, სულიკო ბეჟანიძე განვითარების საკოორდინაციო საბჭო (ერეკლე ტრიპოლსკი), სახელმწიფო რწმუნებულები, მუნიციპალიტეტების წარმომადგენლები, სხვა დაინტერესებული მხარეები მომხსენებელი: ილია ბეგიაშვილი საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის მინისტრის პირველი მოადგილე. 2.6. საკომიტეტო მოსმენა ინფორმაცია „სოფლის მხარდაჭერის პროგრამის“ შესრულების მიმდინარეობის შესახებ მომხსენებელი - რგი მინისტრის მოადგილეები ილია ბეგიაშვილი და მზია გიორგობიანი კომიტეტის დასკვნა და რეკომენდაციები ხათუნა ხვიჩია რამაზ ხიზანიშვილი 7 კომიტეტი რგის, მაჟორიტარი დეპუტატები, სახელმწიფო რწმუნებულები, მუნიციპალიტეტების წარმომადგენლები, სხვა დაინტერესებული მხარეები 2024 წ. II ნახევარი 2.7 2.8. საკომიტეტო მოსმენა მუნიციპალიტეტებში სკოლამდელი აღზრდისა და სასკოლო ინფრასტრუქტურის ობიექტების მშენებლობარეაბილიტაციის მიმდინარეობის, არსებული მდგომარეობისა და გამოწვევების შესახებ. მომხსენებლები: რგი მინისტრის მოადგილე: ი. ბეგიაშვილი განათლების, მეცნიერების, კულტურისა და სპორტის მინისტრის მოადგილე: ნოდარ პაპუკაშვილი; ქ. თბილისის მერიის საბავშვო ბაგა-ბაღების მართვის სააგენტოს დირექტორი: კახა აბულაძე საკომიტეტო მოსმენა მუნიციპალური განვითარების ფონდის (შემდგომში მგფ) ანგარიში 2023 წელს შესრულებული ჩატარდება კომიტეტის სხდომა, სულიკო ბეჟანიძე კომიტეტი ხათუნა ხვიჩია კომიტეტის დასკვნა თამარ და კალანდარიშვილი რეკომენდაციები ჩატარდება კომიტეტის სხდომა, კომიტეტის დასკვნა და სულიკო ბეჟანიძე კომიტეტი ხათუნა ხვიჩია 8 რგის და განათლების, მეცნიერების სამინისტროები და შესაბამისი კომიტეტი, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის წარმომადგენლები, დაინტერესებული მხარეები. 2024 წ. I ნახევარი რგის, მუნიციპალური განვითარების ფონდი, განათლებისა და მეცნიერების სამინისტრო, 2024 წ. I ნახევარი სამუშაოებისა და 2024 წელს არსებული გეგმების შესახებ, მათ შორისსაქართველოს რეგიონებში, პრემიერის ინიცირებული „განახლებული რეგიონების“ პროგრამისა და ბაღების მშენებლობარეაბილიტაციის პროგრამის რეაბილიტაციის სამუშაოების მიმდინარეობის შესახებ. საქართველოს მთიან რეგიონებში საჯარო სკოლების რეაბილიტაცია და ენერგოეფექტურობის გაუმჯობესების პროექტის მიმდინარეობის შესახებ; რეკომენდაციები თამარ კალანდარიშვილი თინათინ ტყეშელიაძე სამოქალაქო საზოგადოების წარმომადგენლები მომხსენებელი: მგფ-ის დირექტორი: დ. ტაბიძე რგი მინისტრის მოადგილე: მზია გიორგობიანი 2.9. საკომიტეტო მოსმენა - ჩატარდება სულიკო ბეჟანიძე 9 რგის, საქვეუწყებო 2024 წ. I მაღალმთიანი დასახლებების განვითარების სტრატეგიის შესრულების მიმდინარეობასთან დაკავშირებით (20192023) კომიტეტის სხდომა, გვანცა დოლიშვილი კომიტეტი კომიტეტის დასკვნა და რეკომენდაციები მომხსენებელი: რგი მინისტრის მოადგილე მზია გიორგობიანი, რეგიონული და მთის განვითარების დეპარტამენტის უფროსი გიორგი დიდიძე 2.10. საკომიტეტო მოსმენა 2020-2025 წ დეცენტრალიზაციის სტრატეგიისა და სტრატეგიის განხორციელების 20232024 წ.წ. სამოქმედო გეგმით გათვალისწინებულ ღონისძიებათა შესრულების ანგარიში; ჩატარდება კომიტეტის სხდომა, სულიკო ბეჟანიძე კომიტეტი ხათუნა ხვიჩია კომიტეტის დასკვნა და თინათინ რეკომენდაციები ტყეშელიაძე დაწესებულებები, საქართველოს მთავრობის ადმინისტრაციის რეგიონული განვითარების სამსახური, მთიანი რეგიონების სტრატეგიული განვითარების საკოორდინაციო საბჭო (ერეკლე ტრიპოლსკი), დაინტერესებული მხარეები ნახევარი რგის, დაინტერესებული მხარეები, სამეცნიეროსაკონსულტაციო საბჭო; 2024 წ. I ნახევარი 2024 წ. II ნახევარი მომხსენებელი: რგი მინისტრის მოადგილე: 10 მზია გიორგობიანი, ადგილობრივი თვითმმართველობის განვითარებისა და პოლიტიკის დეპარტამენტის უფროსი: ნიკოლოზ როსებაშვილი 2.11. საკომიტეტო მოსმენა ინფორმაცია საქართველოს რეგიონებში გაზიფიცირების სამუშაოების მიმდინარეობის და სამომავლო გეგმების შესახებ; ჩატარდება კომიტეტის სხდომა, კომიტეტის დასკვნა და რეკომენდაციები სულიკო ბეჟანიძე კომიტეტი ხათუნა ხვიჩია ბაბილინა ქველაძე მომხსენებელი: ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის მოადგილე, ენერგეტიკის დარგში 2.12. 2024 წლის სახელმწიფო ჩატარდება სულიკო ბეჟანიძე ბიუჯეტის შესრულების 3, კომიტეტის 6, 9 თვის და წლიური სხდომა, ანგარიშის მოსმენა; გვანცა დოლიშვილი კომიტეტის დასკვნა მომხსენებელი: ფინანსთა და 11 კომიტეტი ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო, შესაბამისი კომიტეტი, შესაბამისი სამსახურები, სამოქალაქო საზოგადოების წარმომადგენლები 2024 წ. I ნახევარი რგის (მას დაქვემდებარებული უწყებები), ფინანსთა სამინისტრო, შესაბამისი კომიტეტი, 2024 წ. კვარტალურად მინისტრის მოადგილე, თანამომხსენებელი საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის მინისტრის მოადგილე 2.13. 2023 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტის შესრულების წლიურ ანგარიშის და ამ ანგარიშის შესახებ სახელმწიფო აუდიტის სამსახურის მოხსენების განხილვა; მომხსენებელი: ფინანსთა მინისტრის მოადგილე, თანამომხსენებელი საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის მინისტრის მოადგილე 2.14. 2025 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტის პროექტის განხილვა (საბიუჯეტო პროცესი) რეკომენდაციები ჩატარდება კომიტეტის სხდომა, ბაბილინა ქველაძე დაწესებულებები და უწყებები, სამოქალაქო სექტორი სულიკო ბეჟანიძე რგის (მას დაქვემდებარებული უწყებები), ფინანსთა სამინისტრო, შესაბამისი კომიტეტი, დაწესებულებები და უწყებები, სამოქალაქო სექტორი 2024 წლის I ნახევარი რგის (მას დაქვემდებარებული უწყებები), ფინანსთა სამინისტრო, შესაბამისი 2024 წლის II ნახევარი გვანცა დოლიშვილი კომიტეტი კომიტეტის დასკვნა და რეკომენდაციები ჩატარდება კომიტეტის სხდომა, სულიკო ბეჟანიძე კომიტეტი გვანცა დოლიშვილი მომხსენებელი: ფინანსთა 12 2.15. 2.16. მინისტრის მოადგილე, თანამომხსენებელი საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის მინისტრის მოადგილე მზია გიორგობიანი კომიტეტის დასკვნა და ბელა ქველაძე რეკომენდაციები საკომიტეტო მოსმენა - ქ. თბილისის განვითარების ფონდის მიერ წინა წლებში გაწეული სამუშაოებისა და სამომავლო გეგმების შესახებ. ჩატარდება კომიტეტის სხდომა, მომხსენებელი: ქ. თბილისის მერის მოადგილე: ირაკლი ბენდელიანი ქ. თბილისის განვითარების ფონდის დირექტორი - გიორგი პაპავა; საკომიტეტო მოსმენა საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სულიკო ბეჟანიძე კომიტეტი, დაწესებულებები და უწყებები, სამოქალაქო სექტორი კომიტეტი ხათუნა ხვიჩია კომიტეტის დასკვნა და რეკომენდაციები ჩატარდება კომიტეტის სხდომა, ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტი, შესაბამისი სამსახურები, 2024 წლის II ნახევარი დაინტერესებული მხარეები სულიკო ბეჟანიძე რამაზ ხიზანიშვილი 13 კომიტეტი რგის, შესაბამისი დაინტერესებული მხარეები 2024 წლის საშემოდგომო სესია სამინისტროს საპარლამენტო მდივნის ანგარიშის მოსმენა: მთავრობის მიერ წარმოდგენილ საკანონმდებლო გეგმებში სამინისტროს საქმიანობის 2023 წლის განხორციელების და 2024 წლის გეგმის შესახებ და წლის ბოლოს 2024 წლის საქმიანობის შესახებ. კომიტეტის დასკვნა და რეკომენდაციები მომხსენებელი: რგის საპარლამენტო მდივანი მზია გიორგობიანი 2.17. 2.18 თემატური მოკვლევის დაწყება: „დეცენტრალიზაციის როლი და არსებული გამოწვევები მუნიციპალიტეტების თანაბარი სოციალურ ეკონომიკური განვითარებისათვის“ კომიტეტის მიერ შემუშავებული რეკომენდაციები თემატური მომხსენებელი თემა: მუნიციპალიტეტის საკრებულოს საზედამხედველო კომიტეტის მიერ შემუშავებული რეკომენდაციები სულიკო ბეჟანიძე მერაბ ქვარაია ხათუნა ხვიჩია რგის, შესაბამისი სამინისტროები, სახელმწიფო რწმუნებულები, მუნიციპალიტეტები, 2024 წლის განმავლობაში არასამთავრობო ორგანიზაციები სულიკო ბეჟანიძე რამაზ ხიზანიშვილი 14 მერაბ ქვარაია მუნიციპალიტეტების საკრებულოები, არასამთავრობო 2024 წლის განმავლობაში ფუნქციების გაძლიერება ორგანიზაციები სტრატეგიული ამოცანა 3 საჯაროობის, ანგარიშვალდებულებისა და თანამონაწილეობის პრინციპზე დაფუძნებული საქმიანობის წარმართვა SDGs: ამოცანის ინდიკატორი 3.1. კომიტეტის სხდომებისა და სხვა სამუშაო შეხვედრების შესახებ პარლამენტის გვერდზე ინფორმაციის დროულად განთავსების მაჩვენებელი 100% 16, 17 აქტივობა ინდიკატორი პასუხისმგებელი პირი აპარატიდან თემატური მომხსენებელი პარტნიორი ორგანიზაცია ვადა 3.1. კომიტეტში შემოსულ კორესპონდენციაზე პასუხების მომზადება პასუხი მომზადებულია ყველა რელევანტურ წერილზე სულიკო ბეჟანიძე კახა კახიშვილი დაინტერესებული მხარე, შესაბამისი სახელმწიფო უწყებები; წლის განმავლობაში საჭიროებისამებრ კომიტეტის წევრთა და აპარატის თანამშრომელთა შეხვედრები სამეცნიეროსაკონსულტაციო საბჭოსთან; ჩატარებულია 1 შეხვედრა; სულიკო ბეჟანიძე კახა კახიშვილი სამეცნიეროსაკონსულტაციო საბჭო წლის განმავლობაში საჭიროებისამებრ პარლამენტის წევრის ამომრჩევლებთან შეხვედრების შედეგად მიღებული ინფორმაციის გაანალიზება და რეაგირება. მიღებული დოკუმენტი გამოქვეყნებულია პარლამენტის ვებგვერდზე კახა კახიშვილი კომიტეტის წევრები, მაჟორიტარი პარლამენტის წევრის ბიუროები, წლის განმავლობაში საჭიროებისამებრ 3.2. 3.3. ცირა კაკაბაძე ხათუნა ხვიჩია სულიკო ბეჟანიძე ცირა კაკაბაძე ხათუნა ხვიჩია დაინტერესებული 15 (საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის 201-ე მუხლი) მხარეები სტრატეგიული ამოცანა 4 კომიტეტის ორგანიზაციული შესაძლებლობების განვითარება SDGs: ამოცანის ინდიკატორი 4.1 კომიტეტის აპარატის თანამშრომლებისთვის ჩატარებული ტრენინგების რაოდენობა 10 16, 17 აქტივობა ინდიკატორი პასუხისმგებელი პირი აპარატიდან თემატური პარტნიორი მომხსენებელი ორგანიზაცია ვადა 4.1. კომიტეტის სამოქმედო გეგმა შემუშავებულია და დამტკიცებულია; სულიკო ბეჟანიძე კახა კახიშვილი რგის, სხვა დაინტერესებული სამინისტროები და უწყებები, საპარლამენტო კომიტეტები, არასამთავრობო ორგანიზაციები, ექსპერტები 2024 წლის თებერვალი კახა კახიშვილი კომიტეტი 2024 წლის თებერვალი კომიტეტის 2024 წლის სამოქმედო გეგმის შემუშავება, კომიტეტის სხდომაზე დამტკიცება და პარლამენტის საიტზე გამოქვეყნება. კომიტეტის სამოქმედო გეგმა გამოქვეყნებულია ხათუნა ხვიჩია რამაზ ხიზანიშვილი თამარ კალანდარიშვილი ნათია თხლაშიძე 4.2. კომიტეტის 2023 წლის საქმიანობის ანგარიშის დამტკიცება კომიტეტის საქმიანობის ანგარიში დამტკიცებულია კომიტეტის სულიკო ბეჟანიძე ხათუნა ხვიჩია რამაზ ხიზანიშვილი 16 სხდომაზე; კომიტეტის საქმიანობის ანგარიში წარდგენილია ბიუროსთვის 4.3. 4.4. კომიტეტის აპარატის საჯარო მოსამსახურეების სწავლება/ტრენინგები (თემატური, დარგობრივი, საკვალიფიკაციო მიმართულებით) პარტნიორ დაწესებულებებში გადამზადებულია აპარატის არანაკლებ 3 თანამშრომელი კომიტეტის აპარატის პროფესიულ საჯარო მოხელეთა ყოველწლიური შეფასება და მასთან დაკავშირებული ღონისძიებების უზრუნველყოფა ახალი „საჯარო სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად ჩატარებულია წლიური შეფასება თამარ კალანდარიშვილი ბაბილინა ქველაძე ნათია თხლაშიძე სულიკო ბეჟანიძე თინათინ ტყეშელიაძე კახა კახიშვილი პარლამენტის სასწავლო ცენტრი წლის განმავლობაში საჭიროებისამებრ კახა კახიშვილი პარლამენტის ადამიანური რესურსებისა და ინსტიტუციური განვითარების დეპარტამენტი წლის განმავლობაში საჭიროებისამებრ ბაბილინა ქველაძე სულიკო ბეჟანიძე 17 18

რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის 2023 წლის საქმიანობის ანგარიში 1 სარჩევი რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის 2023 წლის საქმიანობის ანგარიში ................................................................................................................................................ 1 შესავალი ................................................................................................................................................3 ზოგადი ინფორმაცია კომიტეტზე ....................................................................................................3 კომიტეტის მიზნები ....................................................................................................................3 კომიტეტის საქმიანობა ............................................................................................................... 3 კომიტეტის შემადგენლობა ........................................................................................................4 მთავარი მიღწევები და გამოწვევები ................................................................................................4 სამოქმედო გეგმის მონიტორინგის შედეგები ................................................................................6 კანონშემოქმედებითი საქმიანობა .................................................................................................... 7 წამყვანი კომიტეტის სტატუსით განხილული კანონპროექტები .......................................7 სხვა კომიტეტის სტატუსით განხილული კანონპროექტები .............................................. 8 საზედამხედველო მიმართულება .................................................................................................. 14 პარლამენტის წინაშე ანგარიშვალდებულ პირთა ანგარიშების მოსმენა ........................ 15 საბიუჯეტო ზედამხედველობა ...............................................................................................19 ნორმატიული აქტის აღსრულების კონტროლი .................................................................. 19 წარმომადგენლობითი მიმართულება ...........................................................................................20 მოქალაქეებთან ურთიერთობა ................................................................................................20 არასამთავრობო სექტორთან/საერთაშორისო ორგანიზაციებთან თანამშრომლობა ....21 საკანონმდებლო წინადადებები ..............................................................................................22 პეტიციები ................................................................................................................................... 23 საერთაშორისო ხელშეკრულებები .........................................................................................23 ინსტიტუციური გაძლიერების მიმართულება ............................................................................ 25 სამეცნიერო-საკონსულტაციო საბჭო ............................................................................................. 25 სახელმწიფო ინსტიტუტებთან თანამშრომლობა ........................................................................25 2  შესავალი წინამდებარე დოკუმენტი წარმოადგენს საქართველოს პარლამენტის რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის საქმიანობის ანგარიშს და მოიცავს 2023 წლის 1 იანვრიდან 31 დეკემბრის ჩათვლით, კომიტეტის მიერ განხორციელებული საქმიანობის მიმოხილვას. დოკუმენტის მიზანია შეაჯამოს კომიტეტის მიერ საანგარიშო პერიოდის განმავლობაში განხორციელებული აქტივობები და მიღწეული შედეგები. საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის შესაბამისად, რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტი ყოველწლიურად ამზადებს ანგარიშს, რომელიც წარედგინება საქართველოს პარლამენტს, საგაზაფხულო სესიის პლენარულ სხდომაზე და განთავსებულია პარლამენტის ვებგვერდზე. ანგარიშში წარმოდგენილია: ზოგადი ინფორმაცია კომიტეტის შესახებ; შეჯამებულია საანგარიშო პერიოდის განმავლობაში კომიტეტის მთავარი მიღწევები და გამოწვევები; სამოქმედო გეგმის მონიტორინგის შედეგები; მიმოხილულია საერთაშორისო ვალდებულებების შესრულების კუთხით განხორციელებული აქტივობები; აგრეთვე, ინფორმაცია კომიტეტის კანონშემოქმედებითი, საზედამხედველო და წარმომადგენლობითი საქმიანობის შესახებ; შეჯამებულია ინსტიტუციური გაძლიერების მიმართულებით კომიტეტის აქტივობები.  ზოგადი ინფორმაცია კომიტეტზე რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის საქმიანობა დარეგულირებულია საქართველოს კონსტიტუციით, საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტითა და კომიტეტის დებულებით. კომიტეტის საქმიანობის სფერო მოიცავს რეგიონული პოლიტიკის, ადგილობრივი თვითმმართველობის, დეცენტრალიზაციისა და მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების საკითხებს. კომიტეტი თავისი კომპეტენციის ფარგლებში ეწევა საკანონმდებლო და საზედამხედველო საქმიანობას. კომიტეტის მიზნები კომიტეტის მიზანს წარმოადგენს ადგილობრივი თვითმმართველობის განვითარებისათვის სამართლებრივი საფუძვლების შექმნა, შესაბამისი საკანონმდებლო ბაზის დახვეწა და სრულყოფა, საქართველოს მთავრობის მიერ დამტკიცებული დეცენტრალიზაციის სტრატეგიის განხორციელების ხელშეწყობა, მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების უზრუნველყოფა, ამ სფეროში მიმდინარე პროცესებზე ზედამხედველობა, სუბსიდიარობის პრინციპზე დაფუძნებული უფლებამოსილებების გამიჯვნის მიღწევა. კომიტეტის საქმიანობა საანგარიშო პერიოდის განმავლობაში, კომიტეტმა, ჩაატარა 19 სხდომა, წამყვანი კომიტეტის სტატუსით განიხილა 2 საკითხი, ხოლო სავალდებულო კომიტეტის 3 სტატუსით განიხილა 28 საკანონმდებლო ინიციატივა და მათგან გამომდინარე 149 კანონის პროექტი. გარდა ამისა განხილული იყო 13 სარატიფიკაციოდ წარმოდგენილი დოკუმენტი და 2 საკანონმდებლო წინადადება. კომიტეტის შემადგენლობა 2023 წლის 31 დეკემბრის მონაცემებით, საქართველოს პარლამენტის რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის შემადგენლობაში იყო 16 პარლამენტის წევრი: 1. კახა კახიშვილი - კომიტეტის თავმჯდომარე; 2. ირაკლი ზარქუა - კომიტეტის თავმჯდომარის პირველი მოადგილე; 3. მერაბ ქვარაია - კომიტეტის თავმჯდომარის მოადგილე; 4. ანზორ ბოლქვაძე - კომიტეტის წევრი; 5. ბექა დავითულიანი - კომიტეტის წევრი; 6. ზაურ დარგალი - კომიტეტის წევრი; 7. ედიშერ თოლორაია - კომიტეტის წევრი; 8. შალვა კერესელიძე - კომიტეტის წევრი; 9. დიმიტრი სამხარაძე - კომიტეტის წევრი; 10. დავით უსუფაშვილი - კომიტეტის წევრი; 11. ბაჩუკი ქარდავა - კომიტეტის წევრი; 12. ქეთევან ჩარკვიანი- კომიტეტის წევრი; 13. ნატო ჩხეიძე - კომიტეტის წევრი; 14. ანა წითლიძე - კომიტეტის წევრი; 15. შოთა ხაბარელი - კომიტეტის წევრი; 16. ვიქტორ ჯაფარიძე - კომიტეტის წევრი.  მთავარი მიღწევები და გამოწვევები კომიტეტი, თავის საქმიანობაში ხელმძღვანელობს კონსტიტუციით, საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტით, ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსით და კომიტეტის დებულებით, ადგილობრივი თვითმმართველობებისა და მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების მიმართულებით, აგრეთვე უმნიშვნელოვანესი დოკუმენტია საქართველოს მთავრობის მიერ დამტკიცებული დეცენტრალიზაციის 2020 − 2025 წლების სტრატეგია. დეცენტრალიზაციის სტრატეგიის ერთ-ერთი ძირითადი მიზანია, მუნიციპალიტეტებისთვის უფლებამოსილებების გაზრდა, კომპეტენციის შესწავლისა და მათთვის ფინანსური რესურსების გამოყოფის შედეგად. აღნიშნული მიმართულებით კომიტეტმა წლის განმავლობაში განიხილა შემდეგი მნიშვნელოვანი კანონის პროექტები:  საქართველოს ორგანული კანონის პროექტი „საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“ (№07-2/224; 30.11.2022). 4 საქართველოს კონსტიტუციის 75-ე მუხლის მე-4 პუნქტის თანახმად, „სახელმწიფო ხელისუფლების მიერ თვითმმართველი ერთეულისთვის უფლებამოსილების დელეგირება ხორციელდება საკანონმდებლო აქტის ან ხელშეკრულების საფუძველზე, შესაბამისი მატერიალური და ფინანსური რესურსების გადაცემით“. მსგავსი შინაარსის ჩანაწერი მოცემულია საქართველოს ორგანული კანონის „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსის“ მე-17 მუხლის მე-2 პუნქტში, თუმცა კანონმდებლობით არ არის დარეგულირებული სახელმწიფოს/ავტონომიური რესპუბლიკის ხელისუფლების ორგანოს მიერ მუნიციპალიტეტისათვის დელეგირებულ უფლებამოსილებათა განსახორციელებლად საჭირო მატერიალური და ფინანსური რესურსების ოდენობის გაანგარიშებისა და დელეგირებული უფლებამოსილებისათვის გამოყოფილი მიზნობრივი ტრანსფერის ოდენობის განსაზღვრის წესი. აქედან გამომდინარე, მნიშვნელოვანია დარეგულირდეს აღნიშნული საკითხი და უზრუნველყოფილ იქნას მუნიციპალიტეტისთვის დელეგირებული უფლებამოსილების განსახორციელებლად სათანადო მატერიალური და ფინანსური რესურსების ოდენობის გაანგარიშების წესის დადგენა. შესაბამისად, საქართველოს ორგანული კანონის „ადგილობრივი 1 თვითმმართველობის კოდექსი“ მე-17 მუხლს დაემატა 2 პუნქტი, რომლის მიხედვით მუნიციპალიტეტისთვის დელეგირებული უფლებამოსილების განსახორციელებლად სათანადო მატერიალური და ფინანსური რესურსების ოდენობის გაანგარიშების წესი განისაზღვრება შესაბამისად საქართველოს/ავტონომიური რესპუბლიკის მთავრობის დადგენილებით. ამასთან, განისაზღვრა, რომ მუნიციპალიტეტისთვის დელეგირებული უფლებამოსილების განსახორციელებლად სათანადო მატერიალური და ფინანსური რესურსების ოდენობის გაანგარიშების წესის მოქმედება არ გავრცელდება 2023 წლის 1 სექტემბრამდე სახელმწიფო ან ავტონომიური რესპუბლიკის ხელისუფლების ორგანოს მიერ მუნიციპალიტეტისათვის უფლებამოსილებების დელეგირებაზე.  საქართველოს ორგანული კანონის პროექტი „საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“ (№07-3/385; 15.11.2023). „ტურიზმის შესახებ” საქართველოს კანონის მნიშვნელოვან სიახლეს წარმოადგენს ტურისტული დანიშნულების ადგილის მართვის ორგანიზაციის (DMO) შექმნის სამართლებრივი წინაპირობების განსაზღვრა. ტურისტული დანიშნულების ადგილის მართვის ორგანიზაცია არის ადგილობრივ დონეზე ტურიზმის განვითარებისა და კონკრეტული დანიშნულების ადგილის პოპულარიზაციის ხელშეწყობის მიზნით კერძო და საჯარო სექტორს შორის თანამშრომლობის საფუძველზე შექმნილი არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირი, რომელსაც მინიჭებული აქვს ტურისტული დანიშნულების მართვის ორგანიზაციის სტატუსი. დანიშნულების მართვის ორგანიზაციის დამფუძნებლები შეიძლება იყვნენ მუნიციპალიტეტ(ებ)ი და კერძო სამართლის კომერციული იურიდიული პირი ან/და არაკომერციული იურიდიული (ტურიზმის სფეროსთან დაკავშირებული ასოციაცია) პირი ან/და ფიზიკური პირი. იმისათვის, რომ მუნიციპალიტეტებს მიეცეთ ტურისტული დანიშნულების ადგილის მართვის ორგანიზაციის (DMO) შექმნის სამართლებრივი საფუძველი, „ადგილობრივი თვითმმართველობის შესახებ“ საქართველოს ორგანულ კანონის მე-16 მუხლის მე-2 პუნქტის „ტ“ ქვეპუნქტს (მუნიციპალიტეტის საკუთარ უფლებამოსილებები) დაემატა შემდეგი ჩანაწერი: „ტურიზმის განვითარების ხელშეწყობა და ამ მიზნით შესაბამისი 5 ღონისძიებების განხორციელება“, რომლის მიხედვითაც მუნიციპალიტეტი უფლებამოსილი იქნება დააფუძნოს არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირი - ტურისტული დანიშნულების ადგილის მართვის ორგანიზაცია.  საქართველოს კანონების პროექტები: „საავტომობილო ტრანსპორტის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სალიცენზიო და სანებართვო მოსაკრებლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სამეწარმეო საქმიანობის კონტროლის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ და საქართველოს ორგანული კანონის პროექტზე „საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“ (№07-2/292; 31.05.2023). ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსის მე-16 მუხლის შესაბამისად, მუნიციპალიტეტის ერთ ერთი უფლებამოსილებაა საგზაო მოძრაობის ორგანიზება, რაც მოიცავს ასევე რეგულარული სამგზავრო გადაყვანისას მოძრაობის მარშრუტების დადგენას. ამდენად, მნიშვნელოვანია მუნიციპალიტეტი თვითონ განსაზღვრავდეს მის ადმინისტრაციულ საზღვრებში კონკრეტულ ადგილას კონკრეტული ავტოსადგურის ფუნქციონირების მიზანშეწონილობის საკითხს, რაც ერთ ერთი მნიშვნელოვანი პირობა იქნება ავტოსადგურების სერტიფიცირებისათვის. ასევე, იმისათვის, რომ მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში არსებულ დასახლებაში ავტოსადგურის არ არსებობის შემთხვევაში არ დაირღვეს კანონმდებლობით გათვალისწინებული პირობა, იმასთან დაკავშირებით, რომ რეგულარული სამგზავრო გადაყვანის დროს რეისი უნდა იწყებოდეს და მთავრდებოდეს ავტოსადგურში, მუნიციპალიტეტს ენიჭება უფლებამოსილება, შესაბამისი ნორმატიული აქტით განსაზღვროს იმ დასახლებების ჩამონათვალი საიდანაც არ იქნება სავალდებულო ავტოსადგურიდან რეისში გასვლა.  სამოქმედო გეგმის მონიტორინგის შედეგები კომიტეტი საანგარიშო წლის განმავლობაში ხელმძღვანელობდა 2023 წლის დამტკიცებული სტრატეგიული სამოქმედო გეგმით. ადგილობრივი თვითმმართველობისა და საბიუჯეტო კოდექსიდან გამომდინარე საკითხებზე კომიტეტის საზედამხედველო საქმიანობის 2023 წლის სამოქმედო გეგმის შესაბამისად, მოუსმინა 10 ინფორმაციას პარლამენტის წინაშე ანგარიშვალდებული სუბიექტებიდან1 და ასევე, განახორციელა ნორმატიული აქტების აღსრულების კონტროლი „მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების შესახებ“ საქართველოს კანონზე, სადაც ჩატარდა 4 შეხვედრა, სულ ჩატარდა 14 მოსმენა. რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის 2023 წლის საქმიანობის ანგარიში. პარლამენტის წინაშე ანგარიშვალდებულ პირთა ანგარიშების მოსმენა. გვ.15 1 6  კანონშემოქმედებითი საქმიანობა (ამოცანა 1) კომიტეტის 2023 წლის სამოქმედო გეგმით გათვალისწინებული იყო მთელი რიგი კანონპროექტები, მათ შორის მნიშვნელოვანი:  საქართველოს კანონში „ადმინისტრაციულ კოდექსში“ ცვლილებების განხორციელება. სამართალდარღვევათა კერძოდ, ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციულ საზღვრებში საერთო სარგებლობის საავტომობილო გზებზე M3, N2 და N3 კატეგორიების სატრანსპორტო საშუალებების ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის წარმომადგენლობითი ორგანოს მიერ განსაზღვრული ადგილის ან/და დროის დარღვევით მოძრაობაზე დაწესდა სხვადასხვა ადმინისტრაციული სანქციები;  საქართველოს პარლამენტის წევრების: მაია ბითაძის, ხატია წილოსანის, სალომე ქურასბედიანის, ნოდარ ტურძელაძის, გიორგი ცაგარეიშვილის, გოდერძი ჩანქსელიანის, ალექსანდრე დალაქიშვილის, ისკო დასენის, ირაკლი კირცხალიას, დავით კაჭარავას, გოგი მეშველიანის, გურამ მაჭარაშვილის და ბექა ოდიშარიას საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, რომელიც ითვალისწინებდა ძაღლების საბელის ანდა ალიკაპის გარეშე ტარებისათვის ადმინისტრაციული ჯარიმის ოდენობის გაზრდას;  ასევე, საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი ,,საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ (N07-2/223; 30.11.2022) საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსის მოქმედი 42-43 მუხლები ითვალისწინებენ ქალაქთმშენებლობითი გეგმების კონცეფციის სსიპ სივრცითი და ქალაქთმშენებლობითი განვითარების სააგენტოსთვის წარდგენის ვალდებულებას. აღსანიშნავია, რომ ამავე მუხლების საფუძველზე, იერარქიულად ზემდგომი ქალაქთმშენებლობითი გეგმები (გენერალური გეგმა ან/და განაშენიანების გეგმა) თანხმდება ცენტრალურ დონეზე, სააგენტოსთან და არეგულირებს ქალაქთმშენებლობითი თვალსაზრისით მნიშვნელოვან საკითხებს. ინიციატორებმა მიიჩნიეს რომ, მათზე დაყრდნობით, იმ დასახლებებში, სადაც მოქმედებს ზემდგომი ქალაქთმშენებლობითი გეგმა, შესაბამის მუნიციპალიტეტს გააჩნია საკმარისი რესურსი დამოუკიდებლად მიიღოს გადაწყვეტილება განაშენიანების დეტალური გეგმის კონცეფციის განხილვა/დამტკიცებასთან დაკავშირებით. წამყვანი კომიტეტის სტატუსით განხილული კანონპროექტები:  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „საქართველოს ორგანულ 7 კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“ (№07-2/224; 30.11.2022) 2  საქართველოს პარლამენტის წევრების: დავით სონღულაშვილის, ისკო დასენის, ბეჟან წაქაძის, ვასილ ჩიგოგიძის, გელა სამხარაულისა და ირაკლი კირცხალიას მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესითწარმოდგენილი საქართველოს ორგანული კანონის პროექტი „საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“ (№073/385;15.11.2023) კანონპროექტის მიღებით მუნიციპალიტეტებს დაემატათ ახალი საკუთარი უფლებამოსილება და მიეცათ უფლება დააფუძნონ არასამეწარმეო (არაკომერციული) იურიდიული პირი ტურისტული დანიშნულების ადგილის მართვის ორგანიზაცია. სხვა კომიტეტის სტატუსით განხილული კანონპროექტები (სავალდებულო):  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „წყალმომხმარებელთა ორგანიზაციების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“ №07-2/200; 26.10.2022;  აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „გრანტების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“ №07-2/215; 21.11.2022;  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „საქართველოს საბიუჯეტო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ №07-2/216; 22.11.2022;  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ №07-2/223; 30.11.2022;  საქართველოს პარლამენტის წევრების: რესან კონცელიძის, ზაალ მიქელაძისა და ანზორ ბოლქვაძის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსში“ ცვლილების შეტანის შესახებ“ №07-3/276; 07.12.2022;  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „ნარჩენების მართვის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ №07-2/235; 21.12.2022;  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „ეროვნული სივრცითი მონაცემების ინფრასტრუქტურის შესახებ“ და „საჯარო რეესტრის რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის 2023 წლის საქმიანობის ანგარიში. მთავარი მიღწევები და გამოწვევები გვ.4. 2 8 შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“№07-2/234; 15.12.2022;  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „სამრეწველო ემისიების შესახებ“, „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სალიცენზიო და სანებართვო მოსაკრებლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „გარემოს დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ცხოველთა სამყაროს შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ატმოსფერული ჰაერის დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „გარემოსდაცვითი პასუხისმგებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს „წითელი ნუსხისა“ და „წითელი წიგნის“ შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „კულტურული მემკვიდრეობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „გარემოსდაცვითი შეფასების კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს ტყის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „ნარჩენების მართვის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ და „საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“№07-2/240; 28.12.2022;  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „თავდაცვის კოდექსი“, „საქართველოს მთავრობის სტრუქტურის, უფლებამოსილებისა და საქმიანობის წესის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „არასამხედრო, ალტერნატიული შრომითი სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „მობილიზაციის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „მოხალისეობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ეროვნული უსაფრთხოების პოლიტიკის დაგეგმვისა და კოორდინაციის წესის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ინფორმაციული უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სახელმწიფო მნიშვნელობის სიმბოლოების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს დაზვერვის სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სახელმწიფო დაცვის სპეციალური სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სპეციალური პენიტენციური სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „პატიმრობის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „დანაშაულის პრევენციის, არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულების წესისა და პრობაციის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სააღსრულებო წარმოებათა შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „პოლიციის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სამოქალაქო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „იარაღის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, 9 „სახელმწიფო კომპენსაციისა და სახელმწიფო აკადემიური სტიპენდიის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სამხედრო, შინაგან საქმეთა ორგანოების და სახელმწიფო დაცვის სპეციალური სამსახურიდან თადარიგში დათხოვნილ პირთა და მათი ოჯახის წევრთა სოციალური უზრუნველყოფის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „მოსაკრებლების სისტემის საფუძვლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საჯარო სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საჯარო დაწესებულებაში შრომის ანაზღაურების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „კორუფციის წინააღმდეგ ბრძოლის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ზოგადი განათლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „უმაღლესი განათლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „პერსონალურ მონაცემთა დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს მოქალაქეების საქართველოდან გასვლისა და საქართველოში შემოსვლის წესების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს მოქალაქეთა და საქართველოში მცხოვრებ უცხოელთა რეგისტრაციის, პირადობის (ბინადრობის) მოწმობისა და საქართველოს მოქალაქის პასპორტის გაცემის წესის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „დასაქმების ხელშეწყობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „დაგროვებითი პენსიის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სამედიცინო-სოციალური ექსპერტიზის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ენერგოეფექტურობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სქესობრივი თავისუფლებისა და ხელშეუხებლობის წინააღმდეგ მიმართულ დანაშაულთან ბრძოლის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს საბიუჯეტო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს საგადასახადო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ და საქართველოს ორგანული კანონების პროექტებს: „საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს ორგანულ კანონში „საქართველოს შრომის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს ორგანულ კანონში „საქართველოს საარჩევნო კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“, „სახელმწიფო ენის შესახებ“ საქართველოს ორგანულ კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საერთო სასამართლოების შესახებ“ საქართველოს ორგანულ კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“№07- 2/241; 28.12.2022;  საქართველოს პარლამენტის წევრების: ხატია წილოსანის, ნინო წილოსანის, გიორგი ცაგარეიშვილის, გოგი მეშველიანის, რამინა ბერაძის, ბექა დავითულიანის, 10        ნინო იობაშვილის, მაია მენაღარიშვილის, გურამ მაჭარაშვილის, ელგუჯა გოცირიძისა და გელა სამხარაულის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „სურსათის დანაკარგებისა და სურსათის ნარჩენების შემცირების და სურსათის შეწირულობის შესახებ“, „საქართველოს საგადასახადო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „სურსათის/ცხოველის საკვების უვნებლობის, ვეტერინარიისა და მცენარეთა დაცვის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ და „ნარჩენების მართვის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ და „ოფიციალური სტატისტიკის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“№07-3/288; 08.02.2023; საქართველოს პარლამენტის წევრების: მიხეილ სარჯველაძის, დავით სერგეენკოს, ალუდა ღუდუშაურის, გენრიეტა წიწავას, ზაზა ლომინაძის, ვლადიმერ ჩაჩიბაიას, ქეთევან დუმბაძის, გიორგი ცაგარეიშვილის, ბაია კვიციანის, რატი იონათამიშვილის, მაია მენაღარიშვილის, ანტონ ობოლაშვილის, მარიამ ლაშხის, ირმა ზავრადაშვილისა და რამინა ბერაძის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები „ბავშვის უფლებათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ და „პერსონალურ მონაცემთა დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების თაობაზე“№07-3/289; 08.02.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“№07-2/259; 15.03.2023; საქართველოს პარლამენტის წევრების: ნინო წილოსანის, მაკა ბოჭორიშვილის, ხატია წილოსანის, ეკა სეფაშვილის, ანტონ ობოლაშვილის, გოდერძი ჩანქსელიანის, გოგი მეშველიანის, გიორგი ცაგარეიშვილის, გელა სამხარაულის, დავით სონღულაშვილის, გიორგი კახიანის, გოჩა ენუქიძის, სოზარ სუბარისა და ბექა ოდიშარიას მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „საქონლის ადგილწარმოშობის დასახელებისა და გეოგრაფიული აღნიშვნის შესახებ“ და „სასაქონლო ნიშნების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“ №07-3/312; 19.04.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „დაცული ტერიტორიების სტატუსის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“№072/274; 19.04.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „ჯავახეთის დაცული ტერიტორიების შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“№07-2/275; 19.04.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილ საქართველოს კანონის პროექტს „ერუშეთის დაცული ტერიტორიების შექმნისა და მართვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“№07-2/279; 02.05.2023; საქართველოს პარლამენტის წევრების: მაია ბითაძის, ხატია წილოსანის, სალომე ქურასბედიანის, ნოდარ ტურძელაძის, გიორგი ცაგარეიშვილის, გოდერძი 11 ჩანქსელიანის, ალექსანდრე დალაქიშვილის, ისკო დასენის, ირაკლი კირცხალიას, დავით კაჭარავას, გოგი მეშველიანის, გურამ მაჭარაშვილისა და ბექა ოდიშარიას მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“№07-3/316; 03.05.2023;  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „საავტომობილო ტრანსპორტის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ლიცენზიებისა და ნებართვების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სალიცენზიო და სანებართვო მოსაკრებლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სამეწარმეო საქმიანობის კონტროლის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ და საქართველოს ორგანული კანონის პროექტს „საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“ №07-2/292; 31.05.2023;  საქართველოს პარლამენტის წევრების: იაგო ხვიჩიას, ვახტანგი მეგრელიშვილის, ჰერმან საბოსა და ალექსანდრე რაქვიაშვილის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „გენდერული თანასწორობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, ,,დისკრიმინაციის ყველა ფორმის აღმოფხვრის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ადრეული და სკოლამდელი აღზრდისა და განათლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „მაუწყებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ქალთა მიმართ ძალადობის ან/და ოჯახში ძალადობის აღკვეთის, ძალადობის მსხვერპლთა დაცვისა და დახმარების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „მოხალისეობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საერთაშორისო დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა სოციალური დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საჯარო სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „შრომის ინსპექციის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, საქართველოს ორგანული კანონების პროექტებს: „საქართველოს ორგანულ კანონში „საქართველოს საარჩევნო კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“, „ნორმატიული აქტების შესახებ“ საქართველოს ორგანულ კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“ და საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის პროექტს „საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტში ცვლილების შეტანის შესახებ“№073/343; 29.06.2023;  საქართველოს პარლამენტის წევრების: მაია ბითაძის, ბექა დავითულიანის, ბექა ოდიშარიას, ირაკლი ზარქუას, ნოდარ ტურძელაძის, გოჩა ენუქიძის, გოდერძი ჩანქსელიანის, რამინა ბერაძის, ირმა ზავრადაშვილისა და სავალან მირზოევის 12 მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ №07-3/344; 07.08.2023;  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილ საქართველოს კანონის პროექტს „ამნისტიის შესახებ“№07-2/316; 13.09.2023;  საქართველოს პარლამენტის წევრების: მიხეილ სარჯველაძის, ანრი ოხანაშვილის, ალუდა ღუდუშაურის, ირმა ზავრადაშვილის, ირაკლი შატაკიშვილის, რამინა ბერაძის, ნინო წილოსანისა და ბაია კვიციანის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, არასრულწლოვანთა მართლმსაჯულების კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „დანაშაულის პრევენციის, არასაპატიმრო სასჯელთა აღსრულების წესისა და პრობაციის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ქალთა მიმართ ძალადობის ან/და ოჯახში ძალადობის აღკვეთის, ძალადობის მსხვერპლთა დაცვისა და დახმარების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სქესობრივი თავისუფლებისა და ხელშეუხებლობის წინააღმდეგ მიმართულ დანაშაულთან ბრძოლის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „თავდაცვის ძალების რეზერვისა და სამხედრო სარეზერვო სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „პერსონალურ მონაცემთა დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სისხლის სამართლის სფეროში საერთაშორისო თანამშრომლობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს სამოქალაქო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „სპეციალური საგამოძიებო სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „მაუწყებლობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „ზოგადი განათლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „პერსონალურ მონაცემთა დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სახელმწიფო ბაჟის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, საქართველოს ორგანულის კანონების პროექტებს - „საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს შესახებ“ საქართველოს ორგანულ კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს სახალხო დამცველის შესახებ“ საქართველოს ორგანულ კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საერთო სასამართლოების შესახებ“ საქართველოს ორგანულ კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „სახელმწიფო აუდიტის სამსახურის შესახებ“ საქართველოს ორგანულ კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საქართველოს ორგანულ კანონში „საქართველოს საარჩევნო კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“ და საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის პროექტს „საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტში ცვლილების შეტანის შესახებ“ №07-3/357; 27.09.2023; 13  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი „საქართველოს 2024 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტის შესახებ“ საქართველოს კანონის პროექტი თანდართულ მასალებთან ერთად, დოკუმენტი - „ქვეყნის ძირითადი მონაცემები და მიმართულებები 2024-2027 წლებისათვის“ და საქართველოს მთავრობის მოხსენება - „საქართველოს 2023 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტის შესრულების მიმდინარეობის შესახებ“№07-2/322; 29.09.2023;  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „პროფესიული განათლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“№07-2/324; 04.10.2023;  საქართველოს პარლამენტის წევრების: დავით სონღულაშვილის, ეკა სეფაშვილის, ბეჟან წაქაძის, ისკო დასენის, ირაკლი კირცხალიას, ანტონ ობოლაშვილის, ირმა ზავრადაშვილის და ელგუჯა გოცირიძის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „საქართველოს სივრცის დაგეგმარების, არქიტექტურული და სამშენებლო საქმიანობის კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ №07-3/363; 11.10.2023;  საქართველოს პარლამენტის წევრების: მაია ბითაძის, ბექა დავითულიანის, ირაკლი ზარქუას, სალომე ჯინჯოლავას, ქეთევან ჩარკვიანის, ნოდარ ტურძელაძის, ზაალ მიქელაძის, ანზორ ბოლქვაძის, რესან კონცელიძის, გენრიეტა წიწავას, ირმა ზავრადაშვილის და რამინა ბერაძის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონების პროექტები: „საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“, „საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, „საგზაო მოძრაობის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“ და „საქართველოს საგადასახადო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“№07-3/377; 01.11.2023;  საქართველოს პარლამენტის წევრების: ლევან მგალობლიშვილის, ირაკლი მეზურნიშვილის, ანზორ ბოლქვაძისა და გიორგი ჩაკვეტაძის და მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტი „საქართველოს საგადასახადო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“№07-3/388; 15.11.2023;  საქართველოს პარლამენტის წევრების: გიორგი ხახუბიას, არჩილ თალაკვაძის, გიორგი ჩაკვეტაძის, ირაკლი ჩიქოვანის, ქეთევან ჩარკვიანის, სალომე ქურასბედიანის, ედიშერ თოლორაიას, ირაკლი კირცხალიასა და გოჩა ენუქიძის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი საქართველოს კანონის პროექტები: „ადგილობრივი მოსაკრებლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“, მოსაკრებლების სისტემის საფუძვლების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“ და „საქართველოს საბიუჯეტო კოდექსში ცვლილების შეტანის შესახებ“ №07-3/403; 06.12.2023;  საზედამხედველო მიმართულება (ამოცანა 2) 14 კომიტეტის 2023 წლის სამოქმედო გეგმის უმნიშვნელოვანესი ნაწილია საკონტროლო– საზედამხედველო ფუნქციის განხორციელება. სამოქმედო გეგმით გათვალისწინებული იყო, როგორც პარლამენტის წინაშე ანგარიშვალდებული პირების ინფორმაციის მოსმენა, ასევე ნორმატიული აქტის აღსრულების კონტროლი. გარდა ამისა, კომიტეტის სამოქმედო გეგმა მოიცავს საბიუჯეტო ზედამხედველობას და საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტით გათვალისწინებულ სხვა აქტივობებს. ამ მიმართულებით კომიტეტი საქმიანობდა შემდეგი ფორმებით: პარლამენტის წინაშე ანგარიშვალდებულ პირთა ანგარიშების მოსმენა კომიტეტი აგრძელებდა წლების წინ დაწყებულ და კარგად აპრობირებულ პრაქტიკას, მოუსმინოს პარლამენტის წინაშე ანგარიშვალდებულ ორგანოებსა და თანამდებობის პირების ინფორმაციებს, რეგიონების განვითარებისთვის მნიშვნელოვან საკითხებთან დაკავშირებით. საანგარიშო პერიოდის განმავლობაში კომიტეტმა მოუსმინა შემდეგ ინფორმაციებს:  მუნიციპალური განვითარების ფონდის (შემდგომში მგფ) ანგარიში 2022 წელს შესრულებული სამუშაოების და სამომავლო გეგმების შესახებ, მათ შორის ინფორმაციები: 1. საქართველოს პრემიერ-მინისტრის ინიციატივით დაწყებული „განახლებული რეგიონების“ სახელმწიფო პროგრამის მიმდინარეობის შესახებ; 2. საქართველოს პარლამენტის მიერ რატიფიცირებული ,,საქართველოსა და სკანდინავიურ გარემოს საფინანსო კორპორაციას შორის სასესხო შეთანხმებიდან“ (N07-2/152;19.05.2022 - (07-02/165; 08.07.2022) გამომდინარე (საქართველოს მთიან რეგიონებში საჯარო სკოლების რეაბილიტაცია და ენერგოეფექტურობის გაუმჯობესების შესახებ) კომიტეტი მიზანშეწონილად მიიჩნევს, საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტრო განსახორციელებელი პროექტების დაწყებისთანავე იყოს სრულ კოორდინაციაში ადგილობრივი ხელისუფლების წარმომადგენლებთან - გუბერნატორებთან და მერებთან, რომლებმაც კარგად იციან მოსახლეობის მოთხოვნები და პრობლემები.  საქართველოს რეგიონებში მყარი ნარჩენების მართვის მდგომარეობისა და სამომავლო გეგმების შესახებ ანგარიში. კომიტეტს მიზანშეწონილად მიაჩნია საქართველოში მყარი ნარჩენების ეფექტური უტილიზაციის მიზნით, დაიწყოს ევროკავშირის შესაბამისი სტანდარტებით დადგენილი ნაგავგადამამუშავებელი ქარხნების აშენების პროექტის შემუშავებაგანხორციელება.  ინფორმაცია ,,სოფლის მიმდინარეობის შესახებ“. მხარდაჭერის კომიტეტს მიზანშეწონილად მიაჩნია, რომ: 15 პროგრამის“ შესრულების 1. „სოფლის მხარდაჭერის პროგრამა“ არის ძალიან მნიშვნელოვანი პროექტი, რადგან მოსახლეობას შეუძლია მიიღოს პირდაპირი მონაწილეობა ადგილობრივი საკითხების განხილვაში და მათი ერთიანი გადაწყვეტილებით შეირჩეს სოფლის (დასახლება) მაცხოვრებლებისათვის ყველაზე პრიორიტეტული ინფრასტრუქტურული პროექტები და მუნიციპალიტეტების ხელმძღვანელებთან ერთად მიიღონ მაქსიმალურად ოპტიმალური გადაწყვეტილება; 2. მოხდეს „სოფლის მხარდაჭერის პროგრამის“ დაფინანსების გაზრდა, რომლის ოდენობაც 40 მლნ ლარი რამდენიმე წელია არ შეცვლილა. როგორც მუნიციპალიტეტებიდან მიღებული ინფორმაციითა და დღეს არსებული საბაზრო ღირებულებიდან გამომდინარე ირკვევა, სოფლებისათვის გამოყოფილი თანხა საკმარისი აღარ არის მოსახლეობის მიერ შერჩეული პროექტების სრულყოფილად და ეფექტურად განხორციელებისათვის; 3. ასევე გადახედვას საჭიროებს „სოფლის მხარდაჭერის პროგრამის“ მიხედვით დასახლებისათვის განსაზღვრული თანხების გაანგარიშების პრინციპი.  მაღალმთიანი დასახლებების განვითარების სტრატეგიის შესრულების მიმდინარეობასთან დაკავშირებით იმის გათვალისწინებით, რომ საქართველოს მაღალმთიანი რეგიონები მკაცრი კლიმატით ხასიათდება, შემოდგომა-ზამთრის პერიოდში ჩერდება დაგეგმილი ინფრასტრუქტურული სამუშაოები, რითაც ირღვევა პროექტით განსაზღვრული ვადები. კომიტეტს მიზანშეწონილად მიაჩნია: 1. მაღალმთიანი სტატუსის მქონე მუნიციპალიტეტებისათვის, საქართველოს რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის სამინისტრომ შეიმუშაოს მექანიზმები, რომელიც შესაძლებლობას მისცემს კომპანიებს უფრო მეტად დაინტერესდნენ და ჩაერთონ მაღალმთიან დასახლებებში დაგეგმილ ინფრასტრუქტურულ პროექტებში; 2. კომიტეტი მიიჩნევს, რომ ყურადღება უნდა გამახვილდეს, მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების ფონდის ხარჯვაზე. სახსრები, რომელიც გამოყოფილია ამ ფონდისთვის (20 მილიონი), სრულად მიიმართოს, მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების სტრატეგიისა და სამოქმედო გეგმით განსაზღვრული კაპიტალური ღონისძიებების დასაფინანსებლად და არა სხვა მიმართულებით.  საქართველოს ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების მარეგულირებელ ეროვნულ კომისიასთან დამოუკიდებლად არსებული მომხმარებელთა ინტერესების საზოგადოებრივი დამცველის (ენერგოომბუდსმენი) მიერ წარმოდგენილი საქართველოს ენერგეტიკისა და წყალმომარაგების სექტორში მომხმარებელთა უფლებრივი მდგომარეობის შესახებ საზოგადოებრივი დამცველის 2022 წლის ანგარიში (№1-4872/23; 07.04.2023) კომიტეტისათვის მნიშვნელოვანია, რომ განსაკუთრებული ყურადღება მიექცეს: 1. კერძო კომპანიების მიერ მოსახლეობისთვის წყლის, ელექტროენერგიისა და გაზის სისტემატურ გათიშვებს, რაც პრობლემას უქმნის როგორც ფიზიკურ პირებს, ასევე ბიზნეს სექტორს; 16 2. კომიტეტი მიზანშეწონილად მიიჩნევს, შემუშავდეს საკანონმდებლო ცვლილებები, რომლის საფუძველზეც: 2.1. სერვისის მიმწოდებელ კომპანიებს გაუჩნდებათ ვალდებულება, განაახლონ აბონენტთა ბაზები წყლის დავალიანების სულადობრივი გაანგარიშების უფროსწორი ადმინისტრირების მიზნით, რათა თავიდან იქნეს აცილებული წყლის დავალიანების უსაფუძვლოდ აღრიცხვა; 2.2 უძრავი ქონების შეძენის დროს, სავალდებულო გახდეს შემსყიდველის ინფორმირება უძრავ ქონებაზე დარიცხული დავალიანების რაოდენობასთან დაკავშირებით და კანონით დადგენილი წესით გადაფორმება მოხდეს მხოლოდ წერილობითი თანხმობის განცხადების შემდეგ. წყალმომარაგებისა და წყალარინების მიმართულებით: 3. კომიტეტს მნიშვნელოვნად მიაჩნია, რომ კომპანია ,,ჯორჯიან უოთერ ენდ ფაუერმა“, თბილისის მოსახლეობას გაუწიოს ხარისხიანი და ოპერატიული მომსახურება ავარიების შემთხვევაში; 4. ამასთანავე, კომიტეტი მიიჩნევს, რომ კომპანია ,,ჯორჯიან უოთერ ენდ ფაუერმა“, ჯეროვნად უნდა შეასრულოს ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება წყლისა და წყალარინების მილების შეცვლასთან დაკავშირებით, რადგან აღნიშნული ვალდებულების შეუსრულებლობა, თავისმხრივ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტს ხელს უშლის, დაზიანებული ასფალტის საფარის დროულად მოწესრიგებაში. გაზიფიცირების მიმართულებით: 5. კომიტეტისთვის მნიშვნელოვანია, გაუმჯობესდეს, სამეწარმეო ობიექტებთან გაზის, წყლისა და ელექტროენერგიის კომუნიკაციების მიყვანის არსებული პრაქტიკა. საკომიტეტო მოსმენისას, ამ მიმართულებით გამოიკვეთა სამი მთავარი პრობლემა: 5.1. დაუსაბუთებლად მაღალია ობიექტამდე კომუნიკაციის მიყვანის სერვისის საფასური; 5.2. ასევე პრობლემას წარმოადგენს, ქსელზე მიერთების განცხადების განხილვის დაუსაბუთებლად ხანგრძლივი ვადა, რომელმაც შეიძლება ახალგახსნილ ბიზნესს მნიშვნელოვანი პრობლემები შეუქმნას; 5.3. გარდა ზემოაღნიშნულისა, ხშირია დადგენილი ვადის დაუსაბუთებლად გადაცილების ფაქტებიც, ასევე როგორც ანგარიშის მოსმენისას გაირკვა სერვისის მიმწოდებელი კომპანია, ხშირად დადგენილი ვადის ბოლო დღემდე არ ახდენს მომსახურების გაწევას; 6. რეგიონებში გაზის მიერთების ბიუროკრატიული პროცედურები ართულებს ადგილობრივი მოსახლეობის მდგომარეობას, შესაბამისად ვერ ხდება გაზის ობიექტამდე მიყვანა დროულად და ეფექტურად. ელექტროენერგიით მომარაგების მიმართულებით: 7. ცალკე ყურადღება უნდა დაეთმოს, კერძო საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთებზე გამავალ ელექტროსადენებს, რომლებიც საფრთხეს უქმნიან ადამიანების სიცოცხლესა და ჯანმრთელობას და ხშირად მესაკუთრეს არაპირდაპირ ეზღუდება მის საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთის გამოყენების უფლება; 17 8. ანგარიშიდან იკვეთება, რომ რიგ მუნიციპალიტეტებში, ზაფხულის პერიოდში ბუნებრივად ჭარბი მოხმარებიდან გამომდინარე, ელექტროენერგიის სტანდარტის შეუსაბამო, უხარისხო ძაბვით მიწოდების გამო პრობლემური ხდება საყოფაცხოვრებოდა სხვა ტექნიკის გამოყენება, ასევე შეიძლება გამოიწვიოს ტექნიკის დაზიანება, აგრეთვე ის იწვევს სასმელი წყლის მიღების პრობლემებსაც ვინაიდან დაბალი ძაბვის გამო, ვერ ხერხდება წყლის ტუმბოს გამოყენება. ყოველივე ზემოაღნიშნული ზრდის მოსახლეობის უკმაყოფილებას. კომიტეტი მიიჩნევს, რომ სტანდარტებთან შეუსაბამო სერვისების მიწოდება, საჭიროებს დაუყოვნებლივ გადაწყვეტას, ვინაიდან ამის გარეშე, შეუძლებელია რეგიონების მდგრადი განვითარების დაგეგმვა და შენარჩუნება. კომიტეტმა მოისმინა საქართველოს კომუნიკაციების ეროვნულ კომისიასთან დამოუკიდებლად არსებული მომხმარებელთა ინტერესების საზოგადოებრივი დამცველის სამსახურის 2022 წლის საქმიანობის ანგარიში და მნიშვნელოვნად მიიჩნევს, გათვალისწინებულ იქნას სხდომაზე გამოთქმული შენიშვნები და მოსაზრებები, რათა მოსახლეობამ მიიღოს სათანადო სერვისი, მათ მიერ გადახდილი მომსახურების საფასურის შესაბამისად.  მუნიციპალიტეტებში სკოლამდელი აღზრდისა და სასკოლო ინფრასტრუქტურის მშენებლობა-რეაბილიტაციის მიმდინარეობისა და სამომავლო გეგმების შესახებ ანგარიში. კომიტეტმა გასცა შემდეგი სახის რეკომენდაციები: 1. მომავალ თაობებში საქართველოს სახელმწიფო სიმბოლოების პატივისცემისა და პატრიოტული სულისკვეთების გაძლიერების ხელშეწყობის მიზნით საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების სამინისტრომ გააძლიეროს კონტროლი საგანმანათლებლო დაწესებულებებში „საქართველოს სახელმწიფო სიმბოლოების გამოყენების წესის შესახებ“ საქართველოს კანონით გათვალისწინებული სახელმწიფო სიმბოლოების განთავსების წესის აღსრულებაზე; 2. კომიტეტი მიზანშეწონილად მიიჩნევს, სკოლამდელი დაწესებულების აღმზრდელთა კვალიფიკაციის ამაღლების მიზნით საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების სამინისტრომ და ქ. თბილისის საბავშვო ბაგა-ბაღების მართვის სააგენტომ უზრუნველყოს პედაგოგთა სასწავლო პროგრამების შემუშავება, მათი სერტიფიცირება და შესაბამისად, შრომის ანაზღაურების მომატების საკითხის გადაწყვეტა.  საქართველოს მთავრობის მიერ წარმოდგენილი ,,დასაქმების პოლიტიკის დაგეგმვისა და განხორციელების 2022 წლის ანგარიში“ (N07-2/273; 13.04.2023) კომიტეტზე გამოითქვა მოსაზრება: მნიშვნელოვანია სამუშაოს მაძიებელთა, მათ შორის სოციალურად დაუცველ სამუშაოს მაძიებელთა საზოგადოებრივი სამუშაოებზე დასაქმების თაობაზე მოქალაქეთა სისტემატური ინფორმირების, აღრიცხვის, რეგისტრაციისა და წინადადებათა შეთავაზების სისტემის უფრო აქტიურად განზოგადება და გავრცელება მუნიციპალიტეტებში და ამ მიზნით ახალი სპეციალური სარეგისტრაციო პორტალის შექმნა. კომიტეტს მიაჩნია, რომ 18 მუნიციპალიტეტებში დასაქმების პროგრამის განხორციელების პროცესში ადგილობრივი ხელისუფლების მხრიდან უფრო მეტი ჩართულობაა საჭირო სამუშაოს მაძიებელთა პროფესიული გადამზადების რაოდენობის გასაზრდელად. საბიუჯეტო ზედამხედველობა სამოქმედო გეგმა ითვალისწინებს კომიტეტის საქმიანობას საბიუჯეტო კონტროლის მხრივ. ამ მიმართულებით კომიტეტმა განიხილა:  საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს მიერ წარმოდგენილი საქართველოს 2023 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტის შესრულების 9 თვის მიმოხილვა (№1-14027/23; 31.10.2023) კომიტეტმა მხარი დაუჭირა წარმოდგენილი დოკუმენტის პარლამენტის პლენარულ სხდომაზე განხილვას.  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი „საქართველოს 2024 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტის შესახებ“ საქართველოს კანონის პროექტი თანდართულ მასალებთან ერთად, დოკუმენტი - „ქვეყნის ძირითადი მონაცემები და მიმართულებები 2024-2027 წლებისათვის“ და საქართველოს მთავრობის მოხსენება - „საქართველოს 2023 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტის შესრულების მიმდინარეობის შესახებ“ (№07-2/322; 29.09.2023). კომიტეტმა მხარი დაუჭირა წარმოდგენილი კანონის პროექტის პარლამენტის პლენარულ სხდომაზე განხილვას.  საქართველოს მთავრობის მიერ საკანონმდებლო ინიციატივის წესით წარმოდგენილი „საქართველოს 2023 წლის სახელმწიფო ბიუჯეტის შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“ (№07-2/320; 19.09.2023). კომიტეტმა მხარი დაუჭირა წარმოდგენილი კანონის პროექტის პარლამენტის პლენარულ სხდომაზე განხილვას. ნორმატიული აქტის აღსრულების კონტროლი კომიტეტმა საანგარიშო პერიოდში, საქართველოში შვეიცარიის საელჩოსთან, შვეიცარიის განვითარების სააგენტოსთან და პარლამენტის კვლევით ცენტრთან თანამშრომლობით განახორციელა ნორმატიული აქტის აღსრულების კონტროლი „მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების შესახებ“ საქართველოს კანონზე. ამ მიზნით კომიტეტის და შვეიცარიის საელჩოს, შვეიცარიის განვითარების სააგენტოსა და პარლამენტის კვლევით ცენტრის წარმომადგენლებს შორის ჩატარდა სამი შეხვედრა და 21 სექტემბერს გაიმართა კვლევის შედეგების პრეზენტაცია. მაღალმთიანი რეგიონების განვითარება ქვეყნის რეგიონული განვითარების პოლიტიკის მნიშვნელოვანი ნაწილია. აღნიშნული პოლიტიკის მიზანია საქართველოს მთელ ტერიტორიაზე თანაბარი სოციალური და ეკონომიკური განვითარების უზრუნველყოფა 19 და მაღალმთიან რეგიონებში მდგომარეობის გაუმჯობესება. მცხოვრებ პირთა სოციალური და ეკონომიკური „მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების შესახებ“ კანონი (რომელიც ძალაში შევიდა 2015 წლის 16 ივლისს) და მისი თანმდევი ნორმატიული აქტები მიზნად ისახავს მაღალმთიანი რეგიონების განვითარებას მაღალმთიან დასახლებებში მუდმივად მცხოვრები მოსახლეობისთვის და ბიზნესისთვის მთელი რიგი სოციალური და საგადასახადო შეღავათების განსაზღვრის გზით. 2023 წლის აპრილის მდგომარეობით, მაღალმთიანი დასახლების სტატუსი მინიჭებული აქვს 1801 დასახლებას. აღსანიშნავია, რომ საქართველოს მუნიციპალიტეტებს შორის, თერთმეტია ისეთი მუნიციპალიტეტი, რომლის ყველა დასახლება სრულად შედის მაღალმთიანი დასახლებების ნუსხაში. „მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების შესახებ“ კანონის ამოქმედებიდან თითქმის შვიდი წელია გასული. აქედან გამომდინარე, მნიშვნელოვანია, შეფასდეს, კანონის აღსრულების პროცესი და რამდენად მიაღწია კანონმა დასახულ მიზნებს. კვლევის ფარგლებში, 11 მაღალმთიან მუნიციპალიტეტზე, რომლის ყველა დასახლება შედის მაღალმთიანი დასახლებების სიაში, გაანალიზდა სტატისტიკური მონაცემები, ხოლო საკითხის უფრო სიღრმისეულად შესასწავლად ამ 11 მუნიციპალიტეტიდან შეირჩა ორი სამიზნე მუნიციპალიტეტი: ამბროლაურის და ყაზბეგის მუნიციპალიტეტები, რომლებზეც განხორციელდა შემთხვევის ანალიზი (case study). აღნიშნულ ორ მუნიციპალიტეტში სტატისტიკური მონაცემების ანალიზთან ერთად, ასევე, გაანალიზდა თვისებრივი მონაცემები. ანგარიშის პირველ ნაწილში წარმოდგენილია სამართლებრივი გარემოს მიმოხილვა. აღნიშნული ნაწილი მოიცავს „მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების შესახებ“ საქართველოს კანონისა და მასთან დაკავშირებული სხვა დოკუმენტების და კანონის აღსრულებაზე პასუხისმგებელი სახელმწიფო უწყებების მიმოხილვას. ანგარიშის მეორე ნაწილში გაანალიზებულია კანონის აღსრულების პროცესი, რომლის შესაფასებლად, შემოწმდა კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტების (კნა) საქართველოს კანონმდებლობასთან შესაბამისობა და ნორმატიული აქტის აღსრულების პროცესში ჩართული ორგანოების საქმიანობა და გაანალიზდა სასამართლო გადაწყვეტილებები. ანგარიშის მესამე ნაწილში შეფასებულია დასახული ამოცანების მიმართ კანონის ეფექტიანობა. ანგარიშის ბოლო ნაწილი ეთმობა ძირითად მიგნებებსა და დასკვნებზე დაყრდნობით შემუშავებულ რეკომენდაციებს, რომელთა მიზანია კანონის აღსრულების პროცესის და დასახული ამოცანების მიმართ კანონის ეფექტიანობის გაზრდა.  წარმომადგენლობითი მიმართულება (ამოცანა 3) კომიტეტი, საანგარიშო პერიოდის განმავლობაში, საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტისა და კომიტეტის დებულების საფუძველზე, უზრუნველყოფდა კომიტეტის 20 საქმიანობის, კომიტეტის სხდომების, განხილვის პარლამენტის ვებ-გვერდზე ხელმისაწვდომობას. პროცესში მყოფი საკითხების მოქალაქეებთან ურთიერთობა საანგარიშო პერიოდში კომიტეტში შემოვიდა 360 კორესპონდენცია, მათ შორის მიღებულ იქნა მოქალაქეთა 164 განცხადება, კომიტეტიდან გასული წერილების რაოდენობა 224, დადგენილი წესით ერთ თვიან ვადაში გაეცა პასუხი განცხადებებს და გადაიგზავნა შესაბამის ორგანოში. წერილებზე, რომელიც სხვადასხვა ადრესატთან იყო შემოსული, მათზე რეაგირება მოახდინა შესაბამისმა თემატური დარგის კომიტეტებმა. მოქალაქეთა მიმართვიანობის ძირითადი თემატიკა: ინფრასტრუქტურულ საკითხები : გზების კეთილმოწყობა, რეაბილიტაცია, სასმელი წყლის წყალარინების პრობლემები, გაზის მომარების პრობლემები; სამართლებრივი საკითხები: მიწის რეგისტრაციასთან დაკავშირებით წარმოქმნილი პრობლემები, საკუთრების უფლების აღიარება, დაკანონება, უკანონო მშენებლობები; სოციალურ საკითხები: სოციალურად დაცველი პირებისთვის ერთჯერად ფულადი დახმარებზე შუამდგომლობა, მიწის გამოყოფა, ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული პრობლემები, საცხოვრებელი ბინით და დრობითი თავშესაფრებით უზრუნველყოფა, სახლის შეკეთების თხოვნის წერილები, შრომითი მოწყობის და დასაქმების საკითხები; ბინათმშენებლობით დაზარალებულების, სტიქიის შედეგად მიყენებული ზარალის ანაზღაურება, უკანონო ქმედებებთან დაკავშირებული წერილები. არასამთავრობო სექტორთან/საერთაშორისო ორგანიზაციებთან თანამშრომლობა  2023 წლის 6 თებერვალს კომიტეტის თავმჯდომარე კომიტეტის აპარატის თანამშრომლებთან ერთად შეხვდა ევროკავშირის ელჩს საქართველოში, პაველ ჰერჩინსკის. შეხვედრაზე მხარეებმა ევროკავშირის 12-პუნქტიანი რეკომენდაციების შესრულების მიმდინარეობა მიმოიხილეს და საქართველოსთვის ევროკავშირის კანდიდატი ქვეყნის სტატუსის მიღების მნიშვნელობაზე ისაუბრეს;  2023 წლის განმავლობაში კომიტეტის თავმჯდომარისა და აშშ-ის საერთაშორისო განვითარების სააგენტოს USAID-ის წარმომადგენლებს შორის გაიმართა 6 შეხვედრა, სადაც შეთანხმდნენ საკომიტეტო თემატური მოკვლევის „დეცენტრალიზაციის როლი და გამოწვევები მუნიციპალიტეტების თანაბარი სოციალურ ეკონომიკური განვითარებისთვის“ დაწყებაზე და თემატური მოკვლევის ტექნიკურ პირობებზე (ToR);  2023 წლის 13 ივლისს კომიტეტის თავმჯდომარე კომიტეტის აპარატის უფროსთან ერთად სომხეთის რესპუბლიკის ეროვნული ასამბლეის ტერიტორიული ადმინისტრაციის, ადგილობრივი თვითმმართველობის, სოფლის მეურნეობისა და გარემოს დაცვის კომიტეტის დელეგაციის წევრებს შეხვდა. შეხვედრაზე მხარეებმა ორი ქვეყნის პარლამენტს შორის არსებული ურთიერთობები მიმოიხილეს და საკომიტეტო დონეზე თანამშრომლობის გამყარების მნიშვნელობას გაუსვეს ხაზი. 21 იმავე შემადგენლობას კომიტეტის თავმჯდომარე შეხვდა პარლამენტის თავმჯდომარესთან ერთად, შეხვედრისას მხარეებმა დადებითად შეაფასეს ორ ქვეყანას შორის არსებული დიპლომატიური ურთიერთობები და ბოლო დროს გახშირებული მაღალი დონის ვიზიტები, როგორც სამთავრობო, ასევე, საპარლამენტო დონეზე. მხარეებმა აღნიშნეს მომავალი პარტნიორობის გაღრმავების საჭიროება და ორმხრივი თანამშრომლობის განმტკიცების შესახებ მზაობა გამოთქვეს;  2023 წლის 17 ოქტომბერს კომიტეტის თავმჯდომარე, კომიტეტის აპარატის უფროსთან ერთად შეხვდა ყაზახეთის საგანგებო და სრულუფლებიან ელჩს, მალიკ მურზალინს. შეხვედრა გახლდათ გაცნობითი ხასიათის, სადაც მხარეებმა ორ ქვეყანას შორის არსებული პოლიტიკური და ეკონომიკური თანამშრომლობის მიმართულებები მიმოიხილეს და საპარლამენტთაშორისო ურთიერთობების გაღრმავების პერსპექტივებზე იმსჯელეს;  2023 წლის 29 ნოემბერს რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტის თავმჯდომარე, კომიტეტის აპარატის თანამშრომლებთან ერთად ევროპის საბჭოს ადგილობრივ და რეგიონულ ხელისუფლებათა კონგრესის გენერალურ მდივანს, მეთიუ მორის შეხვდა. შეხვედრაზე მხარეებმა კონგრესისა და საქართველოს ურთიერთობასა და შემდგომი თანამშრომლობის პოტენციურ მიმართულებებზე იმსჯელეს. საუბარი ასევე შეეხო დეცენტრალიზაციის საკითხებს და ამ მიმართულებით მიღწეულ შედეგებსა და არსებულ გამოწვევებს. საკანონმდებლო წინადადებები საანგარიშო პერიოდში კომიტეტმა განიხილა 2 საკანონმდებლო წინადადება:  საქართველოს მოქალაქეების ზურაბ ვანიშვილისა და შალვა ხაჭაპურიძის მიერ წარმოდგენილი საკანონმდებლო წინადადება „მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების შესახებ“ საქართველოს კანონში ცვლილების შეტანის თაობაზე“ საქართველოს კანონის პროექტთან დაკავშირებით (№12823/23; 23.02.2023) საკანონმდებლო წინადადების მიხედვით "მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების შესახებ“ საქართველოს კანონში შეტანილი იქნეს ტერმინი "ნასოფლარი“. კომიტეტმა მხარი არ დაუჭირა წარმოდგენილ საკანონმდებლო წინადადებას, შემდეგ მიზეზთა გამო: საქართველოს კანონმდებლობა არ ცნობს საკანონმდებლო წინადადებით წარმოდგენილ ტერმინს. საქართველოს ორგანული კანონი „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ადგენს მხოლოდ დასახლებების შექმნასა და გაუქმებას და მათი კატეგორიის შეცვლას. ამდენად, თუ დასახლება იქცა „ნასოფლარად“, შესაძლებელია დადგეს ამ დასახლების გაუქმების საკითხი. დასახლების გაუქმების წესი კი დეტალურად არის მოცემული საქართველოს მთავრობის N307 დადგენილებით. შესაბამისად არ არსებობს საჭიროება იმისა, რომ "მაღალმთიანი რეგიონების განვითარების შესახებ“ საქართველოს კანონში შეტანილი იქნეს ამ სახის ცვლილება. 22  საქართველოს მოქალაქე ზურაბ ვანიშვილის მიერ წარმოდგენილი საკანონმდებლო წინადადება „საქართველოს ორგანულ კანონში „ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი“ ცვლილების შეტანის შესახებ“ საქართველოს ორგანული კანონის პროექტთან დაკავშირებით (№1-3974/23; 20.03.2023) საკანონმდებლო წინადადების მიხედით, ინიციატორი ითხოვს, რომ საქართველოს ორგანულ კანონში – ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსში – შევიდეს იმდაგვარი ცვლილება, რომ ერთი და იმავე პირის ზედიზედ ორჯერ არჩევა მერად და საკრებულოს თავმჯდომარედ იყოს დაუშვებელი. წარმოდგენილი საკანონმდებლო წინადადება და უარყოფილად იქნა მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო: საკითხი არ წარმოადგენს საქართველოს ორგანული კანონის ,,ადგილობრივი თვითმმართველობის კოდექსი’’ მოწესრიგების საგანს: მსგავსი საკითხების რეგულირების სფერო საქართველოს ორგანული კანონის ,,საქართველოს საარჩევნო კოდექსი’’ კომპეტენციების სფეროს განეკუთვნება. პეტიციები საანგარიშო პერიოდში კომიტეტში პეტიცია წარმოდგენილი არ ყოფილა. საერთაშორისო ხელშეკრულებები კომიტეტმა წლის განმავლობაში განიხილა შემდეგი საერთაშორისო ხელშეკრულებები:       საქართველოს მთავრობის მიერ რატიფიცირებისთვის წარმოდგენილი „რეკონსტრუქციის საკრედიტო ბანკსა („KfW“), მაინის ფრანკფურტი, და საქართველოს, წარმოდგენილს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს მიერ („მსესხებელი“), შორის სასესხო შეთანხმება (ბათუმის მუნიციპალური ინფრასტრუქტურა (ფაზა V)“ შეთანხმება №07-2/242; 29.12.2022; საქართველოს მთავრობის მიერ რატიფიცირებისთვის წარმოდგენილი „საქართველოსა და ევროპის საინვესტიციო ბანკს შორის ფინანსურ ხელშეკრულება (საქართველო - ზემო სამგორის ირიგაციის პროექტი)“№07-2/247; 09.02.2023; საქართველოსა და ევროპის რეკონსტრუქციისა და განვითარების ბანკს შორის სასესხო შეთანხმებას (აჭარის მყარი ნარჩენების პროექტი - ფაზა II)“ №07-2/265; 30.03.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ რატიფიცირებისთვის წარმოდგენილი „საქართველოსა და რეკონსტრუქციისა და განვითარების საერთაშორისო ბანკს შორის სასესხო შეთანხმება (საქართველოს მდგრადი სოფლის მეურნეობის, ირიგაციისა და მიწის პროექტი)“№07- 2/280; 08.05.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ რატიფიცირებისთვის წარმოდგენილი „საქართველოსა და ევროპის საინვესტიციო ბანკს შორის ფინანსური ხელშეკრულების (საქართველოს სატრანსპორტო კომუნიკაცია II)“ და საქართველოსა და ევროპის საინვესტიციო ბანკს შორის ფინანსური ხელშეკრულების (ბოჭკოვანი ქსელი საქართველოს სოფლებისთვის)“ ცვლილების წერილშეთანხმება“№07-2/286; 25.05.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ რატიფიცირებისთვის წარმოდგენილი „საქართველოს და ევროპის საინვესტიციო ბანკს შორის ფინანსური 23        ხელშეკრულების (საქართველოს ურბანული რეკონსტრუქცია და განვითარება)“ №3“, „საქართველოსა და ევროპის საინვესტიციო ბანკს შორის ფინანსური ხელშეკრულების (ქუთაისის წყალარინება)“ №2“ , „საქართველოსა და ევროპის საინვესტიციო ბანკს შორის ფინანსური ხელშეკრულების (საქართველოს მუნიციპალური ინფრასტრუქტურის აღდგენა)“ №2“ და „საქართველოსა და ევროპის საინვესტიციო ბანკს შორის ფინანსური ხელშეკრულების (საქართველოს სატრანსპორტო კომუნიკაცია ბ)“ №2“ ცვლილების წერილ-შეთანხმება №07-2/287; 25.05.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ რატიფიცირებისთვის წარმოდგენილი „საქართველოს და ევროპის საინვესტიციო ბანკს შორის ფინანსურ ხელშეკრულების (საქართველო ვარდნილისა და ენგურის ჰიდროელექტროსადგურების რეაბილიტაციის პროექტი)" №3, „საქართველოსა და ევროპის საინვესტიციო ბანკს შორის ფინანსური ხელშეკრულების (მაღალი ძაბვის ელექტროგადამცემი ხაზები)“ №1, „საქართველოსა და ევროპის საინვესტიციო ბანკს შორის ფინანსური ხელშეკრულების (საქართველო წყლის ინფრასტრუქტურის განახლების პროექტი)“ №1, „საქართველოსა და ევროპის საინვესტიციო ბანკს (EIB) შორის ფინანსური ხელშეკრულების (საქართველო აღმოსავლეთ-დასავლეთის ჩქაროსნული ავტომაგისტრალი II)“ №2, „საქართველოსა და ევროპის საინვესტიციო ბანკს შორის ფინანსური ხელშეკრულების (საქართველოს სატრანსპორტო კომუნიკაცია)“ №2 ცვლილების წერილ-შეთანხმება“№07-2/311; 16.08.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ რატიფიცირებისთვის წარმოდგენილი „2019 წლის 9 დეკემბრის „საქართველოსა და აზიის განვითარების ბანკს შორის სასესხო შეთანხმების (ჩვეულებრივი ოპერაციები) (საცხოვრებლად ვარგისი ქალაქების საინვესტიციო პროგრამა)“ №1 ცვლილების წერილ-შეთანხმება“№07-2/334; 14.11.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ რატიფიცირებისთვის წარმოდგენილი „2017 წლის 12 ივნისის „საქართველოსა და აზიის განვითარების ბანკს შორის სასესხო შეთანხმების (ჩვეულებრივი ოპერაციები) (ბათუმის შემოვლითი გზის პროექტი)“ №4 ცვლილების წერილ-შეთანხმება"№07-2/337; 17.11.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ რატიფიცირებისთვის წარმოდგენილი „საფრანგეთის განვითარების სააგენტოსა (გამსესხებელი) და საქართველოს (მსესხებელი) შორის საკრედიტო რესურსის ჩარჩო შეთანხმება (საქართველოში სარწყავი სოფლის მეურნეობის განვითარების ხელშეწყობის პროგრამა)“№07-2/339; 28.11.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ რატიფიცირებისთვის წარმოდგენილი „საქართველოსა და აზიის განვითარების ბანკს შორის სასესხო შეთანხმება (ჩვეულებრივი ოპერაციები) (კლიმატგონივრული ირიგაციის სექტორის განვითარების პროგრამა - ქვეპროგრამა 1)“ №07-2/340; 28.11.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ რატიფიცირებისთვის წარმოდგენილი „საქართველოსა და აზიის განვითარების ბანკს შორის სასესხო შეთანხმება (ჩვეულებრივი ოპერაციები) (კლიმატგონივრული ირიგაციის სექტორის განვითარების პროექტი)“№07-2/341; 28.11.2023; საქართველოს მთავრობის მიერ რატიფიცირებისთვის წარმოდგენილი „2017 წლის 17 ივნისის „საქართველოსა და აზიის ინფრასტრუქტურის საინვესტიციო ბანკს 24 შორის სასესხო შეთანხმების (ბათუმის შემოვლითი გზის პროექტი)“ №1 ცვლილების წერილ-შეთანხმება“№07-2/343; 30.11.2023. ყველა ზემოაღნიშნულ საერთაშორისო ხელშეკრულებაზე კომიტეტმა გასცა დადებითი დასკვნა.  ინსტიტუციური გაძლიერების მიმართულე (ამოცანა 4) საანგარიშო პერიოდში, კომიტეტის აპარატის უფროსის მიერ მოხდა კომიტეტის აპარატის მოხელეთა შეფასება „საჯარო სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი წესით. კომიტეტის აპარატის მოხელეებს, პარლამენტის სასწავლო ცენტრის ორგანიზებით, უტარდებათ ტრენინგები, მათი შეფასების შედეგებით გამოვლენილი საჭიროებების შესაბამისად, მონაწილეობას იღებენ სამინისტროების, პარლამენტის კომიტეტების და ადგილობრივ თვითმმართველობათა ასოციაციის (nala) ინიციატივით ჩატარებულ ტრენინგებსა და კონფერენციებში.  სამეცნიერო-საკონსულტაციო საბჭო კომიტეტი საანგარიშო პერიოდში მუშაობდა სამეცნიერო-საკონსულტაციო საბჭოს განახლებული შემადგენლობის ფორმირებასა და დებულების შემუშავებაზე. საბჭოში სამუშაოდ მოწვეულ იქნენ პრაქტიკული გამოცდილების გაზიარების მიზნით თვითმმართველი ქალაქების წარმომადგენლები და გამოცდილი დარგის სპეციალისტები.  სახელმწიფო ინსტიტუტებთან თანამშრომლობა საქართველოს პარლამენტის რეგიონული პოლიტიკისა და თვითმმართველობის კომიტეტი აქტიურად თანამშრომლობს სხვადასხვა სახელმწიფო ორგანოებთან, რაც შედეგიანი სამუშაო პროცესის უზრუნველყოფაა. საქართველოს მთავრობისა და სამინისტროების, მათი საქვეუწყებო ორგანიზაციების სხვადასხვა სფეროს წარმომადგენლები წარმატებულად მონაწილეობდნენ კომიტეტის სხდომებში, სამუშაო შეხვედრებსა და ღონისძიებებში. 25