საქართველოს ზღვის, წყალსატევებისა და მდინარეთა ნაპირების რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის შესახებ
🕸️ გრაფი — კავშირების ვიზუალიზაცია
ცვლილებები (7)
შემდგომი ცვლილებები (7)
დოკუმენტის ტექსტი
საქართველოს კანონი
საქართველოს ზღვისა და მდინარეთა ნაპირების რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის შესახებ
თავი I.
ზოგადი დებულებანი
მუხლი 1. კანონის მოქმედების სფერო
ეს კანონი ადგენს საქართველოს ზღვისა და მდინარეთა სანაპირო ზონის კომპლექსური და რაციონალური გამოყენების სამართლებრივ სტატუსს და უზრუნველყოფს სანაპირო ზონის მდგრადობას; აწესრიგებს სამართლებრივ ურთიერთობებს ამ სფეროში მონაწილე სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოებს, ფიზიკურ და იურიდიულ პირებს შორის; აწესებს სახელმწიფო კონტროლისა და პასუხისმგებლობის ფორმებს სანაპირო ზონაში ეროზიული და აბრაზიული პროცესების გამომწვევ საქმიანობაზე.
მუხლი 2. ტერმინთა განმარტება
ამ კანონში გამოყენებულ ტერმინებს აქვთ შემდეგი მნიშვნელობა:
ა) გეომორფოლოგია – მეცნიერება დედამიწის რელიეფის შესახებ;
ბ) ზღვისა და მდინარის ნაპირის რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის გენერალური სქემა - დაპროექტების წინა სტადია, რომელშიც გათვალისწინებულია ზღვისა და მდინარის ნაპირის დაცვის მეცნიერულად დასაბუთებული ღონისძიებების გეგმის შედგენა და მკაცრი ზედამხედველობის ზოლისა და მუდმივი მეთვალყურეობის უბანთა საზღვრების დადგენა. სანაპირო ზონაში მოქცეული ტერიტორიების რაციონალური ათვისება რაიონული დაგეგმარების პერსპექტიული გეგმის შესაბამისად;
გ) ზღვის კიდის ხაზი – წყნარი ზღვის პირობებში ხმელეთისა და წყლის გამმიჯნავი ხაზი;
დ) ზღვის სანაპირო ზონა – ზღვისა და ხმელეთის შეხების ზონა, რომლის საზღვრებშიც მიმდინარეობს ტალღების ტრანსფორმაცია, მათი ენერგიის სრული დახარჯვა, სანაპირო-ზღვიური რელიეფის სისტემური სახეცვლილება და ნაშალი მასალის გადაადგილება;
ე) იზობათები – წყალსატევების (ზღვების, მდინარეების, ტბების) თანაბარ სიღრმეთა წერტილების შემაერთებელი ხაზები რუკაზე ან გეგმაზე;
ვ) ლითოლოგია – გეოლოგიის დარგი, რომელიც სწავლობს დანალექ ქანებს მათი შემადგენლობის, ქიმიურ-ფიზიკური თვისებების, წარმოშობისა და სხვათა მიხედვით;
ზ) მდინარის კალაპოტი – ხეობის უდაბლესი ნაწილი, რომელიც წყლის საშუალო წლიური მაქსიმალური ხარჯების დროს წყლით იფარება;
თ) მდინარის სანაპირო ზონა – მდინარის კალაპოტი და მისი მიმდებარე ჭალა, რომლის გეოლოგიური სტრუქტურის ჩამოყალიბებას მდინარე განაპირობებს;
ი) მდინარის ხეობა – მდინარის ეროზიული მოქმედების შედეგად გამომუშავებული რელიეფის წაგრძელებულ-ჩაღრმავებული ფორმა;
კ) მკაცრი ზედამხედველობის ზოლი: ზღვის ნაპირისათვის – სანაპირო ზონის ის ნაწილი, რომელიც განიცდის ზღვის ტალღების ზემოქმედებას. იგი შედგება საზღვაო ნაწილისაგან, რომელიც მოქცეულია ზღვის კიდის ხაზსა და 20 მეტრი სიღრმის იზობათს შორის და სახმელეთო ნაწილისაგან, რომელიც კონკრეტული უბნებისათვის განისაზღვრება ნაპირდაცვის გენერალური სქემით; მდინარის ნაპირისათვის – სანაპირო ზონის ნაწილი, რომელიც ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში განისაზღვრება შესაბამისი გენერალური სქემით, სანაპიროს რელიეფის პირობებისა და მდინარის მაქსიმალური ხარჯის გათვალისწინებით;
ლ) მუდმივი მეთვალყურეობის უბანი – სანაპირო ზონის ის ნაწილი, რომელიც მოქცეულია მკაცრი ზედამხედველობის ზოლის სახმელეთო საზღვარსა და ზღვის ან მდინარის დონის პროგნოზირებული აწევით გამოწვეული ხმელეთზე ზემოქმედების არეალის გარე საზღვარს შორის;
მ) ნაპირის აბრაზია – ძირითადი (კლდოვანი) ქანებით აგებული ნაპირის ზვირთცემითა და დინებით გამოწვეული მექანიკური ნგრევისა და დაშლის პროცესი;
ნ) ნაპირის ეროზია: ზღვის ნაპირისათვის – თანამედროვე ფხვიერი ნალექებით (ნატანით) აგებული სანაპირო ზონის ზვირთცემითა და დინებით გამოწვეული მექანიკური წარეცხვის პროცესი; მდინარის ნაპირისათვის – სანაპირო ზონის წყლის ნაკადით გამოწვეული მექანიკური ნგრევისა და წარეცხვის პროცესი.
ო) ნაპირფორმირების პროცესების კვლევისა და მართვის სამეცნიერო-საწარმოო ცენტრი (შემდგომში საქნაპირდაცვა) – საჯარო სამართლის იურიდიული პირი, რომლის საქმიანობაზე სახელმწიფო კონტროლს ახორციელებს საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტრო და რომელიც ემსახურება საქართველოს ზღვისა და მდინარეთა ნაპირების დაცვის ერთიანი სახელმწიფო პოლიტიკის გატარებას;
პ) ოკეანოლოგია – მეცნიერება ოკეანეებსა და ზღვებში მიმდინარე ფიზიკური, ქიმიური, გეოლოგიური, ბიოლოგიური პროცესებისა და მოვლენების შესახებ;
ჟ) პლაჟი – ტალღების მსხვრევისა და ზვირთცემის ზონაში დაგროვილი მუდმივად დეფორმირებადი ზღვიური ნატანის ზოლი;
რ) სანაპირო ზონის კადასტრი – ნაპირის რაოდენობრივ და თვისობრივ მაჩვენებელთა ერთობლიობა, რომელიც იძლევა მისი მდგრადობის დამახასიათებელ შეფასებას;
ს) სანაპირო ზონის მდგრადობა – ხანგრძლივი დროის განმავლობაში ბუნებრივად ჩამოყალიბებული მორფოდინამიკური რეჟიმის სტაციონარული პირობების შენარჩუნება;
ტ) სანაპირო ზონის მონიტორინგი – სანაპიროს მდგრადობაზე მუდმივი მეთვალყურეობა, სანაპირო ზონაში ბუნებრივი და ტექნოგენური მიზეზებით გამოწვეული ცვლილებების დროული გამოვლინება და ზონის მართვის სისტემა;
უ) სანაპიროს მორფოდინამიკა – სანაპირო ზონის წყალქვეშა და წყალზედა რელიეფის წარმომქმნელი პროცესების განვითარება დროსა და სივრცეში;
ფ) სახელმწიფო მნიშვნელობის ობიექტი – საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად სახელმწიფო კომპლექსურ ექსპერტიზას დაქვემდებარებული ობიექტი;
ქ) ტექნოგენური პროცესები – სანაპირო ზონაში ადამიანის საქმიანობით გამოწვეული ცვლილებები;
ღ) ჰიდროლოგია – მეცნიერება, რომელიც სწავლობს წყლის სივრცეებსა და წყლის მიმოქცევას დედამიწის ზედაპირზე;
ყ) ჰიდროტექნიკური ნაგებობების ზედა ბიეფი – კალაპოტის ის ნაწილი, რომელიც მდინარის ნაგებობით გადაკეტვისას შეტბორილი წყლით იფარება და სადაც ხდება მყარი ნატანის დაგროვება.
მუხლი 3. კანონის მიზანი
1. კანონის მიზანია უზრუნველყოს სანაპირო ზონაში:
ა) მშენებლობასა და რელიეფწარმომქმნელი ბუნებრივი რესურსების (ინერტული მასალა, ტორფი, კლდოვანი ქანები) მოპოვებაზე სახელმწიფო ზედამხედველობა, ბუნებრივი, მორფოდინამიკური და ტექნოგენური პროცესების მართვა, ტერიტორიული რესურსების მდგრადი განვითარება;
ბ) საჯარო, კერძო სამართლის იურიდიულ და ფიზიკურ პირთა საქმიანობის შესაბამისობა ნაპირდაცვით ღონისძიებათა მოთხოვნებთან;
გ) საინჟინრო დაცვას დაქვემდებარებული სანაპირო ზონის საზღვრების დადგენა საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად.
თავი II.
სანაპირო ზონის რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის საფუძვლები
მუხლი 4. სანაპირო ზონის რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის სამართლებრივი საფუძველი
სანაპირო ზონის გამოყენებისა და მისი ბუნებრივი რესურსების დაცვისას წარმოქმნილი ურთიერთობანი რეგულირდება ამ კანონით და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით.
მუხლი 5. სანაპირო ზონის რეგულირებასა და საინჟინრო დაცვას დაქვემდებარებული ტერიტორიები და მათი საზღვრები
1. ზღვისა და მდინარეთა სანაპირო ზონების რეგულირებასა და საინჟინრო დაცვას დაქვემდებარებული ტერიტორიების საზღვრები დგინდება ჰიდროლოგიური, ოკეანოგრაფიული, ლითოლოგიური, გეომორფოლოგიური პირობებით, ზღვის კიდის ხაზისა და კლიმატური ცვლილებების გათვალისწინებით, საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტროს მიერ დამტკიცებული ნორმატივებით.
2. ზღვისა და მდინარეთა სანაპირო ზონების საინჟინრო დაცვას დაქვემდებარებულ ტერიტორიებს მიეკუთვნება:
ა) მკაცრი ზედამხედველობის ზოლი;
ბ) საზღვაო პორტების აკვატორიები და მათი შემომსაზღვრელი საინჟინრო ნაგებობები;
გ) მუდმივი მეთვალყურეობის უბნები.
3. ზღვისა და მდინარეთა სანაპირო ზონების საინჟინრო დაცვას დაქვემდებარებული ტერიტორიების საზღვრები დგინდება ნაპირთა დაცვის გენერალური სქემით.
4. ზღვისა და მდინარეთა საინჟინრო დაცვას დაქვემდებარებული სანაპირო ზონების საზღვრებს ტერიტორიათა გეგმების სახით ადგენს საქნაპირდაცვა და შესათანხმებლად წარუდგენს საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტროს.
თავი III.
სანაპირო ზონის სახელმწიფო მართვა
მუხლი 6. სანაპირო ზონის ტერიტორიების საკუთრებასთან დაკავშირებული ურთიერთობები
მკაცრი ზედამხედველობის ზოლში მოქცეული ტერიტორიების გაცემა და გასხვისება კერძო საკუთრებაში აკრძალულია, გარდა საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული შემთხვევებისა. ამავე ზოლში კერძო საკუთრებაში არსებული ტერიტორიები რჩება საკუთრებაში და მათი ჩამორთმევა დასაშვებია მხოლოდ საქართველოს კონსტიტუციის შესაბამისად კანონით პირდაპირ განსაზღვრულ შემთხვევებში და დადგენილი წესით.
მუხლი 7. სანაპირო ზონის სახელმწიფო მართვა
1. სანაპირო ზონის სახელმწიფო მართვის მიზანია:
ა) სანაპირო ზონის სტაბილური და დაბალანსებული განვითარება, ბუნებრივი რესურსების გამოყენებისას გარემოს დაცვისა და ეკონომიკური ინტერესების ოპტიმალური შერწყმა;
ბ) სანაპირო-ეროზიული და აბრაზიული პროცესების დროული პროგნოზირება, მათი ოპერატიული ლიკვიდაცია ან ხელსაყრელი მიმართულებით წარმართვა.
2. საქართველოს სანაპირო ზონის გამოყენებასა და იქ მიმდინარე სანაპირო-ეროზიულ და აბრაზიულ პროცესებზე მეთვალყურეობას ახორციელებს საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტრო (აფხაზეთის და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის შესაბამის უწყებებთან ერთად), რომელიც უფლებამოსილია საქართველოს გარემოსა და ბუნებრივი რესურსების დაცვის, ტრანსპორტისა და კომუნიკაციების, ეკონომიკის, მრეწველობისა და ვაჭრობის, იუსტიციის სამინისტროს და მიწის მართვის სახელმწიფო დეპარტამენტთან შეთანხმებით:
ა) შეიმუშაოს სანაპირო ზონის კადასტრი სამეურნეო პროცესებზე კონტროლის მიზნით;
ბ) დაადგინოს მკაცრი ზედამხედველობის ზოლისა და მუდმივი მეთვალყურეობის უბნების საზღვრები და შეიტანოს მათში სათანადო ცვლილებები;
გ) დაამტკიცოს მოსალოდნელი საშიში ბუნებრივი პროცესებით გამოწვეული შედეგების სალიკვიდაციო ღონისძიებები;
დ) წარუდგინოს საქართველოს პრეზიდენტს დასამტკიცებლად სანაპირო ზონის საზღვრები და მისი პერსპექტიული განვითარების გეგმები.
მუხლი 8. სანაპირო ზონის სახელმწიფო კადასტრი და მონიტორინგი
1. სანაპირო ზონის სახელმწიფო კადასტრი წარმოებს სანაპიროს მდგომარეობის შეფასების, სამოქალაქო, სამრეწველო, აგრარული, კულტურისა და დასვენების ობიექტების მშენებლობის მიზანშეწონილობის დასადგენად და გარემოს დაცვის ოპტიმალურ ღონისძიებათა გასატარებლად.
2. სანაპირო ზონის მონიტორინგი ხორციელდება სანაპიროზე მოსალოდნელი ეროზიული და აბრაზიული პროცესების სალიკვიდაციო რეკომენდაციების შესამუშავებლად და ნაპირდაცვის ეფექტიანი ღონისძიებების გასატარებლად.
მუხლი 9. სანაპირო ზონით სარგებლობის წესები
1. სანაპირო ზონით სარგებლობის წესებია:
ა) სანაპირო ზონის მუდმივი მეთვალყურეობის უბნებში ტერიტორიის ათვისება და მშენებლობები უნდა შეთანხმდეს საქნაპირდაცვასთან მისი ტერიტორიული სამსახურების მონაწილეობით. ამასთან, დაუშვებელია ისეთი ღონისძიებების გატარება, რომლებიც გამოიწვევს სანაპირო-ეროზიული და აბრაზიული პროცესების გააქტიურებას;
ბ) სანაპირო ზონის მკაცრი ზედამხედველობის ზოლში აკრძალულია ახალი მშენებლობა, გარდა სახელმწიფო მნიშვნელობის ობიექტებისა, რომელთა ჩამონათვალს გენერალური სქემის საფუძველზე ამტკიცებს საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის მინისტრი;
გ) სანაპირო ზოლში ყველა ნაგებობის პროექტში აუცილებლად უნდა იქნეს გათვალისწინებული სანაპირო ზოლის მოსალოდნელი დაზიანების საკომპენსაციო ხარჯები;
დ) სანაპირო ზონაში პლაჟის გამოყენება სამკურნალო და რეკრეაციული მიზნით არ იზღუდება;
ე) სანაპირო ზონის მკაცრი ზედამხედველობის ზოლში ნაპირდაცვითი ნაგებობების მშენებლობა, ტექნიკური დანადგარებისა და მოწყობილობების განთავსება დაიშვება მხოლოდ საქნაპირდაცვასთან შეთანხმებით;
ვ) სანაპირო ზონის მკაცრი ზედამხედველობის ზოლში ნებადართულია ტერიტორიით სარგებლობა რაიმე ნაგებობის, მექანიზმის ან დანადგარის განთავსების გარეშე.
2. საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად აკრძალულია ზღვის სანაპირო ზონაში და საქართველოს მდინარეთა კალაპოტებიდან ინერტული მასალის მოპოვება, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა იგი ხორციელდება მდინარეთა რეგულირების, ნაპირფორმირების მართვის მიზნით, აგრეთვე გაუწყლოებული კალაპოტებიდან და წყალსაცავიანი ჰიდროტექნიკური ნაგებობების ზედა ბიეფიდან.
თავი IV.
საქნაპირდაცვა და ნაპირდაცვის ღონისძიებათა დაფინანსება
მუხლი 10. საქნაპირდაცვა
1. საქნაპირდაცვა არის ამ კანონისა და საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტროს ადმინისტრაციული აქტის შესაბამისად დაფუძნებული საჯარო სამართლის იურიდიული პირი, რომელიც თავის საქმიანობაში ხელმძღვანელობს საქართველოს კანონმდებლობით, ამ კანონით და დებულებით.
2. საქნაპირდაცვა ვალდებულია:
ა) შეიმუშაოს ნაპირფორმირების პროცესების მართვისა და ნაპირდაცვის ნორმები და წესები ჩატარებული სამეცნიერო-კვლევითი სამუშაოებისა და სტაციონარულ დაკვირვებათა შედეგების საფუძველზე;
ბ) დაამუშაოს ნაპირდაცვის პერსპექტიული გეგმები;
გ) საჭიროებისამებრ განსაზღვროს ნაპირდაცვით ნაგებობათა მშენებლობის რიგითობა და შეადგინოს მათი პროექტები.
მუხლი 11. საქნაპირდაცვის საქმიანობის დაფინანსების წყაროები
საქნაპირდაცვის დაფინანსება ხორციელდება:
ა) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან გამოყოფილი სახსრებით;
ბ) პროგრამული დაფინანსების სახსრებით;
გ) საქართველოს კანონმდებლობით ნებადართული სხვა შემოსავლებით.
მუხლი 12. სანაპირო ზონაში საქმიანობის განხორციელებისას მიყენებული ზიანის ანაზღაურება
ფიზიკური და იურიდიული პირი, რომელთა საქმიანობა ან რომელთა ბალანსზე რიცხული ნაგებობები იწვევენ სანაპირო ზონაში სანაპირო-ეროზიულ პროცესებს, ვალდებულნი არიან აანაზღაურონ მიყენებული ზიანი საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტროს მიერ დამტკიცებული წესის შესაბამისად, საქნაპირდაცვის შეფასების საფუძველზე.
მუხლი 13. საქნაპირდაცვის ეკონომიკური სტიმულირება
საქნაპირდაცვის მცურავი ტექნიკური საშუალებანი საქართველოს პორტებში დგომისას და მუშაობისას მომსახურების საფასურს იხდიან როგორც სასამსახურო და სამეცნიერო-კვლევითი გემები.
თავი V.
გარდამავალი და დასკვნითი დებულებანი
მუხლი 14. კანონის ამოქმედებასთან დაკავშირებული ღონისძიებები
ამ კანონის ამოქმედებასთან დაკავშირებით საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტრომ, აფხაზეთის და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მინისტრთა საბჭოსთან, საქართველოს გარემოს და ბუნებრივი რესურსების დაცვის, ტრანსპორტისა და კომუნიკაციების, ეკონომიკის, მრეწველობისა და ვაჭრობის, იუსტიციის სამინისტროს და მიწის მართვის სახელმწიფო დეპარტამენტთან შეთანხმებით:
ა) ამ კანონის ამოქმედებიდან 6 თვის ვადაში შეიმუშაოს და დაამტკიცოს საქართველოს ზღვისა და მდინარეთა ნაპირების რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის წესები;
ბ) 2005 წლამდე დაამუშაოს ზღვისა და მდინარეთა ნაპირების რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის გენერალური სქემები.
მუხლი 15. კანონის ამოქმედება
ეს კანონი ამოქმედდეს გამოქვეყნებისთანავე.
საქართველოს პრეზიდენტი ედუარდ შევარდნაძე
თბილისი,
2000 წლის 27 ოქტომბერი.
№576-Iს
საქართველოს ზღვის, წყალსატევებისა და მდინარეთა ნაპირების რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის შესახებ
საქართველოს კანონი
საქართველოს ზღვისა და მდინარეთა ნაპირების რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის შესახებ
თავი I.
საქართველოს ზღვის, წყალსატევებისა და მდინარეთა ნაპირების რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის შესახებ
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
ზოგადი დებულებანი
მუხლი 1. კანონის მოქმედების სფერო
ეს კანონი ადგენს საქართველოს ზღვისა და მდინარეთა სანაპირო ზონის კომპლექსური და რაციონალური გამოყენების სამართლებრივ სტატუსს და უზრუნველყოფს სანაპირო ზონის მდგრადობას; აწესრიგებს სამართლებრივ ურთიერთობებს ამ სფეროში მონაწილე სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოებს, ფიზიკურ და იურიდიულ პირებს შორის; აწესებს სახელმწიფო კონტროლისა და პასუხისმგებლობის ფორმებს სანაპირო ზონაში ეროზიული და აბრაზიული პროცესების გამომწვევ საქმიანობაზე.
მუხლი 1. კანონის🔗
მოქმედების
სფერო
ეს კანონი ადგენს საქართველოს ზღვის, წყალსატევებისა და მდინარეთა სანაპიროების საინჟინრო დაცვის ზონების კომპლექსური და რაციონალური გამოყენების სამართლებრივ სტატუსს და უზრუნველყოფს სანაპიროების საინჟინრო დაცვის ზონების მდგრადობას; აწესრიგებს სამართლებრივ ურთიერთობებს ამ სფეროში სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოებს, ფიზიკურ და იურიდიულ პირებს შორის; აწესებს სახელმწიფო კონტროლისა და პასუხისმგებლობის ფორმებს სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონაში ეროზიული და აბრაზიული პროცესების გამომწვევ საქმიანობაზე.
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
მუხლი 2. ტერმინთა განმარტება🔗
ამ კანონში გამოყენებულ ტერმინებს აქვთ შემდეგი მნიშვნელობა:
ა) გეომორფოლოგია – მეცნიერება დედამიწის რელიეფის შესახებ;
ბ) ზღვისა და მდინარის ნაპირის რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის გენერალური სქემა - დაპროექტების წინა სტადია, რომელშიც გათვალისწინებულია ზღვისა და მდინარის ნაპირის დაცვის მეცნიერულად დასაბუთებული ღონისძიებების გეგმის შედგენა და მკაცრი ზედამხედველობის ზოლისა და მუდმივი მეთვალყურეობის უბანთა საზღვრების დადგენა. სანაპირო ზონაში მოქცეული ტერიტორიების რაციონალური ათვისება რაიონული დაგეგმარების პერსპექტიული გეგმის შესაბამისად;
გ) ზღვის კიდის ხაზი – წყნარი ზღვის პირობებში ხმელეთისა და წყლის გამმიჯნავი ხაზი;
დ) ზღვის სანაპირო ზონა – ზღვისა და ხმელეთის შეხების ზონა, რომლის საზღვრებშიც მიმდინარეობს ტალღების ტრანსფორმაცია, მათი ენერგიის სრული დახარჯვა, სანაპირო-ზღვიური რელიეფის სისტემური სახეცვლილება და ნაშალი მასალის გადაადგილება;
ე) იზობათები – წყალსატევების (ზღვების, მდინარეების, ტბების) თანაბარ სიღრმეთა წერტილების შემაერთებელი ხაზები რუკაზე ან გეგმაზე;
ვ) ლითოლოგია – გეოლოგიის დარგი, რომელიც სწავლობს დანალექ ქანებს მათი შემადგენლობის, ქიმიურ-ფიზიკური თვისებების, წარმოშობისა და სხვათა მიხედვით;
ზ) მდინარის კალაპოტი – ხეობის უდაბლესი ნაწილი, რომელიც წყლის საშუალო წლიური მაქსიმალური ხარჯების დროს წყლით იფარება;
თ) მდინარის სანაპირო ზონა – მდინარის კალაპოტი და მისი მიმდებარე ჭალა, რომლის გეოლოგიური სტრუქტურის ჩამოყალიბებას მდინარე განაპირობებს;
ი) მდინარის ხეობა – მდინარის ეროზიული მოქმედების შედეგად გამომუშავებული რელიეფის წაგრძელებულ-ჩაღრმავებული ფორმა;
კ) მკაცრი ზედამხედველობის ზოლი: ზღვის ნაპირისათვის – სანაპირო ზონის ის ნაწილი, რომელიც განიცდის ზღვის ტალღების ზემოქმედებას. იგი შედგება საზღვაო ნაწილისაგან, რომელიც მოქცეულია ზღვის კიდის ხაზსა და 20 მეტრი სიღრმის იზობათს შორის და სახმელეთო ნაწილისაგან, რომელიც კონკრეტული უბნებისათვის განისაზღვრება ნაპირდაცვის გენერალური სქემით; მდინარის ნაპირისათვის – სანაპირო ზონის ნაწილი, რომელიც ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში განისაზღვრება შესაბამისი გენერალური სქემით, სანაპიროს რელიეფის პირობებისა და მდინარის მაქსიმალური ხარჯის გათვალისწინებით;
ლ) მუდმივი მეთვალყურეობის უბანი – სანაპირო ზონის ის ნაწილი, რომელიც მოქცეულია მკაცრი ზედამხედველობის ზოლის სახმელეთო საზღვარსა და ზღვის ან მდინარის დონის პროგნოზირებული აწევით გამოწვეული ხმელეთზე ზემოქმედების არეალის გარე საზღვარს შორის;
მ) ნაპირის აბრაზია – ძირითადი (კლდოვანი) ქანებით აგებული ნაპირის ზვირთცემითა და დინებით გამოწვეული მექანიკური ნგრევისა და დაშლის პროცესი;
ნ) ნაპირის ეროზია: ზღვის ნაპირისათვის – თანამედროვე ფხვიერი ნალექებით (ნატანით) აგებული სანაპირო ზონის ზვირთცემითა და დინებით გამოწვეული მექანიკური წარეცხვის პროცესი; მდინარის ნაპირისათვის – სანაპირო ზონის წყლის ნაკადით გამოწვეული მექანიკური ნგრევისა და წარეცხვის პროცესი.
ო) ნაპირფორმირების პროცესების კვლევისა და მართვის სამეცნიერო-საწარმოო ცენტრი (შემდგომში საქნაპირდაცვა) – საჯარო სამართლის იურიდიული პირი, რომლის საქმიანობაზე სახელმწიფო კონტროლს ახორციელებს საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტრო და რომელიც ემსახურება საქართველოს ზღვისა და მდინარეთა ნაპირების დაცვის ერთიანი სახელმწიფო პოლიტიკის გატარებას;
პ) ოკეანოლოგია – მეცნიერება ოკეანეებსა და ზღვებში მიმდინარე ფიზიკური, ქიმიური, გეოლოგიური, ბიოლოგიური პროცესებისა და მოვლენების შესახებ;
ჟ) პლაჟი – ტალღების მსხვრევისა და ზვირთცემის ზონაში დაგროვილი მუდმივად დეფორმირებადი ზღვიური ნატანის ზოლი;
რ) სანაპირო ზონის კადასტრი – ნაპირის რაოდენობრივ და თვისობრივ მაჩვენებელთა ერთობლიობა, რომელიც იძლევა მისი მდგრადობის დამახასიათებელ შეფასებას;
ს) სანაპირო ზონის მდგრადობა – ხანგრძლივი დროის განმავლობაში ბუნებრივად ჩამოყალიბებული მორფოდინამიკური რეჟიმის სტაციონარული პირობების შენარჩუნება;
ტ) სანაპირო ზონის მონიტორინგი – სანაპიროს მდგრადობაზე მუდმივი მეთვალყურეობა, სანაპირო ზონაში ბუნებრივი და ტექნოგენური მიზეზებით გამოწვეული ცვლილებების დროული გამოვლინება და ზონის მართვის სისტემა;
უ) სანაპიროს მორფოდინამიკა – სანაპირო ზონის წყალქვეშა და წყალზედა რელიეფის წარმომქმნელი პროცესების განვითარება დროსა და სივრცეში;
ფ) სახელმწიფო მნიშვნელობის ობიექტი – საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად სახელმწიფო კომპლექსურ ექსპერტიზას დაქვემდებარებული ობიექტი;
ქ) ტექნოგენური პროცესები – სანაპირო ზონაში ადამიანის საქმიანობით გამოწვეული ცვლილებები;
ღ) ჰიდროლოგია – მეცნიერება, რომელიც სწავლობს წყლის სივრცეებსა და წყლის მიმოქცევას დედამიწის ზედაპირზე;
ყ) ჰიდროტექნიკური ნაგებობების ზედა ბიეფი – კალაპოტის ის ნაწილი, რომელიც მდინარის ნაგებობით გადაკეტვისას შეტბორილი წყლით იფარება და სადაც ხდება მყარი ნატანის დაგროვება.
ა) სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის სქემა – დოკუმენტი, რომელიც ადგენს მკაცრი ზედამხედველობისა და მუდმივი მეთვალყურეობის ზოლების საზღვრებს, სანაპირო ზონის დაცვის წესებს და განსაზღვრავს პრევენციულ ნაპირდაცვის ღონისძიებებს;
ბ) ზღვის კიდის ხაზი – წყნარი ზღვის პირობებში ხმელეთისა და წყლის გამმიჯნავი ხაზი;
გ) ზღვის სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონა – სივრცე, რომელიც მოიცავს ზღვის აკვატორიას 20 მ სიღრმემდე და ხმელეთის არა უმეტეს 500 მ სიგანის სანაპირო ზოლს. იგი შედგება მკაცრი ზედამხედველობისა და მუდმივი მეთვალყურეობის ზოლებისაგან;
დ) მდინარის სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონა – სივრცე, რომელიც მოიცავს მდინარის კალაპოტსა და ჭალას. იგი შედგება მკაცრი ზედამხედველობისა და მუდმივი მეთვალყურეობის ზოლებისაგან;
ე) წყალსატევის სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონა – სივრცე, რომელიც მოიცავს წყალსატევის აკვატორიას და ხმელეთის არა უმეტეს 100 მ სიგანის სანაპირო ზოლს. იგი შედგება მკაცრი ზედამხედველობისა და მუდმივი მეთვალყურეობის ზოლებისაგან;
ვ) მდინარის ჭალა – მდინარის ხეობის ის ნაწილი, რომელიც იტბორება მხოლოდ წყალდიდობებისა და წყალმოვარდნების დროს;
ზ) მდინარის კალაპოტი – მდინარის ხეობის უდაბლესი ნაწილი, რომელშიც წყალი გაედინება წყალდიდობებს შორის პერიოდში;
თ) მკაცრი ზედამხედველობის ზოლი – სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის ის ნაწილი, რომელიც განიცდის ზღვის, წყალსატევებისა და მდინარეთა წყლების აქტიურ ზემოქმედებას და რომლის საზღვრებშიც მიმდინარეობს ტალღების ტრანსფორმაცია, მათი ენერგიის სრული დახარჯვა, სანაპიროს მორფოლოგიის სისტემატური სახეცვლილება და ნაშალი მასალის გადაადგილება. მკაცრი ზედამხედველობის ზოლი მოიცავს: ზღვის სანაპიროსათვის – ზღვის აკვატორიის 20 მ-იან იზობათსა და ხმელეთზე მაქსიმალური ზვირთცემის გავრცელების არეს შორის არსებულ ზოლს; წყალსატევის სანაპიროსათვის – წყალსატევის მთლიან აკვატორიას და ხმელეთის ტერიტორიის იმ ნაწილს, რომელიც მაქსიმალური ზვირთცემისას იფარება წყლით; მდინარის სანაპიროსათვის – მდინარის კალაპოტს;
ი) მუდმივი მეთვალყურეობის ზოლი – სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის ის ნაწილი, რომელიც მოთავსებულია მკაცრი ზედამხედველობის ზოლისა და სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის სახმელეთო საზღვრებს შორის;
კ) ნაპირის ეროზია – ზღვისა და წყალსატევის ნაპირების ზვირთცემითა და დინებით გამოწვეული მექანიკური წარეცხვის პროცესი; მდინარის ნაპირის წყლის ნაკადით გამოწვეული მექანიკური ნგრევისა და წარეცხვის პროცესი;
ლ) ნაპირის აბრაზია – ზღვისა და წყალსატევის ძირითადი (კლდოვანი) ქანებით აგებული ნაპირების ზვირთცემითა და დინებით გამოწვეული მექანიკური ნგრევისა და დაშლის პროცესი;
მ) პლაჟი – სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის წყალქვეშა და ხმელეთის ზოლის ის ნაწილი, რომელიც განიცდის ზვირთცემის მუდმივ ზემოქმედებას და აგებულია მუდმივად დეფორმირებადი სხვადასხვა ფრაქციული შემადგენლობის ფხვიერი მასალით;
ნ) სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის მონაცემთა ბაზა – სანაპიროს ფიზიკურ მახასიათებელთა რაოდენობრივ და თვისებრივ მაჩვენებელთა ერთობლიობა, რომელიც იძლევა მისი მდგრადობის შეფასების საშუალებას;
ო) სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის მონიტორინგი – სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის მდგრადობაზე მუდმივი მეთვალყურეობა, ამ ზონაში ბუნებრივი და ტექნოგენური მიზეზებით გამოწვეული ცვლილებების დროული გამოვლენა და ზონის მართვის სისტემის უზრუნველყოფა;
პ) სანაპიროს მორფოდინამიკა – სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის წყალქვეშა და ხმელეთის ზედაპირის რელიეფწარმომქმნელი პროცესების განვითარება დროსა და სივრცეში;
ჟ) ჰიდროტექნიკური ნაგებობების ზედა ბიეფი – კალაპოტის ის ნაწილი, რომელიც მდინარის ნაგებობით გადაკეტვისას შეტბორილი წყლით იფარება და ხდება მყარი ნატანის დაგროვება;
რ)
დეპარტამენტი − საქართველოს ინფრასტრუქტურის სამინისტროს გამგებლობაში არსებული სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულება − საქართველოს საავტომობილო გზების დეპარტამენტი;
ს) (ამოღებულია).
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
საქართველოს 2008 წლის 15 ივლისის კანონი №199 - სსმ I, №17, 28.07.2008 წ., მუხ.123
საქართველოს 2011 წლის 11 მარტის კანონი №4428-ვებგვერდი-17.03.2011წ.
საქართველოს 2011 წლის 5 მაისის კანონი №4649 - ვებგვერდი,13.05.2011წ.
საქართველოს 2018 წლის 20 ივლისის კანონი №3241 – ვებგვერდი, 13.08.2018წ.
საქართველოს 2025 წლის 16 აპრილის კანონი №493 – ვებგვერდი, 16.04.2025წ.
მუხლი 3. კანონის მიზანი🔗
1. კანონის მიზანია უზრუნველყოს სანაპირო ზონაში:
ა) მშენებლობასა და რელიეფწარმომქმნელი ბუნებრივი რესურსების (ინერტული მასალა, ტორფი, კლდოვანი ქანები) მოპოვებაზე სახელმწიფო ზედამხედველობა, ბუნებრივი, მორფოდინამიკური და ტექნოგენური პროცესების მართვა, ტერიტორიული რესურსების მდგრადი განვითარება;
ბ) საჯარო, კერძო სამართლის იურიდიულ და ფიზიკურ პირთა საქმიანობის შესაბამისობა ნაპირდაცვით ღონისძიებათა მოთხოვნებთან;
გ) საინჟინრო დაცვას დაქვემდებარებული სანაპირო ზონის საზღვრების დადგენა საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად.
თავი II.
სანაპირო ზონის რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის საფუძვლები
მუხლი 4. სანაპირო ზონის რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის სამართლებრივი საფუძველი
ამ კანონის მიზანია, სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონაში უზრუნველყოს:
სანაპირო ზონის გამოყენებისა და მისი ბუნებრივი რესურსების დაცვისას წარმოქმნილი ურთიერთობანი რეგულირდება ამ კანონით და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით.
მუხლი 5. სანაპირო ზონის რეგულირებასა და საინჟინრო დაცვას დაქვემდებარებული ტერიტორიები და მათი საზღვრები
ა) მშენებლობასა და რელიეფწარმომქმნელი ბუნებრივი რესურსების (ინერტული მასალა, ტორფი, კლდოვანი ქანები) მოპოვებაზე სახელმწიფო ზედამხედველობა, ბუნებრივი და ტექნოგენური პროცესების მართვა, ტერიტორიული რესურსების მდგრადი განვითარება;
1. ზღვისა და მდინარეთა სანაპირო ზონების რეგულირებასა და საინჟინრო დაცვას დაქვემდებარებული ტერიტორიების საზღვრები დგინდება ჰიდროლოგიური, ოკეანოგრაფიული, ლითოლოგიური, გეომორფოლოგიური პირობებით, ზღვის კიდის ხაზისა და კლიმატური ცვლილებების გათვალისწინებით, საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტროს მიერ დამტკიცებული ნორმატივებით.
2. ზღვისა და მდინარეთა სანაპირო ზონების საინჟინრო დაცვას დაქვემდებარებულ ტერიტორიებს მიეკუთვნება:
ა) მკაცრი ზედამხედველობის ზოლი;
ბ) საზღვაო პორტების აკვატორიები და მათი შემომსაზღვრელი საინჟინრო ნაგებობები;
გ) მუდმივი მეთვალყურეობის უბნები.
3. ზღვისა და მდინარეთა სანაპირო ზონების საინჟინრო დაცვას დაქვემდებარებული ტერიტორიების საზღვრები დგინდება ნაპირთა დაცვის გენერალური სქემით.
4. ზღვისა და მდინარეთა საინჟინრო დაცვას დაქვემდებარებული სანაპირო ზონების საზღვრებს ტერიტორიათა გეგმების სახით ადგენს საქნაპირდაცვა და შესათანხმებლად წარუდგენს საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტროს.
თავი III.
სანაპირო ზონის სახელმწიფო მართვა
მუხლი 6. სანაპირო ზონის ტერიტორიების საკუთრებასთან დაკავშირებული ურთიერთობები
ბ) ფიზიკურ და იურიდიულ პირთა საქმიანობის შესაბამისობა ნაპირდაცვის ღონისძიებების მოთხოვნებთან;
მკაცრი ზედამხედველობის ზოლში მოქცეული ტერიტორიების გაცემა და გასხვისება კერძო საკუთრებაში აკრძალულია, გარდა საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული შემთხვევებისა. ამავე ზოლში კერძო საკუთრებაში არსებული ტერიტორიები რჩება საკუთრებაში და მათი ჩამორთმევა დასაშვებია მხოლოდ საქართველოს კონსტიტუციის შესაბამისად კანონით პირდაპირ განსაზღვრულ შემთხვევებში და დადგენილი წესით.
მუხლი 7. სანაპირო ზონის სახელმწიფო მართვა
გ) სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის საზღვრების დადგენა საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად.
1. სანაპირო ზონის სახელმწიფო მართვის მიზანია:
ა) სანაპირო ზონის სტაბილური და დაბალანსებული განვითარება, ბუნებრივი რესურსების გამოყენებისას გარემოს დაცვისა და ეკონომიკური ინტერესების ოპტიმალური შერწყმა;
ბ) სანაპირო-ეროზიული და აბრაზიული პროცესების დროული პროგნოზირება, მათი ოპერატიული ლიკვიდაცია ან ხელსაყრელი მიმართულებით წარმართვა.
2. საქართველოს სანაპირო ზონის გამოყენებასა და იქ მიმდინარე სანაპირო-ეროზიულ და აბრაზიულ პროცესებზე მეთვალყურეობას ახორციელებს საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტრო (აფხაზეთის და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის შესაბამის უწყებებთან ერთად), რომელიც უფლებამოსილია საქართველოს გარემოსა და ბუნებრივი რესურსების დაცვის, ტრანსპორტისა და კომუნიკაციების, ეკონომიკის, მრეწველობისა და ვაჭრობის, იუსტიციის სამინისტროს და მიწის მართვის სახელმწიფო დეპარტამენტთან შეთანხმებით:
ა) შეიმუშაოს სანაპირო ზონის კადასტრი სამეურნეო პროცესებზე კონტროლის მიზნით;
ბ) დაადგინოს მკაცრი ზედამხედველობის ზოლისა და მუდმივი მეთვალყურეობის უბნების საზღვრები და შეიტანოს მათში სათანადო ცვლილებები;
გ) დაამტკიცოს მოსალოდნელი საშიში ბუნებრივი პროცესებით გამოწვეული შედეგების სალიკვიდაციო ღონისძიებები;
დ) წარუდგინოს საქართველოს პრეზიდენტს დასამტკიცებლად სანაპირო ზონის საზღვრები და მისი პერსპექტიული განვითარების გეგმები.
მუხლი 8. სანაპირო ზონის სახელმწიფო კადასტრი და მონიტორინგი
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
1. სანაპირო ზონის სახელმწიფო კადასტრი წარმოებს სანაპიროს მდგომარეობის შეფასების, სამოქალაქო, სამრეწველო, აგრარული, კულტურისა და დასვენების ობიექტების მშენებლობის მიზანშეწონილობის დასადგენად და გარემოს დაცვის ოპტიმალურ ღონისძიებათა გასატარებლად.
2. სანაპირო ზონის მონიტორინგი ხორციელდება სანაპიროზე მოსალოდნელი ეროზიული და აბრაზიული პროცესების სალიკვიდაციო რეკომენდაციების შესამუშავებლად და ნაპირდაცვის ეფექტიანი ღონისძიებების გასატარებლად.
მუხლი 9. სანაპირო ზონით სარგებლობის წესები
1. სანაპირო ზონით სარგებლობის წესებია:
ა) სანაპირო ზონის მუდმივი მეთვალყურეობის უბნებში ტერიტორიის ათვისება და მშენებლობები უნდა შეთანხმდეს საქნაპირდაცვასთან მისი ტერიტორიული სამსახურების მონაწილეობით. ამასთან, დაუშვებელია ისეთი ღონისძიებების გატარება, რომლებიც გამოიწვევს სანაპირო-ეროზიული და აბრაზიული პროცესების გააქტიურებას;
ბ) სანაპირო ზონის მკაცრი ზედამხედველობის ზოლში აკრძალულია ახალი მშენებლობა, გარდა სახელმწიფო მნიშვნელობის ობიექტებისა, რომელთა ჩამონათვალს გენერალური სქემის საფუძველზე ამტკიცებს საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის მინისტრი;
გ) სანაპირო ზოლში ყველა ნაგებობის პროექტში აუცილებლად უნდა იქნეს გათვალისწინებული სანაპირო ზოლის მოსალოდნელი დაზიანების საკომპენსაციო ხარჯები;
დ) სანაპირო ზონაში პლაჟის გამოყენება სამკურნალო და რეკრეაციული მიზნით არ იზღუდება;
ე) სანაპირო ზონის მკაცრი ზედამხედველობის ზოლში ნაპირდაცვითი ნაგებობების მშენებლობა, ტექნიკური დანადგარებისა და მოწყობილობების განთავსება დაიშვება მხოლოდ საქნაპირდაცვასთან შეთანხმებით;
ვ) სანაპირო ზონის მკაცრი ზედამხედველობის ზოლში ნებადართულია ტერიტორიით სარგებლობა რაიმე ნაგებობის, მექანიზმის ან დანადგარის განთავსების გარეშე.
2. საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად აკრძალულია ზღვის სანაპირო ზონაში და საქართველოს მდინარეთა კალაპოტებიდან ინერტული მასალის მოპოვება, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა იგი ხორციელდება მდინარეთა რეგულირების, ნაპირფორმირების მართვის მიზნით, აგრეთვე გაუწყლოებული კალაპოტებიდან და წყალსაცავიანი ჰიდროტექნიკური ნაგებობების ზედა ბიეფიდან.
თავი IV.
საქნაპირდაცვა და ნაპირდაცვის ღონისძიებათა დაფინანსება
მუხლი 10. საქნაპირდაცვა
სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის სამართლებრივი საფუძვლები
1. საქნაპირდაცვა არის ამ კანონისა და საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტროს ადმინისტრაციული აქტის შესაბამისად დაფუძნებული საჯარო სამართლის იურიდიული პირი, რომელიც თავის საქმიანობაში ხელმძღვანელობს საქართველოს კანონმდებლობით, ამ კანონით და დებულებით.
2. საქნაპირდაცვა ვალდებულია:
ა) შეიმუშაოს ნაპირფორმირების პროცესების მართვისა და ნაპირდაცვის ნორმები და წესები ჩატარებული სამეცნიერო-კვლევითი სამუშაოებისა და სტაციონარულ დაკვირვებათა შედეგების საფუძველზე;
ბ) დაამუშაოს ნაპირდაცვის პერსპექტიული გეგმები;
გ) საჭიროებისამებრ განსაზღვროს ნაპირდაცვით ნაგებობათა მშენებლობის რიგითობა და შეადგინოს მათი პროექტები.
მუხლი 11. საქნაპირდაცვის საქმიანობის დაფინანსების წყაროები
მუხლი 4. სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის სამართლებრივი საფუძვლები🔗
საქნაპირდაცვის დაფინანსება ხორციელდება:
ა) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან გამოყოფილი სახსრებით;
ბ) პროგრამული დაფინანსების სახსრებით;
გ) საქართველოს კანონმდებლობით ნებადართული სხვა შემოსავლებით.
მუხლი 12. სანაპირო ზონაში საქმიანობის განხორციელებისას მიყენებული ზიანის ანაზღაურება
სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის გამოყენებისას და მისი ბუნებრივი რესურსების დაცვისას წარმოქმნილი ურთიერთობანი რეგულირდება ამ კანონით და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით.
ფიზიკური და იურიდიული პირი, რომელთა საქმიანობა ან რომელთა ბალანსზე რიცხული ნაგებობები იწვევენ სანაპირო ზონაში სანაპირო-ეროზიულ პროცესებს, ვალდებულნი არიან აანაზღაურონ მიყენებული ზიანი საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტროს მიერ დამტკიცებული წესის შესაბამისად, საქნაპირდაცვის შეფასების საფუძველზე.
მუხლი 13. საქნაპირდაცვის ეკონომიკური სტიმულირება
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
საქნაპირდაცვის მცურავი ტექნიკური საშუალებანი საქართველოს პორტებში დგომისას და მუშაობისას მომსახურების საფასურს იხდიან როგორც სასამსახურო და სამეცნიერო-კვლევითი გემები.
თავი V.
მუხლი 5. სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვისადმი დაქვემდებარებული ტერიტორიები და მათი საზღვრები🔗
1. ზღვის, წყალსატევებისა და მდინარეთა სანაპიროების საინჟინრო დაცვის ზონების რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვისადმი დაქვემდებარებული ტერიტორიების საზღვრები დგინდება ჰიდროლოგიური, ოკეანოგრაფიული, გეოლოგიური და გეომორფოლოგიური პირობებით, ზღვის კიდის ხაზის მორფოდინამიკური განვითარების გათვალისწინებით.
2.
სანაპიროების საინჟინრო დაცვის ზონების საზღვრებს შესაბამის დაინტერესებულ უწყებებსა და მუნიციპალიტეტებთან შეთანხმებით შეიმუშავებს დეპარტამენტი და კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტით ამტკიცებს საქართველოს ინფრასტრუქტურის მინისტრი.
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
საქართველოს 2008 წლის 15 ივლისის კანონი №199 - სსმ I, №17, 28.07.2008 წ., მუხ.123
საქართველოს 2011 წლის 11 მარტის კანონი №4428-ვებგვერდი-17.03.2011წ.
საქართველოს 2011 წლის 5 მაისის კანონი №4649 - ვებგვერდი,13.05.2011წ.
საქართველოს 2020 წლის 15 ივლისის კანონი №6974-რს – ვებგვერდი, 28.07.2020წ.
საქართველოს 2025 წლის 16 აპრილის კანონი №493 – ვებგვერდი, 16.04.2025წ.
სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის სახელმწიფო მართვა
მუხლი 6. სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის ტერიტორიების საკუთრებასთან დაკავშირებული ურთიერთობები🔗
1. მკაცრი ზედამხედველობის ზოლში კერძო საკუთრებაში არსებული ტერიტორიები რჩება საკუთრებაში და მათი ჩამორთმევა დასაშვებია მხოლოდ საქართველოს კონსტიტუციის შესაბამისად კანონით პირდაპირ განსაზღვრულ შემთხვევებში და დადგენილი წესით.
2. პლაჟების გადაცემა კერძო საკუთრებაში (გარდა სახელმწიფო და საზოგადოებრივი ინტერესების არსებობის შემთხვევებისა) აკრძალულია.
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
მუხლი 7. სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის სახელმწიფო მართვა🔗
1. სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის სახელმწიფო მართვის მიზანია:
ა) სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის სტაბილური და დაბალანსებული განვითარება, ბუნებრივი რესურსების გამოყენებისას გარემოს დაცვისა და ეკონომიკური ინტერესების შეთავსება;
ბ) უარყოფითი ეფექტის მქონე ეროზიული და აკუმულაციური პროცესების დროული პროგნოზირება და ოპერატიული ლიკვიდაცია ან ხელსაყრელი მიმართულებით წარმართვა.
2. სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის გამოყენებასა და იქ მიმდინარე ეროზიულ და აკუმულაციურ პროცესებზე მეთვალყურეობას ახორციელებს დეპარტამენტი
, რომელიც უფლებამოსილია:
ა) შეიმუშაოს სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის მონაცემთა ბაზა სამეურნეო საქმიანობის კონტროლის მიზნით;
ბ) შეიმუშაოს მოსალოდნელი სტიქიური მოვლენებისაგან თავდაცვის პრევენციული და ამ პროცესებით გამოწვეული შედეგების სალიკვიდაციო ღონისძიებები.
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
საქართველოს 2011 წლის 5 მაისის კანონი №4649 - ვებგვერდი,13.05.2011წ.
მუხლი 8. სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის მონაცემთა ბაზის შექმნა და მონიტორინგი🔗
1. სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის ბუნებრივი ელემენტებისა და ტექნოგენური ობიექტების შესახებ მონაცემთა ბაზა იქმნება ტერიტორიის კომპლექსური შეფასების, სამოქალაქო, სამეურნეო და სხვა ნაგებობების მშენებლობის მიზანშეწონილობის დასადგენად და გარემოს დაცვის ოპტიმალურ ღონისძიებათა გასატარებლად.
2. სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის მონიტორინგი ხორციელდება მოსალოდნელი უარყოფითი ეფექტის მქონე ეროზიული და აკუმულაციური პროცესების სალიკვიდაციო გეგმების შესამუშავებლად და ნაპირდაცვის ღონისძიებების გასატარებლად.
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
მუხლი 9. სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონაში სამეურნეო საქმიანობის მარეგულირებელი წესები🔗
1. სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონაში მშენებლობის ნებართვის გამცემი ორგანო ვალდებულია ნებართვის გაცემის პროცესში დაინტერესებული ადმინისტრაციული ორგანოს სახით ჩართოს დეპარტამენტი
და სავალდებულო დასკვნისათვის გადაუგზავნოს სათანადო დოკუმენტაცია.
2. სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონაში მშენებარე შენობა-ნაგებობის პროექტში აუცილებლად უნდა იქნეს გათვალისწინებული ნაპირის მოსალოდნელი დაზიანების საკომპენსაციო ხარჯები.
3. პლაჟის გამოყენება სამკურნალო და რეკრეაციული მიზნით არ იზღუდება. დაუშვებელია პლაჟის გამიჯვნა (შეღობვა) კაპიტალური და გაუვალი ნაგებობებით.
4. მკაცრი ზედამხედველობის ზოლში ნებადართულია ტერიტორიით სარგებლობა დროებითი ნაგებობების განსათავსებლად.
5. აკრძალულია ზღვის, წყალსატევისა და მდინარის მკაცრი ზედამხედველობის ზოლებში ინერტული მასალის მოპოვება, გარდა იმ შემთხვევებისა, როდესაც იგი ხორციელდება ნაპირფორმირების პროცესების მართვისა და მდინარეთა რეგულირების მიზნით.
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
საქართველოს 2011 წლის 5 მაისის კანონი №4649 - ვებგვერდი,13.05.2011წ.
ნაპირდაცვის ღონისძიებანი
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
საქართველოს 2008 წლის 15 ივლისის კანონი №199 - სსმ I, №17, 28.07.2008 წ., მუხ.123
საქართველოს 2011 წლის 11 მარტის კანონი №4428-ვებგვერდი-17.03.2011წ.
მუხლი 10. დეპარტამენტი🔗
დეპარტამენტი ამ კანონით რეგულირებული ურთიერთობების სფეროში:
ა) ადგენს სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონის გენერალურ სქემებს, ნაპირდაცვის ჰი
დროტექნიკური ნაგებობების პროექტებს;
ბ) ახორციელებს ნაპირდაცვისა და ნაპირაღდგენის სამშენებლო საქმიანობის ორგანიზებას;
გ) ახორციელებს მონიტორინგს სანაპიროების საინჟინრო დაცვის ზონებში.
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
საქართველოს 2008 წლის 15 ივლისის კანონი №199 - სსმ I, №17, 28.07.2008 წ., მუხ.123
საქართველოს 2011 წლის 11 მარტის კანონი №4428-ვებგვერდი-17.03.2011წ.
საქართველოს 2011 წლის 5 მაისის კანონი №4649 - ვებგვერდი,13.05.2011წ.
მუხლი 11. (ამოღებულია)🔗
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
საქართველოს 2008 წლის 15 ივლისის კანონი №199 - სსმ I, №17, 28.07.2008 წ., მუხ.123
საქართველოს 2011 წლის 11 მარტის კანონი №4428-ვებგვერდი-17.03.2011წ.
მუხლი 12. სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონაში საქმიანობის განხორციელებისას მიყენებული ზიანის ანაზღაურება🔗
ფიზიკური და იურიდიული პირები, რომელთა საქმიანობა სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონაში იწვევს უარყოფითი ეფექტის მქონე ეროზიულ და აკუმულაციურ პროცესებს, ვალდებული არიან აანაზღაურონ მიყენებული ზიანი საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული წესით.
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
მუხლი 13. (ამოღებულია).🔗
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
გარდამავალი და დასკვნითი დებულებანი
მუხლი 14. კანონის ამოქმედებასთან დაკავშირებული ღონისძიებები🔗
ამ კანონის ამოქმედებასთან დაკავშირებით საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის სამინისტრომ, აფხაზეთის და აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის მინისტრთა საბჭოსთან, საქართველოს გარემოს და ბუნებრივი რესურსების დაცვის, ტრანსპორტისა და კომუნიკაციების, ეკონომიკის, მრეწველობისა და ვაჭრობის, იუსტიციის სამინისტროს და მიწის მართვის სახელმწიფო დეპარტამენტთან შეთანხმებით:
ა) ამ კანონის ამოქმედებიდან 6 თვის ვადაში შეიმუშაოს და დაამტკიცოს საქართველოს ზღვისა და მდინარეთა ნაპირების რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის წესები;
ბ) 2005 წლამდე დაამუშაოს ზღვისა და მდინარეთა ნაპირების რეგულირებისა და საინჟინრო დაცვის გენერალური სქემები.
1. ძალადაკარგულად იქნეს ცნობილი „საქართველოს ზღვებისა და მდინარეების სანაპიროთა მორფოდინამიკის სამეცნიერო-კვლევით ინსტიტუტ „სანდის“ („საქნაპირდაცვის“) შესახებ“ საქართველოს პრეზიდენტის 2000 წლის 24 აგვისტოს №386 ბრძანებულება.
2. ძალადაკარგულად იქნეს ცნობილი „საჯარო სამართლის იურიდიული პირის – ნაპირფორმირების პროცესების კვლევისა და მართვის სამეცნიერო-საწარმოო ცენტრის სსც „საქნაპირდაცვის“ შესახებ“ საქართველოს ურბანიზაციისა და მშენებლობის მინისტრის 2001 წლის 9 იანვრის №1 ბრძანება.
3. რეორგანიზებულ იქნეს საჯარო სამართლის იურიდიული პირი – ნაპირფორმირების პროცესების კვლევისა და მართვის სამეცნიერო-საწარმოო ცენტრი „საქნაპირდაცვა“, შევიდეს საქართველოს გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების სამინისტროს საჯარო სამართლის იურიდიული პირის – მონიტორინგისა და პროგნოზირების ცენტრის სტრუქტურაში და მის ბალანსზე არსებული ქონება გადაეცეს საჯარო სამართლის იურიდიულ პირს – მონიტორინგისა და პროგნოზირების ცენტრს.
4. ამ კანონის ამოქმედებისთანავე საქართველოს მთავრობამ უზრუნველყოს საჯარო სამართლის იურიდიული პირის – ნაპირფორმირების პროცესების კვლევისა და მართვის სამეცნიერო-საწარმოო ცენტრის „საქნაპირდაცვის“ რეორგანიზაციასთან დაკავშირებული ღონისძიებების განხორციელება.
5. ამ კანონის ამოქმედებიდან 6 თვის ვადაში მონიტორინგისა და პროგნოზირების ცენტრმა შეიმუშაოს საქართველოს გარემოს დაცვისა და ბუნებრივი რესურსების მინისტრის ბრძანების პროექტი „სანაპიროს საინჟინრო დაცვის ზონაში ფიზიკური და იურიდიული პირების საქმიანობით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების წესის შესახებ“ და წარუდგინოს მინისტრს დასამტკიცებლად.
საქართველოს 2006 წლის 27 დეკემბრის კანონი №4131 - სსმ I, №1, 03.01.2007 წ., მუხ.1
მუხლი 15. კანონის ამოქმედება🔗
ეს კანონი ამოქმედდეს გამოქვეყნებისთანავე.
საქართველოს პრეზიდენტი ედუარდ შევარდნაძე
თბილისი,
2000 წლის 27 ოქტომბერი.
№576-Iს