ბრძანება N 19772
📜 საკანონმდებლო ნორმები
📄 სრული ტექსტი
N 19772
09 სექტემბერი 2025
ბ რ ძ ა ნ ე ბ ა
შპს „---------ის“ (ს/ნ ------------------)
(ფაქტ. მის.: ----------------------------;
იურ. მის.: -----------------------------)
2025 წლის 24 ივლისის საჩივრის
დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის თაობაზე
შემოსავლების სამსახურმა დავების განხილვის საბჭოს 2025 წლის 4 სექტემბრის სხდომაზე (ოქმი №72) განიხილა შპს „---------ის“ (ს/ნ ------------------) 2025 წლის 24 ივლისის №97069/1/2025 საჩივარი, შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2025 წლის პირველი ივლისის №006-212 „საგადასახადო მოთხოვნასთან“ დაკავშირებით.
გადასახადის გადამხდელის პოზიცია:
გადასახადის გადამხდელი არ ეთანხმება შემოწმებით დადგენილი საწვავის ხარჯის სხვაობის არაეკონომიკურ ხარჯად განხილვას და ჩათვლილი დღგ-ის თანხის გაუქმებას. განმარტავს, რომ 2025 წლის 15 მაისის დასკვნა №------ შედგა ქრონომეტრაჟის საფუძველზე, რომელიც ჩატარდა ერთ რეისზე. განმარტავს, რომ კონკრეტულ დღეს ჩატარებული კვლევისას ბეტონის მიწოდება განხორციელდა მოკლე მანძილზე, არ იყო გზებზე საცობები, არ იყო ისეთი დატვირთული მუშაობა/მიწოდება როგორც სხვა უმეტეს შემთხვევებში, შესაბამისად, ქრონომეტრაჟმა არ აჩვენა საწვავის მოხმარების სრული სურათი. აცხადებს, რომ როდესაც დიდი რაოდენობის ბეტონის მიწოდება ხორციელდება მშენებლობებზე, და მანძილი შორია, ტრანსპორტს უწევს საცობებში დიდი ხნით დაყოვნება, ასევე საცობია ობიექტზე ბეტონის ჩასხმის მომენტში (სანამ დაიცლება წინა მანქანები და ბევრ შემთხვევაში მოცდის რეჟიმი 40-50 წუთია), მანქანა დაქოქილ მდგომარეობაშია და საწვავი შესაბამისად იხარჯება, ხშირად სატრანსპორტო საშუალებაში კონდიციონერია ჩართული, რაც საგრძნობლად ზრდის საწვავის ხარჯს. ამასთან, სატრანსპორტო საშუალების კომპიუტერულ სისტემაში მონიტორის მიერ ნაჩვენები ჩვენებაც ასეთ შემთხვევებში 90-92 ლიტრ საწვავს უჩვენებს. შესაბამისად, ქრონომეტრაჟმა არ აჩვენა საწვავის მოხმარების სრული სურათი. აღნიშნავს, რომ სატრანსპორტო საშუალებები არის ------ი წარმოების, ბეტონმზიდს გადააქვს 12 მ 3 ბეტონი, რაც 2-3 მ 3 -ით აღემატება მსგავსი საქმიანობის განმახორციელებელი სხვა კომპანიების სატრანსპორტო საშუალებებს. ამდენად, საწვავის ხარჯი გადამხდელის ტრანსპორტს ბევრად მეტი აქვს. აღნიშნულიდან გამომდინარე, გადამხდელი მიიჩნევს, რომ რეალურად საწვავის მოხმარება შეესაბამება იმ ციფრებს, რაც საგადასახადო აუდიტისთვის იქნა მიწოდებული.
ფაქტობრივი გარემოებები:
საქმეში არსებული მასალებით ირკვევა, რომ შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის 2025 წლის 18 მარტის №4751 ბრძანების საფუძველზე დაინიშნა შპს „---------ის“ (ს/ნ ------------------) საქმიანობის კამერალური საგადასახადო შემოწმება. შესამოწმებელ პერიოდად განისაზღვრა 2024 წლის 1 იანვრიდან 2025 წლის 1 თებერვლამდე საანგარიშო პერიოდები. შემოწმების შედეგებზე 2025 წლის 26 ივნისს შედგენილ იქნა საგადასახადო შემოწმების აქტი, გამოიცა აუდიტის დეპარტამენტის 2025 წლის პირველი ივლისის №14380 ბრძანება გადასახადების/გადასახდელების და საგადასახადო სანქციების თანხების დარიცხვის/შემცირების შესახებ და ამავე თარიღის №006-212 საგადასახადო მოთხოვნა, რომლის მიხედვით გადამხდელს დამატებით გადასახდელად განესაზღვრა სულ 19 326 ლარი, მათ შორის, გადასახადი 13 631 ლარი, ჯარიმა 4 344 ლარი და საურავი 1 351 ლარი.
საგადასახადო შემოწმების აქტის მიხედვით, საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია შემდეგი გარემოებებით:
გადამხდელის ძირითად საქმიანობას წარმოადგენს ბეტონის წარმოება და რეალიზაცია. კომპანიამ ბეტონის წარმოება და რეალიზაცია დაიწყო 2024 წლის იანვარში, რისთვისაც იყენებს 2023 წელს შეძენილ (იმპორტირებულ) ----ი წარმოების ბეტონის ქარხანას. საწარმო თავდაპირველად ბეტონის გადაზიდვას ახორციელებდა მხოლოდ დაქირავებული ბეტონმზიდებით, ხოლო 2024 წლის მაისსა და აგვისტოში შეძენილი იქნა 8 ერთეული ბეტონმზიდი --- ლიზინგის მეშვეობით. კომპანიას ასევე აქვს ------- ლიზინგით შეძენილი ფრონტალური დამტვირთველი 2024 წლის მარტის თვეში.
აღნიშნული ბეტონმზიდების გავლილ კილომეტრებთან მიმართებაში შეძენილი საწვავის (დიზელის) ხარჯთან დაკავშირებით, გადამხდელის მიერ შემოწმებისთვის წარმოდგენილი გაანგარიშებით ირკვევა, რომ 100 კმ მანძილზე მოძრაობისას საწვავის ხარჯი შეადგენს საშუალოდ 90 ლიტრს. ვინაიდან მსგავსი საქმიანობის განმახორციელებელი პირების აუდირებული ხარჯი შეადგენს აღნიშნულისგან განსხვავებულ მონაცემს, შემოწმების მიერ მოცემული საკითხი განხილული იქნა გადამხდელთან. გადამხდელის მიერ 2025 წლის 1 მაისს განხორციელდა მიმართვა სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნულ ბიუროში საწვავის ხარჯის დადგენის მიზნით, რომლის მიერ 2025 წლის 15 მაისს შედგენილი იქნა დასკვნა №-----. აღნიშნული დასკვნის მიხედვით, გამოსაკვლევად წარდგენილი სპეციალიზებული ავტომობილის სახ. ნომრით -------ის საწვავის ხარჯი 100 კმ. მანძილზე მოძრაობისას ქრონომეტრაჟით შეადგენს დაახლოებით 75 ლიტრ დიზელის საწვავს. ამასთან, დასკვნაში შენიშვნის სახით აღნიშნულია, რომ სატრანსპორტო საშუალების წვის ხარჯი შეიძლება შეიცვალოს +/- 5%- 10%-მდე.
შემოწმების მიერ განხორციელდა გაანგარიშება საწვავის ხარჯთან მიმართებაში სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნულ ბიუროს 2025 წლის 15 მაისს შედგენილი №----- დასკვნით დადგენილი საწვავის ხარჯის ნორმის შესაბამისად. დადგენილი სხვაობა განხილული იქნა როგორც საწარმოს არაეკონომიკური ხარჯი და განისაზღვრა საგადასახადო კანონმდებლობით გათვალისწინებული შესაბამისი საგადასახადო ვალდებულებები საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 982 , 174-ე და 175-ე მუხლების გათვალისწინებით. ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, არაეკონომიკურ ხარჯად განსაზღვრული იქნა სულ 41 422 ლარი, რომელზე ჩათვლილი კუთვნილი დღგ - თანხით 6 319 ლარი - დაექვემდებარა გაუქმებას პროპორციულად - შეძენილ საწვავსა და დადგენილ ნორმას ზევით განსაზღვრულ საწვავის ხარჯთან მიმართებაში, ასევე დაიბეგრა მოგების გადასახადით. პირს ასევე დაერიცხა ჯარიმა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლის შესაბამისად.
შემოსავლების სამსახურმა განიხილა წარმოდგენილი საჩივარი და მიიჩნია, რომ გადასახადის გადამხდელის მოთხოვნა არ უნდა დაკმაყოფილდეს, შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 302-ე მუხლის მე-6 ნაწილის თანახმად, დავის განმხილველ ორგანოებს უფლება აქვთ, საჩივარი განიხილონ დისტანციურად, ტექნიკურ საშუალებათა გამოყენებით. მათ ასევე უფლება აქვთ, საჩივარი განიხილონ მომჩივნის დაუსწრებლად, თუ საქმეში არსებული მასალებიდან სრულად დგინდება დავის საგანთან დაკავშირებული ფაქტობრივი გარემოებები.
სადავო საკითხთან დაკავშირებით, შემოსავლების სამსახური მიუთითებს საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 73-ე მუხლის მე-9 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტზე, რომლის თანახმად, საგადასახადო ვალდებულების განსაზღვრის მიზნით საგადასახადო ორგანოს უფლება აქვს სამეურნეო ოპერაციის ფორმისა და შინაარსის გათვალისწინებით შეცვალოს მისი კვალიფიკაცია, თუ ოპერაციის ფორმა არ შეესაბამება მის შინაარსს.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 96-ე მუხლის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, მოგების გადასახადის გადამხდელია რეზიდენტი საწარმო.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 97-ე მუხლის მუხლის პირველი ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, რეზიდენტი საწარმოს (გარდა ამ მუხლის მე-2, მე-8−91 და 93 ნაწილებით გათვალისწინებული შემთხვევებისა) მოგების გადასახადით დაბეგვრის ობიექტია გაწეული ხარჯი ან სხვა გადახდა, რომელიც ეკონომიკურ საქმიანობასთან დაკავშირებული არ არის.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 982 მუხლის პირველი ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, ამ მუხლის მიზნებისათვის ხარჯს, რომელიც ეკონომიკურ საქმიანობასთან დაკავშირებული არ არის, მიეკუთვნება ხარჯი, რომლის გაწევის მიზანი არ არის მოგების, შემოსავლის ან კომპენსაციის მიღება.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 174-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, დღგ-ის ჩათვლა არის დასაბეგრი პირის უფლება, შეიმციროს გადასახდელი დღგ-ის თანხა საქონლის მიწოდებასთან/მომსახურების გაწევასთან დაკავშირებული ხარჯის სხვადასხვა კომპონენტის ღირებულებაზე პირდაპირ მიკუთვნებული დღგ-ის თანხით.
ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, დღგ-ის ჩათვლის უფლება წარმოიშობა ჩასათვლელი დღგის თანხის დარიცხვის ვალდებულების წარმოშობის (შესაბამისი ოპერაციის დღგ-ით დაბეგვრის) მომენტიდან. ამავე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, დღგ-ის ჩათვლის უფლება აქვს მხოლოდ დღგ-ის გადამხდელად რეგისტრირებულ დასაბეგრ პირს.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 175-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, თუ საქონელი/მომსახურება გამიზნულია ან გამოიყენება დღგ-ით დასაბეგრი ოპერაციის განხორციელებისთვის, დასაბეგრ პირს უფლება აქვს ჩაითვალოს საქართველოს ტერიტორიაზე სხვა დასაბეგრი პირისგან ამ საქონლის/მომსახურების შეძენისთვის გადახდილი/გადასახდელი დღგ.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 176-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, დღგ-ის ჩათვლის მიღების საფუძველია ამ კოდექსის 175-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტებითა და მე-2 ნაწილით გათვალისწინებულ შემთხვევებში – საქონლის/მომსახურების შეძენასთან დაკავშირებით ამ კოდექსით დადგენილი წესით გამოწერილი საგადასახადო ანგარიშფაქტურა.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 43-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, საქართველოს საგადასახადო კანონმდებლობით დადგენილ ვალდებულებათა შეუსრულებლობის ან არაჯეროვნად შესრულების შემთხვევაში გადასახადის გადამხდელს ეკისრება ამ კოდექსით ან/და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტებით გათვალისწინებული პასუხისმგებლობა.
საქმეში არსებული ფაქტობრივი გარემოებების თანახმად, შემოწმების პროცესში საწვავის ხარჯთან დაკავშირებით, გადასახადის გადამხდელის მიერ წარდგენილ იქნა სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2025 წლის 15 მაისის დასკვნა №--------, რომლის თანახმად, ავტომობილის სახ. ნომრით --------ის საწვავის ხარჯი 100 კმ. მანძილზე მოძრაობისას ქრონომეტრაჟით შეადგენს დაახლოებით 75 ლიტრ დიზელის საწვავს. ამასთან, დასკვნაში აღნიშნულია, რომ სატრანსპორტო საშუალების წვის ხარჯი შეიძლება შეიცვალოს +/-5-10%-მდე. შემოწმების მიერ საწვავის ხარჯი გაანგარიშდა ზემოაღნიშნული დასკვნით დადგენილი საწვავის ხარჯის ნორმის შესაბამისად, დადგენილი სხვაობა განხილულ იქნა როგორც საწარმოს ეკონომიკურ საქმიანობასთან დაუკავშირებული ხარჯი, დაიბეგრა მოგების გადასახადით და ჩათვლილი დღგ-ის თანხა დაექვემდებარა გაუქმებას პროპორციულად.
შემოსავლების სამსახური აღნიშნავს, რომ გადასახადის გადამხდელს დავის წარმოების პროცესშიც არ აქვს წარმოდგენილი ისეთი არგუმენტები/მტკიცებულებები, რომლებიც შეცვლიდა საგადასახადო შემოწმების აქტით დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს.
ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების და სამართლებრივი ნორმების გათვალისწინებით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ აუდიტის დეპარტამენტის მიერ საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია საგადასახადო კანონმდებლობის შესაბამისად და არ არსებობს საჩივრის დაკმაყოფილების სამართლებრივი საფუძველი.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 304-ე მუხლის საფუძველზე,ვ ბ რ ძ ა ნ ე ბ :
1. შპს „---------ის“ (ს/ნ ------------------) საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;
2. აღნიშნული ბრძანება შეიძლება გასაჩივრდეს საქართველოს ფინანსთა სამინისტროსთან არსებულ დავების განხილვის საბჭოში (მის.: ქ. თბილისი, ვახტანგ გორგასლის ქ. №16) ან სასამართლოში (მის.: ქ. თბილისი, დავით აღმაშენებლის ხეივანი №64), საქართველოს საგადასახადო კოდექსის XIV კარით დადგენილი წესის შესაბამისად, ამ ბრძანების ჩაბარებიდან 20 კალენდარული დღის ვადაში.
სადავო საკითხი
გადასახადის გადამხდელი არ ეთანხმება შემოწმებით დადგენილი საწვავის ხარჯის სხვაობის არაეკონომიკურ ხარჯად განხილვას და ჩათვლილი დღგ-ის თანხის გაუქმებას.
ფაქტობრივი გარემოებები
შემოსავლების სამსახურის აუდიტის დეპარტამენტის №4751 ბრძანების საფუძველზე დაინიშნა მომჩივანის საქმიანობის კამერალური საგადასახადო შემოწმება. შესამოწმებელ პერიოდად განისაზღვრა 2024 წლის 1 იანვრიდან 2025 წლის 1 თებერვლამდე საანგარიშო პერიოდები. შემოწმების შედეგებზე შედგენილ იქნა საგადასახადო შემოწმების აქტი, გამოიცა აუდიტის დეპარტამენტის №14380 ბრძანება გადასახადების/გადასახდელების და საგადასახადო სანქციების თანხების დარიცხვის/შემცირების შესახებ და №006-212 საგადასახადო მოთხოვნა, რომლის მიხედვით გადამხდელს დამატებით გადასახდელად განესაზღვრა სულ 19 326 ლარი, მათ შორის, გადასახადი 13 631 ლარი, ჯარიმა 4 344 ლარი და საურავი 1 351 ლარი.
საგადასახადო შემოწმების აქტის მიხედვით დგინდება,რომ საწვავის (დიზელის) ხარჯთან დაკავშირებით,გადამხდელის მიერ განხორციელდა მიმართვა სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნულ ბიუროში საწვავის ხარჯის დადგენის მიზნით, რომლის მიერ შედგენილი იქნა დასკვნა . აღნიშნული დასკვნის მიხედვით, გამოსაკვლევად წარდგენილი სპეციალიზებული ავტომობილის საწვავის ხარჯი 100 კმ. მანძილზე მოძრაობისას ქრონომეტრაჟით შეადგენს დაახლოებით 75 ლიტრ დიზელის საწვავს. ამასთან, დასკვნაში შენიშვნის სახით აღნიშნულია, რომ სატრანსპორტო საშუალების წვის ხარჯი შეიძლება შეიცვალოს +/- 5%- 10%-მდე.
შემოწმების მიერ განხორციელდა გაანგარიშება საწვავის ხარჯთან მიმართებაში სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნულ ბიუროს შედგენილი დასკვნით დადგენილი საწვავის ხარჯის ნორმის შესაბამისად. დადგენილი სხვაობა განხილული იქნა როგორც საწარმოს არაეკონომიკური ხარჯი და განისაზღვრა საგადასახადო კანონმდებლობით გათვალისწინებული შესაბამისი საგადასახადო ვალდებულებები საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 982 , 174-ე და 175-ე მუხლების გათვალისწინებით. ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, არაეკონომიკურ ხარჯად განსაზღვრული იქნა სულ 41 422 ლარი, რომელზე ჩათვლილი კუთვნილი დღგ - თანხით 6 319 ლარი - დაექვემდებარა გაუქმებას პროპორციულად - შეძენილ საწვავსა და დადგენილ ნორმას ზევით განსაზღვრულ საწვავის ხარჯთან მიმართებაში, ასევე დაიბეგრა მოგების გადასახადით. პირს ასევე დაერიცხა ჯარიმა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის 275-ე მუხლის შესაბამისად.
გადაწყვეტილება
ფაქტობრივი გარემოებების და სამართლებრივი ნორმების გათვალისწინებით, შემოსავლების სამსახურმა მიიჩნია, რომ აუდიტის დეპარტამენტის მიერ საგადასახადო ვალდებულებები განსაზღვრულია საგადასახადო კანონმდებლობის შესაბამისად და არ არსებობს საჩივრის დაკმაყოფილების სამართლებრივი საფუძველი.
დასაბუთება
შემოსავლების მამსახურის დავების განხილვის საბჭო გადაწყვეტილების დასაბუთებისას ეყრდნობა საქართველოს საგადასახადო კოდექსის შემდეგ ნორმებს: 982(1 „ბ“); 174(1.2); 175(1 „ა“); 176(1 „ა“);