გადაწყვეტილება
გამოყენებული ნორმები
გადაწყვეტილების ტექსტი
საქმე №2/980--1-
გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა
საქართველოს სახელით
11 მარტი, 20-9 წელი ქ. თბი-–ისი
თბი-–ისის საქალაქო სასა--რთლო
სამოქალაქო საქმეთა კოლეგია
მოსა--რთლე - ხათუნა კაკაბაძე
სხდომის მდივანი - დალი მახაური
მოსარჩელეები - ოთ---------–-–---–ი, თე--------------ძე, ქე-----ნ მა--------ე, რე---- ლო-–--ა, კე-----ა სტ------ა, თა--რ გი-------ე, ნა----–-ა ხა--–--–-ძე, ნა---ა ბო--------–ი
მოსარჩელეთა წარ-ომადგენელი - და--თ ჩხ---ე
მოსარჩელეების ნა---ა ბო--------–ისა და ნა----–-ა ხა--–--–-ძის წარ-ომადგენელი - ნა-- ბე---ძე
მოპასუხეები - ირ-ა ხვ------ი, ირ---–ი ნი---ა, ლუ-ა ნი---ა (არასრულწლოვანი), ლ--–- ნი---ა
მოპასუხეების ირ-ა ხვ------ის, ირ---–ი ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას წარ-ომადგენელი - ნო---რ ზა-----ა
მოპასუხე ლუ-ა ნი---ას კანონიე--- წარ-ომადგენელი (დედა) - ირ-ა ხვ------ი
არასრულწლოვან ლუ-ა ნი---ას საპროცესო წარ-ომადგენელი მეურვეობისა და მზრუნველობის ორგანო - სსი-----–---–------------------------------ო
და--ს საგანი - თანხის დაკისრება, სამკვიდრო ქონებაზე მესაკუთრედ ცნობა
აღწე---ლობითი ნაწი-–ი
1. სასარჩელო მოთხოვნა
1.1. ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას ოთ---------–-–---–ის სასარგებლოდ დაეკისროთ, ოთ---------–-–---–სა და ალე----------------- შორის 20-6 წლის 21 მარტს დადებული ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 3- 000 აშშ დოლარის გადახდა, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.2. ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას ოთ---------–-–---–ისა და ქე-----ნ მა--------ის სასარგებლოდ დაეკისროთ, ერთი მხრივ ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს, ხოლო მეორე მხრივ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს შორის 20-5 წლის 18 მარტს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 3- 000 აშშ დოლარის გადახდა, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.3. ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას თე--------------ძის სასარგებლოდ დაეკისროთ, თე--------------ძესა და ალე----------------- შორის 20-4 წლის 22 ი--–--- დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 120 000 აშშ დოლარის გადახდა, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.4. ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას რე---- ლო-–--ას სასარგებლოდ დაეკისროთ, რე---- ლო-–--ასა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 28 ი--–--- დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 5 000 აშშ დოლარის გადახდა, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.5. ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას რე---- ლო-–--ას სასარგებლოდ დაეკისროთ, რე---- ლო-–--ასა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 16 ოქტომბერს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 1- 000 აშშ დოლარის გადახდა, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.6. ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას კე-----ა სტ------ას სასარგებლოდ დაეკისროთ, კე-----ა სტ------ასა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 23 დეკემბერს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 16 000 აშშ დოლარის გადახდა, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.7. ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას თა--რ გი-------ის სასარგებლოდ დაეკისროთ, თა--რ გი-------ესა და ალე----------------- შორის 20-6 წლის 13 აპრი-–ს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 16 000 აშშ დოლარის გადახდა, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.8. ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას ნა----–-ა ხა--–--–-ძის სასარგებლოდ დაეკისროთ, ნა----–-ა ხა--–--–-ძესა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 12 ოქტომბერს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - სესხის ძირითადი თანხის - 11 600 აშშ დოლარისა და 20-5 წლის 13 დეკემბრიდან 20-6 წლის 05 მაისამდე დარიცხული პირგასამტეხლოს - 2505 აშშ დოლარის გადახდა, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.9. ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას ნა---ა ბო--------–ის სასარგებლოდ დაეკისროთ, ნა---ა ბო--------–სა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 23 ი--–--- დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - სესხის ძირითადი თანხის - 5 000 აშშ დოლარისა და 20-5 წლის 24 ოქტომბრიდან 20-6 წლის 05 მაისამდე დარიცხული პირგასამტეხლოს - 1940 აშშ დოლარის გადახდა, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.1-. ირ-ა ხვ------ი, ირ---–ი ნი---ა, ლუ-ა ნი---ა და ლ--–- ნი---ა ცნობი-– იქნენ უძრავ ქონებებში, მდებარე:
- ქ. თბ--–-------------------------------–--------------------------------–----------------------------------------------------------------------
- ქ. თბ--–-----------–----------–-------------------------------------------------------;
- ქ. თ---–--------------–----------------------------------------------------------------------–--------------–-----------------------------------------------------04;
- მც--------------------------------------------------------------------;
- მც--------------------------------------------------------------------;
- მც--------------------------------------------------------------------;
- მც---------------------------------------------------------------------;
- მც-------------------–---–-------------------------------------------;
გარდაცვლ--–- ალე----------------- კუთვნი-–ი ½ ნაწი-–ის თა--მესაკუთრეებად.
მოსარჩელემ სასარჩელო მოთხოვნის საფუძვლად მიუთითა შემდეგი:
20-6 წლის 21 მარტს ოთ---------–-–---–სა და ალე----------------- შორის გაფორ-და ხელშეკრულება ვალის აღიარების შესახებ, რომელიც დამოწმდა სანოტარო წესით. აღნიშნული ხელშეკრულებით ალ---------- ნი---ამ გა--ცხადა, რომ მას ნამდვ--–ად აქვს ოთ---------–-–---–ის ვალი 3- 000 აშშ დოლარი. ხელშეკრულების თა--ხმად, ალე----------------- დავალიანება წარ-ოეშვა 20-6 წლის თებერვალში და უნდა დაეფარა 20-- წლის 1-ლ მარტამდე. გარდაცვალების მომენტისათვის (07.05.20-6წ.) ალე----------------- დავალიანება დაფარული არ ჰქონდა და მისი ვალი ოთ----------–-შვ--–ის მიმართ შეადგენდა ზემოთ ხსენებული სესხის მთლიან თანხას - 3- 000 აშშ დოლარს.
20-5 წლის 18 ნოემბერს ქე-----ნ მა--------ემ და ოთ---------–-–---–მა გაასესხეს 3- 000 აშშ დოლარი ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ზე. აღნიშნულთან დაკავშირებით შედგა წე---ლობითი შეთანხმება და მხარეთა ხელმოწერების ნამდვ--–ობა დამოწმებულ იქნა სანოტარო წესით. ხელშეკრულებაში ფა----უ- სუ------ შეყვანი-– იქნა თავად ალე----------------- ი-იციატივით, მისი თქმით, და--ტებითი გარანტიებისათვის. თანხა მთლია--დ მიიღო ალ---------- ნი---ამ. თანხის გადაცემის ფაქტს ესწრებო--- ასევე ალე----------------- ვაჟი, მოპასუხე ირ---–ი ნი---ა. გარდაცვალების მომენტისათვის ალე----------------- დავალიანება დაფარული არ ჰქონდა და მისი ვალი ქე-----ნ მა--------ისა და ოთ----------–-შვ--–ის მიმართ შეადგენდა ზემოთ ხსენებული სესხის მთლიან თანხას - 3- 000 აშშ დოლარს.
20-4 წლის 22 ი--–--- თე--------------ძესა და ალე----------------- შორის სანოტარო წესით გაფორ-და სესხის ხელშეკრულება, რომლითაც ალ---------- ნი---ამ თე----------------ისაგან ისესხა 120 000 აშშ დოლარი. ხელშეკრულების თა--ხმად, ალე----------------- სესხი უნდა დაეფარა სამი თვის ვადაში - 20-4 წლის 22 ოქტომბრამდე. გარდაცვალების მომენტისათვის ალე----------------- დავალიანება დაფარული არ ჰქონდა და მისი ვალი თე--------------ძის მიმართ შეადგენდა ზემოთ ხსენებული სესხის მთლიან თანხას - 120 000 აშშ დოლარს.
20-5 წლის 28 ი--–--- ნოტარიუს და----------ის სანოტარო ბიუროში მოსარჩელე რე---- ლო-–--ასა და ალე----------------- შორის გაფორ-და სანოტარო წესით დამოწმებული სესხის ხელშეკრულება, რომლითაც რე---- ლო-–--ამ ალე----------------- 6 თვის ვადით ასესხა 5 000 აშშ დოლარი სარგებლის გარეშე. თანხა ალე----------------- უნდა დაებრუნები-ა 20-6 წლის 28 იანვარს. მხარეები ასევე შეთანხმდნენ აღნიშნული ვადის გაგრძელების შესაძლებლობის თაობაზე. თანხის დაუბრუნებლობის შემთხვევაში, რე---- ლო-–--ა უფლებამოსი-–ი იყო მოთხოვნა დაეკმაყოფი-–ები-ა ნოტარიუსის მიერ გაცემული სააღსრულებო ფურცლის საფუძველზე. გარდაცვალების მომენტისათვის, ზემოთ ხსენებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე, ალე----------------- დავალიანება დაფარული არ ჰქონდა და მისი ვალი რე---- ლო-–--ას მიმართ შეადგენდა სესხის მთლიან თანხას - 5 000 აშშ დოლარს.
20-5 წლის 16 ოქტომბერს რე---- ლო-–--ამ და ალ---------- ნი---ამ ისევ გააფორ-ეს სესხის ხელშეკრულება, რომლითაც რე---- ლო-–--ამ ალე----------------- ასესხა 1- 000 აშშ დოლარი სამი თვის ვადით. ხელშეკრულებით განისაზღვრა სარგებელი სესხის ძირითადი თანხის ყოველთვიური 1.5%-ის ოდენობით. პირველი თვის პროცენტი ალ---------- ნი---ამ გადაიხადა ხელშეკრულების სანოტარო წესით დამოწმებამდე, ნაღდი ანგარიშსწორებით. თანხის დაუბრუნებლობის შემთხვევაში, რე---- ლო-–--ა უფლებამოსი-–ი იყო მოთხოვნა დაეკმაყოფი-–ები-ა ნოტარიუსის მიერ გაცემული სააღსრულებო ფურცლის საფუძველზე. გარდაცვალების მომენტისათვის, ზემოთ ხსენებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე, ალე----------------- დავალიანება დაფარული არ ჰქონდა და მისი ვალი რე---- ლო-–--ას მიმართ, შეადგენდა სესხის ძირ თანხას, ორი თვის პროცენტს და პირსაგამტეხლოს, თუმცა, მოსარჩელე ითხოვს მოპასუხეთათვის მხოლოდ ძირი თანხის -1- 000 აშშ დოლარის დაკისრებას.
20-5 წლის 23 დეკემბერს ნოტარიუს ეკა-----ი-ე ჯე-–---ს სანოტარო ბიუროში კე-----ა სტ------ასა და ალე----------------- შორის გაფორ-და სანოტარო წესით დამოწმებული სესხის ხელშეკრულება, რომლითაც კე-----ა სტ------ამ ალე----------------- 4 თვის ვადით ასესხა 16 000 აშშ დოლარი. ხელშეკრულებით განისაზღვრა სარგებელი სესხის ძირითადი თანხის ყოველთვიური 3%-ის ოდენობით. პირველი ორი თვის პროცენტი ალ---------- ნი---ამ გადაიხადა ხელშეკრულების სანოტარო წესით დამოწმებამდე, ნაღდი ანგარიშსწორებით. ხელშეკრულებით დადგენი-– ვადებში სესხის და/ან პროცენტის გადაუხდელობის ან გადახდის დაგვიანების შემთხვევაში, განისაზღვრა პირგასამტეხლო გადაუხდელი თანხის 0.15%-ის ოდენობით. თანხის დაუბრუნებლობის შემთხვევაში, კე-----ა სტ------ა უფლებამოსი-–ი იყო მოთხოვნა დაეკმაყოფი-–ები-ა ნოტარიუსის მიერ გაცემული სააღსრულებო ფურცლის საფუძველზე. გარდაცვალების მომენტისათვის ალე----------------- კე-----ა სტ------ას დავალიანება დაფარული არ ჰქონდა და მისი ვალი შეადგენდა სესხის ძირ თანხას, ორი თვის პროცენტსა და პირსაგამტეხლოს. თუმცა, მოსარჩელე ითხოვს მოპასუხეთათვის მხოლოდ ძირი თანხის - 16 000 აშშ დოლარის დაკისრებას.
20-6 წლის 13 აპრი-–ს ნოტარიუს ეკა-----ი-ე ჯე-–---ს სანოტარო ბიუროში მოსარჩელე თა--რ გი-------ესა და ალე----------------- შორის გაფორ-და სანოტარო წესით დამოწმებული სესხის ხელშეკრულება, რომლითაც თა--რ გი-------ემ ალე----------------- სამი თვის ვადით ასესხა 16 000 აშშ დოლარი. სესხის სარგებელი განისაზღვრა სესხის ძირითადი თანხის ყოველთვიური 4%-ის ოდენობით. ა--სთან, ხელშეკრულებით დადგენი-– ვადებში სესხის და/ან პროცენტის გადაუხდელობის, ან გადახდის დაგვიანების შემთხვევაში, პირგასამტეხლოდ განისაზღვრა გადაუხდელი თანხის 0.1% ყოველი ვადაგადაცი-–ებული დღისათვის, მსესხებლის მიერ ვალდებულების სრულად შესრულებამდე. თანხის დაუბრუნებლობის შემთხვევაში თა--რ გი-------ე უფლებამოსი-–ი იყო მოთხოვნა დაეკმაყოფი-–ები-ა ნოტარიუსის მიერ გაცემული სააღსრულებო ფურცლის საფუძველზე. გარდაცვალების მომენტისათვის ალე----------------- თა--რ გი-------ის დავალიანება დაფარული არ ჰქონდა და მისი ვალი შეადგენდა სესხის ძირ თანხას, მთლიან პროცენტს და პირსაგამტეხლოს. თუმცა, მოსარჩელე ითხოვს მოპასუხეთათვის მხოლოდ ძირი თანხის - 16 000 აშშ დოლარის დაკისრებას.
20-5 წლის 12 ოქტომბერს ნოტარიუს ეკა-----ი-ე ჯე-–---ს სანოტარო ბიუროში მოსარჩელე ნა----–-ა ხა--–--–-ძესა და ალე----------------- შორის გაფორ-და სანოტარო წესით დამოწმებული სესხის ხელშეკრულება, რომლითაც ნა----–-ა ხა--–--–-ძემ ალე----------------- 2 თვის ვადით ასესხა 11 600 აშშ დოლარი სარგებლის გარეშე. სესხი უნდა დაბრუნებულიყო 20-5 წლის 12 დეკემბრამდე. ხელშეკრულებით დადგენი-– ვადაში სესხის გადაუხდელობის, ან გადახდის დაგვიანების შემთხვევაში, განისაზღვრა პირგასამტეხლო ყოველი ვადაგადაცი-–ებული დღისათვის გადაუხდელი თანხის 0.15%-ის ოდენობით მსესხებლის მიერ ვალდებულების სრულად შესრულებამდე. თანხის დაუბრუნებლობის შემთხვევაში ნა----–-ა ხა--–--–-ძე უფლებამოსი-–ი იყო მოთხოვნა დაეკმაყოფი-–ები-ა ნოტარიუსის მიერ გაცემული სააღსრულებო ფურცლის საფუძველზე. გარდაცვალების მომენტისათვის ალე----------------- ნა----–-ა ხა--–--–-ძის დავალიანება დაფარული არ ჰქონდა და მისი ვალი შეადგენდა სესხის ძირ თანხასა და პირსაგამტეხლოს. შესაბამისად, მოსარჩელის მოთხოვნა შედგება სესხის ძირი თანხის - 11 600 აშშ დოლარისა და 20-5 წლის 13 დეკემბრიდან 20-6 წლის 5 მაისამდე (144 დღე) დარიცხული პირსაგამტეხლოს - (რაც 0.15%-ის გათვალისწი-ებით ყოველდღიურად შეადგენს 1-,4 აშშ დოლარს) 2 505 აშშ დოლარისაგან.
20-5 წლის 23 ი--–--- ნოტარიუს ეკა-----ი-ე ჯე-–---ს სანოტარო ბიუროში ნა---ა ბო--------–სა და ალე----------------- შორის დაიდო სანოტარო წესით დამოწმებული სესხის ხელშეკრულება, რომლითაც ნა---ა ბო--------–მა ალე----------------- სამი თვის ვადით ასესხა 5 000 აშშ დოლარი. სესხი უნდა დაბრუნებულიყო 20-5 წლის 23 ოქტომბერს. ხელშეკრულებით განისაზღვრა სარგებელი სესხის ძირითადი თანხის ყოველთვიური 3.5%-ის ოდენობით. ა--სთან, ხელშეკრულებით დადგენი-– ვადებში სესხის და/ან პროცენტის გადაუხდელობის, ან გადახდის დაგვიანების შემთხვევაში, პირგასამტეხლოდ განისაზღვრა გადაუხდელი თანხის 0.2% ყოველი ვადაგადაცი-–ებული დღისათვის, ვალდებულების სრულად შესრულებამდე. თანხის დაუბრუნებლობის შემთხვევაში ნა---ა ბო--------–ი უფლებამოსი-–ი იყო მოთხოვნა დაეკმაყოფი-–ები-ა ნოტარიუსის მიერ გაცემული სააღსრულებო ფურცლის საფუძველზე. გარდაცვალების მომენტისათვის ალე----------------- ნა---ა ბო--------–ის მიმართ არსებული ძირითადი დავალიანება დაფარული არ ჰქონდა და მისი ვალი შეადგენდა სესხის ძირ თანხას და პირსაგამტეხლოს. შესაბამისად, მოსარჩელის მოთხოვნა შედგება სესხის ძირი თანხის - 5000 აშშ დოლარისა და 20-5 წლის 24 ოქტომბრიდან 20-6 წლის 5 მაისამდე (194 დღე) დარიცხული პირსაგამტეხლოს - (რაც 0.2%-ის გათვალისწი-ებით ყოველდღიურად შეადგენს 1- აშშ დოლარს) 1 940 აშშ დოლარისაგან.
მოსარჩელეთა მოვალე ალ---------- ნი---ა 07.05.20-6 წელს ტრაგიკულ ვითარებაში გარდაიცვალა ისე, რომ მას მოსარჩელეთაგან ნასესხები თანხები არ დაუბრუნებია.
გარდაცვალების მომენტისათვის, სხვა ქონებასთან ერთად, ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონება შედგებო--- 9 ერთეული უძრა-- ნივთისაგან, მდებარე:
- ქ. თბ--–-------------------------------–--------------------------------–----------------------------------------------------------------------
- ქ. თბ--–-----------–----------–-------------------------------------------------------;
- ქ. თ---–--------------–----------------------------------------------------------------------–--------------–-----------------------------------------------------04;
- მც--------------------------------------------------------------------;
- მც--------------------------------------------------------------------;
- მც--------------------------------------------------------------------;
- მც---------------------------------------------------------------------;
- მც-------------------–---–-------------------------------------------;
ალე----------------- გარდაცვალების შემდეგ დარჩა ოთხი პირველი რიგის მემკვიდრე: მეუღლე - ირ-ა ხვ------ი, დედა - ლ--–- ნი---ა, შვ--–ები - ირ---–ი ნი---ა და 21.05.2002 წელს დაბადებული, არასრულწლოვანი ლუ-ა ნი---ა.
სარჩელის წარ-ოდგენის დროისათვის მოპასუხეების ირ-ა ხვ------ის, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მიმართ სამკვიდრო ქონებაზე არ იყო გაცემული სამკვიდრო მოწმობა. შესაბამისად, მოსარჩელის თავდაპირველ სასარჩელო მოთხოვნას წარ-ოადგენდა, მოპასუხეების გარდაცვლ--–- ალე----------------- მემკვიდრედ და მის და--შთ ქონებაზე მესაკუთრედ ცნობა, ასევე თანხის დაკისრება. თუმცა, 20-- წლის 20 იანვარს მოსარჩელეთა წარ-ომადგენელმა და--თ ჩხ---ემ წარ-ოადგი-ა განცხადება, რომელსაც დაურთო 28.12.20-6წ. ნოტარიუს ნ---- მათ---–---–ის მიერ გაცემული სამკვიდრო მოწმობა, რომლის თა--ხმადაც ირ-ა ხვ------მა, ირ---–ი ნი---ამ, ლუ-ა ნი---ამ და ლ--–- ნი---ამ, როგორც გარდაცვლ--–- ალე----------------- პირველი რიგის მემკვიდრეებმა მიიღეს მამკვიდრებლის და--შთი სამკვიდრო ქონება, მისი ფაქტობრივი დაუფლების გზით.
ა--სთან, საქმის განხი-–ვის მიმდი-არეობისას, 20-8 წლის 30 მაისს მოპასუხეთა წარ-ომადგენელმა ნო---რ ზა-----ამ განცხადებით მომართა თბი-–ისის საქალაქო სასა--რთლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიას, რომელსაც დაურთო ა--ვე სასა--რთლოს 20-8 წლის 11 იანვრის კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტი-–ება, რომლის თან--მადაც ირ-ა ხვ------ი, ცნობი-– იქნა 20---–-–---------სს გარდაცვლ--–- ალე----------------- სახელზე რიცხული უძრა-- ქონების, მდებარე: ქ. თბ--–-------------------------------–--------------------------------–-----------------------------------------------------–-----------–----------–-----------------------------------------–--------------–------------------------------------------–--------------–-------------------------------------–--------------------------------------------------–--------------------------------------------------–--------------------------------------------------–--------------------------------------------------–-------------------–---–-------------------, ½ ნაწი-–ის მესაკუთრედ. ხოლო, 20-9 წლის 1- იანვრის სასა--რთლო სხდომაზე წარ-ოადგი-ა 27.12.20-8წ. ნოტარიუს ნ---- მათ---–---–ის მიერ გაცემული სანოტარო აქტი 28.12.20-6წ. სამკვიდრო მოწმობაში ცვლი-–ებების შეტანის შესახებ, რომლის თა--ხმად დაკონკრეტდა, რომ ალე----------------- მემკვიდრეებმა ირ-ა ხვ------მა, ირ---–ი ნი---ამ, ლუ-ა ნი---ამ და ლ--–- ნი---ამ თა--ბარწი-–ად საკუთრებაში მიიღეს ზემოთ დასახელებული უძრა-- ქონების ½ ნაწი-–ი.
შესაბამისად, აღნიშნულ ნაწი-–ში სასარჩელო მოთხოვნა საბოლოოდ ჩამოყალიბდა იმგვარად, რომ მოსარჩელე ოთ---------–-–---–ი მოითხოვს ალე----------------- და--შთ ზემოთ დასახელებულ სამკვიდრო ქონებაზე მოპასუხეთა თა--მესაკუთრედ ცნობას. ა--სთან, აღნიშნული მოთხოვნის მიმართ მის იურიდიულ ი-ტერესს წარ-ოადგენს მოპასუხეთა უძრა-- ქონების მესაკუთრეებად საჯარო რეესტრში რეგისტრაცია, რათა თანხის დაკისრების მოთხოვნის ნაწი-–ში სარჩელის დაკმაყოფი-–ების შემთხვევაში, გადახდევი-ება მიექცეს სწორედ ალე----------------- და--შთ ქონებაზე მემკვიდრეთა მიერ მიღებული აქტივის ფარგლებში (ტ. 2, ს.ფ. 11).
2. მოპასუხის პოზიცია
2.1. მოპასუხეებმა წარ-ოდგენი-–ი შესაგებლით სარჩელი არ ცნეს. თუმცა, შესაგებელში მითითებული არ არის იმ ფაქტობრივი გარემოებების თაობაზე, რის საფუძველზეც ისი-ი სარჩელს არ ცნობენ.
მოპასუხეთა წარ-ომადგენელმა სასა--რთლო სხდომაზე განმარტა, რომ ალე----------------- გარდაცვალებამდე შესრულებული აქვს 20-5 წლის 12 ოქტომბერს ალე-----------------ა და ნა----–-ა ხა--–--–-ძეს, ასევე 20-5 წლის 23 ი--–--- ალე-----------------ა და ნა---ა ბო--------–ს შორის დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე ფულადი ვალდებულებები.
მოპასუხეთა წარ-ომადგენელმა, ასევე სადავოდ გახადა 20-5 წლის 18 ნოემბერს ერთი მხრივ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------სა, ხოლო მეორე მხრივ ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს შორის დადებული სესხის ხელშეკრულება და 20-4 წლის 22 ი--–--- ალე-----------------ა და თე--------------ძეს შორის დადებული სესხის ხელშეკრულება. მისი განმარტებით, აღნიშნულმა პირებმა ალე----------------- თანხა გადასცეს არა სესხის სახით, არამედ წი-–ის ნასყიდობის სა--ცვლოდ.
რაც შეეხება, 20-6 წლის 21 მარტს ალე-----------------ა და ოთ---------–-–---–ს შორის დადებულ ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულებას, მოპასუხის მტკიცებით, აღნიშნული ხელშეკრულება გაფორ-ებულ იქნა მხარეთა შორის 20-5 წლის 18 ნოემბერს გაფორ-ებული სესხის ხელშეკრულების ერთგვარი უზრუნველყოფის მიზნით. კერძოდ, თუ-ი ალ---------- ნი---ა არ დააბრუნებდა 18.11.20-5წ. სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე თანხას, მას დასაბრუნებელი ექნებო--- არა 3- 000 აშშ დოლარი არამედ 70 000 აშშ დოლარი. ამდენად, ოთ---------–-–---–ის მიერ ალე-----------------ათვის გადაცემულ იქნა მხოლოდ 3- 000 აშშ დოლარი.
მოპასუხეთა განმარტებით, მოსარჩელეებს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1488-ე მუხლით დადგენი-–ი წესით მემკვიდრეებისთვის არ წაუყენებიათ მოთხოვნა (პრეტენზია), რის გამოც მათ დაკარგეს მოთხოვნის უფლება.
3. ფაქტობრივი გარემოებები
3.1. უდავო ფაქტობრივი გარემოებები
3.1.1. ალ---------- ნი---ა გარდაიცვალა 20---–-–---------სს.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- გარდაცვალების მოწმობა (იხ. ტომი II, ს.ფ. 79);
3.1.2. 20-6 წლის 28 დეკემბერს ნოტარიუს ნ---- მათ---–---–ის მიერ გაიცა სამკვიდრო მოწმობა (რეგისტრაციის №1--------), რომლითაც ალე----------------- კანონისმიერ-ა პირველი რიგის მემკვიდრეებმა ირ-ა ხვ------მა (მეუღლე), ირ---–ი ნი---ამ (შვ--–ი), ლუ-ა ნი---ამ (შვ--–ი) და ლ--–- ნი---ამ (დედა) თა--ბარწი-–ად საკუთრებაში მიიღეს სამკვიდრო ქონება - სამკვიდრო ქონებაში შემავალი აქტივები და პასივები, რომელიც მამკვიდრებელს გააჩნდა გარდაცვალების მომენტისათვის.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
- 28.12.20-6წ. სამკვიდრო მოწმობა (იხ. II ტომი, ს.ფ. 1-0-1-4);
3.1.3. თბი-–ისის საქალაქო სასა--რთლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 20-8 წლის 11 იანვრის გადაწყვეტი-–ებით ირ-ა ხვ------ის სარჩელი დაკმაყოფი-–და და ირ-ა ხვ------ი ცნობი-– იქნა 20---–-–---------სს გარდაცვლ--–- ალე----------------- სახელზე რიცხული შემდეგი უძრა-- ქონების ½ ნაწი-–ის მესაკუთრედ:
- ქალ---------–--------------–-----------------------------------------–---------–--------------–---------------------------------------–---------–-----------–----------–---------------------------------------–---------–-------–----------------------------------------------------–-----------------–----------------------------------------------–--------------–---------------------------------------–--------------–---------------------------------------–--------------–---------------------------------------–--------------–---------------------------------------–--------------–-------------------------------0;
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
- გადაწყვეტი-–ება (იხ. III ტომი, ს.ფ. 111-113);
3.1.4. 20-8 წლის 27 დეკემბერს ნოტარიუს ნ---- მათ---–---–ის მიერ შედგენი-– იქნა სანოტარო აქტი 20-6 წლის 28 დეკემბერს გაცემულ სამკვიდრო მოწმობაში, რეესტრით 1--------, ცვლი-–ებების შეტანის შესახებ, რომლითაც თბი-–ისის საქალაქო სასა--რთლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 11.0-.20-8წ. გადაწყვეტი-–ების საფუძველზე ცვლი-–ება შევიდა 28.12.20-6წ. სამკვიდრო მოწმობაში და დაკონკრეტდა, თუ რა ქონება მიიღეს მამკვიდრებლის - ალე----------------- მემკვიდრეებმა. მათ შორის დაკონკრეტდა, რომ ირ-ა ხვ------მა, ირ---–ი ნი---ამ, ლუ-ა ნი---ამ და ლ--–- ნი---ამ, როგორც 07.05.20-6წ. გარდაცვლ--–- ალე----------------- 1-ლი რიგის მემკვიდრეებმა, თა--ბარწი-–ად საკუთრებაში მიიღეს შემდეგი უძრა-- ქონების ½ ნაწი-–ი:
- ქა-–---------–--------------–-----------------------------------------–---------–--------------–---------------------------------------–---------–-----------–----------–---------------------------------------–---------–-------–----------------------------------------------------–-----------------–----------------------------------------------–--------------–---------------------------------------–--------------–---------------------------------------–--------------–---------------------------------------–--------------–---------------------------------------–--------------–-------–---–-------------------;
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
- 27.12.20-8წ. სანოტარო აქტი სამკვიდრო მოწმობაში ცვლი-–ებების შეტანის შესახებ (იხ. 1-.0-.20-9წ. სხდომის ოქმზე დართული მტკიცებულება);
3.1.5. გადაწყვეტი-–ების 3.1.4. პუნქტში დასახელებული უძრა-- ქონების ½ ნაწი-–ი, დღეის მდგომარეობით, საჯარო რეესტრში კვლავ ირიცხება გარდაცვლ--–- ალე----------------- სახელზე. ალე----------------- მემკვიდრეებს აღნიშნული უძრა-- ქონება საკუთრებაში არ დაურეგისტრირებიათ.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- ამონაწე--- საჯარო რეესტრიდან (იხ. ტომი II, ს.ფ. 8--1-4);
- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
3.1.6. ირ-ა ხვ------ი არის არასრულწლოვანი ლუ-ა ნი---ას დედა.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:
- დაბადების მოწმობა (იხ. II ტომი, ს.ფ. 1-6);
3.2. დადგენი-–ი სადავო ფაქტობრივი გარემოებები
3.2.1. 20-6 წლის 21 მარტს ალე-----------------ა და ოთ---------–-–---–ს შორის სანოტარო წესით დაიდო ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულება (რეგისტრაციის №1--------), რომლის თა--ხმად ალ---------- ნი---ამ (მოვალე) აღიარა, რომ მას ნამდვ--–ად აქვს ოთ---------–-–---–ის (კრედიტორი) ვალი, რომელიც შეადგენს 3- 000 აშშ დოლარს. ხელშეკრულების თა--ხმად, დავალიანება წარ-ოიშვა 20-6 წლის თებერვალში და მისი დაფარვა უნდა მომხდარიყო 20-- წლის 0- მარტამდე.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 21.03.20-6წ. ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულება (იხ. ტომი II , ს.ფ. 53-55);
- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
3.2.2. 20-5 წლის 18 ნოემბერს ერთი მხრივ - ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს, ხოლო მეორე მხრივ - ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს შორის, სანოტარო წესით დაიდო ხელშეკრულება (რეგისტრაციის №15----4--), რომელიც დასათაურებულია, როგორც „სესხის ხელშეკრულება“ და რომლის თა--ხმად ოთ---------–-–---–მა და ქე-----ნ მა--------ემ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს სესხის სახით გადასცეს - 3- 000 აშშ დოლარი.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 18.11.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II , ს.ფ. 56-57);
- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
3.2.3. 20-4 წლის 22 ი--–--- ალე-----------------ა და თე--------------ძეს შორის, სანოტარო წესით დაიდო ხელშეკრულება (რეგისტრაციის №1--------), რომელიც დასათაურებულია როგორც „სესხის ხელშეკრულება“ და რომლის თა--ხმად თე--------------ძემ ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 120 000 აშშ დოლარი. სესხი გაიცა 03 თვის ვადით და მისი დაბრუნების ვადად განისაზღვრა 20-4 წლის 22 სექტემბე---.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 22.07.20-4წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 58-59);
- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
3.2.4. 20-5 წლის 28 ი--–--- ალე-----------------ა და რე---- ლო-–--ას შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება (რეგისტრაციის №1--------), რომლის თა--ხმად რე---- ლო-–--ამ ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 5000 აშშ დოლარი. სესხი გაიცა 0- თვის ვადით და მისი დაბრუნების ვადად განისაზღვრა 20-6 წლის 28 იანვარი.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 28.07.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 60-63);
- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
3.2.5. 20-5 წლის 16 ოქტომბერს ალე-----------------ა და რე---- ლო-–--ას შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება (რეგისტრაციის №1--------), რომლის თა--ხმად რე---- ლო-–--ამ ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 1- 000 აშშ დოლარი. ხელშეკრულებით გათვალისწი-ებულ იქნა პროცენტი - ყოველთვიურად სესხის ძირი თანხის 1.5%-ის ოდენობით. სესხის დაბრუნების ვადად განისაზღვრა - 20-6 წლის 16 იანვარი.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 16.1-.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 64-66);
- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
3.2.6. 20-5 წლის 23 დეკემბერს ალე-----------------ა და კე-----ა სტ------ას შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება (რეგისტრაციის №1--------), რომლის თა--ხმად კე-----ა სტ------ამ ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 16 000 აშშ დოლარი. ხელშეკრულებით გათვალისწი-ებულ იქნა პროცენტი - ყოველთვიურად სესხის ძირი თანხის 3%-ის ოდენობით. სესხის დაბრუნების ვადად განისაზღვრა - 20-6 წლის 24 აპრი-–ი.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 23.12.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 67-69);
- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
3.2.7. 20-6 წლის 13 აპრი-–ს ალე-----------------ა და თა--რ გი-------ეს შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება (რეგისტრაციის №16-------), რომლის თა--ხმად თა--რ გი-------ემ ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 16 000 აშშ დოლარი. ხელშეკრულებით გათვალისწი-ებულ იქნა პროცენტი - ყოველთვიურად სესხის ძირი თანხის 4%-ის ოდენობით. სესხი გაიცა სამი თვის ვადით და მისი დაბრუნების ვადად განისაზღვრა - 20-6 წლის 14 ი--–ისი.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 13.04.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 70-72);
- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
3.2.8. 20-5 წლის 12 ოქტომბერს ალე-----------------ა და ნა----–-ა ხა--–--–-ძეს შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება (რეგისტრაციის №15------7), რომლის თა--ხმად ნა----–-ა ხა--–--–-ძემ ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 11 600 აშშ დოლარი. ხელშეკრულებით გათვალისწი-ებულ იქნა პირგასამტეხლო ხელშეკრულებით დადგენი-– ვადაში სესხის გადაუხდელობის, ან გადახდის დაგვიანების შემთხვევაში, გადაუხდელი თანხის 0.15%-ის ოდენობით ყოველი ვადაგადაცი-–ებული დღისათვის. სესხის დაბრუნების ვადად განისაზღვრა - 20-5 წლის 12 დეკემბე---.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 12.1-.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 73-75);
- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
3.2.9. 20-5 წლის 23 ი--–--- ალე-----------------ა და ნა---ა ბო--------–ს შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება (რეგისტრაციის №15-----88), რომლის თა--ხმად ნა---ა ბო--------–მა ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 5 000 აშშ დოლარი. ხელშეკრულებით გათვალისწი-ებულ იქნა პირგასამტეხლო ხელშეკრულებით დადგენი-– ვადაში სესხის გადაუხდელობის, ან გადახდის დაგვიანების შემთხვევაში, გადაუხდელი თანხის 0.2%-ის ოდენობით ყოველი ვადაგადაცი-–ებული დღისათვის. სესხი გაცემულ იქნა სამი თვის ვადით.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 23.07.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 76-78);
- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
3.2.1-. თბი-–ისის საქალაქო სასა--რთლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 20-8 წლის 03 მაისის განჩი-ების საფუძველზე, ნოტარიუების ეკა-----ი-ე ჯე-–---სა და ჟე---------------–---–ის სანოტარო ბიუროებიდან გამოთხოვ--– იქნა ერთიან ელექტრონულ რეესტრში რეგისტრირებული ნა----–-ა ხა--–--–-ძისა და ნა---ა ბო--------–ის მონაწი-–ეობით დამოწმებული სანოტარო აქტების ასლები.
20-8 წლის 0- ივნისს წარ-ოდგენი-–ი პასუხის თა--ხმად, ნოტარიუს ეკა-----ი-ე ჯე-–---ს მიერ ნა----–-ა ხა--–--–-ძის მონაწი-–ეობით დამოწმებულ იქნა შემდეგი სანოტარო აქტები:
- 21.12.20-5წ. სანოტარო აქტი 20-5 წლის 05 სექტემბერს დადებული სესხისა და იპოთეკის ხელშეკრულების (რეგისტრაციის №1------00) გაუქმების შესახებ;
- 12.1-.20-5წ. სანოტარო აქტი 12.03.20-5წ. (რეგისტრაციის №1--------) სესხისა და იპოთეკის ხელშეკრულების საფუძველზე წარ-ოშობი-– იპოთეკაზე უარის თქმის შესახებ;
- 12.09.20-6წ. (რეგისტრაციის №16------1) რწმუნებულება;
-13.04.20-6წ. სანოტარო აქტი 21.12.20-5წ. დადებული სესხისა და იპოთეკის ხელშეკრულების (რეგისტრაციის №1--------) გაუქმების შესახებ;
- 12.04.20-6წ. (რეგისტრაციის №1--------) რწმუნებულება;
- 21.12.20-5წ. (რეგისტრაციის №1--------) სესხისა და იპოთეკის ხელშეკრულება;
ნა---ა ბო--------–ის მონაწი-–ეობით დამოწმებულ იქნა შემდეგი სანოტარო აქტები:
- 23.07.20-5წ. სანოტარო აქტი 20-5 წლის 09 თებერვალს დადებული სესხისა და იპოთეკის ხელშეკრულების (რეგისტრაციის №1--------) გაუქმების შესახებ;
- 12.09.20-6წ. (რეგისტრაციის №16-------) რწმუნებულება;
20-8 წლის 0- ივნისს ნოტარიუს ჟე---------------–---–ის მიერ სანოტარო მოქმედებათა ელექტრონული რეესტრიდან წარ-ოდგენი-– იქნა, კერძო აქტებზე: 2-.08.20-6წ. (რეგისტრაციის №1--------); 02.0-.20-6წ. (რეგისტრაციის №1---------; 1-.11.20-5წ. (რეგისტრაციის №1--------), ნა----–-ა ხა--–--–-ძის ხელმოწე---ს ნამდვ--–ობის დამოწმების შესახებ ამონაწერები. ხელმოწე---ს ნამდვ--–ობა დამოწმებულ იქნა თანხმობაზე - ქეთ------------–---–ი, აზ-----------–-–---–ისა და ლე-–---–--–--ის საზღვარგარეთ გამგზავრებისა და ყოფნის პე---ოდში გაწეული ხა----ის დაფი-ანსების თაობაზე.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- განჩი-ება (იხ. ტომი III, ს.ფ. 80-8-);
- მიმართვები (იხ. ტომი III, ს.ფ. 11--120);
- ნოტარიუსის პასუხები და თანდართული მასალა (იხ. ტომი III, ს.ფ. 124-139);
3.2.11. თბი-–ისის საქალაქო სასა--რთლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 20-8 წლის 04 ი--–ისის განჩი-ებით, საქმეში ჩაბმულ იქნა მეურვეობისა და მზრუნველობის ორგანო - სსი-----–---–------------------------------ოს სოციალური მომსახურების ცენტრი.
თბი-–ისის სოციალური მომსახურების საქალაქო ცენტრის სოციალური მუშაკის მიერ 20-8 წლის 1- სექტემბერს შედგენი-–ი დასკვნის თა--ხმად, ლუ-ა ნი---ასთან გასაუბრებისას გაირკვა, რომ იგი უარს აცხადებს დაეკისროს ვალის აღიარებისა და სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე თანხა. მისი განმარტებით, მისთვის უცნობია ვალის შესახებ ხელწე---ლის წარ-ოშობა და მისი ავთენტურობა. იგი ამბობს, რომ ეჭქვეშაა სარჩელში წარ-ოდგენი-–ი მოთხოვნა და არ აღიარებს მას.
ლუ-ა ნი---ა არის 15 წლის. ის დადის ევროპულ სკოლაში. ლუ-ას ფიზიკური და გონებრივი განვითარება შეესაბამება მის ასაკს. ოჯახის წევრები ზრუნავენ მოზარდის ფიზიკურ და გონებრივ განვითარებაზე. ვიზიტისას დედა-შვ--–ს შორის შეი-იშნებო--- ემოციური მიჯაჭვულობა. ლუ-ა დედის მიმართ გამოხატავდა სითბოსა და ყურადღებას. ლუ-ას დედის - ქალბატონი ირ-ა ხვ------ის გადმოცემით, მეუღლის გარდაცვალების შემდგომ, ის ზრუნავს ოჯახზე, როგორც ფი-ანსურ, ასევე სამეურნეო საქმეზე.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- განჩი-ება (იხ. ტომი III, ს.ფ. 142-144)
- სოციალური მუშაკის დასკვნა (იხ. ტომი III, ს.ფ. 153);
3.2.12. მოპასუხეთა წარ-ომადგენლის ნო---რ ზა-----ას შუამდგომლობით სასა--რთლო სხდომაზე მოწმის სახით დაკითხულმა ნი------------–--ემ არ დაადასტურა ის ფაქტობრივი გარემოება, რომ ალე----------------- შესრულებული აქვს ნა----–-ა ხა--–--–-ძისა და ნა---ა ბო--------–ის მიმართ სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე ვალდებულებები. ასევე ის გარემოება, რომ აღნიშნულის და--დასტურებელი დოკუმენტი ი---ება მასთან.
მისი ჩვენების თა--ხმად, არ არსებობს არა--ირი დოკუმენტი ნა----–-ა ხა--–--–-ძესთან და ნა---ა ბო--------–თან დადებული სესხის ხელშეკრულების გაუქმების შესახებ და არც შეიძლება არსებობდეს, რადგანც ადგი-–ი არ ჰქონია ალე----------------- მიერ ხსენებულ პირთა მიმართ ფულადი ვალდებულებების შესრულების ფაქტს. ასეთი დოკუმენტის არსებობის შესახებ მისთვის არ არის ცნობი-–ი. გარდა ამისა, ხელშეკრულების ნოტარიულად გაუქმების შესახებ დოკუმენტის არსებობის შემთხვევაში, ეს დოკუმენტი აუცი-–ებლად იქნებო--- ნოტარიუსის კარტოთეკაში და მისი ამოღება თა--სუფლად იქნებო--- შესაძლებელი.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- მოწმის ჩვენება (ტომი III, ს.ფ. 152-182, იხ. 1-.12.20-8წ. სხდომის ოქმი);
3.2.13. მოპასუხეთა წარ-ომადგენლის ნო---რ ზა-----ას შუამდგომლობით სასა--რთლო სხდომაზე დაკითხულ მოწმე ფა----უ- სუ------ს ჩვენების თა--ხმად, იგი მუშაობდა იმ------–------ში მენეჯერად 8-9 წლის განმავლობაში. ქე-----ნ მა--------ემ და ოთ---------–-–---–მა ალე----------------- იმ------–------ში მიუტანეს ფული, რის საფუძველზეც გაფორ-და ნოტარიული წესით დამოწმებული ხელშეკრულება თანხის - 3- 000 აშშ დოლარის გადაცემის შესახებ. ფა----უ- სუ------ იყო უბრალოდ მოწმე და აღნიშნული ხელშეკრულების გაფორ-ებაში მონაწი-–ეობდა იქიდან გამომდი-არე, რომ იყო ალე----------------- ნდობით აღჭურვ--–ი პირი, ხოლო ოთ---------–-–---–ის ნათესა--. მას პირადად თანხა არ მიუღია.
ალე-----------------ა და ოთ---------–-–---–ს შორის იყო მოლაპარაკება იმის თაობაზე, რომ გარდა ზემოთ აღნიშნული 3- 000 აშშ დოლარისა, ოთ---------–-–---–ს უნდა მიეტა-- კიდევ 3- 000 აშშ დოლარი და შემდგომ 30 000 აშშ დოლარი. ხოლო, როდესაც 1-0 000 აშშ დოლარი შესრულდებო---, ალ---------- ნი---ამ შესთავაზა, რომ თანხის სა--ცვლოდ შეიყვანდა იმ-----ლი ე----ს უ-ან მშენებარე რესტორნის 1-%-იან წი-–ში. ფა----უ- სუ------ს განმარტებით, იგი ესწრებო--- მხოლოდ პირველი 3- 000 აშშ დოლარის გადაცემას, რაც შეეხება მეორე 3- 000 აშშ დოლარს, როგორც მისთვის ცნობი-–ია, ალე----------------- ეს თანხაც მიღებული აქვს.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- მოწმის ჩვენება (ტომი III, ს.ფ. 152-182, იხ. 1-.12.20-8წ. სხდომის ოქმი);
3.2.14. სასა--რთლო დადგენი-–ად ვერ მიიჩნევს იმ ფაქტობრივ გარემოებას, რომ ალე----------------- სრულად აქვს შესრულებული 20-5 წლის 12 ოქტომბერს მასსა და ნა----–-ა ხა--–--–-ძეს შორის, ხოლო 20-5 წლის 23 ი--–--- მასსა და ნა---ა ბო--------–ს შორის დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე ფულადი ვალდებულებები.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4 მუხლით განმტკიცებული შეჯიბრებითობის პრი-ციპიდან გამომდი-არეობს მხარის თა--სუფლება, მისი მოთხოვნის და--დასტურებელი მტკიცებულებების წარდგენაში. კერძოდ, მხარე აღჭურვ--–ია უფლებით, თავადვე განსაზღვროს თუ რა ფაქტებითა და მტკიცებულებებით დაადასტუროს მისი მოთხოვნა, მან საკუთარი შეხედულებით, დამოუ-იდებლად უნდა განსაზღვროს და გადაწყვიტოს თუ რა ფაქტობრივი საფუძვლის მითითებით გაამყაროს მისი მოთხოვნის მართებულობა, ამ მხრივ მხარეს აქვს აბსო-–--ტური შესაძლებლობა, მიუთითოს ნებისმიერ ფაქტსა თუ მოვლენაზე, რაც, მისი აზრით, ადასტურებს მისი მოთხოვნის კანონიერებას.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 1-2-ე მუხლის 1-ლი და მე-2 ნაწი-–ების თა--ხმად, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თა--ს მოთხოვნებსა და შესაგებელს. იმ გარემოებათა დამტკიცება შეიძლება თვით მხარეთა (მესამე პირთა) ახსნა-განმარტებით, მოწმეთა ჩვენებით, ფაქტების კონსტატაციის მასალებით, წე---ლობითი თუ ნივთიე--- მტკიცებულებებითა და ექსპერტთა დასკვნებით. ა--ვე კოდექსის 1-3-ე მუხლის 1-ლი ნაწი-–ის თა--ხმად, კი მტკიცებულებებს სასა--რთლოს წარუდგენენ მხარეები. სასა--რთლოს შეუძლია შესთავაზოს მხარეებს წარ-ოადგი-ონ და--ტებითი მტკიცებულებები.
საქართველოს სამოქალაქო სა--რთალსა და საპროცესო სა--რთალში არსებობს მტკიცების ტვირთის სა--რთლიანი და ობიექტური გა--წი-–ების სტანდარტი. მტკიცების ტვირთი გა--წი-–ებულ უნდა იქნეს იმგვარად, რომ მოსარჩელესა და მოპასუხეს უნდა დაეკისროთ იმ ფაქტების დამტკიცების ტვირთი, რომელთა მტკიცება მათთვის უფრო მარტივი და ობიექტურად შესაძლებელია. კერძოდ, მოსარჩელემ უნდა დაადასტუროს გარემოებები, რომლებზედაც იგი ამყარებს სასარჩელო მოთხოვნას, ხოლო მოპასუხემ კი ის გარემოებები, რომლებსაც შესაგებელი ეფუძნება. მტკიცების ტვირთის გადა--წი-–ებას არა--რტო საპროცესო-სა--რთლებრივი მნიშვნელობა აქვს, არამედ არსებითი მა-----იალურ-სა--რთლებრივი მნიშვნელობაც გააჩნია, ვი-აიდან მხარის მიერ ამ საპროცესო მოვალეობის შეუსრულებლობას ან არაჯეროვნად განხორციელებას, შედეგად მოჰყვება ა--ვე მხარისათვის უარყოფითი - არახელსაყრელი შედეგი.
განსახი-–ველ შემთხვევაში, მოპასუხე განმარტავს, რომ ალე----------------- სრულად აქვს შესრულებული 20-5 წლის 12 ოქტომბერს ამ უ-ა--სკნელსა და ნა----–-ა ხა--–--–-ძეს, ხოლო 20-5 წლის 23 ი--–--- ალე-----------------ა და ნა---ა ბო--------–ს შორის დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე ფულადი ვალდებულებები. შესაბამისად, მა--- ი-ფორ-აციით გაუქმებულია ზემოთ დასახელებული ხელშეკრულებები. აღნიშნული ფაქტობრივი გარემოების დასადასტურებლად, მოპასუხის შუამდგომლობით, თბი-–ისის საქალაქო სასა--რთლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 20-8 წლის 03 მაისის განჩი-ების საფუძველზე, ნოტარიუს ეკა-----ი-ე ჯე-–---სა და ჟე---------------–---–ის სანოტარო ბიუროებიდან გამოთხოვ--– იქნა ერთიან ელექტრონულ რეესტრში რეგისტრირებული ნა----–-ა ხა--–--–-ძისა და ნა---ა ბო--------–ის მონაწი-–ეობით დამოწმებული სანოტარო აქტების ასლები. თუმცა, 20-8 წლის 0- ივნისს ნოტარიუს ეკა-----ი-ე ჯე-–---სა და ჟე---------------–---–ის მიერ წარ-ოდგენი-–ი არც ერთი სანოტარო აქტით არ იქნა დადასტურებული ალე----------------- მიერ ზემოთ დასახელებული ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე, ნა---ა ბო--------–ისა და ნა----–-ა ხა--–--–-ძის მიმართ არსებული ფულადი ვალდებულების შესრულების ფაქტი (იხ. გადაწყვეტი-–ების 3.2.1-. პუნქტი).
ფულადი ვალდებულების შესრულების დადასტურების მიზნით, მოპასუხის შუამდგომლობით, ასევე მოწმის სახით დაკითხულ იქნა ნი------------–--ე, რომელმაც არ დაადასტურა ის ფაქტობრივი გარემოება, რომ ალე----------------- შესრულებული აქვს სესხის ხელშეკრულებით ნა----–-ა ხა--–--–-ძისა და ნა---ა ბო--------–ის მიმართ ნაკისრი ვალდებულებები. მისი ჩვენების თა--ხმად, არ არსებობს არა--ირი დოკუმენტი ნა----–-ა ხა--–--–-ძესთან და ნა---ა ბო--------–თან დადებული სესხის ხელშეკრულების გაუქმების შესახებ და არც შეიძლება არსებობდეს, რადგა--ც თანხის დაბრუნების ფაქტს ადგი-–ი არ ჰქონია.
ამდენად, მოპასუხეებმა ზემოთ აღნიშნული ფაქტობრივი გარემოების დასადასტურებლად, გარდა საკუთარი ახსნა-განმარტებისა, ვერ წარ-ოადგი-ეს სხვა უ-ეთესი მტკიცებულება.
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 429-ე მუხლის 1-ლი ნაწი-–ის თა--ხმად, კრედიტორ-ა მოვალის მოთხოვნით შესრულების მთლია--დ, ან ნაწი-–ობრივ მიღების შესახებ უნდა გასცეს ამის და--დასტურებელი დოკუმენტი.
დასახელებული ნორ-იდან გამომდი-არე, კრედიტორი ყოველთვის ვალდებულია, გასცეს მოვალის მიერ ვალდებულების შესრულების და--დასტურებელი დოკუმენტი, თუ ა--ს მოვალე მოითხოვს. ამდენად, კანონში კრედიტორის მიმართ არსებობს მეტად ცალსახა დამოკიდებულება – იგი ვალდებულია, მოვალის მოთხოვნის შემთხვევაში გასცეს ასეთი დოკუმენტი. თუმცა, კანონი ასეთივე მომთხოვნი არ არის მოვალის მიმართ. მას შეუძლია, არ გამოითხოვოს ასეთი საბუთი კრედიტორისაგან. ბუნებრივია, კანონმდებლის ასეთი დამოკიდებულება განპირობებულია ვალდებულებიდან გამომდი-არე მხარეთა მდგომარეობით. ნორ-აში მითითებული დოკუმენტის ფლობა აუცი-–ებლობას წარ-ოადგენს მოვალისათვის, რადგან მან მხოლოდ ამ დოკუმენტით შეიძლება დაადასტუროს ვალდებულების შესრულება, რასაც ვერ ვიტყვით კრედიტორზე. მას არა--ირი საჭიროება არ აქვს, ფლობდეს ამ დოკუმენტს არც სა--რთლებრივი და არც ფაქტობრივი თვალსაზრისით. კანონი მოვალეს აღჭურავს მთელი რიგი უფლებებით, რათა შეძლოს ვალდებულების შესრულების და კრედიტორის მიერ ამ შესრულების მიღების ფაქტის დადასტურება. ამ უფლების გამოუყენებლობა კი, წარ-ოადგენს მის რისკს და შეუძლებელს ხდის ზემოთ მითითებული გარემოების დადასტურებას. ამდენად, ფულადი ვალდებულების და--დასტურებელი გარემოების მტკიცების ტვირთი ეკისრება მოვალეს.
რაც შეეხება მოპასუხის მითითებას იმასთან დაკავშირებით, რომ ვი-აიდან მოპასუხეები არ წარ-ოადგენენ მოსარჩელეთა პირად მოვალეს და არიან მხოლოდ გარდაცვლ--–- მოვალის - ალე----------------- უფლებამონაცვლეები, მათთვის მტკიცების ტვირთი გაძნელებულია და ფულადი ვალდებულების შესრულების და--დასტურებელი მტკიცებულების წარ-ოდგენის ვალდებულება ეკისრება მოსარჩელე მხარეს, სასა--რთლო განმარტავს შემდეგს:
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1328-ე მუხლის 1-ლი ნაწი-–ის შესაბამისად, სამკვიდრო ქონება შედგება, მამკვიდრებლის როგორც ქონებრივ უფლებების (სამკვიდრო აქტივი), ისე მოვალეობებისაგან (სამკვიდრო პასივი), რომელიც მას ჰქონდა სიკვდი-–ის მომენტისათვის. ა--ვე კოდექსის, 1484-ე მუხლის 1-ლი ნაწი-–ის თა--ხმად, კი მემკვიდრეები ვალდებულნი არიან მთლია--დ დააკმაყოფი-–ონ მამკვიდრებლის კრედიტორთა ი-ტერესები, მაგრამ მიღებული აქტივის ფარგლებში თითოეულის წი-–ის პროპორციულად.
დასახელებული ნორ-ების ა--ლიზი ცხადყოფს, რომ სამკვიდრო ქონების მიღების შემთხვევაში, მემკვიდრე ქონებრივი უფლებების მიღებასთან ერთად, ვალდებულია პასუხი აგოს მამკვიდრებლის ვალდებულებებზე, თუმცა მიღებული სამკვიდრო აქტივის ფარგლებში. აღნიშნულიდან გამომდი-არე, იგი ასევე ვალდებულია სადავოობის შემთხვევაში, თავად დაადასტუროს მამკვიდრებლის ვალდებულების არ არსებობა. შესაბამისად, ის გარემოება, რომ მოპასუხეები არ წარ-ოადგენენ კრედიტორის პირად მოვალეს, არ ამსუბუქებს ან/და არ გამორიცხავს ფულადი ვალდებულების შესრულების თაობაზე მოპასუხეთა მტკიცების ტვირთს.
ყოველივე ზემოთ აღნიშნულიდან გამომდი-არე, კონკრეტულ შემთხვევაში, ალე----------------- მიერ ნა----–-ა ხა--–--–-ძისა და ნა---ა ბო--------–ის მიმართ ფულადი ვალდებულების შესრულების მტკიცების ტვირთი, ეკისრებათ სწორედ მოპასუხეებს, რომლებმაც მიიღეს სამკვიდრო ქონება.
შესაბამისად, იმ პირობებში, როდესაც მოსარჩელეს ნა----–-ა ხა--–--–-ძის მიმართ არსებული ფულადი ვალდებულების დასადასტურებლად წარ-ოდგენი-–ი აქვს 12.11.20-5წ. სანოტარო წესით დამოწმებული სესხის ხელშეკრულება, ხოლო ნა---ა ბო--------–ის მიმართ არსებული ფულადი ვალდებულების დასადასტურებლად, კი 23.07.20-5წ. სანოტარო წესით დამოწმებული ხელშეკრულება, ალე----------------- მიერ ფულადი ვალდებულების შესრულების ფაქტის დასადასტურებლად მხოლოდ მოპასუხის ახსნა-განმარტება ვერ იქნება მიჩნეული სადავო ფაქტობრივი გარემოების და--დასტურებელ სათა--დო და კვალიფიციურ მტკიცებულებად.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 12.1-.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 73-75);
- 23.07.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 76-78);
- ნოტარიუსის პასუხები და თანდართული მასალა (იხ. ტომი III, ს.ფ. 124-139);
- მოწმე ნი------------–--ის ჩვენება (იხ. 1-.12.20-8წ. სხდომის ოქმი);
- მხარეთა ახსნა-განმარტებები (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
3.2.15. სასა--რთლო ადგენს, რომ 20-5 წლის 18 ნოემბერს ერთი მხრივ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს, ხოლო მეორე მხრივ ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს შორის დადებული ხელშეკრულება (სანოტარო აქტი №15----4--), წარ-ოადგენს სესხის ხელშეკრულებას.
3.2.16. სასა--რთლო ადგენს, რომ 20-4 წლის 22 ი--–--- ალე-----------------ა და თე--------------ძეს შორის დადებული ხელშეკრულება (სანოტარო აქტი №1--------), წარ-ოადგენს სესხის ხელშეკრულებას.
სარჩელს ერთვის 20-5 წლის 18 ნოემბერს ერთი მხრივ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს, ხოლო მეორე მხრივ ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს შორის დადებული ხელშეკრულება, რომელიც დასათაურებულია, როგორც „სესხის ხელშეკრულება“, ასევე 20-4 წლის 22 ი--–--- ალე-----------------ა და თე--------------ძეს შორის დადებული ხელშეკრულება, რომელიც ასევე დასათაურებულია, როგორც „სესხის ხელშეკრულება“. მოსარჩელე სადავოდ ხდის აღნიშნული ორი ხელშეკრულების სა--რთლებრივ ბუნებას და განმარტავს, რომ ალე----------------- დასახელებულ ხელშეკრულებებში მითითებული თანხა გადაეცა წი-–ის ნასყიდობის სა--ცვლოდ. კერძოდ, ალე----------------- მისი კუთვნი-–ი საცხობის - იმ-----ლი ე----ს უ-ან უნდა აეშენები-ა ახალი რესტორანი და აღნიშნული რესტორნის წი-–ი, გადაცემული თანხის სა--ცვლოდ, უნდა გადაეცა ოთ---------–-–---–ისა და თე--------------ძისათვის. შესაბამისად, მხარეთა შორის გაფორ-და არა სესხის არამედ წი-–ის ნასყიდობის ხელშეკრულება.
აღნიშნულთან დაკავშირებით, მოპასუხე თე--------------ძე განმარტავს, რომ მან ალე----------------- 120 000 აშშ დოლარი გადასცა სესხის სახით, თუმცა თუ-ი იგი ვერ მოახერხებდა თანხის დაბრუნებას, შეთანხმდნენ, რომ თანხის სა--ცვლოდ ალ---------- ნი---ა თე--------------ძეს გადასცემდა წი-–ს ახალ აშენებულ რესტორანში, რაც მას ჩაეთვლებო--- სესხის ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების შესრულებაში. (იხ. ტომი III, ს.ფ. 241-2-0, 11.02.20-9წ. სხდომის ოქმი 16:1-:56სთ.).
ოთ---------–-–---–ის განმარტებით, ალე----------------- 3- 000 აშშ დოლარი გადასცა, ასევე სესხის სახით. ამ შემთხვევაშიც მხარეები შეთანხმდნენ, რომ თუ-ი ალ---------- ნი---ა ოთ---------–-–---–ს გადასცემდა წი-–ს ახალ აშენებულ რესტორანში, ეს მას ჩაეთვლებო--- სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე ვალდებულების შესრულებაში, წი-ააღმდეგ შემთხვევაში, უნდა დაებრუნები-ა სესხად აღებული თანხა (იხ.ტომი III, ს.ფ. 241-2-0, 11.02.20-9წ. სხდომის ოქმი 15:43:1- სთ.).
ამდენად, მხარეებმა მათ შორის დადებული ხელშეკრულებით - „სესხის ხელშეკრულება“, ასევე სასა--რთლო სხდომაზე მიცემული-ახსნა განმარტებით დაადასტურეს თანხის გადაცემასთან დაკავშირებული საკუთარი ნება და მიზანი.
აღნიშნულთან დაკავშირებით, მოპასუხე მხარის შუამდგომლობით საქმეზე მოწმის სახით დაკითხულმა ფა----უ- სუ------მ განმარტა, რომ ქე-----ნ მა--------ემ და ოთ---------–-–---–მა ალე----------------- იმ------–------ში მიუტანეს ფული, რაზეც გაფორ-და ნოტარიულად დამოწმებული ხელშეკრულება თანხის - 3- 000 აშშ დოლარის გადაცემის შესახებ. ფა----უ- სუ------ იყო უბრალოდ მოწმე და აღნიშნული ხელშეკრულების გაფორ-ებაში მონაწი-–ეობდა იქიდან გამომდი-არე, რომ იყო ალე----------------- ნდობით აღჭურვ--–ი პირი. ა--სთან, მხარეთა შორის იყო მოლაპარაკება იმის თაობაზე, რომ ოთ---------–-–---–ს ალე-----------------ათვის კიდევ უნდა გადაეცა 3- 000 აშშ დოლარი და შემდგომ 30 000 აშშ დოლარი. ხოლო, როდესაც 1-0 000 აშშ დოლარი შესრულდებო---, ალ---------- ნი---ა ოთ---------–-–---–ს შეიყვანდა ახალ აშენებული რესტორნის 1-%-იან წი-–ში.
ამრიგად, სამოქალაქო სა--რთალში მოქმედი მტკიცების ტვირთის გა--წი-–ების პრი-ციპის შესაბამისად (იხ. გადაწყვეტი-–ების 3.2.14. პუნქტი), მხარეთა ახსნა-განმარტებებისა და საქმეზე წარ-ოდგენი-–ი მტკიცებულებების ურთიერთშეჯერების საფუძველზე, სასა--რთლო მიიჩნევს, რომ 20-5 წლის 18 ნოემბერს ერთი მხრივ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს, ხოლო მეორე მხრივ ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს შორის, ასევე 20-4 წლის 22 ი--–--- ალე-----------------ა და თე--------------ძეს შორის დადებული ხელშეკრულება წარ-ოადგენს სესხის ხელშეკრულებას. აღნიშნულის საწი-ააღმდეგო სათა--დო და კვალიფიციური მტკიცებულება მოპასუხეს არ წარ-ოუდგენია.
რაც შეეხება მხარეთა შეთანხმებას ალე----------------- მიერ ასაშენებელ რესტორანში წი-–ის გადაცემის თაობაზე, სასა--რთლო ზემოთ დასახელებული მტკიცებულებებიდან გამომდი-არე მიიჩნევს, რომ აღნიშნული წარ-ოადგენდა ფულადი ვალდებულების შესრულების ალტერნატიულ საშუალებას, თუ-ი სხვაგვარად ალ---------- ნი---ა ვერ/არ დააბრუნებდა სესხად აღებულ თანხას.
ყოველივე ზემოთ აღნიშნულიდან გამომდი-არე, სასა--რთლო მიიჩნევს, რომ მოპასუხემ მტკიცების ტვირთის სა--რთლია--დ და ობიექტურად გა--წი-–ების პრი-ციპის შესაბამისად, ვერ უზრუნველყო მისი წი-–ის მტკიცების ტვირთის სათა--დოდ რეალიზაცია და მის მიერ სადავოდ გამხდარი ფაქტობრივი გარემოების სათა--დოდ დადასტურება.
მოპასუხე, 20-5 წლის 18 ნოემბერს ერთი მხრივ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს, ხოლო მეორე მხრივ ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს შორის დადებულ სესხის ხელშეკრულებას, ასევე სადავოდ ხდის იმ საფუძვლით, რომ მასში არ არის მითითებული სესხის დაბრუნების ვადა. აღნიშნულთან დაკავშირებით სასა--რთლო განმარტავს შემდეგს:
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი არ ითვალისწი-ებს სესხის ხელშეკრულების გაფორ-ებისათვის სპეციალურ ფორ-ას. ასევე, არ არის დადგენი-–ი ის აუცი-–ებელი პირობები რასაც უნდა შეიცავდეს ხელშეკრულება იმისათვის, რომ მიჩნეულ იქნეს სესხის ხელშეკრულებად. ამდენად, სესხის ხელშეკრულება ფორ-ათა--სუფალი ხელშეკრულებაა და სრულიად მხარეებზეა დამოკიდებული მისი პირობების განსაზღვრა.
ა--სთან, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 365-ე მუხლის თა--ხმად, თუ ვალდებულების შესრულებისათვის არ არის განსაზღვრული დრო და იგი სხვა გარემოებებიდა--ც არ ირკვევა, მაში- კრედიტორს ნებისმიერ დროს შეუძლია მოითხოვოს მისი შესრულება, ხოლო მოვალეს შეუძლია იგი დაუყოვნებლივ შეასრულოს.
ამდენად, ის გარემოება, რომ 20-5 წლის 18 ნოემბერს ერთი მხრივ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს, ხოლო მეორე მხრივ ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს შორის დადებული ხელშეკრულება არ შეიცავს დათქმას სესხის დაბრუნების ვადის თაობაზე, ეჭქვეშ ვერ დააყენებს სესხის ხელშეკრულების ნამდვ--–ობას. არამედ, დასახელებული მუხლიდან გამომდი-არე, კრედიტორები ქე-----ნ მა--------ე და ოთ---------–-–---–ი უფლებამოსი-–ნი არიან ნებისმიერ დროს მოითხოვონ ფულადი ვალდებულების შესრულება.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 18.11.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II , ს.ფ. 56-57);
- 22.07.20-4წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 58-59);
- მოწმე ფა----უ- სუ------ს ჩვენება (იხ. 1-.12.20-8წ. სხდომის ოქმი);
- მხარეთა ახსნა-განმარტებები (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
3.2.1-. სასა--რთლო ადგენს, რომ 20-6 წლის 21 მარტს ალე-----------------ა და ოთ---------–-–---–ს შორის დადებული ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულება წარ-ოადგენს დამოუ-იდებელ ხელშეკრულებას და მისი გაფორ-ებით არ მომხდარა 20-5 წლის 18 ნოემბერს ერთი მხრივ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს, ხოლო მეორე მხრივ ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს შორის დადებული ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე ვალდებულების უზრუნველყოფა (ვალდებულების დუბლირება).
მოპასუხის განმარტებით, 20-6 წლის 21 მარტს ალე-----------------ა და ოთ---------–-–---–ს შორის დადებული ვალის აღიარების ხელშეკრულება გაფორ-ებულ იქნა მხარეთა შორის 20-5 წლის 18 ნოემბერს გაფორ-ებული სესხის ხელშეკრულების ერთგვარი უზრუნველყოფის მიზნით. კერძოდ, თუ-ი ალ---------- ნი---ა არ დააბრუნებდა 18.11.20-5წ. სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე თანხას, მას დასაბრუნებელი ექნებო--- არა 3- 000 აშშ დოლარი არამედ 70 000 აშშ დოლარი. ამდენად, ოთ---------–-–---–ის მიერ ალე-----------------ათვის გადაცემულ იქნა მხოლოდ 3- 000 აშშ დოლარი.
აღნიშნულთან დაკავშირებით, მოპასუხე მხარის შუამდგომლობით, მოწმის სახით დაკითხულ იქნა ფა----უ- სუ------, რომელმაც განმარტა, რომ იგი ესწრებო--- მხოლოდ ოთ---------–-–---–ისა და ქე-----ნ მა--------ის მიერ 18.11.20-5წ. ალე-----------------ათვის თანხის - 3- 000 აშშ დოლარის გადაცემის ფაქტს. რაც შეეხება მეორე 3- 000 აშშ დოლარს, როგორც მისთვის ცნობი-–ია, ალე----------------- ეს თანხაც მიღებული აქვს. თუმცა, იგი ამ თანხის გადაცემას პირადად არ დასწრებია.
ა--სთან, სარჩელს ერთვის 20-6 წლის 21 მარტს ალე-----------------ა და ოთ---------–-–---–ს შორის დადებული ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულება, რომლის თა--ხმად ალ---------- ნი---ამ (მოვალე) აღიარა, რომ მას ნამდვ--–ად აქვს ოთ---------–-–---–ის (კრედიტორი) ვალი, რომელიც შეადგენს 3- 000 აშშ დოლარს. ასევე, 20-5 წლის 18 ნოემბერს ერთი მხრივ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს, ხოლო მეორე მხრივ ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს შორის დადებული სესხის ხელშეკრულება, რომლის თა--ხმად, ოთ---------–-–---–მა და ქე-----ნ მა--------ემ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს სესხის სახით გადასცეს - 3- 000 აშშ დოლარი,შესაბამისად, იმ პირობებში, როდესაც მოსარჩელეს ალე----------------- ფულადი ვალდებულების დასადასტურებლად წარ-ოდგენი-–ი აქვს ზემოთ დასახელებული ხელშეკრულებები, ხოლო მოპასუხის შუამდგომლობით დაკითხულმა მოწმემ, არათუ უარყო, არამედ დაადასტურა ის ფაქტობრივი გარემოება, რომ ალე----------------- ოთ---------–-–---–ისაგან მიღებული აქვს 70 000 აშშ დოლარი, სამოქალაქო სა--რთალში მოქმედი მტკიცების ტვირთის გა--წი-–ების პრი-ციპის შესაბამისად (იხ. გადაწყვეტი-–ების 3.2.14. პუნქტი), მხოლოდ მოპასუხის ახსნა-განმარტება ვერ იქნება მიჩნეული სადავო ფაქტობრივი გარემოების და--დასტურებელ სათა--დო და კვალიფიციურ მტკიცებულებად.
სასა--რთლო მიიჩნევს, რომ მოპასუხემ მტკიცების ტვირთის სა--რთლია--დ და ობიექტურად გა--წი-–ების პრი-ციპის შესაბამისად, ამ შემთხვევაშიც ვერ უზრუნველყო მისი წი-–ი მტკიცების ტვირთის სათა--დოდ რეალიზაცია და სადავოდ გამხდარი ფაქტობრივი გარემოების სათა--დოდ დადასტურება.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 21.03.20-6წ. ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულება (იხ. ტომი II , ს.ფ. 53-55);
- 18.11.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II , ს.ფ. 56-57);
- მოწმე ფა----უ- სუ------ს ჩვენება (იხ. 1-.12.20-8წ. სხდომის ოქმი);
- მხარეთა ახსნა-განმარტებები (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
3.2.18. ალე----------------- არ შეუსრულებია 18.11.20-5წ., 22.07.20-4წ., 28.07.20-5წ., 16.1-.20-5წ., 23.12.20-5წ., 13.04.20-6წ. 12.1-.20-5წ., 23.07.20-5წ. სესხის ხელშეკრულებიდან და 21.03.20-6წ. ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულებებიდან გამომდი-არე ფულადი ვალდებულებები.
სასა--რთლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებას:
- 23.07.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 76-78);
- 12.1-.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 73-75);
- 13.04.20-6წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 70-72);
- 23.12.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 67-69);
- 16.1-.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 64-66);
- 28.07.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 60-63);
- 22.07.20-4წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II, ს.ფ. 58-59);
- 18.11.20-5წ. სესხის ხელშეკრულება (იხ. ტომი II , ს.ფ. 56-57);
- 21.03.20-6წ. ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულება (იხ. ტომი II , ს.ფ. 53-55);
- მოწმეთა ჩვენება (იხ. 1-.12.20-8წ. სხდომის ოქმი);
- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, სხდომის ოქმი);
სამოტივაციო ნაწი-–ი
4. შემაჯამებელი სასა--რთლო დასკვნა
დადგენი-–ი ფაქტობრივი გარემოებების სა--რთლებრივი შეფასების საფუძველზე, სასა--რთლო მიიჩნევს, რომ ოთ---------–-–---–ის, თე--------------ძის, ქე-----ნ მა--------ის, რე---- ლო-–--ას, კე-----ა სტ------ას, თა--რ გი-------ის, ნა----–-ა ხა--–--–-ძისა და ნა---ა ბო--------–ის სარჩელი საფუძვლიანია და უნდა დაკმაყოფი-–დეს ნაწი-–ობრივ.
5. კანონები, რომლებითაც სასა--რთლომ იხელმძღვანელა
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 180-ე მუხლი;
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 319-ე, 327-ე, 341-ე, 361-ე, მე-400, 41--418-ე, 420-ე, 463-465-ე, 623-ე, 130--ე, 1328-ე, 1336-ე, 1484, 1488-ე, მუხლებით;
6. სა--რთლებრივი შეფასება
6.1. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1336-ე მუხლის თა--ხმად, კანონით მემკვიდრეობის დროს თა--სწორი უფლებით მემკვიდრეებად ითვლებიან: პირველ რიგში – გარდაცვლ--–-ს შვ--–ები, გარდაცვლ--–-ს შვ--–ი, რომელიც მისი სიკვდი-–ის შემდეგ დაიბადა, მეუღლე, მშობლები (მშვ--–ებლები). ა--ვე კოდექსი 1328-ე მუხლის 1-ლი ნაწი-–ის თა--ხმად, კი სამკვიდრო (სამკვიდრო ქონება) შეიცავს მამკვიდრებლის, როგორც ქონებრივ უფლებების (სამკვიდრო აქტივი), ისე მოვალეობების (სამკვიდრო პასივი) ერთობლიობას, რომელიც მას ჰქონდა სიკვდი-–ის მომენტისათვის.
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1484-ე მუხლის 1-ლი ნაწი-–ის თა--ხმად, მემკვიდრეები ვალდებულნი არიან მთლია--დ დააკმაყოფი-–ონ მამკვიდრებლის კრედიტორთა ი-ტერესები, მაგრამ მიღებული აქტივის ფარგლებში თითოეულის წი-–ის პროპორციულად. ამდენად, აღნიშნული ნორ-ა ადგენს მემკვიდრეთა პასუხისმგებლობას კრედიტორების წი-აშე.
განსახი-–ველ შემთხვევაში დადგენი-–ია, რომ მოპასუხეები - ირ-ა ხვ------ი, ირ---–ი ნი---ა, ლუ-ა ნი---ა და ლ--–- ნი---ა არიან გარდაცვლ--–- ალე----------------- კანონისმიე--- პირველი რიგის მემკვიდრეები, რომელთაც კანონით დადგენი-–ი წესით მიიღეს მამკვიდრებლის და--შთი სამკვიდრო ქონება. შესაბამისად, ისი-ი როგორც მამკვიდრებლის პირველი რიგის მემკვიდრეები, წარ-ოადგენენ მამკვიდრებლის, როგორც ქონებრივი უფლებების, ისე მოვალეობების უფლებამონაცვლეებს.
6.2. სასა--რთლო მიუთითებს, რომ მხარეთა მიერ მითითებული ფაქტობრივი გარემოებებიდან ყურადღებას გაა--ხვ--–ებს მხოლოდ იმ გარემოებებზე, რომლებიც მოცემული და--ს გადასაწყვეტად სა--რთლებრივად მნიშვნელოვანია. ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასა--რთლოს, დაასაბუთოს თა--სი გადაწყვეტი-–ება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად. (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წი-ააღმდეგ №7932/03; იხ. სუსგ. №ას-668-668-20-8, 20.07.20-8წ. წელი).
მოპასუხე სადავოდ ხდის განსახი-–ველი სარჩელის მიმართ მოსარჩელის იურიდიული ი-ტერესის არსებობას იმ ნაწი-–ში, რომლითაც მოსარჩელე მოითხოვს მამკვიდრებლის და--შთ სამკვიდრო ქონებაზე მოპასუხეთა მესაკუთრედ ცნობას. შესაბამისად, სასა--რთლო მიზანშეწონი-–ად მიიჩნევს, თავდაპირველად იმსჯელოს სწორედ აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 180-ე მუხლის თა--ხმად, სარჩელი შეიძლება აღიძრას უფლებისა, თუ სა--რთლებრივი ურთიერთობების არსებობა-არარსებობის დადგენის, დოკუმენტების ნამდვ--–ობის აღიარების, ან დოკუმენტების სიყალბის დადგენის შესახებ, თუ მოსარჩელეს აქვს იმის იურიდიული ი-ტერესი, რომ ასეთი აღიარება სასა--რთლოს გადაწყვეტი-–ებით მოხდეს.
იურიდიული ი-ტერესის ცნებაში იგულისხმება ის მა-----იალურ-სა--რთლებრივი უფლება, რომლის დაცვასაც უზრუნველყოფს აღიარებითი სარჩელი. აღიარებითი სარჩელის შემთხვევაში, იურიდიული ი-ტერესის არსებობა განპირობებულია არა ზოგადად მხარის ი-ტერესით, არამედ მა-----იალურ-სა--რთლებრივი და--წესით, რომლის შედეგის რეალიზაცია შესაძლებელია აღიარებითი სარჩელის აღძვრით. აღიარებითი სარჩელის არსებობის პირობებში არსებობს დავა მხარეებს შორის. თუმცა, აღიარებითი სარჩელის აღძვრის წი-აპირობას მხოლოდ დარღვეული უფლების, ან შელახული ი-ტერესის არსებობის ფაქტი არ წარ-ოადგენს. შესაძლებელია, რომ უფლება არც იყოს დარღვეული და არც ი-ტერესი იყოს შელახული, თუმცა, აუცი-–ებელია, რომ უფლება სადავო იყოს. შესაბამისად, აღიარებითი სარჩელის აღძვრის ერთ-ერთ წი-აპირობას უფლებისა, თუ სა--რთლებრივი ი-ტერესის სადავოობა წარ-ოადგენს.
სასა--რთლო განმარტავს, რომ აღიარებითი სარჩელის აღძვრისას იურიდიული ი-ტერესის შეფასების შესახებ არსებობს საქართველოს უზენაესი სასა--რთლოს სტაბი-–ური პრაქტიკა, კერძოდ: და--ს მიმართ იურიდიული ი-ტერესის არსებობის შემოწმება განეკუთვნება სა--რთლის საკითხს, შესაბამისად, ვიდრე საქმის განმხი-–ველი სასა--რთლო სარჩელის საფუძვლიანობას შეამოწმებს, მნიშვნელოვანია, შეფასდეს, აქვს თუ არა მოსარჩელეს ნამდვ--–ი იურიდიული ი-ტერესი და--ს მიმართ და უზრუნველყოფს თუ არა მოსარჩელის მოთხოვნა ამ ი-ტერესის დაკმაყოფი-–ებას.
ზემოთ დასახელებული ნორ-ა ადგენს აღიარებითი სარჩელის იურიდიული ი-ტერესის განმსაზღვრელ კრიტე---უმებს, რომელთაც განეკუთვნება შემდეგი: ა) მოსარჩელეს უნდა ედავებოდნენ უფლებაში; ბ) და--ს არსებობა უნდა ქმნიდეს მოსარჩელის უფლების მომავალში დარღვევის რეალურ საშიშროებას; გ) აღიარებითი სარჩელის გადაწყვეტა და--ს გადაწყვეტის საუ-ეთესო საშუალება უნდა იყოს. კერძოდ, გადაწყვეტი-–ების შედეგად სრულად გარკვეული შედეგი უნდა დგებოდეს მხარისათვის, აღიარებითი სარჩელის დაკმაყოფი-–ება უნდა ქმნიდეს იმ უფლებისა თუ ურთიერთობის განსაზღვრულობას, რაც მოსარჩელესა და მოპასუხეს შორის წარ-ოშობი-–ი და--ს გამო ირღვევა.
განსახი-–ველ შემთხვევაში, მოსარჩელის სასარჩელო მოთხოვნას წარ-ოადგენს - ირ-ა ხვ------ი, ირ---–ი ნი---ა, ლუ-ა ნი---ა და ლ--–- ნი---ა ცნობი-– იქნენ უძრავ ქონებაში: ს/კ 0-.14.13.0--.007.07.0-.0--; ს/კ 0-.13.0-.0---243; ს/კ 0-.13.0-.0---111; ს/კ 0-.13.0-.0-9.0--; ს/კ 7--03.2-.---;ს/კ 7--03.2-.3--; ს/კ 7--03.2-.3--; ს/კ 7--03.2-.3--; ს/კ 7--03.2-.3-- გარდაცვლ--–- ალე----------------- კუთვნი-–ი ½ ნაწი-–ის თა--მესაკუთრეებად: ა--სთან, მოსარჩელის განმარტებით, მის იურიდიულ ი-ტერესს წარ-ოადგენს მოპასუხეთა უძრა-- ქონების მესაკუთრეებად საჯარო რეესტრში რეგისტრაცია, რათა თანხის დაკისრების მოთხოვნის ნაწი-–ში სარჩელის დაკმაყოფი-–ების შემთხვევაში, გადახდევი-ება მიექცეს სწორედ ალე----------------- და--შთ ქონებაზე მემკვიდრეთა მიერ მიღებული აქტივის ფარგლებში.
აღნიშნულთან დაკავშირებით სასა--რთლო მიუთითებს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1484-ე მუხლის 1-ლი ნაწი-–ზე, რომლის თა--ხმად მემკვიდრეები ვალდებულნი არიან მთლია--დ დააკმაყოფი-–ონ მამკვიდრებლის კრედიტორთა ი-ტერესები, მაგრამ მიღებული აქტივის ფარგლებში, და განმარტავს, რომ თანხის დაკისრების ნაწი-–ში სარჩელის დაკმაყოფი-–ების ან/და ნაწი-–ობრივ დაკმაყოფი-–ების შემთხვევაში, მოპასუხეები, როგორც მამკვიდრებლის - ალე----------------- მემკვიდრეები მხოლოდ მათ მიერ მიღებული სამკვიდროს ფარგლებში იქნებიან ვალდებული პასუხი აგონ მამკვიდრებლის ვალდებულებებისათვის. შესაბამისად, თუ-ი გადაწყვეტი-–ების აღსრულების ეტაპზე დადგი-დება, რომ მემკვიდრეებს, რომლებიც სამკვიდრო პასივებზე წარ-ოადგენენ მამკვიდრებლის უფლებამონაცვლეებს, სამკვიდრო აქტივი ფარგლებში, საკუთრებაში არ ექნებათ დარეგისტრირებული სამკვიდრო ქონება, გადაწყვეტი-–ება ვერ აღსრულდება. აღნიშნულიდან გამომდი-არე, ვი-აიდან სახეზეა მოსარჩელის უფლების მომავალში დარღვევის რეალური საშიშროება, მოსარჩელის იურიდიული ი-ტერესი აღიარებითი სარჩელის მიმართ უდავოა, რის გამოც სასა--რთლო მიიჩნევს, რომ მოსარჩელეს აქვს იურიდიული ი-ტერესი განსახი-–ველი მოთხოვნის მიმართ.
რაც შეეხება მოპასუხის მითითებას აღსრულების წესის დადგენასთან დაკავშირებით, სასა--რთლო ვერ გაიზიარებს, ვი-აიდან განსახი-–ველ შემთხვევაში, მხარეთა შორის გაფორ-ებული ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე ფულადი ვალდებულებები არ ყოფი-–ა უზრუნველყოფი-–ი მოვალის კუთვნი-–ი უძრა-- ქონებით, რის გამოც სასა--რთლო გადაწყვეტი-–ებით მოვალის კონკრეტულ ქონებაზე აღსრულების მიქცევა ვერ დადგი-დება.
6.3. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1488-ე მუხლის თა--ხმად, მამკვიდრებლის კრედიტორებმა ექვსი თვის განმავლობაში იმ დღიდან, რაც მათთვის ცნობი-–ი გახდა სამკვიდროს გახსნის შესახებ, უნდა წარუდგი-ონ მოთხოვნა მემკვიდრეებს, რომლებმაც მიიღეს სამკვიდრო, მოთხოვნის ვადის დადგომის მიუხედავად.
მოპასუხის განმარტებით, მოსარჩელეებს, როგორც კრედიტორებს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1488-ე მუხლის შესაბამისად, არ წარუდგენიათ ალე----------------- მემკვიდრეებისათვის მოთხოვნა (პრეტენზია) ვალდებულების შესრულების თაობაზე.
ზემოთ დასახელებულ მუხლთან დაკავშირებით, საკასაციო პალატამ არაერთ საქმეზე განმარტა, რომ „მითითებული ნორ-ით დადგენი-–ია პრეტენზიის - მოთხოვნის წარდგენის ვადა და არა სასარჩელო ხანდაზმულობის ვადა. სასარჩელო ხანდაზმულობის ვადა გულისხმობს დროის მონაკვეთს, რომლის განმავლობაშიც სასა--რთლოსათვის მიმართვის გზით კრედიტორს შეუძლია დაიკმაყოფი-–ოს მოთხოვნა. ამ ვადის გასვლის შემდეგ მოვალეს შეუძლია უარი თქვას კრედიტორის დაკმაყოფი-–ებაზე სასარჩელო ხანდაზმულობის ვადაზე მითითებით. მოთხოვნა კი, როგორც წესი, წარედგი-ება უშუალოდ მხარეს. საპრეტენზიო ვადაში მოთხოვნის წარუდგენლობა სასა--რთლოში სარჩელის დაკმაყოფი-–ებაზე უარის თქმის საფუძველია. საპრეტენზიო ვადაში წარდგენი-–ი მოთხოვნა კი, შეიძლება არ დააკმაყოფი-–ოს სასა--რთლომ, თუ გა--და სასარჩელო ხანდაზმულობის ვადა და მოვალე მიუთითებს ამის თაობაზე“ (იხ. სუსგ. საქმე №ას-143-136-20--, 07.1-.20--წ.; საქმე №ას-968-12-9-2007, 22.02.2008წ.)
ა--სთან, პრაქტიკული მნიშვნელობისაა იმ საკითხის გარკვევა, თუ როდიდან იწყება სსკ-ის 1488-ე მუხლის 1-ლი ნაწი-–ით გათვალისწი-ებული ექვსთვიანი ვადის ათვლა. მითითებული ნორ-ა ადგენს, რომ ამ ვადის ათვლა იწყება იმ დღიდან, რაც მამკვიდრებლის კრედიტორებმა შეიტყვეს სამკვიდროს გახსნის შესახებ, თუმცა ა--ვე ნორ-ის მიხედვით, მამკვიდრებლის მემკვიდრეებმა მოთხოვნა უნდა წარუდგი-ონ იმ მემკვიდრეებს, რომლებმაც მიიღეს სამკვიდრო. ამდენად, სასა--რთლოს მოსაზრებით, მოთხოვნის წარდგენის ექვსთვიანი ვადის ათვლისათვის მხოლოდ იმის ცოდნა, რომ სამკვიდრო გაიხსნა, საკმარისი არაა, მამკვიდრებლის კრედიტორებმა უნდა იცოდნენ, ასევე, იმ მემკვიდრეთა ვი-აობა, რომლებმაც სამკვიდრო მიიღეს, რათა მათ წარუდგი-ონ მოთხოვნა. (იხ. სუსგ. საქმე №ას-303-285-20-4; 30.1-.20-5წ.)
განსახი-–ველ შემთხვევაში დადგენი-–ია, რომ ალ---------- ნი---ა გარდაიცვალა 20---–-–---------სს. ალე----------------- და--შთ ქონებაზე სამკვიდრო მოწმობა გაიცა 20-6 წლის 28 დეკემბერს, ხოლო მა--მდე 20-6 წლის 29 სექტემბერს მამკვიდრებლის კრედიტორებმა (მოსარჩელეებმა) სარჩელით მომართეს სასა--რთლოს - ალე----------------- მემკვიდრეების - ირ-ა ხვ------ის, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მიმართ, თანხის დაკისრებისა და სამკვიდრო ქონებაზე მესაკუთრედ ცნობის მოთხოვნით.
ამდენად, კრედიტორებმა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1488-ე მუხლით დადგენი-– ექვს თვიან ვადაში წარადგი-ეს პრეტენზია გარდაცვლ--–- მოვალის მემკვიდრეების მიმართ, სასა--რთლოში სარჩელის შეტანით. შესაბამისად, არ არსებობს ა--ვე მუხლის მე-3 ნაწი-–ით გათვალისწი-ებული მოთხოვნის უფლების დაკარგვის საფუძველი.
6.4. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 319-ე მუხლის 1-ლი ნაწი-–ის თა--ხმად კერძო სა--რთლის სუბიექტებს შეუძლიათ კანონის ფარგლებში თა--სუფლად დადონ ხელშეკრულებები და განსაზღვრონ ამ ხელშეკრულებათა ში-აარსი. შესაბამისად, ხელშეკრულების ძალით სამოქალაქო ურთიერთობის მონაწი-–ეები, ნების თა--სუფალი გამოვლენის საფუძველზე, კისრულობენ ვალდებულებას შეასრულონ ან არ შეასრულონ ესა თუ ის მოქმედება. ხელშეკრულების დადების პრი-ციპი მოიცავს როგორც ხელშეკრულების დადების თა--სუფლებას, ასევე ხელშეკრულების ში-აარსის თა--სუფლად განსაზღვრის შესაძლებლობას. ხელშეკრულების მხარეებს თვითონვე შეუძლიათ დამოუ-იდებლად შეთანხმდნენ ხელშეკრულების ყველა საკითხზე, მათ უფლება აქვთ ერთმანეთს შორის ურთიერთობა ისე მოაწესრიგონ, როგორც მათ სურთ. ამდენად, ხელშეკრულება არის მხარეთა მიერ მიღწეული კონსესუსის შედეგი, რომელიც, სა--რთლებრივი თვალსაზრისით, იწვევს მხარეთა მიმართ უფლებებისა და ვალდებულებების წარ-ოშობას მა---ვე ნების საფუძველზე.
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 327-ე მუხლის 1-ლი და მე-2 ნაწი-–ის თა--ხმად, ხელშეკრულება დადებულად ითვლება, თუ მხარეები მის ყველა არსებით პირობაზე შეთანხმდნენ საამისოდ გათვალისწი-ებული ფორ-ით. არსებითად ჩაითვლება ხელშეკრულების ის პირობები, რომლებზედაც ერთ-ერთი მხარის მოთხოვნით მიღწეულ უნდა იქნეს შეთანხმება, ანდა რომლებიც ასეთად მიჩნეულია კანონის მიერ.
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 623-ე მუხლის თა--ხმად, სესხის ხელშეკრულებით გამსესხებელი საკუთრებაში გადასცემს მსესხებელს ფულს ან სხვა გვაროვნულ ნივთს, ხოლო მსესხებელი კისრულობს დააბრუნოს იმავე სახის, ხარისხისა და რაოდენობის ნივთი.
განსახი-–ველ შემთხვევაში დადგენი-–ია შემდეგი:
- 20-5 წლის 28 ი--–--- ალე-----------------ა და რე---- ლო-–--ას შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება, რომლის თა--ხმად რე---- ლო-–--ამ ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 5 000 აშშ დოლარი. სესხი გაიცა 0- თვის ვადით და მისი დაბრუნების ვადად განისაზღვრა 20-6 წლის 28 იანვარი;
- 20-5 წლის 16 ოქტომბერს ალე-----------------ა და რე---- ლო-–--ას შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება, რომლის თა--ხმად რე---- ლო-–--ამ ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 1- 000 აშშ დოლარი. ხელშეკრულებით გათვალისწი-ებულ იქნა პროცენტი - ყოველთვიურად სესხის ძირი თანხის 1.5%-ის ოდენობით. სესხის დაბრუნების ვადად განისაზღვრა - 20-6 წლის 16 იანვარი;
- 20-5 წლის 23 დეკემბერს ალე-----------------ა და კე-----ა სტ------ას შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება, რომლის თა--ხმად კე-----ა სტ------ამ ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 16 000 აშშ დოლარი. ხელშეკრულებით გათვალისწი-ებულ იქნა პროცენტი - ყოველთვიურად სესხის ძირი თანხის 3%-ის ოდენობით. სესხის დაბრუნების ვადად განისაზღვრა - 20-6 წლის 24 აპრი-–ი;
- 20-6 წლის 13 აპრი-–ს ალე-----------------ა და თა--რ გი-------ეს შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება, რომლის თა--ხმად თა--რ გი-------ემ ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 16 000 აშშ დოლარი. ხელშეკრულებით გათვალისწი-ებულ იქნა პროცენტი - ყოველთვიურად სესხის ძირი თანხის 4%-ის ოდენობით. სესხი გაიცა სამი თვის ვადით და მისი დაბრუნების ვადად განისაზღვრა - 20-6 წლის 14 ი--–ისი;
- 20-5 წლის 12 ოქტომბერს ალე-----------------ა და ნა----–-ა ხა--–--–-ძეს შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება, რომლის თა--ხმად ნა----–-ა ხა--–--–-ძემ ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 11 600 აშშ დოლარი. ხელშეკრულებით გათვალისწი-ებულ იქნა პირგასამტეხლო ხელშეკრულებით დადგენი-– ვადაში სესხის გადაუხდელობის, ან გადახდის დაგვიანების შემთხვევაში, გადაუხდელი თანხის 0.15%-ის ოდენობით ყოველი ვადაგადაცი-–ებული დღისათვის. სესხის დაბრუნების ვადად განისაზღვრა - 20-5 წლის 12 დეკემბე---;
- 20-5 წლის 23 ი--–--- ალე-----------------ა და ნა---ა ბო--------–ს შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება, რომლის თა--ხმად ნა---ა ბო--------–მა ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 5 000 აშშ დოლარი. ხელშეკრულებით გათვალისწი-ებულ იქნა პირგასამტეხლო ხელშეკრულებით დადგენი-– ვადაში სესხის გადაუხდელობის, ან გადახდის დაგვიანების შემთხვევაში, გადაუხდელი თანხის 0.2%-ის ოდენობით ყოველი ვადაგადაცი-–ებული დღისათვის. სესხი გაცემულ იქნა სამი თვის ვადით;
ა--სთან, სასა--რთლომ დადგენი-–ად მიიჩნია ის ფაქტობრივი გარემოება, რომ 20-5 წლის 18 ნოემბერს ერთი მხრივ - ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს, ხოლო მეორე მხრივ - ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება, რომლის თა--ხმად ოთ---------–-–---–მა და ქე-----ნ მა--------ემ - ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს სესხის სახით გადასცეს - 3- 000 აშშ დოლარი; (იხ. გადაწყვეტი-–ების 3.2.15. პუნქტი)
სასა--რთლომ, ასევე დადგენი-–ად მიიჩნია ის ფაქტობრივი გარემოება, 20-4 წლის 22 ი--–--- ალე-----------------ა და თე--------------ძეს შორის სანოტარო წესით დაიდო სესხის ხელშეკრულება, რომლის თა--ხმად თე--------------ძემ ალე----------------- სესხის სახით გადასცა - 120 000 აშშ დოლარი. სესხი გაიცა 03 თვის ვადით და მისი დაბრუნების ვადად განისაზღვრა 20-4 წლის 22 სექტემბე---; (იხ. გადაწყვეტი-–ების 3.2.16. პუნქტი)
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 341-ე მუხლის თა--ხმად, იმ ხელშეკრულების ნამდვ--–ობისათვის, რომლითაც აღიარებულ იქნა ვალდებულებითი ურთიერთობის არსებობა (ვალის არსებობის აღიარება), აუცი-–ებელია წე---ლობითი აღიარება. თუ სხვა ფორ-აა გათვალისწი-ებული იმ ვალდებულებითი ურთიერთობის წარ-ოშობისათვის, რომლის არსებობაც აღიარებულ იქნა, მაში- აღიარება მოითხოვს ამ ფორ-ას.
ვალის არსებობის აღიარება წარ-ოადგენს ცალმხრივ ხელშეკრულებას, ვი-აიდან ამ ხელშეკრულებით იმ პირს, ვი-ც აღიარა ვალის არსებობა, წარ-ოეშობა შესრულების ვალდებულება, ხოლო იმ პირს, რომლის სასარგებლო---ც განხორციელდა ვალის არსებობის აღიარება, უფლება აქვს მოითხოვოს შესრულება. შესაბამისად, ვალის აღიარების ხელშეკრულებით, მოვალე არამხოლოდ უნდა ადასტურებდეს ვალის არსებობას, არამედ უნდა კისრულობდეს ვალდებულებას მის შესრულების თაობაზე.
20-6 წლის 21 მარტს ალე-----------------ა და ოთ---------–-–---–ს შორის სანოტარო წესით დაიდო ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულება, რომლის თა--ხმად ალ---------- ნი---ამ (მოვალე) აღიარა, რომ მას ნამდვ--–ად აქვს ოთ---------–-–---–ის (კრედიტორი) ვალი, რომელიც შეადგენს 3- 000 აშშ დოლარს. ხელშეკრულების თა--ხმად, დავალიანება წარ-ოიშვა 20-6 წლის თებერვალში და მისი დაფარვა უნდა მომხდარიყო 20-- წლის 0- მარტამდე. ა--სთან, სასა--რთლომ დაადგი-ა აღნიშნული ხელშეკრულების დამოუ-იდებელი სა--რთლებრივი ბუნება. (იხ. გადაწყვეტი-–ების 3.2.1-. პუნქტი)
ამდენად, მხარეთა შორის სახეზეა სახელშეკრულებო ურთიერთობა. ა--სთან, მხარეები შეთანხმებულნი არიან სესხის ხელშეკრულების ყველა არსებით პირობაზე.
6.5. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 361-ე მუხლის თა--ხმად, ვალდებულება უნდა შესრულდეს ჯეროვნად, კეთი-–სი-დისიერად, დათქმულ დროსა და ადგი-–ას.
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის მე-400 მუხლის თა--ხმად, მოვალის მიერ ვალდებულების შესრულების ვადა გადაცი-–ებულად ითვლება, თუ შესრულებისათვის დადგენი-– დროში ვალდებულება არ შესრულდა.
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1484-ე მუხლის თა--ხმად, კი მემკვიდრეები ვალდებულნი არიან მთლია--დ დააკმაყოფი-–ონ მამკვიდრებლის კრედიტორთა ი-ტერესები, მაგრამ მიღებული აქტივის ფარგლებში თითოეულის წი-–ის პროპორციულად.
დადგენი-–ია, რომ ალე----------------- არ შეუსრულებია მასსა და მოსარჩელეებს - ოთ---------–-–---–ს, თე--------------ძეს, ქე-----ნ მა--------ეს, რე---- ლო-–--ას, კე-----ა სტ------ას, თა--რ გი-------ეს, ნა----–-ა ხა--–--–-ძესა და ნა---ა ბო--------–ს შორის გაფორ-ებული სესხისა და ვალის აღიარების ხელშეკრულებებით ნაკისრი ვალდებულებები. კერძოდ, მას მოსარჩელეთათვის არ დაუბრუნებია ზემოთ დასახელებული ხელშეკრულებებიდან გამომდი-არე თანხა. დადგენი-–ია, ასევე, რომ ალ---------- ნი---ა გარდაიცავალა 20-6 წლის 07 ივნისს, ხოლო მისი და--შთი სამკვიდრო ქონება მიიღეს მოპასუხეებმა.
შესაბამისად, ყოველივე ზემოთაღნიშნულიდან გამომდი-არე, სასა--რთლო მიიჩნევს, რომ საფუძვლიანია და უნდა დაკმაყოფი-–დეს მოსარჩელის შემდეგი სასარჩელო მოთხოვნები:
მოპასუხეების ირ-ა ხვ------ის, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ასათვის - ოთ---------–-–---–ის სასარგებლოდ, ოთ---------–-–---–სა და ალე----------------- შორის 20-6 წლის 21 მარტს დადებული ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 3- 000 აშშ დოლარის გადახდის დაკისრების თაობაზე;
- ოთ---------–-–---–ისა და ქე-----ნ მა--------ის სასარგებლოდ, ერთი მხრივ ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს, ხოლო მეორე მხრივ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს შორის 20-5 წლის 18 ნოემბერს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 3- 000 აშშ დოლარის გადახდის დაკისრების თაობაზე;
- თე--------------ძის სასარგებლოდ, თე--------------ძესა და ალე----------------- შორის 20-4 წლის 22 ი--–--- დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 120 000 აშშ დოლარის გადახდის დაკისრების თაობაზე;
- რე---- ლო-–--ას სასარგებლოდ, რე---- ლო-–--ასა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 28 ი--–--- დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 5 000 აშშ დოლარის გადახდის დაკისრების თაობაზე;
- რე---- ლო-–--ას სასარგებლოდ, რე---- ლო-–--ასა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 16 ოქტომბერს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 1- 000 აშშ დოლარის გადახდის დაკისრების თაობაზე;
- კე-----ა სტ------ას სასარგებლოდ, კე-----ა სტ------ასა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 23 დეკემბერს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 16 000 აშშ დოლარის გადახდის დაკისრების თაობაზე;
- თა--რ გი-------ის სასარგებლოდ, თა--რ გი-------ესა და ალე----------------- შორის 20-6 წლის 13 აპრი-–ს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 16 000 აშშ დოლარის გადახდის დაკისრების თაობაზე;
- ნა----–-ა ხა--–--–-ძის სასარგებლოდ, ნა----–-ა ხა--–--–-ძესა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 12 ოქტომბერს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - სესხის ძირითადი თანხის - 11 600 აშშ დოლარის გადახდის დაკისრების თაობაზე;
- ნა---ა ბო--------–ის სასარგებლოდ, ნა---ა ბო--------–სა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 23 ი--–--- დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - სესხის ძირითადი თანხის - 5 000 აშშ დოლარის გადახდის დაკისრების თაობაზე;
ა--სთან, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1484-ე მუხლის 1-ლი ნაწი-–ის შესაბამისად, მოპასუხეთათვის ზემოთ აღნიშნული თანხების დაკისრება უნდა მოხდეს მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
6.6. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 41--ე მუხლის თა--ხმად, პირგასამტეხლო არის მხარეთა შეთანხმებით განსაზღვრული ფულადი თანხა, რომელიც მოვალემ უნდა გადაიხადოს ვალდებულების შეუსრულებლობის ან არაჯეროვნად შესრულებისათვის. ა--ვე კოდექსის 418-ე მუხლის 1-ლი და მე-2 ნაწი-–ების თა--ხმად, კი ხელშეკრულების მხარეებს შეუძლიათ თა--სუფლად განსაზღვრონ პირგასამტეხლო, რომელიც შეიძლება აღემატებოდეს შესაძლო ზიანს. შეთანხმება პირგასამტეხლოს შესახებ მოითხოვს წე---ლობით ფორ-ას. ამდენად, პირგასამტეხლო ვალდებულების უზრუნველყოფის საშუალებას წარ-ოადგენს.
მოცემულ შემთხვევაში, დადგენი-–ია, რომ 20-5 წლის 12 ოქტომბერს ალე-----------------ა და ნა----–-ა ხა--–--–-ძეს შორის დადებული სესხის ხელშეკრულებით გათვალისწი-ებულ იქნა პირგასამტეხლო ხელშეკრულებით დადგენი-– ვადაში სესხის გადაუხდელობის, ან გადახდის დაგვიანების შემთხვევაში, გადაუხდელი თანხის 0.15%-ის ოდენობით, ხოლო 20-5 წლის 23 ი--–--- ალე-----------------ა და ნა---ა ბო--------–ს შორის დადებული სესხის ხელშეკრულებით, კი გადაუხდელი თანხის 0.2%-ის ოდენობით, ყოველი ვადაგადაცი-–ებული დღისათვის. დადგენი-–ია, ასევე რომ ალე----------------- მიერ დარღვეულ იქნა ზემოთ აღნიშნული ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე ვალდებულებები, რაც ა--ვე ხელშეკრულების თა--ხმად, შესაძლებლობას ანიჭებს კრედიტორს გამოიყენოს მოვალის მიმართ გათვალისწი-ებული საჯარიმო სანქციები, თუმცა სასა--რთლოს მიაჩნია, რომ მოსარჩელის მიერ მოთხოვნი-–ი და შეთანხმებული პირგასამტეხლო არის შეუსაბამოდ მაღალი და უნდა მოხდეს მისი შემცირება შედეგი გარემოებების გამო:
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 420-ე მუხლის თა--ხმად, სასა--რთლოს შეუძლია საქმის გარემოებათა გათვალისწი-ებით შეამციროს შეუსაბამოდ მაღალი პირგასამტეხლო. ამდენად, მხარეთა ი-ტერესებსა და უფლება-მოვალეობებს შორის გონივრული ბალანსის დაცვის უზრუნველსაყოფად კანონმდებელი ანიჭებს სასა--რთლოს დისკრეციას შეამციროს შეუსაბამოდ მაღალი პირგასამტეხლო. ეს ის იშვია--- გამონაკლისია, როდესაც კანონი სახელშეკრულებო თა--სუფლებაში ჩარევას დასაშვებად მიიჩნევს. თუმცა, ამგვარი ჩარევა გარკვეულ შეზღუდვებს ექვემდებარება.
სასა--რთლო განმარტავს, რომ პირგასამტეხლო წარ-ოადგენს ვალდებულების შესრულების უზრუნველყოფის და--ტებით საშუალებას. ვალდებულების დარღვევამდე პირგასამტეხლო ემსახურება ვალდებულების შესრულების სტიმულირებას, ვი-აიდან მოვალემ იცის, რომ ვალდებულების დარღვევის შემთხვევაში მას მოუწევს გარკვეული საზღაურის გადახდა. პირგასამტეხლო ატარებს პრევენციული და მი-იმალური ზიანის ა--ზღაურების ფუნქციას, შესაბამისად პირგასამტეხლო, რომელიც გადააჭარბებს ამ ოდენობას, იძენს შეუსაბამოდ მაღალი პირგასამტეხლოს სტატუსს. ა--სთან, მართალია, კანონმდებელი ანიჭებს სასა--რთლოს პირგასამტეხლოს შემცირების უფლებას, თუმცა ეს იმდაგვარად არ უნდა იქნეს გაგებული, რომ სასა--რთლომ ყველა შემთხვევაში უნდა გამოიყენოს თა--სი დისკრეციული უფლებამოსი-–ება. კანონმდებელი განსაზღრავს პირგსა--ტეხლოს შემცირების აუცი-–ებელ წი-აპირობას. კერძოდ, მოთხოვნი-–ი/დაკისრებული პირგასამტეხლო უნდა იყოს შეუსაბამოდ მაღალი. ხოლო, შეუსაბამოდ მაღალია თუ არა პირგასამტეხლო, უნდა გადაწყდეს ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში საქმის გარემოებების შეფასების შედეგად. მისი ოდენობის განსაზღვრისას სასა--რთლომ მხედველობაში უნდა მიიღოს, თუ როგორია შესრულების ღირებულების, მისი შეუსრულებლობისა და არაჯეროვანი შესრულებით გამოწვეული ზიანის თა--ფარდობა პირგასამტეხლოს ოდენობასთან. პირგასამტეხლოს მიზანია კრედიტორის დარღვეული უფლების აღდგენა და არა გამდიდრება, შესაბამისად, პირგასამტეხლო უნდა იყოს ვალდებულების დარღვევის თა--ზომიე--- და გონივრული. პირგასამტეხლოს დაკისრებით უნდა მოხდეს კრედიტორის და--კარგების კომპენსირება და არა მისი გამდიდრება. აქედან, გამომდი-არე სასა--რთლომ უნდა შეაფასოს პირგასამტეხლოსა და მოვალის მიერ დაშვებული დარღვევით გამოწვეული შედეგების თა--ფარდობა.
ამდენად, მსესხებლის მიერ ვალდებულების დარღვევით გამოწვეული სავარაუდო ზიანისა და მხარეთა ი-ტერესების გონივრული გათვალისწი-ებით, სასა--რთლო თვლის, რომ მოსარჩელის მიერ ალე-----------------ა და ნა----–-ა ხა--–--–-ძეს შორის 12.1-.20-5წ. დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე მოთხოვნი-–ი პირგასამტეხლოს ოდენობა - 2505 აშშ დოლარის ოდენობით არ შეესაბამება გონივრულობის სტანდარტს და უნდა შემცირდეს. შესაბამისად, მოპასუხეს პირგასამტეხლოს სახით უნდა დაეკისროს - 250 აშშ დოლარის გადახდა ნაცვლად მოთხოვნი-–ი - 2505 აშშ დოლარისა.
მოსარჩელის მიერ ალე-----------------ა და ნა---ა ბო--------–ს შორის 23.07.20-5წ. დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე მოთხოვნი-–ი პირგასამტეხლოს ოდენობა - 1940 აშშ დოლარის ოდენობით, ასევე არ შეესაბამება გონივრულობის სტანდარტს და უნდა შემცირდეს. შესაბამისად, მოპასუხეს პირგასამტეხლოს სახით უნდა დაეკისროს - 194 აშშ დოლარის გადახდა ნაცვლად მოთხოვნი-–ი - 1940 აშშ დოლარისა.
6.7. მოპასუხე, ასევე სადავოდ ხდის იმ გარემოებას, რომ 20-5 წლის 18 ნოემბერს ერთი მხრივ - ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს, ხოლო მეორე მხრივ - ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს შორის დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე, მოსარჩელე ფულადი ვალდებულების შესრულებას მოითხოვს მხოლოდ ალე----------------- მემკვიდრეებისგან და არ აყენებს ფა----უ- სუ------ს მიმართ სოლიდარულად თანხის დაკისრების მოთხოვნას. აღნიშნულთან დაკავშირებით სასა--რთლო განმარტავს შემდეგს:
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 463-ე მუხლის თა--ხმად, თუ რამდენიმე პირს ევალება ვალდებულების შესრულება ისე, რომ თითოეულმა უნდა მიიღოს მონაწი-–ეობა მთლიანი ვალდებულების შესრულებაში (სოლიდარული ვალდებულება), ხოლო კრედიტორს აქვს შესრულების მხოლოდ ერთჯერადი მოთხოვნის უფლება, მაში- ისი-ი წარ-ოადგენენ სოლიდარულ მოვალეებს. ხოლო, ა--ვე კოდექსის 464-ე მუხლის თა--ხმად, სოლიდარული ვალდებულება წარ-ოიშობა ხელშეკრულებით, კანონით ან ვალდებულების საგნის განუყოფლობით.
სსკ-ის 464-ე მუხლი ქართულ სამოქალაქო სა--რთალში სოლიდარული ვალდებულების წარ-ოშობის საფუძვლებს არეგულირებს. იგი ამომწურავად ადგენს (Numerus Clausus) სოლიდარული ვალდებულების წარ-ოშობის საფუძვლებს: ხელშეკრულებას, კანონს, ვალდებულების საგნის განუყოფლობას და გამორიცხავს სხვა საფუძვლით სოლიდარული ვალდებულების წარ-ოშობას. ხოლო სსკ-ის 463-ე მუხლი, კი ზუსტად განსაზღვრავს იმ კრიტე---უმებს, რომელთა არსებობის შემთხვევაში მოვალეები სოლიდარულ მოვალეებად ჩაითვლებიან. ა--ვდროულად იგი სოლიდარული ვალდებულების შემადგენელ აუცი-–ებელ ელემენტებსაც განსაზღვრავს.
განსახი-–ველ შემთხვევაში, დადგენი-–ია, რომ 20-5 წლის 18 ნოემბერს ერთი მხრივ - ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს, ხოლო მეორე მხრივ - ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს შორის დაიდო სესხის ხელშეკრულება, რომლის თა--ხმადაც ოთ---------–-–---–მა და ქე-----ნ მა--------ემ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს სესხად გადასცეს 3- 000 აშშ დოლარი.
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 465-ე მუხლის თა--ხმად, კრედიტორს შეუძლია თა--სი სურვ--–ისამებრ შესრულება მოსთხოვოს ნებისმიერ მოვალეს, როგორც მთლია--დ, ასევე ნაწი-–ობრივ. ვალდებულების მთლია--დ შესრულებამდე და--რჩენი მოვალეების ვალდებულება ძალაში რჩება.
ამრიგად, სსკ-ის 465-ე მუხლის და--წესი ცხადყოფს, რომ სოლიდარული ვალდებულების არსებობისას, კრედიტორს თა--სუფლად შეუძლია ამოირჩიოს ერთი, ან რამდენიმე სოლიდარული მოვალე და მისგან ეცადოს კუთვნი-–ი მოთხოვნის მთლიან, ანდა ნაწი-–ობრივ დაკმაყოფი-–ებას. შესაბამისად, როცა ერთ-ერთი სოლიდარული მოვალე მთლია--დ აკმაყოფი-–ებს კრედიტორს, სოლიდარული ვალდებულება წყდება. ხდება ვალის გამსტუმრებელი სოლიდარული მოვალის ტრანსფორ-აცია კრედიტორად და--რჩენ სოლიდარულ მოვალეებთან მიმართებაში. მაგრამ, თუ აღნიშნული სოლიდარული მოვალე კრედიტორის პრეტენზიას არ დააკმაყოფი-–ებს, ამ უ-ა--სკნელის მიერ სასა--რთლოში სარჩელის შეტა-- არ ართმევს უფლებას, სარჩელი შეიტანოს და--რჩენ მოვალეთა მიმართაც.
აღნიშნულიდან გამომდი-არე, კრედიტორები ოთ---------–-–---–ი და ქე-----ნ მა--------ე უფლებამოსი-–ნი არიან 20-5 წლის 18 ნოემბრის სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე ფულადი ვალდებულება მოითხოვონ, როგორც ერთ-ერთი სოლიდარული მოვალის, ასევე ყველა მოვალისაგან ერთდროულად. ამდენად, მოპასუხის პრეტენზია იმასთან დაკავშირებით, რომ ზემოთ აღნიშნული ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე ვალდებულების შესრულების შესახებ მოთხოვნა წაყენებული უნდა იყოს ორივე მსესხებელის მიმართ, არის დაუსაბუთებელი და სა--რთლებრივ საფუძველს მოკლებული.
რაც შეეხება იმ გარემოებას, ფა----უ- სუ------ წარ-ოადგენს თუ არა ალე-----------------თან ერთად 18.11.20-5წ. სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე სოლიდარულ მსესხებელს, განსახი-–ველი და--ს გადასაწყვეტად არ წარ-ოადგენს არსებით საკითხს, ამიტომ სასა--რთლო მასზე არ იმსჯელებს.
6.8. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 130--ე მუხლის თა--ხმად, გარდაცვლ--–- პირის (მამკვიდრებლის) ქონების გადასვლა სხვა პირებზე (მემკვიდრეებზე) ხორციელდება კანონით ან ანდერძით, ანდა ორივე საფუძვლით.
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1336-ე მუხლის თა--ხმად, კანონით მემკვიდრეობის დროს თა--სწორი უფლებით მემკვიდრეებად ითვლებიან პირველ რიგში - გარდაცვლ--–-ს შვ--–ები, გარდაცვლ--–-ს შვ--–ი, რომელიც მისი სიკვდი-–ის შემდეგ დაიბადა, მეუღლე, მშობლები (მშვ--–ებლები).
დადგენი-–ია, რომ ალ---------- ნი---ა გარდაიცვალა 20---–-–---------სს. დადგენი-–ია, ასევე, რომ მისმა კანონისმიერ-ა პირველი რიგის მემკვიდრეებმა - ირ-ა ხვ------მა, ირ---–ი ნი---ამ, ლუ-ა ნი---ამ და ლ--–- ნი---ამ თა--ბარწი-–ად საკუთრებაში მიიღეს მამკვიდრებლის და--შთი სამკვიდრო ქონება. მათ შორის შემდეგი უძრა-- ქონების ½ ნაწი-–ი:
- ქა-–---------–--------------–-----------------------------------------–---------–--------------–---------------------------------------–---------–-----------–----------–---------------------------------------–---------–-------–----------------------------------------------------–-----------------–----------------------------------------------–--------------–---------------------------------------–--------------–---------------------------------------–--------------–---------------------------------------–--------------–---------------------------------------–--------------–-------–---–-------------------;
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1484-ე მუხლის 1-ლი ნაწი-–ის თა--ხმად, მემკვიდრეები ვალდებულნი არიან მთლია--დ დააკმაყოფი-–ონ მამკვიდრებლის კრედიტორთა ი-ტერესები, მაგრამ მიღებული აქტივის ფარგლებში თითოეულის წი-–ის პროპორციულად.
განსახი-–ველ შემთხვევაში, სასა--რთლომ მოსარჩელის სასარჩელო მოთხოვნა მოპასუხეთათვის სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე თანხის დაკისრების თაობაზე, ნაწი-–ობრივ მიიჩნია დასაბუთებულად. ა--სთან, დადგენი-–ია, რომ დღეის მდგომარეობით, ზემოთ დასახელებული სამკვიდრო ქონება საჯარო რეესტრში კვლავ ირიცხება გარდაცვლ--–- ალე----------------- სახელზე. ხოლო, სამკვიდრო ქონებაზე მოპასუხეთა მესაკუთრედ ცნობის მოთხოვნის მიმართ, მოსარჩელის იურიდიულ ი-ტერესს წარ-ოადგენს ის, რომ თანხის დაკისრების მოთხოვნის ნაწი-–ში სარჩელის დაკმაყოფი-–ების შემთხვევაში, გადახდევი-ება მიექცეს სწორედ ალე----------------- და--შთ ქონებაზე მემკვიდრეთა მიერ მიღებული აქტივის ფარგლებში.
აღნიშნულიდან გამომდი-არე, სასა--რთლო მიიჩნევს, რომ მოსარჩელის სასარჩელო მოთხოვნა სამკვიდრო ქონების მესაკუთრედ ცნობის თაობაზე საფუძვლიანია და უნდა დაკმაყოფი-–დეს. შესაბამისად, ირ-ა ხვ------ი, ირ---–ი ნი---ა, ლუ-ა ნი---ა და ლ--–- ნი---ა, როგორც ალე----------------- მემკვიდრეები, ცნობი-– უნდა იქნენ უძრა-- ქონების, მდებარე: - ქალ---------–--------------–-------------------------------------–---------–--------------–------------------------------------–---------–-----------–----------–------------------------------------–---------–-------–----------------------------------------------------–-----------------–-----------------------------------------–--------------–-----------------------------------–--------------–-----------------------------------–--------------–-----------------------------------–--------------–-----------------------------------–--------------–-------–---–-------------------, ½ ნაწი-–ის მესაკუთრეებად და აღნიშნული უძრა-- ქონება საჯარო რეესტრში უნდა აღირიცხოს მათ თა--საკუთრებაში.
7. საპროცესო ხა----ები
7.1 მოსარჩელე ოთ---------–-–---–ის მიერ სარჩელის აღძვრისას სახელმწიფო ბაჟის სახით სარჩელზე გადახდი-– იქნა - 3 000 ლარი; ოთ---------–-–---–ისა და ქე-----ნ მა--------ის მიერ - 243-.48 ლარი; თე--------------ძის მიერ - 3000 ლარი; კე-----ა სტ------ას მიერ - 1113.36 ლარი; რე---- ლო-–--ას მიერ - 1-43.78 ლარი; თა--რ გი-------ის მიერ - 1113.36 ლარი; ნა----–-ა ხა--–--–-ძის მიერ - 985.79 ლარი და ნა---ა ბო--------–ის მიერ - 482.46 ლარი.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის პირველი ნაწი-–ის თა--ხმად, იმ მხარის მიერ გაღებული ხა----ების გადახდა, რომლის სასარგებლო---ც იქნა გამოტანი-–ი გადაწყვეტი-–ება, ეკისრება მეორე მხარეს, თუნდაც ეს მხარე გათა--სუფლებული იყოს სახელმწიფო ბიუჯეტში სასა--რთლო ხა----ების გადახდისაგან. თუ სარჩელი დაკმაყოფი-–ებულია ნაწი-–ობრივ, მაში- მოსარჩელეს ამ მუხლში აღნიშნული თანხა მიეკუთვნება სარჩელის იმ მოთხოვნის პროპორციულად, რაც სასა--რთლოს გადაწყვეტი-–ებით იქნა დაკმაყოფი-–ებული, ხოლო მოპასუხეს - სარჩელის მოთხოვნათა იმ ნაწი-–ის პროპორციულად, რომელზედაც მოსარჩელეს უარი ეთქვა.
ამდენად, ვი-აიდან სარჩელი დაკმაყოფი-–და ნაწი-–ობრივ, მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას, მოსარჩელეთა სასარგებლოდ, სარჩელის დაკმაყოფი-–ებული ნაწი-–ის პროპორციულად, სახელმწიფო ბაჟი უნდა დაეკისროთ შემდეგი ოდენობით:
ოთ----------–-შვ--–ის სასარგებლოდ - 253-.48 ლარის გადახდა;
ოთ----------–-შვ--–ისა და ქე-----ნ მა--------ის სასარგებლოდ - 243-.48 ლარის გადახდა; თე--------------ძის სასარგებლოდ - 3000 ლარის გადახდა;
რე---- ლო-–--ას სასარგებლოდ - 1-43.78 ლარის გადახდა;
კე-----ა სტ------ას სასარგებლოდ - 1113.36 ლარის გადახდა;
თა--რ გი-------ის სასარგებლოდ - 1113.36 ლარის გადახდა;
ნა----–-ა ხა--–--–-ძის სასარგებლოდ - 827.82 ლარის გადახდა;
ნა---ა ბო--------–ის სასარგებლოდ - 362.84 ლარის გადახდა
დარჩენი-–ი თანხა უნდა დარჩეს ბიუჯეტში გადახდი-–ად.
მოპასუხეებს მოსარჩელეთა სასარგებლოდ, ასევე უნდა დაეკისროთ სარჩელის უზრუნველყოფის შესახებ შუამდგომლობაზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 50 ლარის გადახდა; საჩივარზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 50 ლარის გადახდა და კერძო საჩივარზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 50 ლარის გადახდა.
ა--სთან, ოთ---------–-–---–ის მიერ მისი სასარჩელო მოთხოვნიდან გამომდი-არე, სარჩელზე გადასახდელი სახელმწიფო ბაჟის ოდენობა შეადგენს - 2 53-.48 ლარს (ფულადი თანხის დაკისრების ნაწი-–ში - 243-.48 ლარი, მესაკუთრედ ცნობის ნაწი-–ში -1-0 ლარი), მოსარჩელის მიერ სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდი-–ია - 3 000 ლარი. შესაბამისად, ოთ---------–-–---–ს უნდა დაუბრუნდეს მის მიერ ზედმეტად გადახდი-–ი თანხა - 464.52 ლარის ოდენობით;
7.2. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 37-ე მუხლის თა--ხმად, პროცესის ხა----ებს შეადგენს სასა--რთლო ხა----ები და სასა--რთლოსგარეშე ხა----ები. თა--ს მხრივ, სასა--რთლო ხა----ებს შეადგენს სახელმწიფო ბაჟი და საქმის განხი-–ვასთან დაკავშირებული ხა----ები, ხოლო სასა--რთლოსგარეშე ხა----ებს წარ-ოადგენს ადვოკატისათვის გაწეული ხა----ები, დაკარგული ხელფასი (გა--ცდური), მტკიცებულებათა უზრუნველსაყოფად გაწეული ხა----ები, აგრეთვე მხარეთა სხვა აუცი-–ებელი ხა----ები.
მითითებული ნორ-ის ში-აარსიდან გამომდი-არე, უდავოა, რომ კანონი მხარის მიერ უ-ვე გაწეული ხა----ების ა--ზღაურების ვალდებულებას აკისრებს მოწი-ააღმდეგე მხარეს.
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის 1-ლი ნაწი-–ის, ბოლო წი-ადადების თა--ხმად, იმ მხარის წარ-ომადგენლის დახმარებისათვის გაწეულ ხა----ებს, რომლის სასარგებლო---ც იქნა გამოტანი-–ი გადაწყვეტი-–ება, სასა--რთლო დააკისრებს მეორე მხარეს გონივრულ ფარგლებში, მაგრამ არაუმეტეს და--ს საგნის ღირებულების 4 პროცენტისა, ხოლო არაქონებრივი და--ს შემთხვევაში – განსახი-–ველი საქმის მნიშვნელობისა და სირთულის გათვალისწი-ებით, 2 000 ლარამდე ოდენობით.
მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელეები მოითხოვენ მათ მიერ წარ-ომადგენლის დახმარებისთვის გაწეული ხა----ის მოპასუხეთათვის დაკისრებას, რაც ნაწი-–ობრივ უნდა დაკმაყოფი-–დეს და მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას უნდა დაეკისროთ დაკმაყოფი-–ებული მოთხოვნის 4%-მდე შემდეგი ოდენობით თანხის გადახდა:
ოთ---------–-–---–ის სასარგებლოდ - 150 ლარის გადახდა;
თე--------------ძის სასარგებლოდ - 120 ლარის გადახდა;
რე---- ლო-–--ას სასარგებლოდ - 120 ლარის გადახდა;
კე-----ა სტ------ას სასარგებლოდ - 120 ლარის გადახდა;
თა--რ გი-------ის სასარგებლოდ - 120 ლარის გადახდა;
ნა----–-ა ხა--–--–-ძის სასარგებლოდ - 80 ლარის გადახდა;
ნა---ა ბო--------–ის სასარგებლოდ - 40 ლარის გადახდა;
8. უზრუნველყოფის ღონისძიებასთან დაკავშირებული საკითხები
8.1. თბი-–ისის საქალაქო სასა--რთლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 20-- წლის 03 მაისის განჩი-ებით, ოთ---------–-–---–ის, თე--------------ძის, ქე-----ნ მა--------ის, რე---- ლო-–--ას, კე-----ა სტ------ას, თა--რ გი-------ის, ნა----–-ა ხა--–--–-ძისა და ნა---ა ბო--------–ის სარჩელის უზრუნველყოფის მიზნით, ყადაღა დაედო 20---–-–---------სს გარდაცვლ--–- ალე----------------- კუთვნი-– შემდეგ უძრავ ნივთებს:
- ქ.თბ--–--–-------------------------–-----------------------------------–-----------–--------------------------------------------;
- ქ.თ---–--–------------–-------–-----------------------------------–-----------–-------------------------------------;
- ქ.თბ--–--–------------–--------–-----------------------------------–-----------–--------------------------------------;
- ქ.თბ--–--–------------–-------–-----------------------------------–-----------–-------------------------------------;
- მც-----–---------------------–-----------------------------------–-----------–--------------------------------2;
- მცხ----–---------------------–-----------------------------------–-----------–---------------------------------;
- მც-----–---------------------–-----------------------------------–-----------–---------------------------------;
- მც-----–---------------------–-----------------------------------–-----------–--------------------------------5;
- მცხ----–---------------–---––-----------------------------------–-----------–--------------ს,ს/კ 7--03.2-.3--;
- შპს ,,იმ------–------ში’’(ს/კ 2-------6), ყადაღა დაედო ირ-ა ხვ------ის (პ/ნ 0---------6), ირ---–ი ნი---ას (პ/ნ 0---------6), ლუ-ა ნი---ას (პ/ნ 0--------13), ლ--–- ნი---ას (პ/ნ 3----------) მიერ სამკვიდრო მოწმობის საფუძველზე მიღებულ და თითოეულ მათგანზე გადა--წი-–ებულ 15-15 პროცენტიან წი-–ებს.
- შპს ,,უ–--ში’’ (ს/კ 2-------5), ყადაღა დაედო ირ-ა ხვ------ის (პ/ნ 0---------6), ირ---–ი ნი---ას (პ/ნ 0---------6), ლუ-ა ნი---ას (პ/ნ 0--------13), ლ--–- ნი---ას (პ/ნ 3----------) მიერ სამკვიდრო მოწმობის საფუძველზე მიღებულ და გადა--წი-–ებულ 7.50-7.50% -იან წი-–ებს;
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 1991-ე მუხლის პირველი წი-ადადების თა--ხმად, სარჩელის მიღებაზე უარის თქმის, სარჩელის დაკმაყოფი-–ებაზე უარის თქმის, სარჩელის განუხი-–ველად დატოვების, ან საქმის წარ-ოების შეწყვეტის შემთხვევაში სასა--რთლო თა--სი გადაწყვეტი-–ებით (განჩი-ებით) აუქმებს ამ სარჩელთან დაკავშირებით გამოყენებულ უზრუნველყოფის ღონისძიებას, რაც საჩივრდება ამ გადაწყვეტი-–ების (განჩი-ების) გასაჩივრებისათვის კანონით დადგენი-–ი წესით.
განსახი-–ველ შემთხვევაში, თავდაპირველად მოსარჩელეთა სასარჩელო მოთხოვნას წარ-ოადგენდა გარდაცვლ--–- ალე----------------- კუთვნი-–, ზემოთ დასახელებულ უძრავ ქონებაზე, ასევე შპს „იმ-----ლი ე----სა“ და შპს „უ–--ს“ წი-–ებზე მოპასუხეთა მესაკუთრედ ცნობა. თუმცა, მოსარჩელემ შეამცირა სასარჩელო მოთხოვნა უძრა-- ქონების ½ ნაწი-–ში, ასევე გაიხმო სასარჩელო მოთხოვნა შპს „იმ-----ლი ე----სა“ და შპს „უ–--ს“ წი-–ებზე მესაკუთრედ ცნობის მოთხოვნის ნაწი-–ში. შესაბამისად, ვი-აიდან აღნიშნულ ნაწი-–ში აღარ არსებობს და--ს საგანი, ასევე აღარ არსებობს ამ ნაწი-–ში სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიების გამოყენების სა--რთლებრივი საფუძველი. აქედან გამომდი-არე, ნაწი-–ობრივ უნდა გაუქმდეს თბი-–ისის საქალაქო სასა--რთლოს სასა--რთლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 20-- წლის 03 მაისის განჩი-ებით გამოყენებული სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიება და ყადაღა უნდა მოეხსნას ზემოთ დასახელებული უძრა-- ქონების ½ ნაწი-–ს, ასევე წი-–ებს შპს „უ–--სა“ და შპს „იმ------–------ში“, ხოლო და--რჩენ ნაწი-–ში გამოყენებული სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიება უნდა დარჩეს უცვლელი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
სასა--რთლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-8, 53-ე, 243-ე-244-ე, 248-ე-249-ე, 257-ე, 2591-ე, 2-3-ე-364-ე, 369-ე მუხლებით და
გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა:
1. ოთ---------–-–---–ის, თე--------------ძის, ქე-----ნ მა--------ის, რე---- ლო-–--ას, კე-----ა სტ------ას, თა--რ გი-------ის, ნა----–-ა ხა--–--–-ძისა და ნა---ა ბო--------–ის სარჩელი მოპასუხეების - ირ-ა ხვ------ის, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მიმართ თანხის დაკისრებისა და სამკვიდრო ქონებაზე მესაკუთრედ ცნობის თაობაზე დაკმაყოფი-–დეს ნაწი-–ობრივ.
1.1. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე - ოთ---------–-–---–ის სასარგებლოდ დაეკისროთ, ოთ---------–-–---–სა და ალე----------------- შორის 20-6 წლის 21 მარტს დადებული ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 3- 000 აშშ დოლარის გადახდა, ეროვნულ ვალუტაში გადახდის დღეს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ გამოქვეყნებული კურსის შესაბამისად, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.2. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელეების - ოთ---------–-–---–ისა და ქე-----ნ მა--------ის სასარგებლოდ დაეკისროთ, ერთი მხრივ ოთ---------–-–---–სა და ქე-----ნ მა--------ეს, ხოლო მეორე მხრივ ალე-----------------ა და ფა----უ- სუ------ს შორის 20-5 წლის 18 ნოემბერს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 3- 000 აშშ დოლარის გადახდა, ეროვნულ ვალუტაში გადახდის დღეს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ გამოქვეყნებული კურსის შესაბამისად, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.3. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოპასუხე - თე--------------ძის სასარგებლოდ დაეკისროთ, თე--------------ძესა და ალე----------------- შორის 20-4 წლის 22 ი--–--- დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 120 000 აშშ დოლარის გადახდა, ეროვნულ ვალუტაში გადახდის დღეს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ გამოქვეყნებული კურსის შესაბამისად, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.4. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე - რე---- ლო-–--ას სასარგებლოდ დაეკისროთ, რე---- ლო-–--ასა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 28 ი--–--- დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 5 000 აშშ დოლარის გადახდა, ეროვნულ ვალუტაში გადახდის დღეს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ გამოქვეყნებული კურსის შესაბამისად, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.5. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე - რე---- ლო-–--ას სასარგებლოდ დაეკისროთ, რე---- ლო-–--ასა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 16 ოქტომბერს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 1- 000 აშშ დოლარის გადახდა, ეროვნულ ვალუტაში გადახდის დღეს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ გამოქვეყნებული კურსის შესაბამისად, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.6. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე - კე-----ა სტ------ას სასარგებლოდ დაეკისროთ, კე-----ა სტ------ასა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 23 დეკემბერს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 16 000 აშშ დოლარის გადახდა, ეროვნულ ვალუტაში გადახდის დღეს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ გამოქვეყნებული კურსის შესაბამისად, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.7. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე - თა--რ გი-------ის სასარგებლოდ დაეკისროთ, თა--რ გი-------ესა და ალე----------------- შორის 20-6 წლის 13 აპრი-–ს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე - 16 000 აშშ დოლარის გადახდა, ეროვნულ ვალუტაში გადახდის დღეს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ გამოქვეყნებული კურსის შესაბამისად, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.8. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე - ნა----–-ა ხა--–--–-ძის სასარგებლოდ დაეკისროთ, ნა----–-ა ხა--–--–-ძესა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 12 ოქტომბერს დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე სესხის ძირითადი თანხის - 11 600 აშშ დოლარისა და პირგასამტეხლოს - 250 აშშ დოლარის გადახდა, ეროვნულ ვალუტაში გადახდის დღეს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ გამოქვეყნებული კურსის შესაბამისად, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.9. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე - ნა---ა ბო--------–ის სასარგებლოდ დაეკისროთ, ნა---ა ბო--------–სა და ალე----------------- შორის 20-5 წლის 23 ი--–--- დადებული სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდი-არე სესხის ძირითადი თანხის - 5 000 აშშ დოლარისა და პირგასამტეხლოს - 194 აშშ დოლარის გადახდა, ეროვნულ ვალუტაში გადახდის დღეს საქართველოს ეროვნული ბანკის მიერ გამოქვეყნებული კურსის შესაბამისად, მამკვიდრებლის - ალე----------------- და--შთი სამკვიდრო ქონებიდან თითოეულის მიერ მიღებული წი-–ის პროპორციულად.
1.1-. მოპასუხეები - ირ-ა ხვ------ი, ირ---–ი ნი---ა, ლუ-ა ნი---ა და ლ--–- ნი---ა ცნობი-– იქნენ უძრავ ქონებაში, მდებარე:
- ქალაქი თბი-–ისი, ჭა-------ს გამზირი №8-, 1-ლი სადარბაზო, მე-1- სართული, ბი-ა №1-, VI ბლოკი, ს/კ 0-.14.13.0--.007.07.0-.0--;
- ქა-–---------–-----------–----------–---------------------------------------–---------–--------------–-----------------------------------------–---------–--------------–-------------------------------------–--------------–--------------------------------------–--------------–--------------------------------------–--------------–--------------------------------------–--------------–-------------------------------5;
- მც----ა, სოფელი მი---–---–ი, ს/კ 7--03.2-.3--;
მამკვიდრებლის - ალე----------------- კუთვნი-–ი ½ ნაწი-–ის მესაკუთრეებად.
2. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე ოთ---------–-–---–ის სასარგებლოდ დაეკისროთ მოსარჩელის მიერ სარჩელზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 253-.48 ლარის გადახდა და მოსარჩელის მიერ წარ-ომადგენლის დახმარებისათვის გაწეული ხა----ის ასა--ზღაურებლად - 150 ლარის გადახდა.
3. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელეების ოთ----------–-შვ--–ისა და ქე-----ნ მა--------ის სასარგებლოდ დაეკისროთ მოსარჩელის მიერ სარჩელზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 243-.48 ლარის გადახდა.
4. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე თე--------------ძის სასარგებლოდ დაეკისროთ მოსარჩელის მიერ სარჩელზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 3 000 ლარის გადახდა და მოსარჩელის მიერ წარ-ომადგენლის დახმარებისათვის გაწეული ხა----ის ასა--ზღაურებლად - 120 ლარის გადახდა.
5. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე რე---- ლო-–--ას სასარგებლოდ დაეკისროთ მოსარჩელის მიერ სარჩელზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 1-43.78 ლარის გადახდა და მოსარჩელის მიერ წარ-ომადგენლის დახმარებისათვის გაწეული ხა----ის ასა--ზღაურებლად - 120 ლარის გადახდა.
6. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე კე-----ა სტ------ას სასარგებლოდ დაეკისროთ მოსარჩელის მიერ სარჩელზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 1113.36 ლარის გადახდა და მოსარჩელის მიერ წარ-ომადგენლის დახმარებისათვის გაწეული ხა----ის ასა--ზღაურებლად - 120 ლარის გადახდა
7. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე თა--რ გი-------ის სასარგებლოდ დაეკისროთ მოსარჩელის მიერ სარჩელზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 1113.36 ლარის გადახდა და მოსარჩელის მიერ წარ-ომადგენლის დახმარებისათვის გაწეული ხა----ის ასა--ზღაურებლად - 120 ლარის გადახდა.
8. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე ნა----–-ა ხა--–--–-ძის სასარგებლოდ დაეკისროთ მოსარჩელის მიერ სარჩელზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 827.82 ლარის გადახდა და მოსარჩელის მიერ წარ-ომადგენლის დახმარებისათვის გაწეული ხა----ის ასა--ზღაურებლად - 80 ლარის გადახდა.
9. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელე ნა---ა ბო--------–ის სასარგებლოდ დაეკისროთ მოსარჩელის მიერ სარჩელზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 362.84 ლარის გადახდა და მოსარჩელის მიერ წარ-ომადგენლის დახმარებისათვის გაწეული ხა----ის ასა--ზღაურებლად - 40 ლარის გადახდა.
1-. მოპასუხეებს - ირ-ა ხვ------ს, ირ---–ი ნი---ას, ლუ-ა ნი---ასა და ლ--–- ნი---ას მოსარჩელეების - ოთ---------–-–---–ის, თე--------------ძის, ქე-----ნ მა--------ის, რე---- ლო-–--ას, კე-----ა სტ------ას, თა--რ გი-------ის, ნა----–-ა ხა--–--–-ძისა და ნა---ა ბო--------–ის სასარგებლოდ დაეკისროთ მოსარჩელეთა მიერ სარჩელის უზრუნველყოფის შესახებ განცხადებაზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 50 ლარის გადახდა; საჩივარზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 50 ლარის გადახდა და კერძო საჩივარზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის ასა--ზღაურებლად - 50 ლარის გადახდა.
11. ოთ---------–-–---–ს დაუბრუნდეს მის მიერ 20-6 წლის 22 სექტემბერს სს „ბა------------–---–ი“ სარჩელზე გადახდი-–ი სახელმწიფო ბაჟის თანხიდან - 3 000 ლარიდან - 464.52 ლარი, რაც განთავსებული იქნა ხაზი-ის ერთიან ანგარიშზე N3-------0; ბანკის კოდი TRESGE22.
12. ნაწი-–ობრივ გაუქმდეს თბი-–ისის საქალაქო სასა--რთლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 20-- წლის 03 მაისის განჩი-ებით გამოყენებული სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიება და ყადაღა მოეხსნას:
20---–-–---------სს გარდაცვლ--–- ალე----------------- (პ/ნ 0---------7) სახელზე რიცხული შემდეგი უძრა-- ქონების ½ ნაწი-–ს:
- ქ.თბ--–--–-------------------------–-----------------------------------–-----------–--------------------------------------------;
- ქ.თბი-–ისში, ჭი-------–-ს #3--ში მდებარე ა. ნი---ას საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთს, ს/კ 0-.13.0-.0---243;
- ქ.თბი-–ისში, ჭი-------–-ს #11ბ-ში მდებარე ა. ნი---ას საკუთრებაში არსებულ უძრა-- ნივთს, ს/კ 0-.13.0-.0---111;
- ქ.თბი-–ისში, ჭი-------–-ს #14-ში მდებარე ა. ნი---ას საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთს, ს/კ 0-.13.0-.0-9.0--;
- მც----აში, სოფ. ნატახტარში მდებარე ა. ნი---ას საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთს, ს/კ 7--03.2-.---;
- მც----აში, სოფ. ნატახტარში მდებარე ა. ნი---ას საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთს, ს/კ 7--03.2-.3--;
- მც----აში, სოფ. ნატახტარში მდებარე ა. ნი---ას საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთს, ს/კ 7--03.2-.3--;
- მც----აში, სოფ. ნატახტარში მდებარე ა. ნი---ას საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთს, ს/კ 7--03.2-.3--;
- მც----აში, სოფ. მი---–---–ში მდებარე ა. ნი---ას საკუთრებაში არსებულ უძრავ ნივთს,ს/კ 7--03.2-.3--;
ასევე, ნაწი-–ობრივ გაუქმდეს თბი-–ისის საქალაქო სასა--რთლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 20-- წლის 03 მაისის განჩი-ებით გამოყენებული სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიება იმ ნაწი-–ში, რომლითაც ყადაღა დაედო:
- შპს ,,იმ------–------ში’’(ს/კ 2-------6) ირ-ა ხვ------ის(პ/ნ 0---------6), ირ---–ი ნი---ას (პ/ნ 0---------6), ლუ-ა ნი---ას (პ/ნ 0--------13), ლ--–- ნი---ას (პ/ნ 3----------) მიერ სამკვიდრო მოწმობის საფუძველზე მიღებულ და თითოეულ მათგანზე გადა--წი-–ებულ 15-15 პროცენტიან წი-–ებს.
- შპს ,,უ–--ში’’ (ს/კ 2-------5) ირ-ა ხვ------ის (პ/ნ 0---------6), ირ---–ი ნი---ას (პ/ნ 0---------6), ლუ-ა ნი---ას (პ/ნ 0--------13), ლ--–- ნი---ას (პ/ნ 3----------) მიერ სამკვიდრო მოწმობის საფუძველზე მიღებულ და გადა--წი-–ებულ 7.50-7.50% -იან წი-–ებს;
13. გადაწყვეტი-–ება შეიძლება გასაჩივრდეს თბი-–ისის სააპელაციო სასა--რთლოში დასაბუთებული გადაწყვეტი-–ების ჩაბარებიდან 14 დღის ვადაში, სარე----ლუციო ნაწი-–ის მე-14 პუნქტით გათვალისწი-ებული წესების დაცვით თბი-–ისის საქალაქო სასა--რთლოს მეშვეობით.
14. გადაწყვეტი-–ების გასაჩივრების მსურველი მხარე, თუ ის ესწრება გადაწყვეტი-–ების გამოცხადებას ან მისთვის ცნობი-–ია გადაწყვეტი-–ების გამოცხადების თარიღი, ვალდებულია გადაწყვეტი-–ების სარე----ლუციო ნაწი-–ის გამოცხადებიდან არა უადრეს 20 და არა უგვიანეს 30 დღისა, გამოცხადდეს თბი-–ისის საქალაქო სასა--რთლოში და ჩაიბაროს გადაწყვეტი-–ების ასლი. წი-ააღმდეგ შემთხვევაში გასაჩივრების ვადის ათვლა დაიწყება გადაწყვეტი-–ების გამოცხადებიდან 30-ე დღეს. ამ ვადის გაგრძელება და აღდგენა დაუშვებელია.
15. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 46-ე მუხლით გათვალისწი-ებული პირებისათვის, რომლებსაც არ ჰყავთ წარ-ომადგენელი, გადაწყვეტი-–ების ასლის გაგზავნასა და ჩაბარებას უზრუნველყოფს სასა--რთლო ა--ვე კოდექსის 70-ე-78-ე მუხლებით დადგენი-–ი წესით.
მოსა--რთლე ხათუნა კაკაბაძე