გადაწყვეტილება

საქმე N 2/15216 - 18

გადაწყვეტილება

საქართველოს სახელით

31 იანვარი, 2019 წელი თბილისი

შესავალი ნაწილი

თბილისის საქალაქო სასა----თლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგია

მოსა----თლე გიორგი მაისურაძე

სხდომის მდივანი გრეტა ჩიქოვანი

მოსარჩელე თა---- სა-------ე

წარმომადგენელი ირ---–------------ე

მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ი

წარმომადგენელი ნა-------------–---–ი

მესამე პირი სსიპ სოციალური მომსახურების სააგენტო (მეუვროებისა და მზრუნველობის ორგანო)

წარმომადგენელი მა------–-----ე

დავის საგანი ქორწინების შეწყვეტა, ალიმენტის გადახდის დაკისრება, მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების შეზღუდვა

აღწერილობითი ნაწილი

1. სასარჩელო მოთხოვნა

 

1.1. თა---- სა-------ესა და კა---–-- მა----–--–---–ს შორის 2--- წლის 1--------------- რეგისტრირებული ქორწინების შეწყვეტა (სააქტო ჩანაწერი N8----------);

 

1.2. მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ისათვის არასრულწლოვანი შვილების, ან----- მა----–--–---–ის (დაბადებული 2--- წლის 1---------------) და ლუ-- მა----–--–---–ის (დაბადებული 2--- წლის 2-----–---) სასარგებლოდ ალიმენტის სახით ყოველთვიურად 500-500 (ხუთასი-ხუთასი) ლარის გადახდის დაკისრება სარჩელის აღძვრიდან (2--- წლის 2-----------) ბავშვების სრულწლოვანებამდე.

 

1.3. მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ისათვის არასრულწლოვანი შვილების, ან----- მა----–--–---–ის (დაბადებული 2--- წლის 1---------------) და ლუ-- მა----–--–---–ის (დაბადებული 2--- წლის 2-----–---) მიმართ მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების შეზღუდვა, კერძოდ, ა) საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სამოქალაქო რეესტრის სამსახურში საქართველოს მოქალაქის პასპორტის აღების ნებართვის გაცემის ნაწილში, ბ) საბავშვო ბაღში, სკოლაში ან ნებისმიერი სასწავლო დაწესებულებაში რეგისტრაციაზე ნებართვის გაცემის ნაწილში, გ) სამედიცინო დაწესებულებისათვის მიმართვის ნებართვის ნაწილში, დ) ნებისმიერ ბანკში პირადი ანგარიშის გახსნაზე და ანგარიშის მართვაზე ნებართვის გაცემის ნაწილში, ე) ევროპის ქვეყნების ტერიტორიაზე საცხოვრებელი ადგილის რეგისტრაციაზე ნებართვის გაცემის შესახებ, ვ) არასრულწლოვანი ბავშვების საზღვარგარეთ - ევროპის ქვეყნების ტერიტორიაზე გაყვანის (შემოყვანის) ნებართვის გაცემის თაობაზე;

 

მოსარჩელე თა---- სა-------ე და მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ი ქორწინებაში იმყოფებიან 2--- წლის 1------------------. მათ თანაცხოვრების პერიოდში შეეძინათ ორი შვილი: 2--- წლის 1--------------- დაბადებული ან----- მამულააშვილი და 2--- წლის 2-----–--- დაბადებული ლუ-- მა----–--–---–ი. მხარეები ერთ ოჯახად აღარ ცხოვრობენ და მათ შორის დაძაბული ურთიერთობაა. მოსარჩელე თა---- სა-------ე ცხოვრობს გერმანიაში და მუშაობს ექიმის პოზიციაზე ერთ-ერთ კლინიკაში, ხოლო მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ი ცხოვრობს საქართველოში. მათ შორის ოჯახის აღდგენა შეუძლებელია. მოპასუხე არ იღებს მონაწილეობას ბავშვების აღზრდაში არც მატერიალური და არც სხვა არანაირი ფორმით. მოსარჩელის და ბავშვების საქართველოში ყველა ჩამოსვლის შემდეგ ბავშვებს უქმნის პრობლემებს ქვეყნიდან ბავშვების გაყვანაზე თანხმობის გაცემასთან დაკავშირებით. ამასთან, მოპასუხე უარს აცხადებს მეუღლეთა ქორწინების შეწვეტა მოხდეს ერთობლივი განცხადებით სამოქალაქო რეესტრში მიმართვის გზით. მოსარჩელის დედა ცხოვრობს საქართველოში, ქ. თბილისში, შესაბამისად, მოსარჩელე ხშირად ჩამოდის თავის არასრულწლოვან შვილებთან ერთად დედის სანახავად. ხშირად ბავშვები რჩებიან ბებიასთან გარკვეული დროით და შემდეგ ისინი ბებიას მიჰყავს დედასთან გერმანიაში. ყოველი ასეთი ბავშვების მგზავრობასთან დაკავშირებით, მოპასუხემ უნდა გასცეს თანხმობა მათ საზღვარზე გაყვანასთან დაკავშირებით. მოპასუხე აღნიშნულ დაკავშირებით ბავშვებს უქმნის გაურკვეველ დაბრკოლებებს საზღვრის კვეთაზე, რაც ხდება მხარეთა შორის დაპირისპირების საფუძველი. ამდენად, აუცილებელია, მოპასუხისათვის მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების შეზღუდვა კონკრეტულ საკითხებთან დაკავშირებით, რათა არ დაირღვეს არასრულწლოვანი ბავშვების, ან----- მა----–--–---–ის და ლუ-- მა----–--–---–ის საუკეთესო ინტერესები.

(იხ. სარჩელი, 1--1--2--- წელს წარმოდგენილი დაზუსტებული სარჩელი, სასა----თლო სხდომის ოქმები);

 

2. მოპასუხის პოზიცია

 

2.1. მოპასუხე არ ეთანხმება სასარჩელო მოთხოვნას ქორწინების შეწყვეტის შესახებ. მას მიაჩნია, რომ მოსარჩელე თა---- სა-------ე იმყოფება სხვა პირის გავლენის ქვეშ და მოპასუხე შესაძლებლად მიიჩნევს მხარეთა შორის ოჯახის შენარჩუნებას.

2.2. მოპასუხე არ ეთანხმება მოთხოვნას არასრულწლოვანი შვილების სასარგებლოდ ალიმენტის გადახდის თაობაზე. ვინაიდან მოცემულ ეპატზე, მოსარჩელე მხარე არის დასაქმებული, აქვს საკმაოდ მაღალი ანაზღაურება, ამასთან, არასრულწლოვანი ბავშვები იღებენ სოციალურ დახმარებას. კა---–-- მა----–--–---–ს მოსარჩელე არ აძლევს შვილებთან ურთიერთობის, შვილებზე ზრუნვისა და მათ განვითარებაში მონაწილეობის მიღების უფლებას. მოპასუხე დედის გარდაცვალების შემდეგ დაბრუნდა გერმანიაში, თუმცა დაძაბული ურთიერთობის გამო, მოსარჩელესთან ერთ ოჯახად ცხოვრება აღარ გაგრძელებულა. მოსარჩელე მხარემ თავად მოუსპო კა---–-- მა----–--–---–ს გერმანიაში მუშაობისა და ცხოვრების უფლება, ვინაიდან მოახდინა მისი ამოწერა ბინიდან, გაუუქმა სამუშაო ვიზა და დარეგისტრირდა მარტოხელა დედის სტატუსით, რის საფუძველზეც თითოეული ბავშვი იღებს სოციალურ დახმარებას თვეში 200-200 ევროს ოდენობით, ხოლო თავად მოსარჩელეს გარკვეული საგადასახადო ვალდებულებები შეუმცირდა და გარკვეული ვალდებულებებისაგან კი გათავისუფლდა სწორედ მარტოხელა დედის სტატუსის გამო. მოპასუხეს აქვს ჯანმრთელობის პრობლემები, აქვს შაქრიანი დიაბეტი, რასაც დაემატა თანდაყოლილი დაავადებები და მხედველობის დაქვეითება. მოპასუხე არ არის დასაქმებული და არ აქვს შემოსავალი. იგი ვერ შესძლებს ალიმენტის გადახდას.

2.3. მოპასუხე ნაწილობრივ ეთანხმება მოთხოვნას მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების შეზღუდვის ნაწილში, კერძოდ, იგი თანახმაა მშობლის წარმომადგენლობითი უფლება შეეზღუდოს არასრულწლოვანი ბავშვების მიმართ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სამოქალაქო რეესტრის სამსახურში საქართველოს მოქალაქის პასპორტის აღების ნებართვის გაცემის ნაწილში, საბავშვო ბაღში, სკოლაში ან ნებისმიერ სასწავლო დაწესებულებაში რეგისტრაციაზე ნებართვის გაცემის ნაწილში, სამედიცინო დაწესებულებისათვის მიმართვის ნებართვის ნაწილში, ნებისმიერი ბანკში პირადი ანგარიშის გახსნაზე და ანგარიშის მართვაზე ნებართვის გაცემის ნაწილში. მოპასუხე არ ეთანხმება სარჩელს საცხოვრებელი ადგილის რეგისტრაციაზე ნებართვის გაცემისა და არასრულწლოვანი ბავშვების საზღვარგარეთ გაყვანის (შემოყვანის) ნებართვის გაცემის თაობაზე მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების შეზღუდვის ნაწილში, ვინაიდან არ არის დაკონკრეტებული ქვეყანა, სადაც ბავშვები მომავალში იცხოვრობენ ან ის ქვეყანა, სადაც შესაძლებელია მოსარჩელეებმა ბავშვები გაიყვანოს. მოპასუხე თანახმა იქნება თუკი არასრულწლოვანი ბავშვების საცხოვრებლის ადგილის რეგისტრაცია განხორციელდება გერმანიაში და ასევე, თუკი ბავშვების საზღვრების გადაკვეთა მოხდება სხვადასხვა კულტურულ-საგანმანათლებლო ან დასვენების, სპორტული მიზნით ევროპის ქვეყნების ტერიტორიაზე, არაუმეტეს 90 დღისა.

(იხ. შესაგებელი, სასა----თლოს სხდომის ოქმები).

 

მეურვეობისა და მზრუნველობის ორგანოს პოზიცია

 

მეურვეობისა და მზრუნველობის ორგანოს წარმომადგენელმა განმარტა, რომ არასრულწლოვანი ბავშვების სრულყოფილი განვითარებისათვის და მისი საუკეთესო ინტერესებიდან გამომდინარე აუცილებელია დაუბრკოლებლად მოხდეს მათთვის საქართველოს მოქალაქის პასპორტის აღება, საბავშვო, სასკოლო თუ სხვა სასწავლო დაწესებულებაში რეგისტრაცია, სამედიცინო დაწესებულებისათვის მიმართვა, ბანკში ანგარიშის გახსნა და მართვა, რასაც ეთანხმება ასევე მეორე მხარეც. ვინაიდან ამ ეტაპზე ბავშვების ძირითად საცხოვრებელ ადგილს წარმოადგენს გერმანის, ხოლო მამის საცხოვრებელი საქართველოშია, მნიშნელოვანია ბავშვებმა დროულად გაიარონ რეგისტრაცია აღმზრდელობით თუ სასწავლო დაწესებულებაში, მიიღონ საჭიროების შემთხვევაში შესაბამისი სამედიცინო მომსახურება და ასევე, საბანკო მომსახურება წარმომადგენლის მეშვეობით, რაზეც მხარეები არ დავობენ, რაც შეეხება ბავშვების საცხოვრებელ ადგილს, ბავშვები ამჟამად ცხოვრობენ გე-------ს ფედერაციაში, დედის საცხოვრებელ მისა----თზე, ცნობილია დედის საცხოვრებელი პირობები და მისი მატერიალური მდგომარეობა და შესაბამისად, დადგინდა, რომ ბავშვები იმყოფებიან აღზრდისათვის ნორმალურ გარემოში. შესაბამისად, მეურვეობისა და მზრუნველობის ორგანო ეთანხმება ბავშვების საცხოვრებლის რეგისტრაციას გე-------ს ტერიტორიაზე. ასევე, ბავშვებს მათი სამომავლო კეთილდღეობის მიზნით არ უნდა შეექმნათ დაბრკოლება გე-------დან სხვა ქვეყნებში საგანმანათლებლო-კულტურულ, სპორტულ, სამეცნიერო ღონისძიებებში მონაწილეობის მისაღებად, ასევე დასვენების მიზნით საზღვარგარეთ გაყვანის ნაწილში, რაც შეესაბამება ბავშვების სწორად აღზრდის ინტერესებს.

(არასრულწლოვანი ბავშვის წარმომადგენლის განმარტება (იხ. სხდომის ოქმი)).

 

3. ფაქტობრივი გარემოებები

 

3.1. უდავო ფაქტობრივი გარემოებები

 

3.1.1. მოსარჩელე თა---- სა-------ე და მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ი დაქორწინდნენ 2--- წლის 1---------------. მათ თანაცხოვრების პერიოდში შეეძინათ ორი შვილი: 2--- წლის 1--------------- დაბადებული ან----- მა----–--–---–ი და 2--- წლის 2-----–--- დაბადებული ლუ-- მა----–--–---–ი;

 

სასა----თლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:

- ქორწინების მოწმობა, აქტის ჩანაწერი N8---------- (ს.ფ. 15);

- დაბადების მოწმობები (ს.ფ. 16-21).

 

3.1.2. მხარეები, თა---- სა-------ე და კა---–-- მა----–--–---–ი ერთ ოჯახად აღარ ცხოვრობენ. მათ შორის დაძაბული ურთიერთობაა. მოსარჩელე თა---- სა-------ე ცხოვრობს გე-------ს ქალაქ ნი----------ში, ხოლო მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ი ცხოვრობს საქართველოში. არასრულწლოვანი ბავშვები იზრდებიან დედასთან, თა---- სა-------ესთან;

 

სასა----თლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:

- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, შესაგებელი, სხდომის ოქმები).

 

3.1.3. საქართველოს შსს საინფორმაციო-ანალიტიკური დეპარტამენტში არსებული კომპიუტერული მონაცემთა ბაზების მიხედვით, თა---- სა-------ის და ან----- მა----–--–---–ის მიერ საქართველოს სახელმწიფო საზღვრის კვეთის ფაქტები სასაზღვრო გამტარი პუნქტების გავლით 2--- წლის 1 იანვრიდან 2--- წლის 7----------- დაფიქსირდა ს.ს.კ.გ. ,,თბილისის აეროპორტის“ გავლით, ხოლო ლუ-- მა----–--–---–ის მიერ საქართველოს სახელმწიფო საზღვრის კვეთის ფაქტები სასაზღვრო გამტარი პუნტქების გავლით 2--- წლის 1 აგვისტოდან 2--- წლის 7----------- დაფიქსირდა ს.სკ.გ. ,,თბილისის აეროპორტის“ გავლით; კერძოდ, თა---- სა-------ის მიერ საქართველოს სახელმწიფო საზღვრის კვეთის ფაქტები ფიქსირდება 0--1--2--- წელს (შემოსვლა) და 1--1--2--- წელს (გასვლა); არასრულწლოვანი ან----- მა----–--–---–ის მიერ - 0--1--2--- წელს (შემოსვლა) და 1--1--2--- წელს (გასვლა), 0--0--2--- წელს (შემოსვლა) და 0--1--2--- წელს (გასვლა), 2--1--2--- წელს (შემოსვლა) და 0--0--2--- წელს (გასვლა); ასევე, არასრულწლოვანი ლუ-- მა----–--–---–ის მიერ საქართველოს სახელმწიფო საზღვრის კვეთის ფაქტები ფიქსირდება შემდეგი პერიოდულობით: 0--0--2--- წელს (შემოსვლა), 0--1--2--- წელს (გასვლა), 1--1--2--- წელს (შემოსვლა), 2--1--2--- წელს (გასვლა), 0--0-.2--- წელს (შემოსვლა) და 0-.0--2--- წელს (გასვლა);

 

სასა----თლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:

- საქართველოს შსს საინფორმაციო-ანალიტიკური დეპარტამენტის საინფორმაციო ცენტრის მიერ 0--0--2--- წელს გაცემული ცნობა M----------------, დანართი (ს.ფ. 47-50);

- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, შესაგებელი, სხდომის ოქმები).

 

3.1.4. საქართველოს შსს საინფორმაციო-ანალიტიკური დეპარატმენტის საინფორმაციო ცენტრის მონაცემებით, კა---–-- მამულაშვილს გადაკვეთილი აქვს ს.ს.კ.გ. ,,თბილისის აეროპორტის“ გავლით შემდეგი პერიოდულობით: 0--1--2--- წელს (შემოსვლა), 2--1--2--- წელს (გასვლა), 23.1--2--- წელს (შემოსვლა), 1--0--2--- წელს (გასვლა), 1--0--2--- წელს (შემოსვლა), 1--0--2--- წელს (გასვლა) და 2--0--2--- წელს (შემოსვლა);

 

სასა----თლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:

_საქართველოს შსს მომსახურების სააგენტოს მიერ 0--0--2--- წელს გაცემული ცნობა საქართველოს სახელმწიფო საზღვრის კვეთის შესახებ (ს.ფ. 84);

 

3.1.5. სსიპ შემოსავლების სამსახურის გადასახადების ადმინისტრირების ელექტრონული საინფორმაციო სისტემაზე დაყრდნობით, მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ს 2--- წლის 0- იანვრიდან არ უფიქსირდება მიღებული შემოსავალი;

 

სასა----თლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:

_სსიპ შემოსავლების სამსახურის მომსახურების დეპარტამენტის მიერ 1--0--2--- წელს გაცემული ცნობა N2---------- (ს.ფ. 90);

 

3.1.6. მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ის დედა, ნა----–----------–---–ს დაესვა დაიგნოზი: ,,კუჭის ავთვისებიანი სიმსივნე“. იგი 2--- წელს გადიოდა მკურნალობის კურსს სხვადასხვა სამედიცინო დაწესებულებაში. ნა----–----------–---–ი გარდაიცვალა 2--- წლის 2----------;

 

სასა----თლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:

_შპს ,,მრ----–---------–--------–-------------–------------–ას“ მიერ გაცემული ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ს.ფ. 66);

_შპს ,,პა-------“-ში და შპს ,,ინ----–ი“ ჩატარებული სამედიცინო გამოკვლევის შედეგები (ს.ფ. 67-70);

_შპს ,,მრ----–---------–--------–-------------–------------–ას“ მიერ გაცემული ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ს.ფ. 71-72);

_გარდაცვალების მოწმობა, აქტის ჩანაწერი N0---------- (ს.ფ. 76).

 

3.1.7. მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ს აქვს ჯანმრთელობის პრობლემები, კერძოდ, მისი დიაგნოზია: ,,შაქრიანი დიაბეტი ტ2, ცხიმოვანი ჰეპატოზი, რადიკულოპათია, სიმსუქნე“; პაციენტი საჭიროებს ხანგრძლივ მკურნალობას და დინამიკაში დაკვირვებას;

 

სასა----თლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:

_შპს ,,მე----------–-ს“ მიერ 0--0--2--- წელს გაცემული ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ს.ფ. 65);

 

3.1.8. მოსარჩელე თა---- სა-------ე დასაქმებულია ექიმის პოზიციაზე გე-------ს ქალაქ ნი---------–ი. მისი ანაზღაურება თვეში შეადგენს საშუალოდ 5 300 ევროს. მოსარჩელე თა---- სა-------ეს შექმნილი აქვს ბავშვების აღზრდისათვის ნორმალური საცხოვრებელი და სოციალური გარემო-პირობები. არასრულწლოვანი ბავშვების ჯანმრთელობის მდგომარეობა დამაკმაყოფილებელია;

 

სასა----თლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:

- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, შესაგებელი, სხდომის ოქმები).

 

3.1.9. კა---–-- მა----–--–---–მა 2--- წლის 2------- გასცა ნოტარიულად დამოწმებული თანხმობა არასრულწლოვანი შვილის, ლუ-- მა----–--–---–ის (დაბადებული 2--- წლის 2-----–---) საქართველოში შემოყვანის და საქართველოდან გერმანიაში თურქეთის გავლით გაყვანის თაობაზე;

მოპასუხე მხარემ 2--- წლის 0------------- გასცა მინდობილობა, რომლითაც თა---- სა-------ეს მიანიჭა უფლებამოსილება იყოს მისი წარმომადგენელი გე-------ს ყველა უწყებაში, ადმინისტრაციულ ორგანოებში, სარეგისტრაციო სამსახურებში, უცხოელთა სამსახურში და ქალაქის თვითმართველობაში. თა---- სა-------ე უფლებამოსილია განკარგოს მცირეწლოვანი შვილების ან----- მა----–--–---–ის და ლუ-- მა----–--–---–ის დოკუმენტები.

 

სასა----თლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:

_2--- წლის 2------- გაცემული თანხმობა (ს.ფ. 73-74);

2--- წლის 0------------- გაცემული მინდობილობა (ს.ფ. 75);

 

3.2. დადგენილი სადავო ფაქტობრივი გარემოებები

 

3.2.1. მხარეების, თა---- სა-------ის და კა---–-- მა----–--–---–ს შორის ერთ ოჯახად ცხოვრება და მათ შორის ოჯახის შენარჩუნება შეუძლებელია. მოსარჩელე მხარეს არ სურს ქორწინებაში იმყოფებოდეს კა---–-- მა----–--–---–თან. სასა----თლო ვერ გაიზიარებს მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ის პოზიციას მხარეთა შორის ოჯახის შენარჩუნების შესაძლებლობის თაობაზე, ვინაიდან აღნიშნულის დამადასტურებელი მტკიცებულება საქმეს არ ერთვის და ამასთან, მოსარჩელე მხარე კა---–-- მა----–--–---–თან ოჯახის აღდგენის წინააღმდეგია;

 

სასა----თლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:

- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, შესაგებელი, სხდომის ოქმები).

 

3.2.2. საქმეში წარმოდგენილი მასალებით არ დასტურდება მოპასუხე კა---–-- მამულაშვილის დასაქმებისა და მატერიალური შემოსავლის მიღების ფაქტი. სასა----თლო ვერ გაიზიარებს მოპასუხის პოზიციას მისი შრომისუუნარობის შესახებ, ვინაიდან საქმეს არ ერთვის კა---–-- მა----–--–---–ისათვის შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირის სტატუსის მინიჭების დამადასტურებელი სათანადო მტკიცებულება. მხარის მიერ წარმოდგენილი სამედიცინო დოკუმენტაცია არ არის საკმარისი მოპასუხის პოზიციის დასადასტურებლად.

 

სასა----თლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:

_შპს ,,მე----------–-ს“ მიერ 0--0--2--- წელს გაცემული ცნობა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ (ს.ფ. 65);

- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, შესაგებელი, სხდომის ოქმები).

 

3.2.3. სასა----თლო სრულად ვერ გაიზიარებს მხარეთა მოსაზრებებს ალიმენტის ოდენობის განსაზღვრასთან დაკავშირებით, ვინაიდან აღნიშნული ეწინააღმდეგება როგორც მხარეთა მატერიალურ მდგომარეობას, ისე არასრულწლოვანი ბავშვების რჩენა-აღზრდის ინტერესებს. სასა----თლომ ალიმენტის ოდენობის განსაზღვრისას გაითვალისწინა მხარეთა მიერ წარმოდგენილი მტკიცებულებები და არასრულწლოვანი ბავშვების ინტერესი.

 

სასა----თლო ეყრდნობა შემდეგ მტკიცებულებებს:

- მხარეთა ახსნა-განმარტება (იხ. სარჩელი, შესაგებელი, სხდომის ოქმები).

 

3.2.4. მეურვეობისა და მზრუნველობის ორგანოს წარმომადგენლის განმარტებით, იმ გარემოების გათვლისწინებით, რომ მოპასუხე მხარე დათანახმდა მშობლის წარმომადგენლობითი უფლებამოსილების შეზღუდვას არასრულწლოვანი შვილების მიმართ საქართველოს მოქალაქის პასპორტის აღების, საბავშვო ბაღში, სკოლაში ან ნებისმიერ სასწავლო დაწესებულებაში რეგისტრაციაზე, სამედიცინო დაწესებულებისათვის მიმართვისა და ნებისმიერი ბანკში პირადი ანგარიშის გახსნაზე და ანგარიშის მართვაზე ნებართვის გაცემის ნაწილში, სასარჩელო მოთხოვნა უნდა დაკმაყოფილდეს, რაც შეესაბამება არასრულწლოვანი ბავშვების საუკეთესო ინტერესებს, თუმცა ამავდროულად მშობელს, რომელთანაც ცხოვრობენ ბავშვები, უნდა ჰქონდეს ვალდებულება საბავშვო ბაღში, სკოლაში და სხვა სასწავლო დაწესებულებაში რეგისტრაციის თაობაზე შეატყობინოს მეორე მშობელს, რათა ამ უ--ნასკნელს ჰქონდეს ინფორმაცია არასრულწლოვანი შვილების აღზრდის საკითხებთან დაკავშირებით. არასრულწლოვანი ან----- მა----–--–---–ი და ლუ-- მა----–--–---–ი იზრდებიან დედასთან, გე-------ს სახელმწიფოში, სადაც მათი სწორად აღზრდა-განვითარებისათვის ნორმალური საცხოვრებელი გარემო-პირობებია, შესაბამისად, მოპასუხის პოზიციის გათვალისწინებით, საცხოვრებელი ადგილის რეგისტრაციის თაობაზე ნებართვის გაცემის ნაწილში მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების შეზღუდვა უნდა მოხდეს მხოლოდ გე-------ს ტერიტორიაზე, ვინაიდან ამ ეტაპზე არ არის ცნობილი თუკი სხვა ქვეყანაში მოხდება ბავშვების საცხოვრებლად გადაყვანა, რა საყოფაცხოვრებო პირობები და სოციალური გარემო ექნებათ მათ. ამასთან, ბავშვებს სრულფასოვანი განვითარებისათვის არ უნდა შეექმნათ მათ დაბრკოლება საგანმანათლებლო, კულტურული, სამეცნიერო თუ სპორტულ ღონისძიებებში მონაწილეობის მისაღებად და დასვენების მიზნით დროებით გადაკვეთონ იმ ქვეყნის საზღვარი სადაც იმყოფებიან, რაც სრულ შესაბამისობაშია მათ უპირატესად დასაცავ კანონიერ ინტერესებთან.

 

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, სა----თალწარმოება მიმდინარეობს შეჯიბრებითობის საფუძველზე. მხარეები სარგებლობენ თანაბარი უფლებებითა და შესაძლებლობებით, დაასაბუთონ თავიანთი მოთხოვნები, უარყონ ან გააქარწყლონ მეორე მხარის მიერ წამოყენებული მოთხოვნები, მოსაზრებები თუ მტკიცებულებები. მხარეები თვითონ განსაზღვრავენ, თუ რომელი ფაქტები უნდა დაუდონ საფუძვლად მათ მოთხოვნებს ან რომელი მტკიცებულებით უნდა იქნეს დადასტურებული ეს ფაქტები.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის მიხედვით, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომელზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს. ამ გარემოებათა დამტკიცება შეიძლება თვით მხარეთა ახსნა-განმარტებით, მოწმეთა ჩვენებით, წერილობითი თუ ნივთიერი მტკიცებულებებით და ექსპერტთა დასკვნებით. ამავე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, გარემოებები, რომელიც კანონის თანახმად უნდა დადასტურდეს გარკვეული სახის მტკიცებულებებით არ შეიძლება დადასტურდეს სხვა სახის მტკიცებულებებით.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის თანახმად, სასა----თლო აფასებს მტკიცებულებებს თავისი შინაგანი რწმენით, რომელიც უნდა ემყარებოდეს სასა----თლო სხდომაზე მათს ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას, რის შედეგადაც მას გამოაქვს დასკვნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ. მოსაზრებები, რომლებიც საფუძვლად უდევს სასა----თლოს შინაგან რწმენას უნდა აისახოს გადაწყვეტილებაში.

 

სასა----თლო განმარტავს, რომ საპროცესო კოდექსი, აწესებს მტკიცების განაწილების სტანდარტს, თუმცა თითოეული მტკიცებულების შეფასებას, სასა----თლოს შინაგან რწმენას უ--ვშირებს. მიუხედავად იმისა, რომ სასა----თლოს შინაგანი რწმენა განპირობებულია სუბიექტური კრიტერიუმით, აღნიშნული პრინციპი არ არის შეუზღუდავად უზრუნველყოფილი და უნდა ეფუძნებოდეს მტკიცებულებათა ყოველმხრივ და სრულ გამოკვლევას. მხარეთა შორის მტკიცების ტვირთი განაწილებულ უნდა იქნეს იმგვარად, რომ მოსარჩელესა და მოპასუხეს უნდა დაეკისროთ იმ ფაქტების დამტკიცება, რომელთა მტკიცება მათთვის ობიექტურად შესაძლებელია.

 

სამოტივაციო ნაწილი

 

4. შემაჯამებელი სასა----თლო დასკვნა

 

4.1. დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების სა----თლებრივი ანალიზის საფუძველზე სასა----თლო მივიდა დასკვნამდე, რომ ვინაიდან არ გამოიკვეთა მხარეთა ორმხრივი ნება ოჯახის აღდგენასთან დაკავშირებით სარჩელი ქორწინების შეწყვეტის თაობაზე უნდა დაკმაყოფილდეს.

4.2. დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების სა----თლებრივი ანალიზის საფუძველზე სასა----თლო მივიდა დასკვნამდე, რომ ვინაიდან ალიმენტის გადახდევინება მიზნად ისახავს ბავშვების ინტერესების დაცვას და განკუთვნილია არასრულწლოვნის ნორმალური რჩენა-აღზრდისათვის, მშობლების და შვილების რეალური მატერიალური და ოჯახური მდგომარეობის გათვალისწინებით, სასარჩელო მოთხოვნა ალიმენტის დაკისრების თაობაზე უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ.

4.3. სასა----თლომ განიხილა სარჩელი, მოისმინა მხარეთა მოსაზრებანი, შეაფასა საქმეში არსებული მტკიცებულებანი და ფაქტობრივ გარემოებების სა----თლებრივი ანალიზის საფუძველზე, მივიდა დასკვნამდე, რომ სასარჩელო მოთხოვნა არასრულწლოვანი შვილების მიმართ მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების შეზღუდვის თაობაზე ბავშვების უპირატესი ინტერესების გათვალისწინებით უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;

 

5. კანონები, რომლებითაც სასა----თლომ იხელმძღვანელა

სასა----თლომ გამოიყენა:

- ’’ბავშვთა უფლებათა შესახებ კონვენციის“ მე-3, მე-5, მე-8, მე-9, მე-18-ე და 27-ე მუხლები;

საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1197-ე, 1198-ე, 1199-ე, 1202-ე, 1205-ე, 1212-ე, 1213-ე, 1214-ე, 1230-ე; 1234-ე მუხლები.

 

6. სა----თლებრივი შეფასება

 

6.1. სამოქალაქო კოდექსის 1122-ე მუხლის თანახმად, ქორწინება წყდება განქორწინებით.

 

მოსარჩელე თა---- სა-------ე და მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ი დაქორწინდნენ 2--- წლის 1---------------. მათ თანაცხოვრების პერიოდში შეეძინათ ორი შვილი: 2--- წლის 1--------------- დაბადებული ან----- მა----–--–---–ი და 2--- წლის 2-----–--- დაბადებული ლუ-- მა----–--–---–ი. მხარეები ერთ ოჯახად აღარ ცხოვრობენ, მათ შორის საქორწინო ურთიერთობა ფაქტობრივად შეწყვეტილია.

 

სამოქალაქო კოდექსის 1127-ე მუხლის თანახმად, 1. განქორწინების საქმეებს სასა----თლო განიხილავს სასარჩელო წარმოების წესით, რომელიც დადგენილია საქართველოს სამოქალაქო სა----თლის საპროცესო კოდექსით. 2. სასა----თლო იღებს ზომებს მეუღლეთა შესარიგებლად; მას უფლება აქვს გადადოს საქმის განხილვა და მეუღლეებს დაუნიშნოს ვადა შესარიგებლად, რომელიც არ უნდა აღემატებოდეს ექვს თვეს. 3. განქორწინება მოხდება, თუ სასა----თლო დაადგენს, რომ მეუღლეთა შემდგომი ერთად ცხოვრება და ოჯახის შენარჩუნება შეუძლებელია, მიუხედავად შესარიგებლად მიღებული ზომებისა.

 

მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ი მოსარჩელე თა---- სა-------ესთან განქორწინების წინააღმდეგია და მიუთითებს, რომ მეუღლეებს შორის ოჯახის აღდგენა და მათი ერთ ოჯახად ცხოვრება შესაძლებელია. მოპასუხის მოსაზრებით, მოსარჩელე იმყოფება სხვა პირის, კერძოდ, დედის გავლენის ქვეშ და რეალურად ქორწინების შეწყვეტის შესახებ სარჩელი მისი პირადი სურვილით არ ყოფილა სასა----თლოში წარდგენილი. მიუხედავად აღნიშნული პოზიციისა, სასა----თლოს სხდომაზე, მოსარჩელემ კვლავ დაუჭირა მხარი სარჩელს განქორწინების თაობაზე და კატეგორიული უარი განაცხადა მოპასუხესთან ქორწინებაში ყოფნასა და ოჯახის შენარჩუნებაზე. მხარეები, თა---- სა-------ე და კა---–-- მა----–--–---–ი ვერ შეთანხმდნენ ოჯახის შენარჩუნების თაობაზე და მოსარჩელის პოზიცია განქორწინების საკითხის მიმართ არ შეცვლილა. მხარეები ცხოვრობენ ცალ-ცალკე და მათ შორის დაძაბული ურთიერთობაა. სასა----თლოში საქმის განხილვის მიმდინარეობისას მხარეთა შერიგების ვარაუდი არ გამოიკვეთა.

 

სასა----თლო განმარტავს, რომ ქორწინება ოჯახის საფუძველია. მასში, პირველ ყოვლისა, ასახვას პოულობს სულიერი, ზნეობრივი, ასევე პირადი და ქონებრივი ურთიერთობების გაერთიანება. ქორწინებისათვის დამახასიათებელი იურიდიული ნიშნების გათვალისწინებით, კანონმდებელს საშუალება მიეცა შემოეთავაზებინა ქორწინების შემდეგნაირი განსაზღვრება: ქორწინება მამაკაცისა და ქალის თავისუფალი, ნებაყოფლობითი და თანასწორუფლებიანი კავშირია, ოჯახის შექმნის მიზნით, რომელიც მყარდება კანონით დადგენილი წესისა და პირობების დაცვით, წარმოშობს მეუღლეთა შორის პირად და ქონებრივ უფლებებს და მოვალეობებს. როგორც კანონმდებელი განმარტავს, ქორწინების ერთ-ერთი საფუძველია ,,ოჯახის შექმნის მიზანი”. აღნიშნული მსჯელობის გათვალისწინებით, ქორწინება მხოლოდ ნებაყოფლობას უნდა ეფუძნებოდეს. საქმეში არ არის წარმოდგენილი მტკიცებულება, რაც მოპასუხის განმარტებას მხარეთა შორის ოჯახის შენარჩუნების შესაძლებლობის თაობაზე დაადასტურებდა. მხარეები ცხოვრობენ ცალ-ცალკე და ქორწინება მათ შორის ფაქტობრივად შეწყვეტილია. ამ შემთხვევაში მნიშვნელოვანია მოსარჩელის ნება, სურვილი მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–თან ოჯახის შენარჩუნებისა. სასა----თლო აღნიშნავს, რომ მხოლოდ მოპასუხე მხარის ნება არ წარმოადგენს საკმარის საფუძველს იმისა, რომ მოსარჩელე თა---- სა-------ე და კა---–-- მა----–--–---–ი ერთ ოჯახად განიხილებოდნენ. მოსარჩელე მხარე წინააღმდეგია საოჯახო მეურნეობის მოპასუხესთან ერთად გაძღოლისა.

 

სამოქალაქო კოდექსის 1106-ე მუხლის თანახმად, ქორწინება არის ოჯახის შექმნის მიზნით ქალისა და მამაკაცის ნებაყოფლობითი კავშირი. ქორწინება დაფუძნებულია ნებაყოფლობითობის პრინციპზე და ამასთან საოჯახო სა----თალი განამტკიცებს განქორწინების თავისუფლების პრინციპს. საქორწინო ურთიერთობის ერთერთ მხარეს, მოსარჩელეს, არა აქვს ოჯახის შენარჩუნების სურვილი და მხოლოდ მოპასუხის სურვილი მოსარჩელესთან საქორწინო ურთიერთობაში ყოფნისა არ არის საკმარისი ოჯახის შესანარჩუნებლად. არ იკვეთება მოსარჩელის ნება მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–თან ერთ ოჯახად ცხოვრებისა.

 

,,ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციის დამატებითი ოქმი №1” (პარიზი, 1952 წლის 20 მარტი) მე-5 მუხლის თანახმად, მეუღლეები სარგებლობენ კერძოსა----თლებრივი ხასიათის თანაბარი უფლებებითა და მოვალეობებით ერთმანეთს შორის და შვილებთან ურთიერთობაში, დაქორწინების დროს, ქორწინების განმავლობაში და მისი შეწყვეტის შემთხვევაში.

 

გამომდინარე აღნიშნულიდან, სასა----თლოს მიაჩნია, ვინაიდან მოსარჩელე თა---- სა-------ის და მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ის ერთად ცხოვრება და ოჯახის შენარჩუნება შეუძლებელია, სარჩელი განქორწინების შესახებ უნდა დაკმაყოფილდეს.

 

6.2. მოსარჩელე თა---- სა-------ემ ალიმენტის მოპასუხისათვის გადახდის დაკისრება მოითხოვა იმ ფაქტობრივ გარემოებაზე მითითებით, რომ მხარეებს ჰყავთ არასრულწლოვანი შვილები: ან----- მა----–--–---–ი (დაბადებული 2--- წლის 1---------------) და ლუ-- მა----–--–---–ი (დაბადებული 2--- წლის 2-----–---).

 

საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1198-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანხმად, მშობლები უფლებამოსილი და ვალდებული არიან, აღზრდონ თავიანთი შვილები, იზრუნონ მათი ფიზიკური, გონებრივი, სულიერი და სოციალური განვითარებისათვის, აღზარდონ ისინი საზოგადოების ღირსეულ წევრებად, მათი ინტერესების უპირატესი გათვალისწინებით. ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, მშობლებს აქვთ ბავშვის რჩენის ვალდებულება. ამავე კოდექსის 1197-ე მუხლის პირველი წინადადების თანახმად, შვილების მიმართ მშობლებს თანაბარი უფლება-მოვალეობები აქვთ.

 

საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1202-ე მუხლის თანახმად, მშობლებს თანაბრად აქვთ ყველა უფლება და მოვალეობა თავიანთი შვილების მიმართ, მიუხედავათ იმისა, რომ ისინი განქორწინებულნი არიან ან ცალ-ცალკე ცხოვრობენ.

საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1212-ე მუხლის თანახმად, მშობლები მოვალენი არიან არჩინონ თავიანთი არასრულწლოვანი შვილები, აგრეთვე შრომისუუნარო შვილები, რომლებიც დახმარებას საჭიროებენ.

 

სამოქალაქო კოდექსის 1213-ე მუხლის თანახმად, არასრულწლოვანი ან სრულწლოვანი შრომისუუნარო შვილებისათვის გადასახდელი ალიმენტის ოდენობას განსაზღვრავენ მშობლები ურთიერთშეთანხმებით.

 

სასა----თლო განმარტავს, რომ საქართველოს სამოქალაქო კოდექსისა და „ბავშვთა უფლებების შესახებ“ კონვენციის მიხედვით, საოჯახო-სა----თლებრივ ურთიერთობებში უპირატესი ყურადღება ეთმობა ბავშვის უფლების სათანადოდ დაცვას. შესაბამისად, ალიმენტის ოდენობის განსაზღვრისას უპირატესია ბავშვის უფლება მიიღოს ნორმალური განვითარებისათვის აუცილებელი მატერიალური სახსრები. კონვენციის პრეამბულაში აღიარებულია, რომ ბავშვის პიროვნების სრული და ჰარმონიული განვითარებისათვის აუცილებელია იგი იზრდებოდეს ოჯახურ გარემოში, ბედნიერების, სიყვარულის და ურთიერთგაგების ატმოსფეროში. ბავშვს, მის ფიზიკური და გონებრივი მოუმწიფებლობის გამო ესაჭიროება სპეციალური დაცვა და ზრუნვა, შესატყვისი სა----თლებრივი დაცვის ჩათვლით, როგორც დაბადებამდე, ისე დაბადების შემდეგ. ამავე კონვენციის მე-18 მუხლის მიხედვით, მონაწილე სახელმწიფოები ყველაფერს აკეთებენ, რათა უზრუნველყონ ბავშვის აღზრდასა და განვითარებაზე ორივე მშობლის საერთო და თანაბარი პასუხისმგებლობის პრინციპის აღიარება. მშობლებს ან შესაბამის შემთხვევებში კანონიერ მეურვეებს ეკისრებათ ძირითადი პასუხისმგებლობა ბავშვის აღზრდასა და განვითარებაზე, ბავშვის ყველაზე ჭეშმარიტი ინტერესები წარმოადგენს მათი ზრუნვის მთავარ საგანს.

,,ბავშვთა უფლებათა შესახებ კონვენციის” 27-ე მუხლით აღიარებულია ასევე ყოველი ბავშვის უფლება _ უზრუნველყოფილი იყოს ცხოვრების ისეთი დონით, რომელიც აუცილებელია მისი ფიზიკური, გონებრივი, სულიერი, ზნეობრივი და სოციალური განვითარებისათვის. მშობლებს ან ბავშვის სხვა აღმზრდელებს ეკისრებათ ძირითადი პასუხისმგებლობა, თავიანთი უნარისა და ფინანსური შესაძლებლობების ფარგლებში უზრუნველყონ ბავშვის განვითარებისათვის საჭირო ცხოვრების პირობები. კონვენციის აღნიშნული ნორმა არასრულწლოვან შვილზე ზრუნვას და ცხოვრების ნორმალური პირობების შექმნის ვალდებულებას უპირატესად მშობლებს აკისრებს და მათ თანაბრად ეკისრებათ შვილის რჩენისა და აღზრდის ვალდებულება.

 

სამოქალაქო კოდექსის 1214-ე მუხლის მიხედვით, თუ მშობლები ვერ შეთანხმდნენ ალიმენტის ოდენობაზე, მაშინ დავას გადაწყვეტს სასა----თლო. ალიმენტის ოდენობას სასა----თლო განსაზღვრავს გონივრული, სა----თლიანი შეფასების საფუძველზე შვილის ნორმალური რჩენა-აღზრდისათვის აუცილებელ მოთხოვნათა ფარგლებში. ალიმენტის ოდენობის განსაზღვრისას სასა----თლო მხედველობაში იღებს როგორც მშობლების, ისე შვილის რეალურ მატერიალურ მდგომარეობას.

 

სასა----თლო განმარტავს, რომ ალიმენტის გადახდევინება მიზნად ისახავს ბავშვების ინტერესების დაცვას, მათთვის არა მარტო არსებობისათვის აუცილებელი მინიმუმის უზრუნველყოფას, არამედ, თუ ეს შესაძლებელია, ცხოვრების იმ დონის შენარჩუნებასაც, რომელიც მათ ექნებოდა მშობლების ნორმალური ურთიერთობის პირობებში. სამოქალაქო კანონმდებლობის შესაბამისად ალიმენტის დაკისრებისას მხედველობაში მიიღება ორივე მშობლის მატერიალურ მდგომარეობა, შემოსავლები, რომელსაც ალიმენტზე ვალდებული მხარეები იღებენ, ასევე ითვალისწინებს მათ კმაყოფაზე მყოფ პირთა კანონიერ ინტერესს. ალიმენტის ოდენობა განისაზღვრება გონივრული და სა----თლიანი შეფასების საფუძველზე.

 

განსახილველ შეთხვევაში, სასა----თლო ითვალისწინებს იმ გარემოებას, რომ არასრულწლოვანი ან----- მა----–--–---–ი და ლუ-- მა----–--–---–ი ძირითადად ცხოვრობენ დედასთან, თა---- სა-------ესთან გერმიანიაში, ქალაქ ნი----------ში და იმყოფებიან მის რჩენა-კმაყოფაზე. დადგენილია, რომ მოსარჩელე თა---- სა-------ე დასაქმებულია ექიმის პოზიციაზე გერმანიაში. მისი ანაზღაურება თვეში შეადგენს საშუალოდ 5 300 ევროს. მოსარჩელე თა---- სა-------ეს შექმნილი აქვს ბავშვების აღზრდისათვის ნორმალური საცხოვრებელი და სოციალური გარემო-პირობები. არასრულწლოვანი ბავშვების ჯანმრთელობის მდგომარეობა დამაკმაყოფილებელია. არასრულწლოვანი ბავშვების მამა კა---–-- მა----–--–---–ი კი ცხოვრობს საქართველოში და მოსარჩელე მხარის განმარტებით, იგი არ მონაწილეობს არასრულწლოვანი შვილების აღზრდაში.

 

სასა----თლო აღნიშნავს, რომ ალიმენტის ოდენობის განსაზღვრისას ერთ-ერთ მნიშვნელოვან ფაქტორს წარმოადგენს მშობლის შესაძლებლობები ანუ ალიმენტის ოდენობა გონივრულ და სა----თლიან შესაბამისობაში უნდა იყოს მშობლის ფინანსურ შესაძლებლობებთან. მოცემულ შემთხვევაში, დადგენილია, რომ სსიპ შემოსავლების სამსახურის გადასახადების ადმინისტრირების ელექტრონული საინფორმაციო სისტემაზე დაყრდნობით, მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ს 2--- წლის 0- იანვრიდან არ უფიქსირდება მიღებული შემოსავალი. ამასთან, როგორც თავად მოპასუხე მხარე მიუთითებს, მას ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო, არ შესწევს უნარი დასაქმდეს და ჰქონდეს მატერიალური შემოსავალი. ამასთან, მოსარჩელე მხარემ კა---–-- მა----–--–---–ს გაუუქმა გე-------ს სახელმწიფოში სამუშაო ვიზა, რის გამოც, მოპასუხე მოკლებულია შესაძლებლობას გაემგზავროს სამუშაოდ გაემგზავროს გერმანიაში.

 

დადგენილია, რომ მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ს აქვს ჯანმრთელობის პრობლემები, კერძოდ, მისი დიაგნოზია: ,,შაქრიანი დიაბეტი ტ2, ცხიმოვანი ჰეპატოზი, რადიკულოპათია, სიმსუქნე“; პაციენტი საჭიროებს ხანგრძლივ მკურნალობას და დინამიკაში დაკვირვებას. ,,შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა სოციალური დაცვის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-2 მუხლის თანახმად, შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირი არის პირი მყარი ფიზიკური, ფსიქიკური, ინტელექტუალური ან სენსორული დარღვევებით, რომელთა სხვადასხვა დაბრკოლებასთან ურთიერთქმედებამ შესაძლოა ხელი შეუშალოს საზოგადოებრივ ცხოვრებაში ამ პირის სრულ და ეფექტიან მონაწილეობას სხვებთან თანაბარ პირობებში. შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირისათვის სტატუსის მინიჭება ხორციელდება ,,სამედიცინო-სოციალური ექსპერტიზის შესახებ“ საქართველოს კანონით დადგენილი პროცედურების დაცვით. ამავე კანონის მე-4 მუხლის მიხედვით, სამედიცინო–სოციალური ექსპერტიზის ძირითადი ამოცანაა ადამიანის ქმედუნარიანობის შეზღუდვის ხარისხის განსაზღვრა და აქედან გამომდინარე შესაძლებლობის შეზღუდვის გამომწვევი მიზეზის, გადამოწმების ვადისა და მომდინარეობის დროის დადგენა, აგრეთვე საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა სოციალური დაცვის სხვადასხვა სახის განსაზღვრა. სასა----თლო აღნიშნავს, რომ საქმეს არ ერთვის იმ გარემოების დამადასტურებელი მტკიცებულება (კომპეტენტური ორგანოს დასკვნა), რომ მოპასუხე მხარეს ჯანმრთელობის მდგომარეობის გამო, არ შეუძლია მუშაობა და მატერიალური შემოსავლის მიღება. წარმოდგენილი სამედიცინო დოკუმენტაცია არ არის საკმარისი დადგინდეს მხარის ჯანმრთელობის მდგომაროების იმგვარი გართულება, რაც მისი შრომის უნარის შეზღუდვას (თუნდაც ნაწილობრივ) გამოიწვევდა. გამომდინარე აღნიშნულიდან, სასა----თლო ვერ გაიზიარებს მოპასუხე მხარის მოსაზრებას მისი შრომისუუნარობის შესახებ, ვინაიდან სათანადო სახის მტკიცებულება, რაც მისთვის შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირის სტატუსს დაადასტურებდა, საქმეში წარმოდგენილი არ არის. მოპასუხე მხარის განმარტებით, იგი თავად იმყოფება თავისი ძმის სოსო მა----–--–---–ის კმაყოფაზე, თუმცა აღნიშნულის დამადასტურებელი მტკიცებულება ასევე არ ერთვის საქმეს.

 

სასა----თლო აღნიშნავს, რომ არასრულწლოვანთან მიმართებით ნებისმიერი საკითხის გადაწყვეტისას ამოსავალი წერტილი არის ბავშის საუკეთესო ინტერესები. ალიმენტის ოდენობის დადგენისას არასრულწლოვანის საუკეთესო ინტერესები უნდა განისაზღვროს მისი ფიზიკური, სოციალური, გონებრივი, ემოციური და სულიერი მოთხოვნებიდან გამომდინარე. მოპასუხე თავისი მატერიალური და ჯანმრთელობის მდგომარეობიდან გამომდინარე, არ ეთანხმება მოთხოვნას არასრულწლოვანი შვილების სასარგებლოდ ალიმენტის გადახდის თაობაზე. მოპასუხის მოსაზრებით, დედის, თა---- სა-------ის მატერიალური შესაძლებლობის გათვალისწინებით, მოცემულ ეტაპზე, არასრულწლოვნების რჩენის პრობლემა არ არსებობს და ალიმენტის გადახდის აუცილებლობა არ დგას. სასა----თლო მიუთითებს იმ სა----თლებრივ დანაწესზე, რომ ორივე მშობელი თანაბრად არის ვალდებული არასრულწლოვანი ბავშვები უზრუნველყონ სულ მცირე სახელმწიფოში არსებული საარსებო მინიმუმით და არასრულწლოვანთა აღზრდა-განვითარებისათვის სათანადო პირობების შექმნაში ორივე მშობელი თანაბრად უნდა იღებდეს მონაწილეობას. გასათვალისწინებელია ის გარემოებაც, რომ არასრულწლოვანი ბავშვების ასაკის ზრდასთან ერთად იზრდება არასრულწლოვანის საზოგადოებრივ ცხოვრებაში ჩართულობა და შესაბამისად, ამისათვის საჭირო ხარჯების ოდენობაც. სასა----თლო მიუთითებს, რომ მშობლის ფინანსური შესაძლებლობების გათვალისწინება თავისთავად გულისხმობს მისი უმუშევრობისა და სტაბილური შემოსავლის არარსებობის ფაქტის გათვალისწინებას, თუმცა აღსანიშნავია, რომ მშობლის ფინანსური მდგომარეობა ბავშვების მოთხოვნილებებს არ ამცირებს, თუმცა თანხის ოდენობა იმგვარად უნდა განისაზღვროს, რომ არც ალიმენტვალდებული პირი აღმოჩნდეს მძიმე მატერიალურ მდგომარეობაში. მშობლის საალიმენტო მოვალეობა უპირატესია სხვა ვალდებულებებთან შედარებით და შრომისუნარიანმა მშობელმა, თუნდაც მას არ უდასტურდებოდეს ყოველთვიური ფიქსირებული შემოსავალი უნდა უზრუნველყოს არასრულწლოვანი შვილები რჩენა-აღზრდისათვის მინიმალური თანხით მაინც. სასა----თლო აქვე აღნიშნავს, რომ საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახურის მონაცემების შესაბამისად, საშუალო მომხარებლის საარსებო მინიმუმი საშუალოდ შეადგენს 154-155 ლარს, ხოლო საარსებო მინიმუმით არასრულწლოვანი ბავშვების უზრუნველყოფა ორივე მშობლის თანაბარი ვალდებულებაა. ამასთან, სასა----თლო ყურადღებას მიაქცევს მოპასუხე მხარის განმარტებას, რომლის მიხედვითაც გე-------ს სახელმწიფოში თითოეული ბავშვი იღებს სოციალურ დახმარებას თვეში 200-200 ევროს ოდენობით, რაც მოსარჩელეს სადავოდ არ გაუხდია. სარჩელზე წარმოდგენილი მტკიცებულებებით ასახულია, რომ მოპასუხის მხრიდან არ იკვეთება შვილისადმი მატერიალური დახმარების გაწევა, თუნდაც რაიმე სახის ამანათის გაგზავნა, ფულადი გადარიცხვა. ასევე არ იკვეთება, რომ მამა-შვილს აქვთ ურთიერთობა გერმანიაში ან თუნდაც საქართველოში ყოფნის პერიოდში.

 

სამოქალაქო კოდექსის 1234-ე მუხლის თანახმად, იმ პირს, რომელსაც აქვს ალიმენტის მოთხოვნის უფლება, კანონით დადგენილი წესით, ამ უფლების დაკარგვამდე ნებისმიერ დროს შეუძლია სასა----თლოს მეშვეობით მოითხოვოს ალიმენტის გადახდევინება, მიუხედავად ვადისა, რომელიც გასულია ალიმენტის მოთხოვნის უფლების წარმოშობის დროიდან. ალიმენტის გადახდის დაკისრება ხდება მხოლოდ მომავალი დროისათვის სასა----თლოში სარჩელის აღძვრის მომენტიდან.

 

საქმეზე დადგენილი ზემოთაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების სა----თლებრივი ანალიზის საფუძველზე, სასა----თლოს მიაჩნია, რომ განსახილველ შემთხვევაში, მოპასუხის ოჯახური და რეალური მატერიალური მდგომარეობის გათვალისწინებით ალიმენტის გონივრული და სა----თლიანი ოდენობა, რომელიც უნდა დაეკისროს მოპასუხეს არასრულწლოვანი შვილების სასარგებლოდ, იქნება თვეში 75-75 (სამოცდათუხთმეტი-სამოცდათხუთმეტი) ლარი.

 

6.2. მოსარჩელე თა---- სა-------ემ მოითხოვა მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ისათვის არასრულწლოვანი შვილების, ან----- მა----–--–---–ის და ლუ-- მა----–--–---–ის მიმართ მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების ნაწილობრივ შეზღუდვა.

 

სამოქალაქო კოდექსის 1197-ე მუხლის თანახმად, შვილების მიმართ მშობლებს თანაბარი უფლება-მოვალეობები აქვთ. ამავე კოდექსის 1199-ე მუხლის მიხედვით, მშობლების უფლებები არ უნდა განხორციელდეს ისე, რომ ამით ზიანი მიადგეს ბავშვის ინტერესებს.

 

სამოქალაქო კოდექსის 1202-ე მუხლიც: 1. მშობლებს თანაბრად აქვთ ყველა უფლება და მოვალეობა თავიანთი შვილების მიმართ, მიუხედავად იმისა, რომ ისინი განქორწინებული არიან ან ცალ-ცალკე ცხოვრობენ. 2. მშობელს, რომელთანაც შვილი ცხოვრობს, უფლება არა აქვს, შეზღუდოს მეორე მშობლის უფლება-მოვალეობები.

 

სამოქალაქო კოდექსის 1205-ე მუხლის თანახმად, 1. მშობლის უფლებები და მოვალეობები შეიძლება შეიზღუდოს მხოლოდ სასა----თლოს გადაწყვეტილებით, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი. 2. სასა----თლოს შეუძლია შეზღუდოს მშობლის ერთი ან რამდენიმე უფლება და მოვალეობა მშობლის სხვა უფლებებისა და მოვალეობებისაგან დამოუკიდებლად.

 

კანონმდებელი ანიჭებს სასა----თლოს უფლებას შეზღუდოს მშობლის ერთ-ერთი უფლება. მოსარჩელემ მოითხოვა მოპასუხისათვის მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების შეზღუდვა კონკრეტულ სფეროში მოპასუხის მიერ ნებართვის გაცემის ნაწილში, კერძოდ, მოსარჩელემ მოითხოვა: ა) საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სამოქალაქო რეესტრის სამსახურში საქართველოს მოქალაქის პასპორტის აღების ნებართვის გაცემის ნაწილში, ბ) საბავშვო ბაღში, სკოლაში ან ნებისმიერი სასწავლო დაწესებულებაში რეგისტრაციაზე ნებართვის გაცემის ნაწილში, გ) სამედიცინო დაწესებულებისათვის მიმართვის ნებართვის ნაწილში, დ) ნებისმიერ ბანკში პირადი ანგარიშის გახსნაზე და ანგარიშის მართვაზე ნებართვის გაცემის ნაწილში, ე) საცხოვრებელი ადგილის რეგისტრაციაზე ნებართვის გაცემის შესახებ ევროპის ქვეყნების ტერიტორიაზე, ვ) არასრულწლოვანი ბავშვების ევროპის ქვეყნების ტერიტორიაზე საზღვარგარეთ გაყვანის (შემოყვანის) ნებართვის გაცემის ნაწილში მშობლის უფლების შეზღუდვა.

 

დადგენილია, რომ მხარეები, თა---- სა-------ე და კა---–-- მა----–--–---–ი ერთ ოჯახად აღარ ცხოვრობენ. მათ შორის დაძაბული ურთიერთობაა. მოსარჩელე თა---- სა-------ე ცხოვრობს გე-------ს ქალაქ ნი----------ში, ხოლო მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ი ცხოვრობს საქართველოში. არასრულწლოვანი ბავშვები იზრდებიან დედასთან, თა---- სა-------ესთან. მოსარჩელე თა---- სა-------ე დასაქმებულია ექიმის პოზიციაზე გე-------ს ქალაქ ნი--------–ი. მოსარჩელეს თავის საცხოვრებელ ადგილას შექმნილი აქვს ბავშვების აღზრდისათვის ნორმალური საცხოვრებელი და სოციალური გარემო-პირობები. არასრულწლოვანი ბავშვების ჯანმრთელობის მდგომარეობა დამაკმაყოფილებელია. ისინი იზრდებიან უსაფრთხო და კეთილსაიმედო გარემოში.

 

,,საქართველოს მოქალაქეების საქართველოდან გასვლისა და საქართველოში შემოსვლის წესების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-8 მუხლის თანახმად, 16 წლამდე ბავშვის, აგრეთვე ქმედუუნარო პირის საქართველოდან დროებითი გასვლა შესაძლებელია მისი ერთ-ერთი კანონიერი წარმომადგენლის ნებართვით და სრულწლოვანი ქმედუნარიანი პირის თანხლებით. 2. 16-დან 18 წლამდე არასრულწლოვნის, თუ იგი არ იმყოფება რეგისტრირებულ ქორწინებაში, საქართველოდან დროებითი გასვლისათვის საჭიროა მისი ერთ-ერთი კანონიერი წარმომადგენლის თანხმობა. 3. არასრულწლოვანს, აგრეთვე ქმედუუნარო პირს, რომელსაც საზღვარგარეთ დროებით გამგზავრებისას თან არ ახლავს კანონიერი წარმომადგენლები, ამ უ--ნასკნელთა შუამდგომლობის საფუძველზე მიეცემა პასპორტი. 31. საქართველოს მოქალაქის პასპორტის გაცემისათვის ერთ-ერთი კანონიერი წარმომადგენლის სანოტარო წესით დამოწმებული თანხმობა საკმარისია, თუ: ა) მეორე კანონიერი წარმომადგენელი იძებნება საქართველოს სისხლის სა----თლის საპროცესო კოდექსით დადგენილი წესით; ბ) მეორე კანონიერი წარმომადგენელი გარდაცვლილი, ქმედუუნარო ან უგზო-უკვლოდ დაკარგულია; გ) მეორე კანონიერი წარმომადგენლის მძიმე ავადმყოფობის გამო შეუძლებელია ნების გამოხატვა, რაც დასტურდება შესაბამისი ცნობით; დ) არასრულწლოვანი 16 წელს მიღწეულია; ე) არასრულწლოვანი მარტოხელა დედის შვილია. 4. არასრულწლოვანი ან ქმედუუნარო პირის საქართველოდან დროებითი გასვლის საკითხზე კანონიერ წარმომადგენელთა შეუთანხმებლობის შემთხვევაში დავა გადაწყდება სასა----თლოს წესით.

 

საქმეში წარმოდგენილი მასალების მიხედვით, საქართველოს შსს საინფორმაციო-ანალიტიკური დეპარტამენტში არსებული კომპიუტერული მონაცემთა ბაზების მიხედვით, თა---- სა-------ის და ან----- მა----–--–---–ის მიერ საქართველოს სახელმწიფო საზღვრის კვეთის ფაქტები სასაზღვრო გამტარი პუნქტების გავლით 2--- წლის 1 იანვრიდან 2--- წლის 7----------- დაფიქსირდა ს.ს.კ.გ. ,,თბილისის აეროპორტის“ გავლით, ხოლო ლუ-- მა----–--–---–ის მიერ საქართველოს სახელმწიფო საზღვრის კვეთის ფაქტები სასაზღვრო გამტარი პუნტქების გავლით 2--- წლის 1 აგვისტოდან 2--- წლის 7----------- დაფიქსირდა ს.სკ.გ. ,,თბილისის აეროპორტის“ გავლით. დადგენილია, რომ მოპასუხე მხარემ 2--- წლის 2------- გასცა ნოტარიულად დამოწმებული თანხმობა არასრულწლოვანი შვილის, ლუ-- მა----–--–---–ის (დაბადებული 2--- წლის 2-----–---) საქართველოში შემოყვანის და საქართველოდან გერმანიაში თურქეთის გავლით გაყვანის თაობაზე. ასევე, მოპასუხემ 2--- წლის 0------------- გასცა მინდობილობა, რომლითაც თა---- სა-------ეს მიანიჭა უფლებამოსილება იყოს მისი წარმომადგენელი გე-------ს ყველა უწყებაში, ადმინისტრაციულ ორგანოებში, სარეგისტრაციო სამსახურებში, უცხოელთა სამსახურში და ქალაქის თვითმართველობაში.

 

განსახილველ შემთხვევაში, მოპასუხემ ნაწილობრივ ცნო სასარჩელო მოთხოვნა, კერძოდ, იგი თანახმაა შეეზღუდოს მშობლის წარმომადგენლობითი უფლება არასრულწლოვანი ბავშვების მიმართ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სამოქალაქო რეესტრის სამსახურში საქართველოს მოქალაქის პასპორტის აღების ნებართვის გაცემის ნაწილში, საბავშვო ბაღში, სკოლაში ან ნებისმიერ სასწავლო დაწესებულებაში რეგისტრაციაზე ნებართვის გაცემის ნაწილში, სამედიცინო დაწესებულებისათვის მიმართვის ნებართვის ნაწილში, ნებისმიერი ბანკში პირადი ანგარიშის გახსნაზე და ანგარიშის მართვაზე ნებართვის გაცემის ნაწილში. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-3 მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, მხარეებს შეუძლიათ საქმის წარმოება მორიგებით დაამთავრონ. მოსარჩელეს შეუძლია უარი თქვას სარჩელზე, ხოლო მოპასუხეს - ცნოს სარჩელი. ამავე კოდექსის 208-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, თუ მოსამზადებელ სხდომაზე მოპასუხე ცნობს სარჩელს, მოსა----თლე გამოიტანს გადაწყვეტილებას სარჩელის დაკმაყოფილების შესახებ. შესაბამისად, სასარჩელო მოთხოვნა მითითებულ ნაწილში უნდა დაკმაყოფილდეს. ამავდროულად, სასა----თლო ითვალისწინებს მეურვეობისა და მზრუნველობის ორგანოს წარმომადგენლის მოსაზრებას იმასთან დაკავშირებით, რომ მოსარჩელემ მხარემ ინფორმაცია უნდა მიაწოდოს ბავშვების მამას საბავშვო ბაღში, სკოლაში ან ნებისმიერ სასწავლო დაწესებულებაში რეგისტრაციისა თუ სამედიცინო დაწესებულებისათვის მიმართვის თაობაზე, რაც შეესაბამება არასრულწლოვანი ბავშვების უპირატეს ინტერესებს.

 

მოპასუხე არ ეთანხმება სარჩელს საცხოვრებელი ადგილის რეგისტრაციაზე ნებართვის გაცემისა და არასრულწლოვანი ბავშვების საზღვარგარეთ გაყვანის (შემოყვანის) ნებართვის გაცემის თაობაზე მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების შეზღუდვის ნაწილში, ვინაიდან არ არის დაკონკრეტებული ქვეყანა, სადაც ბავშვები მომავალში იცხოვრობენ ან ის ქვეყანა, სადაც შესაძლებელია მოსარჩელეებმა ბავშვები გაიყვანოს. მოცემული სახის დავის გადაწყვეტისას სასა----თლომ თანაბრად უნდა დაიცვას ორივე მშობლის უფლება, მაგრამ უპირატესობა უნდა მიანიჭოს ბავშვების ინტერესებს. სასა----თლომ უნდა გაითვალისწინოს ბავშვების ასაკი, პირადი დამოკიდებულება მშობლისადმი, მათი ცხოვრების წესი, ფსიქოლოგიური მდგომარეობა. სამოქალაქო კანონმდებლობით, ბავშვებს აქვთ უფლება ცხოვრობდნენ და იზრდებოდნენ ოჯახში. მართალია, საერთაშორისოდ აღიარებული ეს უფლება არ წარმოადგენს აბსოლუტურს, თუმცა ზემოხსენებული სა----თლებრივი აქტი თავადვე იძლევა ჩარევის ლეგიტიმური საფუძვლის დეფინიციას და განსაზღვრავს, რომ იგი პროპორციულია, თუ ჩარევა გამოწვეულია დემოკრატიულ საზოგადოებაში მიღებული აუცილებლობით, ამასთან, ჩარევის სტანდარტად, გამოყენებულ უნდა იქნას არასრულწლოვნის საუკეთესო ინტერესი, რაც ცალსახადაა ასახული „ბავშვის უფლებათა კონვენციაში“ (შდრ. სუსგ #ას-1122-1078-2---, 2--- წლის 1 მარტის განჩინება). „სასა----თლოსათვის ამოსავალი პრინციპია, ბავშვის არა დაცვის ობიექტად მიჩნევა, არამედ მისი, როგორც სუბიექტის უფლებების აღიარება და დაცვა. აღნიშნული საკითხი განსაკუთრებულ მნიშვნელობას იძენს ბავშვის უფლებასთან და საუკეთესო ინტერესთან დაკავშირებული თითოეული საქმის განხილვისა და ინდივიდუალური შეფასებისას, რათა ეროვნული სასა----თლოს გადაწყვეტილებებში ის, სადაც საქმე ეხება ადამაინის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-8 მუხლით გათვალისწინებული მშობლის ადა ბავშვის უფლებებს, უპირატესობა უნდა მიენიჭოს ბავშვის უფლებებს. იმ შემთხვევაშიც კი, თუ საჭიროა ინტერესთა დაბალანსება, პრიორიტეტულია ბავშვის საუკეთესო ინტერესის კვლევა და მისი შესატყვისი გადაწყვეტილების მიღება (იხ. ელსჰოლცი გე-------ს წინააღმდეგ - Elsholz v. Germany, N 25735/94, 31.0--2000, პარ. 52);

 

განსახილველ დავაში, მოპასუხე მხარე არ არის წინააღმდეგი საცხოვრებელი ადგილის რეგისტრაციის ნაწილში ნებართვის გაცემის ნაწილში მშობლის უფლების შეზღუდვაზე, თუკი ბავშვების საცხოვრებლის რეგისტრაცია განხორციელდება გე-------ს სახელმწიფოს ტერიტორიაზე. ამასთან, საზღვარგარეთ თანხმობის გაცემის ნაწილში, მოპასუხე ასევე დაეთანხმება ბავშვების გაყვანას, თუკი წინასწარ იქნება ცნობილი რომელ ქვეყანაში უნდა მოხდეს ბავშვების გაყვანა და აღნიშნული უსაფრთხო იქნება არასრულწოვნებისათვის, ასევე, სხვა ქვეყანაში გადაყვანა უნდა მოხდეს კონკრეტული მიზნით (საგანამანათლებლო, კულტურულ-შემოქმედებითი, სპორტული თუ დასვენების) არაუმეტეს 90 დღის ვადით.

 

საოჯახო ურთიერთობების განსაკუთრებულობას და სპეციფიკურობას ადასტურებს საქართველოს კონსტიტუციის 36-ე მუხლიც, რომლითაც სახელწიფოს მიერ აღიარებულია ვალდებულება, ხელი შეუწყოს ოჯახის კეთილდღეობას. ბავშვის უფლებებთან დაკავშირებული დავის გადაწყვეტისას სასა----თლომ უტყუარად და სარწმუნოდ უნდა დაადგინოს მიღებული გადაწყვეტილების ბავშვების ინტერესებისათვის ყველაზე უკეთ შესაბამისობა. მშობლებს აქვთ რა თანაბარი უფლებები შვილის მიმართ, ამასთან ეკისრებათ პასუხისმგებლობა ბავშვების აღზრდასა და განვითარებაზე, მათ შორის მის მშვიდ, ჯანსაღ ემოციურ-ფსიქოლოგიურ მდგომარეობის უზრუნველყოფაზეც. აღნიშნული მსჯელობის გათვალისწინებით, სასა----თლო იზიარებს მეურვეობისა და მზრუნველობის ორგანოს პოზიციას არასრულწლოვანი ბავშვის საცხოვრებელი ადგილის რეგისტრაციისა და საზღვარგარეთ გაყვანის ნაწილში ნებართვის გაცემაზე მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების შეზღუდვის თაობაზე. იმ გარემოების გათვალისწინებით, რომ არასრულწლოვანი ან----- მა----–--–---–ი და ლუ-- მა----–--–---–ი იზრდებიან დედასთან, გე-------ს სახელმწიფოში, სადაც მათი სწორად აღზრდა-განვითარებისათვის ნორმალური საცხოვრებელი გარემო-პირობებია, საცხოვრებელი ადგილის რეგისტრაციის თაობაზე ნებართვის გაცემის ნაწილში მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების შეზღუდვა უნდა მოხდეს მხოლოდ გე-------ს ტერიტორიაზე, ვინაიდან ამ ეტაპზე არ არის ცნობილი თუკი სხვა ქვეყანაში მოხდება ბავშვების საცხოვრებლად გადაყვანა, რა საყოფაცხოვრებო პირობები და სოციალური გარემო ექნებათ მათ. ამასთან, ბავშვებს არ უნდა შეექმნათ მათ დაბრკოლება საგანმანათლებლო, კულტურული, სამეცნიერო თუ სპორტულ ღონისძიებებში მონაწილეობის მისაღებად და დასვენების მიზნით გადაკვეთონ იმ ქვეყნის (ამ შემთხვევაში კი გე-------ს სახელწიფოს) საზღვარი, სადაც იმყოფებიან, თუმცა საზღვარგარეთ გაყვანა უნდა იყოს დროებითი და არ უნდა ისახავდეს მიზნად ბავშვების საცხოვრებელი ადგილის შეცვლას. ამასთან, მიზანშეწონილია დედის მხრიდან ბავშვებთან დაკავშირებული მიღებული გადაწყვეტილების თაობაზე მოხდეს მამის ინფორმირება.

 

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების და დავის საგანთან მიმართებით მხარეთა განმარტებების, მეურვეობისა და მზრუნველობის ორგანოს პოზიციის საფუძველზე, სასა----თლო მიიჩნევს, რომ მოსარჩელე თა---- სა-------ის სასარჩელო მოთხოვნა მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების შეზღუდვის თაობაზე უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ, რაც შეესაბამება არასრულწლოვანის ჭეშმარიტ ინტერესებს და კანონით დაცულ უფლებებს. სასა----თლო აქვე განმარტავს, რომ მშობლის წარმომადგენლობითი უფლების შეზღუდვა არ გულისხმობს მშობლისათვის შვილებთან ურთიერთობის უფლების ჩამორთმევას ან შვილებთან ურთიერთობის უფლების შეზღუდვას. მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ს უნარჩუნდება ბავშვებთან, ან----- მა----–--–---–თან და ლუ-- მა----–--–---–თან როგორც პირადი, ისე კომუნიკაციის თანამედროვე საშუალებებით ურთიერთობის უფლება.

 

7. საპროცესო ხარჯები

 

7.1. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის თანახმად, იმ მხარის მიერ გაღებული ხარჯების გადახდა, რომლის სასარგებლოდაც იქნა გამოტანილი გადაწყვეტილება, ეკისრება მეორე მხარეს, თუნდაც ეს მხარე განთავისუფლებული იყოს სახელმწიფო ბიუჯეტში სასა----თლო ხარჯების გადახდისაგან. თუ სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, მაშინ ამ მუხლში აღნიშნული თანხა მოსარჩელეს მიეკუთვნება სარჩელის იმ მოთხოვნის პროპორციულად, რომელიც სასა----თლოს გადაწყვეტილებით იქნა დაკმაყოფილებული, ხოლო მოპასუხეს – სარჩელის მოთხოვნის იმ ნაწილის პროპორციულად, რომელზედაც მოსარჩელეს უარი ეთქვა.

 

იმის გათვალისწინებით, რომ სარჩელი განქორწინების შესახებ მოთხოვნის ნაწილზე დაკმაყოფილდა, მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ს მოსარჩელე თა---- სა-------ის სასარგებლოდ უნდა დაეკისროს (განქორწინების მოთხოვნის ნაწილში) სახელმწიფო ბაჟის სახით 50 (ორმოცდაათი) ლარის ანაზღაურება.

 

საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 55-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, სასა----თლოს მიერ საქმის განხილვასთან დაკავშირებით გაწეული ხარჯები და სახელმწიფო ბაჟი, რომელთა გადახდისაგან განთავისუფლებული იყო მოსარჩელე, გადახდება მოპასუხეს ბიუჯეტის შემოსავლის სასარგებლოდ, მოთხოვნათა იმ ნაწილის პროპორციულად, რომელიც დაკმაყოფილებულია.

 

საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 46-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტის თანახმად, სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ სასა----თლო ხარჯების გადახდისაგან თავისუფლდებიან მოსარჩელეები – არასრულწლოვანთა უფლებების დარღვევასთან დაკავშირებულ სარჩელებზე. ამავე მუხლის მიხედვით, სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ სახელმწიფო ხარჯების გადახდისაგან თავისუფლებიან ასევე მოსარჩელეები ალიმენტის გადახდევინების სარჩელებზე. შესაბამისად, მოსარჩელე მხარე გათავისუფლებულია სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან. შესაბამისად, მოპასუხე კა---–-- მა----–--–---–ს სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ სახელმწიფო ბაჟის სახით უნდა დაეკისროს სახელმწიფო ბაჟის გადახდა 50 (ორმოცდაათი) ლარის ოდენობით.

 

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის თანახმად, იმ მხარის წარმომადგენლის დახმარებისათვის გაწეულ ხარჯებს, რომლის სასარგებლოდაც იქნა გამოტანილი გადაწყვეტილება, სასა----თლო დააკისრებს მეორე მხარეს გონივრულ ფარგლებში, მაგრამ არაუმეტეს დავის საგნის ღირებულების 4 პროცენტისა, ხოლო არაქონებრივი დავის შემთხვევაში – განსახილველი საქმის მნიშვნელობისა და სირთულის გათვალისწინებით, 2 000 ლარამდე ოდენობით.

 

სამოქალაქო კოდექსის 37-ე მუხლის თანახმად, 1. პროცესის ხარჯებს შეადგენს სასა----თლო ხარჯები და სასა----თლოსგარეშე ხარჯები. სასა----თლო ხარჯებს შეადგენს სახელმწიფო ბაჟი და საქმის განხილვასთან დაკავშირებული ხარჯები. 2. საქმის განხილვასთან დაკავშირებული ხარჯების გაანგარიშების წესი და მათი ოდენობა განისაზღვრება საქართველოს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს გადაწყვეტილებით. 3. სასა----თლოსგარეშე ხარჯებს წარმოადგენს ადვოკატისათვის გაწეული ხარჯები, დაკარგული ხელფასი (განაცდური), მტკიცებულებათა უზრუნველსაყოფად გაწეული ხარჯები, აგრეთვე მხარეთა სხვა აუცილებელი ხარჯები.

 

მოპასუხემ მოითხოვა საადვოკატო მომსახურებისათვის გაწეული ხარჯის ანაზღაურება და წარმოადგინა 500 (ხუთასი) ლარის ოდენობით თანხის გადახდის ქვითარი (0--0--2--- წლის სალაროს შემოსავლის, ს.ფ. 64). ამდენად, მოსარჩელე თა---- სა-------ეს კა---–-- მა----–--–---–ის სასარგებლოდ უნდა გადახდეს ამ უ--ნასკნელის მიერ საადვოკატო მომსახურებისათვის გაწეული ხარჯის ანაზღაურება დავის საგნის ღირებულების გათვალისწინებით, რაც მოცემულ შემთხვევაში შეადგენს 150 (ას ორმოცდაათი) ლარს.

 

სარეზოლუციო ნაწილი:

 

სასა----თლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-3, მე-8, 46-ე, 47-ე, 49-ე, 53-55-ე, 243-244-ე, 250-ე, 257-ე, 364-ე, 369-ე მუხლებით და

 

გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა :

 

1. თა---- სა-------ის (პირადი N0----------) სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდეს;

 

1.1. შეწყდეს ქორწინება თა---- სა-------ესა (პირადი N0----------) და კა---–-- მა----–--–---–ს (პირადი N0----------) შორის რეგისტრირებული 2--- წლის 1---------------, გაუქმდეს ქორწინების სააქტო ჩანაწერი N8----------;

1.2. დაეკისროს კა---–-- მა----–--–---–ს (პირადი N0----------) არასრულწლოვანი შვილების ან----- მა----–--–---–ის (დაბადებული 2--- წლის 1---------------) და ლუ-- მა----–--–---–ის (დაბადებული 2--- წლის 2-----–---) სასარგებლოდ ალიმენტის სახით 75-75 (სამოცდათხუთმეტ-სამოცდათხუთმეტი) ლარი, სულ 150 (ას ორმოცდაათი) ლარის ოდენობით, რომლის გადახდევინება დაიწყოს სარჩელის აღძვრის დღიდან 2--- წლის 2----------- მათ სრულწლოვანების მიღწევამდე;

1.3. კა---–-- მა----–--–---–ს (პირადი N0----------) შეეზღუდოს მშობლის წარმომადგენლობითი უფლებამოსილება არასრულწლოვანი ბავშვების ან----- მა----–--–---–ის (დაბადებული 2--- წლის 1---------------) და ლუ-- მა----–--–---–ის (დაბადებული 2--- წლის 2-----–---) მიმართ, კერძოდ, ა)საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სამოქალაქო რეესტრის სამსახურში საქართველოს მოქალაქის პასპორტის აღების ნებართვის გაცემის ნაწილში, ბ) საბავშვო ბაღში, სკოლაში ან ნებისმიერ სასწავლო დაწესებულებაში რეგისტრაციაზე ნებართვის გაცემის ნაწილში, გ) სამედიცინო დაწესებულებისათვის მიმართვის ნებართვის ნაწილში, დ) ნებისმიერ ბანკში პირადი ანგარიშის გახსნაზე და ანგარიშის მართვაზე ნებართვის გაცემის ნაწილში, ე) საცხოვრებელი ადგილის რეგისტრაციაზე ნებართვის გაცემის შესახებ საქართველოსა და გე-------ს ქვეყნების ტერიტორიაზე, ვ) არასრულწლოვანი ბავშვების საზღვარგარეთ გაყვანის (შემოყვანის) ნებართვის გაცემის თაობაზე ევროპის ქვეყნების, მათ შორის თურქეთის ტერიტორიაზე არა უმეტეს 90 დღისა /რაც არ უ--ვშირდება არასრულწლოვანი ბავშვების საცხოვრებლად დარჩენას და სასწავლო რეჟიმის დარღვევას/ და მიმართულია დასვენების, საგანმანათლებლო, შემოქმედებით-კულტურული, სამეცნიერო, სპორტული მიზნებიდან გამომდინარე;

1.4. ზემოაღნიშნული გადაწყვეტილების 1.3 პუნქტის ბ, გ, ე და ვ ქვეპუნქტების არსებობის/გამოყენების შემთხვევაში თა---- სა-------ე (პირადი N0----------) ვალდებულია ინფორმაცია მიაწოდოს კა---–-- მა----–--–---–ს (პირადი N0----------) საკომუნიკაციო საშუალების გამოყენების გზით არაუგვიანეს 10 დღის ვადაში;

 

2. დაეკისროს კა---–-- მა----–--–---–ს (პირადი N0----------) თა---- სა-------ის (პირადი N0----------) სასარგებლოდ ამ უ--ნასკნელის მიერ სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ გადახდილი თანხის ანაზღაურება 50 (ორმოცდაათი) ლარის ოდენობით;

 

3. დაეკისროს კა---–-- მა----–--–---–ს (პირადი N0----------) სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ სახელმწიფო ბაჟის გადახდა 50 (ორმოცდაათი) ლარის ოდენობით;

 

4. დაკისროს თა---- სა-------ეს (პირადი N0----------) კა---–-- მამულაშვილის (პირადი N0----------) სასარგებლოდ ამ უ--ნასკნელის მიერ იურიდიული მომსახურებისათვის გაწეული ხარჯის ანაზღაურება - 150 (ას ორმოცდაათი) ლარის ოდენობით;

 

5. გადაწყვეტილების გასაჩივრების მსურველი მხარე, თუ ის ესწრება გადაწყვეტილების გამოცხადებას ან მისთვის ცნობილია გადაწყვეტილების გამოცხადების თარიღი, ვალდებულია გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილის გამოცხადებიდან არა უადრეს 20 და არა უგვიანეს 30 დღისა, გამოცხადდეს თბილისის საქალაქო სასა----თლოში და ჩაიბაროს გადაწყვეტილების ასლი. წინააღმდეგ შემთხვევაში გასაჩივრების ვადის ათვლა დაიწყება გადაწყვეტილების გამოცხადებიდან 30-ე დღეს. ამ ვადის გაგრძელება და აღდგენა დაუშვებელია.

 

6. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს სააპელაციო წესით თბილისის სააპელაციო სასა----თლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატაში თბილისის საქალაქო სასა----თლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის მეშვეობით მხარეთათვის დასაბუთებული გადაწყვეტილების ასლის გადაცემის მომენტიდან 14 /თოთხმეტი/ დღის ვადაში.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 46-ე მუხლით გათვალისწინებული პირებისათვის, ასევე პატიმრობაში მყოფი იმ პირებისათვის, რომლებსაც არ ჰყავთ წარმომადგენელი, გადაწყვეტილების ასლის გაგზავნას და ჩაბარება უზრუნველყოს სასა----თლომ ამავე კოდექსის 70-78-ე მუხლებით დადგენილი წესით.

 

მოსა----თლე: გიორგი მაისურაძე