1. აქცესორულია უფლება, რომელიც ისეა დაკავშირებული სხვა უფლებასთან, რომ მის გარეშე არც შეიძლება არსებობდეს.
2. შეზღუდულია უფლება, რომელიც ნაწარმოებია იმ უფრო ფართო უფლებისგან, რომელიც დატვირთულია ამ შეზღუდული უფლები
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი · რედაქცია 11.11.2025
მუხლი 153. აქცესორული და შეზღუდული უფლებები
სამოქალაქო კოდექსის 153-ე მუხლი · სკ 153
რედაქციის ისტორია
სასამართლო გადაწყვეტილებები, რომლებიც ამ მუხლს უთითებენ
- საქმე №ას-236-2026
იპოთეკა, როგორც მოთხოვნის უზრუნველყოფის სანივთოსამართლებრივი საშუალება, არსებითადაა დაკავშირებული უზრუნველყოფილ მოთხოვნასთან, რაც მის აქცესორულობაზე მიუთითებს, შესაბამისად, იპოთეკის ნამდვილობისათვის სავალდებულოა, არსებობდეს მოთხოვნა ( სამოქალაქო კოდექსი 153-ე მუხლი) (იხ., სუსგ №ას-1345-2018, 15 მარტი, 2019 წელი, პპ.21, 22.) (შდრ: სუსგ №ას-1101-2019, 04 დეკემბერი, 2019 წ.).
- საქმე №ას-1019-2025
იპოთეკა, როგორც მოთხოვნის უზრუნველყოფის სანივთოსამართლებრივი საშუალება, არსებითადაა დაკავშირებული უზრუნველყოფილ მოთხოვნასთან, რაც მის აქცესორულობაზე მიუთითებს, შესაბამისად, იპოთეკის ნამდვილობისათვის სავალდებულოა, არსებობდეს მოთხოვნა ( სსკ-ის 153-ე მუხლი) (იხ. სუსგ საქმე №ას-1345-2018, 15 მარტი, 2019 წელი). სესხისა და იპოთეკით დატვირთული უძრავი ნივთის რეალიზაციის მოთხოვნის ხანდაზმულობაზე კი გამოყენებული უნდა იქნეს ის ვადა, რომელიც სესხის ხელშეკრულების მოთხოვნაზე ვრცელდება (შედ.
- საქმე №ას-1125-2025
…მოითხოვა მაშინ, როდესაც მოთხოვნა უკვე ხანდაზმული იყო, პალატამ განმარტა, რომ ითვალისწინებდა მოპასუხის მიერ სასარჩელო მოთხოვნის ნაწილობრივ ცნობის ფაქტს და იმ გარემოებას, რომ სესხის სარგებელი წარმოადგენს დამატებით მოთხოვნას. სამოქალაქო კოდექსის 153-ე მუხლის პირველი ნაწილის ნორმატიული შინაარსიდან გამომდინარე, სესხის სარგებლის მიღება წარმოადგენს აქცესორული ბუნების უფლებას, რაც იმას ნიშნავს, რომ ის არ შეიძლება არსებობდეს იმ მთავარი უფლების/მოთხოვნის გარეშე, რომელთანაც დაკავშირებულია.
- საქმე №ას-1023-2025
იპოთეკა, როგორც მოთხოვნის უზრუნველყოფის სანივთოსამართლებრივი საშუალება, არსებითადაა დაკავშირებული უზრუნველყოფილ მოთხოვნასთან, რაც მის აქცესორულობაზე მიუთითებს, შესაბამისად, იპოთეკის ნამდვილობისათვის სავალდებულოა, არსებობდეს მოთხოვნა ( სსკ-ის 153-ე მუხლი) (სუსგ №ას-1345-2018, 15.03.2019წ.), სესხისა და იპოთეკის რეალიზაციის მოთხოვნის ხანდაზმულობაზე ასევე გამოყენებული უნდა იქნეს ის ვადა, რომელიც სესხის ხელშეკრულების მოთხოვნაზე ვრცელდება (№ას-1191-2019 04.12.2019 წ.).
- საქმე №ას-375-2025
იპოთეკა აქცესორული უფლებაა და სამოქალაქო კოდექსის 153-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, იგი არ წარმოიშობა და არც შეიძლება არსებობდეს ძირითადი უფლების გარეშე (იხ.
- საქმე №ას-1338-2024
- საქმე №ას-720-2024
- საქმე №ას-727-2024
- საქმე №ას-519-2021
- საქმე №ას-34-2024
- საქმე №ას-372-2024
- საქმე №ას-1203-2023
- საქმე №ას-930-2023
- საქმე №ას-815-2023
- საქმე №ას-450-2022
- საქმე №ას-946-2023
- საქმე №ას-1505-2023
- საქმე №ას-829-2023
- საქმე №ას-113-2023
- საქმე №ას-1155-2021
- საქმე №ას-1634-2022
- საქმე №ას-1167-2021
- საქმე №ას-809-2021
- საქმე №ას-880-2022
- საქმე №ას-1181-2021
- საქმე №ას-505-2020
- საქმე №ას-1329-2019
- საქმე №ას-1170-2021
- საქმე №ას-1428-2020
- საქმე №ას-537-2021
- საქმე №ას-242-2019
- საქმე №ას-1111-2020
- საქმე №ას-1219-2020
- საქმე №ას-1127-2019
- საქმე №ას-1062-2019
- საქმე №ას-1213-2019
- საქმე №ას-210-2019
- საქმე №ას-303-303-2018
- საქმე №ას-401-2019
- საქმე №ას-10-2019
საგადასახადო დავები ამ მუხლზე
- ბრძანება №7622-2
ამხანაგობა ვალდებულია საგადასახადო აღრიცხვის ადგილის მიხედვით საგადასახადო ორგანოს ამ კოდექსის 153-ე მუხლის პირველი ნაწილით დადგენილ ვადაში წარუდგინოს დეკლარაცია, რომელშიც მოცემული იქნება დასაბეგრი მოგების (ზარალის) ოდენობისა და მისი წევრებზე განაწილების თაობაზე ინფორმაცია, საქართველოს ფინანსთა მინისტრის მიერ დადგენილი წესით.
სხვა აქტები, რომლებიც ამ მუხლზე უთითებენ
მეზობელი მუხლები
- მუხლი 146. ხანდაზმულობის ვადის შეცვლის დაუშვებლობა მხარეთა შეთანხმებით
- მუხლი 147. ცნება
- მუხლი 149. უძრავი ნივთის ცნება
- მუხლი 150. ნივთის არსებითი შემადგენელი ნაწილი
- მუხლი 151. საკუთვნებელი
- მუხლი 152. არამატერიალური ქონებრივი სიკეთის ცნება
- მუხლი 154. ნივთისა და უფლების ნაყოფი
- მუხლი 155. ცნება. სახეები
- მუხლი 156. მფლობელობის შეწყვეტა
- მუხლი 157. მფლობელობის გადასვლა მემკვიდრეებზე
- მუხლი 158. მესაკუთრედ ყოფნის პრეზუმფცია
წყარო
ოფიციალური ტექსტი: matsne.gov.ge — საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი, კონსოლიდირებული რედაქცია 11.11.2025. გამოქვეყნება: პარლამენტის უწყებანი, 31, 24/07/1997.
როგორ დავიმოწმოთ
საქართველოს კანონი „საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი“, მუხლი 153, №786, 26.06.1997, სარეგისტრაციო კოდი 040.000.000.05.001.000.223 (კონსოლიდირებული რედაქცია 11.11.2025). ხელმისაწვდომია: https://legali.ge/law/31702/muxli-153/