სისხლის სამართალი
ქურდობაში ბრალდება
გვერდზე განხილულია ქურდობის ბრალდება: კვალიფიკაცია თანხისა და განმეორებითობის მიხედვით, უმნიშვნელო ქმედება, ნასამართლობის გარეშე გამოსავალი (პასუხისმგებლობისგან გათავისუფლება, დივერსია), შეთანხმება და ასაკი.
რა უნდა გააკეთოთ
კვალიფიკაცია: ქურდობა — სხვისი მოძრავი ნივთის ფარული დაუფლება მითვისების მიზნით; თანხის ზღვარი არ არსებობს (სისხლის სამართლის კოდექსის 177-ე მუხლი); ღიად დაუფლება (დაცვის მიერ დაძახების შემდეგაც გააგრძელა წაღება) — უკვე ძარცვაა (სისხლის სამართლის კოდექსის 178-ე მუხლი); ბოლომდე არ მიუყვანია (მაგალითად, სავაჭრო დარბაზში დააკავეს) — მცდელობა (სისხლის სამართლის კოდექსის მე-19 მუხლი). ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში წვრილმანი ქურდობა არ არის, მაგრამ უმნიშვნელო ღირებულების შემთხვევაში დაცვის პირველი არგუმენტი უმნიშვნელოა — დანაშაული არ არის ქმედება, რომელმაც უმნიშვნელოობის გამო ისეთი ზიანი არ გამოიწვია, რომელიც სისხლისსამართლებრივ პასუხისმგებლობას მოითხოვს (სისხლის სამართლის კოდექსის მე-7 მუხლი).
მუხლის ნაწილი თანხისა და გარემოებების მიხედვით: ნაწილი 1: ჯარიმა, შინაპატიმრობა 6 თვიდან 1 წლამდე ან თავისუფლების აღკვეთა 1–3 წლით (სისხლის სამართლის კოდექსის 177-ე მუხლი); მნიშვნელოვანი ზიანი — 150 ლარზე მეტი (სისხლის სამართლის კოდექსის 177-ე მუხლი) → ნაწილი 2: შინაპატიმრობა 1–2 წლით ან თავისუფლების აღკვეთა 3–5 წლით (სისხლის სამართლის კოდექსის 177-ე მუხლი); განმეორებით — თუ აქამდე ჩადენილი იყო ქონებრივი დანაშაული (ქურდობა, ძარცვა, თაღლითობა და სხვ.) (სისხლის სამართლის კოდექსის 177-ე მუხლი) → ნაწილი 3 (მათ შორის განმეორებით, ჯგუფურად, საცხოვრებელიდან/ავტომობილიდან): თავისუფლების აღკვეთა 4–7 წლით (სისხლის სამართლის კოდექსის 177-ე მუხლი); 10 000 ლარზე მეტი — დიდი ოდენობა (ნაწილი 4, 6 წლიდან) (სისხლის სამართლის კოდექსის 177-ე მუხლი). შეამოწმეთ საქონლის შეფასება (შესყიდვის/გაყიდვის ფასი, ჩეკები) — მასზეა დამოკიდებული ნაწილი.
გზა ნასამართლობის გარეშე: პირველად და სანქციის მაქსიმუმის სამ წლამდე ზღვარზე (ნაწილი 1) — პასუხისმგებლობისგან გათავისუფლება, თუ გამოცხადდა აღიარებით, ხელი შეუწყო გახსნას და აანაზღაურა ზიანი (სისხლის სამართლის კოდექსის 68-ე მუხლი); დივერსია — პროკურორი ნაკლებად მძიმე ან მძიმე დანაშაულზე დევნას არ იწყებს/წყვეტს პირობების შესრულებისას (სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 168¹ მუხლი); პირობები: ზიანის ანაზღაურება, ბიუჯეტში შენატანი 500 ლარიდან, სამუშაო 40–400 საათი (სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 168¹ მუხლი); არ გამოიყენება პატიმრობაში მყოფზე (სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 168² მუხლი). ზიანი აანაზღაურეთ დოკუმენტურად და დაუყოვნებლივ.
თუ ნასამართლობის გარეშე არ გამოდის — შეთანხმება (აღიარება შემსუბუქების სანაცვლოდ) ან სასამართლო; ნაკლებად მძიმე დანაშაულზე აღიარებისას შესაძლებელია პირობითი მსჯავრი (სისხლის სამართლის კოდექსის 63-ე მუხლი).
არასრულწლოვანი: პასუხისმგებლობა — 14 წლიდან (სისხლის სამართლის კოდექსის 33-ე მუხლი); შემდეგ — არასრულწლოვანთა მართლმსაჯულების რეჟიმი (კანონიერი წარმომადგენელი, სპეციალიზებული ადვოკატი).
სად მივმართოთ: პოლიცია (გამოძიება); პროკურორი (დივერსია, შეთანხმება); რაიონული (საქალაქო) სასამართლო; ადვოკატი / იურიდიული დახმარების სამსახური.
მტკიცებულებები: ჩეკი და ღირებულების შეფასება, კამერების ვიდეო, დაკავების/ამოღების ოქმი, ზიანის ანაზღაურების დადასტურება, ნასამართლობის არარსებობის ცნობა.
ხაფანგები: წვრილმანი ქურდობის ადმინისტრაციულ ჯარიმად მიჩნევა — საქართველოში ასეთი ნორმა არ არსებობს; დაცვისა და პოლიციისთვის ახსნა-განმარტების მიცემა ადვოკატის გარეშე; „საქონელი დააბრუნეს — საქმე არ არის“ — არასწორია, დაბრუნება თავისთავად საქმეს არ წყვეტს, საჭიროა აღიარება, გახსნისთვის ხელშეწყობა და ზიანის ანაზღაურება; განმეორებითი ქურდობა წინას შემდეგ — უკვე ნაწილი 3 და მძიმე დანაშაულია.
აუცილებლად გადაამოწმეთ
- წვრილმანი ადმინისტრაციული მითვისება არ არსებობს (ქურდობა — სისხლის სამართლის კოდექსით ნებისმიერი თანხისას), მაგრამ უმნიშვნელო ღირებულების შემთხვევაში ქმედება შეიძლება უმნიშვნელო იყოს, ანუ დანაშაული არ იყოს
- მუხლის ნაწილი თანხისა (150 ლარზე მეტი — მნიშვნელოვანი ზიანი) და განმეორებითობის მიხედვით
- გათავისუფლება პირველი საქმისა და ზიანის ანაზღაურებისას (ქმედითი სინანული) და დივერსია
- შეთანხმება/პირობითი მსჯავრი როგორც სარეზერვო გზა; რომელი ასაკიდან დგება პასუხისმგებლობა
მოქმედი ნორმები
საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსი
- მუხლი 177. ქურდობა
- მუხლი 19. დანაშაულის მცდელობა
- მუხლი 7. სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობის საფუძველი
- მუხლი 68. სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობისაგან გათავისუფლება ქმედითი მონანიების გამო
- მუხლი 63. პირობითი მსჯავრის დანიშვნის საფუძველი
- მუხლი 33. შეურაცხაობა ასაკის გამო
- მუხლი 178. ძარცვა
- მუხლი 179. ყაჩაღობა
- მუხლი 322. სახელმწიფოს წინააღმდეგ დანაშაულის ქმედითი მონანიება
- მუხლი 74. სასჯელისაგან გათავისუფლება ავადმყოფობის ან ხანდაზმულობის ასაკის გამო
- მუხლი 67. პირობითი მსჯავრის გაუქმება ან გამოსაცდელი ვადის გაგრძელება/შემცირება
საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსი
- მუხლი 209. საპროცესო შეთანხმების არსი # # # #
- მუხლი 210. საპროცესო შეთანხმების დადება
- მუხლი 214. საპროცესო შეთანხმების დამტკიცების შესახებ სასამართლოს განაჩენის გაუქმების შემთხვევაში საპროცესო შეთანხმების შედეგად მოპოვებული მტკიცებულების დასაშვებობა
- მუხლი 215. საპროცესო შეთანხმების დამტკიცების შესახებ სასამართლოს განაჩენის კანონიერ ძალაში შესვლა და გასაჩივრება