Zararın tazmini
Sahibi olan bir köpek ısırdı: Gürcistan hukukuna göre ne yapmalı
Sahipli köpek ısırığında hemen yapılacaklar, sahibin sorumluluğu, tahsil edilebilecek kalemler, idari ve cezai sorumluluk ile dava usulü bu sayfada anlatılmaktadır.
Ne yapmalı
- Hemen: aşılara doktor karar verir; sahibini tespit edin; ısırıktan sonra sahip, köpeğin izole edilerek veteriner gözetiminde tutulmasını sağlamak zorundadır (Evcil hayvanlara ilişkin Kanun, md. 7); kuduz şüphesi varsa sahip, ısırığı belediyenin yetkili organına bildirmek zorundadır (Evcil hayvanlara ilişkin Kanun, md. 7). Dava süresi: zamanaşımı — zararı ve sorumlu kişiyi öğrendiği andan itibaren 3 yıl (Gürcistan Medeni Kanunu, md. 1008).
- Kim öder: hayvan sahibi, hayvanının başkasına verdiği zararı tazmin eder — gözetim altında olup olmadığı, kaybolmuş veya kaçmış olması önemli değildir (Gürcistan Medeni Kanunu, md. 1003); sahip, ancak üçüncü kişileri korumak için gerekli önlemleri (tasma, ağızlık, çit) almışsa sorumluluktan kurtulur (Gürcistan Medeni Kanunu, md. 1003). Sahibin savunmasına karşı argüman: köpeğin kalabalık yerlerde (bulvar, park, meydan; özel alanlar hariç) gezdirilmesi — yalnızca tasmalı veya ağızlıklı olarak (Evcil hayvanlara ilişkin Kanun, md. 20); aynı nedenle parkta, meydanda, bulvarda tasmasız veya ağızlıksız köpek — sahibine 150 lari para cezası (bir yıl içinde tekrarında — 300 lari) (İdari Kabahatler Kanunu, md. 103).
- Ne tahsil edilir: tedavi giderleri (kuduz aşıları dahil) peşin olarak da talep edilebilir (Gürcistan Medeni Kanunu, md. 408); bedensel yaralanmada — manevi tazminat da (Gürcistan Medeni Kanunu, md. 413); evcil hayvan için — veteriner faturaları mal zararı olarak; mağdur köpeği kendisi kışkırtmışsa — tazminat kusur derecesine göre azalır (Gürcistan Medeni Kanunu, md. 415).
- Sahibin kamusal ve cezai sorumluluğu: köpeklerin bakım kurallarının ihlali davalarına belediyenin organı (belediye başkanlığı) bakar (İdari Kabahatler Kanunu, md. 209³); ihmalle orta ağırlıkta veya ağır sağlık zararı — cezayı gerektirir (Gürcistan Ceza Kanunu, md. 124) — polise başvuru.
- Usul: sahibine fişlerle birlikte talep → dava (ilçe mahkemesi); sağlığa zarar davası — harçsız (Gürcistan Medeni Usul Kanunu, md. 46).
- Başvuru yeri: acil servis/doktor; belediye başkanlığı (köpek bakım kurallarının ihlali); polis (ağır zarar); ilçe (şehir) mahkemesi — dava.
- Deliller: tıbbi belgeler ve acil servis raporu, aşı/tedavi fişleri, veteriner kliniği faturaları, yara fotoğrafları, video, tanıklar, sahibin ve köpeğin bilgileri, polise başvuru.
- Tuzaklar: sahibin ve köpeğin aşı bilgilerini almadan sahibini bırakmak; aşıları doktorun kararı yerine “durum anlaşılana kadar” ertelemek; köpek “kaçtı” veya “hiç ısırmamıştı” diye sahibin sorumlu olmadığını sanmak.
Mutlaka kontrol edin
- sahip, köpek kaçmış olsa bile köpeğin verdiği zarardan sorumludur; ancak koruma önlemleri alınmışsa kurtulur
- ne tahsil edilir: tedavi (aşılar dahil), manevi zarar, evcil hayvan için veteriner faturaları
- sahip, ısıran köpeğin veteriner gözetimini sağlamak zorundadır; parkta tasmasız/ağızlıksız köpek — sahibine 150 lari para cezası (tekrarında 300)
- orta ağırlıkta veya ağır sağlık zararı ihmalle — sahibin cezai sorumluluğu (polise başvuru)
- usul: talep → harçsız dava; zamanaşımı 3 yıl
Yürürlükteki hükümler (metinler Gürcüce)
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი
- მუხლი 1003. ცხოველის მიერ მიყენებული ზიანის ანაზღაურება
- მუხლი 1008. ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნის ხანდაზმულობის ვადა
- მუხლი 408. პირვანდელი მდგომარეობის აღდგენის მოვალეობა
- მუხლი 413. ზიანის ანაზღაურება არაქონებრივი ზიანისათვის
- მუხლი 415. დაზარალებულის ბრალი ზიანის დადგომაში
- მუხლი 1014. ჯანმრთელობის დაზიანებით გამოწვეული ზიანის ანაზღაურება