ერთი უძრავი ნივთი შეიძლება რამდენჯერმე დაიტვირთოს იპოთეკით. რიგითობა განისაზღვრება იპოთეკის შესახებ განცხადების რეგისტრაციის თარიღის მიხედვით.
საქართველოს 2007 წლის 29 ივნისის კანონი №5127 - სსმ I, №27, 17.07.2007წ., მუხ.2
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი · რედაქცია 11.11.2025
მუხლი 290. უძრავი ნივთის იპოთეკით რამდენჯერმე დატვირთვა
სამოქალაქო კოდექსის 290-ე მუხლი · სკ 290
რედაქციის ისტორია
წინა რედაქცია (23.07.2003 მდგომარეობით) — ცვლილებები
მუხლი 290. უძრავი ნივთის დატვირთვა იპოთეკით რამდენჯერმე 1.დატვირთვა ერთი და იგივე უძრავი ნივთი შეიძლება რამდენჯერმე დაიტვირთოს იპოთეკით. რიგითობა განისაზღვრება იპოთეკის დადგენისშესახებ დროისგანცხადების შესაბამისად.რეგისტრაციის 2.თარიღის თუმიხედვით. უძრავისაქართველოს ნივთის2007 მესაკუთრეწლის სხვა29 პირისივნისის წინაშეკანონი კისრულობს№5127 ვალდებულებას- შეწყვიტოსსსმ იპოთეკაI, მაშინ,№27, როცა17.07.2007წ., იგი საკუთრებასთან ერთად ერთი პირის ხელში აღმოჩნდება, შეწყვეტის ეს ვალდებულება შეიძლება საჯარო რეესტრში იქნეს რეგისტრირებული.მუხ.2
სასამართლო გადაწყვეტილებები, რომლებიც ამ მუხლს უთითებენ
- საქმე №ბს-1325(კ-20)
საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ იპოთეკართა რიგითობას განსაზღვრავს არა საჯარო რეესტრის ამონაწერში იპოთეკის უფლებათა თანმიმდევრობა, არამედ სკ-ის 290-ე მუხლი, რომლის მიხედვით ერთი უძრავი ნივთი შეიძლება რამდენჯერმე დაიტვირთოს იპოთეკით, რიგითობა განისაზღვრება იპოთეკის შესახებ განცხადების რეგისტრაციის თარიღის მიხედვით.
- საქმე №ბს-432-432(კ-18)
საკასაციო სასამართლოს მითითებით, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 290-ე მუხლის თანახმად, ერთი უძრავი ნივთი შეიძლება რამდენჯერმე დაიტვირთოს იპოთეკით.
- საქმე №ბს-116-115(3კ-16)
საბაჟო სამსახურმა აღნიშნული სამართალდარღვევის გამო შეადგინა 5 ოქმი და კომპანიას დააკისრა 5 სხვადასხვა სანქცია, კერძოდ, ოთხივე ვაგონზე ლუქის არ არსებობა შეფასდა როგორც სანებართვო პირობების დარღვევა სკ-ის 290-ე მუხლის პირველი ნაწილით. იგივე სამართალდარღვევა შეფასდა ასევე საგადასახადო კოდექსის 289-ე მუხლის დარღვევად.
- საქმე №ბს-710-696(კ-14)
ამავე მუხლის მე-3 ნაწილის მიხედვით კი საგადასახადო სამართალდარღვევისათვის პირის მიმართ საგადასახადო სანქციის გამოყენება არ ათავისუფლებს მას კუთვნილი გადასახადების გადახდის ვალდებულებისაგან. ვინაიდან დასტურდება სს,,...“ მიერ სსკ-ს 290-ე მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული სამართალდარღვევის ჩადენის ფაქტი, იგი ვალდებულია გადაიხადოს ამ სამართალდარღვევის შედეგად დარიცხული სანქციის სახით განსაზღვრული ფულადი ჯარიმა და ასევე, უკანონოდ განკარგული, დაკარგული ან განადგურებული საქონლისთვის გადასახდელი იმპორტის გადასახდელების სრული ოდენობაც.
- საქმე №ას-1292-1230-2014
სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი ვერ იქნა რაიმე მტკიცებულება, რაც დაადასტურებდა სარჩელის საფუძვლად მითითებულ გარემოებას, რომ მოვალის მიერ სრულადაა შესრულებული დ. ა-ის მიმართ არსებული ვალდებულება. სამოქალაქო კოდექსის 290-ე მუხლის მიხედვით, სააპელაციო პალატამ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მსჯელობა, რომ მოვალე გადახდის დროს არ უთითებდა, თუ რომელი ვალდებულების შესრულებას ახორციელებდა, შესაბამისად, პირველი რიგის იპოთეკარს სრული უფლება ჰქონდა, აღნიშნული გადახდები მის მიმართ არსებული ვალის ნაწილში ჩაეთვალა.
- საქმე №ას-516-490-2011
- საქმე №ბს-1537-1494(კ-08)
- საქმე №ბს-579-557(კ-08)
- საქმე №ას-821-1138-07
- საქმე №ბს-342-324(კ-07)
- საქმე №ბს-238-406-კ-03
- საქმე №ას-215-904-03
- საქმე №3გ/ად-161-კ-03
- საქმე №3გ/ად-164-კ-01
- საქმე №330310018002631600
- საქმე №080210017002154978
- საქმე №330210017002005683
საკონსტიტუციო სასამართლო ამ მუხლზე
- რემზი შარაძე საქართველოს პარლამენტისა და საქართველოს იუსტიციის მინისტრის წინააღმდეგ არ იქნა მიღებული არსებითად განსახილველად
სხვა აქტები, რომლებიც ამ მუხლზე უთითებენ
მსგავსი ნორმები სხვა აქტებში
- მუხლი 64. იძულებითი იპოთეკის გამოყენება
- მუხლი 20. საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის რეესტრი
- მუხლი 206. 1. იპოთეკის ხელშეკრულება სათანადოდ უნდა დამოწმდეს და აუცილებლად გატარდეს საქართველოს გემების სახელმწიფო რეესტრში. ამის შესახებ კეთდება ჩანაწერი გემის საკუთრების მოწმობაში
- მუხლი 208. იპოთეკით მოგირავნეს ენიჭება უფლება მოითხოვოს მიყენებული ზიანის ანაზღაურება, თუ იპოთეკის პირობებით გათვალისწინებულ ვადაში ვალდებულებები არ შესრულდა. გამონაკლისს წარმოადგენს შემთხვევა, თუ გირავნობის შეს
- მუხლი 29. საზღვაო იპოთეკის გაუქმება/მოხსნა
- მუხლი 18. იპოთეკის უფლების რეგისტრაცია
მეზობელი მუხლები
- მუხლი 289³. იპოთეკის მოწმობიდან გამომდინარე უფლების განხორციელება
- მუხლი 289⁴. იპოთეკის მოწმობაზე უფლების გადაცემა
- მუხლი 289⁵. იპოთეკის მოწმობის ძალადაკარგულად გამოცხადება
- მუხლი 289⁶. იპოთეკის მოწმობის დაგირავება
- მუხლი 289⁷. იპოთეკის მოწმობის გაუქმება
- მუხლი 289⁸. იპოთეკის მოწმობის უპირატესობა საჯარო რეესტრის ჩანაწერთან
- მუხლი 291. იმ უძრავი ნივთის მესაკუთრის უფლება, რომელიც არ არის იპოთეკით უზრუნველყოფილი მოთხოვნის პირადი მოვალე
- მუხლი 292. მესაკუთრის უფლება კრედიტორის დაკმაყოფილებისას
- მუხლი 293. იპოთეკის გავრცელება უძრავი ნივთის ნაყოფზე
- მუხლი 294. იპოთეკით დატვირთული ნივთის მოვლის მოვალეობა
- მუხლი 295. იპოთეკისა და მის საფუძვლად არსებული მოთხოვნის გადაცემა სხვა პირისთვის
წყარო
ოფიციალური ტექსტი: matsne.gov.ge — საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი, კონსოლიდირებული რედაქცია 11.11.2025. გამოქვეყნება: პარლამენტის უწყებანი, 31, 24/07/1997.
როგორ დავიმოწმოთ
საქართველოს კანონი „საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი“, მუხლი 290, №786, 26.06.1997, სარეგისტრაციო კოდი 040.000.000.05.001.000.223 (კონსოლიდირებული რედაქცია 11.11.2025). ხელმისაწვდომია: https://legali.ge/law/31702/muxli-290/