მუხლი 2. ტერმინთა განმარტება

სახელმწიფო პროგრამაში გამოყენებულ ტერმინებსა, ამ დადგენილების მიზნებისთვის, აქვს შემდეგი მნიშვნელობა:

ა) ავიაგადამზიდველი/საჰაერო ხომალდის ექსპლუატანტი -  საქართველოში რეგისტრირებული ან უცხო ქვეყნის გადამყვან-გადამზიდველი/საჰაერო ხომალდის ექსპლუატანტი, რომელიც ფლობს საჰაერო ხომალდს და  სახელმწიფოს მიერ გაცემული,  შესაბამისი დოკუმენტის საფუძველზე  ახორციელებს  კომერციულ გადაყვანა-გადაზიდვას და/ან  საავიაციო სამუშაოებს და/ან გამოიყენება საერთო დანიშნულების  ავიაციის მიზნებისთვის;

ბ) აეროდრომის/ვერტოდრომის ექსპლუატანტი – იურიდიული პირი, რომელიც საქართველოს   კანონმდებლობის შესაბამისად ახორციელებს აეროდრომის/ვერტოდრომის ექსპლუატაციას და პასუხისმგებელია აეროდრომის ექსპლუატაციისთვის დადგენილი მოთხოვნების დაცვაზე;

გ)  არაკონტროლირებადი ზონა – ავიასაწარმოს საავიაციო უშიშროების პროგრამით განსაზღვრული ტერიტორია და მიმდებარე შენობა-ნაგებობები, რომელიც არ განეკუთვნება კონტროლირებად და შეზღუდული დაშვების დაცულ ზონებს და რომელშიც   ხორციელდება საავიაციო უშიშროების  სათანადო ზომები;

დ) აეროპორტის მარაგი/ვერტოდრომის მარაგი – აეროპორტის/ვერტოდრომის კონტროლირებად და შეზღუდული დაშვების დაცულ ზონებში სხვადასხვა დანიშნულებისათვის გამოსაყენებელი ყველა საშუალება და აეროპორტის სავაჭრო ობიექტებში გასაყიდად განკუთვნილი პროდუქცია (მათ შორის, სითხეები, აეროზოლები, გელები  და არასანქცირებული გახსნისაგან დაცული პაკეტები);

ე) აეროპორტის მოიჯარე – პირი, რომელსაც აეროდრომის ექსპლუატანტთან დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე  აქვს აეროპორტის ტერიტორიაზე განსაზღვრული საქმიანობის განხორციელების უფლება;

ვ) ავიაგადამზიდველის მასალები – მასალები, რომელთა გამგზავნი და მიმღები არის ავიაგადამზიდველი და/ან გამოიყენება ავიაგადამზიდველის პირადი მიზნებისთვის;

ზ) ავიაგადამზიდველის საფოსტო გზავნილი – საფოსტო გზავნილი, რომლის გამგზავნი და მიმღები არის ავიაგადამზიდველი;

თ) ავიასაწარმო – საწარმო, რომლის საქმიანობა მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად დაკავშირებულია სამოქალაქო ავიაციასთან;

ი) ამოუცნობი  ბარგი – ბარგი, რომელიც გადმოტვირთულ იქნა აეროპორტში საბარგო საჭდით ან მის გარეშე და არ იქნა მიღებული მგზავრის მიერ ან არ მომხდარა მისი იდენტიფიცირება მგზავრთან;

კ) ანკეტური მონაცემების შემოწმება – კვლევა, რომელიც ითვალისწინებს პირის შესაძლო კრიმინალური წარსულის გამოვლენას და სხვა პირადი მონაცემების დადგენას/იდენტიფიცირებას, საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით;

ლ) არათანმხლები ბარგი – ბარგი, რომელიც გადაიზიდება, როგორც ტვირთი სხვა ან იმავე საჰაერო ხომალდით, რომელზეც იმყოფება მისი მფლობელი პირი;

მ) არაპროგნოზირებადობის პრინციპი – საავიაციო უშიშროების ზომების არარეგულარული სიხშირითა და სხვადასხვა მეთოდების გამოყენებით განხორციელება, რომელიც მიზნად ისახავს შემოწმების  ეფექტურობის ამაღლებას;

ნ) ბარგის დახარისხების ადგილი – ადგილი, სადაც ხორციელდება გადასაზიდი ბარგის დანაწილება ფრენების მიხედვით;

ო) ბარგის შესანახი ადგილი – ადგილი, სადაც ინახება დარეგისტრირებული, საბარგო ნაკვეთურით გადასაზიდი ბარგი, საჰაერო ხომალდში ჩასატვირთად გაგზავნამდე, აგრეთვე ადგილი, სადაც ინახება შეცდომით ჩამოტვირთული ბარგი, მისი დანიშნულების ადგილზე გაგზავნამდე, მოთხოვნამდე ან ამოღებამდე;

პ) ბაქანი –  აეროდრომის განსაზღვრული ფართობი საჰაერო ხომალდების განსალაგებლად, მასში მგზავრების ჩასხდომა-გადმოსხდომის, ტვირთისა და ფოსტის ჩატვირთვა- გადმოტვირთვის, საწვავით გამართვის,დგომის ან ტექნიკური მომსახურების უზრუნველყოფის მიზნით;

ჟ) ბორტკვება – კვების პროდუქტები, სასმელები, მშრალი პროდუქტების მარაგი და კვებასთან დაკავშირებული მოწყობილობები, რომლებიც გამოიყენება საჰაერო ხომალდზე მგზავრებისა და ეკიპაჟის  მომსახურების მიზნით;

რ) ბორტკვების საწარმო – ბორტკვების საწარმოს სერტიფიკატის მფლობელი იურიდიული პირი, რომელიც ახორციელებს ბორტკვების დამზადებასა და საჰაერო ხომალდის ბორტკვებით, საბორტო მარაგით ან/და თანმდევი საშუალებებით მომარაგებას;

ს) გადასატანად აკრძალული საგნები – საგნები, რომლებიც საავიაციო უშიშროების სპეციფიკიდან გამომდინარე, განსაზღვრულია, როგორც მოწყობილობები და ნივთიერებები, რომლებიც შეიძლება გამოყენებულ იქნეს მართლსაწინააღმდეგო ქმედების განსახორციელებლად ან რომელმაც შეიძლება საფრთხე შეუქმნას საჰაერო ხომალდს, მასზე მყოფ პირებს, შენობა-ნაგებობებს ან მოსახლეობას;

ტ) განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი ობიექტი – ობიექტი, რომლის ფუნქციონირების დარღვევამ, შესაძლოა, საფრთხე შეუქმნას სამოქალაქო ავიაციის უშიშროებას;

უ) გაუთვალისწინებელ  ვითარებაში მოქმედების გეგმა –  მოქმედების პროაქტიული გეგმა, რომელიც მოიცავს  საფრთხის სხვადასხვა დონის შესაბამისად განსახორციელებელ ზომებს,  რისკის შეფასებას და შეფასების საფუძველზე გასატარებელ ზომებს, რომელიც შემუშავებულია   სხვადასხვა სახის შემთხვევების თავიდან აცილებისა და  უარყოფითი შედეგების შესუსტების მიზნით, ასევე მართლსაწინააღმდეგო ქმედების განხორციელების შემთხვევაში, ყველა მონაწილე უწყების, ორგანიზაციისა და ავიასაწარმოს მიერ განსახორციელებელ მოქმედებებსა და კოორდინაციის საკითხებს;

ფ) გაუთვალისწინებელ  ვითარებაში მოქმედებების  პრაქტიკული სწავლება –  სრულმასშტაბიანი ან არასრულმასშტაბიანი სწავლება, რომელიც წარმოადგენს იმიტირებულ მართლსაწინააღმდეგო ქმედებას;

ქ) გაფრენის დარბაზი – სივრცე, რეგისტრაციის ადგილებსა და კონტროლირებად ზონას შორის;

ღ) დამრღვევი  მგზავრი – მგზავრი, რომელიც არ ემორჩილება და უგულებელყოფს  ქცევის დადგენილს წესებს აეროპორტის ტერიტორიასა თუ საჰაერო   ხომალდზე, არ ემორჩილება აეროპორტის პერსონალისა და ეკიპაჟის წევრების  მითითებებს  და ამ მოქმედებით არღვევს წესრიგს;

ყ) დაშვების კონტროლი – პირისა და ავტოსატრანსპორტო საშუალების იდენტიფიცირება ავიასაწარმოს კონტროლირებადი და/ან შეზღუდული დაშვების დაცულ ზონებში დაშვების მიზნით;

შ) ექსპლუატანტის სახელმწიფო – სახელმწიფო, რომელიც წარმოადგენს ექსპლუატანტის ძირითადი საქმიანობის ადგილს ან ასეთის არარსებობის შემთხვევაში ექსპლუატანტის მუდმივ ადგილსამყოფელს.

ჩ) თანმდევი საშუალებები – ფრენისას, მგზავრების მომსახურებასთან დაკავშირებული ყველა საგანი, გარდა ბორტკვებისა და საბორტო მარაგისა, ჟურნალ-გაზეთები, აუდიო და ვიდეომოწყობილობა, ბალიშები და პლედები, პირველადი მოხმარების  ნივთები და სხვა;

ც) თანმქონი ნივთები –  ნივთები, ხელბარგის გარდა, რომლებიც თან აქვთ სხეულზე და ტანსაცმელში მგზავრებს და მგზავრის სტატუსის არმქონე პირებს (მათ შორის: საათი, საფულე, მობილური ტელეფონი, ქამარი და ა.შ.);

ძ) კონტროლი საავიაციო  უშიშროების უზრუნველყოფის მიზნით – პრევენციული ზომები, რომლებიც ხორციელდება არასანქცირებული იარაღის, ფეთქებადი ნივთიერებების, სახიფათო მოწყობილობების, გადასატანად აკრძალული საგნებისა და ნივთიერებების კონტროლირებადი და შეზღუდული დაშვების დაცულ ზონებში, საჰაერო ხომალდზე  დაშვების აღკვეთის მიზნით, რათა არ მოხდეს მათი გამოყენება  მართლსაწინააღმდეგო ქმედების  განსახორციელებლად;

წ) კონტროლირებადი ზონა – ავიასაწარმოს ტერიტორია, რომელში ხორციელდება დაშვების კონტროლი;

ჭ) მართლსაწინააღმდეგო ქმედება – სამოქალაქო ავიაციის წინააღმდეგ მიმართული, ერთი ან რამდენიმე პირის მიერ ჩადენილი, საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსით გათვალისწინებული ქმედება ან ქმედების მცდელობა, მათ შორის:

ჭ.ა) საჰაერო ხომალდის მართლსაწინააღმდეგო დაუფლება;

ჭ.ბ) საჰაერო ხომალდის განადგურება;

ჭ.გ) ადამინ(ებ)ის მძევლად აყვანა საჰაერო ხომალდზე ან აეროდრომის ტერიტორიაზე;

ჭ.დ) საჰაერო ხომალდზე, ეროდრომის ტერიტორიაზე ან სააერნაოსნო მომსახურების ობიექტებზე ძალისმიერი შეღწევა;

ჭ.ე) მართლსაწინაღმდეგო ქმედების განხორციელების მიზნით, საჰაერო ხომალდზე ან აეროდრომის ტერიტორიაზე იარაღის ან საშიში მოწყობილობის შეტანა;

ჭ.ვ) საჰაერო ხომალდის სიცოცხლის მოსპობის, სხეულის მძიმე დაზიანების, ქონების ან გარემოს დაზიანების/განადგურების მიზნით გამოყენება;

ჭ.ზ) განზრახ ცრუ ინფორმაციის გავრცელება ჰაერში ან ხმელეთზე მყოფი საჰაერო ხომალდის, აეროდრომის ტერიტორიაზე/სამოქალაქო ავიაციის მომსახურე ობიექტებზე მყოფი ეკიპაჟის წევრების, მგზავრების, მიწისზედა მომსახურების პერსონალის, მოსახლეობის  უსაფრთხოების ხელყოფის მიზნით;

ხ) მაღალი რისკის ტვირთი/საფოსტო გზავნილი – ტვირთი/საფოსტო გზავნილი, რომელიც მიღებულია უცნობი გამგზავნისაგან ან ტვირთი/საფოსტო გზავნილი, რომელსაც აღენიშნება არასანქცირებული წვდომის ნიშნები, ამასთანავე:

ხ.ა) არსებობს ოპერატიული ინფორმაცია, რომ ტვირთი/საფოსტო გზავნილი წარმოადგენს საფრთხეს სამოქალაქო ავიაციისათვის, ან

ხ.ბ) ტვირთს/საფოსტო გზავნილს აღენიშნება მისთვის არადამახასიათებელი ნიშნები, რომლებიც იწვევს ეჭვს;

ჯ) მგზავრის სტატუსის არმქონე პირები – ავიასაწარმოების პერსონალი, საჰაერო ხომალდის ეკიპაჟის წევრები, სასაზღვრო, საბაჟო ორგანოს, სამართალდამცავი ორგანოების წარმომადგენლები, ვიზიტორები, აეროპორტის სავაჭრო ობიექტების პერსონალი და სხვა პირები, რომელთაც გააჩნიათ უფლებამოსილება, იმყოფებოდნენ ავიასაწარმოს/აეროპორტის კონტროლირებადი და შეზღუდული დაშვების დაცულ ზონებში;

ჰ) მოწყვლადობის შეფასება – სამოქალაქო ავიაციის უშიშროების სისტემაში არსებული მოწყვლადი არეების გამოვლენა, რომელიც შეიძლება გამოყენებულ იქნას მართლსაწინააღმდეგო ქმედების განსახორციელებლად;

ჰ1) პილოტი –ავიასპეციალისტის მოწმობის მფლობელი ეკიპაჟის წევრი,  რომელსაც  საჰაერო ხომალდის მართვასთან დაკავშირებული მოვალეობები აკისრია;

ჰ2) პირადი შემოწმება – პირის გულდასმით შემოწმება პირადი შემოწმების სათავსში;

ჰ3) პოტენციურად დამრღვევი მგზავრი – იძულებით გადასაყვანი პირი, რომელსაც არ აქვს სახელმწიფოში შესვლის უფლება (INAD) ან არის დეპორტირებული (DEPO, DEPA, DEPU) ან ბრალდებული/მსჯავრდებული;

ჰ4) რეგისტრაციის სახელმწიფო – სახელმწიფო, რომლის რეესტრშიც იმყოფება  საჰაერო   ხომალდი;

ჰ5) რეგულირებადი მიმწოდებელი – იურიდიული პირი, რომელიც საავიაციო უშიშროების დადგენილი ზომების დაცვით ახორციელებს ბორტკვების, თანმდევი საშუალებებისა და საბორტო მარაგის, მათ შორის,  სითხეების, აეროზოლების, გელებისა და არასანქცირებული გახსნისაგან დაცული პაკეტების  მიწოდებას საჰაერო ხომალდზე;

ჰ6) რისკის ადგილობრივი შეფასება – ავიასაწამოს მიერ შემუშავებული მეთოდოლოგიის თანახმად განხორციელებული რისკის შეფასება, რომელიც მიზნად ისახავს ავიასაწარმოში საფრთხის დონის შესაბამისი უშიშროების ზომების განსაზღვრას;

ჰ7) საავიაციო უშიშროება – მართლსაწინააღმდეგო ქმედებისაგან სამოქალაქო ავიაციის დაცვა, რომელიც მიიღწევა ღონისძიებათა კომპლექსით, ადამიანური და მატერიალური რესურსების  ერთობლიობით;

ჰ8) საავიაციო უშიშროების კულტურა – საავიაციო უშიშროებასთან  დაკავშირებული ნორმების, ღირებულებების, მიდგომების, შეხედულებების ერთობლიობა, რომლებიც თან ახლავს ორგანიზაციის ყოველდღიურ საქმიანობას და აისახება ორგანიზაციის ყველა სუბიექტისა და პერსონალის მოქმედებასა  და ქცევაში;

ჰ9) საავიაციო უშიშროების საკონტროლო გამშვები პუნქტი – კონტროლირებად ტერიტორიაზე, მათ შორის, შეზღუდული დაშვების დაცულ ზონებში სპეციალურად აღჭურვილი შესასვლელი, რომლის მეშვეობითაც წარმოებს ფიზიკური პირების და/ან ავტოსატრანსპორტო საშუალებების დაშვების კონტროლი და/ან  შემოწმება;

ჰ10) საავიაციო უშიშროების სისტემის გამოცდის სატესტო ობიექტი -  იმიტირებული იარაღი ან იმიტირებული ასაფეთქებელი მოწყობილობა, რომელიც გამოიყენება საავიაციო უშიშროების სისტემის გამოცდის განხორციელების დროს;

ჰ11) საავიაციო უშიშროების უზრუნველსაყოფი ტექნიკური  მოწყობილობა – სპეციალური მოწყობილობა, რომელიც გამოიყენება დამოუკიდებლად ან სისტემის შემადგენლობაში, მართლსაწინააღმდეგო ქმედების გამოვლენისა და აღკვეთის მიზნით;

ჰ12) საავიაციო უშიშროების უზრუნველსაყოფი ტექნიკური მოწყობილობის სატესტო ობიექტი – კონკრეტული ტექნიკური მოწყობილობისათვის განკუთვნილი, დადგენილი სტანდარტის ობიექტი, რომლის მეშვეობით ხორციელდება ტექნიკური მოწყობილობის სისტემატური შემოწმება, ტექნიკური გამართულობის დადგენის მიზნით;

ჰ13) საავიაციო უშიშროების უზრუნველყოფის პროგრამა – საავიაციო უშიშროების უზრუნველყოფის მიზნით განსახორციელებელი ზომების, მათ შორის, საავიაციო უშიშროების უზრუნველმყოფი პერსონალის შერჩევის, მიღებისა და მომზადების, პერსონალის საავიაციო უშიშროების საკითხებში მომზადების, გაუთვალისწინებელ ვითარებაში მოქმედებების, საავიაციო უშიშროების ხარისხის შიდა კონტროლის ღონისძიებების, ავიასაწარმოს რისკის შეფასების მეთოდოლოგიის     ამსახველი წერილობითი დოკუმენტი. პროგრამა  ექვემდებარება გადახედვას და განახლებას, საკანონმდებლო და/ან კანონქვემდებარე აქტებში მოთხოვნების ცვლილებებისა და ავიასაწარმოს მიერ ახალი პროცედურების დანერგვის შესაბამისად;

ჰ14) საავიაციო უშიშროების ხელმძღვანელი პირები – საავიაციო უშიშროების პასუხისმგებელი პირები, სამსახურის/ცვლის უფროსები, მენეჯერები, მათი მოადგილეები და სხვა პირები, რომელებიც თანამდებობრივი ინსტრუქციის თანახმად, ახორციელებენ საავიაციო უშიშროების უზრუნველყოფასთან დაკავშირებული პროცესებისა და ადამიანური რესურსების მართვას/ხელმძღვანელობას;

ჰ15) საავიაციო ტექნიკის ტექნიკური მომსახურების საწარმო – ავიასაწარმო, რომელიც  საჰაერო ხომალდის  და/ან მისი კომპონენტების საფრენად ვარგისობის შენარჩუნების უზრუნველსაყოფად (ცალ-ცალკე    ან ერთობლივად) ახორციელებს   იმ სახის  სამუშაოების ჩატარებას, რომელიც მოიცავს აღმდგენ, შემოწმებით, გაუმართაობების აღმოფხვრის სამუშაოებს, ასევე მოდიფიცირებას და/ან რემონტის პრაქტიკულ განხორციელებას;

ჰ16) საავიაციო უშიშროებაზე პასუხისმგებელი პირი – ავიასაწარმოს მიერ დანიშნული პირი, რომელიც პასუხისმგებელია ავიასაწარმოს საავიაციო უშიშროების უზრუნველყოფის პროგრამის შემუშავებაზე და ამ  პროგრამით გათვალისწინებული მოთხოვნების განხორციელების კონტროლზე, პერსონალის მომზადებისა და ანკეტური მონაცემების შემოწმების ორგანიზებაზე;

ჰ17) საავიაციო უშიშროების პერსონალის სერტიფიცირება – საკვალიფიკაციო მოთხოვნებთან შესაბამისობის დადგენის მიზნით, პირის შეფასება და კვალიფიკაციის დადასტურება, საქართველოს ეკონომიკისა და მადგრადი განვითარების სამინისტროს მმართველობის სფეროში შემავალი საჯარო სამართლის იურიდიული პირის – სამოქალაქო ავიაციის სააგენტოს (შემდგომში სააგენტო) მიერ დადგენილი წესით;

ჰ18) საბარგო ნაკვეთურით გადასაზიდი ბარგი – საჰაერო ხომალდზე მყოფი მგზავრის ბარგი, რომელიც დარეგისტრირებულია მის მიერ და მიიღება საჰაერო ხომალდზე საბარგო ნაკვეთურით გადასაზიდად;

ჰ19) საბორტო მარაგი – ფრენისას მგზავრებისა და ეკიპაჟის  მომსახურებასთან დაკავშირებული  საქონელი (მათ შორის, გასაყიდად განკუთვნილი), საჰაერო ხომალდის მომსახურებისათვის საჭირო მასალები (საწვავი, საპოხი საშუალებები და სხვა), საჰაერო ხომალდზე გასაყიდი საქონელი;

ჰ20)  სადგომი – საჰაერო ხომალდის სადგომად ბაქანზე გამოყოფილი მონაკვეთი;

ჰ21) საერთაშორისო რეკომენდებული პრაქტიკა – ფიზიკური და ტექნიკური მახასიათებლების, კონფიგურაციის, პერსონალის ან პროცედურის მიმართ წაყენებული ნებისმიერი მოთხოვნა, რომლის შესრულებაც რეკომენდებულია ფრენის უსაფრთხოების/საავიაციო უშიშროებისა და რეგულარულობის უზრუნველსაყოფად;

ჰ22) საერთაშორისო სტანდარტი – ფიზიკური და ტექნიკური მახასიათებლების, კონფიგურაციის, პერსონალის ან პროცედურის მიმართ წაყენებული ნებისმიერი მოთხოვნა, რომლის შესრულებაც სავალდებულოა ფრენის უსაფრთხოების/საავიაციო უშიშროებისა და რეგულარულობის უზრუნველსაყოფად;

ჰ23) სამგზავრო დოკუმენტი – პასპორტი ან მისი შემცვლელი სხვა სამგზავრო დოკუმენტი, აგრეთვე, საქართველოს კანონმდებლობით ან საქართველოს საერთაშორისო ხელშეკრულების საფუძველზე აღიარებული პირადობის დამადასტურებელი დოკუმენტი, რომელიც ვარგისია მგზავრობისათვის;

ჰ24) სამსახურებრივი-საშტატო ცეცხლსასროლი იარაღი – იარაღი, რომლის ტარების უფლება მინიჭებული აქვთ პირებს საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებულ უფლებამოსილებათა განსახორციელებლად და მათი  შეტანა  აეროპორტის კონტროლირებადი და შეზღუდული დაშვების დაცულ ზონებში ნებადართულია სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულების მიზნით;

ჰ25) სასაშვო სისტემა – კონტროლირებადი და შეზღუდული დაშვების დაცულ ზონებში, სამსახურებრივი მოვალეობის შესასრულებლად, პირებისა და ავტოსატრანსპორტო საშუალებების  დაშვებისა და დაშვების პროცესის გამარტივების მიზნით შემუშავებული ბარათების ან სხვა სახის სისტემა, რომელიც უზრუნველყოფს დასაშვები პირებისა და ავტოსატრანსპორტო საშუალებების იდენტიფიცირებას;

ჰ26) სატვირთო ტერმინალი -  საწარმო, რომელიც დადგენილი წესის შესაბამისად ახორციელებს ავიაგადამზიდველთა სატვირთო მოცულობების დაჯავშნას/რეალიზაციას, ტვირთის მიღებას, დამუშავებას, გაგზავნას, გაცემას, შენახვას;

ჰ27) საფრთხე – მართლსაწინააღმდეგო  ქმედების განხორციელების გონივრული ალბათობა;

ჰ28) საფრთხის შეფასება – სამოქალაქო ავიაციის წინააღმდეგ მიმართული  მართლსაწინააღმდეგო ქმედების შესაძლო განხორციელების შესახებ ინფორმაციის მოძიება, შეგროვება, გაანალიზება და ალბათობის განსაზღვრა;

ჰ29) სახიფათო ტვირთი – ნაკეთობები ან ნივთიერებები, რომლებმაც შეიძლება საფრთხე შეუქმნან ადამიანის ჯანმრთელობას, სიცოცხლეს, ქონებას ან გარემოს და რომლებიც მითითებულია სამოქალაქო ავიაციის საერთაშორისო ორგანიზაციის (ICAO) ოფიციალური დოკუმენტის – DOC 9284 –AN /905 („საჰაერო ტრანსპორტით სახიფათო ტვირთის გადაზიდვის ტექნიკური ინსტრუქციები“) სახიფათო ტვირთების ჩამონათვალში ან კლასიფიცირდება ამ დოკუმენტის შესაბამისად;

ჰ30) საჰაერო დაცვის ოფიცერი – საჰაერო ხომალდის რეგისტრაციის ან ექსპლუატანტის/ავიაგადამზიდველის  რეგისტრაციის სახელმწიფოების მთავრობ(ებ)ის მიერ შესაბამისი უფლებამოსილი პირი, რომელიც ფრენის დროს უზრუნველყოფს საჰაერო ხომალდისა და მასზე მყოფი პირების დაცვას მართლსაწინააღმდეგო ქმედებისაგან. აღნიშნულს არ განეკუთვნებიან ოფიციალური პირების დაცვის თანამშრომლები;

ჰ31) საჰაერო ხომალდის მარაგი – საჰაერო ხომალზე ფრენის პერიოდში საჭირო მარაგი, მათ შორის:  ბორტკვება, საბორტო მარაგი, თანმდევი საშუალებები და საჰაერო ხომალდის დასუფთავებისთვის  საჭირო საშუალებები;

ჰ32) სტერილური ზონა – აეროპორტის შეზღუდული დაშვების დაცული ზონა მგზავრთა შემოწმების პუნქტიდან  საჰაერო ხომალდამდე, რომელშიც დაიშვებიან შემოწმებაგავლილი მგზავრები და ის პერსონალი, რომელიც ასრულებენ სამსახურებრივ მოვალეობას;

ჰ33) ტელესკოპური ტრაპი  – დერეფანი მიწის ზედაპირზე, მის ქვემოთ ან ზემოთ, რომელიც აკავშირებს საჰაერო ხომალდების სადგომს და აეროპორტის ტერმინალის შენობას;

ჰ34) ტვირთი – საჰაერო ხომალდით გადასაზიდი ნებისმიერი ქონება, გარდა ფოსტის, საბორტო მარაგის, ბორტკვებისა და თანმდევი საშუალებების, საბარგო ნაკვეთურებით გადასაზიდი ბარგისა და  შეცდომით მიწოდებული ბარგისა;

ჰ35) ტრანზიტული მგზავრი/ბარგი – მგზავრი/ბარგი, რომელიც დაფრენის შუალედური აეროპორტიდან მგზავრობას/გადაზიდვას აგრძელებს იმავე საჰაერო ხომალდით, რომლითაც ჩამოფრინდა/გადაიზიდა;

ჰ36) ტრანსფერული მგზავრი/ბარგი – მგზავრი/ბარგი, რომელიც გადაყვანა-გადაზიდვის დოკუმენტში აღნიშნულ დაფრენის შუალედურ აეროპორტში მგზავრობის გასაგრძელებლად უნდა გადაჯდეს/გადაიტვირთოს ერთი ფრენიდან  მეორეზე;

ჰ37) ტრანსფერული ტვირთი/საფოსტო გზავნილი – ტვირთი/საფოსტო გზავნილი, რომელიც შუალედურ აეროპორტში ჩაფრენის შემდეგ, დანიშნულების აეროპორტში გაგზავნის მიზნით,  გადაიტვირთება ერთი საჰაერო ხომალდიდან მეორეზე;

ჰ38) უდისციპლინო მგზავრი – მგზავრი, რომელიც საჰაერო ხომალდის აფრენამდე  კარების დახურვის მომენტიდან, დაფრენის შემდგომ მის გახსნამდე ახორციელებს შემდეგ ქმედებებს:

ჰ38.ა) თავდასხმას, დაშინებას, მუქარას ან  ნებისმიერ ქმედებას, რითაც არღვევს დადგენილ წესრიგს ან საფრთხეს უქმნის საჰაერო ხომალდზე მყოფ პირთა უსაფრთხოებას ან ქონებას;

ჰ38.ბ) თავდასხმას, დაშინებას, მუქარას ან  ქმედებას, რომელიც  ხელს უშლის ეკიპაჟის წევრებს თავისი საქმიანობის განხორციელებაში ან ზღუდავს მათ შესაძლებლობას, სათანადოდ განახორციელონ მათზე დაკისრებული მოვალეობა;

ჰ38.გ) განზრახ ან გაუფრთხილებლობის შედეგად საჰაერო ხომალდის ან მისი აღჭურვილობის ან დამხმარე კონსტრუქციების  დაზიანებით არღვევს დადგენილ წესრიგს ან საფრთხეს უქმნის საჰაერო ხომალდს და  მასზე მყოფ პირებს;

ჰ38.დ) განზრახ ცრუ ინფორმაციის გავრცელებას, რომელიც საფრთხეს უქმნის ჰაერში მყოფ საჰაერო ხომალდს;

ჰ38.ე) არ ემორჩილება  ბრძანებებს ან მითითებებს, რომელიც უზრუნველყოფს უსაფრთხო, მოწესრიგებული ფრენების განხორციელებას.

ჰ39) საფოსტო გზავნილი – მსოფლიო საფოსტო კავშირის მოთხოვნების შესაბამისად, საფოსტო სამსახურების მიერ გაგზავნილი და მათთვის განკუთვნილი საფოსტო გზავნილები და სხვა ნივთები;

ჰ40) საეჭვო ქცევის გამოვლენა – საავიაციო უშიშროების უზრუნველყოფის მიზნით დადგენილი, ქცევის  გამოვლენის ტექნიკა, მათ შორის, ანომალური ფსიქოლოგიური ან ჟესტული ნიშნების ამოცნობა, რომელიც მიზნად ისახავს პირების გამოვლენას, რომლებმაც შეიძლება საფრთხე შეუქმნან სამოქალაქო ავიაციას;

ჰ41) საეჭვო ქცევის გამოვლენის სპეციალისტი – შესაბამისი მომზადების მქონე საავიაციო უშიშროების  უზრუნველმყოფი პერსონალი ან სამართალდამცავი ორგანოს წარმომადგენელი, რომელიც, ფარული დაკვირვების მეშვეობით, უზრუნველყოფს აეროპორტში საეჭვო პირების გამოვლენას, რომლებმაც შეიძლება საფრთხე შეუქმნან სამოქალაქო ავიაციას;

ჰ42) შეზღუდული   დაშვების  დაცული ზონა – მაღალი რისკის ზონად განსაზღვრული ავიასაწარმოს ის ტერიტორია, სადაც ხორციელდება დაშვების კონტროლი და შემოწმება.

ჰ43) შემოწმება (სკრინინგი) – საავიაციო უშიშროების უზრუნველყოფის მიზნით,  ტექნიკური ან სხვა საშუალებების გამოყენებით განხორციელებული შემოწმება, იარაღის, ფეთქებადი ნივთიერებების, სახიფათო მოწყობილობების, აკრძალული ნივთებისა და ნივთიერებების აღმოჩენის მიზნით;

ჰ44) შემოწმების ოპერატორი – საავიაციო უშიშროების უზრუნველმყოფი პერსონალი, რომელიც ახორციელებს შემოწმებას  ტექნიკური  ან  სხვა საშუალებების გამოყენებით,  იარაღის, ფეთქებადი ნივთიერებების, სახიფათო მოწყობილობების, გადასატანად აკრძალული ნივთებისა და ნივთიერებების აღმოჩენის მიზნით;

ჰ45) შეცდომით მიწოდებული ბარგი  – მგზავრების ან ეკიპაჟისაგან გაუფრთხილებლობით დაშორებული/განცალკევებული ბარგი;

ჰ46) ცნობილი მიმწოდებელი – იურიდიული პირი, რომელიც უშიშროების დადგენილი ზომების დაცვით ახორციელებს აეროპორტის მარაგის, მათ შორის, სითხეების, აეროზოლების, გელებისა და არასანქცირებული  გახსნისაგან დაცული პაკეტების მიწოდებას აეროპორტის კონტროლირებად ზონაში, გარდა საჰაერო ხომალდისა;

ჰ47)  ცნობილი ტვირთგამგზავნი – ტვირთისა და ფოსტის მომწოდებელი,  რომელიც საჰაერო ხომალდით გადაზიდვის მიზნით,  უზრუნველყოფს ტვირთისა და ფოსტის მიმართ საავიაციო უშიშროების დადგენილი ზომების  განხორციელებას;

ჰ48) ხელბარგი – მგზავრის პირადი ნივთები, რომელიც გადაიზიდება საჰაერხომალდის სალონით;

ჰ49) ICAO- სამოქალაქო ავიაციის საერთაშორისო ორგანიზაცია.

საავიაციო უშიშროების უზრუნველყოფის საკითხებში, სამოქალაქო ავიაციის უსაფრთხო და მოწესრიგებულ ფუნქციონირებასთან დაკავშირებულ უწყებათა/ საწარმოთა უფლებამოსილე