მუქარაში ბრალდება

რა უნდა გააკეთოთ

1. შეამოწმეთ შემადგენლობა: მუქარა — სიცოცხლის მოსპობის, ჯანმრთელობის დაზიანების ან ქონების განადგურების მუქარა, თუ მუქარის ადრესატს მისი განხორციელების საფუძვლიანი შიში გაუჩნდა (სისხლის სამართლის კოდექსის 151-ე მუხლი). დაცვის პუნქტები: იყო თუ არა მუქარა სწორედ სიცოცხლის/ჯანმრთელობის/ქონების მიმართ (და არა გინება, შეურაცხყოფა, „ინანებ“); ჰქონდა თუ არა დაზარალებულს საფუძვლიანი შიში — ურთიერთჩხუბის კონტექსტი, ხუმრობა, განხორციელების შესაძლებლობის არარსებობა, შემდგომი მშვიდი ურთიერთობა, შერიგება.

2. კვალიფიკაცია და სანქცია: ნაწილი 1: ჯარიმა, საზოგადოებისათვის სასარგებლო შრომა, გამასწორებელი სამუშაო, შინაპატიმრობა ან თავისუფლების აღკვეთა 1 წლამდე (+ იარაღის უფლების შესაძლო შეზღუდვა) (სისხლის სამართლის კოდექსის 151-ე მუხლი); ნაწილი 2 — ჯგუფურად, განმეორებით, ორსულის, უმწეო პირის, შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირის, არასრულწლოვნის ან ოჯახის წევრის მიმართ: თავისუფლების აღკვეთა 3 წლამდე (სისხლის სამართლის კოდექსის 151-ე მუხლი); მუქარა ოჯახის წევრის მიმართ — კვალიფიციური შემადგენლობა (მე-2 ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტი) (სისხლის სამართლის კოდექსის 151-ე მუხლი) → ოჯახური დანაშაულისთვის ჯარიმა ძირითადი სასჯელი ვერ იქნება (სისხლის სამართლის კოდექსის 42-ე მუხლი); ოჯახურ საქმეებზე სასამართლო პრიორიტეტულად წყვეტს იარაღის ჩამორთმევას და დაზარალებულთან მიახლოების აკრძალვას (სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 199-ე მუხლი). გამიჯვნა: სისტემატური არასასურველი შეტყობინებები/ზარები — დევნის ცალკე შემადგენლობა (სისხლის სამართლის კოდექსის 151¹ მუხლი); მუქარა ფულის/ქონების მოთხოვნით — უკვე გამოძალვაა (სისხლის სამართლის კოდექსის 181-ე მუხლი).

3. გზა ნასამართლობის გარეშე: მუქარა ნაკლებად მძიმე დანაშაულია (მაქსიმუმი არაუმეტეს ხუთი წლის თავისუფლების აღკვეთისა) (სისხლის სამართლის კოდექსის მე-12 მუხლი); პირველად, მაქსიმუმი სამ წლამდე — გათავისუფლება, თუ გამოცხადდა აღიარებით, ხელი შეუწყო გახსნას და აანაზღაურა ზიანი (სისხლის სამართლის კოდექსის 68-ე მუხლი); დივერსია — პროკურორი დევნას არ იწყებს/წყვეტს პირობების შესრულებისას (სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 168¹ მუხლი); ოჯახური დანაშაულის შემთხვევაში დივერსიის პირობა შეიძლება იყოს ძალადობრივი ქცევის შეცვლის კურსი (სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 168¹ მუხლი). სხვა შემთხვევაში — შეთანხმება (აღიარება შემსუბუქების სანაცვლოდ) ან სასამართლო.

4. დაცვის მტკიცებულებები: სრული მიმოწერა (და არა ამოჭრილი სკრინშოტი), ჩხუბის ჩანაწერი/მოწმეები, დაზარალებულის ქცევა შემდეგ. ჩვენების მიცემამდე — ადვოკატი; დაზარალებულთან კონტაქტი არ გქონდეთ დადებული აკრძალვების დარღვევით.

5. სად მივმართოთ: პოლიცია (გამოძიება); პროკურორი (დივერსია, შეთანხმება); მაგისტრატი/რაიონული (საქალაქო) სასამართლო; ადვოკატი ან იურიდიული დახმარების სამსახური.

6. მტკიცებულებები: სრული მიმოწერა და ზარები კონტექსტში, ჩხუბის მოწმეები, დაზარალებულის შეტყობინებები/ქცევა კონფლიქტის შემდეგ, დახასიათებები, ნასამართლობის არარსებობის ცნობა.

7. ხაფანგები: წერილობით „ბოდიშის მოხდა“ და ახსნა-განმარტების მიცემა ადვოკატის გარეშე; დაზარალებულისთვის წერა ან დარეკვა „შესარიგებლად“ — ახალი ეპიზოდები, აკრძალვების დარღვევა; მოლოდინი, რომ დაზარალებულს „განცხადების გატანა“ შეუძლია — დევნის შესახებ გადაწყვეტილებას პროკურორი იღებს; ოჯახურ კონფლიქტში ჯარიმის მოლოდინი — ძირითად სასჯელად ის არ ინიშნება.

აუცილებლად გადაამოწმეთ

• შემადგენლობის ელემენტები — სიცოცხლის/ჯანმრთელობის/ქონების მუქარა და დაზარალებულის საფუძვლიანი შიში; სად არის ბრალდების სუსტი ადგილები
• მე-1 ნაწილის სანქცია და მე-2 ნაწილის კვალიფიციური შემადგენლობა (მათ შორის ოჯახის წევრი)
• გზები ნასამართლობის გარეშე — ქმედითი სინანული, დივერსია; შეთანხმება როგორც სარეზერვო ვარიანტი
• დაზარალებულთან კონტაქტის თავიდან აცილება, მიმოწერის სრული კონტექსტის შეგროვება