1. იპოთეკა იურიდიულ ძალას იძენს საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის მომენტიდან. რეგისტრაცია ხდება ერთ-ერთი მხარის მიერ გარიგების წარდგენის საფუძველზე, რომელიც დადებულია ამ კოდექსის 3111 მუხლით დადგენილი წესით. გარიგებაში უნდა აღინიშნოს უძრავი ნივთის მესაკუთრე, იპოთეკარი, სავარაუდო მოვალე მესამე პირი. მხარეთა შეთანხმებით გარიგებაში შესაძლებელია აღინიშნოს აგრეთვე უზრუნველყოფილი მოთხოვნის ოდენობა, სარგებელი, შესრულების ვადა და სხვა პირობები.
1
1. სესხის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე მოთხოვნის უზრუნველსაყოფად დადებული იპოთეკის ხელშეკრულება უნდა დამოწმდეს სანოტარო წესით. იპოთეკის ხელშეკრულების დამოწმებისას ნოტარიუსი ვალდებულია განუმარტოს ხელშეკრულების მხარეებს ის სამართლებრივი შედეგები, რომლებიც მოჰყვება მათ მიერ სესხისა და იპოთეკის ხელშეკრულებებით გათვალისწინებული ვალდებულებების დარღვევას.
12. იპოთეკის საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის მიზნით ნოტარიუსი უზრუნველყოფს საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული პროცედურების განხორციელებას. იპოთეკის საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის წესი და პირობები განისაზღვრება საქართველოს იუსტიციის მინისტრის ბრძანებით.
13. ამ მუხლის 11 ნაწილით განსაზღვრული პირობა არ ვრცელდება კომერციული ბანკის, მიკრობანკის, მიკროსაფინანსო ორგანიზაციის, არასაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების − საკრედიტო კავშირის და „საინვესტიციო ფონდების შესახებ“ საქართველოს კანონის საფუძველზე ავტორიზებული ან რეგისტრირებული საინვესტიციო ფონდის მოთხოვნების უზრუნველსაყოფად დადებულ იპოთეკის ხელშეკრულებაზე.
2. მხარეთა შეთანხმების შემთხვევაში, კრედიტორის მოთხოვნით საჯარო რეესტრი გასცემს იპოთეკის მოწმობას. იპოთეკის მოწმობის გაცემა რეგისტრირდება საჯარო რეესტრში.
3. იპოთეკის ხელშეკრულება, რომელზედაც მხარეთა შეთანხმებით გაიცემა იპოთეკის მოწმობა, უნდა დამოწმდეს სანოტარო წესით. იპოთეკის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე ნებისმიერი სამართლებრივი ქმედება, რომელიც მოითხოვს სანოტარო წესით დამოწმებას, უნდა დაამოწმოს იმავე ნოტარიუსმა, რომელმაც დაამოწმა აღნიშნული იპოთეკის ხელშეკრულება.
4. საერთო იპოთეკაზე გაიცემა მხოლოდ ერთი იპოთეკის მოწმობა.
საქართველოს 2006 წლის 8 დეკემბრის კანონი №3879 - სსმ I, №48, 22.12.2006 წ., მუხ.321
საქართველოს 2007 წლის 29 ივნისის კანონი №5127 - სსმ I, №27, 17.07.2007წ., მუხ.260
საქართველოს 2013 წლის
25
დეკემბრის კანონი №1864
- ვებგვერდი, 30.12.2013წ.
საქართველოს 2017 წლის 23
დეკემბრის
კანონი №1901
–
ვებგვერდი, 11.01.2018წ.
საქართველოს 2023 წლის 22 თებერვლის კანონი №2622 – ვებგვერდი, 10.03.2023წ.
საქართველოს 2023 წლის 15 დეკემბრის კანონი №3942 - ვებგვერდი, 27.12.2023
რედაქციის ისტორია
მოქმედი რედაქცია დადგენილია 15.12.2023-ის აქტით. ცვლილება შევიდა 4-ჯერ.
- 15.12.2023 კანონი №3942
- 22.02.2023 კანონი №2622
- 23.12.2017 კანონი №1901
- 25.12.2013 კანონი №1864
წინა რედაქცია (24.07.1997 მდგომარეობით) — ცვლილებები
მუხლი 289. იპოთეკის რეგისტრაცია 1. იპოთეკა წაიურმოიშობდიულ ძალას იძენს საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის შმომენტიდეგადნ. რეგისტრაცია ხდება დადგენილი წრთ-ესრთის მიხედვით უძრავრი ნივთის მიესრ გაკუთრიგების წარდა იპოთგეკარნის მიერ სანოტაფუძველზე, რო წმესლითც დამოწმდებული საბუთ ამ კოდებქსის წ3111 მუხლით დარდგენილი წესით. მგათრიგებაში უნდა აღინიშნოს უძრავი ნივთის მესაკუთრე, იპოთეკარი, სავარაუდო მოვალე მესამე პირი, . მხარეთა შეთანხმებით გარიგებაში შესაძლებელია აღინიშნოს აგრეთვე უზრუნველყოფილი მოთხოვნის სიოდიდენობა, სარგებელი და, შესრულების ვადა და სხვა პირობები. 21 1. სესხიპოთს ხეკა ლშეიძკრულებიდა ან გამომდინარე მოთხოვე ნიმგს უზრუნველსარყოფად დადგებული იპოთეკის ხელშეკრულება უნდა დამოწმდეს, სანოტარომ წესით. იპოთეკის ხელშეკრულების დან გამოწმებისას ნოტარიუსი ვალდებულია განუმარტოს ხელშეკრუფლების მხა კრეებს ის სამართლებრივი შედეგებიტ, რომლებიც მოჰყვება მათ მიერ სესხისა და იპოთეკის ხელშეკრულებებით გათვალისწინებული ვალდებულებების დაზრღვევას. 12. იპოთეკის საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის მხიზნით ნოტარიუსი უზრუნველყოდ ფს საქართველოს კანონმდებლობითხო გათვალისწინებული პროცედურების განხორციელებას. იპოთეკის საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის წესი და პირობები განისაზღვრება საქართველოს იუს შეტიციის მინისტრის ბრძანებით. 13. ამ მუხლის 11 ნად დწილით განსამ დზღვრული პიროს კბა არ ვრცელდიტება კომერციული ბანკის, მიკროთხბანკის, მიკროვსაფინანსო ორგანიზაციის, არასეაბანკო სადეპოზიტო დაწესებულების − საკრედიტო კავშირის დამ „საინვესტკიციო ფონდებლის შესად ხებ“ საქარ შთველოს კანონის საფუძველიზე ა მვტორიზებუთლითოს ან რეგისტრირებული საინვესტიციო ფონდის მოთხოვნების უზრუნველსაყოფად დადებულ იპოთეკის ხელშეკრულებაზე. 2. მხარეთა შეთანხმების შემთხვევაში, კრედიტორის მოთხოვნით საჯარო რეესტრი გასცემს იპოთეკის მოწმობას. იპოთეკის მოწმობის გაცემა რეგისტრირდება საჯარო რეესტრში შ. 3. იპოთეკიტანს ხელშეკრულება, როგომელზედაც მხარეთა შეთანხმებით გაიცემა იპოთეკის მოწმობაგ, უნდარ დამოწმდეს სანოტარო წესით. იპო (უზთეკის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე ნებისმიერი სამართლებრივი ქმედება, რომელყიც მოფითხოვს) იპ სანოტარო წესით დამოწმეკბა. ს, უნდია დაამოწმოს ი თმავე ნხოტარიუსმა, რომელმაც დაამოწმა აღნიშნული იპოთეკების ხელშეიძკრულება. 4. საერთო იპოთეკაზე გაიცემა მხოლოდ ერთი იპოთეკის მოწმობაგ. საქართველოს 2006 წლის 8 დეკემბრის კანტონი №3879 - სსმ I, №48, 22.12.2006 წ., მუხ.321 საქართველოს 2007 წლიყს 29 ივნისის კანონი №5127 - სსმ I, №27, 17.07.2007წ., მუხ.260
სასამართლო პრაქტიკა ამ მუხლზე
(275)
- საქმე №ას-1019-2025 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 13.02.2026
…განსაზღვრული სასესხო ვალდებულების 189 000 აშშ დოლარის მსესხებლისათვის დაკისრებისა და თანხის გადახდევინების მიზნით იპოთეკის საგნის რეალიზაციის სასარჩელო მოთხოვნის სამართლებრივი საფუძვლიანობა სსკ-ის 623-ე, 625.1, 286.1, 289.1 და 301.1 მუხლების ნორმატიული დანაწესიდან გამომდინარეობს. მოპასუხემ კი სასარჩელო მოთხოვნას მხოლოდ მოთხოვნის შემაფერხებელი შესაგებელი დაუპირისპირა, კერძოდ, მისი…
- საქმე №ას-375-2025 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 08.09.2025
…უნდა აღინიშნოს უძრავი ნივთის მესაკუთრე, იპოთეკარი, სავარაუდო მოვალე მესამე პირი. მხარეთა შეთანხმებით გარიგებაში შესაძლებელია აღინიშნოს, აგრეთვე, უზრუნველყოფილი მოთხოვნის ოდენობა, სარგებელი, შესრულების ვადა და სხვა პირობები [ სსკ-ის 289.1 მუხლი ]. დასახელებული ნორმა იმპერატიულად განსაზღვრავს იპოთეკის ხელშეკრულების სავალდებულო კომპონენტებს: ა) უძრავი ნივთის მესაკუთრე; ბ) იპოთეკარი; გ)…
- საქმე №ას-1043-2024 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 05.03.2025
…დაფარული იქნა ნამდვილი გარიგება-სესხისა და იპოთეკის თაობაზე, შესაბამისად თვალთმაქცური გარიგების ბათილად ცნობის შემთხვევაში, მის ადგილს დაიკავებს სწორედ ზ/აღნიშნული დაფარული გარიგება და აღნიშნული გარიგების ძალაში შესვლისათვის, სსკ-ის 289-ე მუხლის საფუძველზე უნდა მოხდეს მისი რეგისტრაცია საჯარო რეესტრში. თუმცა, ვინაიდან, სსკ-ის 286.4 მუხლით, ხელშეკრულების დადების დროისათვის, უკვე აკრძალული იყო…
- საქმე №ას-131-2023 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 17.01.2025
…აპრილს გაფორმებული უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულების ბათილად ცნობის შედეგად წარმოიშვა თუ არა მოსარჩელის მიმართ პირველი მოპასუხის დავალიანების უზრუნველსაყოფად დადებული იპოთეკის ხელშეკრულება. აღნიშნულთან დაკავშირებით საჭიროა სსკ-ის 289-ე მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული, იპოთეკის ხელშეკრულებისათვის იურიდიული ძალის მინიჭების წინაპირობის არსებობის დადგენა. 90. სააპელაციო სასამართლოს არ…
- საქმე №ბს-689(2კ-23) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 11.12.2024
…სამართალდარღვევის EL084347 ოქმის ბათილად ცნობა იმ ნაწილში, რომლითაც სანქციის სახით ჩამოერთვა ავტოსატრანსპორტო საშუალება. გასაჩივრებული ოქმის მე-4 გრაფაში მითითებულია, რომ არადეკლარირებული საქონლის აღმოჩენის გამო ს. ს-ი დაჯარიმდა სსკ-ის 289-ე მუხლის მე-14 ნაწილის შესაბამისად და შეეფარდა ფულადი ჯარიმა 1000 ლარის ოდენობით, ასევე, დამალული სიგარეტის და სატრანსპორტო საშუალების ჩამორთმევა. 2019 წლის…
- საქმე №ას-930-2023 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 27.06.2024
- საქმე №ას-749-2021 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 30.01.2024
- საქმე №ას-705-2023 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 12.09.2023
- საქმე №ას-1585-2022 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 12.06.2023
- საქმე №ბს-671(კ-22) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 17.05.2023
- საქმე №ას-1520-2022 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 22.03.2023
- საქმე №ას-325-2021 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 25.11.2022
- საქმე №ას-1084-2020 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 10.11.2022
- საქმე №ას-612-2022 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 30.09.2022
- საქმე №ბს-484(კ-20) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 12.07.2022
- საქმე №ას-982-2021 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 05.04.2022
- საქმე №ას-824-824-2018 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 30.03.2022
- საქმე №ას-984-2021 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 24.02.2022
- საქმე №ას-537-2021 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 22.02.2022
- საქმე №ას-242-2019 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 16.02.2022
- საქმე №ას-855-2021 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 25.11.2021
- საქმე №ას-1127-2019 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 12.07.2021
- საქმე №ას-944-2018 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 12.02.2021
- საქმე №ას-258-258-2018 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 12.02.2021
- საქმე №ბს-127(2კ-19) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 17.09.2020
- საქმე №ას-84-84-2018 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 22.07.2020
- საქმე №ას-647-647-2018 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 21.10.2019
- საქმე №ბს-275(2კ-19) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 12.09.2019
- საქმე №ას-1906-2018 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 25.06.2019
- საქმე №ას-232-2019 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 27.05.2019
- საქმე №ას-134-126-2017 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 22.03.2019
- საქმე №ბს-1536(კ-18) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 19.02.2019
- საქმე №ას-41-41-2018 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 15.02.2019
- საქმე №ას-1373-2018 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 17.01.2019
- საქმე №ბს-1126(კ-18) · უზენაესი სასამართლო — ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა · 27.12.2018
- საქმე №ას-1240-2018 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 19.12.2018
- საქმე №ას-1168-2018(b) · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 22.11.2018
- საქმე №ას-512-512-2018 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 30.07.2018
- საქმე №ას-1378-1298-2017 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 15.07.2018
- საქმე №ას-665-665-2018 · უზენაესი სასამართლო — სამოქალაქო საქმეთა პალატა · 13.07.2018
ნაჩვენებია 40 გადაწყვეტილება 275-დან.