ა) ტვირთის დაკარგვისას – ტვირთის გადასაზიდად მიღების ქვითარი, მისი მიუტანლობის თაობაზე დანიშნულების სადგურის აღნიშნვით‚ ხოლო ტვირთის გადასაზიდად მიღების ქვითრის უქონლობისას – ტვირთის ღირებულების გადახდის შესახებ ბანკის ან სხვა საკრედიტო დაწესებულების მიერ დადასტურებული საბუთი და რკინიგზის ცნობა ამ ტვირთის გაგზავნის თაობაზე, დანიშნულების სადგურში მისი მიუტანლობის აღნიშნვით;
ბ) ტვირთის დანაკლისის ან დაზიანებისას (გაფუჭებისას) – რკინიგზის მიერ გაცემული ზედნადები, კომერციული აქტი ან კომერციული აქტის შედგენაზე რკინიგზის უარის გასაჩივრების დამადასტურებელი დოკუმენტი;
გ) ტვირთის მიტანის ვადის გადაცილებისას – გადაზიდვის დედანი დოკუმენტები;
დ) ტვირთის გაცემის დაყოვნებისას – ზედნადები და საერთო ფორმის აქტი.
2. პრეტენზიას, ამ მუხლის პირველი ნაწილით განსაზღვრული საბუთების გარდა, თან დაერთვის საპრეტენზიო მოთხოვნის დამადასტურებელი შემდეგი ძირითადი დოკუმენტი:
ა) ტვირთის დაკარგვის‚ დანაკლისის‚ დაზიანების (გაფუჭების) შემთხვევაში – გაგზავნილი ტვირთის რაოდენობისა და ნამდვილობის დამადასტურებელი საბუთი;
ბ) დატვირთვა-გადმოტვირთვისას ვაგონების მიწოდების დაყოვნების‚ დატვირთვა-გადმოტვირთვის ადგილებიდან მათი გამოყვანის ან მისასვლელი ლიანდაგიდან მიღების დაყოვნების შემთხვევაში – ვაგონების მიწოდება-გამოყვანის უწყისი‚ მიმღებ-ჩამბარებლის სამახსოვრო ვაგონების მიწოდება-გამოყვანაზე, ამონაწერი ხელშეკრულებიდან და საკვანძო შეთანხმებიდან, საერთო ფორმის აქტი‚ რომელიც შედგენილია ერთ-ერთი მხარის უარის თქმის გამო ორმხრივი დოკუმენტის ხელმოწერაზე;
გ) სატრანსპორტო პოლიციის მიერ ტვირთის თანხლებისა და დაცვისთვის მიღებული საფასურის უკან დაბრუნების მოთხოვნის შემთხვევაში – ზედნადები;
დ) დასასუფთავებლად ცისტერნებისა და ხვიმირიანი ნახევარვაგონების სარეცხ-გასაორთქლ სადგურზე ყოფნის დროისთვის საფასურის უკან დაბრუნების მოთხოვნის შემთხვევაში – ცისტერნების (ხვიმირიანი ნახევარვაგონების) უკმარგადმოსხმის გუ-7ა ფორმის აქტი და მის მიხედვით განაღდებული ანგარიში;
ე) გადაზიდვის საფასურის უკან დაბრუნების მოთხოვნის შემთხვევაში – ზედნადები ან ტვირთის გადასაზიდად მიღების ქვითარი, ხოლო არშემდგარი გადაზიდვისას, – ტვირთის გადასაზიდად მიღების ქვითარი, გაგზავნის სადგურის აღნიშნვით მისი დაბრუნების თაობაზე;
ვ) რკინიგზის ვაგონებით სარგებლობის, მიწოდება-გამოყვანისა და სამანევრო სამუშაოს შესრულების საფასურის უკან დაბრუნების მოთხოვნის შემთხვევაში – ვაგონების მიწოდება-გამოყვანის უწყისი‚ გადასახდელების გადახდის საბუთი‚ აგრეთვე საერთო ფორმის აქტი‚ რომელიც შედგენილია ერთ-ერთი მხარის უარის გამო ვაგონების მიწოდება-გამოყვანის უწყისის ხელმოწერაზე;
ზ) რკინიგზის კონტეინერებით სარგებლობისთვის საფასურის უკან დაბრუნების მოთხოვნის შემთხვევაში – განმცხადებლის მიერ წაყენებული მოთხოვნის დამადასტურებელი დოკუმენტი:
ზ.ა) არასაერთო სარგებლობის საკონტეინერო მოედნებზე – ტვირთგამგზავნის ან ტვირთმიმღების სარგებლობაში კონტეინერების არასაერთო სარგებლობის ადგილებში ყოფნის დროის აღრიცხვის უწყისი‚ კონტეინერების სარგებლობისთვის საფასურის გადახდას დამადასტურებელი დოკუმენტი‚ აგრეთვე საერთო ფორმის აქტი‚ რომელიც შედგენილია ერთ-ერთი მხარის უარის გამო ვაგონების მიწოდება-გამოყვანის უწყისის ხელმოწერაზე;
ზ.ბ) ტვირთგამგზავნის, ტვირთმიმღების ან ექსპედიტორის მიერ რკინიგზის კონტეინერების გატანისას საერთო სარგებლობის ადგილებიდან – კეუ-16 ფორმის განწესი‚ ტვირთგამგზავნის და ტვირთმიმღების სარგებლობაში კონტეინერების საერთო სარგებლობის ადგილებში ყოფნის დროის აღრიცხვის უწყისი‚ აგრეთვე კონტეინერების სარგებლობისთვის საფასურის გადახდის დამადასტურებელი საბუთი;
ზ.გ) ტვირთის გადაზიდვის განაცხადის შეუსრულებლობის ან მის შესასრულებლად ვაგონების (კონტეინერების) მიუწოდებლობისას – ტვირთის გადაზიდვის განაცხადის შესრულების სააღრიცხვო ბარათი და მის მიხედვით გადასახდელების გადახდის დამადასტურებელი საბუთი‚ აგრეთვე ზოგადი ფორმის აქტი‚ რომელიც შედგენილია ერთ-ერთი მხარის უარის გამო სააღრიცხვო ბარათის ხელმოწერაზე;
ზ.დ) დასატვირთად დაუსუფთავებელი ვაგონების (კონტეინერების) მიწოდებისათვის საფასურის გადახდისას ან ზიანის ანაზღაურებისას – საერთო ფორმის აქტი და დოკუმენტი‚ რომელიც ადასტურებს ვაგონების (კონტეინერების) გაწმენდის ხარჯებს;
ზ.ე) რკინიგზის მიერ ტვირთგამგზავნის‚ ტვირთმიმღების ან სხვა უფლებამოსილი პირის ვაგონების (კონტეინერების) თვითნებური დაკავებისას – ზედნადები ან სატვირთო ქვითარი‚ საერთო ფორმის აქტი‚ განცხადება ტვირთის ძებნის შესახებ და სხვა დოკუმენტი‚ რომელიც ადასტურებს ვაგონების (კონტეინერების) თვითნებური დაკავების ფაქტს‚ საფასურის გაანგარიშება‚ ხოლო, თუ რკინიგზის სადგური უარს აცხადებს საერთო ფორმის აქტის შედგენაზე – უარის გასაჩივრების საბუთი;
ზ.ვ) რკინიგზის მიერ ტვირთგამგზავნის‚ ტვირთმიმღების ან სხვა უფლებამოსილი პირის ვაგონების (კონტეინერების) დაზიანებისთვის საფასურის გადახდისას და ზარალის ანაზღაურებისას – საერთო ფორმის აქტი და ვაგონების (კონტეინერების) დაზიანების ფაქტის დამადასტურებელი დოკუმენტი‚ აგრეთვე ზარალის გაანგარიშება;
ზ.თ) რკინიგზის მიერ ტვირთგამგზავნის‚ ტვირთმიმღების ან სხვა უფლებამოსილი პირის ვაგონების (კონტეინერების) დაკარგვისას – ტვირთის გადასაზიდად მიღების ქვითარი, მისი მიუტანლობის თაობაზე დანიშნულების სადგურის აღნიშნვით, დოკუმენტი‚ რომელიც ადასტურებს ვაგონის (კონტეინერის) კუთვნილებას და მის ნარჩენ ღირებულებას‚ აგრეთვე ტექნიკური პასპორტი‚ საერთო მოხმარების სარკინიგზო ლიანდაგზე მისი კურსირების ნაბართვა, ვაგონებზე (კონტეინერებზე) არსებული ტრაფარეტისა და განმასხვავებელი შეღებვის მითითებით;
თ) ტვირთგამგზავნის‚ ტვირთმიმღების ან სხვა არაუფლებამოსილი პირის მიერ რკინიგზის ვაგონების (კონტეინერების) თვითნებური გამოყენებისთვის საფასურის უკან დაბრუნებისას – საერთო ფორმის აქტი‚ და საფასურის გადახდის დამადასტურებელი საბუთი;
ი) თუ ტვირთგამგზავნი ან ტვირთმიმღები მოქმედებენ წარმომადგენლის მეშვეობით – დავალების ხელშეკრულება ან რწმუნებულება