Tüketici hakları
Garanti kapsamında onarımın reddi: “garanti dışı durum”: Gürcistan hukukuna göre ne yapmalı
Satıcı veya servis “garanti dışı durum” diyerek onarımı reddettiğinde tüketicinin yasal hakları. Sayfada ispat yükü, 6 ay ve 2 yıllık süreler ile talep → Ajans → mahkeme yolu anlatılır.
Ne yapmalı
- Kusurun ne zaman ortaya çıktığı — uyuşmazlığı belirleyen budur: kusur ilk 6 ayda ortaya çıkarsa, satıcı aksini ispat edene kadar teslim anında mevcut olduğu kabul edilir (Tüketicinin Korunması Hakkında Gürcistan Kanunu, md. 20); 6 aydan sonra kusurun teslim anında mevcut olduğunu alıcı ispat eder (Tüketici Kanunu, md. 20); yasal haklar — kusur tesliminden itibaren 2 yıl içinde ortaya çıkarsa, garanti süresinden bağımsız olarak geçerlidir (Tüketici Kanunu, md. 20).
- “Garanti kapsamında” ret veya “üreticiye gidin” yanıtını kanun kaldırmaz: ticari garanti (satıcının veya üreticinin) satıcının yasal yükümlülüğüne ek olarak verilen gönüllü bir eklentidir (Tüketici Kanunu, md. 4); tüketicinin yasal haklarını sınırlayan garanti şartı geçersizdir (Tüketici Kanunu, md. 19); talepler üreticiye değil, satıcıya (მოვაჭრე) yöneltilir (Tüketici Kanunu, md. 17); onarım veya değiştirme ücretsizdir — tüm masraflar (gönderim, işçilik, malzeme) satıcıya aittir (Tüketici Kanunu, md. 17).
- Ek olarak: verilen garantiye, reklamdaki şartlar dahil, satıcı uymak zorundadır (Tüketici Kanunu, md. 19); yasal bir hakkı satıcının “iyi niyeti” olarak sunmak yasaklı uygulamadır (Tüketici Kanunu, md. 25).
- “Nem”, “darbe”, “açılmış” iddiasını ilk altı ayda satıcı ispat eder, kendi servisinin tutanağına atıf yetmez: fotoğraflı yazılı rapor isteyin ve itiraz edin — bağımsız bilirkişi raporunu kendiniz de yaptırıp davaya ekleyebilirsiniz (Medeni Usul Kanunu, md. 162).
- Ret veya oyalama: makul sürede onarmadı ve değiştirmediyse — fiyat indirimi veya sözleşmeden dönme (Tüketici Kanunu, md. 17). Yol: satıcıya yazılı talep → Rekabet ve Tüketiciyi Koruma Ajansı (Tüketici Kanunu, md. 28) (Ajansa — ihlalden itibaren en geç 2 yıl içinde (Tüketici Kanunu, md. 31), ihlal doğrulanırsa Ajansın bilirkişi incelemesini satıcı öder (Tüketici Kanunu, md. 32)) → dava (sözleşmeden doğan taleplere ilişkin dava — 3 yıl içinde (Gürcistan Medeni Kanunu, md. 129)).
- Başvuru yeri: satıcı (talep) → Rekabet ve Tüketiciyi Koruma Ajansı → bölge (şehir) mahkemesi.
- Kanıtlar: fiş, garanti belgesi, teslim alma tarihi, servisin fotoğraflı yazılı tutanağı, yazışmalar, bağımsız bilirkişi raporu.
- Tuzaklar: yazılı rapor olmadan sözlü reddi kabul etmek; satıcı yerine üretici veya servis merkeziyle tartışmak; yasal hakların garanti süresiyle birlikte bittiğini sanmak.
Mutlaka kontrol edin
- ilk 6 ayda alıcının kusuru (“nem”, “darbe”) iddiasını satıcı ispat eder; sonrasında — alıcı
- ticari garanti yasal haklara ek bir eklentidir; bunları sınırlayan şartlar geçersizdir; yasal haklar — kusur 2 yıl içinde ortaya çıkarsa geçerlidir
- talep satıcıya yöneltilir, onarım tüm masraflarıyla ücretsizdir
- servisin raporuna bağımsız bilirkişi raporuyla itiraz edilmesi; talep → Ajans → mahkeme
Yürürlükteki hükümler (metinler Gürcüce)
Law of Georgia On the Protection of Consumer Rights
- მუხლი 19. კომერციული გარანტია1. მოვაჭრე ვალდებულია დაიცვას თავის მიერ გაცემული კომერციული გარანტია, მათ შორის, შესაბამისი საქონლის ან მომსახურების რეკლამაში მოცემული პირობები
- მუხლი 20. მტკიცების ტვირთი და ვადები ხელშეკრულებასთან შეუსაბამობისას1. თუ მომხმარებელმა საქონლის ნაკლი საქონლის მფლობელობაში მიღებიდან 6 თვის განმავლობაში აღმოაჩინა, საწინააღმდეგოს დამტკიცებამდე იგულისხმება, რო
- მუხლი 31. სააგენტოსთვის მიმართვის ვადა1. ამ კანონის მოთხოვნების დარღვევის შესახებ სააგენტოსთვის მიმართვის ვადაა დარღვევის ჩადენიდან არაუგვიანეს 2 წლისა
- მუხლი 17. მომხმარებლის უფლებები1. თუ საქონელი ნაკლის მქონე აღმოჩნდა, მომხმარებელს უფლება აქვს, მოვაჭრეს მოსთხოვოს ნაკლის აღმოფხვრა (საქონლის უსასყიდლოდ შეკეთება ან შეცვლა, ფასის შემცირება) ან გავიდეს ხელშეკრულე
- მუხლი 25. მოქმედებით გამოხატული შეცდომაში შემყვანი კომერციული საქმიანობა1. ნებისმიერ შემთხვევაში უსამართლოდ მიიჩნევა და აკრძალულია შემდეგი მოქმედებით გამოხატული შეცდომაში შემყვანი კომერციული საქმიანობა: #
- მუხლი 32. სააგენტოს მიერ საქმის შესწავლის ვადა და პროცედურები1. სააგენტო მისთვის განცხადების წარდგენიდან 10 სამუშაო დღის ვადაში აცნობებს განმცხადებელს განცხადებაზე რეაგირების თაობაზე ან ამ კანონის 30-ე მუხლის მ
- მუხლი 28. მომხმარებლის უფლებების დაცვის მექანიზმები
- მუხლი 4. ტერმინთა განმარტებაამ კანონის მიზნებისთვის მასში გამოყენებულ ტერმინებს აქვს შემდეგი მნიშვნელობა:
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი
- მუხლი 129. სახელშეკრულებო მოთხოვნათა ხანდაზმულობის ვადა
- მუხლი 487. უნაკლო ნივთის გადაცემის მოვალეობა
- მუხლი 488. ნივთობრივად უნაკლო ნივთი
- მუხლი 489. უფლებრივად უნაკლო ნივთი
- მუხლი 533. უნაკლო ნივთის გადაცემის მოვალეობა
- მუხლი 534. უფლებრივად უნაკლო ნივთი
- მუხლი 490. გამყიდველის მოვალეობანი ნაკლის მქონე ნივთის გაყიდვისას
- მუხლი 491. მყიდველის მიერ ხელშეკრულების მოშლის უფლება
- მუხლი 492. ფასის შემცირების მოთხოვნა
- მუხლი 106. ნების გამოვლენის ნაკლი წარმომადგენლობისას
- მუხლი 113. წარმომადგენლის ვალდებულება წარმომადგენლობითი უფლებამოსილების ნაკლის არსებობისას