Eş yurt dışındaysa veya nerede olduğu bilinmiyorsa boşanma: Gürcistan hukukuna göre ne yapmalı

Ne yapmalı

1. Mahkeme: eşlerden biri Gürcistan vatandaşıysa (veya evlenirken öyleyse) Gürcistan mahkemesi yetkilidir (Uluslararası Özel Hukuk Hakkında Kanun, md. 12); davalının Gürcistan'da ikametgâhı yoksa — dava davacının ikametgâhında (Gürcistan Medeni Usul Kanunu, md. 19); davalının bulunduğu yer bilinmiyorsa — onun son ikametgâhında (Gürcistan Medeni Usul Kanunu, md. 15). Eşin rızası gerekmez — doğru tebligat usulü gerekir.
2. Yurt dışındaki adres biliniyorsa: yurt dışına davetiye uluslararası anlaşma uyarınca merkezî makam aracılığıyla tebliğ edilir (Gürcistan Medeni Usul Kanunu, md. 73); onay yoksa — Lahey Sözleşmesi uyarınca gönderilmişse, makul tedbirler alınmışsa ve ilk gönderimden itibaren en az 6 ay geçmişse tebliğ edilmiş sayılır (Gürcistan Medeni Usul Kanunu, md. 71). Aylarca beklemeyi ve dava dilekçesinin tercümesini hesaba katmak gerekir.
3. Adres yoksa: adres uydurulmamalıdır — davalının adresi yanlışsa dava incelenmeksizin bırakılır (Gürcistan Medeni Usul Kanunu, md. 71). “Bulunduğu yer bilinmiyor” belirtilmeli, arama delilleri eklenmelidir: bulunduğu yer bilinmiyorsa — mahkeme kararla ilanen tebligat yapılmasını belirler (mahkeme, internet sitesi, gazete) (Gürcistan Medeni Usul Kanunu, md. 78); davetiye ilandan sonraki 7. günde tebliğ edilmiş sayılır (Gürcistan Medeni Usul Kanunu, md. 78). Adres doğru ama tebliğ edilemediyse — ilanen tebligat (Gürcistan Medeni Usul Kanunu, md. 71).
4. Davalı olmadan: haklı bir sebep olmaksızın cevap verilmezse — duruşmasız gıyabi karar (Gürcistan Medeni Usul Kanunu, md. 232¹); usulüne uygun tebliğ edilen davalının gelmemesi + davacının talebi — davanın olguları ispatlanmış sayılır (Gürcistan Medeni Usul Kanunu, md. 230); gıyabi karara itiraz — suretin tebliğinden itibaren 10 gün, sonra kesinleşir (Gürcistan Medeni Usul Kanunu, md. 237). Ardından mahkeme kesinleşen kararı 5 iş günü içinde kendisi tescil makamına gönderir (Sivil Aktlar Hakkında Kanun, md. 58).
5. Kayıp eş için alternatif: bulunduğu yer bilinmiyorsa ve kişi 2 yıl boyunca ikametgâhında görünmemişse gaipliğine karar verilir (Gürcistan Medeni Kanunu, md. 21), ardından diğer eş mahkemece gaip sayılmışsa boşanma, eşlerden birinin başvurusuyla tescil makamında yapılır (Sivil Aktlar Hakkında Kanun, md. 56).
6. Başvurulacak yerler: ilçe (şehir) mahkemesi; boşanmanın tescili — Adalet Evi.
7. Deliller: evlilik cüzdanı, davacının adresi, eşin bilinen son adresi, arama delilleri (yazışmalar, konsolosluk, akrabalar), yurt dışında tebliğ için dava dilekçesinin tercümesi.
8. Tuzaklar: ilanen tebligat talebi yerine yurt dışı için “yaklaşık” adres göstermek; ayrılan eşin rızasını beklemek — gerekli değildir; gıyabi kararın yurt dışında tanınacağını vaat etmek — bunu o ülkenin hukuku belirler.

Mutlaka kontrol edin

• boşanma davası Gürcistan mahkemesinde (eşlerden birinin vatandaşlığı); davalının Gürcistan'da ikametgâhı yoksa davacının ikametgâhında veya davalının son ikametgâhında
• yurt dışındaki bilinen adres — uluslararası anlaşma (Lahey Sözleşmesi) uyarınca merkezî makam aracılığıyla tebligat; en erken 6 ay sonra tebliğ edilmiş sayılır
• bilinmeyen adres — mahkeme kararıyla ilanen tebligat, 7. günde tebliğ edilmiş sayılır; yanlış adres — dava incelenmeksizin bırakılır
• davalının gelmemesi/sessiz kalması — gıyabi karar; itiraz süresi 10 gün
• alternatif — gaipliğine karar verilmesi (2 yıl) ve tescil makamında eşlerden birinin başvurusuyla boşanma