შოთა გეწაძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ
📦 საკანონმდებლო პაკეტი
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეების არჩევა და საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეების მიერ საქართველოს პარლამენტის წინაშე ფიცის დადება
- საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეების არჩევა და საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეების მიერ საქართველოს პარლამენტის წინაშე ფიცის დადება წარდგინება
- თამარ ალანიას საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- მერაბ გაბინაშვილის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- შოთა გეწაძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ (ეს პროექტი) საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- მირანდა ერემაძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- მამუკა ვასაძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- მაია ვაჩაძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- თამარ ზამბახიძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- შალვა თადუმაძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- ზაზა თავაძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- ვლადიმერ კაკაბაძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- ლევან მიქაბერიძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- გიორგი მიქაუტაძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- პაატა სილაგაძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- ნუგზარ სხირტლაძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- ლალი ფაფიაშვილის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- ნინო ქადაგიძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- ლაშა ქოჩიაშვილის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- ქეთევან ცინცაძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- ალექსანდრე წულაძის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
- გოჩა ჯეირანაშვილის საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლედ არჩევის შესახებ საქართველოს პარლამენტის დადგენილების პროექტი
📋 განხილვის ეტაპები
სხდომაზე განსახილველი პროექტი
✓ 2 ✗ 4
საქართველოს პარლამენტის დადგენილება
📅 დამატებითი ინფორმაცია
მიღების თარიღი 2019-12-12
📜 ტექსტი
ინფორმაცია
პერსონალური მონაცემები
შოთა გეწაძე
12.07.1982 - ქ. ზესტაფონი
მამრობითი
mosamartle@yahoo.com
დაქორწინებული
რეგისტრაციის მისამართი:
საცხოვრებელი მისამართი:
საიდენტიფიკაციო დოკუმენტები
დოკუმენტის ნომერი:
მოქმედების ვადა:
27.03.2023
გაცემის თარიღი:
27.03.2013
გამცემი ორგანო:
იუსტიციის სამინისტრო
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
წარმოსადგენი დოკუმენტების ნუსხა
გთხოვთ განაცხადთან ერთად ატვირთოთ ავტობიოგრაფია, სამედიცინო დასკვნა, ამონაწერი შრომის წიგნაკიდან, სამართლებრივი დოკუმენტები,
სერტიფიკატები (არსებობის შემთხვევაში)
ავტობიოგრაფია
დოკუმენტის ტიპი:
ავტობიოგრაფია
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სამედიცინო დასკვნა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ
დოკუმენტის ტიპი:
სამედიცინო დასკვნა ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
ამონაწერი შრომის წიგნაკიდან/ნამსახურობის ნუსხა
დოკუმენტის ტიპი:
ამონაწერი შრომის წიგნაკიდან/ნამსახურობის ნუსხა
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სამეცნიერო/სხვა სახის პუბლიკაცია
დოკუმენტის ტიპი:
სამეცნიერო/სხვა სახის პუბლიკაცია
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სასამართლო გადაწყვეტილება
დოკუმენტის ტიპი:
სასამართლო გადაწყვეტილება
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სასამართლო გადაწყვეტილება
დოკუმენტის ტიპი:
სასამართლო გადაწყვეტილება
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სასამართლო გადაწყვეტილება
დოკუმენტის ტიპი:
სასამართლო გადაწყვეტილება
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სასამართლო გადაწყვეტილება
დოკუმენტის ტიპი:
სასამართლო გადაწყვეტილება
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სასამართლო გადაწყვეტილება
დოკუმენტის ტიპი:
სასამართლო გადაწყვეტილება
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ტიპი:
სერტიფიკატი
დოკუმენტის ელექტრონული ვერსია: ფაილის ნახვა
კვალიფიკაცია
საშუალო განათლება
ქ. ზესტაფონის #1 საშუალო სკოლა
1988 სექტემბერი - 1999 მაისი
უმაღლესი განათლება
ივ.ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი
1999 სექტემბერი - 2004 ივნისი
იურიდიული
სამართალმცოდნე
უმაღლესი განათლება (5 წელი)
დოკუმენტის სახე: დიპლომი
გაცემის თარიღი/ნომერი: 13.07.2015/U# 000286
დოკუმენტის ასლი: ფაილის ნახვა
დამატებითი განათლება და პროფესიული წვრთნა
მიუთითეთ ინფორმაცია გავლილი სტაჟირებების, ტრენინგების, სემინარების, სასწავლო კურსების, საკვალიფიკაციო გამოცდების,
საერთაშორისო კონფერენციების და ა.შ. შესახებ
მოწვეული ლექტორი ადმინისტრაციული სამართლის მიმართულებით - ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო
უნივერსიტეტი
დამატებითი პროფ. განათლება: სხვა
თარიღი:
6 თვე
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
სხვა
დიპლომი ფრანგულ ენაში (DELF B2) - საქართველოს ფრანგული ინსტიტუტი
დამატებითი პროფ. განათლება: სხვა
თარიღი:
სხვა
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
თვითდაფინანსება
ლინგვისტური სტაჟირება ფრანგულ ენაში - ალიანს ფრანსეზ ილ დე ფრანსი
დამატებითი პროფ. განათლება: სასწავლო კურსი
თარიღი:
3 კვირა
ადგილი:
პარიზი, საფრანგეთი
დაფინანსების წყარო:
იუსტიციის უმაღლესი საბჭო
დიპლომი ფრანგულ ენაში (DALF C1). - საქართველოს ფრანგული ინსტიტუტი
დამატებითი პროფ. განათლება: სხვა
თარიღი:
სხვა
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
თვითდაფინანსება
დოქტორანტი - ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი
დამატებითი პროფ. განათლება: სხვა
თარიღი:
2 წელი
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
სხვა
იუსტიციის უმაღლესი სკოლის მასწავლებელი ადმინისტრაციული სამართლის მიმართულებით - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
დამატებითი პროფ. განათლება: სხვა
თარიღი:
1 წელი
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
სხვა
ლტოლვილთა სამართლის საზაფხულო კურსი - ჰუმანიტარული სამართლის საერთაშორისო ინსტიტუტი
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
1 კვირა
ადგილი:
სან რემო, იტალია
დაფინანსების წყარო:
ჰუმანიტარული სამართლის საერთაშორისო ინსტიტუტი
ლტოლვილთა სამართლის საზაფხულო კურსი - ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო ინსტიტუტი, რენე კასენის ფონდი
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
2 კვირა
ადგილი:
სტრასბურგი, საფრანგეთი
დაფინანსების წყარო:
იუსტიციის უმაღლესი საბჭო
არასრულწლოვანთა მართლმსაჯულება - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
3 დღე
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
ტრენერთა ტრენინგი თემაზე ზრდასრულთა განათლების მეთოდოლოგია - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
სამ ეტაპად, სულ 9 დღე
ადგილი:
თბილისი, ყვარელი
დაფინანსების წყარო:
გერმანიის საერთაშორისო თანამშრომლობის საზოგადოება
ევროკავშირის კონკურენციის სამართალი - ევროპის სამოსამართლო სწავლების ქსელი (EJTN)
დამატებითი პროფ. განათლება: სემინარი
თარიღი:
2018 წლის 7-12 ნოემბერი
ადგილი:
ქ. რომი, იტალია
დაფინანსების წყარო:
ევროპის სამოსამართლო სწავლების ქსელი (EJTN)
შესავალი ევროკავშირის სამართალში და ადამიანის უფლებათა სტანდარტები ევროკავშირის მართლმსაჯულების სასამართლოს
პრეცენდენტულ სამართალში - ევროკავშირის პროექტი „მართლმსაჯულების რეფორმის მხარდაჭერა“
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
2018 წლის 24-25 ოქტომბერი
ადგილი:
ქ. ბორჯომი
დაფინანსების წყარო:
ევროკავშირის პროექტი „მართლმსაჯულების რეფორმის მხარდაჭერა“
მართლმსაჯულების ხელმისაწვდომობა ძალადობის მსხვერპლი ქალებისათვის - ევროპის საბჭო და ევროკავშირი
დამატებითი პროფ. განათლება: საერთაშორისო კონფერენცია
თარიღი:
2018 წლის 17-20 ოქტომბერი
ადგილი:
ქ. სტრასბურგი, საფრანგეთი
დაფინანსების წყარო:
ევროპის საბჭო და ევროკავშირი
ინტელექტუალური საკუთრების სამართლის აქტუალური საკითხები - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა, აშშ-ს სავაჭრო
დეპარტამენტის სავაჭრო სამართლის განვითარების პროგრამა (CLDP)
დამატებითი პროფ. განათლება: სემინარი
თარიღი:
2018 წლის 21-22 ივლისი
ადგილი:
ქ. ბათუმი
CLDP
დაფინანსების წყარო:
სამშენებლო დავების განხილვის პრობლემატური საკითხები - ტრენერი - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
2018 წლის 24 ივნისი
ადგილი:
ქ. თბილისი
დაფინანსების წყარო:
იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
შეფასებისა და გამოცდების ეროვნული ცენტრის მიერ კვალიფიკაციის ამაღლების მიზნით გამართული ტრენინგი - შეფასებისა და
გამოცდების ეროვნული ცენტრი
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
2018 წლის 4-8 ივნისი
ადგილი:
ქ. თბილისი
USAID, PROLOG
დაფინანსების წყარო:
კანონი პერსონალურ მონაცემთა დაცვის შესახებ და საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობა - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
დამატებითი პროფ. განათლება: სემინარი
თარიღი:
2018 წლის 9-10 ივნისი
ადგილი:
ქ. ბორჯომი
დაფინანსების წყარო:
იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
ევროკავშირის მიერ მხარდაჭერილი პროექტის „სამოსამართლო სწავლების ხელშეწყობა ტვინინგის პროექტის მეშვეობით“
გამოცდილების გაზიარების მიზნით გამართული სასწავლო ვიზიტი - TWINNING PROJECT
დამატებითი პროფ. განათლება: სხვა
თარიღი:
2018 წლის 22-26 მაისი
ადგილი:
ქ. პარიზი, საფრანგეთი
TWINNING PROJECT
დაფინანსების წყარო:
თავშესაფრის მაძიებელთა და საერთაშორისო დაცვის საჭიროების ქვეშ მყოფ სხვა პირთა უფლებები - ტრენერი - UNHCR
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
2018 წლის 21-22 აპრილი
ადგილი:
ქ. ბორჯომი
UNHCR
დაფინანსების წყარო:
ევროკავშირის „სასამართლოს მხარდაჭერის პროექტის“ (Judiciary Support Project), საფრანგეთის იუსტიციის სამინისტროსა და
საფრანგეთის სამოსამართლო სკოლის პარიზის და ბორდოს ოფისებში გამართული სამუშაო შეხვედრები - სასამართლოს
მხარდაჭერის პროექტი (Judiciary Support Project)
დამატებითი პროფ. განათლება: სხვა
თარიღი:
2018 წლის 14-17 მარტი
ადგილი:
ქ. პარიზი, საფრანგეთი
დაფინანსების წყარო:
სხვა
სამხრეთ კავკასიაში გაეროს ლტოლვილთა უმაღლესი კომისარიატის რეგიონალური წარმომადგენლობის (UNHCR) მიერ
თავშესაფრის საქმეებზე მომუშავე მოსამართლეებისათვის გამართული სამუშაო შეხვედრა - პრაქტიკული გზების შეთავაზება და
ევროპული სტანდარტების განხილვა - UNHCR
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
2018 წლის 26 თებერვალი - 1 მარტი
ადგილი:
ქ. ბაქო, აზერბაიჯანი
UNHCR
დაფინანსების წყარო:
შეფასებისა და გამოცდების ეროვნული ცენტრის მიერ კვალიფიკაციის ამაღლების მიზნით გამართული ტრენინგი - შეფასებისა და
გამოცდების ეროვნული ცენტრი
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
2018 წლის 9-10 და 15-16 იანვარი
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
იუსტიციის უმაღლესი საბჭო; USAID, PROLOG
ლტოლვილთა სამართლის მოსამართლეთა საერთაშორისო ასოციაციის (IARLJ) მე-11 მსოფლიო კონფერენცია - IARLJ
დამატებითი პროფ. განათლება: საერთაშორისო კონფერენცია
თარიღი:
2017 წლის 26 ნოემბერი-2 დეკემბერი
ადგილი:
ქ. ათენი, საბერძნეთის რესპუბლიკა
დაფინანსების წყარო:
სხვა
სახელმწიფო შესყიდვებთან დაკავშირებული სასამართლო დავები - ტრენერი - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
12.11.2017
თარიღი:
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
სხვა
თავშესაფრის მაძიებელთა, ლტოლვილთა და საერთაშორისო დაცვის საჭიროების ქვეშ მყოფ პირთა უფლებები - გერმანიის
საერთაშორისო თანამშრომლობის საზოგადოება
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
2017 წლის 30 სექტემბერი-1 ოქტომბერი
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
სხვა
ლტოლვილთა სამართლის მოსამართლეთა საერთაშორისო ასოციაციის წევრი - ლტოლვილთა სამართლის მოსამართლეთა
საერთაშორისო ასოციაცია (IARLJ)
დამატებითი პროფ. განათლება: სხვა
თარიღი:
2015 წლის ივნისიდან დღემდე
ადგილი:
სხვა
დაფინანსების წყარო:
სხვა
საქართველოს ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა სისტემის რეფორმის ხელშემწყობი სამთავრობო კომისიის წევრი - სხვა
დამატებითი პროფ. განათლება: სხვა
თარიღი:
2014 წლის ნოემბრიდან 2016 წლამდე
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
სხვა
2017 წელს საქართველოს მთავრობის მიერ წარდგენილი ვიყავი ადამიანის უფლებათა ევროპულ სასამართლოში (სტრასბურგი)
მოსამართლედ ასარჩევად - სხვა
დამატებითი პროფ. განათლება: სხვა
თარიღი:
სხვა
ადგილი:
სხვა
დაფინანსების წყარო:
სხვა
ადვოკატთა ტესტირება სამოქალაქო სამართლის სპეციალიზაციით - იუსტიციის უმაღლესი საბჭო
დამატებითი პროფ. განათლება: სხვა
თარიღი:
სხვა
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
სხვა
მოსამართლის თანაშემწის მოსამზადებელი კურსი - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
დამატებითი პროფ. განათლება: სასწავლო კურსი
თარიღი:
3 თვე
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
თვითდაფინანსება
მოსამართლეთა საკვალიფიკაციო გამოცდა სამოქალაქო და ადმინისტრაციული სამართლის სპეციალიზაციით - იუსტიციის
უმაღლესი საბჭო
დამატებითი პროფ. განათლება: სხვა
თარიღი:
სხვა
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
სხვა
იუსტიციის უმაღლესი სკოლის სრული სასწავლო კურსი - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
დამატებითი პროფ. განათლება: სასწავლო კურსი
თარიღი:
15 თვე
ადგილი:
თბილისი
დაფინანსების წყარო:
სხვა
გარემოს დაცვასთან დაკავშირებული საკითხები ადმინისტრაციულ სამართალში - ტრენერი - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა და
ევროკავშირის მიერ მხარდაჭერილი პროექტი „სამოსამართლო სწავლების ხელშეწყობა ტვინინგის პროექტის მეშვეობით“
დამატებითი პროფ.
ტრენინგი
განათლება:
თარიღი:
2019 წლის 13-14 აპრილი
ადგილი:
ქ. თბილისი
დაფინანსების წყარო:
იუსტიციის უმაღლესი სკოლა და ევროკავშირის მიერ მხარდაჭერილი პროექტი „სამოსამართლო სწავლების
ხელშეწყობა ტვინინგის პროექტის მეშვეობით“
პრაქტიკული ფსიქოლოგია (ემოციური ინტელექტი) - ტრენერი - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა და ევროკავშირის მიერ
მხარდაჭერილი პროექტი „სამოსამართლო სწავლების ხელშეწყობა ტვინინგის პროექტის მეშვეობით“
დამატებითი პროფ.
ტრენინგი
განათლება:
თარიღი:
2019 წლის 10-11 აპრილი
ადგილი:
ქ. თბილისი
დაფინანსების წყარო:
იუსტიციის უმაღლესი სკოლა და ევროკავშირის მიერ მხარდაჭერილი პროექტი „სამოსამართლო სწავლების
ხელშეწყობა ტვინინგის პროექტის მეშვეობით“
ზრდასრულთა სწავლების მეთოდოლოგია (ექსპერტი). - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა და ევროკავშირის პროექტი „სამოსამართლო
სწავლების ხელშეწყობა ტვინინგის პროექტის მეშვეობით“
დამატებითი პროფ.
ტრენინგი
განათლება:
თარიღი:
2019 წლის 6-8 აპრილი
ადგილი:
ქ. თბილისი
დაფინანსების წყარო:
იუსტიციის უმაღლესი სკოლა და ევროკავშირის პროექტი „სამოსამართლო სწავლების ხელშეწყობა
ტვინინგის პროექტის მეშვეობით“
ზრდასრულთა სწავლების მეთოდოლოგია - ტრენერთა ტრენინგი - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა და ევროკავშირის პროექტი
(Twinning)
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
2019 წლის 26-29 მარტი
ადგილი:
ქ. თბილისი
დაფინანსების წყარო:
იუსტიციის უმაღლესი სკოლა და ევროკავშირის პროექტი (Twinning)
„სამოსამართლო სწავლების ხელშეწყობა ტვინინგის პროექტის მეშვეობით“ ფარგლებში გამართული სასწავლო ვიზიტი იუსტიციის უმაღლესი სკოლა და ევროკავშირის მიერ მხარდაჭერილი პროექტი „სამოსამართლო სწავლების ხელშეწყობა ტვინინგის
პროექტის მეშვეობით“
დამატებითი პროფ.
სხვა
განათლება:
თარიღი:
2019 წლის 24 თებერვალი-1 მარტი
ადგილი:
ქ. პარიზი, საფრანგეთი
დაფინანსების წყარო:
იუსტიციის უმაღლესი სკოლა და ევროკავშირის მიერ მხარდაჭერილი პროექტი „სამოსამართლო სწავლების
ხელშეწყობა ტვინინგის პროექტის მეშვეობით“
ზრდასრულთა სწავლების მეთოდოლოგია - ევროკავშირის პროექტი „სამოსამართლო სწავლების ხელშეწყობა ტვინინგის პროექტის
მეშვეობით“
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
2019 წლის 10 თებერვალი
ადგილი:
ქ. თბილისი
დაფინანსების წყარო:
ევროკავშირის პროექტი „სამოსამართლო სწავლების ხელშეწყობა ტვინინგის პროექტის მეშვეობით“
საგადასახადო დავების პრობლემატური საკითხები - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
დამატებითი პროფ. განათლება: სემინარი
თარიღი:
2018 წლის 1 დეკემბერი
ადგილი:
ქ. თბილისი
დაფინანსების წყარო:
იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
საგადასახადო დავების პრობლემატური საკითხები - იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
დამატებითი პროფ. განათლება: ტრენინგი
თარიღი:
2018 წლის 17 ნოემბერი
ადგილი:
ქ. თბილისი
დაფინანსების წყარო:
იუსტიციის უმაღლესი სკოლა
ენების ცოდნა
ინგლისური
კითხვა:
საუბარი:
წერა:
ფრანგული
კითხვა:
საუბარი:
წერა:
ქართული
კითხვა:
საუბარი:
წერა:
კომპიუტერული პროგრამების ცოდნა
Word
Excel
PowerPoint
Internet
e-mail
სამუშაო გამოცდილება
სამუშაო გამოცდილება
მოსამართლე - თბილისის სააპელაციო სასამართლო
2015 დეკემბერი - დღემდე
გათავისუფლების საფუძველი:
უშუალო ხელმძღვანელი:
ტელეფონი:
ელექტრონული ფოსტა:
წევრი - საქართველოს იუსტიციის უმაღლესი საბჭო
2011 ივლისი - 2017 ივნისი
გათავისუფლების საფუძველი: უფლებამოსილების ვადის ამოწურვა
უშუალო ხელმძღვანელი:
ტელეფონი:
ელექტრონული ფოსტა:
მოსამართლე, ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის თავმჯდომარე - თბილისის საქალაქო სასამართლო
2011 თებერვალი - 2015 დეკემბერი
გათავისუფლების საფუძველი: დაწინაურება
უშუალო ხელმძღვანელი:
ტელეფონი:
ელექტრონული ფოსტა:
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის სამდივნოს უფროსი - საქართველოს უზენაესი სასამართლო
2007 ივნისი - 2009 ნოემბერი
გათავისუფლების საფუძველი: იუსტიციის უმაღლეს სკოლაში ჩარიცხვა
უშუალო ხელმძღვანელი:
გოჩა დიდავა
ტელეფონი:
ელექტრონული ფოსტა:
აპარატის უფროსი - მცხეთის რაიონული სასამართლო
2006 სექტემბერი - 2007 ივნისი
გათავისუფლების საფუძველი: სამუშაოდ გადასვლა საქართველოს უზენაეს სასამართლოში
უშუალო ხელმძღვანელი:
ე
ტელეფონი:
ელექტრონული ფოსტა:
საქართველოს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს სამოსამართლო ეთიკისა და დისციპლინური სამართალწარმოების დეპარტამენტის
კონსულტანტი - საქართველოს იუსტიციის უმაღლესი საბჭო
2006 თებერვალი - 2006 სექტემბერი
გათავისუფლების საფუძველი: სამუშაოდ გადასვლა მცხეთის რაიონულ სასამართლოში
უშუალო ხელმძღვანელი:
დიმიტრი მჭედლიშვილი
ტელეფონი:
ელექტრონული ფოსტა:
მოსამართლის თანაშემწე - თბილისის საოლქო სასამართლო
2005 მარტი - 2006 თებერვალი
გათავისუფლების საფუძველი: სამუშაოდ გადასვლა იუსტიციის უმაღლეს საბჭოში
უშუალო ხელმძღვანელი:
გიორგი თევდორაშვილი
ტელეფონი:
ელექტრონული ფოსტა:
სხდომის მდივანი - თბილისის საოლქო სასამართლო
2003 სექტემბერი - 2005 მარტი
გათავისუფლების საფუძველი: დაწინაურება
უშუალო ხელმძღვანელი:
მიხეილ ბებიაშვილი
ტელეფონი:
ელექტრონული ფოსტა:
ინფორმაცია მიღწევების შესახებ
ეწევით თუ არა პედაგოგიურ საქმიანობას ან ხართ თუ არა რაიმე
სამართლებრივი სალექციო კურსის ავტორი?
დიახ
2014 წელი - მოწვეული ლექტორი ივანე
ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის
სახელმწიფო უნივერსიტეტში; 2016 წლის
ნოემბრიდან დღემდე - იუსტიციის
უმაღლესი სკოლის მასწავლებელი
ადმინისტრაციული სამართლის
მიმართულებით 2018 წლიდან - თბილისის
ღია სასწავლო უნივერსიტეტის ასისტენტპროფესორი
ხართ ან ყოფილხართ თუ არა სამართლებრივი ჟურნალის სარედაქციო ჯგუფის
წევრი ან გაქვთ თუ არა გამოქვეყნებული სამართლებრივი სტატიები?
დიახ
სამეცნიერო სტატია - ემბრიონის/ფეტუსის
სიცოცხლის უფლება და დისკრიმინაციული
აბორტი; ადამიანის უფლებათა
სტანდარტების გავლენა საქართველოს
კანონმდებლობასა და პრაქტიკაზე (რედ. კ.
კორკელია).
ხართ თუ არა სამართლებრივი მონოგრაფიის/წიგნის ავტორი ან თანაავტორი?
არა
ხართ თუ არა რაიმე სტიპენდიის, ჯილდოს ან საპატიო წოდების მფლობელი?
არა
დამატებითი ინფორმაცია
ინფორმაცია ოჯახის წევრების შესახებ
მიუთითეთ ინფორმაცია მშობლების, მეუღლის, შვილების, და-ძმის, მეუღლის მშობლებისა და მეუღლის და-ძმის შესახებ.
აღნიშნული ინფორმაცია მიუთითეთ იმ შემთხვევაშიც, თუ ეს პირები თქვენთან ერთად არ ცხოვრობენ. ასევე, მიუთითეთ
ინფორმაცია იმ პირების შესახებ, რომლებიც არ არის თქვენთან ნათესაურ კავშირში მაგრამ მუდმივად ცხოვრობენ თქვენთან ერთად.
მეუღლე - თეონა ხმალაძე
დაბადების თარიღი:
07.05.1981
დაბადების ადგილი:
ქ. თბილისი
საცხოვრებელი მისამართი:
სამუშაო ადგილი, თანამდებობა: გაერთიანებული წყალმომარაგების კომპანია; ცხელი ხაზის ჯგუფის უფროსი
ტელეფონი:
ელ. ფოსტა:
teoteoshka@yahoo.com
შვილი - ნიკოლოზ გეწაძე
დაბადების თარიღი:
07.07.2011
დაბადების ადგილი:
ქ. თბილისი
საცხოვრებელი მისამართი:
სამუშაო ადგილი, თანამდებობა:
ტელეფონი:
ელ. ფოსტა:
შვილი - ალექსანდრე გეწაძე
დაბადების თარიღი:
15.10.2013
დაბადების ადგილი:
ქ. თბილისი
საცხოვრებელი მისამართი:
სამუშაო ადგილი, თანამდებობა:
ტელეფონი:
ელ. ფოსტა:
დედა - ნინო კაპანაძე
დაბადების თარიღი:
28.06.1953
დაბადების ადგილი:
ქ. ზესტაფონი
საცხოვრებელი მისამართი:
სამუშაო ადგილი, თანამდებობა: ზესტაფონის #1 საჯარო სკოლის მასწავლებელი
ტელეფონი:
ელ. ფოსტა:
მამა - ამირან გეწაძე
დაბადების თარიღი:
23.04.1950
დაბადების ადგილი:
ქ. ზესტაფონი
საცხოვრებელი მისამართი:
სამუშაო ადგილი, თანამდებობა: პენსიონერი
ტელეფონი:
ელ. ფოსტა:
ძმა - ბაქარ გეწაძე
დაბადების თარიღი:
10.01.1984
დაბადების ადგილი:
ქ. ზესტაფონი
საცხოვრებელი მისამართი:
სამუშაო ადგილი, თანამდებობა: სს საქართველოს რკინიგზა გენერალური ინსპექტორის მოადგილე
ტელეფონი:
ელ. ფოსტა:
bgetsadze@yahoo.com
ძმა - დავით გეწაძე
დაბადების თარიღი:
28.12.1989
დაბადების ადგილი:
ქ. ზესტაფონი
საცხოვრებელი მისამართი:
სამუშაო ადგილი, თანამდებობა: სს თი ბი სი ბანკი; პარტნიორ ტრენერი
ტელეფონი:
ელ. ფოსტა:
dgetsadze@tbcbank.com.ge
მეუღლის მშობელი - ეთერი ზედგინიძე
18.04.1954
დაბადების თარიღი:
დაბადების ადგილი:
ქ. ასპინძა
საცხოვრებელი მისამართი:
სამუშაო ადგილი,
თანამდებობა:
ახალციხის მუნიციპალიტეტის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის სამსახურის ექიმი ეპიდემიოლოგპრევენციონისტი
ტელეფონი:
ელ. ფოსტა:
მეუღლის ძმა - თორნიკე ხმალაძე
07.05.1981
დაბადების თარიღი:
დაბადების ადგილი:
ქ. თბილისი
საცხოვრებელი
მისამართი:
სამუშაო ადგილი,
თანამდებობა:
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს მომსახურების სააგენტოს სამცხე-ჯავახეთის რეგიონული
სამმართველოს უფროსი სპეციალისტი
ტელეფონი:
ელ. ფოსტა:
khmaladzetoka@gmail.com
მეუღლის და - თამარ მერაბიშვილი
26.11.1979
დაბადების თარიღი:
დაბადების ადგილი:
ქ. ახალციხე
საცხოვრებელი მისამართი:
სამუშაო ადგილი, თანამდებობ
ტელეფონი:
ელ. ფოსტა:
ინფორმაცია ოჯახის წევრების სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობის შესახებ
პოლიტიკური ან საზოგადოებრივი ორგანიზაციების წევრობა
იყავით ან ხომ არ ხართ რომელიმე პოლიტიკური პარტიის წევრი: არა
ხომ არ ხართ რომელიმე საზოგადოებრივი ორგანიზაციის წევრი: არა
სამართალწარმოება თქვენს მიმართ
ხართ თუ არა ნასამართლევი?
არა
გაქვთ თუ არა ნასამართლობა გაქარწყლებული ან მოხსნილი
არა
ყოფილხართ თუ არა მოსარჩელე, მოპასუხე ან მესამე პირი სასამართლო დავაში
არა
დაგკისრებიათ თუ არა საურავი სესხის გადაუხდელობის გამო
არა
გქონიათ თუ არა პრობლემები გადასახადის გადაუხდელობის, დაგვიანებით
გადახდის ან წარმოქმნილი საურავის გამო
არა
ყოფილხართ თუ არა სახდელდადებული ადმინისტრაციული
სამართალდარღვევისათვის
დიახ
3-ჯერ: 1) 2008 წელს, ასკ-ის 125-ე მუხლის
მე-6 ნაწილი 2) 2011 წელს, საგზაო ნიშნის
დაუმორჩილებლობა, ჯარიმა 20 ლარი; 3)
2011 წელს, სანათი ხელსაწყოების
სარგებლობის წესების დარღვევა, ჯარიმა 20
ლარი.
გქონიათ თუ არა დაკისრებული დისციპლინური სახდელი
არა
არის თუ არა დისციპლინური სახდელი გაქარწყლებული?
რეკომენდატორები და თვითშეფასება
რეკომენდატორები
მიუთითეთ რეკომენდატორები (არანაკლებ 3) რომლებთანაც შეიძლება დაზუსტდეს თქვენი კვალიფიკაციისა და სხვა უნარების
შესახებ ზოგიერთი ინფორმაცია. გთხოვთ, რეკომენდატორებად ნუ მიუთითებთ იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს წევრებს
გიორგი გოგიაშვილი
ტელეფონი:
ელ. ფოსტა:
gogiashviligiorgi@yahoo.com
სამსახ. ან პირადი დამოკიდებულება: კოლეგა
ილონა თოდუა
ტელეფონი:
ელ. ფოსტა:
ilonatodua@yahoo.com
სამსახ. ან პირადი დამოკიდებულება: კოლეგა
მირანდა ერემაძე
ტელეფონი:
ელ. ფოსტა:
Miranda_eremadze@yahoo.com
სამსახ. ან პირადი დამოკიდებულება: კოლეგა
თვითშეფასება
ჩამოაყალიბეთ თქვენი ხედვა ზოგიერთ მნიშვნელოვან საკითხთან დაკავშირებით
რას მიიჩნევთ თქვენს ყველაზე დიდ მიღწევად კარიერაში?
კარიერაში ყველაზე დიდ მიღწევად მივიჩნევ იმ მოვლენას, როდესაც საქართველოს მთავრობამ წარმადგინა ადამიანის უფლებათა
ევროპულ სასამართლოში (ქ. სტრასბურგი) საქართველოდან ასარჩევი მოსამართლის თანამდებობაზე ასარჩევად. ასევე, დიდი
მიღწევაა ეროვნულ დონეზე მოსამართლეობა, რითაც ვამაყობ და აქვე, ვგრძნობ ამ სტატუსის შესაბამის პასუხისმგებლობასაც.
მოსამართლეობის კანდიდატთა შესარჩევი კრიტერიუმებიდან მიუთითეთ სულ მცირე სამი კრიტერიუმი რომელშიც წარმატებულად
გრძნობთ თავს.
აღნიშნულ კრიტერიუმთაგან (რომელთაგანაც ყოველი კრიტერიუმი მნიშვნელოვანია) გამოვყოფდი პიროვნულ
კეთილსინდისიერებასა და პროფესიულ სინდისს, დამოუკიდებლობას, მიუკერძოებლობასა და სამართლიანობას, სამართლის
ნორმების ცოდნას, სამართლებრივი დასაბუთების უნარსა და კომპეტენციას.
რატომ არის მოსამართლედ მუშაობა თქვენთვის მნიშვნელოვანი და რა წარმოდგენა გაქვთ ზოგადად მოსამართლის სტატუსზე.
20 წლის ასაკიდან ვმუშაობ სასამართლო სისტემაში, გავლილი მაქვს სამსახურებრივი იერარქიის ყველა საფეხური, სამივე
სასამართლო ინსტანციის დონეზე; დღეისათვის სასამართლო სისტემაში ჩემი მუშაობის სტაჟი შეადგენს 16 წელს; შემოთავაზებების
მიუხედავად, არსად არასოდეს მიმუშავია, გარდა სასამართლო სისტემისა; მინიმუმ ეს გარემოებები მეტყველებენ ჩემს
განსაკუთრებულ დამოკიდებლებაზე მართლმსაჯულებისა და მთლიანად სასამართლო სისტემის მიმართ. უფრო კონკერტულად კი,
მოსამართლეობა გამორჩეული და განსაკუთრებული თანამდებობაა სხვა თანამდებობებს (ასევე დასაფასებელთ) შორის; თუმცა
მართლმსაჯულების სამართლიანი, ობიექტური და კვალიფიციური აღსრულება სამართლებრივი სახელმწიფოს ქვაკუთხედია;
მოსამართლეს გააჩნია უფლებამოსილება და ვალდებულებაც - განახორციელოს სახელმწიფოს მმართველობითი საქმიანობის, ასევე
პირთა შორის არსებული კონფლიქტური ურთიერთობის სამართლებრივი კონტროლი, დაუწესოს მათ სამართლებრივი სტანდარტები
და აიძულოს ისინი იმოქმედონ კანონმდებლობის დაცვის სულისკვეთებით. ამითაა განპირობებული მოსამართლის ფუნქციებისა და
მისი სტატუსის განსაკუთრებული მნიშვნელობა.
თქვენი დანიშვნის შემთხვევაში რა სარგებლობის მოტანა შეგიძლიათ სასამართლო სისტემისთვის და რატომ თვლით, რომ თქვენი
კანდიდატურა შეესაბამება დადგენილ სტანდარტებს?
უპირველესად, გამაჩნია სასამართლო სისტემაში მუშაობის 16 წლიანი სტაჟი, მათ შორის მოსამართლედ მუშაობის თითქმის 9
წლიანი სტაჟი. მაქვს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს წევრად მუშაობის ექვს წლიანი გამოცდილება (რაც მართლაც მრავლისმომცველი
იყო), ვფლობ სამ უცხო ენას, ვფლობ საერთაშორისო საჯარო სამართლის პრინციპებს, კარგად ვიცნობ ადამიანის უფლებათა
საერთაშორისო ინსტრუმენტებს, ვარ ობიექტური, მიუკერძოებელი და დამოუკიდებელი, ვარ ახალგაზრდა (36 წლის), ენერგიული,
მოტივირებული, შრომისმოყვარე, მოწესრიგებული... ვფიქრობ, აღნიშნული თვისებებით აღჭურვილი მოსამართლე ნამდვილად
მოუტანს სარგებელს ქართულ სასამართლოს.
არსებობს თუ არა პირად ცხოვრებასთან ან პროფესიულ საქმიანობასთან
დაკავშირებული რაიმე სხვა გარემოება ან ინფორმაცია, რომელიც მიგაჩნიათ
რომ მხედველობაში უნდა იქნეს მიღებული იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს
მიერ?
არა
CV
სახელი, გვარი - შოთა გეწაძე
დაბადების თარიღი - 12. 07. 1982
სამუშაო გამოცდილება
2015 წლის დეკემბრიდან დღემდე - თბილისის სააპელაციო სასამართლოს
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის მოსამართლე.
2011 წლის თებერვლიდან 2015 წლის დეკემბრამდე - თბილისის საქალაქო
სასამართლოს მოსამართლე, ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის თავმჯდომარე.
2011 წლის ივლისიდან 2017 წლის ივლისამდე - საქართველოს იუსტიციის
უმაღლესი საბჭოს წევრი.
2007 წლის ივნისიდან 2009 წლის ნოემბრამდე - საქართველოს უზენაესი
სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის სამდივნოს უფროსი.
2006 წლის სექტემბრიდან 2007 წლის ივნისამდე - მცხეთის რაიონული
სასამართლოს აპარატის უფროსი.
2006 წლის თებერვლიდან 2006 წლის სექტემბრამდე - საქართველოს იუსტიციის
უმაღლესი
საბჭოს
სამოსამართლო
ეთიკისა
და
დისციპლინური
სამართალწარმოების დეპარტამენტის კონსულტანტი.
2005 წლის მარტიდან - 2006 წლის თებერვლამდე - თბილისის სააპელაციო
სასამართლოს მოსამართლის თანაშემწე.
2003 წლის სექტემბრიდან 2005 წლის მარტამდე - თბილისის სააპელაციო
სასამართლოს სხდომის მდივანი.
განათლება
2009 წლის ნოემბრიდან 2011 წლის თებერვლამდე - სსიპ იუსტიციის უმაღლესი
სკოლის სრული სასწავლო კურსი.
2005 წლის ნოემბერი - მოსამართლეთა საკვალიფიკაციო გამოცდა სამოქალაქო და
ადმინისტრაციული სამართლის სპეციალიზაციით.
2005 წლის ივნისი - მოსამართლის თანაშემწის კომპლექსური ტესტური გამოცდა.
2004 წლის სექტემბერი - ადვოკატთა ტესტირება სამოქალაქო სამართლის
სპეციალიზაციით.
2004 წელი - ფრანგული კულტურის ცენტრი, ალ. დიუმას სახელობის ინსტიტუტი,
თბილისი.
1999 – 2004 წლები - ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო
უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი, სპეციალობა - სამართალმცოდნე.
1988 – 1999 წლები - ქ. ზესტაფონის #1 საშუალო სკოლა.
დამატებითი უნარ-ჩვევები, კომპეტენციები და მიღწევები
2018 წლიდან - თბილისის ღია სასწავლო უნივერსიტეტის ასისტენტ-პროფესორი.
2017 წელს საქართველოს მთავრობის მიერ წარდგენილი იყო
ადამიანის
უფლებათა ევროპულ სასამართლოში (სტრასბურგი) მოსამართლედ ასარჩევად.
2016 წლის ნოემბრიდან დღემდე - იუსტიციის უმაღლესი სკოლის მასწავლებელი
ადმინისტრაციული სამართლის მიმართულებით.
2015 წლიდან დღემდე - ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო
უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტის დოქტორანტი.
2014
წელი
-
უნივერსიტეტის
ივანე
ჯავახიშვილის
მოწვეული
სახელობის
ლექტორი
თბილისის
სახელმწიფო
ადმინისტრაციული
სამართლის
მიმართულებით.
2014 წლის ნოემბრიდან 2016 წლამდე - საქართველოს ადმინისტრაციულ
სამართალდარღვევათა სისტემის რეფორმის ხელშემწყობი სამთავრობო კომისიის
წევრი.
2015 წლის ივნისიდან დღემდე - ლტოლვილთა სამართლის მოსამართლეთა
საერთაშორისო ასოციაციის წევრი.
ფრანგული ენა - კარგად (C1 დონე).
-
2014 წლის ივნისი - საერთაშორისო გამოცდა ფრანგულ ენაში (DELF B2).
-
2015 წლის ივნისი - საერთაშორისო გამოცდა ფრანგულ ენაში (DALF C1).
ინგლისური ენა - კარგად (B2).
რუსული ენა - თავისუფლად.
2014 წლის აგვისტო/სექტემბერი - ლინგვისტური სტაჟირება ფრანგულ ენაში;
საფრანგეთი, პარიზი, ალიანს ფრანსეზ ილ დე ფრანსი.
2016 წლის მაისი - ლტოლვილთა სამართლის ფრანგულენოვანი კურსი, სანრემო,
იტალია;
2016 წლის ივნისი - ლტოლვილთა სამართლის ფრანგულენოვანი კურსი,
სტრასბურგი, საფრანგეთი.
კომპიუტერული პროგრამები - Windows, Internet, Word, Excel…
შედგენის თარიღი - 27.05.2019
o TI'V)J,OB61X KHltlliKAX PJIBOlJ.lfX If CAY1K.lUI!UX
ITOCT(IIJOB.-teHIlCCOlICTa .\\""HetPOII
CCCP It 811CITC
OT 6 MIITSOPIi 1973 1'000 :f 656
(lha.1eQCRIlC)
3T-I oN
I....
Tp!j3onfile
IIIIIUIIIIII BCilyoreH ua 8ce.~ pa60~Hx II C.1YlMObJllX rocy3op..
L'TBCHUIilX, lioonapoT"8HQX
" 06bleC'l'BCIIHIiIX npe3npHHTHI;,
y~pelllileHlUi II
Oprollll:JW!8tl,
npoP!lIiM'OBhlItX C561WC 5 aReli...
4. PoGo'llle II CAyIltOlllIIC, MerynOlObjltC
Ita po60Ty, 06l13alllil npe3'bHMHTb
OO.>1I1I1I1Cl'palVtll npeilnpltHTI1I1,
lI~p(-'JllarHlIn, oproHlI3alL"1I 'I'Pl/ilOBYIO1i1l11l1lKY,
CHj)OJl.'U1eIlH!l1O~ YI:TOHOMCHllo..'I no~naliC.
5. nplle.'I 110 po6ary 6c3 Tpy30soH IIHHI}{IiH He oonyCJIaeTCR ...
6. B 'I'pyBoftylO """Hllly
0
°
. 2.f).t~.4:!.
.._.._.__
__ _
.
8HOCllTC.R:
!P().'III.I1I'R,
1I.M8, O1"IecTlIO,
OaT!! potilOOIlIl~,
oIipll30MHlfe,
np()(jleCCII1f, CnCIjIlOAbHOC'!'b;
CI5eOeHIlII
po6m: npuM IJO paOOry, nepc500 Ita 3pyryI() POOOTy, yaMI.HCHII~. 30nllCil
HaltAlfIlOIl(lH"" po6oTtil MJUI OoJlIIIHOC'!'I1,lIa 1I00000pfilenplIIlH'!'
po6OTlIIIK,
npoll3BoOlI'I'Cft: ann poOo~nx 8 COO1'IICTCTBnll e HaH.'IeIl080HIIR.1U1
np()(jl('ecml,
YKosallHfilX 6 EOHHO.II'I'OPItIjlIIO-K80JlIl4>lfKalllloIIllOM
en)lQBO~1111111)po6OT It npo$e,ccmi
PU60~IlX; anR CJlY1l\(l1J!".'( B COOTIII)'f(:l'Rl111 C 11011.'ICII(16UII1I8.'I1I OOJlIllIlOCTeli, YKU3OHII~X B BOnitO" lIo.'ICHMUTlIpe
30JIJIIHOC'I'Cii
""YIKOJJIIIX, 11.111 a Cll()T1IeTC'1'61111 co IlI'1'OTH6IX poCnIlCOHHe.'I;
eBciIclillft
0 1I0rpoIKOOHIIHX " nOl)bjpclllIHX:
Ha:rpolIIOOHllR OpOOHOMII II
....rOOIlR.'Ilt,
npHr.OIle.1J1C no'ICTH61X slI(1lflui;
IIQrpGlMOOlill1l II nOObjJ)CIIIIR
:1(1 ~ellexll
B po6M'l', npc3YCMM'f)CHIHilC
IJp(lbll.1().>111 BlllI"'!lCHIICro
TPlIaOlWro
ptlfllOpllaKO
II lI(:1'(1B()''oI11 (1 3IfCltlllL1JIIIC;
apyrne noOblpeHlIA 8 eo&rllCTCTBHH
C il<-liM'llY"'UlII.II SOKOHOOOTMhetao.lI;
tJlt'OOHII8 06 O'TKPfilTIIRX, Ha HOTOPfilC861aOIl61 31fn.1o.'IIil, 06 HCROJlb30ll(1HIlliX HSOOI'CTIlltllllX II P01!HOHOAII30TOPCKIlX
nfJ(lil.\OlllCIIHRX II 0 Bb\n.l10~ItIlHfilX
n cnH311 e 3'1'11,\1 uosuorpolK3cHHRX.
R361CH(1111111B TP1I30aylO KHlIlMKy lie 301UIC'HIONm'H.
7. C KOJIIaOI; 3MlleblO, 8Hool"'101;
I 'I'I)YOOBl/1O KII_MY
(8KAo361hl),
o HU3Htl~eHIIHX,
nepe.>lCI'.l~HIIHX
II Y80llblleHnH
03.IIHHHCTpoll.IIH 061130
II a
03HOIlO.'IllTb 8.1a3enhll.O &TOH "HUltUm.
12. 3(1nOJlHCHIIC1'py301lf~x KIIIIlIIQK II RKJlnafill~C1I Ii HII)( npclI!lBOal1'rCH
Ita '1'0.11 I13GJlO, 110 lI0T0po.'I lICOOTcAilcJ1onpn1l3803t"1'8() Ha ooHIIO.II n!lC3npIIH'I'!Ht, B l/qpe>MOOMIIII, OproUH30qUIt.
B Ttl.... CIIy.ne, ee.111 OeJtonpoll3BOllcrB(l
Sdk."rtH 110 1I36iXe colO3l1o,i 11.111 OIlTOHO .....HOh pccnyU.1JtliII,
TO TPl/OOll(1"
KHIIJtlKO 30nMHHCTeH
oOIIOBpe.>lCHItO If(1 1l361IlC ooHHOI; pl!en!l6nHKII If lIa
PYCCKO.\f R3L1HO.
13. IIpll YIlO.1hHeHIIII... Bee 3anIlCIt •. , BHCCCHII6IOB "PYOoSl/1O ~HIUItK!I .. ,
30BCPftlO'1'CH noOnHCblO PYHOBO(hfTMH npdnplIllTIIH.
Y"p(-'III(k>I,"", opraHH30qllK
HJlH eneJl"llJlbHO
ynQ.1HO.>tO~CHHOro
H.>! .1111!O II nC.UTblO.
Cu3eIHIR
22',7 I [)8
pofHlTHIIKC:
°
I
l
1
_----------
C)hs.:::.>O ~D~.)6-~
bV'f')~(),)
l><)d.)Mm.'Kl~fIll.) ()7)I><@,OOO(itl 1Ja.)I1,~O(,o b.)O.;Ill
dJ_nJ'I,21
.. !G ..
JI
oimt>ot>o u;)o-;:i8;)('lt:J ont';:Jt>ou,
(!l;)cnbM06ou 'B1lv;)bO~ (aota'bov :>~o3601))
4
3
2
-~
Moll lJ;)cn'(ld3tJ~t:p
vbO" U;,8uo;)('lt:J ~,,~:>~;,6olJ:> ('?"
1l:JO:>6n~o F>.)8~VDMO
(!l:> S:>5<r.-6olJo()b~oU, 3()6JOOIJ oOO)OI))Ot>OI))) (~('lJ'OaD60o, 8t)()o I));)MOt';O
~.) 6."l8DMo)
0,bJ 1tM:§!L :
~- J1_-1M_- ---;;~~~~~~.J+4--~~~
___
---:----11.
Fr~~__ri_----
-='----,l;".~ ..
-----J.}....l-f-L-I.
c2~~qL....,_l£!Ia........,_?)_,
06(T}.oDoO a~'B~(T}.
ofi<.lZ>ljOob&Jo~{')1I:l ~:l0nU,
~O'lb<'lfoolJ oo\J~b~ (an'ba'boo ~~0:J600>
3
oOh 'BDb~bDo
3T -I ,M 2 2 ,;[7 1 58
\p:lcn~
lJba:l u:l8'l:)'il.:x'l'liO&1>~;'1l3;,6oUl>~I>
\P;' &1>6M6oUa-:,~oV, 3'Z)5~0<-,u 8oO'lOcnaooO'l)
06Ml>:JOn U:la-:,'a~I'l"6:J 8o~:J~.
00U:ll'Jal> (ao'lla'llo\) ;,~O:J6ocn
3
---1- I
---1----
--
---------"'---,
,
~
";
...
~--~--------------~
I
'u~~()
~aSP,)t)O).\6 b'Vf'l~O')
)(jjM0l3Jt:'(% mJllOOI~OOb'Ja.'>~l!!.'3L>O
u.)odl'i
l••
b~6~
,2
..
Jf. 0)
vkl/)~}
20~ 6.
"_
3T·1 .M 224 7 1 5 H
06MolJoo u;,C};:j'll:>("l'lin 601!:':Jonll•
~:>o>tlM:J6nll 'llnv;:,bDO (ao'll:J'bnll ;)~n'!la00O'l
3
4
'\
')1.l~O
- bW(T)~o().)..,
m.a~,\6m~"'!i
b\)d~M0l3:J~r'lll n7}h~OOoot,'W')~!!!?:Jl>O \'.)olM'\
""'"'''''
i ~!!_,. ~
~
..J, 1M
_..it ••
.......
~_.. __ ""':'-
-y
2~1~ 6,J
esmeoeo a"'S~fIl oOb 'SDbl)bDo
oliMODon (J"a.v'a<')('lbOan~30nll,
(tl~(1)bMa6nlJ 'O()lI::.boo (Ilo"6D'bntJ ::.~o'aaOO(1)
3
51
06(1).0::100 8'V"a0(1).
oOt> "aOb0bOo
3T-I
J~
2 2 4 7 if) 8
Ol:'Mn~o
1; ~ ~-I~
~:'cOOM:fooU
OGMODOO 1o:.3v'B;)('l'bn aO~DOolo,
'BOlo:.boo (80'tlO'botJ :,~oC36AOl
--I
3
4
I'D :Q{!f lD"I- 06 oJ'em{jo ~~[
o/'53SjiJ'5'~
_____
1J2;:t~n)
dpl<le;.r" Isrj 2)1'0
O---.l.Ul~~~~~~~;__
__
..!J.f4'P/{~1sQ;~..!WW=J~"::'1-,:._
_
--- -- --
--
~tWW-6OJJ
or C6..:2GO/b-.l
_
------~----------
ddi it)'_ ~ f2.
0106.0-7
53
06M~D¢nu,)&::lO,)(l1'oo 8oIt'a~ou,
t?~O'ltm36ol. 'llDIJ~bDb (6o'oa"onu :>(t>60'll:J600l
--I
vba:> U:.(l.a'B:>M'bo &:>t?:>113~,)
t?:> d:>6M6nlJ ~~.
t?:>
~'Zfoaoou 800l<l0l:)boO'l)
3
16 .LL_
I{
t'{j")im
dub...vrl
«)o\J Ul>'tl'ZJd3D~'60:'
(iXJ:>6~ ~6~~D~O
(t?MJ~:)60o, aoLo o)':)MOlt'o
t?.) 6Mao(.)o)
l'<
}
4
fj'_'gJ'1 0£rJfJWdr
J Jr.!!1/3 ?-_.}:;;;~4
-16. //. tJ.9,
Q UQ&_c&~V
qh)6..>Orl~
,'"
ti
,
,
;">!
;jf
A
!~,~lnf/
if"
7
,
------------ - -- ------------- - - -- ------------- - - -- ---;."..--:.__.;-----~
-
-
--
,j
'jl
,
e
~
-1-------
~
55
U
06(T}.oDoO
a,,"8~(T}.
3T -10M2 2 'i '11 58
006 'aD6~bDo
01;) M01!?1'1
~:i:
~1
-
v~I~-1
3
2
1
-
0l3D
O~blJoI'I lJ;>&;,'ll::'<'l'tla
8ol!?OOoV,
tl:'''<T>lX->a6olJ 'lloll;>bao (80b:J'boll ;,~o'lla6001
~
lb u
-
-
08!l~ll~aav ak~6~ £ hd'ln£)~rn~"O~ 9S5Q'P9\ ~£f!l~)an'l
ng\if()IfQO~ 99)~ ~~(l ~~O! ~ 2nc5 (Q;>ov 136J.,j36hnIJ
--- 6~~~~~\¥"~S'611VJ ~) V~n~dn9\~aanllv 'jSIQ'(l}b 'amC!lk~ e(3n~()JJ!I
~~2&m\r2vQ~ ~~Qv {1_ 61!ld~' Ilh \b~®k 3~@s6'~M~o£?J6r~
~~~~
*V33~
bJ.
~a
-
-
6~QM()n1r
-- ~~~9~je?~
%kbJ~11 ~k~~L(bwe.
-
-
-
I
~0l4 lQ_ _1L ~n~~Q?@)
- -
--
'rLtfDlfOoIt g'a\<.?~jb
I
Qgl,~alP1(l~
---<.
~;
------M
f..f
~(,,)~tt~
a~
a Ii~69 ~ ~ W l-OJ:bq!l~ ~ghlm~
~-\{y)~I'~ ~IQ\a{lh!sh;3ij~{)
(cl a~bl~l ~ ~$
-- ~9~
- - -
--
-
--
-
4
~I)
1~~Ir'DI
~r}V)
kl Q!'
(!)
f)~
:d~J.v,
Q(1~..
57
')b~O
~:J~~\)60)')6
l>~f'l~Oc~
. b~::Jl!!.'P1l>
O';'l6e,OOOO& 7Ja.)g,>l!!.'::Jl>O
U.)O;III
~~S~i
r)
1~,?J1I)
i
i
!
06 ('t).onoo
0');)(.,01::'0
v~1~-I
-~:f!
~~
013:)
MM~0600oO')~ ~:l a3W~DOOO')
ao603-o00u
-- ?t (( 21
-- - -
~~
L
;;\ dlnc9J,>'I~
ss: fVc!:lPlftl0
L4,
-..
--
-
-
--
-
-
---
/"
~
I
u
~? .E_ o: t~~(!£f6v
£(;?I'II"<"'~l
.,
~d,
J(l'\~9'LL
c- ."9
~~(lLDL
_- '€ &6c!l1' fvt"'.."
-- - --
-
-
\';'3;,00<'1 VC'l~OOoU
;,boo
'(JO~pS~o
---
r,,,S"VllMO
«(tlMJ~a600,Boon ®Mn~
~., &-.6DMO)
'"
4
s:
t
l. '2Nlxnc:iL ~'~8-vba7fJ _ If "-v~rY39IQ'~~-' /!2i
I
~-
1-
t ~ .712 J20 I(
II
_'
-
~:l
--
~tf6V
-- ~.t; fl s.'/- ~
:'I~~Q
- - -- - -- - --
~~qx"lOOoU
3
(2
I
I'
Moll u"qrodaD~'IIO"
0&-.0000
1
>
C'
7 "
L,.....
J
1r4~a~
r
1f<lf<.,o',1
/161
I
LZ [;:2. J.D 11
LIfJ...'l«7;' ~t;91Y
1)f1 ~
;._;.
~j
~'~e·
Z .i: a-v h ~.('miL
~,',(fDL err.fvD avh<tS1~
...:5J/)YJP)
.>
.'
~
3~!e='~ 1b I /11:6.
j-
If./{
I
"z1'1)"
r
-r
Y\\.
f
,)
;1
':h
-', '. '/
f
y
-.
"
--;;c
i
t,
Y, -.
-.,:.
(
f)
,
5!l
lJ
3T-1 J{b 2247158
06(1').oDoO
Moll u:>qJ"J<l3D(!!''bD~
cn~MOc;::'O
0&-13000 MM~06:JOocn:> ~
B~
1~
--
~JC!"l
0>30
I ~no-I
b:¥'
--
~~I')~~OOoU
605030Oou
c:Jll:>b:J3
VM\l,100oU
-
-
-
-
kDJ.5
'll:)O:>50t!!'O ":>6::.V:.1(-,0
(t'!1MJ'J3a6~o,oo(m cn~(.)o~
lPi) 6M80Mo)
41 £)~L,.(j !Jt4rr{b« d ~
,~b~~(, °461.) ~~~~
-- L65mf &)3ne
-- -
---
u. _Ql_
,,~_
~
I
~\') v
:
(!Y{:ffi'# rr .
.,
vB ,12b. J.D(~
4,
1£" \..2> (' >Z' b'v ~~,.:i.:) •
f\
'\1!ln~
LJ~a<){\,,;) .;'..!MJt5"L
- - --- - - -- (t)'>~\J'rl.cp:9~M ~ 110 Jj':IJ?<n 5'!
j",L
r1-~~;3l
2~·
- - -- ~1.,
- - -- - -~~,?,,:)~\.v,
\)\.T"'~~
- - - -:h h.Q.5!l~ ~,.c,'v ~t<6~~~..,
-- - - ---
~'»OOM
..2.tP; .Q3_ ~
-- - -- - - --
t,?o)
3
2
I
ao~oocn
y~~<'GQb~t:'l"
,.....
.,J.r;;cv£'\o,
.
-
-
~~Ly~.)60 crnO(,
;9S!'3c3M~o
Gt
W~ti~MOJO1.1
W~80Joone.~<1!'0~ b~d~MOJ3n<1!'MbOMM8ob,
:x.~ti8MO)n<1!'Me.ob~W~ bMOO~<1!'~MOW~030b
8otiobOMOb 2017 V<1!'ob20 bndonae.MOb
N01·60/ti e.Md~tine.oO)
o.)(JuLJollOl')MO<;:!O
24.06.201910:04:42
a(')d.)~,.)d:)(h.)b:)~o, (I)~pt")(l)
0("01.) (\;)~')o:J
.3or).)Q?oO('}aOPlO:
Q?,)~J.O).)(.'()~O ((\')oGb3o/0l3:)/GiJ~o)
12.07.1982
uolJ.)n.)!'IO)() (i):JoolJ6!').)(J()oll)
U)O()~.olJo,
aoll.)o.~(i,O)() (\,pd6M~(i,()30)
O1o()~ollo,
o.)aMh.)J3~a30 .3oP)olJ.)o.)(ill.).)O.)(.nO'UC'lQ?
.)t?al'!'J~o OO(,l~(,)O()'JP)O a.)ll.)~Joll (cb(\')<l>o)oaa(')\7Baooll.)ll oa8<l>Oo O')MJ(')OOJ'J~J ll')'o'J.)<:::"a(Jo?l'ba:
.)0'B:Jo.)ooon, o:JO).)Q?(')OO,
OC'I(>''8000(t'13o'Jooll Xo'J'(3o). o,:)3(\'):JOMM'(3000,O:JOM')'~0<l>C")C')JJ5;,ooot'1<:::'o
(o,)Mob·~;,6.») oO<;:!:J~·~~Jo.)'~')P'tJ\~'80010
°a<l>:J'O°
<!?) l).)(\')3t'1o':'(ioolJ.3P):J300(30o\)G006r'>o"
'O.3ll"'(3llodoJjMO x.)6a(ii01:J<:::,.t'1L~oll
0100<:::'0\)0, d')3o);)M.)t1nh d- N2h, 00<:::': 230 1036
~,:,6.)(vimo 1. 1
Q_).'>a\..~JoODo'CJ<!"'Y1O,),
b.)d.)(vim30~(Y)b (J(i')(Y)oob,x.'>6a(viQ')0~(Y)oob.) Q_),)
b(Y)O().'>~':JMOQ_).)030b 0060UOMOU 2017 v~ob 20 uOdoo8oMOU
NO 1-60/6 oMd.'>60ooQ')
(36('}().)6.)MJ('}~('}OO'jMO ,)~MoGb30.)6('}()oo oOo.)bO()N NT-29916/-6/19
O<'1d : 0('101.'>00\).'>00
00M.)Q_)06<'100('\)0
(p.'>o.'>(pQooum.'><'1o\.!?o:12.07.1982
oob.'>o.)<'1Q)o:Q)oo~ouo,
B ob .)6
~3Q5u bO~lm ,.'>MbQo'CJ~0<'16.'>00801,)o.){boL\ (JobOQ_)3001,6.)<'13<'10oJJ~o 603(J)08MOOOU (l("lb(j.)M80o\.) C(3.'>B
o.)Q)Q_)"oo<!?.)a(,lJ()<!?O()j~)Oo()b o,)OC'1, 5')("J<'1~)(')'OOJM .)\.!?(Y)()(3b:p'bO.)(Y)C)a8(')~Ol).)
< ()
O.3b "~bOd(\3JMO X.)6aMmO~<'1onb Q?.) 5,)Ma(').B.)60ob (I(Y)8306(3oob <3866(Y)0"
m()()~obo, d.)3Q).'>M.'>JoUd N21.), OO~: 230 10 36
MINISTRY OF INTERNAL AFFAIRS OF GEORGIA
11111l1li"IIIIIIIII~ 11111 "IIIII"III~IIIIIIIII"
11111111111111111111
11111111
MIA 71901703452
01/07/2019
b.)0,)M0)30~(Ylb o'C)boo(3oob 'C)a.)~~Obo b.)(),J(Ylb
a(Ylb.)a,)MO)~ob b.)dao.)6(Yl()oboO<zpIJO()ob
a')M0)3ob Woo')MO.)8:J60b
0)03:J60 .)a.) \5~01J 21 03601J0b NQ794-03 \5:JMo~ob 0.)IJ'C)b.)W W.)a.)OO()oO) 000 <fJ.)3600), olJlJ
1J,)06CS(YlMa.)(30(Yl-.)6')~oOOJ~MO WOo')MO.)a0600b
b.)06CS(YlMa.)(30(Yl (3:J50MOO ')MIJ:J()0~
06CS(YlM8.)(30')\.)
a(Yl\'}.)8,)MO)~OO()0).)6W.)J.)300M:J()00) 2016 \5~01J 21 0350boW.)6 2019 \5~01J 21
03601J01J~.)0)3~00) OOMO(YlWOO.
\.},)06CS(YlM8.)(30(Yl-.)6')~oOOJ0MOWoo')MO.)8060o
Woo')MO.)80500b WOMOOO(YlMO
d08(YlJ~oaO J.)b.)()OM
0114,~,
10,G.~~
t>::J<::":)-1l
;j.10 OO<!:": (+995 32) 2411068 I'S.:JI<Y. (995 32) 2411005
str, 1biliSl 0114. GecIgll. Tel.: (+995 32J Nl100s /1'= (-995 32) 2411005
"''''''.....polic:e..~, e-ru11: policE>@mi1..gIl".g"
1111111111111111IHIIIIIlIII 111111111
~~
1I0aI'1IJM~O~OIJ
,."
lJ08lJ0b7JMO
mooC::-0un0160, a'JMu~"3"l> ~68"
f b.~odM3,)6ou ~2
~Oc=::+995 (32) 226 21 40
oc=:.'BMU~": infolOrs.ge
300 G"o~o: www.rs.ge
arJau~b'V~O~OlJ~0:3~~~~a06~O
70758-21-11-2-201906281502
N 21-11/70758
~i
II ~IIIIIIIIIIIIIIIIII~ 111I1111111111111
~I ~I I~IIIIIIIIIIIII ~I~I~II~IIIIIIIIII~ II! ~ I~II~II
28/06/2019
1.I~d~MQ)30~(Y}b
OjbooGoob ja~c:?~Ol.lo b~5J(Y}b
a(Y}1.I~a~MQ)~ol.lb~dao~5(Y}50b
o0'l3~1.I050ba~MQ)3ob
CQ03~MO~a050ol.lj'l3M(Y}l.Ibd~~5~O(Y}5Q)o5~Q)o5~5M~~~3~b
Q)d3050 2019 ~~ob
21 0350bob ~OMo~ob MO'O.N792-03(oOa(Y}b.N 126710/21 21/06/2019~.)
3~bjb~CQI b~d,)MQ)30~(Y}bb,)'O,)CQ~b~b~CQ(Y}
3(Y}CQodllob154-[) ajb~ob
80-3 5~~o~ob II()'')" d30Jj5doob
b~'l3jd30~'\)0 ~')Ma(Y}CQ()050~o1I11,),)5'O~MOO(y}
Q)30b aobOCQ3oQ)()~GOaj~O Q)~5bOi'>ob.)
CQ,)CQ~3~305j~o
o.)CQ~b.)b.)CQ050b
oOb.)boo" 05'l3<'1Ma~(3ooboOb,)5~aob~CQIo08(Y}b~3~a501l b~8b~bjMOb o~CQ~b~b~CQ050b
~CQ8050bOMoM0l1oll0~OdOM(Y}6j~ b.)o5'l3(Y}M8~(3o(y}
boIlOOa~'ba CQ')::JMCQ5(Y}l1oQ),
ooo'b~35oQ) ~306b
bO~Q) ~MbOl1j~ 05'l3(y}Ma5Go~b~OMO~OOaOQ)oQ)Ol1j~O JOMOl1obaOOM2016 ~~ob o350boCQ.)52019
V~ob a~obob ~,)Q)3~oQ) 30MO(y}WOO
8oc:?0l1j~O CQ~b~50oMO
oaa(Y}b,)3~05ol.loab,)bol1·~ba30, ooo'b,)35oQ)
05'l3(Y}Ma.)(30')1.Iaoc:?Ol1j~O oOa(Y}b~3~050b oOb.)b05 2016-2018W· 30M0<'1CQob b')o:Ja(Y}b.)3~(Y}
o')CQ.)b.)b.)CQob
~~OjMO CQ03~~M.)GOooob8obOCQ3oQ),30MOb b~3jQ)MOO~OO~Mb:J5j~o d(Y}50oob/8o'i}ob
oOb.)boo 8~Q) 80:JM V~Ma(Y}CQo:J50~o'l30'b03jMO 30MOb d(Y}50~ob o.)~.)b.)b.)~ob 2016-2018V\j.
~03<:::,,)M.)GoOi)ob
BobOCQ30Q)
CQ,)b,)o.)CQ~II~b,)CQ(Y}
CQ,)3~~o,)50oobad(Y}6030MQ).)oOb~b:Jo.
Q
OO('lMOO~~~~Oooa30~o
0v~
~oJ,)Mo.)ao60ol.l ~CBM('ll.lo
შემოსავლის
მიმღები
შემოსავლის
მიმღების
დასახელება
დამსაქმებლის ს/ნ
შოთა გეწაძე
18001008661
202192643
შოთა გეწაძე
დამსაქმებლის
დასახელება
შემოსავლი
ს სახე
საგადასახადო პერიოდი
201606
201607
201608
201609
201610
201611
201612
201701
201702
201703
201704
201705
201706
700.0
700.0
700.0
700.0
700.0
700.0
700.0
700.0
700.0
700.0
700.0
700.0
477.3
201707
201708
201709
201710
201711
201712
201801
შპს თბილისის ღია ხელფასი
სასწავლო
უნივერსიტეტი
საქართველოს
ხელფასი
იუსტიციის
18001008661
203855658
შოთა გეწაძე
უმაღლესი საბჭო
საქ-ოს იუსტიციის ხელფასი
უმაღლეს
საბჭოსთან
არსებული სსიპ
საერთო
სასამართლოების
18001008661
203860642
შოთა გეწაძე
18001008661
204545082
შოთა გეწაძე
18001008661
205146493
დეპარტამენტი
10,106.3 5,000.0 5,106.3 10,212.5 5,106.3 5,106.3 10,106.3 5,106.3 5,106.3 10,106.3 5,106.3 5,106.3 10,000.0 5,106.3 5,106.3 10,212.5 5,106.3 5,106.3 10,606.3 6,700.0
საარჩევნო
მომსახურ
სისტემათა
ების
საერთაშორისო
ფონდის
წარმომადგენლობ ანაზღაურ
ა აი-ფიება
ეს/საქართველო
იუსტიციის
ხელფასი
უმაღლესი სკოლა
304.0
912.0
1,820.0
220.0
900.0
532.0
2,488.0
201802
201803
201804
201805
201806
201807
450.0
300.0
450.0
225.0
75.0
201810
201811
201812
201901
450.0
300.0
450.0
300.0
1,523.8
2,000.0
600.0
6,912.5 6,806.3 6,806.3 6,806.3 6,700.0 6,912.5 6,700.0 6,912.5 6,700.0 6,912.5 9,806.3
6,700.0
6,808.4 6,808.4 10,308.4 6,808.4
3,904.8
201808
201809
272.7
201902
201903
201904
450.0
375.0
201905
1,727.3
500.0
1,500.0
350.0
700.0
2,266.7
ინფორმაცია 2016-2018წწ საგადასახადო პერიოდის ფიზიკური პირის ქონების დეკლარაციების მიხედვით
ს/ნ
გადამხდელის
დასახელება
საგადასახა
დო
პერიოდი
18001008661
შოთა გეწაძე
2017
18001008661
შოთა გეწაძე
2018
18001008661
შოთა გეწაძე
2018
18001008661
შოთა გეწაძე
2016
ქონების სახე და აღწერილობა
უძრავი ქონება/წლიური
შემოსავალი 100000 ლარის
ზევით
უძრავი ქონება/წლიური
შემოსავალი 100000 ლარის
ზევით
უძრავი ქონება/წლიური
შემოსავალი 100000 ლარის
ზევით
უძრავი ქონება/წლიური
შემოსავალი (40000-100000
ლარი)
ქონების
ღირებულება /
მიწის
ფართობი
ტერიტორიული ერთეული
თბილისი/ვაკე-საბურთალო/ვაკის რაიონი/"ნუცუბიძის მიკრორაიონები"
95,000.00
და "ვაჟა-ფშაველას კვარტლების" უბნები
თბილისი/ვაკე-საბურთალო/ვაკის რაიონი/"ნუცუბიძის მიკრორაიონები"
20,000.00
და "ვაჟა-ფშაველას კვარტლების" უბნები
თბილისი/ვაკე-საბურთალო/ვაკის რაიონი/"ნუცუბიძის მიკრორაიონები"
95,000.00
და "ვაჟა-ფშაველას კვარტლების" უბნები
თბილისი/ვაკე-საბურთალო/ვაკის რაიონი/"ნუცუბიძის მიკრორაიონები"
95,000.00
და "ვაჟა-ფშაველას კვარტლების" უბნები
სრული საკრედიტო რეპორტი (ფიზიკური პირი)
27.06.2019
მოქმედების ვადა
მიმდინარე მონაცემები სუბიექტზე
პირადი მონაცემები
პირადი ნომერი
18001008661
დაბადების თარიღი
12.07.1982
სახელი
შოთა
08.06.2019
გვარი
გეწაძე
ინფორმაციის განახლების ბოლო
თარიღი
სქესი
მამრობითი
სტატუსი
ფიზიკური პირი
საქართველოს მოქალაქეობა
დიახ
ძიებების რაოდენობა
ამ სუბიექტზე განხორციელებული ძიებების რაოდენობა
ბოლო 1 თვის განმავლობაში
0 ბოლო 6 თვის განმავლობაში
2
ბოლო 3 თვის განმავლობაში
1 ბოლო 12 თვის განმავლობაში
2
ბოლო 1 თვის განმავლობაში
ბოლო 3 თვის განმავლობაში
ბოლო 6 თვის განმავლობაში
ბოლო 12 თვის განმავლობაში
კრედიტორის
ტიპები
კრედიტორების
რაოდენობა
ძიებების
რაოდენობა
კრედიტორების
რაოდენობა
ძიებების
რაოდენობა
კრედიტორების
რაოდენობა
ძიებების
რაოდენობა
კრედიტორების
რაოდენობა
ძიებების
რაოდენობა
ბანკი
0
0
1
1
2
2
2
2
ზოგადი ინფორმაცია კონტრაქტების შესახებ
ყველა ტიპის ოპერაციის მიმოხილვა (სადაც სუბიექტი არის მთავარი მოვალის ან თანამოვალის როლში)
მიმდინარე სესხების რაოდენობა,
რომლებსაც აქვთ მიმდინარე
ვადაგადაცილება
0
მიმდინარე სესხების რაოდენობა,
რომლებსაც აქვთ დაფარული
ვადაგადაცილება
0
დახურული სესხების რაოდენობა,
რომლებსაც აქვთ დაფარული
ვადაგადაცილება
0
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
თანხა
0 GEL
გადაუხდელი რეგულარული
შენატანების ჯამური რაოდენობა (
მხოლოდ რეგულარული
გადახდების ოპერაციები)
მიმდინარე ჯამური ვალდებულება (
გაუქმებული და ხანდაზმული
მოთხოვნის გარდა)
არსებული ოპერაციების რაოდენობა
3
შეწყვეტილი ოპერაციების
რაოდენობა
8
მიმდინარე გარებალანსული
ვალდებულებების რაოდენობა
0
0
1842,0100 GEL
44721,5500 USD
სტატუსები (სადაც სუბიექტი არის მთავარი მოვალის ან თანამოვალის როლში)
სტატუსი - ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია - ჯამური
ვალდებულება
0.0000 GEL
ოპერაციების რაოდენობა - სტატუსი
- ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
0
სტატუსი - გაუქმებული მოთხოვნა ჯამური ვალდებულება
0.0000 GEL
ოპერაციების რაოდენობა - სტატუსი
- გაუქმებული მოთხოვნა
0
სტატუსი - ხანდაზმული მოთხოვნა
- ჯამური ვალდებულება
0.0000 GEL
ოპერაციების რაოდენობა - სტატუსი
- ხანდაზმული მოთხოვნა
0
სტანდარტული შენატანის ოდენობა (სადაც სუბიექტი არის მთავარი მოვალის ან თანამოვალის როლში)
გადახდების პერიოდულობა ყოველთვიური შესატანები - 30 დღე
99,9900 GEL
450,1600 USD
ყველა ტიპის ოპერაციის მიმოხილვა (სადაც სუბიექტი არის თავდების როლში)
მიმდინარე სესხების რაოდენობა,
რომლებსაც აქვთ მიმდინარე
ვადაგადაცილება
არსებული ოპერაციების რაოდენობა
0
0
მიმდინარე სესხების რაოდენობა,
რომლებსაც აქვთ დაფარული
ვადაგადაცილება
შეწყვეტილი ოპერაციების
რაოდენობა
0
0 მიმდინარე გარებალანსული
ვალდებულებების რაოდენობა
0
0
დახურული სესხების რაოდენობა,
რომლებსაც აქვთ დაფარული
ვადაგადაცილება
გადაუხდელი რეგულარული
შენატანების ჯამური რაოდენობა (
მხოლოდ რეგულარული
გადახდების ოპერაციები)
0
სტატუსები (სადაც სუბიექტი არის თავდების როლში)
სტატუსი - ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია - ჯამური
ვალდებულება
0.0000 GEL
ოპერაციების რაოდენობა - სტატუსი
- ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
0
სტატუსი - გაუქმებული მოთხოვნა ჯამური ვალდებულება
0.0000 GEL
ოპერაციების რაოდენობა - სტატუსი
- გაუქმებული მოთხოვნა
0
სტატუსი - ხანდაზმული მოთხოვნა
- ჯამური ვალდებულება
0.0000 GEL
ოპერაციების რაოდენობა - სტატუსი
- ხანდაზმული მოთხოვნა
0
დეტალური ინფორმაცია მიმდინარე კონტრაქტების შესახებ, სუბიექტი არის მოვალის ან
თანამოვალის როლში
კონტრაქტი რეგულარული გადახდებით
ზოგადი ინფორმაცია
კონტრაქტის კოდი
4015234-8549132
სესხის იდენტიფიკატორი /
უნიკალური ნომერი
3087805641E6DE4C2DFD
სესხის ვალუტა
სუბიექტის როლი
მთავარი მოვალე, მთავარი
განმცხადებელი
სესხის გამცემი ორგანიზაცია
თიბისი ბანკი
USD
კრედიტორის ტიპი
ბანკი
სესხის სტატუსი
არსებული
ჯარიმის თანხა
0,0000 USD
სესხის ტიპი
იპოთეკური სესხი
0,0000 USD
სესხის მიზნობრიობა
სხვა
ჯამურად გადახდილი ჯარიმის
მოცულობა კონკრეტულ სესხზე
დეპოზიტით ნაწილობრივ
უზრუნველყოფილი სესხი
არა
მიმდინარე დარიცხული ჯარიმა
0,0000 USD
თარიღები
სესხის გაცემის თარიღი
28.09.2016
ინფორმაციის განახლების ბოლო
თარიღი
25.06.2019
სესხის დაფარვის თარიღი
საკონტრაქტო
01.10.2031
სტატუსები
ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
გაუქმებული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი გაუქმებული მოთხოვნა
ხანდაზმული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ხანდაზმული მოთხოვნა
დაკავშირებული პირის პირადი
ნომერი
47001004696
სუბიექტის როლი
სახელი/გვარი
ხმალაძე თეონა
თავდებობის მოცულობა
200000,0000 USD
სესხის უზრუნველყოფის ტიპი
უძრავი ქონება
სესხის უზრუნველყოფის
ღირებულება ნომინალში(საბაზრო)
63398,0000 USD
სესხის უზრუნველყოფის ტიპი
გარანტია
სესხის უზრუნველყოფის
ღირებულება ნომინალში(საბაზრო)
0,0000 USD
სხვა დაკავშირებული სუბიექტები
გარანტორი
უზრუნველყოფა
კონტრაქტის მონაცემები
50000,0000 USD რეგულარული გადახდის ტიპი
გაცემული სესხის მოცულობა
450,1600 USD
სტანდარტული შენატანის ოდენობა
თავდაპირველი გრაფიკით
განსაზღვრული შენატანების
საერთო რაოდენობა
ფიქსირებული
ყოველთვიური რეგულარული
შენატანები - 30 დღე
გადახდების პერიოდულობა
180 გადახდის ტიპი
სესხი რეგულარული გადახდით
გადასახდელი შენატანების
0 GEL რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
0,0000 USD
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
პროცენტი და საკომისიო
0,0000 USD
ვადაგადაცილებული შენატანები
სესხის საკონტრაქტო ვადა თვეებში
დარჩენილი ვადა
მაქსიმალური ვადაგადაცილებული
დღეების რაოდენობა კონკრეტულ
სესხზე
ვადაგადაცილებული შენატანების
საერთო რაოდენობა
148
44721,5500 USD
ნაშთი
სესხის მიმდინარე აუთვისებელი
თანხა
0,0000 USD
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
0 ძირითადი თანხა
44525,1300 USD
181 ჯამური ვადაგადაცილებული
დღეების რაოდენობა კონკრეტულ
4478 სესხზე
0
0 ბოლო ერთი წლის განმავლობაში
ჯამური ვადაგადაცილებული
დღეების რაოდენობა კონკრეტულ
0 სესხზე
0
განხორციელებული გადახდების გრაფიკი
თარიღი
1/2019
2/2019
3/2019
4/2019
5/2019
6/2019
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
45 723,10
45 498,85
45 169,92
44 961,57
44 760,92
44 721,55
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
45 083,43
44 901,30
44 709,48
44 525,13
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
0,00
0,00
0,00
0,00
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
თარიღი
7/2018
8/2018
9/2018
10/2018
11/2018
12/2018
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
46 740,74
46 566,53
46 409,06
46 206,18
46 055,19
45 850,34
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
თარიღი
1/2018
2/2018
3/2018
4/2018
5/2018
6/2018
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
47 809,00
47 641,20
47 444,93
47 274,98
47 094,88
46 940,71
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
7/2017
თარიღი
8/2017
9/2017
10/2017
11/2017
12/2017
სესხის საწყისი თანხა
-
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
-
0
0
0
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
ნაშთი
-
48 651,55
48 349,86
48 324,92
48 187,65
47 975,82
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
1/2017
თარიღი
2/2017
3/2017
4/2017
5/2017
6/2017
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
50 000,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
49 775,51
49 504,95
49 384,86
49 293,09
49 387,24
48 880,76
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
7/2016
თარიღი
8/2016
9/2016
10/2016
11/2016
12/2016
სესხის საწყისი თანხა
-
-
-
-
50 000,00
50 000,00
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
-
-
-
-
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
-
-
-
-
0,00
0,00
ნაშთი
-
-
-
-
50 182,68
49 953,87
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
-
-
-
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
-
-
-
-
0,00
0,00
კონტრაქტი რეგულარული გადახდებით
ზოგადი ინფორმაცია
კონტრაქტის კოდი
4015234-10395135
სესხის იდენტიფიკატორი /
უნიკალური ნომერი
EF1B492887402FC10DEC
სესხის ვალუტა
სუბიექტის როლი
მთავარი მოვალე, მთავარი
განმცხადებელი
სესხის გამცემი ორგანიზაცია
თიბისი ბანკი
GEL
კრედიტორის ტიპი
ბანკი
სესხის სტატუსი
არსებული
ჯარიმის თანხა
0,0000 GEL
სესხის ტიპი
სამომხმარებლო სესხი
0,0000 GEL
სესხის მიზნობრიობა
სხვა
ჯამურად გადახდილი ჯარიმის
მოცულობა კონკრეტულ სესხზე
დეპოზიტით ნაწილობრივ
უზრუნველყოფილი სესხი
არა
მიმდინარე დარიცხული ჯარიმა
0,0000 GEL
თარიღები
სესხის გაცემის თარიღი
07.03.2019
ინფორმაციის განახლების ბოლო
თარიღი
25.06.2019
სესხის დაფარვის თარიღი
საკონტრაქტო
27.02.2021
სტატუსები
ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
გაუქმებული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი გაუქმებული მოთხოვნა
ხანდაზმული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ხანდაზმული მოთხოვნა
კონტრაქტის მონაცემები
2050,0000 GEL რეგულარული გადახდის ტიპი
გაცემული სესხის მოცულობა
99,9900 GEL
სტანდარტული შენატანის ოდენობა
თავდაპირველი გრაფიკით
განსაზღვრული შენატანების
საერთო რაოდენობა
ფიქსირებული
ყოველთვიური რეგულარული
შენატანები - 30 დღე
გადახდების პერიოდულობა
24 გადახდის ტიპი
სესხი რეგულარული გადახდით
გადასახდელი შენატანების
0 GEL რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
0,0000 GEL
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
პროცენტი და საკომისიო
0,0000 GEL
ვადაგადაცილებული შენატანები
სესხის საკონტრაქტო ვადა თვეებში
დარჩენილი ვადა
მაქსიმალური ვადაგადაცილებული
დღეების რაოდენობა კონკრეტულ
სესხზე
ვადაგადაცილებული შენატანების
საერთო რაოდენობა
21
1842,0100 GEL
ნაშთი
სესხის მიმდინარე აუთვისებელი
თანხა
0,0000 GEL
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
0 ძირითადი თანხა
1819,6600 GEL
23 ჯამური ვადაგადაცილებული
დღეების რაოდენობა კონკრეტულ
610 სესხზე
0
0 ბოლო ერთი წლის განმავლობაში
ჯამური ვადაგადაცილებული
დღეების რაოდენობა კონკრეტულ
0 სესხზე
0
განხორციელებული გადახდების გრაფიკი
თარიღი
1/2019
2/2019
3/2019
4/2019
5/2019
6/2019
სესხის საწყისი თანხა
-
-
2 050,00
2 050,00
2 050,00
2 050,00
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
-
-
0
0
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
-
-
0,00
0,00
0,00
0,00
ნაშთი
-
-
1 968,84
1 995,55
1 820,46
1 842,01
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
1 967,98
1 967,98
1 819,66
1 819,66
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
0,00
0,00
0,00
0,00
ჯარიმის თანხა
-
-
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
-
-
0,00
0,00
0,00
0,00
თარიღი
7/2018
8/2018
9/2018
10/2018
11/2018
12/2018
სესხის საწყისი თანხა
-
-
-
-
-
-
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
-
-
-
-
-
-
ვადაგადაცილებული თანხა
-
-
-
-
-
-
ნაშთი
-
-
-
-
-
-
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
-
-
-
-
-
-
გადახდილი ჯარიმა
-
-
-
-
-
საკრედიტო ბარათი და განახლებადი კრედიტი
ზოგადი ინფორმაცია
კონტრაქტის კოდი
523445063500002
სესხის იდენტიფიკატორი /
უნიკალური ნომერი
45915B7A425320314566
სესხის ვალუტა
სუბიექტის როლი
მთავარი მოვალე, მთავარი
განმცხადებელი
სესხის გამცემი ორგანიზაცია
თიბისი ბანკი
GEL
კრედიტორის ტიპი
ბანკი
სესხის სტატუსი
არსებული
ჯარიმის თანხა
5,2200 GEL
სესხის ტიპი
საკრედიტო ბარათი
5,2200 GEL
სესხის მიზნობრიობა
სხვა
ჯამურად გადახდილი ჯარიმის
მოცულობა კონკრეტულ სესხზე
დეპოზიტით ნაწილობრივ
უზრუნველყოფილი სესხი
არა
მიმდინარე დარიცხული ჯარიმა
0,0000 GEL
თარიღები
სესხის გაცემის თარიღი
29.10.2016
ინფორმაციის განახლების ბოლო
თარიღი
25.06.2019
სესხის დაფარვის თარიღი
საკონტრაქტო
12.07.2057
სტატუსები
ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
გაუქმებული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი გაუქმებული მოთხოვნა
ხანდაზმული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ხანდაზმული მოთხოვნა
კონტრაქტის დეტალები
ყოველთვიური რეგულარული
შენატანები - 30 დღე
15000,0000 GEL გადახდების პერიოდულობა
სესხის საწყისი თანხა
სტანდარტული შენატანის ოდენობა
0,0000 GEL გადახდის ფორმა
მიმდინარე ანგარიში
ვადაგადაცილებული თანხა
გადახდის დღის დადგომის შემდეგ
0 GEL გადახდის ტიპი
საკრედიტო ბარათები
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
0,0000 GEL
ნაშთი გადახდის დღის
დადგომამდე
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
პროცენტი და საკომისიო
0,0000 GEL
სესხის მიმდინარე აუთვისებელი
თანხა
15000,0000 GEL
488
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
0,0000 GEL
ჯამური ვადაგადაცილებული
13894 დღეების რაოდენობა კონკრეტულ
სესხზე
3
ბოლო ერთი წლის განმავლობაში
ჯამური ვადაგადაცილებული
დღეების რაოდენობა კონკრეტულ
სესხზე
3
სესხის საკონტრაქტო ვადა თვეებში
დარჩენილი ვადა
მაქსიმალური ვადაგადაცილებული
დღეების რაოდენობა კონკრეტულ
სესხზე
3
0,0000 GEL
განხორციელებული გადახდების გრაფიკი
თარიღი
1/2019
2/2019
3/2019
4/2019
5/2019
6/2019
15 000,00
15 000,00
-
-
15 000,00
15 000,00
0
0
-
-
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
0,00
0,00
-
-
0,00
0,00
ნაშთი
73,00
36,00
-
-
2 058,00
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
0,00
0,00
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
0,00
0,00
-
-
0,00
5,22
სესხის საწყისი თანხა
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
ჯარიმის თანხა
0,00
გადახდილი ჯარიმა
თარიღი
7/2018
5,22
8/2018
9/2018
10/2018
5,22
11/2018
5,22
12/2018
15 000,00
15 000,00
15 000,00
15 000,00
15 000,00
15 000,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
1 016,00
2 428,00
3 399,00
6 218,00
2 447,00
6 929,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
თარიღი
1/2018
2/2018
3/2018
4/2018
5/2018
6/2018
15 000,00
15 000,00
15 000,00
15 000,00
15 000,00
15 000,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
841,00
0,00
0,00
0,00
0,00
1 053,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
თარიღი
7/2017
8/2017
9/2017
10/2017
11/2017
12/2017
სესხის საწყისი თანხა
-
15 000,00
15 000,00
15 000,00
15 000,00
15 000,00
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
-
0
0
0
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
ნაშთი
-
3 965,00
0,00
0,00
4 874,00
7 084,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
თარიღი
1/2017
2/2017
3/2017
4/2017
5/2017
6/2017
15 000,00
15 000,00
15 000,00
15 000,00
15 000,00
15 000,00
0
0
0
0
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
ნაშთი
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
10 077,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
თარიღი
7/2016
8/2016
9/2016
10/2016
11/2016
12/2016
სესხის საწყისი თანხა
-
-
-
-
15 000,00
15 000,00
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
-
-
-
-
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
-
-
-
-
0,00
0,00
ნაშთი
-
-
-
-
0,00
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
-
-
-
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
-
-
-
-
0,00
0,00
დეტალური ინფორმაცია შეწყვეტილი კონტრაქტების შესახებ, სუბიეტი არის მოვალის ან
თანამოვალის როლში
კონტრაქტი რეგულარული გადახდებით
ზოგადი ინფორმაცია
კონტრაქტის კოდი
4015234-9242873
სუბიექტის როლი
მთავარი მოვალე, მთავარი
განმცხადებელი
სესხის იდენტიფიკატორი /
უნიკალური ნომერი
59C904E26ECC2EC9B862
სესხის გამცემი ორგანიზაცია
თიბისი ბანკი
სესხის ვალუტა
GEL
კრედიტორის ტიპი
ბანკი
სესხის სტატუსი
კონტრაქტის მიხედვით
შეწყვეტილი
ჯარიმის თანხა
0,0000 GEL
სესხის ტიპი
სამომხმარებლო სესხი
ჯამურად გადახდილი ჯარიმის
მოცულობა კონკრეტულ სესხზე
0,0000 GEL
სესხის მიზნობრიობა
სხვა
მიმდინარე დარიცხული ჯარიმა
0,0000 GEL
სესხის გაცემის თარიღი
07.10.2017
სესხის დაფარვის თარიღი
საკონტრაქტო
25.09.2018
ინფორმაციის განახლების ბოლო
თარიღი
25.09.2018
სესხის ფაქტობრივი დახურვის
თარიღი
25.09.2018
ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
გაუქმებული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი გაუქმებული მოთხოვნა
ხანდაზმული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ხანდაზმული მოთხოვნა
თარიღები
სტატუსები
უზრუნველყოფა
კონტრაქტის მონაცემები
2390,0000 GEL რეგულარული გადახდის ტიპი
გაცემული სესხის მოცულობა
0,0000 GEL
სტანდარტული შენატანის ოდენობა
თავდაპირველი გრაფიკით
განსაზღვრული შენატანების
საერთო რაოდენობა
ფიქსირებული
ყოველთვიური რეგულარული
შენატანები - 30 დღე
გადახდების პერიოდულობა
12 გადახდის ტიპი
სესხი რეგულარული გადახდით
გადასახდელი შენატანების
0 GEL რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანები
0
დარჩენილი ვადა
0
0
0,0000 GEL
ნაშთი
განხორციელებული გადახდების გრაფიკი
თარიღი
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
4/2018
5/2018
6/2018
7/2018
8/2018
9/2018
2 390,00
2 390,00
2 390,00
2 390,00
2 390,00
2 390,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
1 194,98
995,81
796,64
597,47
398,30
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
10/2017
თარიღი
11/2017
12/2017
1/2018
2/2018
3/2018
2 390,00
2 390,00
2 390,00
2 390,00
2 390,00
2 390,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
2 390,00
2 190,83
1 991,66
1 792,49
1 593,32
1 394,15
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
კონტრაქტი რეგულარული გადახდებით
ზოგადი ინფორმაცია
კონტრაქტის კოდი
000273368
სუბიექტის როლი
მთავარი მოვალე, მთავარი
განმცხადებელი
სესხის იდენტიფიკატორი /
უნიკალური ნომერი
CFE8E66940876B994064
სესხის გამცემი ორგანიზაცია
ბანკი რესპუბლიკა
სესხის ვალუტა
GEL
კრედიტორის ტიპი
ბანკი
სესხის სტატუსი
ვადამდე სწორად შეწყვეტილი
კლიენტის სურვილით
ჯარიმის თანხა
15,6800 GEL
სესხის ტიპი
იპოთეკური სესხი
ჯამურად გადახდილი ჯარიმის
მოცულობა კონკრეტულ სესხზე
15,6800 GEL
სესხის მიზნობრიობა
შენობის შეძენა
მიმდინარე დარიცხული ჯარიმა
0,0000 GEL
სესხის გაცემის თარიღი
27.11.2013
სესხის დაფარვის თარიღი
საკონტრაქტო
30.05.2017
ინფორმაციის განახლების ბოლო
თარიღი
06.07.2016
სესხის ფაქტობრივი დახურვის
თარიღი
06.07.2016
ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
გაუქმებული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი გაუქმებული მოთხოვნა
ხანდაზმული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ხანდაზმული მოთხოვნა
უძრავი ქონება
სესხის უზრუნველყოფის
ღირებულება ნომინალში(საბაზრო)
თარიღები
სტატუსები
უზრუნველყოფა
სესხის უზრუნველყოფის ტიპი
51001,0000 USD
კონტრაქტის მონაცემები
გაცემული სესხის მოცულობა
სტანდარტული შენატანის ოდენობა
54500,0000 GEL რეგულარული გადახდის ტიპი
0,0000 GEL გადახდების პერიოდულობა
თავდაპირველი გრაფიკით
განსაზღვრული შენატანების
საერთო რაოდენობა
27 გადახდის ფორმა
ვადაგადაცილებული თანხა
0 GEL გადახდის ტიპი
ფიქსირებული
ყოველთვიური რეგულარული
შენატანები - 30 დღე
მიმდინარე ანგარიში
სესხი რეგულარული გადახდით
გადასახდელი შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული შენატანები
0
დარჩენილი ვადა
0 ნაშთი
0
0,0000 GEL
განხორციელებული გადახდების გრაფიკი
თარიღი
2/2016
3/2016
4/2016
5/2016
6/2016
7/2016
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
12 952,26
12 149,26
11 346,26
9 883,33
9 192,87
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
15,68
15,68
15,68
15,68
15,68
15,68
გადახდილი ჯარიმა
15,68
15,68
15,68
15,68
15,68
15,68
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
თარიღი
8/2015
9/2015
10/2015
11/2015
12/2015
1/2016
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
29 706,35
28 924,82
28 541,37
27 946,43
27 326,71
13 755,26
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
15,68
15,68
15,68
15,68
15,68
15,68
გადახდილი ჯარიმა
15,68
15,68
15,68
15,68
15,68
15,68
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
თარიღი
2/2015
3/2015
4/2015
5/2015
6/2015
7/2015
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
37 085,70
36 581,87
32 070,10
31 562,34
30 792,71
30 260,28
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
15,68
15,68
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
15,68
15,68
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
თარიღი
8/2014
9/2014
10/2014
11/2014
12/2014
1/2015
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
42 167,70
41 320,70
40 473,70
39 626,70
38 779,70
37 932,70
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
ჯარიმის თანხა
0,00
გადახდილი ჯარიმა
2/2014
თარიღი
0,00
3/2014
0,00
4/2014
0,00
0,00
5/2014
6/2014
0,00
7/2014
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
54 500,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
69 485,80
69 160,50
68 306,53
67 452,56
66 598,59
43 014,70
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
8/2013
თარიღი
9/2013
10/2013
11/2013
12/2013
1/2014
სესხის საწყისი თანხა
-
-
-
-
54 500,00
54 500,00
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
-
-
-
-
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
-
-
-
-
0,00
0,00
ნაშთი
-
-
-
-
71 179,80
70 332,80
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
-
-
-
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
-
-
-
-
0,00
0,00
კონტრაქტი რეგულარული გადახდებით
ზოგადი ინფორმაცია
კონტრაქტის კოდი
000300760
სუბიექტის როლი
მთავარი მოვალე, მთავარი
განმცხადებელი
სესხის იდენტიფიკატორი /
უნიკალური ნომერი
7B75C53E51A0765132EA
სესხის გამცემი ორგანიზაცია
ბანკი რესპუბლიკა
სესხის ვალუტა
GEL
კრედიტორის ტიპი
ბანკი
სესხის სტატუსი
ვადამდე სწორად შეწყვეტილი
კლიენტის სურვილით
ჯარიმის თანხა
0,0000 GEL
სესხის ტიპი
სამომხმარებლო სესხი
ჯამურად გადახდილი ჯარიმის
მოცულობა კონკრეტულ სესხზე
0,0000 GEL
სესხის მიზნობრიობა
სხვა
მიმდინარე დარიცხული ჯარიმა
0,0000 GEL
სესხის გაცემის თარიღი
27.01.2014
სესხის დაფარვის თარიღი
საკონტრაქტო
21.01.2015
ინფორმაციის განახლების ბოლო
თარიღი
29.12.2014
სესხის ფაქტობრივი დახურვის
თარიღი
29.12.2014
ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
გაუქმებული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი გაუქმებული მოთხოვნა
ხანდაზმული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ხანდაზმული მოთხოვნა
თარიღები
სტატუსები
უზრუნველყოფა
კონტრაქტის მონაცემები
2007,1800 GEL რეგულარული გადახდის ტიპი
გაცემული სესხის მოცულობა
ფიქსირებული
ყოველთვიური რეგულარული
შენატანები - 30 დღე
0,0000 GEL გადახდების პერიოდულობა
სტანდარტული შენატანის ოდენობა
თავდაპირველი გრაფიკით
განსაზღვრული შენატანების
საერთო რაოდენობა
13 გადახდის ფორმა
ვადაგადაცილებული თანხა
0 GEL გადახდის ტიპი
მიმდინარე ანგარიში
სესხი რეგულარული გადახდით
გადასახდელი შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული შენატანები
0
დარჩენილი ვადა
0 ნაშთი
0
0,0000 GEL
განხორციელებული გადახდების გრაფიკი
7/2014
თარიღი
8/2014
9/2014
10/2014
11/2014
12/2014
2 007,18
2 007,18
2 007,18
2 007,18
2 007,18
2 007,18
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
1 170,83
1 003,56
669,02
669,02
501,75
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
1/2014
თარიღი
2/2014
3/2014
4/2014
5/2014
6/2014
სესხის საწყისი თანხა
-
2 007,18
2 007,18
2 007,18
2 007,18
2 007,18
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
-
0
0
0
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
ნაშთი
-
2 007,18
1 839,91
1 672,64
1 505,37
1 338,10
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
კონტრაქტი რეგულარული გადახდებით
ზოგადი ინფორმაცია
კონტრაქტის კოდი
000334775
სუბიექტის როლი
მთავარი მოვალე, მთავარი
განმცხადებელი
სესხის იდენტიფიკატორი /
უნიკალური ნომერი
9A492D07E8CD978202DF
სესხის გამცემი ორგანიზაცია
ბანკი რესპუბლიკა
სესხის ვალუტა
GEL
კრედიტორის ტიპი
ბანკი
სესხის სტატუსი
კონტრაქტის მიხედვით
შეწყვეტილი
ჯარიმის თანხა
12,1300 GEL
სესხის ტიპი
სამომხმარებლო სესხი
ჯამურად გადახდილი ჯარიმის
მოცულობა კონკრეტულ სესხზე
12,1300 GEL
სესხის მიზნობრიობა
სხვა
მიმდინარე დარიცხული ჯარიმა
0,0000 GEL
სესხის გაცემის თარიღი
16.06.2014
სესხის დაფარვის თარიღი
საკონტრაქტო
13.12.2014
ინფორმაციის განახლების ბოლო
თარიღი
15.12.2014
სესხის ფაქტობრივი დახურვის
თარიღი
15.12.2014
თარიღები
სტატუსები
ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
გაუქმებული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი გაუქმებული მოთხოვნა
ხანდაზმული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ხანდაზმული მოთხოვნა
უზრუნველყოფა
კონტრაქტის მონაცემები
1292,5300 GEL რეგულარული გადახდის ტიპი
გაცემული სესხის მოცულობა
ფიქსირებული
ყოველთვიური რეგულარული
შენატანები - 30 დღე
0,0000 GEL გადახდების პერიოდულობა
სტანდარტული შენატანის ოდენობა
თავდაპირველი გრაფიკით
განსაზღვრული შენატანების
საერთო რაოდენობა
6 გადახდის ფორმა
ვადაგადაცილებული თანხა
0 GEL გადახდის ტიპი
მიმდინარე ანგარიში
სესხი რეგულარული გადახდით
გადასახდელი შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული შენატანები
0
დარჩენილი ვადა
0 ნაშთი
0
0,0000 GEL
განხორციელებული გადახდების გრაფიკი
7/2014
თარიღი
8/2014
9/2014
10/2014
11/2014
12/2014
1 292,53
1 292,53
1 292,53
1 292,53
1 292,53
1 292,53
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
1 292,53
1 077,11
646,27
646,27
430,85
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
12,13
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
12,13
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
1/2014
თარიღი
2/2014
3/2014
4/2014
5/2014
6/2014
სესხის საწყისი თანხა
-
-
-
-
-
-
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
-
-
-
-
-
-
ვადაგადაცილებული თანხა
-
-
-
-
-
-
ნაშთი
-
-
-
-
-
-
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
-
-
-
-
-
გადახდილი ჯარიმა
-
-
-
-
-
-
კონტრაქტი რეგულარული გადახდებით
ზოგადი ინფორმაცია
კონტრაქტის კოდი
000451642
სუბიექტის როლი
მთავარი მოვალე, მთავარი
განმცხადებელი
სესხის იდენტიფიკატორი /
უნიკალური ნომერი
3B0EAB12F04B0850E07B
სესხის გამცემი ორგანიზაცია
ბანკი რესპუბლიკა
სესხის ვალუტა
GEL
კრედიტორის ტიპი
ბანკი
სესხის სტატუსი
კონტრაქტის მიხედვით
შეწყვეტილი
ჯარიმის თანხა
0,0000 GEL
სესხის ტიპი
სამომხმარებლო სესხი
ჯამურად გადახდილი ჯარიმის
მოცულობა კონკრეტულ სესხზე
0,0000 GEL
სესხის მიზნობრიობა
სხვა
მიმდინარე დარიცხული ჯარიმა
0,0000 GEL
სესხის გაცემის თარიღი
28.04.2015
სესხის დაფარვის თარიღი
საკონტრაქტო
25.04.2016
ინფორმაციის განახლების ბოლო
თარიღი
25.04.2016
სესხის ფაქტობრივი დახურვის
თარიღი
25.04.2016
ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
გაუქმებული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი გაუქმებული მოთხოვნა
ხანდაზმული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ხანდაზმული მოთხოვნა
თარიღები
სტატუსები
უზრუნველყოფა
კონტრაქტის მონაცემები
2757,0200 GEL რეგულარული გადახდის ტიპი
გაცემული სესხის მოცულობა
ფიქსირებული
ყოველთვიური რეგულარული
შენატანები - 30 დღე
0,0000 GEL გადახდების პერიოდულობა
სტანდარტული შენატანის ოდენობა
თავდაპირველი გრაფიკით
განსაზღვრული შენატანების
საერთო რაოდენობა
12 გადახდის ფორმა
ვადაგადაცილებული თანხა
0 GEL გადახდის ტიპი
მიმდინარე ანგარიში
სესხი რეგულარული გადახდით
გადასახდელი შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული შენატანები
0
დარჩენილი ვადა
0 ნაშთი
0
0,0000 GEL
განხორციელებული გადახდების გრაფიკი
თარიღი
11/2015
12/2015
1/2016
2/2016
3/2016
4/2016
2 757,02
2 757,02
2 757,02
2 757,02
2 757,02
2 757,02
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
1 148,77
1 148,77
919,02
689,27
459,52
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
თარიღი
5/2015
6/2015
7/2015
8/2015
9/2015
10/2015
2 757,02
2 757,02
2 757,02
2 757,02
2 757,02
2 757,02
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
2 527,27
2 527,27
2 297,52
1 838,02
1 838,02
1 378,52
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
კონტრაქტი რეგულარული გადახდებით
ზოგადი ინფორმაცია
კონტრაქტის კოდი
000515095
სუბიექტის როლი
მთავარი მოვალე, მთავარი
განმცხადებელი
სესხის იდენტიფიკატორი /
უნიკალური ნომერი
E3BF73E56DE443AE6005
სესხის გამცემი ორგანიზაცია
ბანკი რესპუბლიკა
სესხის ვალუტა
GEL
კრედიტორის ტიპი
ბანკი
სესხის სტატუსი
ვადამდე სწორად შეწყვეტილი
კლიენტის სურვილით
ჯარიმის თანხა
0,0000 GEL
სესხის ტიპი
სამომხმარებლო სესხი
ჯამურად გადახდილი ჯარიმის
მოცულობა კონკრეტულ სესხზე
0,0000 GEL
სესხის მიზნობრიობა
სხვა
მიმდინარე დარიცხული ჯარიმა
0,0000 GEL
სესხის გაცემის თარიღი
15.10.2015
სესხის დაფარვის თარიღი
საკონტრაქტო
10.10.2016
ინფორმაციის განახლების ბოლო
თარიღი
19.09.2016
სესხის ფაქტობრივი დახურვის
თარიღი
19.09.2016
ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
გაუქმებული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი გაუქმებული მოთხოვნა
ხანდაზმული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ხანდაზმული მოთხოვნა
თარიღები
სტატუსები
უზრუნველყოფა
კონტრაქტის მონაცემები
4100,0000 GEL რეგულარული გადახდის ტიპი
გაცემული სესხის მოცულობა
ფიქსირებული
ყოველთვიური რეგულარული
შენატანები - 30 დღე
0,0000 GEL გადახდების პერიოდულობა
სტანდარტული შენატანის ოდენობა
თავდაპირველი გრაფიკით
განსაზღვრული შენატანების
საერთო რაოდენობა
13 გადახდის ფორმა
ვადაგადაცილებული თანხა
0 GEL გადახდის ტიპი
მიმდინარე ანგარიში
სესხი რეგულარული გადახდით
გადასახდელი შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული შენატანები
0
დარჩენილი ვადა
0 ნაშთი
0
0,0000 GEL
განხორციელებული გადახდების გრაფიკი
თარიღი
4/2016
5/2016
6/2016
7/2016
8/2016
9/2016
4 100,00
4 100,00
4 100,00
4 100,00
4 100,00
4 100,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
2 049,98
1 708,31
1 366,64
1 024,97
683,30
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
თარიღი
10/2015
11/2015
12/2015
1/2016
2/2016
3/2016
4 100,00
4 100,00
4 100,00
4 100,00
4 100,00
4 100,00
0
0
0
0
0
0
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
4 100,00
3 758,33
3 416,66
3 074,99
2 733,32
2 391,65
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ვადაგადაცილებული შენატანების
რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
ნაშთი
საკრედიტო ბარათი და განახლებადი კრედიტი
ზოგადი ინფორმაცია
კონტრაქტის კოდი
523445063500003
სესხის იდენტიფიკატორი /
უნიკალური ნომერი
96000E0BDA31B67FEA33
სესხის ვალუტა
სუბიექტის როლი
მთავარი მოვალე, მთავარი
განმცხადებელი
სესხის გამცემი ორგანიზაცია
თიბისი ბანკი
GEL
კრედიტორის ტიპი
ბანკი
სესხის სტატუსი
კონტრაქტის მიხედვით
შეწყვეტილი
ჯარიმის თანხა
0,0000 GEL
სესხის ტიპი
საკრედიტო ბარათი
ჯამურად გადახდილი ჯარიმის
მოცულობა კონკრეტულ სესხზე
0,0000 GEL
სესხის მიზნობრიობა
სხვა
დეპოზიტით ნაწილობრივ
უზრუნველყოფილი სესხი
მიმდინარე დარიცხული ჯარიმა
0,0000 GEL
არა
თარიღები
სესხის გაცემის თარიღი
06.06.2014
სესხის დაფარვის თარიღი
საკონტრაქტო
16.06.2017
ინფორმაციის განახლების ბოლო
თარიღი
06.06.2019
სესხის ფაქტობრივი დახურვის
თარიღი
23.04.2018
ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
გაუქმებული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი გაუქმებული მოთხოვნა
ხანდაზმული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ხანდაზმული მოთხოვნა
სტატუსები
კონტრაქტის დეტალები
სესხის საწყისი თანხა
0,0000 GEL გადახდების პერიოდულობა
ყოველთვიური რეგულარული
შენატანები - 30 დღე
სტანდარტული შენატანის ოდენობა
0,0000 GEL გადახდის ფორმა
მიმდინარე ანგარიში
ვადაგადაცილებული თანხა
გადახდის დღის დადგომის შემდეგ
0 GEL გადახდის ტიპი
საკრედიტო ბარათები
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
0,0000 GEL
ნაშთი გადახდის დღის
დადგომამდე
0,0000 GEL
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
პროცენტი და საკომისიო
0,0000 GEL
სესხის მიმდინარე აუთვისებელი
თანხა
0,0000 GEL
სესხის საკონტრაქტო ვადა თვეებში
1
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
0,0000 GEL
დარჩენილი ვადა
ჯამური ვადაგადაცილებული
0 დღეების რაოდენობა კონკრეტულ
სესხზე
0
მაქსიმალური ვადაგადაცილებული
დღეების რაოდენობა კონკრეტულ
სესხზე
0
ბოლო ერთი წლის განმავლობაში
ჯამური ვადაგადაცილებული
დღეების რაოდენობა კონკრეტულ
სესხზე
0
განხორციელებული გადახდების გრაფიკი
თარიღი
1/2019
2/2019
3/2019
4/2019
5/2019
6/2019
სესხის საწყისი თანხა
-
-
-
-
-
0,00
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
-
-
-
-
-
0
ვადაგადაცილებული თანხა
-
-
-
-
-
0,00
ნაშთი
-
-
-
-
-
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
0,00
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
-
-
-
-
0,00
გადახდილი ჯარიმა
-
-
-
-
-
0,00
თარიღი
7/2018
8/2018
9/2018
10/2018
11/2018
12/2018
სესხის საწყისი თანხა
-
-
-
-
-
-
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
-
-
-
-
-
-
ვადაგადაცილებული თანხა
-
-
-
-
-
-
ნაშთი
-
-
-
-
-
-
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
-
-
-
-
-
გადახდილი ჯარიმა
-
-
-
-
-
-
თარიღი
1/2018
2/2018
3/2018
4/2018
5/2018
6/2018
სესხის საწყისი თანხა
-
-
-
-
-
-
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
-
-
-
-
-
-
ვადაგადაცილებული თანხა
-
-
-
-
-
-
ნაშთი
-
-
-
-
-
-
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
-
-
-
-
-
გადახდილი ჯარიმა
-
-
-
-
-
-
თარიღი
7/2017
8/2017
9/2017
10/2017
11/2017
12/2017
სესხის საწყისი თანხა
-
-
-
-
-
-
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
-
-
-
-
-
-
ვადაგადაცილებული თანხა
-
-
-
-
-
-
ნაშთი
-
-
-
-
-
-
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
-
-
-
-
-
გადახდილი ჯარიმა
-
-
-
-
-
-
თარიღი
სესხის საწყისი თანხა
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
ვადაგადაცილებული თანხა
1/2017
2/2017
3/2017
4/2017
5/2017
6/2017
5 000,00
5 000,00
5 000,00
5 000,00
-
-
0
0
0
0
-
-
0,00
0,00
0,00
0,00
-
-
0,00
0,00
0,00
0,00
-
-
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
-
-
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
-
-
ნაშთი
7/2016
თარიღი
8/2016
9/2016
10/2016
11/2016
12/2016
5 000,00
5 000,00
5 000,00
5 000,00
5 000,00
5 000,00
0
0
0
0
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
ნაშთი
0,00
2 578,44
0,00
0,00
0,00
631,63
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
საკრედიტო ბარათი და განახლებადი კრედიტი
ზოგადი ინფორმაცია
კონტრაქტის კოდი
2806751948
სუბიექტის როლი
მთავარი მოვალე, მთავარი
განმცხადებელი
სესხის იდენტიფიკატორი /
უნიკალური ნომერი
2181AF7FA746FB5D1178
სესხის გამცემი ორგანიზაცია
საქართველოს ბანკი
სესხის ვალუტა
GEL
კრედიტორის ტიპი
ბანკი
სესხის სტატუსი
ვადამდე სწორად შეწყვეტილი
კლიენტის სურვილით
ჯარიმის თანხა
0,0000 GEL
სესხის ტიპი
საკრედიტო ბარათი
ჯამურად გადახდილი ჯარიმის
მოცულობა კონკრეტულ სესხზე
0,0000 GEL
სესხის მიზნობრიობა
პირადი მოხმარების პროდუქტების
შეძენა
მიმდინარე დარიცხული ჯარიმა
0,0000 GEL
სესხის გაცემის თარიღი
10.06.2014
სესხის დაფარვის თარიღი
საკონტრაქტო
31.12.2025
ინფორმაციის განახლების ბოლო
თარიღი
02.11.2016
სესხის ფაქტობრივი დახურვის
თარიღი
07.10.2016
ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ინფორმაციის მიწოდება
შეწყვეტილია
გაუქმებული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი გაუქმებული მოთხოვნა
ხანდაზმული მოთხოვნა
არა
სტატუსის ვალიდურობის თარიღი ხანდაზმული მოთხოვნა
თარიღები
სტატუსები
კონტრაქტის დეტალები
სესხის საწყისი თანხა
6000,0000 GEL
სტანდარტული შენატანის ოდენობა
0,0000 GEL
ვადაგადაცილებული თანხა
გადახდის დღის დადგომის შემდეგ
0 GEL
გადახდების პერიოდულობა
ყოველთვიური რეგულარული
შენატანები - 30 დღე
გადახდის ფორმა
მიმდინარე ანგარიში
გადახდის ტიპი
საკრედიტო ბარათი რეგულარული
შენატანებით გადახდით
გამოყენების რაოდენობა
0
დარჩენილი ვადა
ნაშთი გადახდის დღის
0 დადგომამდე
განხორციელებული გადახდების გრაფიკი
0,0000 GEL
თარიღი
6/2016
7/2016
8/2016
9/2016
10/2016
11/2016
6 000,00
6 000,00
6 000,00
6 000,00
6 000,00
6 000,00
0
0
0
0
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
ნაშთი
0,00
84,95
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
თარიღი
12/2015
1/2016
2/2016
3/2016
4/2016
5/2016
6 000,00
6 000,00
6 000,00
6 000,00
6 000,00
6 000,00
0
0
0
0
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
ნაშთი
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
თარიღი
6/2015
7/2015
8/2015
9/2015
10/2015
11/2015
სესხის საწყისი თანხა
-
6 000,00
6 000,00
6 000,00
6 000,00
6 000,00
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
-
0
0
0
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
ნაშთი
-
84,95
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
თარიღი
12/2014
1/2015
2/2015
3/2015
4/2015
5/2015
6 000,00
6 000,00
6 000,00
6 000,00
6 000,00
6 000,00
0
0
0
0
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
ნაშთი
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
სესხის საწყისი თანხა
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
თარიღი
6/2014
7/2014
8/2014
9/2014
10/2014
11/2014
სესხის საწყისი თანხა
-
6 000,00
6 000,00
6 000,00
6 000,00
6 000,00
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
-
0
0
0
0
0
ვადაგადაცილებული თანხა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
ნაშთი
-
0,00
51,96
0,00
0,00
0,00
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
გადახდილი ჯარიმა
-
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
თარიღი
12/2013
1/2014
2/2014
3/2014
4/2014
5/2014
სესხის საწყისი თანხა
-
-
-
-
-
-
ბარათის გამოყენების რაოდენობა
-
-
-
-
-
-
ვადაგადაცილებული თანხა
-
-
-
-
-
-
ნაშთი
-
-
-
-
-
-
სესხის მიმდინარე გადასახდელი
ძირითადი თანხა
-
-
-
-
-
-
მიმდინარე ვადაგადაცილებული
ძირი
-
-
-
-
-
-
ჯარიმის თანხა
-
-
-
-
-
-
გადახდილი ჯარიმა
-
-
-
-
-
-
საკრედიტო რეპორტის დასასრული
რეპორტის გაცემის თარიღი:
27.06.2019
სს `კრედიტინფო საქართველო` თარხნიშვილის ქ. 2, 0179 თბილისი; ტელ/ფაქსი: (+995 32) 262 35 55; Email:
info@creditinfo.ge
08.08.2019 01:15
declaration.gov.ge
გვერდი 1
თანამდებობის პირის ქონებრივი მდგომარეობის დეკლარაცია
სახელი, გვარი:
შოთა გეწაძე
#118675
თანამდებობის პირის დეკლარაცია შევსებულია: 01.04.2019
სამსახური, დაკავებული (ყოფილი) თანამდებობა:
თბილისის სააპელაციო სასამართლო, მოსამართლე
დაბადების ადგილი, დაბადების თარიღი: საქართველო, ზესტაფონი 12.07.1982
თქვენი ოჯახის წევრების (მეუღლე, არასრულწლოვანი შვილი, (გერი), თქვენთან მუდმივად მცხოვრები პირი) მონაცემები
სახელი
გვარი
დაბადების ადგილი
დაბადების რიცხვი, თვე, წელი
ნათესაური ან სხვაგვარი კავშირი
თეონა
ხმალაძე
საქართველო, თბილისი
07.05.1981
მეუღლე
ნიკოლოზ
გეწაძე
საქართველო, თბილისი
07.07.2011
შვილი
ალექსანდრე
გეწაძე
საქართველო, თბილისი
15.10.2013
შვილი
08.08.2019 01:15
declaration.gov.ge
გვერდი 2
თქვენი, თქვენი ოჯახის წევრის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონება
ქონების მესაკუთრის
სახელი, გვარი (თუ
ნივთი საერთო
საკუთრებაში
იმყოფება, მიუთითეთ
მფლობელის
პროცენტული წილი)
შოთა გეწაძე 100%
ქონების სახეობა
ბინა
შეძენის თარიღი
2013
შეძენის ფორმა
ნასყიდობა
გადახდილი
საფასურის ოდენობა
ქონების
ადგილმდებარეობა,
საერთო ფართობი
55000USD
საქართველო,
თბილისი, ვაჟაფშაველას გამზირი,
მე-6 კვარტალი, 1ბ
კორპუსი, ბინა #40,
76,4 კვ.მ
თუ ნივთი საერთო
საკუთრებაში
იმყოფება, მიუთითეთ
თანამესაკუთრეები
(თუ თანამესაკუთრე
თქვენი ოჯახის წევრია
მიუთითეთ მისი
პროცენტული წილი)
08.08.2019 01:15
declaration.gov.ge
გვერდი 3
თქვენი, თქვენი ოჯახის წევრის საკუთრებაში არსებული მოძრავი ქონება (ფასიანი ქაღალდების, საბანკო ანგარიშების ან/და
შენატანის, ნაღდი ფულადი თანხის გარდა), რომელთაგან თითოეულის ღირებულება აღემატება 10 000 ლარს
ქონების მესაკუთრის
სახელი, გვარი (თუ
ნივთი საერთო
საკუთრებაში
იმყოფება, მიუთითეთ
მფლობელის
პროცენტული წილი)
ქონების სახეობა
ქონების დეტალები
შეძენის თარიღი
შეძენის ფორმა
გადახდილი საფასურის
ოდენობა
შოთა გეწაძე 100%
მსუბუქი ავტომანქანა
ავტომობილი VOLVO
XC90
2017
ნასყიდობა
10000 USD
თუ ნივთი საერთო
საკუთრებაში
იმყოფება, მიუთითეთ
თანამესაკუთრეები (თუ
თანამესაკუთრე თქვენი
ოჯახის წევრია
მიუთითეთ მისი
პროცენტული წილი)
08.08.2019 01:15
declaration.gov.ge
გვერდი 4
თქვენი, თქვენი ოჯახის წევრის საკუთრებაში არსებული ფასიანი ქაღალდები
მესაკუთრის
ვინაობა (სახელი,
გვარი)
ფასიანი
ქაღალდის
ემიტენტი
ფასიანი
ქაღალდის
სახეობა
ფასიანი
ქაღალდის
გადახდილი
საფასური
შეძენის ფორმა
შეძენის თარიღი
ფასიანი
ქაღალდის
ნომინალი
ფასიანი
ქაღალდების
რაოდენობა
08.08.2019 01:15
declaration.gov.ge
გვერდი 5
საქართველოს ან სხვა ქვეყნის საბანკო ან/და სხვა საკრედიტო დაწესებულებებში არსებული ანგარიში ან/და შენატანი,
რომლის განკარგვის უფლება გაქვთ თქვენ, თქვენი ოჯახის წევრს
ანგარიშის ან/და შენატანის განმკარგავი
პირის ვინაობა (სახელი, გვარი)
საბანკო ან/და სხვა საკრედიტო
დაწესებულების სახელწოდება
ანგარიშის ან/და შენატანის სახეობა
ანგარიშზე ან/და შენატანზე არსებული
ნაშთი
შოთა გეწაძე
"თი–ბი–სი ბანკი"
სახელფასო
1901,78 GEL (+)
თეონა ხმალაძე
"ლიბერთი ბანკი"
სახელფასო
1,58 GEL (+)
შოთა გეწაძე
"თი–ბი–სი ბანკი"
ანაბარი
0 USD (+)
შოთა გეწაძე
"თი–ბი–სი ბანკი"
საკრედიტო
15000 GEL (+)
შოთა გეწაძე
"თი–ბი–სი ბანკი"
ანაბარი
0 GEL (+)
შოთა გეწაძე
"თი–ბი–სი ბანკი"
მიმდინარე
0 GEL (+)
შოთა გეწაძე
"საქართველოს ბანკი"
მიმდინარე
354,76 GEL (+)
08.08.2019 01:15
declaration.gov.ge
გვერდი 6
თქვენი, თქვენი ოჯახის წევრის საკუთრებაში არსებული ნაღდი ფულადი თანხა, რომლის ოდენობა აღემატება 10 000 ლარს
ფულადი თანხის მესაკუთრის ვინაობა (სახელი, გვარი)
ფულადი თანხის ოდენობა შესაბამის ვალუტაში
ფულადი თანხის წყარო
შოთა გეწაძე
90000 USD
სხვა
08.08.2019 01:15
declaration.gov.ge
გვერდი 7
საქართველოში ან სხვა ქვეყანაში თქვენი, თქვენი ოჯახის წევრის მონაწილეობა სამეწარმეო საქმიანობაში
სამეწარმეო
საქმიანობაში
მონაწილე პირის
ვინაობა (სახელი,
გვარი)
საწარმოს სრული
საფირმო
სახელწოდება,
იურიდიული
მისამართი
საწარმოს
საქმიანობაში
მონაწილეობის
ფორმა და
მონაწილების დროის
მონაკვეთი,
მარეგისტრირებელი
ორგანო და
რეგისტრაციის
თარიღი.
საკუთარი წილის
ოდენობა (%)
პარტნიორის ვინაობა
(სახელი,
გვარი/იურიდიული
პირი)
საწარმოს
საქმიანობით წინა
წლის პირველი
იანვრიდან 31
დეკემბრის ჩათვლით
მიღებული
შემოსავალი (ხელზე
აღებული თანხა)
08.08.2019 01:15
declaration.gov.ge
გვერდი 8
საქართველოში ან სხვა ქვეყანაში თქვენი, თქვენი ოჯახის წევრის მონაწილეობა სამეწარმეო საქმიანობაში (დაკავშირებული
საწარმოები)
ძირითადი საწარმო საფირმო
სახელწოდება და
სამართლებრივი ფორმა
არაძირითადი საწარმოს
დასახელება და
სამართლებრივი ფორმა
არაძირითადი საწარმოს
საქმიანობის სახეობა
ძირითადი საწარმოს წილის
ოდენობა (%)
არაძირითადი საწარმოს
პარტნიორები
08.08.2019 01:15
declaration.gov.ge
გვერდი 9
საქართველოში ან სხვა ქვეყანაში, თქვენი, თქვენი ოჯახის წევრის მიერ შესრულებული ნებისმიერი ანაზღაურებადი სამუშაო,
სამეწარმეო საქმიანობაში მონაწილეობის გარდა
სამუშაოს შემსრულებელი
პირის ვინაობა (სახელი,
გვარი)
სამსახური, რომელშიც
პირს უკავია თანამდებობა
ან ასრულებს სამუშაოს,
ასევე რომელშიც წინა
წლის პირველი
იანვრიდან 31 დეკემბრის
ჩათვლით ეკავა
თანამდებობა ან
ასრულებდა სამუშაოს
თანამდებობის
დასახელება ან სამუშაოს
შინაარსი
საწყისი თარიღი
საბოლოო თარიღი
სამუშაოს შესრულებით
წინა წლის პირველი
იანვრიდან 31 დეკემბრის
ჩათვლით მიღებული
შემოსავალი (ხელზე
აღებული თანხა)
შოთა გეწაძე
თბილისის სააპელაციო
სასამართლო
მოსამართლე
01.01.2018
31.12.2018
84675 GEL
შოთა გეწაძე
საქართველოს იუსტიციის
უმაღლესი საბჭო
საექსპერტო მომსახურება
01.01.2018
31.12.2018
5701,3 GEL
შოთა გეწაძე
სსიპ იუსტიციის უმაღლესი
სკოლა
მასწავლებელი
01.01.2018
31.12.2018
2550 GEL
თეონა ხმალაძე
შპს საქართველოს
გაერთიანებული
წყალმომარაგების
კომპანია
საქმისწარმოების
სამსახურის ჯგუფის
უფროსი; ამჟამად ცხელი
ხაზის ჯგუფის უფროსი
01.01.2018
31.12.2018
23760 GEL
შოთა გეწაძე
თბილისის ღია
უნივერსიტეტი
ასისტენტ პროფესორი
01.01.2018
31.12.2018
2700 GEL
08.08.2019 01:15
declaration.gov.ge
გვერდი 10
საქართველოში ან სხვა ქვეყანაში თქვენი, თქვენი ოჯახის წევრის მიერ წინა წლის პირველი იანვრიდან 31 დეკემბრის
ჩათვლით დადებული ან/და მოქმედი ხელშეკრულება (გარდა მიღებული საჩუქრისა), რომლის საგნის ღირებულება
აღემატება 10 000 ლარს (მათ შორის წილის მინდობის ხელშეკრულება ღირებულების მიუხედავად)
ხელშეკრულებაში მონაწილე პირის
ვინაობა (სახელი, გვარი)
ხელშეკრულების სახეობა, საგანი და
ღირებულება
ხელშეკრულების დადების თარიღი,
ძალაში შესვლის თარიღი, მისი
მოქმედების ვადა, ორგანო, რომელმაც
მოახდინა ხელშეკრულების სახელმწიფო
რეგისტრაცია ან დამოწმება
შოთა გეწაძე
სესხი, საკრედიტო ბარათის
ხელშეკრულება (PRIME CARD), 15000,
GEL
21.10.2016,
21.10.2016-27.03.2023,
თი-ბი-სი ბანკი
0 GEL (შემოსავალი)
შოთა გეწაძე
სესხი, იპოთეკური კრედიტი , 50000, USD
28.09.2016,
28.09.2016-01.10.2031,
თი-ბი-სი ბანკი
5635,98 USD (გასავალი)
წინა წლის პირველი იანვრიდან 31
დეკემბრის ჩათვლით ხელშეკრულებით
მიღებული მატერიალური შედეგი
08.08.2019 01:15
declaration.gov.ge
გვერდი 11
თქვენი, თქვენი ოჯახის წევრის მიერ წინა წლის პირველი იანვრიდან 31 დეკემბრის ჩათვლით მიღებული საჩუქარი, რომლის
ღირებულება აღემატება 500 ლარს
საჩუქრის მიმღები
საჩუქრის სახეობა და საბაზრო ღირებულება
გამცემის მიმღებთან კავშირი
08.08.2019 01:15
declaration.gov.ge
გვერდი 12
წინა წლის პირველი იანვრიდან 31 დეკემბრის ჩათვლით თქვენი ან თქვენი ოჯახის წევრის ნებისმიერი შემოსავალი,
რომლის ოდენობა თითოეულ შემთხვევაში აღემატება 3 000 ლარს ან გასავალი, რომლის ოდენობა თითოეულ
შემთხვევაში აღემატება 5 000 ლარს და არ არის მითითებული დეკლარაციის სხვა ფურცლებზე.
შემოსავლის/გასავლის მიმღები/გამცემი პირის ვინაობა
(სახელი გვარი)
შემოსავლის ან/და გასავლის სახეობა
შემოსავლის ან/და გასავლის ოდენობა (ღირებულება)
შოთა გეწაძე
შვილის - ნიკოლოზ გეწაძის სწავლის საფასური
გასავალი, 6000 GEL
შოთა გეწაძე
საექსპერტო მომსახურება (ICMPD)
შემოსავალი, 1800 EUR
u0:.J061m33~rlb
0a0~~3bO
O'Ju80000b
b0o(t(1l
High Council of Justice of Georgia
lI.:>d':>(0)30~01lI o~lIoo(3ooll
801lI08':>MO)~ollll0d80.:>601t)oll
'CJ8':>~~Ollo lI.:>t)301lI
OO«3.:>lIOt)oll8':>(0)3oll Q?00':>MO.:>80600ll 'CJ«3M01lIlI,
d.:>~t)':>0016 0)06':>0)06 .:>t)M':>~':>3.:>lI
O)d3060 795-03-01 ~OMo~oll
o.:>lI'CJb.:>Q?oOo~':>3600) lI.:>d0(0)30~01lI
'CJ~06':>Ollo lI.:>lI.:>8':>Mo)~01lI
801lI08':>MO)~001t)oll
3.:>6Q?0Q?':>00t)oll
lI.:>lI08':>Mo)~0100
~':>M8':>Mo)'CJ~ Q?.:>30t)00 8b':>MOQ?
8016.:>~0~001t)oll 00bbOt), 0~OdOM016'CJ~0
lI.:>d80ll~':>M8010t)oll lI.:>doOt)01 lIol1008.:>00 801doOt)'CJ~
06«301M8':>(30.:>lI.
0':>0030ll(30800),
OM':>3~0 o01(30Modj
lI.:>lI.:>8':>Mo)~01qb60
-:
f)
0600ll
Q?0.3':>MO.:>80600ll 0)':>38XQ?018':>MO
0144, moO~OlJO, o(Y)a:rl(Y)80lJd. 12, <!!>O~./<a<,)dlJO:
227-31-00,
12, Bochorma st., 0144 Tbilisi, Georgia. Tel.lFax: +995-32-227-31-00,
www.hcoj.gov:ge
councli@hcoJ.gov.ge
b.)d,)M(J)3D~(Y)b OM(Y)J'JM.)O'JM.)
b.)d.)M(J)3D~(Y)b oD6DM.)~'JMO OM(Y)J'JM.)O'JM')
Prosecution Service of Georgia
Office of the Prosecutor General of Georgia
111111111111111111111111111111111111111 III
0114
~
KARR 1376755755819
d O}~(1<::,obo,
3M"'3.b<::,ob;Jo~'N'24 o~<::'2405344, 2405 345
'aMbO) koncclana@pog 80Y ge
wwwpog gov ge.
.NH3/49242
05 / 03~obo /2019 V.
b~j~(0)3:J~(')b o~bcoGoob ~8~\.?~:Jbo b~"J(')
8(')b.)a,)MO)~obb.)j80~5(')50b '1l:J~3"b:J()ob
8::'(0)3ob C!?:J.3::'Mc.:>8:J5cob
~'BM(')llb
j::'~()':>O(')50)05':>0)05':>()M':>~~3~b
b.)j~M0)3:J~(')b ~:J5:JM~~~MO.3M(')J~M::'O~MOb80:JM~::.5bo~~~
M(')8~ob .3~ll~b~C!?
~::'(35(')5:J50)
'1l:J8C!?:J~ll:
oj5::. O)j3:J50, 2019 \)~oll 0] 03~olloll
N835-03 \):JMO~O.
~a.)llm.)5. M.)G oJ:Jb:JoJ I3:JMo~oO aomom:Jo':_')~
Q?.)3.)30oMooom, 05'(3(')Ma."JGO."J."JM
6(')03(")300."J.
llb3.) 3."J5<;po<;p.)C:Joll.6."Jm anB')MUI,
<;p~'b')("I.)~JO':J~')Q?
no(')o:'>llm:,5
bc):jc)p)m3~~rlL
'J8c)~~~LO
O'Jb80000h
hc)oqrl
High Council of Justice of Georgia
u0d0Mm30~(Y).u O'C)UOOGOOU~80~~OUO U.'>C).1(Y).\}
8(y)'U080Mm~OU u0d8006(Y).C)OU
00£30UOC)OU
80Mm30u
Q?0.30M0080600u 'C)£3M(y)'UU
d.'>~C)00(Y).6m060m06 0c)M0~030b
d0~C)00(Y).6(Y).0')060m06,
20 19 \)~ou 21 0360uou md3050 Ng797 -03 \)OMo~ob b0£3'C)a30~'bO
000 'b03600')
'C)'b0600uo u0b8.'>Mm~(Y).u 8(Y).u080Mm~o(Y).C)ou305Q?0Q?.'>OOC)ou
0ou0bOC)0600M600U0 Q?0 80Q?00
b03MG::)00 8(Y).aoOC)'C)~05£3(y)'M80G00U.
Q?050Mmo: 1341 £30MGO~0
dOm-0306~0G0C)Oao
4 c.,-.)~~
d:J
U0'b(Y).00Q?(Y).OC)0UO').'>6
Q?080Q?00U0')05'C)MO')ooMm(Y).C)oU
8050XOMO
0144, moO~OLJO, orrlct'rrlM80LJd. 12, t§>O~./C(3jdLJO:227-31-00, www.hcoj.gov.ge
12, Bochorma st., 0144 Tbilisi, Georgia. Tel.lFax: +995-32-227-31-00, council@hcoj.gov.ge
შოთა გეწაძეს განხილული აქვს რამდენიმე საქმე, რამაც მედიის ყურადღება მიიპყრო. მათ
შორის არის გადაწყვეტილება ბიძინა ივანიშვილის მოქალაქეობის შეწყეტასთან
დაკავშირებით, პოლიტიკური პარტიების დაჯარიმების შესახებ, ასევე მიკაილ კადიევის
საქმე. მედია აშუქებდა შოთა გეწაძის მონაწილეობას სტრასბურგის სასამართლოს შესარჩევ
კონკურსში.
იხილეთ ბმულები შოთა გეწაძესთან დაკავშირებით საინფორმაციო არხებში გასული
სიუჟეტების, სტატიებისა და ახალი ამბების შესახებ
https://www.interpressnews.ge/ka/article/460593-advokati-saapelacio-sasamartlom-samarcxvinogadacqvetileba-miigo-uari-utxra-mikail-kadievs-tavshesapris-micemaze-da-gacira-putinistvisgadasacemad
https://netgazeti.ge/law/11897/
https://1tv.ge/news/shota-gewadze-rogorc-profesionali-gavizarde-sasamartlo-sistemashi-ratom-arunda-gavkhde-uzenaesi-sasamartlos-mosamartle/
https://pia.ge/post/214158-lisis-tbis-saqmeze-saapelacio-sacivari-dakmayofilda
http://www.tabula.ge/ge/story/120681-lado-chanturia-sofio-jafaridze-da-shota-getsadzeevromosamartleobis-kandidatebi
http://www.rustavi2.ge/ka/news/81130
https://old.civil.ge/geo/article.php?id=24886
https://www.interpressnews.ge/ka/article/435086-shota-gecaze-veravin-itqvis-rom-me-loialuri-varvinmes-mimart-qoveltvis-viqavi-da-dgesac-var-damoukidebeli/
http://www.rustavi2.ge/ka/news/73732
http://geworld.ge/ge/%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%A4%E1
%83%90-%E1%83%94%E1%83%9B%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%A9%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%A3%E1%83%A5%E1%83%98%E1%83%95%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%94/?fbclid=IwAR0LAaMnddZVtRGt0XFTp-DAin4wtC0rLWIaWMydRmnGmYyTjPezm_p3Vs
http://exclusivenews.ge/post/22231
https://idfi.ge/ge/news-91
https://www.transparency.ge/ge/blog/sasamartlo-1-oktombris-archevnebisshemdeg?fbclid=IwAR3lzamnHWHZG5YFdnT4PQ04oNg0WoJ0ClXNBCN1LnzDHXzg2wbWy2RQ3Zg
Ljdjp)m3:J~rJlJ
OJlJ80000L
Jaj~~DlJO Ljoqrl
High Council of Justice of Georgia
358 - r;;
..Q_~ til Ijv.
NQ
20
"U.:>OMawl
b~\}.)a~~Mnr>ob
oOb~bOf>"\}.)d~Mm~Mb
MM~~~~O
J~6M60b 341-0 a'CJ~ob
aO-6
3'tJ6dOob, 342 -0 a'CJ~ob 30M3D~O cp~ aO-2 3'CJ6dOob a("'}())bM36ocp~6~~aOOcp06~MO'~o~'b~36oO'>
06'l3MMa~oo~b \}.)d~MO'>~Mb
aOa~Mm~oboo3~o&oMo
'CJ'b06~Obo\}.)\}.)a~~Mb
aM\}.)a~MO'>~[)Mf>obJ~6~~Onr>ob
~D360b oOb~bO&.
0144, moO~OLO, or1~r1MaOL>o. 12, @JJ~./~0dLO: 227-31-00, www.hcoj.gov.ge
12, Bochorma st., 0144 Tbilisi, Georgia. Tel./Fax: +995-32-227-31-00, council@hcoj.gov.ge
h~d~~m3D~rlb
O'Jh80000b
'Ja~~~DbO h~oqrl
High Council of Justice of Georgia
Ng
_
__
20
V.
h.:>d':'M0>3D~(')bo~b~oGoob ~8':'~~Dbo b':'f>l(')b
8(')b':'8':'Mo>~ob h.:>d80':'6Mf>ob
OD'lpbDf>ob8':'M0>3ob<;l>na':'M~8D6~b
~'bD6':'Dbob,:,b':'8':'Mo>~b 8(')b,:,8':'MO>~D(')f>ob
,p6<;l>0<;l>':'~
0(')0>':'WV,:,dob 808':'MO>
':'MbDf>~~o <;l>ObGoa~O&cJMO
<;l>D36ob0Db,:,bQf>
2016 V~ob 01 o3~obocg.:>6 - 2019 V~ob 01 o3~ob0acgO 0(')0>':'WV':'dob a08':>Mo>-cgobG03~o6'.JMO
cg036.:>.:>0cg':>Vl:JOf>'.J~':>.
3"'!:':fx>>6 &>3,a:JC!!'O 3 -
c--7"7 ~
b':'d':'M0>30~b ~~oGoob
~a,:,~Obo h.:>f>lMb
b,:,a(')h.:>8.:>M~(')oo>oJob <;l>03':'M~80600b ~'Boobo
0144, mooc::?OGO,orla:rl(Y)80G d. 12, <.!lJOc::?/ca')dl.>O:
227-31-00,
12, Bochorma st., 0144 Tbilisi, Georgia. Tel.lFax: +995-32-227-31-00,
www.hcoj.gov.ge
council@hcoj.gov.ge
საქმე N3ბ/683-16
საქმე N330310016001218541
გადაწყვეტილება
საქართველოს სახელით
I
შ ე ს ა ვ ა ლ ი:
30 ივნისი, 2016 წელი
ქ. თბილისი
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა
მოსამართლე - შოთა გეწაძე
სხდომის მდივანი - ლიანა გელაშვილი
აპელანტი (მოპასუხე) - სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო;
წარმომადგენელი - შორენა ბასილაშვილი;
შეგებებული სააპელაციო საჩივრის ავტორი (მოსარჩელე) – თინათინ ბუაჩიძე;
წარმომადგენლები - ირმა მახათაძე, მარინა გლოველი;
დავის საგანი – ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა, ახალი
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა;
გასაჩივრებული
გადაწყვეტილება
თბილისის
საქალაქო
სასამართლოს
ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 29 თებერვლის გადაწყვეტილება;
II
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი
1.
ნ ა წ ი ლ ი
სააპელაციო საჩივრის მოთხოვნა:
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 29
თებერვლის გადაწყვეტილების გაუქმება სასარჩელო მოთხოვნების ნაწილობრივ
1
დაკმაყოფილების ნაწილში და ახალი
დაკმაყოფილებაზე სრულად უარის თქმა.
გადაწყვეტილების
მიღებით
სარჩელის
1.2. შეგებებული სააპელაციო საჩივრის ავტორის მოთხოვნა:
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 29
თებერვლის
გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით
სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება.
2. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასკვნებზე მითითება
2.1. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:
თინათინ ბუაჩიძის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ. ბათილად იქნა ცნობილი
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015
წლის 24 დეკემბრის გადაწყვეტილება №882015649245-05 ,,სარეგისტრაციო წარმოების
შეწყვეტის შესახებ“. ბათილად იქნა ცნობილი საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 31 დეკემბრის №313391
გადაწყვეტილება ,,ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის
შესახებ“. სადავო საკითხის გადაუწყვეტად ბათილად იქნა ცნობილი საქართველოს
იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 18
ნოემბრის გადაწყვეტილება №882015649245-04 ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების
შესახებ“. საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნულ
სააგენტოს დაევალა, საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებების
შესწავლის, გამოკვლევისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე გამოსცეს ახალი
ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი თინათინ ბუაჩიძის მიერ
წარდგენილ განცხადებასთან მიმართებაში (ქ.თბილისში, დიღმის სასწავლო საცდელ
მეურნეობაში მდებარე მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციასთან
დაკავშირებით), გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლიდან ერთი თვის ვადაში.
თინათინ ბუაჩიძის სარჩელი მოთხოვნის ნაწილში - ,,ადმინისტრაციული საჩივრის
განხილვაზე უარის თქმის შესახებ’’ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2016 წლის 08 იანვრის №3371 გადაწყვეტილების
ბათილად ცნობის თაობაზე, არ დაკმაყოფილდა.
3. დასკვნები ფაქტობრივ გარემოებებთან დაკავშირებით:
3.1. უდავო ფაქტობრივი გარემოებები
საქმეში წარმოდგენილი შრომის წიგნაკით ირკვევა, რომ თინათინ ბუაჩიძე 1986 წლიდან
2011 წლამდე მუშაობდა სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტში. სასამართლო დაეყრდნო
შემდეგ მტკიცებულებებს: შრომის წიგნაკი (ს.ფ.27-31).
2
საქმეში წარმოდგენილი 1992 წლის 30 დეკემბრის მიწის ნაკვეთის
მიღება ჩაბარების
№332 აქტის თანახმად დასტურდება, რომ დიღმის სასწავლო საცდელ
მეურნეობაში რუსუდან წერეთელს გადაეცა 1000 კვ.მ. მიწის ფართი, სადაც
აღნიშნულია რომ ამ ნაკვეთს სამხრეთით ესაზღვრება თინათინ ბუაჩიძის ნაკვეთი.
1992 წლის 30 დეკემბრის №334 მიწის ნაკვეთის მიღება -ჩაბარების აქტის თანახმად,
დიღმის სასწავლო საცდელ მეურნეობაში მედეა კიღურაძეს გადაეცა 1000კვ.მ. მიწის
ფართი, სადაც აღნიშნულია, რომ ამ ნაკვეთს ჩრდილოეთით ესაზღვრება თინათინ
ბუაჩიძის ნაკვეთი. სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: მიწის ნაკვეთის
მიღება-ჩაბარების აქტი №332 (ს.ფ. 36). მიწის ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტი №334
(ს.ფ.35 ).
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
მცხეთის სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ 2008 წლის 07 თებერვალს გაცემული №3585
წერილის თანახმად ირკვევა, რომ ტექ.ინვეტარიზაციის ბიუროს ლიკვიდაციის შემდეგ
მათი სამსახურისათვის გადაცემულ მასალებში თინათინ ბუაჩიძის სახელზე აღრიცხულ
უძრავ ნივთზე დოკუმენტაცია არ ინახება.
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
მცხეთის სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ 2007 წლის 08 თებერვალს გაცემული
№293 წერილის თანახმად ირკვევა, რომ დიღმის სასწავლო საცდელ მეურნეობაში
ჩატარებული აზომვითი მონაცემებით, თინათინ ბუაჩიძის სახელზე დაფიქსირებულია
მიწის ნაკვეთი საკადასტრო ნომრით: 721406091, თუმცა, აქვე განმარტავს სარეგისტრაციო
სამსახური, რომ აღნიშნულ მიწის ნაკვეთზე საჯარო რეესტრში არავითარი უფლების
დამადასტურებელი დოკუმენტაცია წარმოდგენილი არ არის. სასამართლო დაეყრდნო
შემდეგ მტკიცებულებებს: საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს მცხეთის სარეგისტრაციო სამსახურის 2007 წლის 07 თებერვლის
წერილი №35853 (ს.ფ. 33). საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს მცხეთის სარეგისტრაციო სამსახურის 2007 წლის 08
თებერვლის წერილი №293 (ს.ფ. 32).
თინათინ ბუაჩიძემ 2015 წლის 13 ნოემბერს №882015649245 განცხადებით მიმართა
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს და
მოითხოვა საკუთრების უფლების რეგისტრაცია სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების
მიწის ნაკვეთზე, მდებარე: ქალაქი თბილისი, დიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობა.
განცხადებას თან ერთვოდა: დაინტერესებული პირის პირადობის დამადასტურებელი
დოკუმენტის ასლი; განცხადება; მიწის ნაკვეთის საკადასტრო აზომვითი ნახაზის ასლი;
შრომის წიგნაკის ასლი; წერილი №3585, №293, №3479 (ასლი); წერილი №72484;
მიწის ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტის ასლი (2 ც); სარეგისტრაციო მოწმობის ასლი
(3ც).
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
3
2015 წლის 18 ნოემბრის №882015649245-04
გადაწყვეტილებით, სარეგისტრაციო
წარმოება შეჩერდა იმ მოტივით, რომ დაინტერესებული პირის მიერ სარეგისტრაციოდ
წარმოდგენილი არ იყო უფლების დამდგენი დოკუმენტი, რომელიც შეიძლებოდა
საფუძვლად დასდებოდა საკუთრების უფლების რეგისტრაციას უძრავ ნივთზე, რის
გამოც, მხარეს დაევალა უფლების დამდგენი დოკუმენტის წარდგენა. სასამართლო
დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: თინათინ ბუაჩიძის 2015 წლის 13 ნოემბრის
№882015649245 განცხადება, განცხადების იღების ბარათი (ს.ფ. 64-69), საქართველოს
იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის
18 ნოემბრის №882015649245-04 გადაწყვეტილება
,,სარეგისტრაციო
წარმოების
შეჩერების შესახებ’’ (ს.ფ. 18-19).
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
2015 წლის 24 დეკემბრის №882015649245-05 გადაწყვეტილებით, იმის გათვალისწინებით,
ვინაიდან სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების ვადაში დაინტერესებული პირის მიერ
არ იქნა წარდგენილი შეჩერების საფუძვლის აღმოფხვრის დამადასტურებელი
დოკუმენტი/ინფორმაცია, ,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’ საქართველოს კანონის 22-ე
მუხლის ,,ბ’’ ქვეპუნქტის საფუძველზე სარეგისტრაციო წარმოება შეწყდა. სასამართლო
დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის
24
დეკემბრის №882015649245-05
გადაწყვეტილება ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის შესახებ“ (ს.ფ.20).
2015 წლის 20 ნოემბერს, თინათინ ბუაჩიძემ №232566/17 ადმინისტრაციული საჩივრით
მიმართა საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნულ
სააგენტოს და მოითხოვა ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ’’ საქართველოს
იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 18
ნოემბრის №882015649245-04 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა. აღნიშნულ საჩივართან
ერთად, საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნულმა
სააგენტომ, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 193-ე მუხლის
საფუძველზე, ასევე იმსჯელა ,,სარეგისტრაციო
წარმოების შეწყვეტის შესახებ’’
საქართველოს იუსტიიცის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015
წლის 24 დეკემბრის №882015649245-05 გადაწყვეტილების კანონიერებაზეც.
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
2015 წლის 31 დეკემბრის №313391 გადაწყვეტილებით თინათინ ბუაჩიძეს უარი
ეთქვა 2015 წლის 20 ნოემბრის №232566/17 ადმინისტრაციული საჩივრის
დაკმაყოფილებაზე. სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: თინათინ
ბუაჩიძის 2015 წლის 20 ნოემბრის ადმინისტრაციული საჩივარი; საქართველოს
იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 31
დეკემბრის N313391 გადაწყვეტილება ,,ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე
უარის თქმის შესახებ (ს.ფ.21-24).
საქმეში წარმოდგენილი საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსიპ საქართველოს
ეროვნული არქივის მიერ 2015 წლის 24 დეკემბერს გაცემული №31/33309 ცნობით
4
ირკვევა, რომ მცხეთის რაიონის დიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობის 1992 -2007წწ.
საკომლო წიგნები და მიწის ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტები დუშეთის რეგიონულ
არქივში დაცვაზე არ შემოსულა, რის გამოც არ აქვთ შესაძლებლობა გასცენ ცნობა
ბუაჩიძის კომლისა და მასზე რიცხული ქონების შესახებ. სასამართლო დაეყრდნო
შემდეგ მტკიცებულებებს: საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსიპ საქართველოს
ეროვნული არქივის 2015 წლის 24 დეკემბრის ცნობა №31/33309 (ს.ფ. 104).
საქმეში წარმოდგენილი საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს სსიპ შემოსავლების
სამსახურის 2015 წლის 16 დეკემბერს გაცემული №21-02/131247 ცნობით ირკვევა,
რომ დიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობის 2002 წლის მიწის გადასახადის
გადამხდელთა სიაში (დაცულია დედნის სახით) ,,თინათინ ბუაჩიძე’’ გადამხდელად არ
ირიცხება. სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: საქართველოს ფინანსთა
სამინისტროს სსიპ შემოსვალების სამსახურის 2015 წლის 16 დეკემბრის
ცნობა
№21-02/131247 (ს.ფ. 106).
თინათინ ბუაჩიძემ 2016 წლის 04 იანვარს მიმართა საქართველოს იუსტიციის
სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს №511/17 ადმინისტრაციული
საჩივრით და მოითხოვა 2015 წლის 24 დეკემბრის ,,სარეგისტრაციო წარმოების
შეწყვეტის შესახებ“ №882015649245 -05 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა და
საკუთრების უფლების რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილების მიღება.
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
2016 წლის 08 იანვრის
№3371 გადაწყვეტილებით თინათინ ბუაჩიძეს უარი ეთქვა
საჩივრის განხილვაზე იმ მოტივით რომ, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული
კოდექსის 182-ე მუხლის პირველი
ნაწილის
,,გ“
ქვეპუნქტის
თანახმად,
ადმინისტრაციული ორგანო არ განიხილავს ადმინისტრაციულ საჩივარს,
თუ
არსებობს ამ ორგანოს ან ზემდგომი ადმინისტრაციული ორგანოს გადაწყვეტილება
იმავე საკითხზე. ვინაიდან სააგენტომ
2015 წლის 31 დეკემბრის
№313391
გადაწყვეტილებაში იმსჯელა აგრეთვე, ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის
შესახებ“
2015
წლის 24 დეკემბრის №882015649245-05 გადაწყვეტილებაზეც,
შესაბამისად, აღარ არსებობდა ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვის
სამართლებრივი საფუძვლები. სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს:
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2016
წლის 08 იანვრის გადაწყვეტილება №3371 ,,ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვაზე
უარის თქმის შესახებ’’ (ს.ფ. 25-26).
3.2. დადგენილი სადავო ფაქტობრივი გარემოებები
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილის
თანახმად, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ
სამართალწარმოებაში გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის
დებულებანი.
5
სასამართლომ მიუთითა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4 მუხლის
პირველ
ნაწილზე,
რომლის
თანახმად,
სამართალწარმოება
მიმდინარეობს
შეჯიბრებითობის საფუძველზე. მხარეები სარგებლობენ თანაბარი უფლებებითა და
შესაძლებლობებით, დაასაბუთონ თავიანთი მოთხოვნები, უარყონ ან გააქარწყლონ
მეორე მხარის მიერ წამოყენებული მოთხოვნები, მოსაზრებები თუ მტკიცებულებები.
მხარეები თვითონვე განსაზღვრავენ, თუ რომელი ფაქტები უნდა დაედოს საფუძვლად
მათ მოთხოვნებს ან რომელი მტკიცებულებებით უნდა იქნეს დადასტურებული ეს
ფაქტები. აღნიშნული ნორმის შინაარსი გულისხმობს იმას, რომ მოდავე მხარეებს
თანაბარი შესაძლებლობა აქვთ განკარგონ ფაქტიური გარემოებების დადგენის საპროცესო
საშუალებები, აგრეთვე, მხარეთა უფლებას, მიუთითონ ფაქტებზე თავიანთი
მოთხოვნების დასასაბუთებლად და წარმოადგინონ მტკიცებულებები ამ ფაქტების
დადასტურება-დამტკიცებისათვის. ამავე კოდექსის 102-ე მუხლის თანახმად,
თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს
თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს. საქმის გარემოებები, რომლებიც კანონის თანახმად
უნდა დადასტურდეს გარკვეული სახის მტკიცებულებებით, არ შეიძლება დადასტურდეს
სხვა სახის მტკიცებულებებით. ერთ-ერთი მხარის ახსნა-განმარტება, თუ მას არ ეთანხმება
მოწინააღმდეგე მხარე, მხოლოდ იმ შემთხვევაში შეიძლება ჩაითვალოს სადავო
სამართლებრივი ურთიერთობის არსებობისა თუ საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე
ფაქტობრივ გარემოებათა დამადასტურებელ მტკიცებულებად, თუ იგი დასტურდება
საქმეში არსებული სხვა მტკიცებულებების ყოველმხრივი, სრული და ობიექტური
განხილვის შედეგად. წინააღმდეგ შემთხვევაში, მხარის მიერ მიცემული ნებისმიერი
ახსნა-განმარტება სადავო ურთიერთობის ან საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე
ფაქტობრივ გარემოებათა დამადასტურებელ უტყუარ მტკიცებულებად უნდა
ჩაითვალოს, რაც ეწინააღმდეგება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე
მუხლით დადგენილ პრინციპებს. სასამართლოს განმარტებით, მოცემულ შემთხვევაში
მოპასუხე მხარე იმ გარემოებას, რომ გასაჩივრებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტები გამოცემულია კანონმდებლობით დადგენილ მოთხოვნათა დაცვით, ასაბუთებს
სასამართლოსათვის მიცემული ახსნა-განმარტებით, რაც სხდომაზე მონაწილე მხარეთა
განმარტებებითა და საქმეში არსებული სხვა მტკიცებულებების ერთობლიობაში
შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე ვერ იქნება გაზიარებული.
შემაჯამებელ სასამართლო დასკვნაში პირველი ინსტანციის სასამართლომ განმარტა, რომ
საქმეში არსებული მასალებისა და მხარეთა ახსნა-განმარტებების მოსმენის, სარჩელის
ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლიანობის შემოწმებისა და საქმეში არსებულ
მტკიცებულებათა სამართლებრივი შეფასების შედეგად, სასამართლო მივიდა იმ
დასკვნამდე, რომ არსებობს თინათინ ბუაჩიძის მიერ აღძრული სასარჩელო მოთხოვნის
ნაწილობრივ დაკმაყოფილების სამართლებრივი საფუძველი, კერძოდ, სადავო საკითხის
გადაუწყვეტად ბათილად უნდა იქნეს ცნობილი საქართველოს იუსტიციის
სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 18 ნოემბრის
№882015649245-04 გადაწყვეტილება ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ’’ და
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს უნდა
დაევალოს საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებების შესწავლის,
6
გამოკვლევისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე გამოსცეს ახალი ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი თინათინ ბუაჩიძის მიერ წარდგენილ
განცხადებასთან მიმართებაში (ქ.თბილისში, დიღმის სასწავლო საცდელ მეურნეობაში
მდებარე მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციასთან დაკავშირებით),
გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლიდან ერთი თვის ვადაში, ხოლო
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
2015 წლის 24 დეკემბრის №882015649245-05 გადაწყვეტილება ,,სარეგისტრაციო
წარმოების შეწყვეტის შესახებ’’ და საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 31 დეკემბრის გადაწყვეტილება №313391
,,ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ’’, ბათილად
უნდა იქნეს ცნობილი. რაც შეეხება თინათინ ბუაჩიძის სასარჩელო მოთხოვნას
,,ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვაზე უარის თქმის შესახებ’’ საქართველოს
იუსტიციის სამინისტრო საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2016 წლის 08 იანვრის
№3371 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის თაობაზე, იგი არ უნდა დაკმაყოფილდეს.
3.3. დასკვნები სამართლებრივ გარემოებებთან დაკავშირებით:
სასამართლომ მიუთითა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22-ე
მუხლის პირველი ნაწილზე, რომლის თანახმად, სარჩელი შეიძლება აღიძრას
ადმინისტრაციულ სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობის მოთხოვნით.
სასამართლომ მიიჩნია, რომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილებები წარმოადგენენ
ინდივიდუალურ
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ
აქტებს,
რომელთა
კანონშესაბამისობაც სასამართლომ უნდა შეამოწმოს მოცემული სარჩელის ფარგლებში.
სასამართლოს განმარტებით, უძრავ ნივთებზე უფლებათა რეესტრების წარმოების
ორგანიზაციულ-სამართლებრივი საფუძვლები და რეესტრის მწარმოებელი ორგანოს
უფლება-მოვალეობები განისაზღვრება ,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’ საქართველოს
კანონით. მითითებული საკანონმდებლო აქტის მე-2 მუხლის ,,თ’’ ქვეპუნქტის
თანახმად, რეგისტრაცია არის ნივთსა და არამატერიალურ ქონებრივ სიკეთეზე ამ
კანონით განსაზღვრული უფლების, საჯარო-სამართლებრივი შეზღუდვის და
საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის, უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლებასთან
დაკავშირებული ვალდებულების წარმოშობის, მათში ცვლილებისა და მათი შეწყვეტის,
უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლების მიტოვების, მიწის მიზნობრივი დანიშნულების და
სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის კატეგორიის შეცვლის, ტყის
ფონდის საზღვრის დადგენის და მასში ცვლილების, გეოგრაფიული ობიექტების, მათი
კომპლექსებისა და ნაწილების ნუმერაციის და მათ შესახებ მონაცემების, ნივთსა და
არამატერიალურ ქონებრივ სიკეთეზე უფლების სუბიექტისა და ობიექტის
საიდენტიფიკაციო მონაცემების, მეწარმეთა და არასამეწარმეო (არაკომერციული)
იურიდიული პირების „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონითა და საქართველოს
სამოქალაქო კოდექსით განსაზღვრული სავალდებულო სარეგისტრაციო მონაცემების,
მათში ცვლილებისა და მათი შეწყვეტის, შეზღუდული პასუხისმგებლობის
საზოგადოებისა და კომანდიტური საზოგადოების პარტნიორთა წილებზე საკუთრების
7
უფლების შეზღუდვასთან დაკავშირებული ვალდებულებების წარმოშობის, მათში
ცვლილებისა და მათი შეწყვეტის შესახებ მონაცემთა აღრიცხვა შესაბამის რეესტრში,
რეგისტრაციის თაობაზე გადაწყვეტილების მიღებით.
,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’ საქართველოს კანონის მე-8 მუხლის პირველი პუნქტის
თანახმად, სარეგისტრაციო წარმოების დაწყების საფუძველია განცხადება ან
უფლებამოსილი ორგანოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება. ამავე კანონის 27-ე
მუხლის პირველი პუნქტის მიხედვით კი მარეგისტრირებელი ორგანო რეგისტრაციის
საკითხზე გამოსცემს გადაწყვეტილებას.
განსახილველ შემთხვევაში დადგენილია, რომ თინათინ ბუაჩიძემ 2015 წლის 13 ნოემბერს
№882015649245 განცხადებით მიმართა საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო
რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს და მოითხოვა საკუთრების უფლების რეგისტრაცია
ქ.თბილისში, დიღმის სასწავლო საცდელ ტერიტორიაზე მდებარე 1000 კვ.მ მიწის
ნაკვეთზე და სწორედ აღნიშნული განცხადების საფუძველზე იქნა დაწყებული
მარეგისტრირებელ ორგანოში სარეგისტრაციო წარმოება. ამასთან, მის მიერ
მარეგისტრირებელ
ორგანოში
წარდგენილი
იქნა
შემდეგი
დოკუმენტაცია:
დაინტერესებული პირის პირადობის დამადასტურებელი დოკუმენტის ასლი;
განცხადება; მიწის ნაკვეთის საკადასტრო აზომვითი ნახაზის ასლი; შრომის წიგნაკის
ასლი; წერილი №3585, №293, №3479 (ასლი); წერილი №72484; მიწის ნაკვეთის მიღებაჩაბარების აქტის ასლი (2 ც); სარეგისტრაციო მოწმობის ასლი (3ც).
,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’ ინსტრუქციის დამტკიცების თაობაზე საქართველოს
იუსტიციის მინისტრის 2010 წლის 15 იანვრის ბრძანების მე-18 მუხლის პირველი
ნაწილის
თანახმად, სააგენტო იღებს გადაწყვეტილებას რეგისტრაციის (მოთხოვნის
დაკმაყოფილების) შესახებ, თუ არ არსებობს რეგისტრაციაზე უარის თქმის,
სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების ან შეწყვეტის საფუძლები.
,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’ საქართველოს კანონის 21.1 მუხლის თანახმად,
მარეგისტრირებელი ორგანო იღებს გადაწყვეტილებას სარეგისტრაციო წარმოების
შეჩერების შესახებ, თუ:
ა) განცხადებას არ ერთვის საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული დოკუმენტი
ან ინფორმაცია, რომელიც აუცილებელია განცხადებით მოთხოვნილ საკითხზე
გადაწყვეტილების მისაღებად, ან/და არ არის გადახდილი სააგენტოს მიერ გაწეული
მომსახურების საფასური;
ბ) განცხადება ან/და თანდართული დოკუმენტი ან ინფორმაცია არ არის წარდგენილი
საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი ფორმითა და წესით;
გ) განცხადება ან/და თანდართული დოკუმენტი ან ინფორმაცია არ იძლევა ნივთსა
და არამატერიალურ ქონებრივ სიკეთეზე უფლების, უძრავ ნივთზე საკუთრების
უფლებასთან დაკავშირებული ვალდებულების, მათში ცვლილების და მათი შეწყვეტის,
საჯარო-სამართლებრივი შეზღუდვის, საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის საგნისა და
სუბიექტის
ან/და
საგნის
მესაკუთრის
ან
მართლზომიერი
მფლობელის
8
იდენტიფიკაციის საშუალებას;
დ) სარეგისტრაციოდ წარმოდგენილ და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული უძრავი
ნივთის საკადასტრო მონაცემებს შორის არსებობს ინსტრუქციით განსაზღვრული
ზედდება, ან მათში მოცემული უძრავი ნივთის ფართობი, გარდა ინსტრუქციით
გათვალისწინებული
შემთხვევებისა,
აღემატება
უფლების
დამადასტურებელ
დოკუმენტში მითითებულ უძრავი ნივთის ფართობს;
ე) მისთვის ოფიციალურად გახდა ცნობილი სარეგისტრაციო თუ სხვა დოკუმენტის ან
მისი ნაწილის გასაჩივრების ფაქტი და ეს გასაჩივრება აჩერებს სარეგისტრაციო თუ სხვა
დოკუმენტის ან მისი ნაწილის მოქმედებას;
ვ) წარმოდგენილია სასამართლოს (არბიტრაჟის) კანონიერ ძალაში შესული აქტი,
რომელიც ითვალისწინებს სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერებას;
ზ) არსებობს ამ კანონის 25-ე მუხლით განსაზღვრული შემთხვევა;
თ) მიწის ნაკვეთზე უფლების, მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლებასთან
დაკავშირებული ვალდებულების, მათში ცვლილების და მათი შეწყვეტის რეგისტრაციის
მოთხოვნისას მარეგისტრირებელ ორგანოში არ არის დაცული მიწის ნაკვეთზე
საკადასტრო მონაცემები ან მარეგისტრირებელ ორგანოში დაცული საკადასტრო
მონაცემი არ შეესაბამება ინსტრუქციით დადგენილ მოთხოვნებს;
თ1) სარეგისტრაციოდ წარდგენილი დოკუმენტები მათი კანონიერების შესწავლის
მიზნით გადაიგზავნა შესაბამის სამართალდამცავ ორგანოში;
ი) არსებობს საქართველოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული სხვა საფუძვლები.
სასამართლოს განმარტებით, მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ საქართველოს
იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 18
ნოემბრის №882015649245-04 გადაწყვეტილებით სარეგისტრაციო წარმოება შეჩერდა.
მარეგისტრირებელმა ორგანომ მიუთითა, რომ დაინტერესებული პირის მიერ
სარეგისტრაციოდ წარმოდგენილი არ არის უფლების დამდგენი დოკუმენტი, რომელიც
შეიძლება საფუძვლად დაედოს საკუთრების უფლების რეგისტრაციას უძრავ ნივთზე.
განმცხადებელს დამატებით დაევალა საკუთრების უფლების დამდგენი დოკუმენტის
წარმოდგენა. დადგენილია ასევე, რომ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 24 დეკემბრის №882015649245-05
გადაწყვეტილებით, ვინაიდან
სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების ვადაში
დაინტერესებული პირის მიერ არ იქნა წარდგენილი შეჩერების საფუძვლის აღმოფხვრის
დამადასტურებელი
დოკუმენტი/ინფორმაცია,
,,საჯარო
რეესტრის
შესახებ’’
საქართველოს კანონის 22-ე მუხლის ,,ბ’’ ქვეპუნქტის საფუძველზე სარეგისტრაციო
წარმოება შეწყდა.
სასამართლომ აღნიშნა, რომ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის კანონიერების
განსაზღვრისათვის იგი არა მხოლოდ ფორმალური გამართულობის, არამედ მისი
შინაარსობრივი, არსებითი მხრივაც უნდა იქნას შემოწმებული და შეფასება უნდა მიეცეს
იმ გარემოებას, რომ იმ ვითარებაში, როდესაც დაინტერესებული პირის (თინათინ
ბუაჩიძე) მიერ წარდგენილი იქნა მის ხელთ არსებული დოკუმენტაცია, დამატებით
დაინტერესებული პირისათვის იმაზე მითითება, რომ სარეგისტრაციოდ წარდგენილი არ
9
არის უფლების დამდგენი დოკუმენტი და მისი წარდგენის დავალება, ამასთან იმ
პირობებში, როდესაც დღეის მდგომარეობით სხვა უფლების დამდგენი დოკუმენტის
წარდგენა დაინტერესებული პირის მიერ ფაქტობრივად შეუძლებელია, რამდენად
შესაბამისობაშია კანონმდებლობის მოთხოვნებთან.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 96-ე მუხლით განსაზღვრულია
ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ საქმის გარემოებათა სრულყოფილი გამოკვლევის
ვალდებულება, კერძოდ, ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია ადმინისტრაციულ
წარმოებაში გამოიკვლიოს საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და
გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების
საფუძველზე. დაუშვებელია ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტის გამოცემას საფუძვლად დაედოს ისეთი გარემოება ან ფაქტი, რომელიც კანონით
დადგენილი წესით არ არის გამოკვლეული ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ.
პირველი ინსტანციის სასამართლოს მოსაზრებით, საქართველოს იუსტიციის
სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ ,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’
საქართველოს კანონის 21-ე მუხლის საფუძველზე, 2015 წლის 18 ნოემბერს
სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ გადაწყვეტილება მიღებული იქნა ისე, რომ
არ იქნა გამოკვლეული საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებები,
კერძოდ:
სასამართლოს განმარტებით, უძრავ ქონებაზე, როგორც რეგისტრაცია, ასევე მათში
ცვლილება,
წარმოებს
შესაბამისი
კანონმდებლობით
დადგენილი
უფლების
დამადასტურებელი დოკუმენტის, საკადასტრო მონაცემების და სხვა დოკუმენტაციის
საფუძველზე. თავის მხრივ ,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’ საქართველოს კანონი
განსაზღვრავს, თუ რა წარმოადგენს სარეგისტრაციო დოკუმენტს, კერძოდ,
დასახელებული კანონის მე-2 მუხლის ,,კ’’ ქვეპუნქტის თანახმად, სარეგისტრაციო
დოკუმენტი არის სამართლებრივი აქტი, რომელიც უშუალოდ წარმოშობს ამ კანონით
განსაზღვრული რეგისტრაციის მოთხოვნის უფლებას.
საქართველოს პრეზიდენტის 2007 წლის 15 სექტემბრის №525 ბრძანებულებით
დამტკიცებული იქნა ,,ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების
მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების
აღიარების
წესი”,
რომელიც
არეგულირებს
მართლზომიერ
მფლობელობაში
(სარგებლობაში) არსებულ, აგრეთვე თვითნებურად დაკავებულ სახელმწიფოს
საკუთრების მიწაზე ფიზიკური, კერძო სამართლის იურიდიული პირების ან კანონით
გათვალისწინებული სხვა ორგანიზებული წარმონაქმნების საკუთრების უფლების
აღიარების წესსა და პირობებს, განსაზღვრავს იმ ორგანოს უფლებამოსილებასა და
საქმიანობის სამართლებრივ საფუძვლებს, რომელიც საკუთრების უფლების აღიარების
პროცესში წარმოადგენს სახელმწიფოს, აგრეთვე, ამ პროცესში მონაწილე მხარეთა
უფლება-მოვალეობებს. დასახელებული წესის მე-2 მუხლის ,,გ’’ ქვეპუნქტის თანახმად,
მიწის მართლზომიერი მფლობელობის (სარგებლობის) დამადასტურებელი დოკუმენტი
არის ცნობა-დახასიათება თანდართული უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტით
10
(ასეთის არსებობის შემთხვევაში), საკომლო წიგნიდან ამონაწერი, მებაღის წიგნაკი,
„საქართველოს რესპუბლიკაში სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის რეფორმის
შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 18 იანვრის
№48 დადგენილების შესაბამისად სოფლის (დაბის) ადგილობრივი მმართველობის
ორგანოების გადაწყვეტილებით შექმნილი მიწის რეფორმის კომისიის მიერ შედგენილი
და სოფლის (დაბის) ყრილობაზე (საერთო კრებაზე) დამტკიცებული მიწების
განაწილების სია თანდართული მიწის გამოყოფის გეგმით ან მის გარეშე, ადგილობრივი
თვითმმართველობის (მმართველობის) ორგანოების მიერ დამტკიცებული სასოფლოსამეურნეო დანიშნულების მიწით სარგებლობისათვის სარეგისტრაციო პერიოდში
მოქმედი საგადასახადო სია, „ფიზიკური პირებისა და კერძო სამართლის იურიდიული
პირების სარგებლობაში არსებული არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის კერძო
საკუთრებად გამოცხადების შესახებ“ საქართველოს კანონის ამოქმედებამდე, ხოლო
სახელმწიფოს მიერ დაფუძნებული კერძო სამართლის იურიდიული პირების
შემთხვევაში ასევე აღნიშნული კანონის ამოქმედების შემდეგ, დადგენილი წესით,
სახელმწიფო ან ადგილობრივი თვითმმართველობისა და მმართველობის ორგანოების
მიერ გაცემული მიწის ნაკვეთის მიმაგრების აქტი ან მიწის ნაკვეთის გეგმა,
სასამართლოს აქტი ან/და სხვა დოკუმენტი, აგრეთვე „ფიზიკური და კერძო სამართლის
იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე
საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ საქართველოს კანონის 73 მუხლის პირველი
პუნქტით განსაზღვრული პირების მიმართ ამავე პუნქტით განსაზღვრული ვადის
დადგომამდე – პრივატიზაციის გეგმა, 1999 წლამდე შედგენილი დროებით
სარგებლობის დამადასტურებელი მოქმედი დოკუმენტი, 1999 წლამდე მიწის ნაკვეთის
ან/და მასზე განთავსებული შენობა-ნაგებობის ბალანსზე ყოფნის დამადასტურებელი
დოკუმენტი, რომელიც კანონმდებლობით დადგენილი წესით არ არის გაუქმებული,
ტექნიკური ინვენტარიზაციის არქივში აღრიცხვის დამადასტურებელი დოკუმენტი,
მიწის ნაკვეთზე განთავსებული შენობა-ნაგებობის პროექტი. დასახელებული წესის 5.1
მუხლის თანახმად კი, მართლზომიერ მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ
მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარებისათვის უფლებამოსილია საქართველოს
იუსტიციის სამინისტროს მმართველობის სფეროში მოქმედი საჯარო სამართლის
იურიდიული პირი - საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო (შემდეგში - სააგენტო),
რომელიც აღნიშნულ უფლებამოსილებას ახორციელებს კანონით დადგენილი წესით.
სასამართლომ ყურადღება გაამახვილა იმ გარემოებაზე, რომ ზემოაღნიშნულ
ბრძანებულებაში მითითებულია მართლზომიერი მფლობელობის დამადასტურებელი
სხვადასხვა დოკუმენტების ჩამონათვალი. აღნიშნული მუხლის ბოლო წინადადების
თანახმად, მართლზომიერი მფლობელობა შეიძლება ასევე დადასტურდეს ,,სხვა
დოკუმენტით“. ამდენად, კანონმდებელმა გამოხატა აშკარა ნება, რომ ბრძანებულების
მე-2 მუხლის პირველი პუნქტის ,,გ” ქვეპუნქტში ჩამოთვლილი დოკუმენტაციის არ
არსებობის შემთხვევაში, მიწის ნაკვეთის მართლზომიერი მფლობელობის ფაქტი
შეიძლება დადასტურებულიყო ,,სხვა დოკუმენტითაც“.
სასამართლომ აღნიშნა, რომ მფლობელობა არის ფაქტი და მართლზომიერ
მფლობელად ითვლება ყველა ის პირი, რომელიც სამართლებრივ საფუძველზე
11
ახორციელებს
ნივთის
მიმართ
ფაქტობრივ
ბატონობას.
მართლზომიერი
მფლობელობისათვის
საჭიროა, რომ პირი მართლზომიერი საფუძვლით იყოს
დაუფლებული ნივთს და მართლზომიერად
განაგრძობდეს მის მფლობელობას
(სარგებლობას).
საქალაქო სასამართლოს განმარტებით, მოცემულ შემთხვევაში, მარეგისტრირებელ
ორგანოს შეფასება არ მიუცია იმ გარემოებისათვის, რომ დაინტერესებული პირის
(თინათინ ბუაჩიძე) მიერ წარდგენილი იქნა შრომის წიგნაკი, რომლის საფუძველზეც
ირკვეოდა, რომ ის მუშაობდა სასოფლო სამეურნეო ინსტიტუტში 1986-2011 წლებში,
შეფასება არ მიუცია საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს მცხეთის სარეგისტრაციო სამსახურის 2007 წლის 08 თებერვლის
№293 წერილისათვის, რომლითაც ირკვეოდა, რომ დიღმის სასწავლო-საცდელ
მეურნეობაში ჩატარებული აზომვითი სამუშაოების მონაცემებით თინათინ ბუაჩიძის
სახელზე დაფიქსირებულია მიწის ნაკვეთი საკადასტრო კოდით: №721406091.
მარეგისტრირებელ ორგანოს არ შეუფასებია განმცხადებლის განმარტება იმის თაობაზე,
რომ მის სახელზე გაცემული იყო მიღება-ჩაბერების აქტი №323, რომლის ერთი
ეგზემპლარიც მას თავად ჰქონდა ჩაბარებული ტექ.ინვენტარიზაციის ბიუროში, ხოლო
მეორე ეგზემპლარის მოძიება ვერ ხერხდება იმის გამო, რომ დიღმის სასწავლო საცდელ
მეურნეობაში გაჩნდა ხანძარი და განადგურდა იქ არსებული დოკუმენტაცია. შეფასება არ
მიუცია ასევე იმ გარემოებაზე, რომ თინათინ ბუაჩიძე დიღმის სასწავლო საცდელი
მეურნეობის ტერიტორიაზე მისთვის გამოყოფილი ფართით სარგებლობს 1992 წლიდან,
მასზე გაშენებული აქვს სხვადასხვა ხეხილი და ბოსტნეული და რომ მას მოდავე მხარე არ
გააჩნია. მოცემულ შემთხვევაში სარეგისტრაციო სამსახურმა არ გამოიკვლია და
შეფასების გარეშე დატოვა მონაცემები იმის თაობაზე, ზოგადად არსებობდა თუ არა
საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულ მონაცემებში რაიმე სახის ინფორმაცია მიწის
რეფორმის კომისიის მიერ დიღმის სასწავლო საცდელ მეურნეობაში გაცემული მიწის
ნაკვეთების მიღება-ჩაბარების აქტის საფუძველზე რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთების
ადგილმდებარეობასთან დაკავშირებით, მით უფრო მაშინ, როდესაც მოსარჩელემ
მტკიცებულების სახით წარადგინა 1992 წლის 30 დეკემბრის მიწის ნაკვეთის მიღებაჩაბარების №332 აქტი, რომლის თანახმადაც ირკვევა, რომ დიღმის სასწავლო საცდელ
მეურნეობაში რუსუდან წერეთელს გადაეცა 1000 კვ.მ. მიწის ფართი და რომ აღნიშნული
ნაკვეთს სამხრეთით ესაზღვრება თინათინ ბუაჩიძის ნაკვეთი, ასევე შეფასება არ მიუცია
მოსარჩელე მხარის მიერ მარეგისტრირებელ ორგანოში წარდგენილ 1992 წლის 30
დეკემბრის №334 მიწის ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტზე, რომლის თანახმადაც
ირკევვა, რომ დიღმის სასწავლო საცდელ მეურნეობაში მედეა კიღურაძეს გადაეცა
1000კვ.მ. მიწის ფართი, სადაც აღნიშნულია, რომ ამ ნაკვეთს ჩრდილოეთით ესაზღვრება
თინათინ ბუაჩიძის ნაკვეთი. შეფასება არ მიუცია იმ გარემოებაზე, რომ აღნიშნულით
სახელმწიფომ
ფაქტიურად
უზრუნველყო
მიწის
ნაკვეთის
მართლზომიერ
მფლობელთათვის საკუთრების უფლების აღიარება, აღიარების პროცესში კი
უფლებამოსილმა ორგანომ მაქსიმალურად უნდა შეუწყოს ხელი ამ უფლების ეფექტურ
რეალიზებას და არ უნდა დაუშვას მხოლოდ და მხოლოდ ფორმალური საფუძვლებით
აღიარებაზე უარის თქმა. ასეთი მიდგომით შესაძლოა დადგეს ისეთი შედეგი, როდესაც
12
ერთის მხრივ ფორმალურად არსებობს თინათინ ბუაჩიძის საკუთრების უფლება, ხოლო
მეორე მხრივ კი იგი ვერ ახერხებს აღნიშნული უფლების სამართლებრივ ჩარჩოში
მოქცევას - საჯარო რეესტრში საკუთრების უფლებით აღიცხვას, რაც იმ ხარისხით
ზღუდავს საკუთრების უფლებას, რომ შინაარსს უკარგავს მას. დასახელებული გარემოება
კი საბოლოო ჯამში ხელყოფს მოსარჩელის კანონიერ ინტერესს საკუთრებასთან
დაკავშირებით, რაც განმტკიცებულია საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლითა და
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 170-ე მუხლით.
სასამართლომ აქვე დამატებით მიუთითა, რომ მართალია თინათინ ბუაჩიძის მიერ ვერც
ადმინისტრაციულ ორგანოსა და ვერც სასამართლოში ვერ იქნა წარმოდგენილი
მიწის ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების
აქტი (დედანი
ან/და
სათანადო წესით
დამოწმებული ასლი), თუმცა ადმინისტრაციულ ორგანო ვალდებული იყო სათანადოდ
შეეფასებინა განცხადებლის მიერ წარდგენილი დოკუმენტაცია და ემსჯელა იმ
გარემოებაზე, აღნიშნული დოკუმენტაცია ხომ არ მიეკუთვნებოდა სწორედ იმ ,,სხვა
დოკუმენტებს”, რომელთა საშუალებითაც ერთობლიობაში, დაინტერესებული პირის
მიერ შესაძლებელი
იყო
მიწის ნაკვეთზე მართლზომიერი
მფლობელობის
დადასტურება. დასახელებული ფაქტობრივი გარემოებები საბოლოო ჯამში მიუთითებს
იმაზე, რომ სადავო აქტების მიღებისას საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ არ განხორციელებულა ადმინისტრაციული აქტის
საფუძვლად არსებული გარემოებების სათანადოდ გამოკვლევა და შეფასება.
სასამართლოს განმარტებით, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601
მუხლის თანახმად, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ბათილია, თუ იგი
ეწინააღმდეგება კანონს ან არსებითად დარღვეულია მისი მომზადების ან გამოცემის
კანონმდებლობით დადგენილი სხვა მოთხოვნები. ამავე მუხლის მე–2 ნაწილით,
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მომზადების ან გამოცემის წესის არსებით
დარღვევად ჩაითვლება ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა ამ კოდექსის
32-ე ან 34-ე მუხლით გათვალისწინებული წესის დარღვევით ჩატარებულ სხდომაზე ან
კანონით გათვალისწინებული ადმინისტრაციული წარმოების სახის დარღვევით, ანდა
კანონის ისეთი დარღვევა, რომლის არარსებობის შემთხვევაში მოცემულ საკითხზე
მიღებული იქნებოდა სხვაგვარი გადაწყვეტილება.
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის მე-4 პუნქტის
თანახმად, თუ სასამართლო მიიჩნევს, რომ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტი გამოცემულია საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე
გარემოებების გამოკვლევისა და შეფასების გარეშე, იგი უფლებამოსილია სადავო
საკითხის გადაწყვეტის გარეშე ბათილად ცნოს აქტი და დაავალოს ადმინისტრაციულ
ორგანოს ამ გარემოებების გამოკვლევის და შეფასების საფუძველზე გამოსცეს ახალი
აქტი.
ამდენად, ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სასამართლომ მიიჩნია, რომ
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32.4 მუხლის შესაბამისად,
სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად უნდა იქნეს ცნობილი
საქართველოს
13
იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 18
ნოემბრის გადაწყვეტილება №882015649245-04 ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების
შესახებ’’ და საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს უნდა დაევალოს გადაწყვეტილებაში მითითებული საქმისათვის არსებითი
მნიშვნელობის მქონე გარემოებების შესწავლის, გამოკვლევისა და ურთიერთშეჯერების
საფუძველზე გამოსცეს ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტი თინათინ ბუაჩიძის მიერ წარდგენილ განცხადებასთან მიმართებაში,
გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლიდან ერთი თვის ვადაში, რადგან ამ აქტის
ბათილად ცნობისათვის არსებობს მხარის გადაუდებელი კანონიერი ინტერესი. ამავე
დროს, საკითხის ხელახლა განხილვისას ადმინისტრაციულმა ორგანომ უნდა
იხელმძღვანელოს კანონიერებისა და მიზანშეწონილობის თვალსაზრისით და
გადაწყვეტილება მიიღოს იმგვარად,
რომ
არ
შეილახოს პირის კანონით
გარანტირებული უფლებები. ამავე დროს, ახალი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტის გამოცემისას ადმინისტრაციულმა ორგანომ ასევე უნდა გაითვალისწინოს ის
გარემოებაც, რომ აღნიშნულ მიწის ნაკვეთზე არ იკვეთება არც საჯარო (სადავო მიწის
ნაკვეთი
არ მდებარეობს
სახელმწიფოსათვის
სტრატეგიულად მნიშვნელოვან
ტერიტორიაზე) და არც კერძო პირთა ინტერესების არსებობა.
საქალაქო სასამართლომ მიუთითა, რომ მოსარჩელე მხარის ერთ-ერთ მოთხოვნას
წარმოადგენს ასევე ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის შესახებ’’ საქართველოს
იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 24
დეკემბრის №882015649245-05 გადაწყვეტილების და საქართველოს იუსტიციის
სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 31 დეკემბრის №313391
გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა, რომლითაც თინათინ ბუაჩიძის ადმინისტრაციული
საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოთხოვნის ამ ნაწილში
სარჩელი საფუძვლიანია, რამეთუ მოცემულ შემთხვევაში დადგენილი იქნა, რომ
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015
წლის 18 ნოემბრის გადაწყვეტილება №882015649245-04 ,,სარეგისტრაციო წარმოების
შეჩერების შესახებ’’, როგორც ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტი, კანონის მოთხოვნათა დარღვევით არის მიღებული და იგი მოსარჩელის კანონიერ
ინტერესებს საკუთრებასთან დაკავშირებით პირდაპირ და უშუალო ზიანს აყენებს,
აღნიშნული გარემოება კი თავის მხრივ გასაჩივრებული აქტების ბათილად ცნობის
სამართლებრივ საფუძველს წარმოადგენს, შესაბამისად ბათილად უნდა იქნეს ცნობილი
როგორც ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის შესახებ’’ საქართველოს იუსტიციის
სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 24 დეკემბრის
№882015649245-05 გადაწყვეტილება, ასევე საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 31 დეკემბრის №313391
გადაწყვეტილება ,,ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის
შესახებ’’, მით უფრო მაშინ, როდესაც ადმინისტრაციულ საჩივარს, როგორც უფლების
დაცვის საშუალებას, მხარისთვის განსაკუთრებული ინტერესი გააჩნია და
ადმინისტრაციული
წარმოება
ადმინისტრაციულ
საჩივართან
დაკავშირებით
გულისხმობს
ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტის
14
კანონიერების
გადამოწმებას,
რომელიც თავის თავში მოიცავს აქტის, როგორც
ფორმალური,
ისე
მატერიალური
კანონიერების
გადამოწმებას.
აღნიშნულის
მხედველობაში მიღებით, სასამართლომ მიიჩნია, რომ ,,სარეგისტრაციო წარმოების
შეწყვეტის შესახებ’’ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 24 დეკემბრის №882015649245-05 გადაწყვეტილების
კანონიერად მიჩნევისათვის არ არის საკმარისი მხოლოდ მისი ფორმალური
კანონშესაბამისობა, რომ დაინტერესებულმა პირმა სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების
ვადაში არ წარადგინა სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების საფუძვლის აღმოფხვრის
დამადასტურებელი ინფორმაცია ან დოკუმენტი, არამედ ამ შემთხვევაში, გასაჩივრებული
აქტის კანონიერება უნდა განისაზღვროს ასევე მატერიალურ-სამართლებრივი
თვალსაზრისითაც. კერძოდ, შეფასება უნდა მიეცეს იმ გარემოებას, რომ სარეგისტრაციო
წარმოების შეჩერება იმ საფუძვლით, რომ საჭირო იყო დამატებით წარმოდგენილიყო
საკუთრების უფლების დამადასტურებელი სარეგისტრაციო დოკუმენტი, რომლითაც
უშუალოდ დადასტურდებოდა დაინტერესებული პირის საკუთრების უფლება
სარეგისტრაციოდ
წარმოდგენილ
ურავ
ნივთზე,
რამდენად
შესაბამისობაშია
კანონმდებლობის მოთხოვნებთან. აღნიშნულის გათვალისწინებით, სასამართლო
მიუთითებს, რომ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნულ
სააგენტოს, როგორც საჩივრის განმხილველ ორგანოს, გასაჩივრებული აქტის
კანონიერებისა და მიზანშეწონილობის გადამოწმების ვალდებულება წარმოეშვება
მაღალი ხარისხით, რაც გულისხმობს იმას, რომ მის მიერ გამოკვლეული უნდა ყოფილიყო
საქმისთვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და აღნიშნულის საფუძველზე
მიღებული უნდა ყოფილიყო გადაწყვეტილება საჩივრის დაკმაყოფილების ან საჩივრის
დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ.
სასამართლომ ასევე მიუთითა, რომ მოსარჩელე მხარის ერთ-ერთ მოთხოვნას
წარმოადგენს საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს 2016 წლის 08 იანვრის
№3371 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა,
რომლითაც თინათინ ბუაჩიძეს ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვაზე ეთქვა
უარი, მოთხოვნის ამ ნაწილში სარჩელი არ უნდა დაკმაყოფილდეს, კერძოდ:
მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ 2015 წლის 20 ნოემბერს, თინათინ ბუაჩიძემ
№232566/17 ადმინისტრაციული საჩივრით მიმართა საქართველოს იუსტიციის
სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს და მოითხოვა ,,სარეგისტრაციო
წარმოების შეჩერების შესახებ’’ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 18 ნოემბრის №882015649245-04
გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 193.1 მუხლის თანახმად, თუ
კანონით ან მის საფუძველზე გამოცემული კანონქვემდებარე აქტით სხვა რამ არ არის
დადგენილი, ადმინისტრაციული საჩივრის განმხილველი ადმინისტრაციული ორგანო
იხილავს ადმინისტრაციულ საჩივარს მასში აღნიშნული მოთხოვნის ფარგლებში, ხოლო
კანონით გათვალისწინებულ შემთხვევაში შეუძლია გასცდეს მათ.
15
მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ 2015 წლის 20 ნოემბერს თინათინ ბუაჩიძის
მიერ წარდგენილ საჩივართან ერთად, რომლითაც იგი ითხოვდა ,,სარეგისტრაციო
წარმოების შეჩერების შესახებ’’ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 18 ნოემბრის
№882015649245-04
გადაწყვეტილების ბათილად ცნობას, საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო
რეესტრის ეროვნულმა სააგენტომ, სწორედ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული
კოდექსის 193-ე მუხლის საფუძველზე, ასევე იმსჯელა ,,სარეგისტრაციო წარმოების
შეწყვეტის შესახებ’’ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 24 დეკემბრის №882015649245-05 გადაწყვეტილების
კანონიერებაზეც და 2015 წლის 31 დეკემბრის №313391 გადაწყვეტილებით თინათინ
ბუაჩიძეს უარი ეთქვა ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე.
დადგენილია ასევე, რომ 2016 წლის 04 იანვარს თინათინ ბუაჩიძემ კვლავ მიმართა
ადმინისტრაციული საჩივრით საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო
რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს და მოითხოვა 2015 წლის 24
დეკემბრის
,,სარეგისტრაციო
წარმოების
შეწყვეტის
შესახებ“
საქართველოს
იუსტიციის
სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 24 დეკემბრის
№882015649245-05 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა, ხოლო საქართველოს იუსტიციის
სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2016 წლის 08 იანვრის №3371
გადაწყვეტილებით კი თინათინ ბუაჩიძეს უარი ეთქვა საჩივრის განხილვაზე.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 182-ე მუხლით განსაზღვრულია
ადმინისტრაციული საჩივრის მიღებაზე ან განხილვაზე უარის თქმის საფუძვლები.
კერძოდ, დასახელებული მუხლის პირველი ნაწილის ,,გ’’ ქვეპუნქტის თანახმად,
ადმინისტრაციული ორგანო არ განიხილავს ადმინისტრაციულ საჩივარს, თუ: არსებობს
ამ ორგანოს ან ზემდგომი ადმინისტრაციული ორგანოს გადაწყვეტილება იმავე
საკითხზე.
ამდენად, ამ კონკრეტულ შემთხვევაში, საქმის ფაქტობრივი გარემოებების
გათვალისწინებით, საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტო, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 182.1
მუხლის ,,გ’’ ქვეპუნქტის საფუძველზე, უფლებამოსილი იყო 2016 წლის 08 იანვარს
მიეღო გადაწყვეტილება №3371 თინათინ ბუაჩიძის ადმინისტრაციული საჩივრის
განხილვაზე უარის თქმის თაობაზე, რის გამოც მოთხოვნის ამ ნაწილში თინათინ
ბუაჩიძის სარჩელი უსაფუძვლოა და არ უნდა დაკმაყოფილდეს.
საპროცესო ხარჯებთან დაკავშირებით სასამართლომ მიუთითა საქართველოს
ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილზე, რომლის
თანახმად, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ
სამართალწარმოებაში გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის
დებულებანი.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 55-ე მუხლის თანახმად, სასამართლოს
16
მიერ საქმის განხილვასთან დაკავშირებით გაწეული ხარჯები და სახელმწიფო ბაჟი,
რომელთა გადახდისაგან განთავისუფლებული იყო მოსარჩელე, გადახდება მოპასუხეს
ბიუჯეტის შემოსავლის სასარგებლოდ, მოთხოვნათა იმ ნაწილის პროპორციულად,
რომელიც დაკმაყოფილებულია. ამავე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად კი, თუ ორივე
მხარე გათავისუფლებულია სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან, მაშინ სასამართლოს
მიერ საქმის განხილვასთან დაკავშირებით გაწეულ ხარჯებს გაიღებს სახელმწიფო.
განსახილველ
შემთხვევაში
საქმეში
წარმოდგენილი
საქართველოს
შრომის,
ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს სსიპ სოციალური
მომსახურების სააგენტოს თბილისის სოციალური მომსახურების საქალაქო ცენტრის
მიერ 2016 წლის 12 იანვარს გაცემული ცნობით დასტურდება, რომ
მოსარჩელე
თინათინ ბუაჩიძე აღრიცხვაზე იმყოფება ქ.თბილისის სოციალური მომსახურების
საქალაქო ცენტრის ვაკე-საბურთალოს სერვის ცენტრში, როგორც სოციალური პაკეტის
მიმღები შშმპ მნიშვნელოვნად გამოხატული სტატუსის მქონე (2 ჯგუფის ინვალიდი
უვადოდ) და ღებულობს თვეში 100 (ასი) ლარს, რის გამოც იგი ,,სახელმწიფო ბაჟის
შესახებ’’ საქართველოს კანონის თანახმად გათავისუფლებულია სახელმწიფო ბაჟის
გადახდისაგან, შესაბამისად, მის მიერ სარჩელზე სახელმწიფო ბაჟი გადახდილი არ
არის. ამასთან, სარჩელი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ. რაც შეეხება მოპასუხეს საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს,
,,სახელმწიფო ბაჟის შესახებ” საქართველოს კანონის მე-5 მუხლის პირველი პუნქტის ,,უ”
ქვეპუნქტის საფუძველზე მოპასუხეც გათავისუფლებულია სახელმწიფო ბაჟის
გადახდისაგან. ამდენად, არ არსებობს სამართლებრივი საფუძველი მხარეებზე
სახელმწიფო ბაჟის დაკისრებისა.
4. სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს სააპელაციო საჩივრის ფაქტობრივი და
სამართლებრივი საფუძვლები:
სააპელაციო საჩივრის ავტორი მიუთითებს, რომ სასამართლო სადავო გადაწყვეტილებაში
გასაჩივრებული
ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტების
ბათილად ცნობის ერთ-ერთ საფუძვლად უთითებს, რომ მარეგისტრირებელი ორგანოს
მიერ არ მომხდარა საქმის ფაქტობრივი გარემოებების სრულყოფილად გამოკვლევა.
ადმინისტრაციული წარმოების მასალებით დასტურდება, რომ 2015 წლის 13 ნოემბერს
ქონების რეგისტრაციის დეპარტამენტს წარედგინა თინათინ ბუაჩიძის N882015649245
სარეგისტრაციო განცხადება და მოთხოვნილ იქნა ქალაქ თბილისში, დიღმის სასწავლო
საცდელ მეურნეობაში მდებარე 1000 კვ.მ სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის
ნაკვეთზე საკუთრების უფლების რეგისტრაცია.
დაინტერესებულმა პირმა სარეგისტრაციო განცხადებას დაურთო პირადობის
დამადასტურებელი დოკუმენტის ასლი, მიწის ნაკვეთის საკადასტრო აზომვითი ნახაზი
და ელექტრონული ვერსია, ნოტარიულად დამოწმებული შრომის წიგნაკი და ცნობები
სამუშაოს შესახებ, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მცხეთის სარეგისტრაციო
17
სამსახურის N293 (08.02.2007), N3479 (06.08.2008) და N3585 (07.02.2008) წერილები, მედეა
კიღურაძისა და რუსუდან წერეთელის სახელზე გაცემული მიღება-ჩაბარების აქტები,
მიწის (უძრავი ქონების) საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობები და საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 25 მარტის №72484 წერილი ინფორმაციის მიწოდების
თაობაზე.
აპელანტი მიუთითებს ,,საჯარო რეესტრის შესახებ" საქართველოს კანონის 21–ე მუხლის
,,ა" ქვეპუნქტზე, რომლის შესაბამისად, 2015 წლის 18 ნოემბერს ქონების რეგისტრაციის
დეპარტამენტმა, მიიღო სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ N882015649245-04
გადაწყვეტილება და განმცხადებელს განემარტა, რომ სარეგისტრაციო განცხადებას არ
ერთოდა სამართლებრივი აქტი, რომელიც უშუალოდ წარმოშობდა „საჯარო რეესტრის
შესახებ“ საქართველოს კანონით განსაზღვრული საკუთრების უფლების რეგისტრაციის
მოთხოვნის უფლებას. ამდენად, მოთხოვნის დასაკმაყოფილებლად წარსადგენი იყო
საკუთრების უფლების დამდგენი დოკუმენტი.
სააპელაციო საჩივრის ავტორის განმარტებით, ქონების რეგისტრაციის დეპარტამენტის
2015 წლის 24 დეკემბრის N882015649245-05
გადაწყვეტილებით, სარეგისტრაციო
წარმოება შეწყდა, ვინაიდან სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების ვადაში
დაინტერესებული პირის მიერ არ იქნა წარდგენილი შეჩერების საფუძვლის აღმოფხვრის
დამადასტურებელი დოკუმენტი /ინფორმაცია. 2015 წლის 20 ნოემბერს საჯარო რეესტრის
ეროვნულ სააგენტოს წარედგინა თინათინ ბუაჩიძის N232566/17 ადმინისტრაციული
საჩივარი და მოთხოვნილ იქნა ქონების რეგისტრაციის დეპარტამენტის 2015 წლის 18
ნოემბრის
სარეგისტრაციო
წარმოების
შეჩერების
შესახებ
№882015649245-04
გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა და რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილების მიღება.
აპელანტი აღნიშნავს, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნულმა სააგენტომ ადმინისტრაციულ
საჩივარზე თანდართული და სარეგისტრაციო სამსახურში დაცული დოკუმენტაციის
შესწავლისა
და
ურთიერთშეჯერების
საფუძველზე,
საქართველოს
ზოგადი
ადმინისტრაციული კოდექსის შესაბამისად, 2015 წლის 31 დეკემბერს მიიღო N313391
გადაწყვეტილება ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ.
საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოში დაცული მონაცემების შესაბამისად,
სარეგისტრაციოდ მოთხოვნილი უძრავი ქონება თინათინ ბუაჩიძის სახელზე
აღრიცხული არ არის. დაინტერესებული პირის მიერ სარეგისტრაციო სამსახურში არ
არის წარდგენილი საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით შედგენილი და
გაცემული საკუთრების უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტი.
საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებების გამოკვლევის მიზნით,
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 14 დეკემბერს N299329 წერილით,
სსიპ - საქართველოს ეროვნულ არქივს ეთხოვა ინფორმაციისა და არქივში დაცული
დოკუმენტაციის მოწოდება დიღმის სასწავლო საცდელ მეურნეობაში თინათინ ბუაჩიძის
კომლის შემადგენლობისა და მასზე რიცხული უძრავი ქონების შესახებ, 1992-2007
წლების მიხედვით. აგრეთვე, თინათინ ბუაჩიძის სახელზე გაცემული მიღება-ჩაბარების
18
აქტის თაობაზე. საქართველოს ეროვნული არქივის 2015 წლის 24 დეკემბრის N31/33309
წერილის შესაბამისად, მცხეთის რაიონის დიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობის 1992 2007 წწ. საკომლო წიგნები და მიწის ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტები დუშეთის
რეგიონულ არქივში დაცვაზე არ შესულა, რიც გამოც ვერ იქნა მოწოდებული ინფორმაცია
თინათინ ბუაჩიძის კომლისა და მასზე რიცხული ქონების შესახებ. 2015 წლის 14
დეკემბერს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ საქართველოს ფინანსთა
სამინისტროს სსიპ შემოსავლების სამსახურში გაგზავნილ იქნა N299331 წერილი,
რომლითაც გამოთხოვილ იქნა ინფორმაცია იმის თაობაზე, ფიქსირდება თუ არა თინათინ
ბუაჩიძე მიწის გადასახადის გადამხდელად, აგრეთვე ინფორმაცია/დოკუმენტაცია მასზე
რიცხული უძრავი ქონების შესახებ (წლების მიხედვით). საქართველოს ფინანსთა
სამინისტროს სსიპ - შემოსავლების სამსახურის 2015 წლის 16 დეკემბრის N21-02/131247
წერილით სააგენტოს ეცნობა, რომ დიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობის 2002 წლის
მიწის გადასახადის გადამხდელთა სიაში (დაცულია დედნის სახით) თინათინ ბუაჩიძე
გადამხდელად არ ირიცხება. განსახილველ საკითხთან დაკავშირებით 2015 წლის 21
დეკემბერს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოში გაიმართა ზეპირი მოსმენა.
სხდომაზე დაინტერესებულ პირს მიეცა საკუთარი მოსაზრების წარმოდგენის
შესაძლებლობა. აღნიშნულ ზეპირი მოსმენის სხდომაზე, თინათინ ბუაჩიძემ განაცხადა,
რომ მის მიერ სარეგისტრაციო სამსახურში წარდგენილია ის ინფორმაცია, რომლიდანაც
დგინდება მისი საკუთრების უფლება და სარეგისტრაციო სამსახურს აღნიშნული
დოკუმენტაციის ურთიერთშეჯერების საფუძველზე უნდა მიეღო საკუთრების უფლების
რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილება. ამასთან, მისი საკუთრების უფლების დამდგენი
დოკუმენტების ნაწილი დაიკარგა, ხოლო ნაწილი განადგურდა ხანძრის შედეგად.
აპელანტი მიუთითებს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-5
მუხლზე, 53-ე მუხლის მე-5 ნაწილზე და 96-ე მუხლის პირველი ნაწილზე, ასევე „საჯარო
რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-2 მუხლის ,,კ“ და „ლ“ პუნქტებზე და
განმარტავს: ფაქტობრივი გარემოებებით დადგენილია, რომ დაინტერესებული პირის
მიერ №882015649245 სარეგისტრაციო განცხადებაზე დართული დოკუმენტაცია არ
წარმოადგენს საკუთრების უფლების დამადასტურებელ ისეთ დოკუმენტებს, რომელიც
უშუალოდ წარმოშობს ამ კანონით განსაზღვრული რეგისტრაციის მოთხოვნის უფლებას.
საქართველოს კანონმდებლობა საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს საკუთრების
უფლების წარმოშობის ორი განსხვავებული ფორმით რეგულირების უფლებით
აღჭურავს, კერძოდ, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო ახორციელებს:
1. საკუთრების უფლების რეგისტრაციას და 2. საკუთრების უფლების აღიარებით
საკუთრების უფლების რეგისტრაციას. აღნიშნულთან დაკავშირებით ხაზი უნდა გაესვას
იმ გარემოებას, რომ სამართლებრივი შედეგი ორივე შემთხვევაში რეგისტრირებული, ანუ
წარმოშობილი საკუთრების უფლებაა.
აპელანტი მიუთითებს „ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული პირების
მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების
აღიარების შესახებ“ საქართველოს კანონითა და საქართველოს პრეზიდენტის 2007 წლის
19
15 სექტემბრის №525 ბრძანებულებით დამტკიცებული ,,ფიზიკური და კერძო სამართლის
იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე
საკუთრების უფლების აღიარების წესის“ მე-2 მუხლის პირველი პუნქტის „გ“
ქვეპუნქტზე, რომლითაც განსაზღვრული დოკუმენტაცია მიიჩნევა საკუთრების უფლების
აღიარების საფუძვლად. ადმინისტრაციული წარმოების ფარგლებში საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს მიერ გამოთხოვილი ინფორმაციითაც ვერ იქნა მოპოვებული
თინათინ ბუაჩიძის მიერ მიწის მართლზომიერი მფლობელობის (სარგებლობის)
დამადასტურებელი დოკუმენტი.
,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’ საქართველოს კანონის 21-ე მუხლის პირველი პუნქტის ,,ა’’
ქვეპუნქტის თანახმად, მარეგისტრირებელი ორგანო იღებს გადაწყვეტილებას
სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ, თუ განცხადებას არ ერთვის
საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული დოკუმენტი ან ინფორმაცია, რომელიც
აუცილებელია განცხადებით მოთხოვნილ საკითხზე გადაწყვეტილების მისაღებად, ან/და
არ არის გადახდილი სააგენტოს მიერ გაწეული მომსახურების საფასური.
ადმინისტრაციული წარმოებისას საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების
სრულყოფილად შესწავლის მიზნით მოძიებული და
დადგენილი ფაქტობრივი
გარემოებებით არ გამოკვეთილა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების
სამართლებრივი საფუძველი. ,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’ საქართველოს კანონის 22-ე
მუხლის ,,ბ’’ ქვეპუნქტის შესაბამისად, მარეგისტრირებელი ორგანო იღებს
გადაწყვეტილებას სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის შესახებ, თუ სარეგისტრაციო
წარმოების შეჩერების ვადაში არ იქნა წარმოდგენილი სარეგისტრაციო წარმოების
შეჩერების საფუძვლის აღმოფხვრის დამადასტურებელი ინფორმაცია ან დოკუმენტი.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 193-ე მუხლის შესაბამისად,
კანონით გათვალისწინებულ შემთხვევაში საჩივრის განმხილველი ადმინისტრაციული
ორგანო უფლებამოსილია გასცდეს
ადმინისტრაციულ საჩივარში აღნიშნული
მოთხოვნის ფარგლებს. აქედან გამომდინარე, საჯარო რეესტრის ეროვნულმა სააგენტომ
იმსჯელა და დაადგინა, რომ 2015 წლის 24 დეკემბრის სარეგისტრაციო წარმოების
შეწყვეტის შესახებ N882015649245-05 გადაწყვეტილება, ვინაიდან დაინტერესებული
პირის მიერ აღმოფხვრილი არ ყოფილა 2015 წლის 18 ნოემბრის სარეგისტრაციო
წარმოების შეჩერების შესახებ N882015649245-04
გადაწყვეტილებით დადგენილი
ხარვეზი, სრულად შეესაბამება ,,საჯარო რეესტრის შესახებ" საქართველოს კანონით
დადგენილ მოთხოვნებს.
სააპელაციო
საჩივრის
ავტორის
განმარტებით,
სასამართლოს
მითითებით,
მარეგისტრირებელ ორგანოს შეფასება არ მიუცია თინათინ ბუაჩიძის მიერ წარდგენილი
დოკუმენტაციისათვის. ასევე არ შეუფასებია ის გარემოება, რომ თინათინ
ბუაჩიძემდიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობის ტერიტორიაზე გამოყოფილი ფართით
სარგებლობს 1992 წლიდან. სასამართლოს მითითება ზემოაღნიშნულ საკითხებთან
დაკავშირებით არის უსაფუძვლო და დაუსაბუთებელი, ვინაიდან ადმინისტრაციული
წარმოების ეტაპზე შეფასდა ყველა წარმოდგენილი დოკუმენტაცია. დაინტერესებულ
20
პირს არც სარეგისტრაციო სამსახურში და შემდეგ არც სასამართლოში წარუდგენია
უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტი, რაც მოქმედი კანონმდებლობის თანახმად
გახდებოდა საკუთრების უფლების რეგისტრაციის საფუძველი. უფრო მეტიც,
ადმინისტრაციული წარმოების ეტაპზე გამოთხოვილი იქნა მტკიცებულებები, თუმცა
სხვა ადმინისტრაციულ ორგანოებშიც არ იყო დაცული რაიმე უფლების
დამადასტურებელი დოკუმენტი, რაც უპირობოდ შექმნიდა საკუთრების უფლების
რეგისტრაციის საფუძველს.
დაუსაბუთებელია სასამართლოს მიერ საკითხის ამგვარი შეფასება, ვინაიდან
მარეგისტრირებელ ორგანოში თინათინ ბუაჩიძის მიერ წარმოდგენილი განცხადებით
მოთხოვნილ იქნა საკუთრების უფლების რეგისტრაცია სადავო მიწის ნაკვეთზე. ის
ფაქტი, რომ თინათინ ბუაჩიძე სარგებლობს სადავო მიწის ნაკვეთით, არ წარმოადგენს
მასზე უპირობოდ საკუთრების უფლების რეგისტრაციის საფუძველს.
აპელანტის მოსაზრებით,
კონკრეტულ შემთხვევაში არამართებულია სასამართლოს
მიერ ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32.4 მუხლის გამოყენება, ვინაიდან
აღნიშნული ნორმით მინიჭებულ უფლებამოსილებას სასამართლო
იყენებს იმ
ვითარებაში, როცა სასამართლო წესით ვერ ხერხდება ფაქტობრივი გარემოებების
დადგენა და შეფასება. შესაბამისად, შეუძლებელი ხდება სადავო ადმინისტრაციული
აქტის მატერიალური კანონიერების შეფასება. სასამართლოს სრული პროცესუალური
უფლებამოსილება ჰქონდა თავად გადაეწყვიტა დავა არსებითად. პირველი ინსტანციის
სასამართლოს არ უნდა გამოეყენებინა ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექის 32.4
მუხლი, ვინაიდან გასაჩივრებული აქტების მიღებისას ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ
არ იყო დარღვეული აქტის გამოცემის ის პროცედურები, რაც უპირობოდ შექმნიდა საქმის
ადმინისტრაციულ ორგანოში დაბრუნების წინაპირობას.
კონკრეტულ შემთხვევაში არამართებულია სასამართლოს მიერ ადმინისტრაციული
საპროცესო კოდექსის 32.4 მუხლის გამოყენება, ვინაიდან აღნიშნული ნორმით
მინიჭებულ უფლებამოსილებას სასამართლო იყენებს იმ ვითარებაში, როცა სასამართლო
წესით ვერ ხერხდება ფაქტობრივი გარემოებების დადგენა და შეფასება. შესაბამისად,
შეუძლებელი ხდება სადავო ადმინისტრაციული აქტის მატერიალური კანონიერების
შეფასება. სასამართლოს სრული პროცესუალური უფლებამოსილება ჰქონდა თავად
გადაეწყვიტა დავა არსებითად. პირველი ინსტანციის სასამართლოს არ უნდა
გამოეყენებინა ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექის 32.4 მუხლი, ვინაიდან
გასაჩივრებული აქტების მიღებისას ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ
არ იყო
დარღვეული აქტის გამოცემის ის პროცედურები, რაც უპირობოდ შექმნიდა საქმის
ადმინისტრაციულ ორგანოში დაბრუნების წინაპირობას.
4.1. შეგებებული სააპელაციო საჩივრის ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები:
შეგებებული სააპელაციო საჩივრის ავტორი ითხოვს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება
შეცვლილი იქნეს იმ ნაწილში, რითაც ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა სასარჩელო
21
მოთხოვნა და სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად იქნა ბათილად ცნობილი
სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ გადაწყვეტილება და ასევ იმ ნაწილში,
რომელშიც მათი მოთხოვნა არ დაკმაყოფილდა (08.01.2016 გადაწყვეტილება).
გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებაში უდავო ფაქტობრივ გარემოებად არის მიჩნეული
შემდეგი სუბსუმციაუნარიანი ფაქტები: 1. შრომის წიგნაკის ამონაწერით თ. ბუაჩიძე 1986
წლიდან 2011 წლამდე მუშაობდა სასოფლო სამეურნეო ინსტიტუტში. 2. საქართველოს
იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მცხეთის
სარეგისტრაციო სამსახურის 08.08.2007 წლის №293 წერილის თანახმად, დიღმის
სასწავლო-საცდელ მეურნეობაში ჩატარებული აზომვითი სამუშაოების მონაცემებით
თინათინ ბუაჩიძის სახელზე დაფიქსირებულია მიწის ნაკვეთი საკადასტრო ნომრით:
721406091. 3. საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს მცხეთის სარეგისტრაციო სამსახურის 07.02.2008 წლის №3585 და 06.08.2008
წლის №3479 წერილის თანახმად, თინათინ ბუაჩიძის სახელზე აღრიცხულ უძრავ
ნივთზე დოკუმენტაცია არ ინახება. 4. მიწის ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტში №334,
რომლის საფძველზეც მედეა კიღურაძეს გადაეცა 1000კვ.მ მიწის ფართი, აღნიშნულია,
რომ მის ნაკვეთს ჩრდილოეთით ესაზღვრება ბუაჩიძის ნაკვეთი. 5.10.11.2000 წლის
საქართველოს მიწის მართვის სახელმწიფო დეპარტამენტის მიწის (უძრავი ქონების)
საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობის, მედეა კიღურაძის
საკუთრების შესახებ
სარეგისტრაციო ზონა მცხეთა, კოდი 72, სექტორი დიღომი, კოდი 14, კვარტალი 39,
ნაკვეთი №022, საკადასტრო გეგმაზე აღნიშნულია, რომ მისი ნაკვეთის მოსაზღვრე
მიწებია: ბუაჩიძის, არხი, მაჭავარიანის და გზა. 6. მიწის ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტში
№332, რომლის საფძველზეც რუსუდან წერეთელს გადაეცა 1000კვ.მ მიწის ფართი,
აღნიშნულია, რომ მის ნაკვეთს სამხრეთით ესაზღვრება ბუაჩიძის ნაკვეთი.
7. საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015
წლის 25 მარტის №7284 წერილის თანახმად, დიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობის
ტერიტორიაზე გამოყოფილი მიწების საკადასტრო რუკაზე აღნიშნულია, რომ მასზე
საკუთრების უფლება არ არის რეგისტრირებული. 8. საქართველოს იუსტიციის
სამინისტროს სსიპ საქართველოს ეროვნული არქივის 2015 წლის 24 დეკემბრის №31/33009
ცნობით ირკვევა, რომ მცხეთის რაიონის დიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობის 19922007 წწ. საკომლო წიგნები და მიწის ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტები დუშეთის
რეგიონალურ არქივში დაცვაზე არ შესულა, რის გამოც არ აქვთ შესაძლებლობა გასცენ
ცნობა ბუაჩიძის კომლის და მასზე რიცხული ქონების შესახებ.
შეგებებული სააპელაციო საჩივრის ავტორის მითითებით, გადაწყვეტილების
სამართლებრივი შეფასების ნაწილში აღნიშნულია, რომ სასამართლოს მოსაზრებით
საქართველო იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ
,,საჯარო რეესტრის შესახებ" საქართველოს კანონის 21-ე მუხლის საფუძველზე შეჩერების
შესახებ გადაწყვეტილება მიღებული იქნა ისე, რომ არ იქნა გამოკვლეული საქმისათვის
არსებითი მნიშვნელობის გარემოებები. სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს იმ
გარემოებაზე, რომ გადაწყვეტილებაში გამოყენებულ ბრძანებულებაში მითითებულია
მართლზომიერი მფლობელობის დამადასტურებელი სხვადასხვა დოკუმენტების
ჩამონათვალი. აღნიშნული მუხლის თანახმად, მართლზომიერი მფლობელობა შეიძლება
22
დადასტურდეს ,,სხვა დოკუმენტით". კანონმდებელმა გამოხატა აშკარა ნება, რომ
ბრძანებულების მე-2 მუხლის პირველი პუნქტის ,,გ" ქვეპუნქტში ჩამოთვლილი
დოკუმენტაციის არარსებობის შემთხვევაში, მიწის ნაკვეთის მართლზომიერი
მფლობელობის ფაქტი შეიძლება დადასტურებულიყო ,,სხვა დოკუმენტითაც".
მარეგისტრებელ ორგანოს შეფასება არ მიუცია იმ გარემოებისათვის, რომ
დაინტერეცებული პირის, თინათინ ბუაჩიძის მიერ წარდგენილი იქნა შრომის წიგნაკი,
რომლითაც ირკვეოდა, რომ ის 1986-2011 წლებში მუშაობდა სასოფლო სამეურნეო
ინსტიტუტში. შეფასება არ მიუცია იმ გარემოებისათვის, რომ საქართველოს იუსტიციის
სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მცხეთის სარეგისტრაციო
სამსახურის 08.08.2007 წლის №293 წერილით დიღმის სასწავლო-საცდელ მეურნეობაში
ჩატარებული აზომვითი სამუშაოების მონაცემებით თინათინ ბუაჩიძის სახელზე
დაფიქსირებულია მიწის ნაკვეთი საკადასტრო ნომრით: 721406091. მარეგისტრირებელ
ორგანოს არ შეუფასებია განმცხადებლის განმარტება იმის თაობაზე, რომ მის სახელზე
გაცემული იყო მიღება-ჩაბარების აქტი №323, რომლის ერთი ეგზემპლარიც ჩაბარებული
ჰქონდა ტექ.ინვენტარიზაციის ბიუროში, მეორე ეგზემპლარის მოძიება ვერ ხერხდება
იმის გამო, რომ დიღმის სასწავლო საცდელ მეურნეობაში გაჩნდა ხანძარი და განადგურდა
იქ არსებული დოკუმენტაცია. შეფასება არ მიუცია ასევე, იმ გარემოებისათვის, რომ
თინათინ ბუაჩიძე დიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობის ტერიტორიაზე მისთვის
გამოყოფილი ფართით სარგებლობს 1992 წლიდან, მასზე გაშენებული აქვს სხვადასხვა
ხეხილი და ბოსტნეული და რომ მოდავე მხარე არ გააჩნია. მოსარჩელემ მტკიცებულების
სახით წარმოადგინა 1992 წლის 30 დეკემბერის მიწის ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტი
№332, რომლის საფძველზეც რუსუდან წერეთელს გადაეცა 1000კვ.მ მიწის ფართი, მასში
აღნიშნულია, რომ მის ნაკვეთს სამხრეთით ესაზღვრება ბუაჩიძის ნაკვეთი. მიწის
ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტში №334, რომლის საფძველზეც მედეა კიღურაძეს გადაეცა
1000კვ.მ მიწის ფართი, აღნიშნულია, რომ მის ნაკვეთს ჩრდილოეთით ესაზღვრება
ბუაჩიძის ნაკვეთი.
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015
წლის 25 მარტის №7284 წერილის თანახმად, დიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობის
ტერიტორიაზე გამოყოფილი მიწების საკადასტრო რუკაზე აღნიშნულია, რომ მასზე
საკუთრების უფლება არ არის რეგისტრირებული. აღნიშნულით სახელმწიფომ
ფაქტიურად უზრუნველყო მიწის ნაკვეთის მართლზომიერ მფლობელთათვის
საკუთრების უფლების აღიარება. აღიარების პროცესში კი უფლებამოსილმა ორგანომ
მაქსიმალურად უნდა შეუწყოს ხელი ამ უფლების ეფექტურ რეალიზებას და არ უნდა
დაუშვას მხოლოდ და მხოლოდ ფორმალური საფუძვლებით აღიარებაზე უარის თქმა.
ასეთი მიდგომით შეიძლება დადგეს ისეთი შედეგი, როდესაც ერთი მხრივ ფორმალურად
არსებობს თინათინ ბუაჩიძის საკუთრების უფლება, ხოლო მეორე მხრივ კი ვერ ახერხებს
აღნიშნული უფლების სამართლებრივ ჩარჩოებში მოქცევას - საჯარო რეესტრში
საკუთრების უფლებით აღრიცხვას, რაც იმ ხარისხით ზღუდავს საკუთრების უფლებას,
რომ შინაარსს უკარგავს მას. დასახელებული გარემოება კი საბოლოო ჯამში ხელყოფს
მოსარჩელის კანონიერ ინტერესს საკუთრებასთან დაკავშირებით, რაც განმტკიცებულია
23
საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლით და საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის
170-ე მუხლით.
შეგებებული სააპელაციო საჩივრის ავტორი აღნიშნავს, რომ სასამართლომ მის მიერ
დადგენილი სუბსიმაციაუნარიანი უდავო ფაქტობრივი გარემოებების და ლეგიტიმური
სამართლებრივი მსჯელობის მიუხედავად, სადავო საკითხის გადაუწყვეტად ბათილად
ცნო საქართელოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
2015 წლის 18 ნოემბრის №882015649245-04 გადაწყვეტილება ,,სარეგისტრაციო წარმოების
შეჩერების შესახებ", საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის
ეროვნულ სააგენტოს დაევალა, საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე
გარემოებების შესწავლის, გამოკვლეისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე გამოსცეს
ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციული-სამართლებრივი აქტი წარდგენილ
განცხადებასთან მიმართებაში, ქ. თბილისში, დიღმის სასწავლო საცდელ მეურნეობაში
მდებარე მიწის ნაკვეთზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციასთან დაკავშირებით,
გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლიდან ერთი თვის ვადაში, რაც შეგებებული
სააპელაციო საჩივრის ავტორს არ მიაჩნია მართებულად, რადგან სასამართლომ
ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32.4. მუხლით მინიჭებული უფლებამოსილება
მხოლოდ მაშინ უნდა გამოიყენოს, როცა სასამართლო წესით ვერ ხერხდება ფაქტობრივი
გარემოებების დადგენა/შეფასება და შესაბამისად, შეუძლებელი ხდება სადავო
ადმინისტრაციული აქტის მატერიალური კანონიერების შეფასება. იმ პირობებში,
როდესაც
სახეზეა
ადმინისტრაციული
ორგანოების
მიერ
გასაჩივრებული
ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტების
გამოცემა
მიერ
სადავო
სამართალურთიერთობის
კანონსაწინააღმდეგოდ,
სასამართლოს
მოსაწესრიგებლად სასკ-ის 32.4 მუხლის გამოყენება არასწორია, საფუძველს მოკლებულია
და არ უნდა იქნეს გაზიარებული, რადგან ამგვარ პირობებში, სასამართლოს საკითხი
არსებითად უნდა გადაეწყვიტა.
შეგებებული სააპელაციო საჩივრის ავტორის მოსაზრებით, აღნიშნულით მოსარჩელეს
შეეზღუდა ,,ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციის"
მე-6 მუხლით გარანტირებული სამართლიანი სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის
უფლება. საკონსტიტუციო სასამართლოს განმარტებით, „სამართლიანი სასამართლოს
უფლება უზრუნველყოფს კონსტიტუციური უფლებების ეფექტურ რეალიზაციას და
უფლებებში გაუმართლებელი ჩარევისაგან დაცვას” (საქართველოს საკონსტიტუციო
სასამართლოს 2008 წლის 19 დეკემბრის გადაწყვეტილება საქმეზე „კანადის მოქალაქე
ჰუსეინ ალი და საქართველოს მოქალაქე ელენე კირაკოსიანი საქართველოს პარლამენტის
წინააღმდეგ”, II, 1); სასამართლომ არ გადაწყვიტა არსებითი საკითები, რაც აღადგენდა
მოსარჩელის დარღვეულ უფლებას და განაპირობებდა კონსტიტუციური უფლების
დაცვას. სამართლიანი სასამართლოს უფლება ილუზორული გახდება, თუ პირს მხოლოდ
ფორმალურად შეეძლება მიმართოს სასამართლოს თუ შემდგომ სასამართლო ვერ
შეძლებს შეაფასოს შეზღუდული უფლების მართლზომიერება. საკონსტიტუციო
სასამართლოს განმარტებით, “ამა თუ იმ უფლებით სრულად სარგებლობის
უზრუნველყოფის უმნიშვნელოვანესი გარანტია ზუსტად მისი სასამართლოში დაცვის
24
შესაძლებლობაა. თუკი არ იქნება უფლების დარღვევის თავიდან აცილების ან
დარღვეული უფლების აღდგენის შესაძლებლობა, სამართლებრივი ბერკეტი, თავად
უფლებით სარგებლობა დადგება კითხვის ნიშნის ქვეშ“ (საქართველოს საკონსტიტუციო
სასამართლოს 2010 წლის 28 ივნისის გადაწყვეტილება საქმეზე „საქართველოს სახალხო
დამცველი საქართველოს პარლამენტის წინააღმდეგ“, II, 14).
ამასთან, “ვინაიდან
სამართლებრივი სახელმწიფოს ძირითადი ფუნქციაა ადამიანის უფლებებისა და
თავისუფლებების
სათანადო
რეალიზაციის
უზრუნველყოფა,
სამართლიანი
სასამართლოს
უფლება,
როგორც
სამართლებრივი
სახელმწიფოს
პრინციპის
განხორციელების ერთგვარი საზომი, გულისხმობს ყველა იმ სიკეთის სასამართლოში
დაცვის შესაძლებლობას, რომელიც თავისი არსით უფლებას წარმოადგენს” (2014 წლის
გადაწყვეტილება საქმეზე გიორგი უგულავა საქართველოს პარლამენტის წინააღმდეგ).
ამდენად, სასამართლო ვალდებული იყო არსებითად გადაეწყვიტა დავის საგანი და არ
გამოეყენებინა სასკ-ის 32-ე მუხლის მე-4 ნაწილი.
III
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო
ნ ა წ ი ლ ი:
5. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმებისა და ახალი გადაწყვეტილების მიღების
დასაბუთება:
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილის
შესაბამისად, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ
სამართალწარმოებაში გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის
დებულებანი.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 377-ე მუხლის პირველი ნაწილის
თანახმად, სააპელაციო სასამართლო ამოწმებს გადაწყვეტილებას სააპელაციო საჩივრის
ფარგლებში ფაქტობრივი და სამართლებრივი თვალსაზრისით. ამავე მუხლის მეორე
ნაწილის შესაბამისად, სამართლებრივი თვალსაზრისით შემოწმებისას სასამართლო
ხელმძღვანელობს 393-ე და 394-ე მუხლების მოთხოვნებით.
სააპელაციო პალატას მიაჩნია, რომ აპელანტების
მიერ სააპელაციო საჩივარში
მითითებული ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები ქმნიან სამოქალაქო
საპროცესო
კოდექსის
393-ე და 394-ე მუხლების შემადგენლობას, შესაბამისად,
გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების პროცესუალურ-სამართლებრივ და
სარჩელის მხოლოდ ნაწილობრივ დაკმაყოფილების საფუძვლებს.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 385-ე მუხლის მეორე ნაწილის
შესაბამისად, როდესაც არსებობს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების
აბსოლუტური საფუძვლები (სსსკ-ის 394-ე მუხლით გათვალისწინებული შემთხვევები),
სააპელაციო სასამართლოს შეუძლია თვითონ გამოიტანოს გადაწყვეტილება, რა დროსაც
25
სსსკ-ის 386-ე მუხლის მიხედვით გასაჩივრებული გადაწყვეტილების შეცვლით იღებს
ახალ გადაწყვეტილებას.
5.1. ფაქტობრივი და სამართლებრივი დასაბუთება:
სააპელაციო სასამართლოს დადგენილად მიაჩნია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:
საქმეში წარმოდგენილი შრომის წიგნაკის თანახმად,თინათინ ბუაჩიძე 1986 წლიდან 2011
წლამდე მუშაობდა სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტში. სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ
მტკიცებულებებს: შრომის წიგნაკი (ტ.I; ს.ფ.27-31).
1992 წლის 30 დეკემბრის №334 მიწის ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტის თანახმად,
დიღმის სასწავლო საცდელ მეურნეობაში მედეა კიღურაძეს გადაეცა 1000კვ.მ. მიწის
ფართი, სადაც აღნიშნულია, რომ ამ ნაკვეთს ჩრდილოეთით ესაზღვრება თინათინ
ბუაჩიძის ნაკვეთი (ტ.I; ს.ფ.ს.ფ.35).
1992 წლის 30 დეკემბრის მიწის ნაკვეთის №332 მიღება-ჩაბარების აქტის თანახმად,
დიღმის სასწავლო საცდელ მეურნეობაში რუსუდან წერეთელს გადაეცა 1000 კვ.მ.
მიწის ფართი, სადაც აღნიშნულია რომ ამ ნაკვეთს სამხრეთით ესაზღვრება თინათინ
ბუაჩიძის ნაკვეთი (ტ.I; ს.ფ.ს.ფ.36).
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
მცხეთის სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ 2007 წლის 08 თებერვალს გაცემული
№293 წერილის თანახმად, დიღმის სასწავლო საცდელ მეურნეობაში ჩატარებული
აზომვითი მონაცემებით თინათინ ბუაჩიძის სახელზე დაფიქსირებულია მიწის ნაკვეთი
საკადასტრო ნომრით: 721406091. ამავე წერილით განმარტებულია, რომ აღნიშნულ მიწის
ნაკვეთზე საჯარო რეესტრში არავითარი უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტაცია
წარმოდგენილი არ არის (ტ.I; ს.ფ.ს.ფ.32).
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
მცხეთის სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ 2008 წლის 07 თებერვალს გაცემული №3585
წერილის თანახმად, ტექ.ინვეტარიზაციის
ბიუროს ლიკვიდაციის
შემდეგ მათი
სამსახურისათვის გადაცემულ მასალებში თინათინ ბუაჩიძის სახელზე აღრიცხულ
უძრავ ნივთზე დოკუმენტაცია არ ინახება (ტ.I; ს.ფ.ს.ფ.33).
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსიპ საქართველოს ეროვნული არქივის 2015
წლის 24 დეკემბრის №31/33309 ცნობის თანახმად, მცხეთის რაიონის დიღმის სასწავლო
საცდელი მეურნეობის 1992-2007წწ. საკომლო წიგნები და მიწის ნაკვეთის მიღებაჩაბარების აქტები დუშეთის რეგიონულ არქივში დაცვაზე არ შემოსულა, რის გამოც არ
აქვთ შესაძლებლობა გასცენ ცნობა ბუაჩიძის კომლისა და მასზე რიცხული ქონების
შესახებ (ტ.I;ს.ფ. 104).
26
საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს სსიპ შემოსვალების სამსახურის 2015 წლის 16
დეკემბრის №21-02/131247 ცნობის თანახმად, დიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობის
2002 წლის მიწის გადასახადის გადამხდელთა სიაში (დაცულია დედნის სახით)
,,თინათინ ბუაჩიძე’’ გადამხდელად არ ირიცხება (ტ.I;ს.ფ. 106).
თინათინ ბუაჩიძემ 2015 წლის 13 ნოემბერს №882015649245 განცხადებით მიმართა
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს და
მოითხოვა საკუთრების უფლების რეგისტრაცია სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების
მიწის ნაკვეთზე, მდებარე: ქალაქი თბილისი, დიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობა.
განცხადებას თან ერთვოდა: დაინტერესებული პირის პირადობის დამადასტურებელი
დოკუმენტის ასლი; განცხადება; მიწის ნაკვეთის საკადასტრო აზომვითი ნახაზის ასლი;
შრომის წიგნაკის ასლი;
წერილი №3585, №293, №3479 (ასლი); წერილი №72484;
მიწის ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტის ასლი (2 ც); სარეგისტრაციო მოწმობის ასლი
(3ც) (ტ.I;ს.ფ. 64-69).
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
2015 წლის 18 ნოემბრის №882015649245-04 გადაწყვეტილებით სარეგისტრაციო წარმოება
შეჩერდა იმ მოტივით, რომ დაინტერესებული პირის მიერ სარეგისტრაციოდ
წარმოდგენილი არ არის უფლების დამდგენი დოკუმენტი, რომელიც შეიძლებოდა
საფუძვლად დასდებოდა საკუთრების უფლების რეგისტრაციას უძრავ ნივთზე, რის
გამოც მხარეს დაევალა უფლების დამდგენი დოკუმენტის წარდგენა (ტ.I;ს.ფ. 18-19).
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
2015
წლის 24
დეკემბრის
№882015649245-05
გადაწყვეტილებით,
იმის
გათვალისწინებით,
ვინაიდან
სარეგისტრაციო
წარმოების
შეჩერების
ვადაში
დაინტერესებული
პირის
მიერ
არ
იქნა წარდგენილი შეჩერების საფუძვლის
აღმოფხვრის დამადასტურებელი
დოკუმენტი/ინფორმაცია,
,,საჯარო
რეესტრის
შესახებ’’ საქართველოს კანონის 22-ე მუხლის ,,ბ’’ ქვეპუნქტის საფუძველზე
სარეგისტრაციო წარმოება შეწყდა (ტ.I;ს.ფ. 20).
2015 წლის 20 ნოემბერს, თინათინ ბუაჩიძემ №232566/17 ადმინისტრაციული საჩივრით
მიმართა საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნულ
სააგენტოს და მოითხოვა ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ’’ საქართველოს
იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 18
ნოემბრის
№882015649245-04 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა. აღნიშნულ
საჩივართან ერთად, საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის
ეროვნულმა სააგენტომ, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 193-ე
მუხლის საფუძველზე, ასევე იმსჯელა ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის შესახებ’’
საქართველოს იუსტიიცის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015
წლის 24 დეკემბრის
№882015649245 -05 გადაწყვეტილების კანონიერებაზეც.
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
2015 წლის 31 დეკემბრის №313391 გადაწყვეტილებით თინათინ ბუაჩიძეს უარი
27
ეთქვა 2015 წლის 20 ნოემბრის
დაკმაყოფილებაზე (ტ.I;ს.ფ.21-24).
№232566/17
ადმინისტრაციული
საჩივრის
თინათინ ბუაჩიძემ 2016 წლის 04 იანვარს მიმართა საქართველოს იუსტიციის
სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს №511/17 ადმინისტრაციული
საჩივრით და მოითხოვა 2015 წლის 24 დეკემბრის ,,სარეგისტრაციო წარმოების
შეწყვეტის შესახებ“ №882015649245-05 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა და
საკუთრების უფლების რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილების მიღება.
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
2016 წლის 08 იანვრის №3371 გადაწყვეტილებით თინათინ ბუაჩიძეს უარი ეთქვა
საჩივრის განხილვაზე იმ მოტივით, რომ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული
კოდექსის 182-ე მუხლის პირველი
ნაწილის
,,გ“
ქვეპუნქტის
თანახმად,
ადმინისტრაციული ორგანო არ განიხილავს ადმინისტრაციულ საჩივარს,
თუ
არსებობს ამ ორგანოს ან ზემდგომი ადმინისტრაციული ორგანოს გადაწყვეტილება
იმავე საკითხზე. ვინაიდან სააგენტომ
2015 წლის 31 დეკემბრის
№313391
გადაწყვეტილებაში იმსჯელა აგრეთვე ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის
შესახებ“
2015
წლის 24 დეკემბრის
№882015649245 -05 გადაწყვეტილებაზეც,
შესაბამისად, აღარ არსებობს ადმინისტრაციული
საჩივრის განხილვის
სამართლებრივი საფუძვლები (ტ.I;ს.ფ. 25-26).
საქმეში წარმოდგენილი 2011 წლის 13 ოქტომბრის საჯარო რეესტრის ამონაწერის
თანახმად, უძრავი ნივთის მესაკუთრეს, მდებარე: ქ. თბილისი, დიღმის სასწავლო
საცდელი მეურნეობის ტერიტორია (ს/კ 01.72.14.006.090), წარმოადგენს მედეა კიღურაძე.
საკუთრების უფლების რეგისტრაციის საფუძვლად მითითებულია 30.12.1992 წლის N334
მიღება-ჩაბარების აქტი (ტ.II; ს.ფ. 55-56).
მიწის (უძრავი ქონების) შესახებ საჯარო რეესტრის ამონაწერის თანახმად, რუსუდან
წერეთელი-ჯმუხაძე წარმოადგენს უძრავი ნივთის მესაკუთრეს მდებარე: სარეგისტრაციო
ზონა - მცხეთა, სექტორი - დიღომი, კვარტალი - 06, ნაკვეთი N092. რეგისტრაციის
საფუძლად მითითებულია 30.12.1992 წლის მიღება-ჩაბარების N332 აქტი (ტ.II; ს.ფ. 57-58).
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგნეტოს 2016 წლის 08 ივნისის N138012 წერილის
თანახამად, თინათინ ბუაჩიძეს განცხადების პასუხად განემარტა, რომ საჯარო რეესტრის
ეროვნულ სააგენტოში დაცულია სისტემური აღწერების შედეგად მიღებული
დაუზუსტებელი საკადასტრო მონაცემების კომპიუტერული დამუშავების
შედეგად
მიღებული ინტეგრირებული გრაფიკულ მონაცემთა ბაზა. აღნიშნულ ბაზაში ასახულია
ჩანაწერი ნომრით 721406091 (ტ.II; ს.ფ. 59-60).
სააპელაციო სასამართლო სააპელაციო საჩივრისა და შეგებებეული სააპელაციო
საჩივრის ფარგლებში აფასებს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერებას და
მიიჩნევს,
რომ
განსახილველ
შემთხვევაში
მართებულია
გასაჩივრებული
გადაწყვეტილების შეცვლით მიღებულ იქნეს ახალი გადაწყვეტილება შემდეგ
28
გარემოებათა გამო:
5.1.1. უპირველესად, სასამართლო ყურადღებას მიაქცევს საქართველოს პრეზიდენტის
2007 წლის 15 სექტემბრის №525 ბრძანებულებით დამტკიცებულ ,,ფიზიკური და კერძო
სამართლის იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის
ნაკვეთებზე საკუთრების უფლების აღიარების წესს”, რომელიც არეგულირებს
მართლზომიერ მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ, აგრეთვე თვითნებურად
დაკავებულ სახელმწიფოს საკუთრების მიწაზე ფიზიკური, კერძო სამართლის
იურიდიული პირების ან კანონით გათვალისწინებული სხვა ორგანიზებული
წარმონაქმნების საკუთრების უფლების აღიარების წესსა და პირობებს, განსაზღვრავს იმ
ორგანოს უფლებამოსილებასა და საქმიანობის სამართლებრივ საფუძვლებს, რომელიც
საკუთრების უფლების აღიარების პროცესში წარმოადგენს სახელმწიფოს, აგრეთვე, ამ
პროცესში მონაწილე მხარეთა უფლება-მოვალეობებს. დასახელებული წესის მე-2
მუხლის ,,გ’’ ქვეპუნქტის თანახმად, მიწის მართლზომიერი მფლობელობის
(სარგებლობის) დამადასტურებელი დოკუმენტი არის: - ცნობა-დახასიათება
თანდართული უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტით (ასეთის
არსებობის
შემთხვევაში), საკომლო წიგნიდან ამონაწერი, მებაღის წიგნაკი, „საქართველოს
რესპუბლიკაში სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის რეფორმის შესახებ“
საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 18 იანვრის №48
დადგენილების შესაბამისად სოფლის (დაბის) ადგილობრივი მმართველობის
ორგანოების გადაწყვეტილებით შექმნილი მიწის რეფორმის კომისიის მიერ შედგენილი
და სოფლის (დაბის) ყრილობაზე (საერთო კრებაზე) დამტკიცებული მიწების
განაწილების სია თანდართული მიწის გამოყოფის გეგმით ან მის გარეშე, ადგილობრივი
თვითმმართველობის (მმართველობის) ორგანოების მიერ დამტკიცებული სასოფლოსამეურნეო დანიშნულების მიწით სარგებლობისათვის სარეგისტრაციო პერიოდში
მოქმედი საგადასახადო სია, „ფიზიკური პირებისა და კერძო სამართლის იურიდიული
პირების სარგებლობაში არსებული არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის კერძო
საკუთრებად გამოცხადების შესახებ“ საქართველოს კანონის ამოქმედებამდე, ხოლო
სახელმწიფოს მიერ დაფუძნებული კერძო სამართლის იურიდიული პირების
შემთხვევაში ასევე აღნიშნული კანონის ამოქმედების შემდეგ, დადგენილი წესით,
სახელმწიფო ან ადგილობრივი თვითმმართველობისა და მმართველობის ორგანოების
მიერ გაცემული მიწის ნაკვეთის მიმაგრების აქტი ან მიწის ნაკვეთის გეგმა,
სასამართლოს აქტი ან/და სხვა დოკუმენტი, აგრეთვე „ფიზიკური და კერძო სამართლის
იურიდიული პირების მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ მიწის ნაკვეთებზე
საკუთრების უფლების აღიარების შესახებ“ საქართველოს კანონის 73 მუხლის პირველი
პუნქტით განსაზღვრული პირების მიმართ ამავე პუნქტით განსაზღვრული ვადის
დადგომამდე – პრივატიზაციის გეგმა, 1999 წლამდე შედგენილი დროებით
სარგებლობის დამადასტურებელი მოქმედი დოკუმენტი, 1999 წლამდე მიწის ნაკვეთის
ან/და მასზე განთავსებული შენობა-ნაგებობის ბალანსზე ყოფნის დამადასტურებელი
დოკუმენტი, რომელიც კანონმდებლობით დადგენილი წესით არ არის გაუქმებული,
ტექნიკური ინვენტარიზაციის არქივში აღრიცხვის დამადასტურებელი დოკუმენტი,
მიწის ნაკვეთზე განთავსებული შენობა-ნაგებობის პროექტი. დასახელებული წესის 5.1
29
მუხლის თანახმად კი, მართლზომიერ მფლობელობაში (სარგებლობაში) არსებულ
მიწაზე საკუთრების უფლების აღიარებისათვის უფლებამოსილია საქართველოს
იუსტიციის სამინისტროს მმართველობის სფეროში მოქმედი საჯარო სამართლის
იურიდიული პირი - საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო, რომელიც აღნიშნულ
უფლებამოსილებას ახორციელებს კანონით დადგენილი წესით.
ზემოაღნიშნული რეგულაციის თანახმად, მიწის მართლზომიერი მფლობელობის
(სარგებლობის)
დამადასტურებელი
დოკუმენტი,
გარდა
კონკრეტულად
ჩამოთვლილი/დასახელებული დოკუმენტებისა, შეიძლება იყოს „სხვა დოკუმენტიც“.
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო საკითხის გადაწყვეტისას ძირითადად
ყურადღებას აქცევს იმას, სარეგისტრაციოდ წარმოდგენილია თუ არა რომელიმე ზემოთ
ჩამოთვლილი
კონკრეტული დოკუმენტი, თუმცა უგულებელყოფს ცნება „სხვა
დოკუმენტს“, მასში ჩადებულ კანონმდებლის მიზანსა და განზრახულობას;
მას
განმარტავს ვიწროდ, სიტყვასიტყვით და მასში მოიაზრებს მხოლოდ ერთ კონკრეტულ
დოკუმენტს. სააპელაციო პალატა ვერ გაიზიარებს აღნიშნულ მიდგომას და განმარტავს,
რომ სიტყვათა კონსტრუქცია „სხვა დოკუმენტი“ განმარტებული ინდა იქნეს ფართოდ და
მასში მოაზრებული უნდა იქნეს არა მხოლოდ კონკრეტული დოკუმენტი, არამედ
ფაქტობრივი გარემოებებისა და სხვა მტკიცებულებების ერთობლიობაც, რომლებიც
პირდაპირ თუ ირიბად, უტყუარად ადასტურებენ მიწის ნაკვეთის მართლზომიერად
ფლობისა და სარგებლობის ფაქტს. აღნიშნული განმარტება სრულიად ლოგიკურია
საქართველოში მიწის რეფორმის დროს წარმოშობილი უამრავი პრობლემის,
გადასაწყვეტი
საკითხისა
და
მიწების
განაწილების
პროცესის
სპეციფიკის
გათვალისწინებით. ეს პროცესი განპირობებული იყო ქვეყნის ერთი საზოგადოებრივეკონომიკური
ფორმაციიდან
სხვა
ფორმაციაზე
გადასვლით,
კომუნისტური
წყობილებიდან (სადაც არ არსებობდა მიწაზე კერძო საკუთრება) დემოკრატიულ
წესწყობილებაზე/საბაზრო ეკონომიკაზე გადასვლით (სადაც კერძო საკუთრების უფლება
ერთ-ერთი უმთავრესია უფლებათა შორის). სწორედ ამ ისტორიული რეალობისა და
მასთან დაკავშირებული სპეციფიური გარემოებების, ამ ისტორიულ-პოლიტიკური
ვითარების გათვალისწინებით, რომელიც სიახლითა და ბუნდოვანებით გამოირჩეოდა,
ამ ბუნდოვანების გამო მომავალში შესაძლო გაუგებრობის, მიწის პრივატიზაციის
პროცესის შეფერხების თავიდან აცილების მიზნით, კანონმდებელმა ზემოაღნიშნულ
საკანონმდებლო ნორმაში გაითვალისწინა შესაძლებლობა, რომ მართლზომიერი
მფლობელობა (სარგებლობა) შეიძლებოდა დადასტურებულიყო როგორც ნორმაში
სახელდებით მოხსენიებული კონკრეტული დოკუმენტით, ასევე „სხვა დოკუმენტითაც“,
რომელშიც, სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, უნდა მოვიაზროთ სხვადასხვა
დოკუმენტების, ფაქტების, გარემოებებისა და ა.შ. ერთობლიობა, რაც საკითხის
გადაწყვეტაზე უფლებამოსილ პირს შეუქმნის რწმენას, რომ კონკრეტული პირი
მართლზომიერად ფლობდა და სარგებლობდა კონკრეტული უძრავი ნივთით.
განსახილველ შემთხვევაში, დადასტურებულია, რომ თინათინ ბუაჩიძე 1986 წლიდან
2011 წლამდე მუშაობდა სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტში, რომელიც გასცემდა მიღებაჩაბარების აქტებს; რომ სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მცხეთის
30
სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ 2007
წლის 08 თებერვალს გაცემული №293
წერილის თანახმად, დიღმის სასწავლო საცდელ მეურნეობაში ჩატარებული აზომვითი
მონაცემებით თინათინ ბუაჩიძის სახელზე დაფიქსირებულია მიწის ნაკვეთი საკადასტრო
ნომრით: 721406091; რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგნეტოს 2016 წლის 08 ივნისის
N138012 წერილის თანახამად, სააგენტოში დაცულია სისტემური აღწერების შედეგად
მიღებული დაუზუსტებელი საკადასტრო მონაცემების კომპიუტერული დამუშავების
შედეგად მიღებული ინტეგრირებული გრაფიკულ მონაცემთა ბაზა. აღნიშნულ ბაზაში
ასახულია ჩანაწერი ნომრით 721406091; რომ 1992 წლის 30 დეკემბრის №334 მიწის
ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტის თანახმად, დიღმის სასწავლო საცდელ მეურნეობაში
მედეა კიღურაძეს გადაეცა 1000კვ.მ. მიწის ფართი, სადაც აღნიშნულია, რომ ამ ნაკვეთს
ჩრდილოეთით ესაზღვრება თინათინ ბუაჩიძის ნაკვეთი; რომ 1992 წლის 30 დეკემბრის
მიწის ნაკვეთის №332 მიღება-ჩაბარების აქტის თანახმად, დიღმის სასწავლო საცდელ
მეურნეობაში რუსუდან წერეთელს გადაეცა 1000 კვ.მ. მიწის ფართი, სადაც
აღნიშნულია რომ ამ ნაკვეთს სამხრეთით ესაზღვრება თინათინ ბუაჩიძის ნაკვეთი; რომ
სადავო მიწის ნაკვეთ დღეს არავის სახელზე არაა რეგისტრირებული.
ამდენად, პალატის მოსაზრებით, ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებების
ერთობლიობა იძლევა რა თინათინ ბუჩიძის დაინტერესებაში მყოფი მიწის ნაკვეთის
იდენტიფიცირებისა და თინათინ ბუაჩიძის მიერ მისი მართლზომიერად ფლობისა და
სარგებლობის ფაქტში დარწმუნების საფუძველს, სააპელაციო პალატას მიაჩნია, რომ
ზემოაღნიშნული ფაქტები/გარემოებები, მიჩნეულ ინდა იქნენ ზემოაღნიშნული ნორმით
გათვალისწინებულ „სხვა დოკუმენტად“, რაც სადავო მიწის ნაკვეთის საკუთრების
უფლებით აღრიხვის საკანონმდებლო საფუძველია.
აქვე, პალატა განმარტავს, რომ საკუთრების უფლების აღიარების პროცესში
უფლებამოსილმა ორგანომ მაქსიმალურად უნდა შეუწყოს ხელი ამ უფლების ეფექტურ
რეალიზებას და არ უნდა დაუშვას მხოლოდ და მხოლოდ ფორმალური საფუძვლებით
აღიარებაზე უარის თქმა. ასეთი მიდგომით შესაძლოა მივიღოთ შედეგი, როდესაც ერთის
მხრივ ფორმალურად არსებობს თინათინ ბუაჩიძის საკუთრების უფლება, ხოლო მეორე
მხრივ კი იგი ვერ ახერხებს აღნიშნული უფლების სამართლებრივ ჩარჩოში მოქცევას საჯარო რეესტრში საკუთრების აღიცხვას, რაც იმ ხარისხით ზღუდავს საკუთრების
უფლებას, რომ შინაარსს უკარგავს მას. დასახელებული გარემოება კი, საბოლოო ჯამში,
ხელყოფს მოსარჩელის კანონიერ ინტერესს საკუთრებასთან დაკავშირებით, საკუთრების
უფლება კი განმტკიცებულია საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლით და ადამიანის
უფლებათა დაცვის ევროპული კონვენციის დამატებითი ოქმის 1-ლი მუხლით.
ამდენად, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის
პირველი ნაწილისა და საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601
მუხლის აქტის ბათილად ცნობასთან დაკავშირებული დებულებების, ასევე ყოველივე
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საფუძვლიანია შეგებებული სააპელაციო საჩივრის
მოთხოვნა სასარჩელო მოთხოვნის ნაწილობრივ დაკმაყოფილების შესახებ პირველი
ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების გაუქმებისა და ამ ნაწილში სარჩელის
31
არსებითად სრულად დაკმაყოფილების თაობაზე. შესაბამისად, უნდა გაუქმდეს
გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ის ნაწილი, რომლითაც სადავო საკითხის
გადაუწყვეტლად იქნა ბათილად ცნობილი სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს 2015 წლის 18 ნოემბრის №882015649245-04 გადაწყვეტილება ,,სარეგისტრაციო
წარმოების შეჩერების შესახებ’’ და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს უნდა
დაევალოს გამოსცეს ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი,
ქ.თბილისში, დიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობის ტერიტორიაზე მდებარე 1000
კვ.მ. მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო ნომრით: №721406091) თინათინ ბუაჩიძის სახელზე
საკუთრების უფლების რეგისტრაციის შესახებ.
5.1.2. რაც შეეხება შეგებებული სააპელაციო საჩივრის მეორე მოთხოვნას - პირველი
ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების გაუქმებას იმ ნაწილში, რომლითაც არ
დაკმაყოფილდა სასარჩელო მოთხოვნა თინათინ ბუაჩიძის 2016 წლის 04 იანვრის №511/17
ადმინისტრაციული საჩივრის განუხილველად დატოვების შესახებ სააგენტოს 08.01.2016
გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის მოთხოვნით, სააპელაციო პალატა განმარტავს
შემდეგს:
დადგენილია, რომ 2015 წლის
20 ნოემბერს, თინათინ ბუაჩიძემ №232566/17
ადმინისტრაციული საჩივრით მიმართა საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო
რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს და მოითხოვა ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების
შესახებ’’ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს 2015 წლის 18 ნოემბრის №882015649245-04 გადაწყვეტილების ბათილად
ცნობა.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 193.1 მუხლის თანახმად, თუ
კანონით ან მის საფუძველზე გამოცემული კანონქვემდებარე აქტით სხვა რამ არ არის
დადგენილი, ადმინისტრაციული საჩივრის განმხილველი ადმინისტრაციული ორგანო
იხილავს ადმინისტრაციულ საჩივარს მასში აღნიშნული მოთხოვნის ფარგლებში, ხოლო
კანონით გათვალისწინებულ შემთხვევაში შეუძლია გასცდეს მათ.
დადგენილია ასევე, რომ 2015 წლის 20 ნოემბერს თინათინ ბუაჩიძის მიერ წარდგენილ
საჩივართან ერთად, სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულმა სააგენტომ, სწორედ
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 193-ე მუხლის საფუძველზე, ასევე
იმსჯელა ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის შესახებ’’ სსიპ საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 24 დეკემბრის №882015649245-05 გადაწყვეტილების
კანონიერებაზეც და 2015 წლის 31 დეკემბრის №313391 გადაწყვეტილებით თინათინ
ბუაჩიძეს უარი ეთქვა ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე.
დადგენილია ასევე, რომ 2016 წლის 04 იანვარს თინათინ ბუაჩიძემ კვლავ მიმართა
ადმინისტრაციული საჩივრით საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო
რეესტრის
ეროვნულ
სააგენტოს და ამჯერად მოითხოვა
2015
წლის
24
დეკემბრის ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის შესახებ“ საქართველოს იუსტიციის
32
სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 24 დეკემბრის
№882015649245-05 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა, ხოლო საქართველოს იუსტიციის
სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2016 წლის 08 იანვრის №3371
გადაწყვეტილებით კი თინათინ ბუაჩიძეს უარი ეთქვა საჩივრის განხილვაზე.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 182-ე მუხლით განსაზღვრულია
ადმინისტრაციული საჩივრის მიღებაზე ან განხილვაზე უარის თქმის საფუძვლები.
კერძოდ, დასახელებული მუხლის პირველი ნაწილის ,,გ’’ ქვეპუნქტის თანახმად,
ადმინისტრაციული ორგანო არ განიხილავს ადმინისტრაციულ საჩივარს, თუ: არსებობს
ამ ორგანოს ან ზემდგომი ადმინისტრაციული ორგანოს გადაწყვეტილება იმავე
საკითხზე.
ამდენად, საქმის ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, სააგენტო, საქართველოს
ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 182.1 მუხლის ,,გ’’ ქვეპუნქტის საფუძველზე,
უფლებამოსილი იყო 2016 წლის 08 იანვარს მიეღო გადაწყვეტილება №3371 თინათინ
ბუაჩიძის ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვაზე უარის თქმის თაობაზე, რის გამოც
მოთხოვნის ამ ნაწილში თინათინ ბუაჩიძის სააპელაციო საჩივარი და სარჩელი
უსაფუძვლოა და არ უნდა დაკმაყოფილდეს. ამ ნაწილში სააპელაციო პალატა სრულად
იზიარებს პირველის ინსტანციის სასამართლოს მოტივაციას.
5.1.3. რაც შეეხება სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს სააპელაციო საჩივრის
მოთხოვნებს, რომლის თანახმადაც იგი ითხოვს გაუქმდეს პირველი ინსტანციის
სასამართლოს გადაწყვეტილება, რომლითაც ბათილად იქნა ცნობილი სსიპ საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 24 დეკემბრის გადაწყვეტილება
№882015649245-05 ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის შესახებ“, სააგენტოს 2015
წლის 31 დეკემბრის №313391 გადაწყვეტილება ,,ადმინისტრაციული საჩივრის
დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ“ და სადავო
საკითხის
გადაუწყვეტად
ბათილად იქნა ცნობილი სააგენტოს 2015 წლის 18 ნოემბრის გადაწყვეტილება
№882015649245-04 ,,სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ“, სააპელაციო პალატა
განმარტავს,
რომ
,,სარეგისტრაციო
წარმოების
შეწყვეტის
შესახებ“
და
დაკმაყოფილებაზე
უარის
თქმის
შესახებ“
,,ადმინისტრაციული
საჩივრის
გადაწყვეტილებები პირველი ინსტანციის სასამართლომ კანონიერად ცნო ბათილად.
სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოთხოვნის ამ ნაწილში სარჩელი საფუძვლიანი იყო, რამეთუ
დადგენილი იქნა, რომ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 18 ნოემბრის გადაწყვეტილება №882015649245-04
,,სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ’’, როგორც ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, კანონის მოთხოვნათა დარღვევით იყო
მიღებული და იგი მოსარჩელის კანონიერ ინტერესებს საკუთრებასთან დაკავშირებით
პირდაპირ და უშუალო ზიანს აყენებდა, აღნიშნული გარემოება კი თავის მხრივ
გასაჩივრებული აქტების ბათილად ცნობის სამართლებრივ საფუძველს წარმოადგენდა,
შესაბამისად, ბათილად უნდა ყოფილიყო ცნობილი როგორც ,,სარეგისტრაციო წარმოების
შეწყვეტის შესახებ’’ სააგენტოს 2015 წლის 24 დეკემბრის №882015649245-05
გადაწყვეტილება, ასევე სააგენტოს
2015
წლის
31
დეკემბრის
№313391
33
გადაწყვეტილება ,,ადმინისტრაციული საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის
შესახებ’’. აღნიშნული კუთხითაც, სააპელაციო პალატა ეთანმხება პირველი ინსტანციის
სასამართლოს მოტივაციას და ამდენად, სააგენტოს სააპელაციო საჩუვრის ეს ნაწილი არ
უნდა დაკმაყოფილდეს, ამ ნაწილში ძალაში უნდა დარჩეს პირველი ინსტანციის
სასამართლოს გადაწყვეტილება. ხოლო, რაც შეეხება სააპელაციო საჩივრის მოთხოვნას,
რომლის თანახმადაც უნდა გაუქმდეს გადაწყვეტილების ის ნაწილი, რომლითაც სადავო
საკითხის გადაუწყვეტლად იქნა ბათილად ცნობილი ,,სარეგისტრაციო წარმოების
შეჩერების შესახებ’’ სააგენტოს 2015 წლის 18 ნოემბრის
№882015649245-04
გადაწყვეტილება, ვინაიდან ამ ნაწილში სააპელაციო პალატამ დააკმაყოფილა
შეგებებული სააპელაციო საჩივრის მოთხოვნა, ამ ნაწილში გააუქმა გასაჩივრებული
გადაწყვეტილება და სადავო აქტი არსებითად სცნო ბათილად (იხ. წინამდებარე
გადაწყვეტილების 5.1.1 პუნქტი), არ არსებობს საფუძველი სააგენტოს სააპელაციო
საჩივრის ამ მოთხოვნის დაკმაყოფილებისა.
6. შემაჯამებელი სასამართლო დასკვნა
6.1. ზემოაღნიშნული გარემოებების ანალიზის საფუძველზე სააპელაციო პალატას
მიაჩნია, რომ აპელანტის სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ არ ყოფილა
წარმოდგენილი საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის მე-3
ნაწილის
შესაბამისად
მტკიცებულებები,
რომლებიც
საშუალებას
მისცემდა
სასამართლოს გაეზიარებინა სააპელაციო საჩივრის ფაქტობრივი და სამართლებრივი
საფუძვლები, რისი გათვალისწინებითაც, მისი სააპელაციო საჩივარი არ უნდა
დაკმაყოფილდეს, ხოლო შეგებებული სააპელაციო საჩივრისა და მოსარჩელის
მოთხოვნები უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ; თბილისის საქალაქო სასამართლოს
ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 29 თებერვლის გადაწყვეტილების
შეცვლით მიღებული უნდა იქნას ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც ნაწილობრივ
დაკმაყოფილდება თინათინ ბუაჩიძის სარჩელი. კერძოდ, გაბათილდება სარეგისტრაციო
წარმოების შეჩერების შესახებ 18.11.2015 გადაწყვეტილება და დაევალება სსიპ საჯარო
რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს გამოსცეს ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტი, ქ.თბილისში,
დიღმის
სასწავლო საცდელი მეურნეობის
ტერიტორიაზე მდებარე 1000 კვ.მ. მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო ნომრით: №721406091)
თინათინ ბუაჩიძის სახელზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციის შესახებ. ხოლო
სასარჩელო მოთხოვნა ,,ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვაზე უარის თქმის
შესახებ“ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს 2016 წლის
08 იანვრის №3371
გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის
შესახებ, არ დაკმაყოფილდება.
7. საპროცესო ხარჯები:
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 55-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად,
აპელანტის სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ სახელმწიფო ბიუჯეტში
სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი 150 (ასორმოცდაათი) ლარი, უნდა დარჩეს
34
სახელმწიფო ბიუჯეტში გადახდილად. თინათინ ბუაჩიძე კი განთავისუფლებულია
სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან.
IV
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ იხელმძღვანელა
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1-ლი, მე-12, 32-ე, 331-ე, 34-ე
მუხლებით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 257-ე, 372-ე, 386-ე, 389-ე,
391-ე, 395-ე, 397-ე მუხლებით და
გადაწყვიტა:
1. სსიპ საჯარო
დაკმაყოფილდეს;
რეესტრის
ეროვნული
სააგენტოს
სააპელაციო
საჩივარი
არ
2. თინათნ ბუაჩიძის შეგებებული სააპელაციო საჩვარი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;
3. თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2016
წლის
29 თებერვლის გადაწყვეტილების შეცვლით მიღებული იქნეს ახალი
გადაწყვეტილება;
4. თინათინ ბუაჩიძის სარჩელი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;
5.
ბათილად იქნეს ცნობილი სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015
წლის 18 ნოემბრის №882015649245-04 გადაწყვეტილება ,,სარეგისტრაციო წარმოების
შეჩერების შესახებ’’ და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს დაევალოს გამოსცეს
ახალი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, ქ.თბილისში,
დიღმის სასწავლო საცდელი მეურნეობის ტერიტორიაზე მდებარე 1000 კვ.მ. მიწის
ნაკვეთზე (საკადასტრო ნომრით: №721406091) თინათინ ბუაჩიძის სახელზე საკუთრების
უფლების რეგისტრაციის შესახებ;
6.
დანარჩენ ნაწილში, კერძოდ, ,,ადმინისტრაციული საჩივრის განხილვაზე უარის
თქმის შესახებ“ სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2016 წლის 08 იანვრის
№3371 გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის ნაწილში, სარჩელი არ დაკმაყოფილდეს;
7.
აპელანტის სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ სახელმწიფო
ბიუჯეტის სასარგებლოდ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი 150 (ასორმოცდაათი) ლარის
ოდენობით, ჩაითვალოს გადახდილად;
8. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს საკასაციო წესით, საქართველოს უზენაესი
სასამართლოს
ადმინისტრაციულ
საქმეთა
პალატაში
(ქ.
თბილისი,
ძმები
35
ზუბალაშვილების ქ. №32), დასაბუთებული გადაწყვეტილების მხარეთათვის
გადაცემიდან 21 (ოცდაერთი) დღის ვადაში, თბილისის სააპელაციო სასამართლოს
მეშვეობით (ქ. თბილისი, გრ. რობაქიძის გამზირი №7ა).
მოსამართლე:
შოთა გეწაძე
36
საქმე N3ბ/1944-15
საქმე N330310015692743
გადაწყვეტილება
საქართველოს სახელით
I
შ ე ს ა ვ ა ლ ი:
13 ოქტომბერი, 2016 წელი
ქ. თბილისი
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა
მოსამართლე - შოთა გეწაძე
სხდომის მდივანი - სოფიო ჯაფარიძე, ლიანა გელაშვილი, გიორგი მარღიშვილი
აპელანტი (მოსარჩელე) - ირინე მენაბდე;
წარმომადგენელი - დიმიტრი გაბუნია;
მოწინააღმდეგე მხარე (მოპასუხე) - ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერია;
წარმომადგენელი - მარიამ ბერულაშვილი;
მოწინააღმდეგე მხარე (მოპასუხე) - ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ
თბილისის არქიტექტურის სამსახური;
წარმომადგენელი - გიორგი მძევაშვილი;
მესამე პირები (16.2) - ამხანაგობა ,,ატენი 19”-ის დამფუძნებელი წევრები: მიშა
ბებოშვილი, იოსებ გრიგალაშვილი, ნინა ჩაჩაშვილი, ბიძინა ზურებიანი, ირინე დოლიძე,
ანგელინა მამულაიშვილი, მზია ნიშნიანიძე, ლიანა ჭელიძე, მერაბ ზურებიანი, გრიგოლ
ჯაკობია, თამარ კაპანაძე, ავთანდილ ჭილაია, მიხეილ არაქელოვი, ნინა კრავჩენკო,
ქეთევან ჩხეიძე, გიორგი ასათიანი, გიორგი ბრუნჯაძე, ვლადიმერ ვარდანაშვილი,
რუსუდან გიორგობიანი, ირმა ჩანტლაძე, სოფიო ზურებიანი, მაია ნიშნიანიძე, შალვა
ბებოშვილი, თამარ აშხაცავა, მანანა ოდიშელიძე, ნელი ვერულავა;
წარმომადგენელი - გიორგი უსუფაშვილი;
1
მესამე პირი (16.2) - დავით სუპატაშვილი;
წარმომადგენელი - ლაშა უფლისაშვილი;
მესამე პირები (16.2) - მარიამ წულაძე, მერაბ წულაძე, ილონა ფალავანდიშვილი,
დამალინა ქურდაძე;
დავის საგანი –ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა;
გასაჩივრებული
გადაწყვეტილება
–
თბილისის
საქალაქო
სასამართლოს
ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 01 ოქტომბრის გადაწყვეტილება;
II
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი
ნ ა წ ი ლ ი
1. სააპელაციო საჩივრის მოთხოვნა:
1.1. თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015
წლის 01 ოქტომბრის გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით
სარჩელის დაკმაყოფილება.
1.2. მოწინააღმდეგე მხარის პოზიცია:
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის
01 ოქტომბრის გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვება.
1.3. მესამე პირების პოზიცია:
საქმის განხილვაზე გამოცხადებულმა მესამე პირებმა მხარი არ დაუჭირეს სააპელაციო
საჩივარს და ითხოვეს თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა
კოლეგიის 2015 წლის 01 ოქტომბრის გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვება.
2. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასკვნებზე მითითება
2.1. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:
ირინე მენაბდის სასარჩელო განცხადება არ
დაკმაყოფილდა. მოსარჩელის მიერ
გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი ჩაითვალა ბიუჯეტში გადახდილად.
3. დასკვნები ფაქტობრივ გარემოებებთან დაკავშირებით:
3.1. უდავო ფაქტობრივი გარემოებები:
დადგენილია, რომ ქ. თბილისში, ვაკე-საბურთალოს
რაიონში,
ატენის შესახვევში,
2
N16-სა და ატენის ქუჩა N17-19-ში არსებული მიწის ნაკვეთი (საკადასტრო კოდი
N01.14.011.083) მდებარეობს საცხოვრებელ ზონა 6-ში, განაშენიანების პარამეტრებს
შეადგენს კ1=0,6, კ2=4,0.
ზემოხსენებულ მისამართზე მრავალფუნქციური შენობის განთავსების მიზნით,
ამხანაგობა ,,ატენის-19“-ის თავმჯდომარემ ქალაქთმშენებლობითი პარამეტრების
გაზრდის მოთხოვნით მიმართა ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და
განაშენიანების რეგულირების საკითხთა კომისიას.
ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების
საკითხთა კომისიის 2011 წლის 1 ივნისის სხდომაზე განხილულ იქნა ქ. თბილისში,
ვაკე-საბურთალოს რაიონში, ატენის შესახვევში, N16-სა და ატენის ქუჩა N17-19-ში
არსებულ მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო კოდი N01.14.011.083) ქალაქთმშენებლობითი
პარამეტრების
გაზრდის
საკითხი.
კომისიამ,
ზემოხსენებული
მიზნით,
ქალაქთმშენებლობითი პარამეტრების გაზრდაზე თანხმობა გასცა. არსებული
ტერიტორიის განაშენიანების კოეფიციენტი და განაშენიანების ინტენსივობის
კოეფიციენტი განისაზღვრა კ1=0,5; კ2=8,0-ით. სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ
მტკიცებულებას: ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების
რეგულირების საკითხთა კომისიის 2011 წლის 1 ივნისის სხდომის ოქმი N21 (საკითხი
23) (ტ.1, ს.ფ.168-185).
ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების
საკითხთა კომისიის 2011 წლის 1 ივნისის N21 სხდომის ოქმის შესაბამისად, ქალაქ
თბილისის მერიის 2011 წლის 8 ივნისის №1184 განკარგულებით ქ. თბილისში, ატენის
შესახვევში, N16-სა და ატენის ქუჩა N17-19-ში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო
კოდი N01.14.011.083) მრავალფუნქციური შენობის განსათავსებლად, განაშენიანების
კოეფიციენტისა და განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტის (კ2) გადამეტების
მიზნით, გაიცა სპეციალური (ზონალური) შეთანხმება საპროექტო წინადადებით,
წარდგენილი პარამეტრების შესაბამისად და განისაზღვრა კ1=0,5; კ2=8,0-ით.
ამავე განკარგულებით ქალაქ
თბილისის მერიის
სსიპ
ქალაქ
თბილისის
არქიტექტურის
სამსახურს დაევალა შესაბამისი აქტების გამოცემისას კომისიის
რეკომენდაციების გათვალისწინება. სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებას:
ქალაქ თბილისის მერიის 2011 წლის 8 ივნისის №1184 განკარგულება (იხ. ტომი 1; ს.ფ.
167).
ქ. თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურს 2014 წლის 07
თებერვალს წარედგინა AR1187772 განცხადება, რომლითაც მოთხოვნილი იქნა ატენის
შესახვევი N16-ში, ატენის ქ. N17-ში, ატენის ქ. N19-ში IV კლასს მიკუთვნებული
მრავალფუნქციური
კომპლექსის/შენობის
კორექტირებული
არქიტექტურული
პროექტის შეთანხმება.
3
ქ. თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 18
მარტის N1176181 ბრძანებით შეთანხმდა ქ. თბილისში, სექტორი ვაკე, ატენის
შესახვევის N16-ში, ატენის ქ. N17-ში, ატენის ქ. N19-ში თანასაკუთრებაში არსებულ
მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო კოდი N01.14.011.083) მრავალფუნქციური შენობის
კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი. ამავე ბრძანებით დადგინდა
მშენებლობის ნებართვისა და სანებართვო მოწმობის გაცემა. მშენებლობის ვადა
განისაზღვრა 2014 წლის 19 მარტიდან 2017 წლის 19 ნოემბრის ჩათვლით.
ბრძანების მე-4 პუნქტით დამკვეთს განემარტა, რომ იგი ვალდებული იყო
სამშენებლო სამუშაოების დაწყებამდე ჰქონოდა სამშენებლო დოკუმენტის სათანადოდ
დამოწმებული ეგზემპლარი და პასუხისმგებელი პირის მიერ ხელმოწერილი შემდეგი
დოკუმენტაცია:
4.1.
სამშენებლო
მიწის
ნაკვეთის საინჟინრო-გეოლოგიური
კვლევა; 4.2. საჭიროების შემთხვევაში
შენობა-ნაგებობის კვლევა საქართველოს
მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების 35-ე მუხლის შესაბამისად; 4.3.
მშენებლობის ორგანიზაციის პროექტი ამ დადგენილების 61-ე მუხლის და
უსაფრთხოების
წესების“
მოთხოვნათა
,,მშენებლობის
შესაბამისად;
4.4.
კონსტრუქციული პროექტი, რომელიც შედგებოდა შენობა-ნაგებობის ძირითადი
კონსტრუქციული
სისტემის
დეტალური პროექტისაგან, მათ შორის
ფუძე საძირკვლისაგან. 4.5. მწვანე ნარგავების ჭრის/გადარგვის შემთხვევაში ქ. თბილისის
მერიის ეკოლოგიისა და გამწვანების საქალაქო სამსახურიდან მიღებული შესაბამისი
ნებართვა; 4.6. მიწისზედა/მიწისქვეშა ხაზობრივი ნაგებობის არსებობის შემთხვევაში,
შესაბამისი მესაკუთრის თანხმობა/ნებართვა; 4.7. სავალდებულო საექსპერტო შეფასების
განხორციელება საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილების
მოთხოვნათა შესაბამისად. ამავე ბრძანების მე-5 პუნქტით დამკვეთს დაევალა
განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტის (კ-2) გადამეტებისათვის გაცემული
სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების მოსაკრებელის (ქალაქ თბილისის მერიის 2011
წლის 8 ივნისის №1184 განკარგულება) გადახდა წარდგენლი გრაფიკის შესაბამისად და
არაუგვიანეს ექსპლუატაციაში მიღებამდე. სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ
მტკიცებულებას: ქ. თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის
2014 წლის 18 მარტის N1176181 ბრძანება (ტ. 1, ს.ფ. 22-24).
დადგენილია, რომ მოსარჩელე ირინე მენაბდე წარმოადგენს ატენის ქუჩის, კერძოდ,
N25-ის მცხოვრებს.
საქმეში წარმოდგენილია არქიტექტორების - ირაკლი
მასხარაშვილისა და ბიძინა
ჩიგოგიძის ქალაქგეგმარებითი მოსაზრებები, ატენის ქ. N19-ში მრავალფუნქციური
საცხოვრებელი კომპლექსის მშენებლობასთან დაკავშირებით, სადაც
აღწერილია
ახალი საცხოვრებელი კომპლექსის მშენებლობით მოსალოდნელი შედეგები. მასში
აღნიშნულია, რომ ატენის ქუჩის საცხოვრებელი უბანი წარმოადგენს გადატვირთულ
ურბანულ გარემოს, უბნის ფართობის, მოსახლეობის სავარაუდო
რაოდენობის,
განაშენიანების სიმჭიდროვისმახასიათებლებით. აბსოლუტურად გაუმართავია უბნის
შიდა სატრანსპორტო სისტემაც, კერძოდ ატენის ქუჩის ორზოლიანი სავალი ნაწილი
4
იყოფა ორ არათანაბარ
განშტოებად (ატენის
ქუჩად
და
ატენის
ქუჩის
შესახვევად) და მათი ჩიხურობა სერიოზულ უხერხულობასთან ერთად დიდ
საშიშროებას უქმნის მოსახლეობას სახანძრო უსაფრთხოების და გადაუდებელი
სამედიცინო მომსახურების თვალსაზრისითაც.
ამასთან, ქუჩების სავალი ნაწილის
ერთი ზოლი ტროტუარით მუდმივად არის დაკავებული დროებით მომსვლელთა და
მცხოვრებელთა ავტოსადგომებით, რაც ქმნის მუდმივ საცობებს და შეუღწევადობას
უბნის საცხოვრებელ სივრცეში. უბნის
სატრანსპორტო სისტემის მოთხოვნილი
გამტარიანობა შეადგენს 1000 ერთ/სთ -ში, რაც პრაქტიკულად
ვერ უზრუნველყოფს
სტიქიური სადგომებისაგან, თუნდაც არსებული
ქუჩების გამოთავისუფლებას.
ამდენად, არსებულ გარემოში მკვეთრად გაზრდილი პარამეტრების მქონე
ახალი
მშენებლობა კიდევ უფრო მეტად დაამძიმებს
ისედაც გაუსაძლის საცხოვრებელ
პირობებს. ასევე, ეჭვს იწვევს მიმდებარე განაშენიანების ინსოლირებასა და
განათებულობაზე მშენებარე სახლის ზეგავლენა. სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ
მტკიცებულებას:
ქალაქგეგმარებითი
მოსაზრებები,
ატენის
ქ.
N19-ში
მრავალფუნქციური საცხოვრებელი კომპლექსის მშენებლობასთან დაკავშირებით (ტ.ქ,
ს.ფ. 33-41).
3.1. დასკვნები სამართლებრივ გარემოებებთან დაკავშირებით:
სასამართლომ მიუთითა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22-ე
მუხლის პირველი ნაწილზე, რომლის თანახმად სარჩელი შეიძლება აღიძრას
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობის მოთხოვნით.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის
,,დ” პუნქტის თანახმად, სასამართლომ მიიჩნია, რომ გასაჩივრებული აქტები - ქ.
თბილისის მერიის 2011 წლის 08 ივნისის N1184 განკარგულება და ქ. თბილისის მერიის
სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 18 მარტის N1176181 ბრძანება
წარმოადგენენ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტებს, რომლის კანონშესაბამისობაც
სასამართლომ უნდა შეამოწმოს მოცემული სარჩელის ფარგლებში.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601 მუხლის პირველი
ნაწილით
განსაზღვრულია,
თუ
რა
შემთხვევაში
შეიძლება
ჩაითვალოს
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ბათილად. აღნიშნული მუხლის თანახმად,
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ბათილია თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონს ან
არსებითად დარღვეულია მისი მომზადების ან გამოცემის კანონმდებლობით
დადგენილი სხვა მოთხოვნები. ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად,
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მომზადების ან გამოცემის წესის არსებით
დარღვევად ჩაითვლება ადმინისტრაციულ სამართლებრივი აქტის გამოცემა ამ
კოდექსის 32-ე ან 34-ე მუხლით გათვალისწინებული წესის დარღვევით ჩატარებულ
სხდომაზე ან კანონით გათვალისწინებული ადმინისტრაციული სახის დარღვევით,
ანდა კანონის ისეთი დარღვევა, რომლის არარსებობის შემთხვევაში მოცემულ საქმეზე
5
მიღებული იქნებოდა სხვაგვარი გადაწყვეტილება.
,,სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის საფუძვლების შესახებ’’ საქართველოს
კანონი ქვეყნის მდგრადი განვითარებისა და მოსახლეობის ჯანსაღი და უსაფრთხო
საცხოვრებელი და სამოღვაწეო გარემოთი უზრუნველყოფის მიზნით არეგულირებს
სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის პროცესს, მათ შორის, განსახლების,
დასახლებათა, ინფრასტრუქტურის განვითარებას, კულტურული მემკვიდრეობისა და
გარემოს დაცვის მოთხოვნათა გათვალისწინებით და ადგენს ამ სფეროში სახელმწიფო
ხელისუფლების ორგანოების, ფიზიკური და იურიდიული პირების უფლებებსა და
მოვალეობებს. დასახელებული კანონის მე-4 მუხლით განსაზღვრულია კანონის მიზნები
და ამოცანები, ამავე მუხლის მე-2 პუნქტის ,,ა’’ ქვეპუნქტის თანახმად, ამ კანონის ერთერთ ამოცანას წარმოადგენს ტერიტორიებისა და დასახლებათა განვითარება სივრცითტერიტორიული დაგეგმვის პრინციპებით, რომლებიც ეკონომიკური და სხვა
საქმიანობის გარემოზე უარყოფითი ზემოქმედების მინიმალიზებით, ტერიტორიებისა
და ბუნებრივი რესურსების რაციონალური გამოყენებით უზრუნველყოფს ახლანდელი
და მომავალი თაობებისათვის ჯანსაღი საცხოვრებელი გარემოს არსებობას, ხოლო ,,ბ’’
ქვეპუნქტის თანახმად კი, ქვეყნის ტერიტორიაზე სრულყოფილი, თანაბარი
საცხოვრებელი და სამოღვაწეო გარემოს და პირობების
შექმნა („თანაბარი
შესაძლებლობების სივრცე)“.
სასამართლოს განმარტებით, დასახელებული კანონის 27-ე მუხლის პირველი პუნქტის
თანახმად, დასახლებათა მიწათსარგებლობის (უფლებრივი ზონირების) დაგეგმვის
არსია დასახლების ტერიტორიისათვის უძრავი ქონების (ობიექტების) გამოყენებისა და
განაშენიანების რეგულირების პარამეტრების დადგენა, მისი დაყოფა ერთგვაროვანი
მახასიათებლებისა და დასაშვები მაჩვენებლების მქონე მიწათსარგებლობის ზონებად
(ქვეზონებად). ამავე კანონის 28-ე მუხლის მე-4 პუნქტის შესაბამისად, „განაშენიანების
რეგულირების წესები“ ადგენს მიწათსარგებლობის ზონებისათვის შემდეგ ძირითად
პარამეტრებს: ა) მიწის ნაკვეთების განაშენიანების მაქსიმალურ კოეფიციენტს; ბ) მიწის
ნაკვეთების განაშენიანების ინტენსივობის მაქსიმალურ კოეფიციენტს; გ) მიწის
ნაკვეთების გამწვანების მინიმალურ კოეფიციენტს.
ამავე კანონის 29-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, მიწათსარგებლობის
გენერალური გეგმა მოიცავს დასახლების მთელ ტერიტორიას. მისი შესრულება
სავალდებულოა ყველა სახელმწიფო, ადგილობრივი თვითმმართველობის ორგანოსა
და დაწესებულებისათვის და სახელმწიფოს მიერ საქართველოს კანონმდებლობის
ან ადმინისტრაციული აქტის საფუძველზე
შექმნილი
საჯარო სამართლის
იურიდიული პირისათვის, აგრეთვე ფიზიკური და კერძო სამართლის იურიდიული
პირებისათვის, თუ უფლებრივი ზონირების რუკა განსაზღვრავს ამ კანონის 28-ე
მუხლის მე-4 პუნქტით გათვალისწინებულ ძირითად პარამეტრებს, და იგი
მშენებლობის ნებართვის გაცემის შესახებ გადაწყვეტილების მიღების საფუძველია.
ამავე კანონს 31-ე მუხლი განსაზღვრავს შენობა-ნაგებობების პარამეტრების გადამეტების
6
წინაპირობებს. კერძოდ, დასახელებული მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად,
„განაშენიანების რეგულირების წესებით“ დადგენილი იმ ძირითადი პარამეტრების
ზღვრული მაჩვენებლები, რომლებიც მოცემულია ამ კანონის 28-ე მუხლის მე-4
პუნქტში ან დადგენილია იმავე მუხლის
მე-5 და მე-6
პუნქტების მიხედვით,
შეიცვლება ამ კანონის მოთხოვნათა შესაბამისად დამტკიცებული განაშენიანების
რეგულირების გეგმის ან სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების საფუძველზე, თუ: ა)
ამას
მოითხოვს
დასახლების
სივრცით-ტერიტორიული
დაგეგმვისა
და
არქიტექტურული, აგრეთვე ტერიტორიის განვითარებასთან დაკავშირებული სხვა
განსაკუთრებული მიზეზები; ბ) ცვლილება კომპენსირდება სხვა ღონისძიებებით; გ) ამას
არ დაუპირისპირდება სხვა საზოგადოებრივი ინტერესები.
ამავე მუხლის მე-3 პუნქტის თანახმად, სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების გაცემის
წესი დგინდება „განაშენიანების ძირითადი დებულებებითა“ და „განაშენიანების
რეგულირების წესებით“.
სასამართლომ განმარტა, რომ სწორედ ,,სივრცითი მოწყობისა და ქალაქმშენებლობის
საფუძვლების შესახებ’’ საქართველოს კანონის შესაბამისად, ქ. თბილისის საკრებულოს
2009 წლის 27 მარტის №4-13 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული იქნა ,,ქალაქ
თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესები’’,
რომელიც არეგულირებს ქ. თბილისის ტერიტორიებისათვის ქალაქთმშენებლობის
სპეციფიურ
სამართლებრივ
ურთიერთობებს,
განსაზღვრავს
ამ
სამართალურთიერთობის მონაწილეთა და მესამე პირთა უფლება-მოვალეობებს. ამავე
მუხლის მე-3 ნაწილის ,,გ’’ და ,,დ’’ პუნქტების თანახმად, ქ. თბილისის ტერიტორიების
გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესები მოიცავს ტერიტორიების
გამოყენებისა და განაშენიანების განსაკუთრებულ შემთხვევებსა და განაშენიანებას,
მიწის ნაკვეთებზე შენობა-ნაგებობათა განთავსების, მაქსიმალური სიმაღლეების
განსაზღვრისა და მათი ნაწილების საზოგადოებრივ ტერიტორიაზე/სივრცეში შეჭრის
პირობებს.
ამავე წესის 18.4 მუხლის თანახმად, ქალაქ თბილისის ტერიტორიაზე გამოყოფილ
ერთ-ერთ კონკრეტულ ფუნქციურ ზონას წარმოადგენს საცხოვრებელი ზონა 6 (სზ-6).
განსახილველ შემთხვევაში დადგენილია, რომ ქ. თბილისში, ატენის შესახვევის N16- ში,
ატენის ქ. N17-ში, ატენის ქ. N19-ში არსებული ტერიტორია მდებარეობს საცხოვრებელ
ზონა 6-ში. ქ. თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების
წესების მე-19 მუხლის მე-14-პუნქტის თანახად კი, საცხოვრებელი ზონა 6 (სზ-6), არის
მაღალი ინტენსივობის საცხოვრებელი ზონა, სადაც განაშენიანების დომინირებულ
სახეობას შეადგენს საცხოვრებელი სახლები. ასევე დასაშვებია ამ წესების დანართი
1-ით განსაზღვრული ძირითადი და სპეციალური ზონალური ნებართვით დაშვებული
სახეობები. ამასთან, საცხოვრებელ ზონა 6-ში მიწის ნაკვეთის განაშენიანების
მაქსიმალური კოეფიციანტია (კ-1) - 0,5, ხოლო მიწის ნაკვეთის განაშენიანების
ინტენსივობის მაქსიმალური კოეფიციენტია (კ-2)- 2,5.
7
ამავე წესის 25-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, სპეციალური ზონალური
შეთანხმება ითვალისწინებს კონკრეტული მიწის ნაკვეთებისათვის განაშენიანებისა
(კ-1)
და განაშენიანების ინტენსიურობის (კ-2) კოეფიციენტების მაჩვენებლების
გაზრდას, აგრეთვე გამოყენების ისეთი სახეობის დაშვებას, რომელნიც ამ წესების
მოთხოვნებით საჭიროებენ სპეციალურ ზონალურ შეთანხმებას.
ქ. თბილისის საკრებულოს 2009 წლის 27 მარტის №4-13 გადაწყვეტილებით
დამტკიცებული ქ. თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების
რეგულირების წესების 24-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, განაშენიანების
კოეფიციენტისა და განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტების მაქსიმალური
მაჩვენებლები გადამეტებულ შეიძლება იყოს განაშენიანების რეგულირების გეგმების
გადაწყვეტების საფუძველზე, თუ: ა) ამას
მოითხოვს
დედაქალაქის
ქალაქმშენებლობითი და არქიტექტურული, აგრეთვე ქალაქის განვითარებასთან
დაკავშირებული სხვა განსაკუთრებული მიზეზები; ბ) გადამეტება წონასწორდება ან
კომპენსირდება გარკვეული ზომებით, რომელთა გატარება უზრუნველყოფს ჯანსაღი
საცხოვრებელი და სამუშაო პირობების მოთხოვნების შელახვისა და გარემოზე
არახელსაყრელი ზემოქმედების თავიდან აცილებას, სატრანსპორტო და საინჟინრო
ინფრასტრუქტურის მოთხოვნების დაკმაყოფილებას; გ) ამას არ დაუპირისპირდება
სხვა საზოგადოებრივი ინტერესები, ხოლო მე-3 პუნქტის შესაბამისად კი, ცალკეულ
შემთხვევებში, როდესაც სამშენებლო ნაგებობის მშენებლობა გამართლებულია
დასახლების სივრცით-ტერიტორიული დაგეგმვისა და არქიტექტურული, აგრეთვე
ტერიტორიის განვითარებასთან დაკავშირებული სხვა განსაკუთრებულ მიზეზებთან
(სოციალური, ეკონომიკური, კულტურული და ქალაქგეგმარებითი თვალსაზრისით),
დასაშვებია კოეფიციენტის (ტერიტორიის განაშენიანებისა
(კ-1) და განაშენიანების
ინტენსივობის (კ-2) ზღვრული მაჩვენებლის გადამეტება, შესაბამისი ქალაქგეგმარებითი
პროექტის, მშენებლობის ნებართვის გამცემის შესაბამისი სამსახურის და ქ.თბილისის
ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების საკითხთა საბჭოს დასკვნის
საფუძველზე, რომელსაც განკარგულებით ამტკიცებს ქ. თბილისის მერი.
სასამართლოს განმარტებით, მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ ქ. თბილისის
მერიის 2011 წლის 08 ივნისის N1184 განკარგულებით ქალაქ თბილისის ტერიტორიების
გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა კომისიის 2011 წლის 1
ივნისის სხდომის ოქმის შესაბამისად, ქ. თბილისში, ატენის შესახვევში, N16-სა და
ატენის ქუჩა N17-19-ში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო კოდი N01.14.011.083)
მრავალფუნქციური შენობის განსათავსებლად, განაშენიანების კოეფიციენტისა და
განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტის (კ2) გადამეტების მიზნით, გაიცა
სპეციალური (ზონალური) შეთანხმება საპროექტო წინადადებით, წარდგენილი
პარამეტრების შესაბამისად და განისაზღვრა კ1=0,5; კ2=8,0-ით.
ამდენად, სასამართლომ მიუთითა, რომ კოეფიციენტის გაზრდის საკითხზე
გადაწყვეტილების მიღება თბილისის მერის დისკრეციულ უფლებამოსილებათა რიგს
განეკუთვნება.
8
სასამართლომ განმარტა, რომ ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-6 მუხლის
შესაბამისად, ადმინისტრაციულმა ორგანომ კანონით მინიჭებული დისკრეციული
უფლებამოსილება უნდა განახორციელოს კანონით დადგენილ ფარგლებში.
განსახილველ შემთხვევაში კი ასეთ ფარგლებს წარმოადგენს ქ. თბილისის ტერიტორიის
გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესები, რომელიც ითვალისწინებს
კოეფიციენტების გადამეტების შესაძლებლობას, მხოლოდ გარკვეული პირობების
არსებობის შემთხვევაში და ყოველი კონკრეტული შემთხვევა საჭიროებს შესაბამის
დასაბუთებას, რაც გასაჩივრებული ქ. თბილისის მერიის განკარგულებაში არ არის
დასაბუთებული. დისკრეციული უფლებამოსილების ფარგლებში გადაწყვეტილების
მიღება ადმინისტრაციულ ორგანოს ავალდებულებს საჯარო და კერძო ინტერესების
დაცვის საფუძველზე კანონმდებლობის შესაბამისად რამდენიმე გადაწყვეტილებიდან
შეარჩიოს ყველაზე მისაღები გადაწყვეტილება. დისკრეციული უფლებამოსილების
განხორციელებისას ის შებოჭილია კანონიერების პრინციპით. ზონალური შეთანხმების
გაცემისას არ მოხდა გადაწყვეტილების დასაბუთება, დასაბუთების ვალდებულების
განსაკუთრებული მაღალი ხარისხია საჭირო იმ შემთხვევაში, თუ ადმინისტრაციული
ორგანო მოქმედებს დისკრეციული უფლებამოსილების ფარგლებში. საქართველოს
ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53.4 მუხლის თანახმად, თუ ადმინისტრაციული
ორგანო ადმინისტრაციულ სამართლებრივი აქტის გამოცემისას მოქმედებდა
დისკრეციული
უფლებამოსილების
ფარგლებში,
წერილობით
დასაბუთებაში
მიეთითება ყველა ის ფაქტობრივი გარემოება, რომელსაც არსებითი მნიშვნელობა
ჰქონდა ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემისას. ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის დასაბუთების კანონისმიერ ვალდებულებას
განაპირობებს ის გარემოება, რომ ადმინისტრაციული ორგანო შებოჭილ იქნეს და
მოექცეს სამართლებრივ ჩარჩოებში, რამდენადაც გადაწყვეტილების მიღება უნდა
ეფუძნებოდეს კონკრეტულ გარემოებებს და ფაქტებს, რომელთა შეფასებასაც
ადმინისტრაციული ორგანო მიჰყავს საკითხის სწორად გადაწყვეტამდე, ვინაიდან
სწორედ
კონკრეტული
ფაქტები და საქმის გარემოებები
განსაზღვრავს
გადაწყვეტილების შედეგს. გარდა აღნიშნულისა, გადაწყვეტილების დასაბუთება
აუცილებელია სამართლებრივი ურთიერთობის მონაწილე სუბიექტისათვის, რათა
შეაფასოს მისი მართლზომიერება, დარწმუნდეს მის კანონშესაბამისობაში.
სასამართლომ
მიუთითა
იმ
გარემოებაზე,
რომ
საქმეში
წარმოდგენილი
მტკიცებულებებით არ ირკვევა ინტენსივობის კოეფიციენტის გაზრდის შესახებ
სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების გაცემისას, ქ. თბილისის მერიას გააჩნდა თუ
არა სათანადო დოკუმენტაცია ქ. თბილისში, ვაკე-საბურთალოს რაიონში, ატენის
შესახვევში, N16-სა და ატენის ქუჩა N17-19-ში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო
კოდი N01.14.011.083) საინჟინრო და სატრანსპორტო ინფრასტრუქტურის შესაბამისობის
თაობაზე.
საკითხის-განხილვა გადაწყვეტისათვის გასათვალისწინებელია ის გარემოება, რომ
ქ. თბილისის მერიის 2011 წლის 08 ივნისის N1184 განკარგულება წარმოადგენს
9
აღმჭურველ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის
,,ვ” ქვეპუნქტის თანახმად, აღმჭურველი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი არის
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, რომელიც დაინტერესებულ მხარეს ანიჭებს
რაიმე უფლებას ან სარგებელს.
საქალაქო სასამართლოს განმარტებით, საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული
კოდექსის მე-601 მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, დაუშვებელია კანონსაწინააღმდეგო
აღმჭურველი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობა, თუ
დაინტერესებულ მხარეს კანონიერი ნდობა აქვს ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტის მიმართ, გარდა იმ შემთხვევებისა, როდესაც ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტი არსებითად არღვევს სახელმწიფო, საზოგადოებრივ ან სხვა პირთა კანონიერ
უფლებებს ან ინტერესებს. სასამართლომ განმარტა, რომ აღმჭურველი აქტით
დაინტერესებულ მხარეს გარკვეული უფლებები ენიჭება. აღნიშნულიდან გამომდინარე,
საჭიროა მათი უფლებების დაცვის განსაკუთრებული გარანტიების შექმნა. ასეთი აქტის
ბათილად ცნობისათვის ერთ-ერთი აუცილებელი პირობაა, დაინტერესებულ პირს
ჰქონდეს აღნიშნული აქტის მიმართ კანონიერი ნდობა, რაც მოცემულ შემთხვევაში,
ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ გამოცემული აქტის მიმართ მხარეს, მესამე პირებს
უდავოდ აქვთ (სადავო განკარგულების საფუძველზე მიმდინარეობს მშენებლობა).
კანონიერი ნდობის გარდა, კანონი ასეთი აქტის ბათილად ცნობის შესაძლებლობას
უშვებს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ ადმინისტრაციული აქტი არღვევს სახელმწიფო,
საზოგადოებრივ ან სხვა პირთა კანონიერ უფლებებს ან ინტერესებს. ამასთან,
აუცილებელია ეს დარღვევა იყოს არსებითი ხასიათის, ანუ სხვა პირთა უფლებებისა და
ინტერესების დაცვა შეუძლებელი უნდა იყოს მოცემული ადმინისტრაციული აქტის
გაუქმების
გარეშე.
სასამართლომ
მიიჩნია,
რომ
საქმეში
წარმოდგენილი
მტკიცებულებებით არ დასტურდება სადავო განკარგულებით მოსარჩელის კანონიერი
ინტერესებისათვის არსებითი ზიანს მიყენების ფაქტი.
ზემოხსენებული სამართლებრივი ნორმების დანაწესიდან გამომდინარე სასამართლომ
კიდევ ერთხელ აღნიშნა, რომ სპეციალური ზონალური შეთანხმების მიღების მიზანს
წარმოადგენს კონკრეტული პირობებით მშენებლობის ნებართვის მოპოვება, რომელიც
გაიცემა სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების საფუძველზე.
საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილებით დამტკიცებული
,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის და სანებართვო პირობების წესის” პირველი მუხლის
თანახმად, დადგენილება მოიცავს საქართველოს ტერიტორიაზე მშენებლობის
ნებართვასთან დაკავშირებულ საჯარო სამართლებრივ ურთიერთობათა რეგულირების
სფეროს. კერძოდ,
არეგულირებს საქართველოს
ტერიტორიაზე
მშენებლობის
ნებართვის გაცემის, სანებართვო პირობების შესრულებისა და შენობა-ნაგებობის
ექსპლუატაციაში მიღების პროცესს.
10
საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილებით დამტკიცებული
,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის და სანებართვო პირობების წესის” 33-ე მუხლის
თანახმად, მშენებლობის განხორციელების სამართლებრივი საფუძველია: ა) ამ
დადგენილების შესაბამისად გაცემული მშენებლობის ნებართვა; ბ) ამ მუხლის მე-4
პუნქტით დადგენილი დოკუმენტაცია, რომელიც ცალსახად მიუთითებს მშენებლობის
შესაძლებლობაზე; გ) კანონმდებლობა, მათ შორის, ეს დადგენილება, სამშენებლო
რეგლამენტი და ტერიტორიების სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობითი
დოკუმენტების მოთხოვნები.
ამავე წესის 37-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, მშენებლობის ნებართვა
წარმოადგენს განსაკუთრებული იერარქიის ნებართვას, რომელიც როგორც წესი, იყოფა
სამ ურთიერთდამოკიდებულ, მაგრამ ადმინისტრაციული წარმოების თვალსაზრისით
დამოუკიდებელ სტადიად: I სტადია – ქალაქთმშენებლობითი პირობების დადგენა
(მიწის ნაკვეთის სამშენებლოდ გამოყენების პირობების დამტკიცება); II სტადია –
არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის შეთანხმება (არქიტექტურული პროექტის,
კონსტრუქციული ან/და ტექნოლოგიური სქემის შეთანხმება); III
სტადია
–
მშენებლობის ნებართვის გაცემა.
დადგენილია, რომ ქ. თბილისის მერიის 2011 წლის 08 ივნისის N1184 განკარგულების
საფუძველზე ქ. თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014
წლის 18 მარტის N1176181 ბრძანებით შეთანხმდა ქ. თბილისში, სექტორი ვაკე, ატენის
შესახვევის N16-ში, ატენის ქ. N17-ში, ატენის ქ. N19-ში თანასაკუთრებაში არსებულ
მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო კოდი N01.14.011.083) მრავალფუნქციური შენობის
კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი. ამავე ბრძანებით დადგინდა
მშენებლობის ნებართვისა და სანებართვო მოწმობის გაცემა. მშენებლობის ვადა
განისაზღვრა 2014 წლის 19 მარტიდან 2017 წლის 19 ნოემბრის ჩათლით.
მოცემულ შემთხვევაში, მოპასუხე ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ დასაბუთებული
იქნა სამშენებლო ნებართვის კანონშესაბამისობა, ხოლო მოსარჩელე ირინე მენაბდის
მიერ ვერ იქნა მითითებული სადავო ადმინისტრაციული აქტის ბათილად ცნობის
სამართლებრივი და ფაქტობრივი საფუძვლები. ამასთანავე, სასამართლო მიუთითებს იმ
გარემოებაზე, რომ საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებებით არ ირკვევა საპროექტო
ობიექტის მშენებლობით დადგენილი განაშენიანების კოეფიციენტის დარღვევის ფაქტი.
მოსარჩელე სადავო ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობის
საფუძვლად მიუთითებს იმ გარემოებაზე, რომ შეთანხმებული სამშენებლო სამუშაოების
განხორციელების დროს მის საკუთრებას ზიანი მიადგება. კერძოდ,- შეეზღუდება
ინსოლაცია, აგრეთვე ხელყოფს მის უფლებას იცხოვროს ნორმალურ საცხოვრებელ
პირობებში და უსაფრთხო გარემოში.
სასამართლომ განმარტა, რომ პროექტის შეთანხმებისა და მშენებლობის ნებართვის
გაცემისას არქიტექტურის სამსახური იკვლევს წარდგენილ პროექტს და მშენებლობის
11
განხორციელების კანომდებლობასთან შესაბამისობას, ასევე განუსაზღვრავს დამკვეთს
ძირითად ვალდებულებებს, რაც უნდა შესრულდეს მშენებლობის პროცესში.
საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის №57 დადგენილებით დამტკიცებული
,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის და სანებართვო პირობების წესის” 99-ე მუხლის
პირველი პუნქტის თანახმად, იმ ობიექტებზე, რომელთა მიმართაც ამ დადგენილების
ძალაში შესვლამდე დაწყებულია მშენებლობის ნებართვის გაცემის პროცედურა ან
გაცემულია მშენებლობის ნებართვა, მაგრამ შენობა-ნაგებობა არ არის ექსპლუატაციაში
მიღებული,
გავრცელდება
განაცხადის
შეტანის
მომენტისათვის
მოქმედი
კანონმდებლობა, გარდა ამ დადგენილების 33-ე, 47-ე, 53-ე, 61-ე, 65-ე, 69-ე, 73-ე, 77-ე,
83-ე და 941 მუხლებისა.
სასამართლოს მოსაზრებით, მოცემულ შემთხვევაში სამართლებრივი ურთიერთობის
წარმოშობის დროს მოქმედი ,,მშენებლობის ნებართვის გაცემის წესისა და სანებართვო
პირობების შესახებ” საქართველოს მთავრობის 2005 წლის 11 აგვისტოს N140
დადგენილების შესაბამისად წარდგენილი საპროექტო დოკუმენტაციით, კერძოდ
ინსოლაციის დასკვნით, არ დგინდება ქ. თბილისში, ატენის შესახვევი N16-სა და ატენის
ქუჩა N17/19-ში მრავალფუნქციური შენობის მშენებლობით მიმდებარე შენობებისათვის
ინსოლაციისა და ბუნებრივი განათებულობის პირობების გაუარესება. ამდენად, ამ
კუთხით არქიტექტურული პროექტი შესაბამისობაშია კანონმდებლობით დადგენილ
მოთხოვნასთან. შესაბამისად, ეს არგუმენტი ვერ მიიჩნევა სადავო აქტის ბათილად
ცნობის საფუძველად.
ამასთან, სასამართლომ არ გაიზიარა მოსარჩელის არგუმენტი სადავო აქტის
მოქმედებით ნორმალურ საცხოვრებელ პირობებში და უსაფრთხო გარემოში უფლების
შეზღუდვასთან დაკავშირებით, რადგან
ასეთ შემთხვევაში მას შესაბამის
მტკიცებულებებზე მითითებით შეუძლია იდავოს. საქმეში წარმოდგენილი
მტკიცებულებებით კი ცალსახად არ დასტურდება, რომ სადავო აქტით არსებითად
დაირღვა და რეალური ზიანი მიადგა მის კანონიერ ინტერესს. ამდენად, სასარჩელო
განცხადებაში მითითებული არგუმენტები ვერ გახდება სადავო აქტების ბათილად
ცნობის საფუძვლები.
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის პირველი
ნაწილის შესაბამისად, ამ კოდექსის 22-ე მუხლში აღნიშნულ სარჩელთან დაკავშირებით
სასამართლო უფლებამოსილია გამოიტანოს გადაწყვეტილება ადმინისტრაციული
აქტის ბათილად ცნობის შესახებ, თუ ადმინისტრაციული აქტი ეწინააღმდეგება კანონს
და ის პირდაპირ და უშუალო (ინდივიდუალურ) ზიანს აყენებს მოსარჩელის კანონიერ
უფლებას ან ინტერესს, ან უკანონოდ ზღუდავს მას.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102.1-ე მუხლის თანახმად,
თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს
თავის მოთხოვნასა და შესაგებელს. ამ მუხლის მესამე პუნქტის შესაბამისად, საქმის
12
გარემოებები, რომლებიც კანონის თანახმად უნდა დადასტურდეს გარკვეული სახის
მტკიცებულებებით, არ შეიძლება დადასტურდეს სხვა სახის მტკიცებულებებით.
ასევე, საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-17 მუხლის პირველი
ნაწილის თანახმად, მოსარჩელე ვალდებულია დაასაბუთოს თავისი სარჩელი და
წარადგინოს შესაბამისი მტკიცებულებები. სასამართლო განმარტავს, რომ კანონის
მითითებული ნორმის შინაარსიდან გამომდინარე იმ ვითარებაშიც კი, როდესაც
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობის შესახებ სარჩელის
წარდგენისას მტკიცების ტვირთი ეკისრება ადმინისტრაციულ ორგანოს, მოსარჩელე არ
თავისუფლდება ვალდებულებისაგან, კონკრეტული მტკიცებულების მითითებისა და
წარდგენის გზით დაადასტუროს ის გარემოებები, რომლებზეც იგი ამყარებს თავის
მოთხოვნას, ანუ დაასაბუთოს თავისი სარჩელი. სასამართლომ ჩათვალა, რომ
კონკრეტულ შემთხვევაში მოსარჩელემ ვერ შეძლო წარმოედგინა სასარჩელო მოთხოვნის
დამადასტურებელი მტკიცებულება.
ზემოაღნიშნული მსჯელობიდან გამომდინარე, სასამართლომ მიიჩნია, რომ ირინე
მენაბდის სარჩელი უსაფუძვლოა, რადგან ადგილი არ აქვს საქართველოს ზოგადი
ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601 მუხლით გათვალისწინებულ კანონის დარღვევას,
გასაჩივრებულ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტებში ასახული
კონკრეტული ურთიერთობის მოწესრიგება შეესაბამება მათი გამოცემის სამართლებრივ
საფუძვლებს და წინააღმდეგობაში არ მოდის მოცემული ურთიერთობის
მარეგულირებულ სამართლებრივ ნორმებთან, რის გამოც სასარჩელო მოთხოვნები ქ.
თბილისის მერიის 2011 წლის 08 ივნისის N1184 განკარგულებისა და ქ. თბილისის
მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 18 მარტის N1176181
ბრძანების ბათილად ცნობასთან დაკავშირებით უსაფუძვლოა და არ უნდა
დაკმაყოფილდეს.
4. სააპელაციო საჩივრის ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები:
სააპელაციო საჩივრის ავტორის განმარტებით, 2014 წლის 26 ნოემბერს ირინე მენაბდემ
მიმართა ქ. თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურს და მოთხოვა
ინფორმაცია ატენის შესახვევი 16, ატენის ქ. 17, და ატენის ქ. 19 მიმდინარე
მშენებლობასთან დაკავშირებით, რადგან დაინტერესდა რამდენ სართულიან კორპუსს
აშენებდნენ და ხომ არ გააურესებდა ის მის საცხოვრებელ პირობებს. 2014 წლის 12
დეკემბერს სსიპ "თბილისის არქიტექტურის სამსახურის" გადაწყვეტილებით N1636241
ირინე მენაბდეს ეცნობა, რომ აღნიშნულ მისამართზე, მიწის ნაკვეთზე საკადასტრო
კოდით 01.14.14.011.083 2014 წლის 18 მარტის N1176181 არქიტექტურის სამსახურის
ბრძანებით შეთანხმებულია კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი და
გაცემულია მშენებლობის ნებართვა მრავალფუნქციური შენობის მშენებლობისთვის.
ირინე მენაბდეს ასევე ეცნობა, რომ 2011 წლის 23 მაისს არქიტექტურის სამსახურს
მიმართა ამხ. "ატენი-19"-ის თავმჯდომარემ მიხეილ ბებოშვილმა და მოითხოვა
ქალაქმშენებლობითი პირობების გაზრდა. საკითხი განხილულ იქნა "ქალაქ თბილისის
ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა კომისიის"
13
მიერ 2011 წლის 25 მაისს N20 და 2011 წლის 1 ივნისის N21 სხდომებზე, რომლის
საბოლოო დასკვნის საფუძველზეც პარამეტრების გაზრდას მიეცა თანხმობა და
კოეფიციენტი განისაზღვრა კ1 = 0,5-ით და კ2=8,0-ით. 2014 წლის 12 დეკემბერს სსიპ
"თბილისის არქიტექტურის სამსახურის" გადაწყვეტილებით N1636241 ირინე მენაბდეს
განემარტა, რომ ყველა ზემოაღნიშნული ინდივიდუალური სამართლებრივი აქტი
გამოცემულია მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად, თუმცა, თუ ისინი მოსარჩელეს
აყენებენ პირდაპირ და უშუალო ზიანს ან/და დარღვეულია მათი გამოცემის წესი, უნდა
გაესაჩივრებინა მისი ოფიციალური გაცნობიდან (12.12.2014წ.) ერთი თვის ვადაში.
აპელანტის მოსაზრებით, ზემოაღნიშნული აქტების გამოცემისას არსებითადაა
დარღვეული კანონმდებლობის მოთხოვნები, რის გამოც ასაჩივრებს სსიპ "თბილისის
არქიტექტურის სამსახურის" 2014 წლის 18 მარტის N1176181 ბრძანებას, რომლითაც
შეთანხმდა კორექტირებული პროექტი და გაიცა მშენებლობის ნებართვა და ქ.
თბილისის მერის 2011 წლის 8 ივნისის განკარგულებას N1184, რომლითაც უშუალოდ
განხორციელდა ქალაქმშენებლობითი პარამეტრების გაზრდა, კერძოდ, კ2 კოეფიციენტი
4,0-ის ნაცვლად გახდა 8,0.
აპელანტი აღნიშნავს: პირველი ინსტანციის სასამართლომ გაიზიარა მისი პოზიცია
იმასთან დაკავშირებით, რომ გასაჩივრებული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტი მერის ბრძანება დაუსაბუთებელია, თუმცა არ მოახდინა მისი
გაბათილება, რადგან დადგენილად არ მიიჩნია ის გარემოება, რომ ზიანი ადგება
მოსარჩელეს. სააპელაციო საჩივრის ავტორი არ ეთანხმება აღნიშნულ მოსაზრებას,
მიუთითებს საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601 მუხლზე და
განმარტავს, რომ მოცემულ შემთხვევაში ქ. თბილისის მერმა ქალაქ თბილისის
ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა კომისიის"
2011 წლის 1 ივნისის N21 სხდომის ოქმის დასაბუთებულობის და საფუძვლიანობის
შემოწმების გარეშე გაიზიარა ის და გამოსცა სადავო განკარგულება.
თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა
კომისიის 21-ე სხდომის ოქმით ისე მიეცა თანხმობა ამხანაგობა ატენის 19-ს კ2
კოეფიციენტის გაორმაგებისთვის, რომ არ იქნა დაცული ქალაქ თბილისის საკრებულოს
„ქ. თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების
დამტკიცების შესახებ“ 2009 წლის 27 მარტის გადაწყვეტილება N4-13-ით დადგენილი
არცერთი წესი და მოთხოვნა და ეს დაუსაბუთებელი სხდომის ოქმი თავის მხრივ
საფუძვლად დაედო ქ. თბილისის მერის განკარგულებას. მართალია, მერის
განკარგულებაში ერთ-ერთ საფუძვლად მითითებულია საკრებულოს გადაწყვეტილების
25-ე და 26-ე მუხლები, მაგრამ უცნაურია, რატომ არ ხდება მინიშნება ამავე
გადაწყვეტილების 24-ე მუხლზე, მაშინ როცა განაშენიანების კოეფიციენტისა და
განაშენიანების ინტენსიურობის კოეფიციენტის ამ წესებით განსაზღვრული
მაჩვენებლების გადამეტების რეგულირებას სწორედ 24-ე მუხლი ახდენს და არა 25-ე და
26-ე მუხლები. 25-ე და 26 მუხლები შეგვიძლია განვიხილოთ უფრო პროცედურულ და
კომპეტენციის განმსაზღვრელ ნორმებად, 24-ე მუხლი კი კონკრეტულად და უშუალოდ
14
ქალაქმშენებლობის პარამეტრების გაზრდის ძირითად პრინციპებს და წესებს ადგენს.
ამდენად, მერის განკარგულება სპეციალური ზონალური შეთნხმების გაცემის შესახებ,
რომლითაც კ2 კოეფიციენტი გაიზარდა 8,0-მდე, საერთოდ არ შეიცავს მითითებას
საკრებულოს 4-13 გადაწყვეტილების 24-ე მუხლზე, რაც გვაძლევს საფუძველს
დავასკვნათ,
რომ ქ. თბილისის მერმა კოფიციენტის გაზრდა ძირითადი
სამართლებრივი ნორმისგან გვერდის ავლით მოახდინა. ეს კარგად გამოჩნდება ქვემოთ
მოყვანილი არგუმენტაციითაც, რაც ცხადს გახდის, რომ საკრებულოს 4-13
გადაწყვეტილების 24-ე მუხლი მნიშვნელოვნადაა დარღვეული სადაო აქტით.
სააპელაციო საჩივრის ავტორი მიუთითებს ,,საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული
კოდექსის" 53-ე მუხლზე, რომლის თანახმად, წერილობითი ფორმით გამოცემული
ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი უნდა შეიცავდეს
წერილობით დასაბუთებას. ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტში უნდა მიეთითოს
ის საკანონმდებლო ან კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტი ან მისი შესაბამისი ნორმა,
რომლის საფუძველზედაც გამოიცა ეს ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი; ხოლო,
ამავე კოდექსის 96-ე მუხლის თანახმად, ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია
ადმინისტრაციული წარმოებისას გამოიკვლიოს საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე
ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა შეფასებისა და მათი
ურთიერთშეჯერების საფუძველზე. კომისიის 21-ე სხდომის ოქმის შეფასების შედეგად
ჩანს, რომ აღნიშნული არ იძლევა იმ დასკვნის გაკეთების შესაძლებლობას, თუ რომელი
სამართლებრივი ნორმებით იხელმძღვანელა საერთოდ კომისიამ, ხოლო შემდგომში ქ.
თბილისის მერმა. უფრო ზუსტად კი, ქ. თბილისის მერმა საერთოდ არ გამოიყენა
საკრებულოს 4-13 გადაწყვეტილების 24-ე მუხლი. ამასთან, ფაქტია, რომ საკითხის
შესწავლისას, საქმის განმხილველმა ორგანომ არ გამოიკვლია საქმისათვის
განმსაზღვრელი მნიშვნელობის მქონე ფაქტობრივი გარემოებები, რადგან ქ. თბილისის
მერის განკარგულში ვერანაირ დასაბუთებას ვერ ვხვდებით. აპელანტს მიაჩნია, რომ
,,საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის" 53-ე მუხლის იმპერატიული
მოთხოვნის
დარღვევა
ქმნის
სადავო
ინდივიდუალურ
ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტების კანონთან წინააღმდეგობას (ეწინააღმდეგება სზაკ-ის
მოთხოვნებს) და შესაბამისად, სახეზეა მისი ბათილად ცნობის სამართლებრივი
საფუძვლები.
როგორც ზემოთაც აღინიშნა, ქალაქ თბილისის საკრებულოს „ქ. თბილისის
ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების დამტკიცების
შესახებ“ 2009 წლის 27 მარტის გადაწყვეტილება N4-13 იყო სადაო განკარგულების
გამოცემის პერიოდში მოქმედი ნორმატიული აქტი, რომლის პირობების დაცვა და
შესრულება წარმოადგენდა როგორც ქ. თბილისის მერის, ასევე შესაბამისი კომისიის
ვალდებულებას. ვინაიდან, საკანონმდებლო დონეზე სწორედ ზემოაღნიშნული აქტი
აწესრიგებს ამა თუ იმ ფუნქციურ ზონაში სპეციალური ზონალური შეთანხმების (მათ
შორის ქალაქმშენებლობითი პარამეტრების ცვლილება) წესს, ბუნებრივია, რომ
კომისიას, სანამ მერს წარუდგენდა დასკვნას, მინიმუმ უნდა დაესაბუთებინა რატომ არ
15
იხელმძღვანელა
საკრებულოს ამ გადაწყვეტილებით, ან თუ ისარგებლა, რაში
გამოიხატა მათი პოზიციის დასაბუთებულობა.
ცნობილია, რომ საკადასტრო ნაკვეთი 01.14.14.011.083 მდებარეობს საცხოვრებელ ზონა
6-ში. ქალაქ თბილისის საკრებულოს „ქ. თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და
განაშენიანების რეგულირების წესების დამტკიცების შესახებ“ 2009 წლის 27 მარტი
გადაწყვეტილება N 4-13-ის მე-19 მუხლის 14-ე ნაწილის მიხედვით: "საცხოვრებელი
ზონა 6 (სზ-6): ა) მაღალი ინტენსივობის საცხოვრებელი ზონა, სადაც განაშენიანების
დომინირებულ სახეობას შეადგენს საცხოვრებელი სახლები. ასევე დასაშვებია ამ
წესების დანართი 1-ით განსაზღვრული ძირითადი და სპეციალური ზონალური
ნებართვით დაშვებული სახეობები. ბ) კოეფიციენტები: ბ.ა) მიწის ნაკვეთის
განაშენიანების მაქსიმალური კოეფიციენტი (კ-1) – 0.5 ბ.ბ) მიწის ნაკვეთის
განაშენიანების ინტენსივობის მაქსიმალური კოეფიციენტი (კ-2) – 2,5". ამავე
გადაწყვეტილების 24-ე მუხლის მიხედვით კი: „1. განაშენიანების კოეფიციენტისა და
ინტენსივობის
კოეფიციენტების
მაქსიმალური
მაჩვენებლები
განაშენიანების
გადამეტებულ შეიძლება იყოს განაშენიანების რეგულირების გეგმების გადაწყვეტების
საფუძველზე, თუ: ა) ამას მოითხოვს დედაქალაქის ქალაქმშენებლობითი და
არქიტექტურული, აგრეთვე ქალაქის განვითარებასთან დაკავშირებული სხვა
განსაკუთრებული მიზეზები;
ბ) გადამეტება წონასწორდება ან კომპენსირდება
გარკვეული ზომებით, რომელთა გატარება უზრუნველყოფს ჯანსაღი საცხოვრებელი და
სამუშაო პირობების მოთხოვნების შელახვისა და გარემოზე არახელსაყრელი
ზემოქმედების თავიდან აცილებას, სატრანსპორტო და საინჟინრო ინფრასტრუქტურის
მოთხოვნების დაკმაყოფილებას; გ) ამას არ დაუპირისპირდება სხვა საზოგადოებრივი
ინტერესები.“ 24-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად: „ცალკეულ შემთხვევებში,
როდესაც სამშენებლო ნაგებობის მშენებლობა გამართლებულია დასახლების სივრცითტერიტორიული
დაგეგმვისა
და
არქიტექტურული,
აგრეთვე
ტერიტორიის
განვითარებასთან დაკავშირებული სხვა განსაკუთრებულ მიზეზებთან (სოციალური,
ეკონომიკური, კულტურული და ქალაქგეგმარებითი თვალსაზრისით), დასაშვებია
კოეფიციენტის (ტერიტორიის განაშენიანებისა (კ-1) და განაშენიანების ინტენსივობის
(კ-2)) ზღვრული მაჩვენებლის გადამეტება, შესაბამისი ქალაქგეგმარებითი პროექტის,
მშენებლობის ნებართვის გამცემის შესაბამისი სამსახურის და ქ. თბილისის
ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების საკითხთა საბჭოს დასკვნის
საფუძველზე, რომელსაც განკარგულებით ამტკიცებს ქ. თბილისის მერი.
აპელანტის მითითებით, გარდა საკრებულოს გადაწყვეტილებისა, მოცემულ საკითხებს
არეგულირებს „სივრცითი მოწყობისა და ქალაქმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“
საქართველოს კანონი, რომლის 31-ე მუხლის მიხედვით, ძირითადი პარამეტრების
ზღვრული მაჩვენებლების შეცვლა შესაძლებელია თუ: ა) ამას მოითხოვს დასახლების
სივრცით-ტერიტორიული დაგეგმვისა და არქიტექტურული, აგრეთვე ტერიტორიის
განვითარებასთან დაკავშირებული სხვა განსაკუთრებული მიზეზები; ბ) ცვლილება
კომპენსირდება სხვა ღონისძიებებით; გ) ამას არ დაუპირისპირდება სხვა
საზოგადოებრივი ინტერესები.“
16
აპელანტის განმარტებით, ცალსახაა, რომ ქ. თბილისის მერის განკარგულების
გამოცემისას ყურადღების მიღმა დარჩა ის გარემოება, რომ საცხოვრებელ ზონა 6-ში
კანონით დადგენილი კ2=2,5 უკვე გაზრდილი იყო 4,0-მდე, რაც მინიმუმ უნდა
გამხდარიყო მისი გაორმაგების წინ მინიმალური დასაბუთების მოთხოვნის წინაპირობა.
ასევე, არ შეფასდა რამ გამოიწვია კოეფიციენტის გაორმაგება - დასახლების სივრცითტერიტორიულმა დაგეგმვამ, თუ ტერიტორიის განვითარების რაიმე განსაკუთრებულმა
მიზეზმა. რა ღონისძიებით კომპენსირდა აღნიშნული, იქნა თუ არა გამოკვლეული
საზოგადოებრივი ინტერესები, რათა განსაზღვრულიყო ისედაც სავალალო
მდგომარეობაში მყოფი ატენის ქუჩის მოსახლეობის (საზოგადოების) ინტერესებთან
მათი შესაბამისობა.
სააპელაციო საჩივრის ავტორი მიუთიითებს, რომ ამ საკითხებში, უფრო კონკრეტულად
კი მოსარჩელისთვის ზიანის მიყენების საკითხში მეტი სიცხადის შემოტანის მიზნით
მიმართა "ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების
რეგულირების საკითხთა კომისიის" დღეს მოქმედი შემადგენლობის ერთ-ერთ წევრს
არქიტექტორ ირაკლი მასხარაშვილს და არქიტექტორ ბიძინა ჩიგოგიძეს. მათ მოახდინეს
ატენის ქუჩის ქალაქგეგმარების და ატენის შესახვევი 16, ატენის ქ. 17 და ატენის ქ. 19-ში
მიმდინარე მშენებლობის შეფასება. მათი მომზადებული დოკუმენტიდან ირკვევა, რომ
"აბსოლუტურად გაუმართავია უბნის შიდა სატრანსპორტო სისტემა, კერძოდ, ატენის
ქუჩის ორზოლიანი სავალი ნაწილი იყოფა ორ არათანაბარ განშტოებად (ატენის ქუჩად
და ატენის ქუჩის შესახვევად) და მათი ჩიხურობა სერიოზულ უხერხულობასთან ერთად
დიდ საშიშროებას უქმნის მოსახლეობას სახანძრო უსაფრთხოების და გადაუდებელი
სამედიცინო მომსახურების თვალსაზრისითაც".
ის ფაქტი, რომ აღნიშნულ ტერიტორიზე გადაადგილება დღის საათებში შეფერხებულია,
არ საჭიროებს დამატებითი კვლევებს. აქედან გამომდინარე, მით უფრო გაუგებარია ჯერ
შესაბამის კომისიას და შემდგომში ქ. თბილისის მერს, რატომ არ გაუჩნდა
ელემენტარული კითხვა (საქმის გარემოებების გამოკვლევა ზოგადი ადმინისტრაციული
კოდექსის შესაბამისად მათი ვალდებულება იყო) იზღუდებოდა თუ არა საზოგადოების
ინტერესები? რა დამატებითი ღონისძიებებით ხდებოდა მათი კომპენსირება? ისე,
როგორც ამას მოითხოვს საკრებულოს 4-13 გადაწყვეტილება და „სივრცითი მოწყობისა
და ქალაქმშენებლობის საფუძვლების შესახებ“ საქართველოს კანონი.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე ცალსახაა, რომ ბათილად უნდა იქნეს ცნობილი ქ.
თბილისის მერის 2011 წლის 8 ივნისის N1184 განკარგულება. საქართველოს ზოგადი
ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601 მუხლის თანახმად, ,,ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტი ბათილია, თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონს ან არსებითად
დარღვეულია მისის მომზადების ან გამოცემის კანონმდებლობით დადგენილი სხვა
მოთხოვნები". ცხადია, კანონის დარღვევით გაზრდილი ქალაქმშენებლობითი
პარამეტრების არსებობის პირობებში სსიპ "თბილისის არქიტექტურის სამსახური"
განაშენიანების ფართთან დაკავშირებით ვერ შეიტანდა კორექტივებს 8,0
17
კოეფიციენტიან ნაწილში, მაგრამ ეს მათ არ ათავისუფლებდათ იმავე საკრებულოს 4-13
გადაწყვეტილების
მოთხოვნების
დაცვის
ვალდებულებებისგან.
მოცემული
გადაწყვეტილება არაერთ დათქმას აკეთებს შენობის სიმაღლეების განსაზღვრასთან
დაკავშირებით. დღეის მდგომარეობით შეთანხმებული პროექტით შენობის მიწისზედა
სიმაღლე 67 მეტრს შეადგენს, თუმცა პროექტს თან არ ახლავს სათანადო გაანგარიშებები.
საკრებულოს 4-13 გადაწყვეტილების 35-ე მუხლი ადგენს შენობის სიმაღლის
განსაზღვრის წესს. შეთანხმებულ პროექტს კი არ ახლავს არცერთი გაანგარიშება,
რომელიც
დაადასტურებს,
რომ
შენობა-ნაგებობის
სიმაღლის
განსაზღვრა
კანონშესაბამისად მოხდა. ბუნებრივია, აღნიშნული გარემოება წარმოადგენს
ადმინისტრაციული ორგანოს მტკიცების ტვირთს.
სარჩელზე თანდართული არქ. ი. მასხარაშვილის და ბ. ჩიგოგიძის შეფასებით, ასევე,
ირკვევა: პროექტის გეგმარებითი ნაწილის ზოგადი ანალიზით თვალშისაცემია, რომ
წარმოდგენილი პროექტით განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტი კ2 მკვეთრად
აღემატება ზონალური შეთანხმებით დადგენილ მაჩვენებელს. იგი რეალურად აღწევს
9,35-ს. აღნიშნული დარღვევა, ბუნებრივია, ცალსახად ადასტურებს იმ გარემოებას, რომ
კორექტირებული
პროექტის
შეთანხმების
და
ნებართვის
შეთანხმებისას
სრულყოფილად არ იქნა გამოკვლეული საქმისათვის მნიშვნელოვანი გარემოებები;
ასევე, მოწმობს იმ ფაქტს, რომ ნებართვის გამცემი ორგანო არ იყო უფლებამოსილი
განეხორიცელებინა პროექტის შეთანხმება მოცემული სახით, რადგან იმ პირობებში,
როცა მშენებარე ობიექტისთვის კოეფიციენტად განისაზღვრა 8,0, მისი გადაჭარბება
თეორიულად და მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად შესაძლებელი იყო იმავე
წესით, რა წესითაც ქალაქმშენებლობის პარამეტრების გაზრდაა დაშვებული, სათანადო
კომისიის რეკომენდაციით და ქ. თბილისის მერის განკარგულებით.
არქ. ი. მასხარაშვილის და ბ. ჩიგოგიძის შეფასებაშიც მითითებულია და თვალსაჩინოა
პროექტზე თანდართული დოკუმენტის ე.წ. "გაანგარიშებთა შედეგები; ინსოლაცია"
ბუნდოვანება. დოკუმენტში ვერ ვხვდებით დასაბუთებას, ვერც გაანგარიშებას,
რომელიც დაგვარწმუნებს, რომ ზემოაღნიშნული მშენებლობა არ ხელყოფს აპელანტის
საკუთრებაში არსებული ბინის ბუნებრივი განათებულობის მინიმალურ დონეს მაინც.
ეს კი ხელყოფს მის უფლებას იცხოვროს ნორმალურ საცხოვრებელ პირობებში და
უსაფრთხო გარემოში. ეს გარემოება არ იქნა გაზიარებული პირველი ინსტანციის
სასამართლოს მიერ და გაურკვევლია მიზეზი, რადგან არსებობს კომპეტენტური
ექსპერტების პირდაპირი და ცალსახა შეფასება შესაძლო და სამომავლო კონკრეტულ
ზიანთან დაკავშირებით. მაშინ როცა მოწინააღმდეგე მხარეს ამის საპირისპიროდ
არანაირი არგუმენტი არ წარმოუდგენია. მოცემული მშენებლობის შემთხვევაში
სახანძრო მანქანების დანიშნულების ადგილამდე მისვლის შესაძლებლობა და
მოსალოდნელი საფრთხეები საერთოდ არაა შეფასებული. მინიმუმ 208 ავტომობილით
გაზრდილი უბანი გადასაადგილებლად კიდევ უფრო გაუვალი გახდება, რამაც
შესაძლოა პირდაპირ ხელყოს როგორც აპელანტის ასევე, მიმდებარე ტერიტორიაზე
მაცხოვრებელთა ჯანმრთელობის უსაფრთხოება.
18
აპელანტი ასევე აღნიშნავს: პირველი ინსტანციის სასამართლომ მართალია მიუთითა,
რომ გასაჩივრებული აქტები წარმოადგენენ აღმჭურველ აქტებს და მათი გაუქმებით
ზიანი მიადგება დაინტერესებულ მხარეს, მაგრამ შეფასების გარეშე დატოვა ერთი
ძალიან მნიშვნელოვანი ფაქტი: აპელანტის მიზანი არა ზოგადად მშენებლობის
აკრძალვაა, არამედ გაზრდილი კოეფიციენტის გაუქმება. დღეის მდგომაროებით,
მშენებელი კომპანია გაზრდილი კოეფიციენტის ათვისებას არ აწარმოებს, ანუ
მშენებლობა ჯერაც ძველი კოეფიციენტის ფარგლებს არ გასცდენია და გაურკვეველია,
გაზრდილი კოეფიციენტის ნაწილში შესაბამისი აქტების გაუქმება, როგორ მიაყენებს მას
ზიანს და თუ სასამართლომ მათი სამომავლო და აბსტრაქტული ზიანი გაითვალისწინა,
რატომ არ აკეთებს იმავეს მოსარჩელის შემთხვევაში? მაშინ როცა საქმეში არსებული
დასკვნა ცალსახად და მკაფიოდ მიუთითებს ამგვარი ზიანის არსებობის შესახებ,
როგორც მოსარჩელის, ასევე მიმდებარე ტერიტორიაზე მაცხოვრებელთა მიმართ.
ზემოაღნიშნული დასკვნა არა მხოლოდ მოსარჩელის ზიანს, არამედ საზოგადოებრივი
ინტერესების ხელყოფაზეც ამახვილებს ყურადღებას, რადგან ატენის ქუჩა და მისი
მაცხოვრებლები სწორედაც რომ წარმოადგენენ საზოგადოების ნაწილს და მშენებელი
კომპანიის ინტერესების დაცვით არ უნდა მოხდეს ატენის ქუჩის მაცხოვრებელთა
ინტერესების ხელყოფა. აღმჭურველი აქტის გაუქმებისთვის კი, გარდა მოსარჩელისთვის
მიყენებული ზიანისა, საფუძველი შეიძლება გახდეს საზოგადოებრივი ინტერესების
ხელყოფაც, რომლის საშიშროება და რეალურობა საქმეში წარმოდგენილი დასკვნით
აშკარად დასტურდება.
III
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო
ნ ა წ ი ლ ი:
5. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმებისა
მიღების დასაბუთება:
და
ახალი გადაწყვეტილების
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2
ნაწილის შესაბამისად, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი,
ადმინისტრაციულ სამართალწარმოებაში გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო
საპროცესო კოდექსის დებულებანი.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 377-ე მუხლის პირველი ნაწილის
თანახმად, სააპელაციო სასამართლო ამოწმებს გადაწყვეტილებას სააპელაციო საჩივრის
ფარგლებში ფაქტობრივი და სამართლებრივი თვალსაზრისით. ამავე მუხლის მეორე
ნაწილის შესაბამისად, სამართლებრივი თვალსაზრისით შემოწმებისას სასამართლო
ხელმძღვანელობს 393-ე და 394-ე მუხლების მოთხოვნებით.
მიერ სააპელაციო საჩივარში
სააპელაციო პალატას მიაჩნია, რომ აპელანტის
მითითებული ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები ქმნიან სამოქალაქო
საპროცესო
კოდექსის 393-ე და 394-ე მუხლების შემადგენლობას, შესაბამისად,
19
გასაჩივრებული
საფუძვლებს.
გადაწყვეტილების
გაუქმების
პროცესუალურ-სამართლებრივ
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 385-ე მუხლის მეორე ნაწილის
შესაბამისად, როდესაც არსებობს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების
აბსოლუტური საფუძვლები (სსსკ-ის 394-ე მუხლით გათვალისწინებული შემთხვევები),
სააპელაციო სასამართლოს შეუძლია თვითონ გამოიტანოს გადაწყვეტილება, რა დროსაც
სსსკ-ის 386-ე მუხლის მიხედვით გასაჩივრებული გადაწყვეტილების შეცვლით იღებს
ახალ გადაწყვეტილებას.
5.1. ფაქტობრივი და სამართლებრივი დასაბუთება:
დადგენილია, რომ ქ. თბილისში, ვაკე-საბურთალოს რაიონში, ატენის შესახვევში,
N16-სა და ატენის ქუჩა N17-19-ში არსებული მიწის ნაკვეთი (საკადასტრო კოდი
N01.14.011.083) მდებარეობს საცხოვრებელ ზონა 6-ში, განაშენიანების პარამეტრებს
შეადგენდა კ1=0,6 კ2=4,0.
მითითებულ მისამართზე მრავალფუნქციური შენობის განთავსების მიზნით,
ამხანაგობა ,,ატენის-19“-ის თავმჯდომარემ ქალაქთმშენებლობითი პარამეტრების
გაზრდის მოთხოვნით მიმართა ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და
განაშენიანების რეგულირების საკითხთა კომისიას.
ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების
საკითხთა კომისიის 2011 წლის 1 ივნისის სხდომის N21 ოქმის თანახმად, ქალაქ
თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა
კომისიის 2011 წლის 1 ივნისის სხდომაზე განხილულ იქნა ქ. თბილისში, ვაკესაბურთალოს რაიონში, ატენის შესახვევში, N16-სა და ატენის ქუჩა N17-19-ში
არსებულ მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო კოდი N01.14.011.083) ქალაქთმშენებლობითი
პარამეტრების
გაზრდის
საკითხი.
კომისიამ,
ზემოხსენებული
მიზნით,
ქალაქთმშენებლობითი პარამეტრების გაზრდაზე თანხმობა გასცა. არსებული
ტერიტორიის განაშენიანების კოეფიციენტის და განაშენიანების ინტენსივობის
კოეფიციენტი განისაზღვრა კ1=0,5; კ2=8,0-ით (ტ.I; ს.ფ.168-185).
ქალაქ თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების
საკითხთა კომისიის 2011 წლის 1 ივნისის N21 სხდომის ოქმის შესაბამისად, ქალაქ
თბილისის მერიის 2011 წლის 8 ივნისის №1184 განკარგულებით ქ. თბილისში, ატენის
შესახვევში, N16-სა და ატენის ქუჩა N17-19-ში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო
კოდი N01.14.011.083) მრავალფუნქციური შენობის განსათავსებლად, განაშენიანების
კოეფიციენტისა და განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტის (კ2) გადამეტების
მიზნით, გაიცა სპეციალური (ზონალური) შეთანხმება საპროექტო წინადადებით,
წარდგენილი პარამეტრების შესაბამისად და განისაზღვრა კ1=0,5; კ2=8,0-ით. ამავე
განკარგულებით ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის
20
სამსახურს დაევალა შესაბამისი აქტების გამოცემისას კომისიის რეკომენდაციების
გათვალისწინება (ტ.I; ს.ფ. 167).
ქ. თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურს 2014 წლის 07
თებერვალს წარედგინა AR1187772 განცხადება, რომლითაც მოთხოვნილი იქნა ატენის
შესახვევი N16-ში, ატენის ქ. N17-ში, ატენის ქ. N19-ში IV კლასს მიკუთვნებული
მრავალფუნქციური
კომპლექსის/შენობის
კორექტირებული
არქიტექტურული
პროექტის შეთანხმება.
ქ. თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 18
მარტის N1176181 ბრძანების თანახმად, შეთანხმდა ქ. თბილისში, სექტორი ვაკე, ატენის
შესახვევის N16-ში, ატენის ქ. N17-ში, ატენის ქ. N19-ში თანასაკუთრებაში არსებულ
მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო კოდი N01.14.011.083) მრავალფუნქციური შენობის
კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი. ამავე ბრძანებით დადგინდა
მშენებლობის ნებართვისა და სანებართვო მოწმობის გაცემა. მშენებლობის ვადა
განისაზღვრა 2014 წლის 19 მარტიდან 2017 წლის 19 ნოემბრის ჩათვლით.
თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 18 მარტის N1176181 ბრძანების მე-4
პუნქტით დამკვეთს განემარტა, რომ იგი ვალდებული იყო სამშენებლო სამუშაოების
დაწყებამდე ჰქონოდა სამშენებლო დოკუმენტის სათანადოდ დამოწმებული
ეგზემპლარი და პასუხისმგებელი პირის მიერ ხელმოწერილი შემდეგი დოკუმენტაცია:
4.1. სამშენებლო მიწის ნაკვეთის საინჟინრო-გეოლოგიური კვლევა; 4.2. საჭიროების
შემთხვევაში შენობა-ნაგებობის კვლევა საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24 მარტის
№57 დადგენილების 35-ე მუხლის შესაბამისად; 4.3. მშენებლობის ორგანიზაციის
პროექტი ამ დადგენილების 61-ე მუხლის და ,,მშენებლობის უსაფრთხოების წესების“
მოთხოვნათა შესაბამისად; 4.4. კონსტრუქციული პროექტი, რომელიც შედგებოდა
შენობა-ნაგებობის ძირითადი კონსტრუქციული სისტემის დეტალური პროექტისაგან,
მათ შორის ფუძე - საძირკვლისაგან. 4.5. მწვანე ნარგავების ჭრის/გადარგვის შემთხვევაში
ქ. თბილისის მერიის ეკოლოგიისა და გამწვანების საქალაქო სამსახურიდან მიღებული
შესაბამისი ნებართვა; 4.6. მიწისზედა/მიწისქვეშა ხაზობრივი ნაგებობის არსებობის
შემთხვევაში, შესაბამისი მესაკუთრის თანხმობა/ნებართვა; 4.7. სავალდებულო
საექსპერტო შეფასების განხორციელება საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 24
მარტის №57 დადგენილების მოთხოვნათა შესაბამისად. ამავე ბრძანების მე-5 პუნქტით
დამკვეთს
დაევალა
განაშენიანების
ინტენსივობის
კოეფიციენტის
(კ-2)
გადამეტებისათვის გაცემული სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების მოსაკრებელის
(ქალაქ თბილისის მერიის 2011 წლის 8 ივნისის №1184 განკარგულება) გადახდა
წარდგენლი გრაფიკის შესაბამისად და არაუგვიანეს ექსპლუატაციაში მიღებამდე (ტ.I;
ს.ფ. 22-24).
დადგენილია და მხარეები სადავოდ არ ხდიან, რომ მოსარჩელე ირინე მენაბდე
წარმოადგენს ატენის ქუჩის, კერძოდ N25-ის მცხოვრებს და მისი საცხოვრებელი სახლი
მდებარეობს უშუალოდ სადავო მშენებარე ობიექტის მახლობლად.
21
არქიტექტორების - ირაკლი მასხარაშვილისა და ბიძინა ჩიგოგიძის მიერ შედგენილი
ატენის ქ. N19-ში მრავალფუნქციური საცხოვრებელი კომპლექსის მშენებლობასთან
დაკავშირებით ქალაქგეგმარებითი მოსაზრებების თანახამად, ატენის ქუჩის
საცხოვრებელი უბანი წარმოადგენს გადატვირთულ ურბანულ გარემოს, უბნის
ფართობის, მოსახლეობის სავარაუდო რაოდენობის, განაშენიანების სიმჭიდროვის
მახასიათებლებით. მოსაზრების თანახმად, აბსოლუტურად გაუმართავია უბნის შიდა
სატრანსპორტო სისტემაც, კერძოდ, ატენის ქუჩის ორზოლიანი სავალი ნაწილი
იყოფა ორ არათანაბარ განშტოებად (ატენის ქუჩად და ატენის ქუჩის შესახვევად) და
მათი ჩიხურობა სერიოზულ უხერხულობასთან ერთად დიდ საშიშროებას უქმნის
მოსახლეობას სახანძრო უსაფრთხოების და გადაუდებელი სამედიცინო მომსახურების
თვალსაზრისითაც.
ამასთან, ქუჩების სავალი ნაწილის ერთი ზოლი ტროტუარით
მუდმივად არის დაკავებული დროებით მომსვლელთა და მცხოვრებელთა
ავტოსადგომებით, რაც ქმნის მუდმივ საცობებს და შეუღწევადობას უბნის საცხოვრებელ
სივრცეში. უბნის
სატრანსპორტო
სისტემის
მოთხოვნილი გამტარიანობა
შეადგენს
1000 ერთ/სთ -ში, რაც პრაქტიკულად
ვერ
უზრუნველყოფს
სტიქიური სადგომებისაგან, თუნდაც არსებული ქუჩების გამოთავისუფლებას.
სწორედ ატენის ქუჩის გამტარუნარიანობის სიმწირით არის გამოწვეული ჭავჭავაძის
გამზირზე მიერთების კვანძში მუდმივად არსებული საცობებიც; პროექტი
აუცილებლად უნდა შეივსოს უბანში არსებული მოძველებული მიწისქვეშა საინჟინრო
კომუნიკაციებთან მიერთების პირობებით (განსაკუთრებით კანალიზაციების საკითხი),
რომელიც ოფიციალურად იქნება გაცემული ქალაქის შესაბამისი სამსახურების მიერ.
არსებულ მოშლილ ურბანულ გარემოში მკვეთრად გაზრდილი პარამეტრების მქონე
ახალი მშენებლობა კიდევ უფრო მეტად დაამძიმებს ისედაც გაუსაძლის საცხოვრებელ
პირობებს. ეჭვს იწვევს მიმდებარე განაშენიანების ინსოლირებასა და განათებულობაზე
მშენებარე სახლის ზეგავლენა (ტ.I; ს.ფ. 33-41).
საქმეში წარმოდგენილი ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის
ეროვნული ბიუროს 2016 წლის 18 აგვისტოს N5004509816 დასკვნის თანახმად,
1. ქ. თბილისში ატენის შესახვევის N16-ში, ატენის ქუჩა ქ. N17 და N19-ში მდებარე 2014
წლის 18 მარტის N1176181 ბრძანებით შეთანხმებული მრავალფუნქციური შენობის
კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი არ შეესაბამება ქალაქ თბილისის
საკრებულოს 2009 წლის 27 მარტის N4-13 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული ,,ქალაქ
თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესით“
განსაზღვრულ მოთხოვნებს, კერძოდ: მშენებარე შენობის მიმდებარედ არსებული
ატენის ქუჩის უდიდესი სიგანე შეადგენს 8 მეტრს, შესაბამისად, შენობის ,,H“ ღერძზე
მდებარე საანგარიშო ზედაპირის მაქსიმალური დასაშვები სიმაღლე იქნება
(8:2+3.36):0,4=18,4 მეტრი ნაცვლად პროექტით განსაზღვრული 66,0+1,7=67,7 მეტრისა;
მშენებარე შენობის მიმდებარედ არსებული ატენის ქუჩის შესახვევის უდიდესი სიგანე
შეადგენს 10,5 მეტრს, შენობის ,,A“ ღერძზე ,,7-8” ღერძებში მდებარე საანგარიშო
ზედაპირის მაქსიმალური დასაშევბი სიმაღლე იქნება 10,5:2+1,92:0,4=17,93 მეტრი
ნაცვლად პროექტით განსაზღვრული 63,55+7.35=70.9 მეტრისა: ,,6-7“ და ,,8-9“ ღერძებში
22
მდებარე საანგარიშო ზედაპირის მაქსიმალური დასაშვები სიმაღლე იქნება
(10,5:2:+3.37):0,4-21.55 მეტრი ნაცვლად პროექტით განსაზღვრული 63,55+7,35+70,9
მეტრისა; ექსპერტიზის ჩატარების პერიოდისათვის საჯარო რეესტრში დაფიქსირებული
მონაცემების მიხედვით, მშენებარე შენობის ,,9“ და ,,10“ ღერძებზე ,,A“-,,G” ღერძებს
შორის მდებარე საანგარიშო ზედაპირი წარმოადგენს სამეზობლო საზღვრის მხარეს
სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში მდებარე ზედაპირს, რომელიც აღნიშნული
წესების მოთხოვნის თანახმად, უნდა იყოს ყრუ ყოველგვარი ხვრეტის გარეშე.
წარმოდგენილ პროექტში კი აღნიშნულ საანგარიშო ზედაპირზე დაპროექტებულია ღია
ნაწილები, ღიობები, აივნები, ტერასები და ა.შ. ზედაპირის მთელ სიმაღლეზე, რაც
ეწინააღმდეგება წინამდებარე წესების მოთხოვნებს.
მშენებარე შენობის ,,1“ ღერძზე ,,I“-,,F” ღერძებს შორის მდებარე საანგარიშო ზედაპირი
წარმოადგენს სამეზობლო საზღვრის მხარეს სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის
ზონაში მდებარე ზედაპირს, რომელიც აღნიშნული წესების მოთხოვნის თანახმად, ასევე
უნდა იყოს ყრუ ყოველგვარი ხვრეტის გარეშე. წარმოდგენილ პროექტში კი აღნიშნულ
საანგარიშო ზედაპირზე დაპროექტებულია ღია ნაწილები, +10,5 ნიშნულიდან +27,0
ნიშნულის ჩათვლით, რაც ეწინაარმდეგება წინამდებარე წესების მოთხოვნებს.
ამავე ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, 2. საპატრულო პოლიციის მიერ შედგენილი
რეაგირების ოქმებიდან და წარმოდგენილ ფოტოილუსტრაციაზე დაყრდნობით
შესაძლებელია დასკვნის გაკეთება, რომ ქ. თბილისში, ატენის ქ.N17-19-ში და ატენის
შესახვევის N16-ში მდებარე 1831 კვ.მ. ფართის მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო
კოდიN01.14.14.011.083) ამხანაგობა ,,ატენი 19-ის“ მრავალფუნქციური შენობის
მშენებლობაზე არ არის სრულყოფილად დაცული სამუშაოთა უსაფრთხოდ წარმოების
ნორმების და წესების III-4-80*-ით გათვალისწინებული მოთხოვნები (ტ.III; ს.ფ. 195-200).
სააპელაციო სასამართლო სააპელაციო საჩივრის ფარგლებში აფასებს გასაჩივრებული
გადაწყვეტილების კანონიერებას და მიიჩნევს, რომ განსახილველ შემთხვევაში
მართებულია გასაჩივრებული გადაწყვეტილების შეცვლით მიღებულ იქნეს ახალი
გადაწყვეტილება შემდეგ გარემოებათა გამო:
წინამდებარე დავის საგანს წარმოადგენს ქალაქ თბილისის მერის 08.06.2011
განკარგულება, რომლითაც ზემოთ მითითებულ სამშენებლო ობიექტზე სამშენებლო
კოეფიციენტების გადამეტების მიზნით გაიცა სპეციალური (ზონალური) შეთანხმება და
ასევე, ქ. თბილისის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 18.03.2014
ბრძანება, რომლითაც შეთანხმდა ზემოთ მითითებული სადავო უძრავი ქონების მრავალფუნქციური შენობის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი.
სააპელაციო პალატა განმარტავს: საქმის მასალების შესწავლის შედეგად დგინდება, რომ
სადავო ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტები გამოცემულია
საქმისათვის გადამწყვეტი მნიშვნელობის მქონე გარემოებათა გამოკვლევის, შესწავლისა
და შეფასების გარეშე; ისინი სრულიად დაუსაბუთებელია, რაც გამორიცხავს
23
სასამართლოს მიერ მათი კანონიერების სათანადო/სიღრმისეულ/არსებით კონტროლს,
რის გამოც სახეზეა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე
მუხლის მე-4 ნაწილით გათვალისწინებული საფუძველი.
პალატა მიუთითებს, რომ განსახილველი დავის გადასაწყვეტად, სხვა კანონებთან და
კანონქვემდებარე აქტებთან ერთად, ძირითადად გამოყენებული უნდა იქნეს სივრცითი
მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის საფუძვლების შესახებ საქართველოს კანონი და
2009 წლის 27 მარტის №4-13 საკრებულოს გადაწყვეტილებით დამტკიცებული ქალაქ
თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესები. 4-13
წესების გამოყენებასთან დაკავშირებით მოწინააღმდეგე მხარის მიერ დაისვა საკითხი,
რომ სადავო ურთიერთობის დასარეგულირებლად გამოყენებული უნდა ყოფილიყო არა
აღნიშნული წესები, არამედ თავდაპირველი პროექტის შეთანხმების დროისათვის (2007
წელი) მოქმედი №8-13 წესები, რასაც სააპელაციო პალატა ვერ გაიზიარებს, რადგან
წინამდებარე საქმის დავის საგანს წარმოადგენს არა პროექტის თავდაპირველი
შეთანხმების შესახებ აქტის, არამედ კორექტირებული პროექტის შეთანხმების შესახებ
ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის კანონიერება, რომელიც
განხორციელდა 2014 წელს, ხოლო მერის მიერ კოეფიციენტების გადამეტების თაობაზე
გასაჩივრებული აქტი გამოიცა 2001 წელს; ანუ სადავო აქტები გამოცემულია №4-13
საკრებულოს გადაწყვეტილებით დამტკიცებული ქალაქ თბილისის ტერიტორიის
გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების მოქმედების პერიოდში და
ამდენად, სადავო აქტების კანონიერების შესამოწმებლად გამოყენებული უნდა იქნეს
სწორედ ეს გადაწყვეტილება.
პალატა მიუთითებს: სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის საფუძვლების
შესახებ საქართველოს კანონს 31-ე მუხლი განსაზღვრავს შენობა-ნაგებობების
პარამეტრების გადამეტების წინაპირობებს. კერძოდ, დასახელებული მუხლის პირველი
ნაწილის თანახმად, „განაშენიანების რეგულირების წესებით“ დადგენილი იმ ძირითადი
პარამეტრების ზღვრული მაჩვენებლები, რომლებიც მოცემულია ამ კანონის 28-ე
მუხლის მე-4 პუნქტში ან დადგენილია იმავე მუხლის მე-5 და მე-6 პუნქტების
მიხედვით, შეიცვლება ამ კანონის მოთხოვნათა შესაბამისად დამტკიცებული
განაშენიანების რეგულირების გეგმის ან სპეციალური (ზონალური) შეთანხმების
საფუძველზე, თუ:
ა) ამას მოითხოვს დასახლების სივრცით-ტერიტორიული
დაგეგმვისა და არქიტექტურული, აგრეთვე ტერიტორიის განვითარებასთან
დაკავშირებული სხვა განსაკუთრებული მიზეზები; ბ) ცვლილება კომპენსირდება სხვა
ღონისძიებებით; გ) ამას არ დაუპირისპირდება სხვა საზოგადოებრივი ინტერესები.
2009 წლის 27 მარტის №4-13 გადაწყვეტილებით დამტკიცებული ,,ქალაქ თბილისის
ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების წესების’’ 24-ე მუხლის
1-ლი პუნქტის თანახმად, განაშენიანების კოეფიციენტისა და განაშენიანების
ინტენსივობის კოეფიციენტების მაქსიმალური მაჩვენებლები გადამეტებულ შეიძლება
იყოს განაშენიანების რეგულირების გეგმების გადაწყვეტების საფუძველზე, თუ: ა) ამას
მოითხოვს დედაქალაქის ქალაქმშენებლობითი და არქიტექტურული, აგრეთვე ქალაქის
24
განვითარებასთან დაკავშირებული სხვა განსაკუთრებული მიზეზები; ბ) გადამეტება
წონასწორდება ან კომპენსირდება გარკვეული ზომებით, რომელთა გატარება
უზრუნველყოფს ჯანსაღი საცხოვრებელი და სამუშაო პირობების მოთხოვნების
შელახვისა და გარემოზე არახელსაყრელი ზემოქმედების თავიდან აცილებას,
სატრანსპორტო და საინჟინრო ინფრასტრუქტურის მოთხოვნების დაკმაყოფილებას;
გ) ამას არ დაუპირისპირდება სხვა საზოგადოებრივი ინტერესები, ხოლო მე-3 პუნქტის
შესაბამისად კი, ცალკეულ შემთხვევებში, როდესაც სამშენებლო ნაგებობის მშენებლობა
გამართლებულია
დასახლების
სივრცით-ტერიტორიული
დაგეგმვისა
და
არქიტექტურული, აგრეთვე ტერიტორიის განვითარებასთან დაკავშირებული სხვა
განსაკუთრებულ მიზეზებთან (სოციალური, ეკონომიკური, კულტურული და
ქალაქგეგმარებითი თვალსაზრისით), დასაშვებია კოეფიციენტის (ტერიტორიის
განაშენიანებისა (კ-1) და განაშენიანების ინტენსივობის (კ-2) ზღვრული მაჩვენებლის
გადამეტება, შესაბამისი ქალაქგეგმარებითი პროექტის, მშენებლობის ნებართვის
გამცემის შესაბამისი სამსახურის და ქ.თბილისის ტერიტორიების გამოყენებისა და
განაშენიანების საკითხთა საბჭოს დასკვნის საფუძველზე, რომელსაც განკარგულებით
ამტკიცებს ქ. თბილისის მერი.
კანონმდებლობის ზემოაღნიშნული დებულებები მეტყველებს იმაზე, რომ დასაშვებია
კოეფიციენტების მაქსიმალური მაჩვენებლების გადამეტება, თუმცა, მხოლოდ
შესაბამისი პირობების არსებობისას და ეს პირობები კონკრეტულადაა ჩამოთვლილი
ზემოაღნიშნულ საკანონმდებლო/კანონქვემდებარე აქტებში. ამდენად, კოეფიციენტების
მაჩვენებლების გადამეტებაზე მსჯელობისას ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებული
იყო გამოეკვლია მოითხოვდა თუ არა ამგვარ გადამეტებას დასახლების სივრცითტერიტორიული
დაგეგმვისა
და
არქიტექტურული,
აგრეთვე
ტერიტორიის
განვითარებასთან დაკავშირებული სხვა განსაკუთრებული მიზეზები, ცვლილება
კომპენსირდებოდა და წონასწორდებოდა თუ არა სხვა ღონისძიებებით, რომელთა
გატარება უზრუნველყოფდა ჯანსაღი საცხოვრებელი და სამუშაო პირობების
მოთხოვნების შელახვისა და გარემოზე არახელსაყრელი ზემოქმედების თავიდან
აცილებას, სატრანსპორტო და საინჟინრო ინფრასტრუქტურის მოთხოვნების
დაკმაყოფილებას,
ამგვარ
გადამეტებას
უპირისპირდებოდა
თუ
არა
სხვა
საზოგადოებრივი ინტერესები.
ყოველივე ზემოაღნიშნულის საპირისპიროდ, საქმის მასალებში არ მოიპოვება
მტკიცებულება იმის თაობაზე, რომ განხორციელდა რომელიმე ზემოთ ჩამოთვლილი
მოქმედება; უფრო მეტიც, ადმინისტრაციულ ორგანოთა წარმომადგენლები
ადასტურებენ, რომ საკითხის ამგვარი გამოკვლევა არ მომხდარა და ამას
კანონმდებლობა მათ არც ავალდებულებდა; გასაჩივრებული აქტების შესწავლისა და
გამოკვლევის გარეშე გამოცემის დასტურია არქიტექტორების - ირაკლი მასხარაშვილისა
და ბიძინა ჩიგოგიძის მიერ შედგენილი ატენის ქ. N19-ში მრავალფუნქციური
საცხოვრებელი კომპლექსის მშენებლობასთან
დაკავშირებით
ქალაქგეგმარებითი
მოსაზრებები, რომლის თანახამად, ატენის ქუჩის საცხოვრებელი უბანი წარმოადგენს
გადატვირთულ ურბანულ გარემოს, უბნის ფართობის, მოსახლეობის
სავარაუდო
25
რაოდენობის, განაშენიანების სიმჭიდროვის მახასიათებლებით. მოსაზრების თანახმად,
აბსოლუტურად გაუმართავია უბნის შიდა სატრანსპორტო სისტემაც, კერძოდ, ატენის
ქუჩის ორზოლიანი სავალი ნაწილი იყოფა ორ არათანაბარ განშტოებად
(ატენის
ქუჩად და ატენის ქუჩის შესახვევად) და მათი ჩიხურობა სერიოზულ უხერხულობასთან
ერთად
დიდ საშიშროებას უქმნის მოსახლეობას სახანძრო უსაფრთხოების და
გადაუდებელი სამედიცინო მომსახურების თვალსაზრისითაც. ამასთან,
ქუჩების
სავალი ნაწილის ერთი ზოლი ტროტუარით მუდმივად არის დაკავებული დროებით
მომსვლელთა და მცხოვრებელთა ავტოსადგომებით, რაც ქმნის მუდმივ საცობებს და
შეუღწევადობას უბნის საცხოვრებელ სივრცეში.
უბნის სატრანსპორტო სისტემის
მოთხოვნილი გამტარიანობა შეადგენს 1000 ერთ/სთ -ში, რაც პრაქტიკულად
ვერ
უზრუნველყოფს
სტიქიური
სადგომებისაგან,
თუნდაც
არსებული
ქუჩების
გამოთავისუფლებას. სწორედ ატენის ქუჩის გამტარუნარიანობის სიმწირით არის
გამოწვეული ჭავჭავაძის გამზირზე მიერთების კვანძში მუდმივად არსებული
საცობებიც; პროექტი აუცილებლად უნდა შეივსოს უბანში არსებული მოძველებული
მიწისქვეშა საინჟინრო კომუნიკაციებთან მიერთების პირობებით (განსაკუთრებით
კანალიზაციების საკითხი), რომელიც ოფიციალურად იქნება გაცემული ქალაქის
შესაბამისი სამსახურების მიერ. არსებულ მოშლილ ურბანულ გარემოში მკვეთრად
გაზრდილი პარამეტრების მქონე ახალი მშენებლობა კიდევ უფრო მეტად დაამძიმებს
ისედაც გაუსაძლის საცხოვრებელ პირობებს. ეჭვს იწვევს მიმდებარე განაშენიანების
ინსოლირებასა და განათებულობაზე მშენებარე სახლის ზეგავლენა (ტ.I; ს.ფ. 33-41).
ასევე, აღსანიშნავია საქმეში წარმოდგენილი ლევან სამხარაულის სახელობის
სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2016 წლის 18 აგვისტოს N5004509816
დასკვნაც, რომლის თანახმად, 1. ქ. თბილისში ატენის შესახვევის N16-ში, ატენის ქუჩა ქ.
N17 და N19-ში მდებარე 2014 წლის 18 მარტის N1176181 ბრძანებით შეთანხმებული
მრავალფუნქციური შენობის კორექტირებული არქიტექტურული პროექტი არ
შეესაბამება ქალაქ თბილისის საკრებულოს 2009 წლის 27 მარტის N4-13
გადაწყვეტილებით დამტკიცებული ,,ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და
განაშენიანების რეგულირების წესით“ განსაზღვრულ მოთხოვნებს, კერძოდ: მშენებარე
შენობის მიმდებარედ არსებული ატენის ქუჩის უდიდესი სიგანე შეადგენს 8 მეტრს,
შესაბამისად, შენობის ,,H“ ღერძზე მდებარე საანგარიშო ზედაპირის მაქსიმალური
დასაშვები სიმაღლე იქნება (8:2+3.36):0,4=18,4 მეტრი ნაცვლად პროექტით
განსაზღვრული 66,0+1,7=67,7 მეტრისა; მშენებარე შენობის მიმდებარედ არსებული
ატენის ქუჩის შესახვევის უდიდესი სიგანე შეადგენს 10,5 მეტრს, შენობის ,,A“ ღერძზე
,,7-8” ღერძებში მდებარე საანგარიშო ზედაპირის მაქსიმალური დასაშევბი სიმაღლე
იქნება 10,5:2+1,92:0,4=17,93 მეტრი ნაცვლად პროექტით განსაზღვრული 63,55+7.35=70.9
მეტრისა: ,,6-7“ და ,,8-9“ ღერძებში მდებარე საანგარიშო ზედაპირის მაქსიმალური
დასაშვები სიმაღლე იქნება (10,5:2:+3.37):0,4-21.55 მეტრი ნაცვლად პროექტით
განსაზღვრული 63,55+7,35+70,9 მეტრისა; ექსპერტიზის ჩატარების პერიოდისათვის
საჯარო რეესტრში დაფიქსირებული მონაცემების მიხედვით, მშენებარე შენობის ,,9“ და
,,10“ ღერძებზე ,,A“-,,G” ღერძებს შორის მდებარე საანგარიშო ზედაპირი წარმოადგენს
სამეზობლო საზღვრის მხარეს სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის ზონაში მდებარე
26
ზედაპირს, რომელიც აღნიშნული წესების მოთხოვნის თანახმად, უნდა იყოს ყრუ
ყოველგვარი ხვრეტის გარეშე. წარმოდგენილ პროექტში კი აღნიშნულ საანგარიშო
ზედაპირზე დაპროექტებულია ღია ნაწილები, ღიობები, აივნები, ტერასები და ა.შ.
ზედაპირის მთელ სიმაღლეზე, რაც ეწინააღმდეგება წინამდებარე წესების მოთხოვნებს.
მშენებარე შენობის ,,1“ ღერძზე ,,I“-,,F” ღერძებს შორის მდებარე საანგარიშო ზედაპირი
წარმოადგენს სამეზობლო საზღვრის მხარეს სამშენებლო მიწის ნაკვეთის მიჯნის
ზონაში მდებარე ზედაპირს, რომელიც აღნიშნული წესების მოთხოვნის თანახმად, ასევე
უნდა იყოს ყრუ ყოველგვარი ხვრეტის გარეშე. წარმოდგენილ პროექტში კი აღნიშნულ
საანგარიშო ზედაპირზე დაპროექტებულია ღია ნაწილები, +10,5 ნიშნულიდან +27,0
ნიშნულის ჩათვლით, რაც ეწინაარმდეგება წინამდებარე წესების მოთხოვნებს.
ამავე ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, 2. საპატრულო პოლიციის მიერ შედგენილი
რეაგირების ოქმებიდან და წარმოდგენილ ფოტოილუსტრაციაზე დაყრდნობით
შესაძლებელია დასკვნის გაკეთება, რომ ქ. თბილისში, ატენის ქ.N17-19-ში და ატენის
შესახვევის N16-ში მდებარე 1831 კვ.მ. ფართის მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო
კოდიN01.14.14.011.083) ამხანაგობა ,,ატენი 19-ის“ მრავალფუნქციური შენობის
მშენებლობაზე არ არის სრულყოფილად დაცული სამუშაოთა უსაფრთხოდ წარმოების
ნორმების და წესების III-4-80*-ით გათვალისწინებული მოთხოვნები (ტ.III; ს.ფ. 195-200).
ყოველივე
ზემოაღნიშნულის
საპირისპიროდ,
გასაჩივრებული
აქტების
დასაბუთებულობის დასტურად, ადმინისტრაციულ ორგანოთა წარმომადგენლები
მიუთითებენ, რომ აქტებში ჩამოთვლილია ის სამართლებრივი საფუძვლები, რასაც
დაეყრდნო ადმინისტრაციული ორგანო. აღნიშნულის საპასუხოდ კი სააპელაციო
პალატა აღნიშნავს, რომ აქტის დასაბუთებულად მიჩნევისათვის სრულებითაც არ კმარა
მასში მხოლოდ კანონმდებლობის ცალკეული ნორმების მოხმობა, რადგან, დასაბუთება
გულისხმობს როგორც სამართლებრივ, ასევე ფაქტობრივ დასაბუთებას, ფაქტობრივ
დასაბუთებას კი გასაჩივრებული აქტები საერთოდ არ შეიცავენ, რაც ესოდენ საჭირო და
მნიშვნელოვანია სამშენებლო სფეროსთან დაკავშირებული აღმჭურველი აქტებისათვის;
აქტის დასაბუთება კი დიდწილად განაპირობებს აქტის კანონიერბას. ამასთან, აქტების
სამართლებრივ
დასაბუთებასთან
დაკავშირებით
პალატა
მუთითებს,
რომ
გასაჩივრებულ აქტებში სხვადასხვა სამართლებრივ საფუძვლებთან ერთად, რომლებიც
ზოგადად საერთოა მსგავსი საკითხებისთვის, მითითებულია ისეთი ნორმებიც,
რომლებიც პირადპირ არ არეგულირებენ განსახილველ საკითხს და პირიქით, არ არის
მითითებული ის ნორმები, რომლებიც უშუალოდ აწესრიგებენ სადავო საკითხს. მაგ:
მერის განკარგულებაში მოყვანილია 2009 წლის 27 მარტის №4-13 გადაწყვეტილებით
დამტკიცებული ,,ქალაქ თბილისის ტერიტორიის გამოყენებისა და განაშენიანების
რეგულირების წესების’’ 25-ე და 26-ე მუხლები, რომლებიც ითვალისწინებენ
სპეციალური ზონალური შეთანხმების პროცედურებს და სპეციალური საბჭოს
ფუნქციებს, მაშინ, როცა კოეფიციენტის მაჩვენებლების გადამეტების საკითხს
არეგულირებს აღნიშნული წესების 24-ე მუხლი, რომელიც აქტების სამართლებრივ
საფუძვლად მოხსენიებული არ არის. არქიტექტურის სამსახურის ბრძანებაში კი
27
მოხსენიებულია შესაბამისი საკანონმდებლო/კანონქვემდებარე აქტების მხოლოდ
დასახელებები საკითხის გადასაწყვეტად საჭირო კონკრეტული ნორმებისა და
დებულებების მითითების გარეშე. ამდენად, შესაძლოა ითქვას, რომ გასაჩივრებული
აქტები სამართლებრივადაც დაუსაბუთებელია.
ყოველივე ზემოაღნიშნული ნათლად ადასტურებს, რომ გასაჩივრებული აქტები
გამოცემულია საქმის გარემოებათა, მათ შორის სპეციალისტებისა და ექსპერტიზის
დასკვნაში მითითებული მნიშვნელოვანი გარემოებების გამოკვლევისა და შესწავლის
გარეშე. ამასთან, გასათვალისწინებელია ისიც, რომ საცხოვრებელ ზონა 6-ში
კანონმდებლობით დადგენილი კ2=2,5 უკვე გაზრდილი იყო 4,0-მდე და ამ პირობებში
განხორციელდა სადავო აქტით კოეფიციენტის გაზრდა 8,0-მდე, რაც აქტის გამომცემ
ადმინისტრაციულ ორგანოს კოეფიციენტების გადამეტების დასაბუთების უფრო მეტ
ვალდებულებას, საკითხის უფრო სიღრმისეულად შესწავლასა და გამოკვლევას
აკისრებდა, რაც მის მიერ არ განხორციელებულა.
რაც შეეხება მოწინააღმდეგე მხარის - სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის
წარმომადგენლის მოსაზრებას, რომ მათ უფლება ჰქონდათ აქტი გამოეცათ
დასაბუთების გარეშე, რადგან აქტი გამოიცა განმცხადებლის მოთხოვნით და სზაკ-ის
53-ე მუხლის მე-7 ნაწილის თანახმად, წერილობითი ფორმით გამოცემული
ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტი
არ
საჭიროებს
დასაბუთებას, თუ ის გამოცემულია დაინტერესებული მხარის მოთხოვნის საფუძველზე
და არ ზღუდავს მესამე პირების კანონიერ უფლებებსა და ინტერესებს, სააპელაციო
პალატა ვერ გაიზიარებს აღნიშნულს და განმარტავს: ზემოაღნიშნული ნორმის
დისპოზიცია შედგება ორი ნაწილისაგან, პირველი ნაწილი ითვალისწინებს გარკვეული
მოქმედების განხორციელების შესაძლებლობას (აქტის დასაბუთების გარეშე გამოცემა),
იმ პირობით, თუ სახეზე იქნება ნორმის მეორე ნაწილით გათვალისწინებული
გარემოებები (თუ აქტი გამოცემულია დაინტერესებული მხარის მოთხოვნის
საფუძველზე და არ ზღუდავს მესამე პირების კანონიერ უფლებებსა და ინტერესებს);
ამასთან, მეორე ნაწილი, თავის მხრივ, შეიცავს ორ პირობას და ეს პირობები არა
ალტერნატიული, არამედ კუმულაციურია; ანუ, შესაძლებელია აქტი გამოიცეს
დასაბუთების გარეშე, თუ: 1) მის გამოცემას ითხოვს დაინტერესებული მხარე და
2) ამავდროულად, ეს აქტი არ უნდა ზღუდავდეს სხვა პირების კანონიერ უფლებებსა და
ინტერესებს. განსახილველ შემთხვევაში, ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ
გამოკვლეული არ იყო, არსებობდა თუ არა ზემოაღნიშნული ნორმის დისპოზიციის
მეორე ნაწილის მეორე პირობა - აქტი ზღუდავდა თუ არა მესამე პირების კანონიერ
უფლებებსა და ინტერესებს. საქმის მასალებით კი დადგენილია, რომ აქტის მიმართ
მოსარჩელეს (აპელანტს) გააჩნია კანონიერი ინტერესი, ანუ აქტი შესაძლოა ზღუდავდეს
მის უფლებებსა და კანონიერ ინტერესებს, ასევე სხვა პირების ინტერესებს, რის გამოც,
სააპელაციო პალატა ვერ გაიზიარებს ადმინისტრაციული ორგანოს წარმომადგენლის
ზემოაღნიშნულ განმარტებას.
რაც
შეეხება
მე-3
პირის
დავით
სუპატაშვილის
წარმომადგენლისა
და
ასევე,
28
მოწინააღმდეგე მხარეთა წარმომადგენლების მითითებას იმაზე, რომ გასაჩივრებული
აქტების მიმართ მე-3 პირებს გააჩნიათ კანონიერი ნდობა და აქტების ბათილად ცნობით
მათ მიადგებათ ზიანი, სააპელაციო პალატა განმარტავს: სზაკ-ის მე-601 მუხლის მე-4
ნაწილის
თანახმად,
დაუშვებელია
კანონსაწინააღმდეგო
აღმჭურველი
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობა, თუ დაინტერესებულ
მხარეს კანონიერი ნდობა აქვს ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მიმართ,
გარდა იმ შემთხვევებისა, როდესაც ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი
არსებითად არღვევს სახელმწიფო, საზოგადოებრივ ან სხვა პირის კანონიერ უფლებებს
ან ინტერესებს. მე-5 ნაწილის თანახმად, დაინტერესებული მხარის კანონიერი ნდობა
არსებობს იმ შემთხვევაში, თუ მან ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის
საფუძველზე განახორციელა იურიდიული მნიშვნელობის მოქმედება და უკანონო
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობით მას მიადგება ზიანი.
კანონიერი ნდობა არ არსებობს, თუ მას საფუძვლად უდევს დაინტერესებული მხარის
უკანონო ქმედება.
პალატის მოსაზრებით, ცალსახაა, რომ სახეზეა აღმჭურველი ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტები, რომელთა საფუძველზეც განხორციელდა
იურიდიული მნიშვნელობის მოქმედება - დაიწყო და მიმდინარეობს უძრავი ნივთის
მშენებლობა. თუმცა, ზემოაღნიშნული ნორმა, იმ აღმჭურველი აქტის ბათლად ცნობის
აკრძალვასთან ერთად, რომლის მიმართაც არსებობს კანონიერი ნდობა, ითვალისწინებს
გამონაკლისს, როდესაც, მიუხედავად კანონიერი ნდობისა, შესაძლებელია აღმჭურველი
აქტის ბათილად ცნობა. ამგვარი ლეგიტიმური გამონაკლისია, თუ აქტი არსებითად
არღვევს სახელმწიფო, საზოგადოებრივ ან სხვა პირის კანონიერ უფლებებს ან
ინტერესებს. აღნიშნული წარმოადგენს ადმინისტრაციული სამართლის მეცნიერებაში
დამკვიდრებულ და აღიარებულ კანონიერი ნდობისა და კანონიერების პრინციპის
შეპირისპირების გამოხატულებას. ამდენად, კანონიერი ნდობის უფლებით აქტის
ადრესატი დაცულია იმ ვითარებაში, როცა მისი ნდობის უფლება კონფლიქტშია
მხოლოდ კანონიერების პრინციპთან, მაგრამ თუ ამავდროულად აქტი მესამე პირის
კანონიერი ნდობის უფლებას არსებითად არღვევს, შეუძლებელია პრიორიტეტულად
იქნეს განხილული აქტის ადრესატის კანონიერი ნდობის უფლება სხვა, მესამე პირთა
კანონიერი ნდობის უფლების იგნორირების ხარჯზე. ნორმის ამგვარი განმარტება
წინააღმდეგობაში მოდის როგორც საჯარო მმართველობის კანონიერებისა და ადამიანის
უფლებების დაცვის სტანდარტებით, ისე სამართლიანი მართლმსაჯულების
განხორციელების ვალდებულებასთან (იხ. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს
გადაწყვეტილება Nბს-428-423(2კ-14)). განსახილველ შემთხვევაში, ადმინისტრაციული
ორგანოს მიერ არ არის გამოკვლეული წინამდებარე გადაწყვეტილების სამოტივაციო
ნაწილში მითითებული ზემოაღნიშნული გარემოებები, რაც, ამ ეტაპზე, გამორიცხავს
სააპელაციო სასამართლოს მიერ იმის ზუსტად გარკვევის შესაძლებლობას, გადასწონის
თუ არა კანონიერი ნდობის პრინციპი კანონიერების/კანონიერი მმართველობითი
საქმიანობის პრინციპს, ეს კი აქტების სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად
ცნობის დამატებითი და მნიშვნელოვანი საფუძველია. სასამართლო მხოლოდ მაშინ
შეძლებს ზემოაღნიშნულ პრინციპთა კონკურენციის საკითხის არსებითად გადაწყვეტას,
29
როდესაც ადმინისტრაციული ორგანო სათანადოდ გამოიკვლევს საქმის გარემოებებს და
გამოკვეთს დაინტერესებულ პირთა, ასევე სახელმწიფო და საზოგადოებრივ ინტერესებს
გასაჩივრებული აქტების მიმართ და სასამართლოს შესაძლებლობა ექნება,
შეუპირისპიროს ერთმანეთს ზემოაღნიშნული ინტერესები (აქტის ადრესატისა და სხვა
დაინტერესებულ პირთა, ასევე სახელმწიფო და საზოგადოებრივი ინტერესები) და
გადაწყვიტოს, თუ კონკრეტული ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით,
რომელს მიანიჭოს უპირატესობა.
ასევე, განსახილველი დავის ფარგლებში, პალატას მიზანშეწონილად მიაჩნია განმარტოს
კოეფიციენტების გადამეტების საკითხის განხილვის ჭრილში ქალაქ თბილისის
ტერიტორიების გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა კომისიის
როლის შესახებაც, რომელსაც დიდი მნიშვნელობა ენიჭება კოეფიციენტების გაზრდის
საკითხის გადაწყვეტისას. მოცემულ შემთხვევაში, ქალაქ თბილისის ტერიტორიების
გამოყენებისა და განაშენიანების რეგულირების საკითხთა კომისიის 2011 წლის 1
ივნისის სხდომაზე განხილულ იქნა ქ. თბილისში, ვაკე-საბურთალოს რაიონში, ატენის
შესახვევში, N16-სა და ატენის ქუჩა N17-19-ში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო
კოდი N01.14.011.083) ქალაქთმშენებლობითი პარამეტრების გაზრდის საკითხი.
კომისიამ, ზემოხსენებული მიზნით, ქალაქთმშენებლობითი პარამეტრების გაზრდაზე
თანხმობა გასცა. არსებული ტერიტორიის განაშენიანების კოეფიციენტი და
განაშენიანების ინტენსივობის
კოეფიციენტი განისაზღვრა კ1=0,5; კ2=8,0-ით.
აღნიშნული კომისიის 2011 წლის 1 ივნისის N21 სხდომის ოქმის შესაბამისად, ქალაქ
თბილისის მერიის 2011 წლის 8 ივნისის №1184 განკარგულებით ქ. თბილისში, ატენის
შესახვევში, N16-სა და ატენის ქუჩა N17-19-ში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო
კოდი N01.14.011.083) მრავალფუნქციური შენობის განსათავსებლად, განაშენიანების
კოეფიციენტისა და განაშენიანების ინტენსივობის კოეფიციენტის (კ2) გადამეტების
მიზნით, გაიცა სპეციალური (ზონალური) შეთანხმება საპროექტო წინადადებით,
წარდგენილი პარამეტრების შესაბამისად და განისაზღვრა კ1=0,5; კ2=8,0-ით. ამავე
განკარგულებით ქალაქ თბილისის მერიის სსიპ ქალაქ თბილისის არქიტექტურის
სამსახურს დაევალა შესაბამისი აქტების გამოცემისას კომისიის რეკომენდაციების
გათვალისწინება. ანუ, მოცემულ ტერიტორიაზე კანონმდებლობით დადგენილი
კოეფიციენტი კ2=2,5 (რომელიც უკვე გაზრდილი იყო და კ2 განსაზღვრული იყო 4,0-ით)
გაიზარდა და გახდა კ2=8,0. ამდენად, ერთ-ერთ გასაჩივრებულ აქტს - ქალაქ თბილისის
მერის 2011 წლის 8 ივნისის №1184 განკარგულებას საფუძვლად დაედო
ზემოაღნიშნული კომისიის დასკვნა. შესაბამისად, მერის სადავო აქტი დაეფუძნა
კომისიის დასკვნას და გასაჩივრებული აქტის კანონშესაბამისობა მთლიანადაა
დამოკიდებული კომისიის დასკვნის დასაბუთებულობაზე. საქმეში არსებული კომისიის
დასკვნის თანახმად დგინდება, რომ დღის წესრიგის 23-ე საკითხად განიხილებოდა ქ.
თბილისში, ვაკე-საბურთალოს რაიონში, ატენის შესახვევში, N16-სა და ატენის ქუჩა N1719-ში არსებულ მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო კოდი N01.14.011.083) მრავალფუნქციური
შენობის განთავსების მიზნით, ქალაქთმშენებლობითი პარამეტრების გაზრდის შესახებ.
ასევე დგინდება, რომ საკითხის დადებითად გადაწყვეტას მხარი დაუჭირა 6-მა წევრმა,
ხოლო წინააღმდეგი იყო 1 წევრი (სხდომას ესწრებოდა 7 წევრი); თუმცა, კომისიის
30
სხდომის ოქმი ოდნავადაც არ შეიცავს რაიმე დასაბუთებას, თუ რატომ იყო საჭირო
კოეფიციენტების დადგენილი პარამეტრების გადამეტება, იგი ძალიან მშრალი და
ნაკლებინფორმაციულია, მაშინ როდესაც, დადგენილი პარამეტრების გაზრდა
განსაკუთრებულ დასაბუთებას საჭიროებს, რათა ადმინისტრაციული ორგანოს
გადაწყვეტილება შესაბამისობაში იყოს სივრცითი მოწყობისა და ქალაქთმშენებლობის
საფუძვლების შესახებ კანონთან, საკრებულოს N4-13 გადაწყვეტილებასთან, როგორც
საკითხის მარეგულირებელ სპეციალურ კანონმდებლობასთან და სხვა რელევანტურ
საკანონმდებლო/კანონქვემდებარე აქტებთან, რათა არ მოხდეს ქალაქის სპონტანური,
სტიქიური განვითარება, რომელსაც არ გააჩნდება სათანადო ინფრასტრუქტურული
მხარდაჭერა, რათა არ შეილახოს როგორც მინიმუმ სადავო ობიექტის მომიჯნავედ
მაცხოვრებელთა, ასევე პოტენციურად მოსახლეობის უფრო მართო ფენის უფლებები და
კანონიერი ინტერესები, სახელმწიფო და საზოგადოებრივი ინტერესები. კომისიის
დასკვნის დასაბუთებულობა გულისხმობს მერიის აქტის დიდწილად კანონიერებას,
რადგან მერის აქტი, როგორც ზემოთ აღინიშნა, მთლიანად ეყრდნობა კომისიის
დასკვნას. არსებული მრავალწლიანი სასამართლო პრაქტიკის ანალიზის შედეგად
პალატა ასკვნის, რომ სამწუხაროდ, თითქმის ყოველთვის, კანონმდებლობით
დადგენილი კოეფიციენტების გადამეტება შესაბამისი ორგანოების მხრიდან არ
საბუთდება და გამოთქვამს იმედს, რომ მომავალში აღმოიფხვრება ამგვარი მანკიერი
პრაქტიკა. ამგვარ პირობებში კი, უდიდესი მნიშვნელობა ენიჭება ადმინისტრაციული
მართლმსაჯულების უმთავრეს ფუნქციას - განახორციელოს მმართველობითი
საქმიანობის
სასამართლო
კონტროლი,
დაუდგინოს
ამ
საქმიანობის
განმახორციელებელთ საქმიანობის სწორი სამართლებრივი სტანდარტები, ამ
კონტროლის ფარგლებში, ადმინისტრაციული ორგანოს მოქმედებები მოაქციოს
კანონმდებლობის ჩარჩოებში და აიძულოს იგი თავისი შემდგომი საქმიანობა
წარმართოს სწორედ ამ კუთხით. სააპელაციო პალატის წინამდებარე გადაწყვეტილებაც
სწორედ ამ მიზანს ემსახურება.
პალატა განმარტავს, რომ იმისათვის, რათა ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ
მიღებული
გადაწყვეტილება
იყოს
კანონშესაბამისი,
ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტის
გამოცემის
მნიშვნელოვანი
და
სავალდებულო წინაპირობაა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოების
გამოკვლევა, გაანალიზება, შესწავლა და გადაწყვეტილების მიღება ამ გარემოებათა
შეფასების შედეგად, იმისათვის, რომ თავიდან იქნეს აცილებული ადმინისტრაციული
ორგანოს დაუსაბუთებელი ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მიღება.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 96-ე მუხლის პირველი ნაწილის
თანახმად, ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია ადმინისტრაციული წარმოებისას
გამოიკვლიოს საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება
მიიღოს ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე. ხოლო, მე-2
ნაწილის
თანახმად,
დაუშვებელია,
ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტის გამოცემას საფუძვლად დაედოს ისეთი გარემოება ან ფაქტი,
31
რომელიც კანონით დადგენილი წესით არ არის გამოკვლეული ადმინისტრაციული
ორგანოს მიერ.
ამავე კოდექსის 53-მე მუხლის მე-5 ნაწილის თანახმად, ადმინისტრაციული ორგანო
უფლებამოსილი არ არის თავისი გადაწყვეტილება დააფუძნოს იმ გარემოებებზე,
ფაქტებზე, მტკიცებულებებზე ან არგუმენტებზე, რომლებიც არ იქნა გამოკვლეული და
შესწავლილი ადმინისტრაციული წარმოების დროს.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 97-ე მუხლით განსაზღვრულია
ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მტკიცებულებათა გამოკვლევა ადმინისტრაციულ
წარმოებაში,
რომლის
თანახმად,
საქმის
გარემოებებიდან
გამომდინარე
ადმინისტრაციული
ორგანო
უფლებამოსილია:
გამოითხოვოს
დოკუმენტები,
შეაგროვოს ცნობები, მოუსმინოს დაინტერესებულ მხარეებს, დაათვალიეროს მოვლენის
ან შემთხვევის ადგილი, დანიშნოს ექსპერტიზა.
ამდენად, სადავო საკითხის ხელახალი განხილვისას ადმინისტრაციული ორგანოები
ვალდებულნი
არიან
სრულფასოვნად
გამოიყენონ
მათთვის
ზოგადი
ადმინისტრაციული კოდექსით მინიჭებული უფლებამოსილება და გადაწყვეტილება
მიიღონ კანონით განსაზღვრული პროცედურის ჩატარების მეშვეობით, რა დროსაც
უნდა გამოიყენონ კანონმდებლობით გათვალისწინებულ ყველა ღონისძიება, რათა
მმართველობითი ღონისძიების განხორციელების შედეგად არ დარჩეს კითხვის ნიშნები
და არ მოხდეს დაინტერესებული მხარის ინტერესის ან უფლების უკანონო ან
დაუსაბუთებელი შეზღუდვა.
სააპელაციო სასამართლო განმარტავს, რომ ზემოაღნიშნული მსჯელობიდან
გამომდინარე, იმისათვის, რომ შესრულდეს კანონის მოთხოვნა და ადმინისტრაციული
ორგანოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება იყოს კანონშესაბამისი, ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტის
გამოცემის
მნიშვნელოვანი
და
სავალდებულო წინაპირობაა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოების
გამოკვლევა, გაანალიზება, შესწავლა და გადაწყვეტილების მიღება ამ გარემოებათა
შეფასების შედეგად, იმისათვის, რომ თავიდან იქნეს აცილებული ადმინისტრაციული
ორგანოს დაუსაბუთებელი დასკვნის გაკეთება. ამდენად, ადმინისტრაციულ ორგანოებს
ეძლევათ შესაძლებლობა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებების
სათანადო გამოკვლევის შედეგად მიიღონ კონკრეტული შემთხვევისათვის სათანადო
გადაწყვეტილება.
სააპელაციო სასამართლო განმარტავს, რომ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული
კოდექსის მე-601 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტი ბათილია, თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონს ან არსებითად
დარღვეულია მისი მომზადების ან გამოცემის კანონმდებლობით დადგენილი სხვა
მოთხოვნები. აღნიშნულ მუხლში მოცემულია ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტის ბათილად ცნობის სავალდებულო წინაპირობები, რომლებიც მათი რეალიზების
32
თვალსაზრისით, ამ მუხლში არა კუმულაციური, არამედ, ალტერნატიული სახით არის
წარმოდგენილი. ამასთან, არსებით დარღვევად ჩაითვლება ისეთი დარღვევა, რომელსაც
შეეძლო არსებითი გავლენა მოეხდინა ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მიღებულ
გადაწყვეტილებაზე.
სააპელაციო სასამართლო მიუთითებს საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო
კოდექსის 32-ე მუხლის მე-4 ნაწილზე, რომლის თანახმად, თუ სასამართლო მიიჩნევს,
რომ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი გამოცემულია
საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის გარემოებების გამოკვლევისა და შეფასების
გარეშე, იგი უფლებამოსილია, სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად, ბათილად ცნოს იგი
და ადმინისტრაციულ ორგანოს დაავალოს, ამ გარემოებათა
გამოკვლევისა და
შეფასების
შემდეგ
გამოსცეს
ახალი
ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტი.
პალატა აღნიშნავს, რომ საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32.4-ე
მუხლის გამოყენება სასამართლოს შეუძლია მხოლოდ იმ შემთხვევაში, როდესაც
ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი გამოცემულია საქმისათვის
არსებითი მნიშვნელობის გარემოებების გამოკვლევისა და შეფასების გარეშე, ხოლო ეს
გარემოებები იმდენად სპეციფიური, იმდენად არსებითი მნიშვნელობისაა, რომ მათი
შემოწმება და შეფასება სასამართლოსათვის შეუძლებელია, კონკრეტული გარემოებების
გამოკვლევა და შეფასება შესაბამისი ადმინისტრაციული ორგანოს დისკრეციულ
უფლებამოსილებას
წარმოადგენს,
რის
გამოც
სასამართლო
მოკლებულია
შესაძლებლობას, გამოიკვლიოს და სათანადოდ შეაფასოს საქმის გარემოებები, რომ
აღნიშნულით იგი შესაძლებელია შეიჭრას მოპასუხე ადმინისტრაციული ორგანოს
დისკრეციულ უფლებამოსილებაში.
სააპელაციო პალატა მიიჩნევს, რომ ზემოთ აღნიშნული გარემოებები, გასაჩივრებულ
აქტებთან მიმართებით, ასაბუთებენ ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601
მუხლის პირველი ნაწილით განსაზღვრული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტის
ბათილობის
წანამძღვრების
არსებობას;
კერძოდ,
გასაჩივრებული
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების მომზადების და გამოცემის წესის ისეთ
არსებით დარღვევას, რომლის არარსებობის შემთხვევაში, მოცემულ საკითხზე
შესაძლოა მიღებულიყო სხვაგვარი გადაწყვეტილება.
6. შემაჯამებელი სასამართლო დასკვნა:
ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ
სააპელაციო საჩივარში მითითებული ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები
ქმნიან სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 393-ე და 394-ე მუხლების შემადგენლობას და
გასაჩივრებული
გადაწყვეტილების
გაუქმების
პროცესუალურ-სამართლებრივ
33
საფუძველს. შესაბამისად, ნაწილობრივ უნდა დაკმაყოფილდეს
ირინე მენაბდის
სააპელაციო საჩივარი, თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა
კოლეგიის 2015 წლის 01 ოქტომბრის გადაწყვეტილების შეცვლით მიღებული უნდა
იქნას ახალი გადაწყვეტილება და ირინე მენაბდის სარჩელი უნდა დაკმაყოფილდეს
ნაწილობრივ: სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად უნდა იქნეს ცნობილი ქ.
თბილისის მერიის 2011 წლის 08 ივნისის N1184 განკარგულება, ასევე ქ. თბილისის
მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 18 მარტის N1176181
ბრძანება და ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიასა და ქ. თბილისის
მუნიციპალიტეტის
მერიის
სსიპ
თბილისის არქიტექტურის სამსახურს უნდა
დაევალოთ გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილში მითითებული და საქმისათვის
სხვა არსებითი მნიშვნელობის გარემოებების შესწავლისა და გამოკვლევის შემდეგ,
კანონმდებლობით დადგენილ ვადაში გამოსცენ ახალი აქტები.
7. პროცესის ხარჯები:
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 10.2 მუხლის შესაბამისად
პალატა განმარტავს, რომ თუ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ–სამართლებრივი
აქტი გამოცემულია საქმის გარემოებების სათანადო გამოკვლევის გარეშე,
ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია აანაზღაუროს პროცესის ხარჯები მის
სასარგებლოდ გადაწყვეტილების გამოტანის შემთხვევაშიც. პალატა მიიჩნევს, რომ
ირინე მენაბდის მიერ სარჩელზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 100 (ასი) ლარისა და
სააპელაციო საჩივარზე გადახდილი 150 (ასორმოცდაათი) ლარის ანაზღაურება
სოლიდარულად უნდა დაეკისროთ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიასა და ქ.
თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურს.
რაც შეეხება სააპელაციო საჩივარში აპელანტის წარმომადგენლის მიერ დაყენებულ
შუამდგომლობას სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 37-ე და 53-ე მუხლების
საფუძველზე პროცესის ხარჯების მოწინააღმდეგე მხარისათვის დაკისრების შესახებ,
სააპელაციო პალატა განმარტავს, რომ პროცესის ხარჯებიდან სასამართლო ხარჯების
საკითხი ზემო აბზაცში უკვე გადაწყვიტა სააპელაციო სასამართლომ, ხოლო რაც შეეხება
არასასამართლო ხარჯებს, რომელიც პროცესის ხარჯების შემადგენელი ნაწილია, ამ
ნაწილში შუამდგომლობა არ უნდა დაკმაყოფილდეს, ვინაიდან მხარის მიერ არ იქნა
მითითებული კონკრეტული არასასამართლო ხარჯების სახეობის, მათი ოდენობების
შესახებ და ასევე, არ იქნა წარმოდგენილი სათანადო მტკიცებულებები.
IV
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო
ნ ა წ ი ლ ი:
ადმინისტრაციულ
საქმეთა
პალატამ
იხელმძღვანელა
საქართველოს
ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1-ლი, მე-12, 32.4-ე, 34-ე მუხლებით,
34
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 257-ე, 372-ე, 386-ე, 389-ე, 391-ე, 395-ე,
397-ე მუხლებით და
გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა:
1.
ირინე მენაბდის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;
2.
გაუქმდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა
კოლეგიის 2015 წლის 01 ოქტომბრის გადაწყვეტილება და მიღებული იქნეს ახალი
გადაწყვეტილება;
3.
ირინე მენაბდის სარჩელი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;
4.
სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად იქნეს ცნობილი ქ. თბილისის
მერიის 2011 წლის 08 ივნისის N1184 განკარგულება, ასევე ქ. თბილისის მერიის სსიპ
თბილისის არქიტექტურის სამსახურის 2014 წლის 18 მარტის N1176181 ბრძანება და
ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიასა და ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის
სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურს დაევალოთ გადაწყვეტილების სამოტივაციო
ნაწილში მითითებული და საქმისათვის სხვა არსებითი მნიშვნელობის გარემოებების
შესწავლისა და გამოკვლევის შემდეგ, კანონმდებლობით დადგენილ ვადაში გამოსცენ
ახალი აქტები;
5.
ირინე მენაბდის მიერ სარჩელზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 100 (ასი)
ლარისა და სააპელაციო საჩივარზე გადახდილი 150 (ასორმოცდაათი) ლარის
ანაზღაურება სოლიდარულად დაეკისროთ ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიასა და
ქ. თბილისის მუნიციპალიტეტის მერიის სსიპ თბილისის არქიტექტურის სამსახურს;
6.
გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს საკასაციო წესით, საქართველოს
უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატაში (ქ. თბილისი, ძმები
ზუბალაშვილების ქ. №32), დასაბუთებული გადაწყვეტილების მხარეთათვის
გადაცემიდან 21 (ოცდაერთი) დღის ვადაში, თბილისის სააპელაციო სასამართლოს
მეშვეობით (ქ. თბილისი, გრ. რობაქიძის გამზირი №7ა).
მოსამართლე:
შოთა გეწაძე
35
საქმე N3ბ/727-16
საქმე N170310014681936
გადაწყვეტილება
საქართველოს სახელით
I
შ ე ს ა ვ ა ლ ი:
10 ნოემბერი, 2016 წელი
ქ. თბილისი
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა
თავმჯდომარე - შოთა გეწაძე
მოსამართლეები - ირაკლი შენგელია
ამირან ძაბუნიძე
სხდომის მდივანი - ლიანა გელაშვილი, გიორგი მარღიშვილი
აპელანტი (მოპასუხე) – საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების
სამინისტრო;
წარმომადგენელი - მაია კოპალიანი;
აპელანტი (მესამე პირი ასკ-ის 16.2) - ნიუშა გადესი;
წარმომადგენელი - მაკა კვირტია;
მოწინააღმდეგე მხარე (მოსარჩელე) - ზვიად წერეთელი;
წარმომადგენელი - სოსო მელაძე;
მოწინააღმდეგე მხარე (მოპასუხე) - საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტო; საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახური;
წარმომადგენელი - კახი სამხარაძე;
მესამე პირი (ასკ-ის 16.2) - კარლო ონიანი;
დავის საგანი – ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების
ნაწილობრივ ბათილად ცნობა;
1
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თეთრიწყაროს რაიონული სასამართლოს 2016
წლის 01 მარტის გადაწყვეტილება.
II
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი
ნ ა წ ი ლ ი:
1.1. აპელანტ ნიუშა გადესის სააპელაციო საჩივრის მოთხოვნა:
თეთრიწყაროს რაიონული სასამართლოს 2016 წლის 01 მარტის გადაწყვეტილების
გაუქმება
და
ახალი
გადაწყვეტილების
მიღებით
სასარჩელო
მოთხოვნის
დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.
1.2. აპელანტ საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სააპელაციო
საჩივრის მოთხოვნა:
თეთრიწყაროს რაიონული სასამართლოს 2016 წლის 01 მარტის გადაწყვეტილების
გაუქმება
და
ახალი
გადაწყვეტილების
მიღებით
სასარჩელო
მოთხოვნის
დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.
1.3. მოწინააღმდეგე მხარის პოზიცია:
მოწინააღმდეგე მხარე ზვიად წერეთელი არ დაეთანხმა სააპელაციო საჩივრებს და
მოითხოვა თეთრიწყაროს რაიონული სასამართლოს 2016 წლის 01 მარტის
გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვება.
1.4. მოწინააღმდეგე მხარის პოზიცია:
მოწინააღმდეგე მხარე საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს და საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის წარმომადგენლმა
განმარტა, რომ სახელმწიფოს ინტერესებს მოცემულ შემთხვევაში წარმოადგენდა და
დაიცავდა ეკონომიკისა და მდგრადი განვიტარების სამინისტრო, ხოლო საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტო კი ვალდებული იყო მოეხდინა რეგისტრაცია და რომ ეს
მოქმედება კანონიერად განხორციელდა.
1.5. მესამე პირების პოზიცია:
მესამე პირმა კარლო ონიანმა პოზიცია არ დააფიქსირა.
2. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასკვნებზე მითითება
2.1. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი: ზვიად წერეთლის
სარჩელი
დაკმაყოფილდა. ნაწილობრივ ბათილად იქნა ცნობილი საქართველოს
2
ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20 სექტემბრის
№05/20874 მიმართვა თეთრიწყაროს
მუნიციპალიტეტის
ტერიტორიაზე
მდებარე
სასოფლო - სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის (თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი,
სოფელი პანტიანი
3954
კვ.მ
მიწის
ნაკვეთი)
სახელმწიფო
საკუთრებად
დარეგისტრირების შესახებ 811,26 კვ.მ მიწის ნაკვეთის ზედდების ნაწილში. ნაწილობრივ
ბათილად იქნა ცნობილი 2011 წლის 27 სექტემბრის საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს
თეთრიწყაროს
სარეგისტრაციო
სამსახურის
N882011460667-03
გადაწყვეტილება 811,26 კვ.მ მიწის ნაკვეთის ზედდების ნაწილში. ნაწილობრივ ბათილად
იქნა ცნობილი 2012 წლის 5 აპრილის საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის N882012137797-03 გადაწყვეტილება
811,26
კვ.მ მიწის ნაკვეთის ზედდების ნაწილში. ნაწილობრივ ბათილად იქნა ცნობილი
2013 წლის 10 მაისის საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს
სარეგისტრაციო სამსახურის N882013202019-03 გადაწყვეტილება 811,26 კვ.მ მიწის
ნაკვეთის ზედდების ნაწილში.
3. დასკვნები ფაქტობრივ გარემოებებთან დაკავშირებით:
3.1. უდავო ფაქტობრივი გარემოებები
დადგენილია, რომ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს 2008 წლის 9 სექტემბრის N882008265442-04 გადაწყვეტილებით, თეთრიწყაროს
რაიონი, სოფელი პანტიანი, ნაკვეთი „ბასეინები“ მდებარე 1000 კვ.მ. (დაზუსტებული)
მიწის ნაკვეთი საკუთრების უფლებით აღირიცხა პაატა ჩაჩუას სახელზე (საკადასტრო
კოდი N84.20.11.091). სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: 2008 წლის 9
სექტემბრის გადაწყვეტილება, მიწის (უძრავი ქონების) სააღრიცხვო ბარათი. მიწის
(უძრავი ქონების) საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობა.
2008 წლის 16 სექტემბრის ნასყიდობის ხელშეკრულების თანახმად, ზვიად წერეთელმა
პაატა ჩაჩუასგან შეიძინა თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელი პანტიანი, ნაკვეთი „ბასეინები“
მდებარე 1000 კვ.მ. (დაზუსტებული) მიწის ნაკვეთი (საკადასტრო კოდი N84.20.11.091).
სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: 2008
წლის
16
სექტემბრის
ნასყიდობის ხელშეკრულება.
სასამართლოს მიერ დადგენილია, რომ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2008 წლის 18 სექტემბრის N882008274669-03
გადაწყვეტილებით, 2008 წლის 16 სექტემბრის ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე
თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელ პანტიანი, ნაკვეთი „ბასეინები“ მდებარე 1000 კვ.მ.
დაზუსტებული მიწის ნაკვეთი საკუთრების უფლებით აღირიცხა ზვიად წერეთლის
სახელზე (საკადასტრო კოდი N84.20.11.091) სასამართლო დაეყრდნო
შემდეგ
მტკიცებულებებს: ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან, 2008 წლის 18 სექტემბრის
გადაწყვეტილება, მიწის ნაკვეთის საკადასტრო აზომვითი ნახაზი, მიწის (უძრავი ქონების)
სააღრიცხვო ბარათი.
3
მიწის მესაკუთრეთა უფლების დაცვის ასოციაციის 2011 წლის 13 სექტემბრის განცხადების
თანახმად, საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს,
„საბროკერო თანამშრომლობის სტანდარტის“ შესაბამისად წარედგინა საპრივატიზებო
ობიექტი მდებარე თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელი ორბეთი, სასოფლო - სამეურნეო
დანიშნულების მიწის ნაკვეთი ფართით 0,6454 ჰა. სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ
მტკიცებულებებს: მიწის მესაკუთრეთა უფლების დაცვის ასოციაციის 2011 წლის 13
სექტემბრის განცხადება და ესკიზი.
დადგენილია, საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011
წლის 11 ნოემბრის N06/25993 მიმართვის თანახმად, სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული
ქონების პრივატიზების ხელშეწყობის მემორანდუმის და „საბროკერო აგენტებთან
თანამშრომლობის სტანდარტის“ შესაბამისად, სამინისტრომ გონივრულ წინადადებად
მიიჩნია ელექტრონული აუქციონის გამოცხადება თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში,
სოფელ პანტიანში მდებარე 6454 კვ.მ სასოფლო-სამეურნეო (სახნავი) დანიშნულების
მიწის ნაკვეთებზე. მათ შორის 3954 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო კოდი
N84.20.34.264) სასამართლო დაეყრდნო
შემდეგ მტკიცებულებებს: საქართველოს
ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 11 ნოემბრის
N06/25993 მიმართვა.
საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20
სექტემბრის N05/20874 მიმართვით, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურს ეთხოვა თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში
არსებული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების 3954 კვ.მ. მიწის ნაკვეთის სახელმწიფო
საკუთრებად დარეგისტრირება. სასამართლო დაეყრდნო
შემდეგ მტკიცებულებებს:
საქართველოს
ეკონომიკისა და
მდგრადი
განვითარების
სამინისტროს
მიმართვა, მიწის ნაკვეთის საკადასტრო აზომვითი ნახაზი.
დადგენილია, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს
სარეგისტრაციო
სამსახურის
2011
წლის
27
სექტემბრის
N882011460667-03
გადაწყვეტილებით, თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში სოფელ პანტიანში სასოფლოსამეურნეო დანიშნულების კატეგორიის სახნავი 3954 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი საკუთრების
უფლებით
დარეგისტრირდა
სახელმწიფოს
საკუთრებად
(საკადასტრო
კოდი
N84.20.34.264). სასამართლო დაეყრდნო
შემდეგ მტკიცებულებებს: 2011 წლის 21
სექტემბრის განცხადება, 2011 წლის 27 სექტემბრის გადაწყვეტილება, ამონაწერი საჯარო
რეესტრიდან, საკადასტრო გეგმა.
დადგენილია, რომ 2012 წლის 2 აპრილის სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული უძრავი
ნივთის უპირობო აუქციონის ფორმით პრივატიზებისას ნასყიდობის ხელშეკრულების
N201202159341 უ.უ. თანახმად, თეთრიწყაროს რაიონში, სოფელ პანტიანში მდებარე 3954
კვ.მ. სასოფლო-სამეურნეო (სახნავი) დანიშნულების მიწის ნაკვეთი (საკადასტრო კოდი
N84.20.34.264) საკუთრების უფლებით გადაეცა კარლო ონიანს. სასამართლო დაეყრდნო
4
შემდეგ მტკიცებულებებს: ნასყიდობის ხელშეკრულება N201202159341 უ.უ. აუქციონზე
გამარჯვების/ვალდებულების შესრულების დადასტურება, მიწის მესაკუთრეთა უფლების
დაცვის ასოციაციის 2011 წლის 13 სექტემბრის განცხადება, ესკიზი.
დადგენილია, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს
სარეგისტრაციო
სამსახურის
2012
წლის
5
აპრილის
N882012137797-03
გადაწყვეტილებით, თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელი პანტიანში მდებარე სასოფლოსამეურნეო (სახნავი) 3954 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი საკუთრების უფლებით დარეგისტრირდა
კარლო ონიანის სახელზე (საკადასტრო კოდი N84.20.34.264) სასამართლო დაეყრდნო
შემდეგ მტკიცებულებებს: 2012 წლის 2 აპრილის განცხადება, 2012 წლის 5 აპრილის
გადაწყვეტილება და ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან.
პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილია, რომ 2013 წლის 11 აპრილის
უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულების თანახმად, თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელ
პანტიანში მდებარე სასოფლო-სამეურნეო (სახნავი) 3954 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი
(საკადასტრო კოდი N84.20.34.264) კარლო ონიანის მიერ გასხვისებული იქნა ნიუშა
გადესზე. სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: 2013 წლის 11 აპრილის
ნასყიდობის ხელშეკრულება.
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის
2013 წლის 10 მაისის N882013202019-03 გადაწყვეტილებით, ნიუშა გადესის საკუთრებაში
აღირიცხა თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელი პანტიანში მდებარე სასოფლო - სამეურნეო
(სახნავი) 3954 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი (საკადასტრო კოდი N84.20.34.264). სასამართლო
დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: 2013 წლის 2 მაისის განცხადება. 2013 წლის 10
მაისის გადაწყვეტილება. ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან.
დადგენილია, რომ 2014 წლის 23 სექტემბრის უძრავი ნივთის ნასყიდობის
ხელშეკრულების თანახმად, ზვიად წერეთლის მიერ თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელ
პანტიანში მდებარე 1000 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი (დაზუსტებული ფართი, ნაკვეთი ბასეინები)
გასხვისებული იქნა სოსო მელაძეზე. (საკადასტრო კოდი N84.20.11.091) სასამართლო
დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: ნასყიდობის ხელშეკრულება.
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის
2014 წლის 29 სექტემბრის N882014506519-03 გადაწყვეტილებით, „საჯარო რეესტრის
შესახებ“ საქართველოს კანონის 21-ე მუხლის „დ“ ქვეპუნქტის საფუძველზე, მიღებული
იქნა
გადაწყვეტილება სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ, ვინაიდან
სარეგისტრაციოდ წარმოდგენილ და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული უძრავი
ნივთის საკადასტრო მონაცემებს შორის არსებობდა ინსტრუქციით განსაზღვრული
ზედდება. კერძოდ, განცხადებას თანდართული საკადასტრო აზომვითი ნახაზის
მიხედვით, წარმოდგენილი მიწის ნაკვეთის საკადასტრო მონაცემები არ შეესაბამება
მომიჯნავე უძრავი ნივთის საკადასტრო მონაცემებს და მიწის ნაკვეთის საზღვრები
იჭრება მომიჯნავე მიწის ნაკვეთის საზღვრებში, საკადასტრო კოდის N84.20.34.264
5
შესაბამისად, წარსადგენია კორექტირებული საკადასტრო აზომვითი ნახაზი.
სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: განცხადება საკუთრების უფლების
რეგისტრაციის
შესახებ.
სარეგისტრაციო
წარმოების
შეჩერების
ფაქტობრივი
საფუძვლების ამსახველი ნახაზი, გადაწყვეტილება სარეგისტრაციო წარმოების
შეჩერების შესახებ.
დადგენილია, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს
სარეგისტრაციო
სამსახურის
2014
წლის
28
ოქტომბრის
N882014506519-05
გადაწყვეტილებით, განახლდა სარეგისტრაციო წარმოება. განმცხადებლის მიერ 2014
წლის
27
ოქტომბერს წარდგენილი იქნა კორექტირებული აზომვითი ნახაზი.
სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: განცხადების მიღების ბარათი. მიწის
ნაკვეთის საკადასტრო აზომვითი ნახაზი. გადაწყვეტილება სარეგისტრაციო წარმოების
განახლების შესახებ.
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის
2014 წლის 3 ნოემბრის N882014506519-06 გადაწყვეტილებით, „საჯარო რეესტრის
შესახებ“ საქართველოს კანონის 21-ე მუხლის „დ“ ქვეპუნქტის საფუძველზე მიღებული
იქნა გადაწყვეტილება სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ, ვინაიდან
სარეგისტრაციოდ წარმოდგენილ და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული უძრავი
ნივთის საკადასტრო მონაცემებს შორის არსებობს ინსტრუქციით განსაზღვრული
ზედდება. კერძოდ, განცხადებას თანდართული საკადასტრო აზომვითი ნახაზის
მიხედვით დადგენილი იქნა, რომ წარდგენილი მიწის ნაკვეთის საკადასტრო მონაცემები
არ შეესაბამება მომიჯნავე უძრავი ნივთის საკადასტრო მონაცემებს და მიწის ნაკვეთის
საზღვრები იჭრება მომიჯნავე მიწის ნაკვეთის საზღვრებში, საკადასტრო კოდის
N84.20.34.264 შესაბამისად, წარსადგენი იყო კორექტირებული საკადასტრო აზომვითი
ნახაზი. სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: სარეგისტრაციო წარმოების
შეჩერების
ფაქტობრივი
საფუძვლების
ამსახველი ნახაზი. გადაწყვეტილება
სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ.
პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილია, რომ საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის 2014 წლის 4
დეკემბრის N882014506519-07 გადაწყვეტილებით, ვინაიდან სარეგისტრაციო წარმოების
შეჩერების ვადაში დაინტერესებული პირის მიერ არ იქნა წარდგენილი შეჩერების
საფუძვლის აღმოფხვრის დამადასტურებელი დოკუმენტი/ინფორმაცია, „საჯარო
რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონის 22-ე მუხლის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად,
მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის შესახებ.
სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: გადაწყვეტილება სარეგისტრაციო
წარმოების შეწყვეტის შესახებ.
დადგენილია, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 28 აპრილის
N101487 წერილის თანახმად, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გეოდეზიისა და
კარტოგრაფიის დეპარტამენტის მონაცემებით, 2008 წლის სექტემბრის თვეში
6
თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო ზონა არ იყო ჩართული ერთიან ცენტრალიზებულ
კადასტრში, რაც გულისხმობს, რომ აღნიშნულ ტერიტორიულ სარეგისტრაციო
სამსახურში მითითებულ ეტაპზე არ მიმდინარეობდა სარეგისტრაციოდ წარმოდგენილი
საკადასტრო აზომვითი ნახაზების ელექტრონული სახით შემოწმება და ერთიან
საკადასტრო ბაზაში ასახვა. თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო ზონა ცენტრალიზებულ
კადასტრში ჩაერთო 2008 წლის 7 ნოემბერს. ამდენად, 2008 წლის სექტემბრის თვის
საკადასტრო მონაცემები სააგენტოს არ გააჩნდა, ასევე სააგენტოში არ იყო დაცული 2008
წლის ორთოფოტო. აღნიშნულ ტერიტორიაზე არის მხოლოდ 2000 წლის და 2010 წლის
ორთოფოტოს მონაცემები.
დადგენილია, რომ 2014
წლის მარტის
თვიდან,
სააგენტოში მიმდინარეობს (ტერიტორიულ სარეგისტრაციო სამსახურებში ერთიანი
კადასტრის დანერგვამდე) სარეგისტრაციოდ შესული საკადასტრო მონაცემების
აღდგენა, რომლებიც აღნიშნული დროისათვის არ იყო ასახული ერთიან საკადასტრო
გეომონაცემთა ბაზაში. N84.20.11.091 საკადასტრო კოდის მქონე უძრავი ნივთის
საკადასტრო მონაცემები იდენტიფიცირებული და აღდგენილია 2014 წლის პირველ
აპრილს. სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: საჯარო რეესტრის წერილი,
2011 წლის 28 თებერვლის საკადასტრო რუკა, 2015 წლის 28 აპრილის საკადასტრო რუკა.
დადგენილია, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 11 ივნისის
N143437 წერილის თანახმად, ელექტრონული საკადასტრო რუკის მონაცემებით უძრავი
ნივთი საკადასტრო კოდით N84.20.11.091 ზედდებაშია უფლებარეგისტრირებული
უძრავი ნივთის საკადასტრო კოდით N84.20.31.264 საზღვრებში 811,26 კვ.მ ფართით.
სასამართლო დაეყრდნო შემდეგ მტკიცებულებებს: საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს წერილი, რეგისტრირებულ მონაცემებთან ზედდების ფაქტობრივი
საფუძვლების ამსახველი ნახაზი.
3.2. დადგენილი სადავო ფაქტობრივი გარემოებები
საკუთრებად დარეგისტრირებული და შემდეგ გასხვისებული საკადასტრო კოდის
N84.20.31.264 მქონე მიწის ნაკვეთების ნაწილები ერთსადაიმავე მიწის ნაკვეთს
წარმოადგენს და ელექტრონული საკადასტრო რუკის მონაცემებით უძრავი ნივთი
საკადასტრო კოდით N84.20.11.091 ზედდებაშია უძრავი ნივთის საკადასტრო კოდით
N84.20.31.264 საზღვრებში 811,26 კვ.მ ფართით.
პირველი ინსტანციის სასამართლომ ასევე მიუთითა, რომ საქმეში წარდგენილი პაატა
ჩაჩუას მიწის (უძრავი ქონების) საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობაზე დატანილი
გრაფიკული
გამოსახულებით
დასტურდება, რომ მისი ნაკვეთის დასავლეთით
მდებარეობს მიხეილ რუსაძის მიწის ნაკვეთი N096, ხოლო ამ უკანასკნელის სახელზე
გაცემული მიწის მიღება - ჩაბარების აქტისა და მიწის (უძრავი ქონების) საკუთრების
სარეგისტრაციო
მოწმობაზე
დატანილი
გრაფიკული
გამოსახულებით
დადასტურებულია, რომ აღმოსავლეთით ესაზღვრება ”ჩაჩუა” ნაკვეთის N091.
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის მდგომარეობით არსებული
7
ორთოფოტოთი, სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების ფაქტობრივი საფუძვლების
ამსახველი ნახაზითა და რეგისტრირებულ მონაცემებთან ზედდების ფაქტობრივი
საფუძვლების ამსახველი ნახაზით დადგენილია, რომ მიხეილ რუსაძის საკუთრებაში
არსებული მიწის ნაკვეთის N84.20.34.210 აღმოსავლეთით მდებარეობს სადაო მიწის
ნაკვეთი N84.20.11.091 და რომლის აღმოსავლეთით მდებარეობს დღეის მდგომარეობით
ნიუშა გადესზე აღრიცხული მიწის ნაკვეთი N84.20.34.264, რომელზეც არის
ინსტრუქციით განსაზღვრული ზედდება.
3.3. დასკვნები სამართლებრივ გარემოებებთან დაკავშირებით:
სასამართლომ განმარტა, რომ საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის
22-ე მუხლის თანახმად, სარჩელი შეიძლება აღიძრას ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტის ბათილად ცნობის ან ძალადაკარგულად გამოცხადების მოთხოვნით.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მეორე
მუხლის
პირველი
ნაწილის
„დ“
ქვეპუნქტის
თანახმად,
ინდივიდუალურ
ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტი არის ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ ადმინისტრაციული
კანონმდებლობის საფუძველზე გამოცემული ინდივიდუალური სამართლებრივი აქტი,
რომელიც აწესებს, ცლის, წყვეტს ან ადასტურებს პირის ან პირთა შეზღუდული წრის
უფლებებსა და მოვალეობებს. ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ
აქტად ჩაითვლება აგრეთვე ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ მიღებული
გადაწყვეტილება მის უფლებამოსილებას მიკუთვნებული საკითხის დაკმაყოფილებაზე
განმცხადებლისათვის უარის თქმის შესახებ, ასევე ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ
გამოცემული ან დადასტურებული დოკუმენტი, რომელსაც შეიძლება მოჰყვეს
სამართლებრივი შედეგები.
სასამართლომ ზემოაღნიშნული ნორმის შინაარსიდან გამომდინარე მიიჩნია, რომ
მოსარჩელის მიერ სადავოდ ქცეული საქართველოს ეკონომიკისა და მგრადი
განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20 სექტემბრის N05/208720 მიმართვა და საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის 2011
წლის 27 სექტემბრის N882011460667-03, 2012 წლის 5 აპრილის N882012137797-03 და
2013 წლის 10 მაისის N882013202019-03 გადაწყვეტილებები წარმოადგენენ
ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტებს. ამდენად, საქართველოს
ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის ,,ა”
ქვეპუნქტის შესაბამისად, დავის განხილვისას უნდა შემოწმდეს მათი შესაბამისობა
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსით დადგენილი აქტის გამოცემის
მომწესრიგებელ შესაბამის ნორმებთან, ,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’ საქართველოს
კანონისა და სხვა კანონქვემდებარე ნორმატიული აქტების დებულებებთან;
გადაწყვეტილებაში მითითებულია, რომ დავის საგანს წარმოადგენს უძრავი ქონების
რეგისტრაციის გადაწყვეტილებები და საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი
განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20 სექტემბრის N05/20874 მიმართვა, რომლის
საფუძველზეც მოსარჩელე მხარე მიიჩნევს, რომ დაირღვა მისი საკუთრების უფლება.
8
სასამართლომ აღნიშნა, რომ წარმოდგენილი სარჩელის ობიექტია საკუთრების
უფლების დაცვა და, შესაბამისად, იმ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა, რომლებითაც მოსარჩელის მოსაზრებით,
შეილახა მისი უფლება.
საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლის 1-ლი პუნქტის თანახმად, საკუთრება და
მემკვიდრეობის უფლება აღიარებული და ხელშეუვალია. დაუშვებელია საკუთრების,
მისი შეძენის, გასხვისების ან მემკვიდრეობით მიღების საყოველთაო უფლების
გაუქმება.
საკუთრების უფლება ცალსახად აღიარებულია „ადამიანის უფლებათა საყოველთაო
დეკლარაციითა“ და „ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის
ევროპული კონვენციის“ პირველი დამატებითი ოქმის 1-ლი მუხლით. მიუხედავად
იმისა, რომ გაეროს სამოქალაქო და პოლიტიკური, ასევე ეკონომიკური, კულტურული და
სოციალური უფლებების შესახებ საერთაშორისო პაქტებში საკუთრების უფლება არ არის
დეკლარირებული, მათში ასახული მთელი რიგი უფლებებისა და თავისუფლებების
რეალიზაციისათვის აუცილებელია, რომ საკუთრების უფლება იყოს დაცული. ყოველ
ფიზიკურ და იურიდიულ პირს აქვს თავისი საკუთრებით შეუზღუდავად სარგებლობის
უფლება. მხოლოდ საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის შეიძლება ჩამოერთვას ვინმეს
თავისი საკუთრება კანონითა და საერთაშორისო სამართლის ზოგადი პრინციპებით
გათვალისწინებულ პირობებში.
სასამართლომ აღნიშნა, რომ საკუთრების უფლების რეგისტრაციასთან დაკავშირებულ ამ
ტიპის დავებში ერთმანეთს უპირისპირდება რამდენიმე დაინტერესებული მხარის
უფლება, ადგილი აქვს ერთ-ერთი უფლების ხარვეზით რეგისტრაციას, რაც მეტწილად
განპირობებულია უძრავი ქონების კადასტრული მონაცემების სხვადასხვა სისტემაში
აღრიცხვით, რიგ შემთხვევებში ადგილი აქვს უფლების დუბლირებას, რის გამოც
სამართალურთიერთობა ექცევა სასამართლო კონტროლის ფარგლებში, რა დროსაც
სასამართლოს მხრიდან
მაქსიმალური
სიფრთხილითა
და
მტკიცებულებათა
ზედმიწევნითი გადამოწმებით უნდა მოხდეს საქმის გარემოებების გამოკვლევა, რათა
გამოვლინდეს დაცვის ღირსი უფლება და უზრუნველყოფილ იქნეს მისი რეალიზაცია.
უძრავ ქონებაზე საკუთრების უფლების მოპოვებისა და ფიქსაციის უპირობო გზა მისი
საჯარო რეესტრში რეგისტრაციაა და ამ უფლების ნამდვილობაც რეესტრის
მონაცემებით დგინდება. სამოქალაქო კოდექსის 183-ე მუხლის შესაბამისად, უძრავი
ნივთის შესაძენად აუცილებელია გარიგების წერილობითი ფორმით დადება და
შემძენზე ამ გარიგებით განსაზღვრული საკუთრების უფლების რეგისტრაცია საჯარო
რეესტრში. ამავე კოდექსის 311-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის თანახმად, საჯარო რეესტრი
არის ნივთსა და არამატერიალურ ქონებრივ სიკეთეზე უფლებათა, ყადაღისა და
საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის წარმოშობის, მათში ცვლილების და მათი
შეწყვეტის, ასევე უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლების მიტოვების წარმოშობის და
9
მასში ცვლილების შესახებ მონაცემთა ერთობლიობა. 3111-ე მუხლის მე-3 ნაწილის
შესაბამისად, კანონით გათვალისწინებულ შემთხვევებში, ნივთსა და არამატერიალურ
ქონებრივ სიკეთეზე დადებული გარიგებები ძალაში შედის ამ გარიგებებით
განსაზღვრული უფლებების საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის მომენტიდან.
რეგისტრაცია წარმოშობს ვარაუდს, რომ რეგისტრირებული უფლება არსებობს და
ეკუთვნის კონკრეტულ პირს, რომელიც რეგისტრირებულია რეესტრში (და ვარაუდს,
რომ უფლება, რომელიც გაუქმდა, აღარ არსებობს). სამოქალაქო კოდექსის 312-ე მუხლის
1-ლი ნაწილის შესაბამისად, რეესტრის მონაცემების მიმართ მოქმედებს უტყუარობისა
და სისრულის პრეზუმფცია, ე. ი. რეესტრის ჩანაწერები ითვლება სწორად, ვიდრე არ
დამტკიცდება მათი უზუსტობა.
საქართველოში უფლებათა რეგისტრაცია დამფუძნებელი ეფექტის პრინციპს ემყარება,
რაც გულისხმობს, რომ საკუთრების უფლების გადაცემა ან ხელშეკრულებით რეალური
უფლების წარმოშობა დასრულდება მხოლოდ რეგისტრაციის შემდგომ. რეგისტრაცია
არის უძრავ ქონებაზე უფლების წარმოშობის, შეცვლის სახელმწიფოს მხრიდან
დადასტურების იურიდიული აქტი. საჯარო რეესტრს გააჩნია სამართლებრივი
გარანტის ფუნქცია, კერძოდ, მესაკუთრეს, საჯარო რეესტრში რეგისტრაციით დაცული
აქვს თავისი საკუთრება სხვისი ხელყოფისაგან, ხოლო შემძენი, თავის მხრივ, ენდობა
საჯარო რეესტრის ჩანაწერს.
რეგისტრაციის ეფექტიდან გამომდინარეობს „წინააღმდეგ მოქმედების პრინციპი“,
რომლის მიხედვით, უფრო ადრე წარმოშობილ საკუთრების უფლებას აქვს
უპირატესობა მომდევნოსთან შედარებით. საჯაროობის მიზნიდან გამომდინარე, პირი
რომელიც მიაღწევს ამ პრინციპს რეგისტრაციით, უპირატესობა ენიჭება მასთან
შედარებით, ვინც არ დაარეგისტრირა უფლება. დროის მიხედვით, პირველად
რეგისტრირებულ უფლებას აქვს უპირატესობა. უფლების რეგისტრაციის დრო
დგინდება
რეესტრის
მონაცემების
მიხედვით.
ურთიერთდაპირისპირებული
ჩანაწერების არსებობასთან მიმართებით უპირატესობა უნდა მიენიჭოს იმ უფლებას,
რომელიც ქრონოლოგიურად უფრო ადრე არის რეგისტრირებული, ვინაიდან
წინმსწრები რეგისტრაციის ჩანაწერის მოქმედება გამორიცხავს შემდეგი ჩანაწერის
კანონიერებას. ამავე დროს, რეესტრის ჩანაწერთა კონკურენციისას რეესტრის სანდოობა
ვერ იმოქმედებს.
სასამართლომ განმარტა: მართალია, „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს
კანონის მე-3 მუხლის მე-6 პუნქტის თანახმად, მარეგისტრირებელი ორგანო და მისი
თანამშრომელი პასუხს არ აგებენ წარდგენილი სარეგისტრაციო დოკუმენტაციის
ნამდვილობაზე, თუმცა ისინი ამავე ნორმის თანახმად, პასუხისმგებელნი არიან
რეგისტრირებული მონაცემების და მათთან დაცული სარეგისტრაციო თუ სხვა
დოკუმენტაციის
ურთიერთშესაბამისობასა
და
უსაფრთხოებაზე.
ამიტომაც,
სარეგისტრაციო სამსახურს ეკისრება პასუხისმგებლობა, საკუთრების უფლების
პირველადი რეგისტრაციის განხორციელებისას, ყოველმხრივ გადაამოწმოს სხვა პირზე
10
რეგისტრაციის არსებობა.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე მუხლის მე-5 ნაწილის
მიხედვით, ადმინისტრაციული ორგანო უფლებამოსილი არ არის თავისი
გადაწყვეტილება დააფუძნოს იმ გარემოებებზე, ფაქტებზე, მტკიცებულებებზე ან
არგუმენტებზე, რომლებიც არ იქნა გამოკვლეული და შესწავლილი ადმინისტრაციული
წარმოების დროს. ამავე კოდექსის 96-ე მუხლის შესაბამისად, ადმინისტრაციული
ორგანო ვალდებულია ადმინისტრაციული წარმოებისას გამოიკვლიოს საქმისათვის
მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა
შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე. დაუშვებელია, ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემას საფუძვლად დაედოს ისეთი
გარემოება ან ფაქტი, რომელიც კანონით დადგენილი წესით არ არის გამოკვლეული
ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ.
დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით სასამართლომ მიიჩნია, რომ
საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20
სექტემბრის N05/208720 მიმართვის გაცემისას და საჯარო რეესტრის
ეროვნული
სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის
2011 წლის 27 სექტემბრის
N882011460667-03, 2012 წლის 5 აპრილის N882012137797-03 და 2013 წლის 10 მაისის
N882013202019-03 გადაწყვეტილებების მიღებისას დაცული არ იქნა საქართველოს
ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მოთხოვნები ადმინისტრაციული წარმოების
ჩატარებასთან დაკავშირებით. სასამართლომ მიუთითა, რომ ადმინისტრაციული ორგანო
ვალდებულია
ადმინისტრაციული
წარმოებისას
გამოიკვლიოს
საქმისათვის
მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა
შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე. კერძოდ, იმ პირობებში როდესაც
უდავოა, რომ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს 2008 წლის 18 სექტემბრის N882008274669-03 გადაწყვეტილებით 2008 წლის 16
სექტემბრის ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელ
პანტიანი, ნაკვეთი „ბასეინები“ მდებარე 1000 კვ.მ. დაზუსტებული მიწის ნაკვეთი
საკუთრების უფლებით აღირიცხა ზვიად წერეთელის სახელზე (საკადასტრო კოდი
N84.20.11.091) მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად, რომელიც ჯერ კიდევ მიწის
განაწილების სიის N157 საფუძველზე საკუთრების უფლებით აღრიცხული იყო პაატა
ჩაჩუას სახელზე და 2000 წლის 15 იანვარს ამ უკანასკნელზე გაცემული იყო მიწის
(უძრავი ქონების) საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობა (საკადასტრო კოდით:
84.20.11.091).
სასამართლომ მიუთითა, რომ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად
ცნობის საფუძვლები რეგლამენტირებულია საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული
კოდექსის მე-601 მუხლით, რომლის პირველი ნაწილი ადგენს, რომ ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტი ბათილია, თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონს, ან არსებითად
დარღვეულია მისი მომზადებისა ან გამოცემის კანონმდებლობით დადგენილი სხვა
მოთხოვნები. ამავე მუხლის მეორე ნაწილის თანახმად, ადმინისტრაციულ11
სამართლებრივი აქტის მომზადების ან გამოცემის წესის არსებით დარღვევად ჩაითვლება
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა ამ კოდექსის 32-ე ან 34-ე მუხლით
გათვალისწინებული წესის დარღვევით ჩატარებულ სხდომაზე ან კანონით
გათვალისწინებული ადმინისტრაციული სახის დარღვევით, ანდა კანონის ისეთი
დარღვევა, რომლის არარსებობის შემთხვევაში მოცემულ საქმეზე მიღებული იქნებოდა
სხვაგვარი გადაწყვეტილება.
სასამართლომ ასევე მიუთითა, საქართველოს პრეზიდენტის 1999 წლის 16 მაისის N327
”სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის საკუთრების უფლების პირველადი
რეგისტრაციის გადაუდებელ ღონისძიებათა და საქართველოს მოქალაქეთათვის
სარეგისტრაციო მოწმობების გაცემის შესახებ” ბრძანებულების მე-4 პუნქტზე, რომლის
თანახმად, სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწებზე საკუთრების უფლების
პირველადი რეგისტრაციის დაჩქარების მიზნით რეგისტრატორმა უნდა მიიღოს მიწის
საკუთრებაში გაფორმების მსურველის განცხადება და გამოიყენოს ქვემოთ ჩამოთვლილი
დოკუმენტებიდან ერთ- ერთი: ა) მიწის მიღება-ჩაბარების აქტი; ბ) მე-4 პუნქტის ”ა”
ქვეპუნქტში დასახელებული დოკუმენტის არარსებობის შემთხვევაში გამოიყენება
”საქართველოს რესპუბლიკაში სასოფლო-სამეუნეო დანიშნულების მიწის რეფორმის
შესახებ” საქართველოს რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 18 იანვრის #48
დადგენილების შესაბამისად სოფლის (დაბის) ადგილობრივი თვითმმართველობის
ორგანოების გადაწყვეტილებებით შექმნილი მიწის რეფორმის კომისიის მიერ
შედგენილი
და სოფლის (დაბის) ყრილობაზე (საერთო კრებაზე) დამტკიცებული
მიწების განაწილების სია. აღნიშნულ სიას უნდა დაერთოს მიწის გამოყოფის გეგმა; გ) იმ
შემთხვევაში, თუ არ არსებობს მე-4 პუნქტის ”ა” და ”ბ” ქვეპუნქტებში დასახელებული
დოკუმენტები, გამოიყენება ადგილობრივი თვითმართველობის (მმართველობის)
ორგანოების მიერ დამტკიცებული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის
სარგებლობისათვის სარეგისტრაციო პერიოდში მოქმედი საგადასახადო სია, აგრეთვე
მიწების განაწილების სია, რომელსაც არ ახლავს მიწის გამოყოფის გრაფიკული
დადასტურება. ვინაიდან ასეთ მონაცემებზე დაყრდნობით გაცემულ სარეგისტრაციო
მოწმობას არ ერთვის ნაკვეთის გეგმა, სარეგისტრაციო მოწმობასა და სარეგისტრაციო
ბარათში კეთდება ჩანაწერი რეგისტრატორის ”პასუხისმგებლობის აცილების” შესახებ.
ამავე ბრძანებულების მე-5 პუნქტის თანახმად, ამ ბრძანებულების მე-4 პუნქტში
აღნიშნული დოკუმენტები საკმარისია სასოფლო-სამეურნეო მიწის საკუთრების
უფლების პირველადი რეგისტრაციისათვის, საკუთრების უფლების დამადასტურებელი
სარეგისტრაციო მოწმობის მომზადებისა და გაცემისათვის, მაგრამ რეგისტრირებული
მონაცემები ექვემდებარება შემდგომ აუცილებელ დაზუსტებას მიწის აგეგმვის
შედეგად შედგენილი საგეგმო-კარტოგრაფიული მასალების საფუძველზე.
სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ სახელმწიფოს მიერ პაატა ჩაჩუას სახელზე
მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად გაცემული იქნა მიწის (უძრავი ქონების)
სარეგისტრაციო მოწმობა, რომელიც ძალაშია. სახელმწიფოს, მოცემულ შემთხვევაში კი
ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს უფლება არ ჰქონდა მოეთხოვა
სადავო მიწის ნაკვეთზე (811,26 კვ.მ.) სახელმწიფოს საკუთრების უფლების რეგისტრაცია
12
საქმისათვის მნიშვნელოვანი გარემოების გამოკვლევის გარეშე, მითუმეტეს იმ პირობებში
როდესაც სახელმწიფოს გაცემული ჰქონდა მიწის (უძრავი ქონების) საკუთრების
სარეგისტრაციო
მოწმობა
სადავო
მიწის
ნაკვეთზე.
შესაბამისად,
სადავო
ადმინისტრაციული აქტის (საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების
სამინისტროს 2011 წლის 20 სექტემბრის N05/20874 მომართვის) გამოცემისას
უგულებელყოფილი იქნა ადმინისტრაციული ორგანოსათვის კანონმდებლობით
დადგენილი
მოქმედების
უმნიშვნელოვანესი
დანაწესი.
კერძოდ,
ზოგადი
ადმინისტრაციული კოდექსის მე-5 მუხლის პირველი ნაწილი - ადმინისტრაციულ
ორგანოს უფლება არა აქვს კანონმდებლობის მოთხოვნების საწინააღმდეგოდ
განახორციელოს რაიმე ქმედება. მოცემულ შემთხვევაში საქმე ეხება თვით
ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ გაცემულ დოკუმენტს, რომლითაც კონკრეტული
მიწის ნაკვეთი მიეკუთვნა კონკრეტულ პირს, ხოლო ამ ინფორმაციის გადამოწმებაზე,
სისრულესა და სიზუსტეზე პასუხისმგებელ პირს ადმინისტრაციული ორგანო
წარმოადგენს.
სასამართლომ განმარტა: სადავო რეგისტრაცია საჯარო რეესტრში განხორციელდა
ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20 სექტემბრის
№05/20874 მიმართვის საფუძველზე, რომელიც თავის მხრივ ინდივიდუალურ
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს წარმოადგენს. ,,საჯარო რეესტრის შესახებ“
კანონის 8.1 მუხლის თანახმად, უფლებამოსილი ორგანოს მიერ მიღებული
გადაწყვეტილება არის სარეგისტრაციო წარმოების დაწყების საფუძველი. მოსარჩელის
სამართლებრივ ინტერესს რეგისტრაციის ბათილობასთან ერთად ბუნებრივია შეადგენს
იმ საფუძვლის მოსპობა, რომელიც ქმნის ქონების რეგისტრაციის ერთადერთ
სამართლებრივ პირობას და რომლითაც მოსარჩელის
მოსაზრებით შეილახა მისი,
როგორც მესაკუთრის უფლება. ქონების რეგისტრაციის რეგულირების სფეროში
სხვადასხვა დროს მოქმედი კანონმდებლობა რეგისტრაციის ფაქტს უკავშირებს
უფლების დამადასტურებელ დოკუმენტს, შესაბამისად, მოცემულ
შემთხვევაში
ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20 სექტემბრის
№05/20874 მიმართვა გახდა სახელწიფოს საკუთრებად რეგისტრაციის საფუძველი.
აშკარაა, რომ გადაწყვეტილების მიღება, სახელმწიფოს სახელზე ქონების აღრიცხვის
თაობაზე მომართვის წარდგენა, საჭიროებდა საქმის გარემოებების სათანადო
გამოკვლევას, ვინაიდან მიწის ნაკვეთის მესაკუთრედ პირი ხდება საჯარო რეესტრში
რეგისტრაციის შემდეგ, ადმინისტრაციულ ორგანოს, მის საკუთრებად უძრავი ქონების
აღრიცხვის თაობაზე სარეგისტრაციო სამსახურისადმი მიმართვის გადაწყვეტილების
მიღებისას, ხელთ უნდა ჰქონოდა საჯარო რეესტრში არსებული ინფორმაცია ნაკვეთთან
დაკავშირებით, მათ შორის ნაკვეთის დაუზუსტებელი რეგისტრაციის, დაუზუსტებელი
რეგისტრაციის რეკვიზიტების შესახებ. იმ ფართობზე, რომელზედაც მდებარეობს
იდენტიფიცირებადი
მონაცემების
მქონე
რეგისტრირებული
მიწის
ნაკვეთი;
ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს
ჰქონდა შესაძლებლობა
გაერკვია დაინტერესებული პირის ვინაობა, რომლის სამართლებრივი მდგომარეობაც
გაუარესდებოდა
ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტის
გამოცემით.
13
სასამართლომ ყურადღება გაამახვილა ,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’ საქართველოს
კანონზე, რომელიც განსაზღვრავს საჯარო რეესტრის წარმოების ორგანიზაციულსამართლებრივ საფუძვლებს, საჯარო რეესტრის მწარმოებელი ორგანოს – საქართველოს
იუსტიციის სამინისტროს მმართველობის სფეროში მოქმედი საჯარო სამართლის
იურიდიული პირის – საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს უფლება-მოვალეობებს.
ამ კანონის მე-2 მუხლის ,,კ” ქვეპუნქტის თანახმად, სარეგისტრაციო დოკუმენტი არის
სამართლებრივი აქტი, რომელიც უშუალოდ წარმოშობს ამ კანონით განსაზღვრული
რეგისტრაციის მოთხოვნის უფლებას. ამავე კანონის მე-8 მუხლის თანახმად კი,
სარეგისტრაციო წარმოების დაწყების საფუძველია განცხადება ან უფლებამოსილი
ორგანოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება. ამდენად, მარეგისტრირებელი ორგანოს
მიერ სარეგისტრაციო წარმოების განხორციელების საფუძველს წარმოადგენს
სარეგისტრაციო დოკუმენტი - სამართლებრივი აქტი, რომელიც უშუალოდ წარმოშობს
რეგისტრაციის მოთხოვნის უფლებას მოცემული კანონის შესაბამისად. ამასთან,
,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’ საქართველოს კანონის მე-3 მუხლის მე-6 პუნქტის
თანახმად, მარეგისტრირებელი ორგანო და მისი თანამშრომელი პასუხს არ აგებენ
წარდგენილი
სარეგისტრაციო
დოკუმენტაციის
ნამდვილობაზე.
ისინი
პასუხისმგებელნი არიან მხოლოდ რეგისტრირებული მონაცემებისა და მათთან
დაცული სარეგისტრაციო თუ სხვა დოკუმენტაციის ურთიერთშესაბამისობასა და
უსაფრთხოებაზე. ამავე კანონის მე-5 მუხლის თანახმად, საჯარო რეესტრში
რეგისტრირებულ მონაცემთა მიმართ მოქმედებს უტყუარობის პრეზუმფცია, ვიდრე
ისინი საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით ძალადაკარგულად,
ბათილად ან არარად არ იქნება ცნობილი.
სასამართლომ მიიჩნია, რომ საჯარო რეესტრის სისწორის ვარაუდი გულისხმობს
უფლების, როგორც მის შემძენზე რეგისტრაციის სისწორეს, ასე ამ უფლების
ადრინდელ მფლობელზე რეგისტრაციის სისწორეს, რა მიზნითაც, ადმინისტრაციული
ორგანოს მხრიდან შესწავლილი და გამოკვლეული უნდა იქნეს წარმოების პროცესში
დაცული ყველა დოკუმენტი, მათ შორის, რეგისტრაციის საფუძველი.
საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, სასამართლომ
მიიჩნია, რომ 2011 წლის 29 სექტემბერს მიწის ნაკვეთის სახელმწიფოს საკუთრების
რეგისტრაციისას დაცული არ იყო საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული
კოდექსის მოთხოვნები ადმინისტრაციული წარმოების ჩატარებასთან დაკავშირებით.
კერძოდ, ადმინისტრაციულმა ორგანომ არ შეასრულა ადმინისტრაციული წარმოებისას
საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოების გამოკვლევის კანონით დადგენილი
ვალდებულება და რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილება მიიღო ამ გარემოებათა
შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების გარეშე. გადაწყვეტილება მიღებულ იქნა იმ
პირობებში, როდესაც ადმინისტრაციული ორგანოსათვის ცნობილი იყო საჯარო
რეესტრში დაცული ინფორმაცია სარეგისტრაციოდ მოთხოვნილ მიწის ნაკვეთთან
დაკავშირებით, რომ აღნიშნული მიწის ნაკვეთი ჯერ კიდევ 2000 წლის 15 იანვარს
14
პირველადი რეგისტრაციით,
ხოლო
შემდეგ
2008
წლის
9
სექტემბრის
გადაწყვეტილებით რეგისტრირებული იყო პაატა ჩაჩუას სახელზე და 2008 წლის 19
სექტემბრის
გადაწყვეტილებით
ნასყიდობის
ხელშეკრულების
საფუძველზე
დარეგისტრირდა ზვიად წერეთელის სახელზე.
ამავე კანონის 23-ე მუხლის ,,ვ1“ ქვეპუნქტის თანახმად, რეგისტრაციაზე უარის თქმის
ერთ-ერთ საფუძველს სარეგისტრაციო მოთხოვნის რეგისტრირებულ მონაცემებთან
იდენტურობა წარმოადგენს. ვინაიდან, უძრავ ნივთზე რეგისტრირებული უფლება
გამორიცხავს იმავე ნივთზე სარეგისტრაციოდ წარდგენილი უფლების რეგისტრაციას,
მარეგისტრირებელი ორგანო ასეთ შემთხვევაში უნდა იღებდეს გადაწყვეტილებას
სარეგისტრაციო წარმოებაზე უარის თქმის შესახებ. ამდენად, ხსენებული ნორმის
თანახმად, ადმინისტრაციულ ორგანოს - საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურს სახელმწიფოს სახელზე ნაკვეთის
რეგისტრაციამდე უნდა გამოეკვლია ნაკვეთის სხვა პირის სახელზე რეგისტრაციის
არსებობა, შეედარებინა სარეგისტრაციოდ წარმოდგენილი დოკუმენტაცია საარქივო
ცნობასთან - ქაღალდზე შესრულებულ საკადასტრო მონაცემებთან თუ სააღრიცხვო
ბარათებთან და ამონაწერებთან, დაედგინა სადავო მიწის ნაკვეთის მომიჯნავედ
მდებარე მიწის ნაკვეთების კოდები, მესაკუთრეები, გეოგრაფიული მდებარეობა, რათა
სარწმუნოდ დაედგინა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე ფაქტები და არ
დაეშვა ერთი ნაკვეთის მიმართ ორი ურთიერთსაწინააღმდეგო ჩანაწერის არსებობა.
გადამოწმების ვალდებულება საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს უფრო მაღალი
ხარისხით წარმოეშობა იმის გათვალისწინებითაც, რომ უპირატესად, სახელდობრ თავად
მარეგისტრირებელი ორგანოსათვის არის ცნობილი რეესტრში რეგისტრირებული
ყველა მიწის ნაკვეთის ელექტრონული სისტემით აღურიცხაობის შესახებ.
საქმის მასალებით პირველი ინსტანციის სასამართლომ დადასტურებულად მიიჩნია,
რომ ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს მიმართვის საფუძველზე
სახელმწიფო სახელზე სადავო რეგისტრაციის დროს მიწის ნაკვეთი საჯარო რეესტრის
ჩანაწერის შესაბამისად ზვიად წერეთელის სახელზე იყო რეგისტრირებული.
სასამართლომ არ გაიზიარა მოპასუხე საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი
განვითარების სამინისტროს პოზიცია იმის თაობაზე, რომ საქმეში წარმოდგენილი
მასალებით არ დასტურდებოდა დასარეგისტრირებელ მიწის ნაკვეთზე სხვა პირთა
უფლებები. ამასთან, არ დგინდებოდა სადავო მიწის ნაკვეთების იდენტურობა საჯარო
რეესტრის ამონაწერებით, ვინაიდან ზვიად წერეთელის ქონებასა და სახელმწიფო
საკუთრებად რეგისტრირებულ ქონებას მინიჭებული აქვს სხვადასხვა საკადასტრო
კოდები. მოსარჩელის ქონება საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულია საკადასტრო
აზომვითი ნახაზის ქაღალდის ვერსიის საფუძველზე, ხოლო სახელმწიფოს საკუთრების
უფლების რეგისტრაცია განხორციელებულია საკადასტრო აზომვითი ნახაზის
ელექტრონული ვერსიის საფუძველზე.
პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილია, რომ საქართველოს მიწის
15
მართვის სახელმწიფო დეპარტამენტის მიერ გაცემული სარეგისტრაციო მოწმობა,
ნაკვეთის სხვა მახასიათებლებთან ერთად, შეიცავს აგრეთვე საკადასტრო გეგმას
1:1000 მასშტაბში (ტ.2.ს.ფ.396), საკუთრებაში მყოფი მიწის ნაკვეთის კონფიგურაციის,
ნაკვეთის საზღვრების პარამეტრებს, რაც ასევე იძლეოდა ნაკვეთის ადგილმდებარეობის
დადგენის საკმარის შესაძლებლობას. ვინაიდან საქართველოს მიწის მართვის
სახელმწიფო დეპარტამენტის მიერ პაატა ჩაჩუას სახელზე გაცემული სარეგისტრაციო
მოწმობა,
,,მიწის რეგისტრაციის შესახებ“ კანონის 3.3 მუხლის და 7.2 მუხლის ,,ა“
ქვეპუნქტის შესაბამისად, პაატა ჩაჩუას საკუთრებაში არსებული ნაკვეთის აღწერილობის
პარამეტრების
გარდა
შეიცავდა
აგრეთვე
სარეგისტრაციო
კადასტრული
(ინდექსირებული) რუკის მონაცემებსაც, საკადასტრო გეგმას, უკანასკნელი ,,უძრავ
ნივთებზე უფლებათა რეგისტრაციის შესახებ“ კანონის 33.4 მუხლის თანახმად, უნდა
ყოფილიყო საჯარო რეესტრის განკარგულებაში, ვინაიდან საჯარო რეესტრი
პასუხისმგებელია უძრავი ქონების საკადასტრო მონაცემების შექმნასა და შენახვაზე (იხ.
ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს 12.06.12წ. გადაწყვეტილება საქმეზე
,,დადიანი და მაჩაბელი საქართველოს წინააღმდეგ“, §15). ამასთანავე, დაზუსტებული
საკადასტრო მონაცემებით რეესტრში რეგისტრირებული იყო მოსარჩელის მეზობლად
მდებარე ნაკვეთი, რაც იძლეოდა ელ.ვერსიით შედგენილ საკადასტრო ნახაზში სადავო
ნაკვეთის მოსარჩელეზე აღრიცხვის დადგენის შესაძლებლობას, ვინაიდან საკადასტრო
აზომვითი ნახაზის თანდართული წერილობითი ინფორმაცია, ,,საჯარო რეესტრის
შესახებ“ ინსტრუქციის 26.5 მუხლის შესაბამისად, სხვა მონაცემებთან ერთად, შეიცავს
ინფორმაციას მოსაზღვრე უძრავი ნივთის მფლობელის ან მესაკუთრის შესახებ,
ამასთანავე, მიხეილ რუსაძის სახელზე 1998 წლის 15 მაისს გაცემული #8 მიწის
ნაკვეთის მიღება-ჩაბარების აქტში მოსაზღვრედ მითითებულია ჩაჩუა.
სასამართლომ ასევე განმარტა: ვინაიდან, პაატა ჩაჩუას (ზვიად წერეთელის)
სარეგისტრაციო მოწმობა, საჯარო რეესტრის მონაცემი შეიცავდა კუთვნილი ნაკვეთის
მაიდენტიფიცირებელ ნიშნებს (სარეგისტრაციო ზონის და სექტორის კოდები, ნაკვეთის
ნომერს, კონტურს), ამასთანავე, სარეგისტრაციო სამსახურის სადავო გადაწყვეტილების
გამოცემის დროს მოქმედი „საჯარო რეესტრის შესახებ“ კანონის 7.3 მუხლის თანახმად,
მარეგისტრირებელი ორგანო უფლებამოსილია კონკრეტულ შემთხვევაში დამატებით
მოითხოვოს სარეგისტრაციო წარმოებასთან დაკავშირებული ნებისმიერი დოკუმენტის ან
ინფორმაციის წარმოდგენა, რომელიც აუცილებელია განაცხადით მოთხოვნილ საკითხზე
გადაწყვეტილების მისაღებად, შესაბამისად დაუსაბუთებლად მიიჩნია მოპასუხის
პოზიცია იმის შესახებ, რომ ვერ ხერხდებოდა ნაკვეთის იდენტიფიცირება და არ
დასტურდებოდა დაუზუსტებელი მონაცემებით ზვიად წერეთელზე რეგისტრირებული
მიწის ნაკვეთის სახელმწიფოს სახელზე რეგისტრაცია. სახელმწიფოს სახელზე სადავო
რეგისტრაციის განხორციელებამდე მოპასუხე ვალდებული იყო სხვა პირზე
რეგისტრაციის არსებობა დაედგინა, აღნიშნულის გადამოწმების გარეშე რეგისტრაციის
განხორციელებით მოსარჩელეს ფაქტიურად წაერთვა საკუთრების უფლება სადავო
ნაკვეთზე. სასამართლომ მიიჩნია, რომ ასევე სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახური ვალდებული იყო გამოერკვია
მოთხოვნილ
მიწის ნაკვეთზე სხვა პირის უფლების რეგისტრაციის არსებობა.
კანონმდებლობა არ გამორიცხავს არაელექტრონული
რეგისტრაციის
არსებობას,
16
შესაბამისად, რეგისტრაციის არსებობის გადამოწმება მხოლოდ ელექტრონული ნახაზის
მეშვეობით არ ადასტურებს ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ საქმის გარემოებების
გამოკვლევისა და შეფასების საფუძველზე გადაწყვეტილების მიღებას, რეესტრის
სამსახური ვალდებული იყო გამოეკვლია ნაკვეთზე სხვა რეგისტრაციის არსებობა.
პირველი ინსტანციის სასამართლომ განმარტა: მხედველობაშია მისაღები აგრეთვე ის
გარემოება, რომ ზვიად წერეთელის სახელზე რეგისტრაციის განხორციელების დროს
მოქმედი კანონმდებლობა არ ითვალისწინებდა რეგისტრაციისთვის განმცხადებლის
მიერ
ელექტრონული საკადასტრო-აზომვითი ნახაზის წარდგენის ვალდებულებას.
საქართველოს პრეზიდენტის 30.04.1999წ. №206 ბრძანებულებით განისაზღვრა, რომ
ახალი გეოდეზიური ქსელით შექმნილი ტოპოგრაფიული რუკებით თანდათანობით
დაფარვამდე პრაქტიკულ საქმიანობაში გამოყენებული უნდა ყოფილიყო მანამდე
არსებული გეოდეზიური ქსელები და ტოპოგრაფიული
რუკები. ხსენებული
ბრძანებულების შემდგომ გამოცემული „სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის
საკუთრების უფლების პირველადი რეგისტრაციის გადაუდებელ ღონისძიებათა და
საქართველოს მოქალაქისათვის სარეგისტრაციო მოწმობების გაცემის შესახებ“
საქართველოს პრეზიდენტის 16.05.1999წ. №327 ბრძანებულება, რომლის საფუძველზე
გაიცა პაატა ჩაჩუას სახელზე მიწის საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობა, არ
ითვალისწინებდა
საკადასტრო
აზომვითი
ნახაზის
შედგენას
ელექტრონულ
კოორდინატთა სისტემაში. საკადასტრო აღწერის შედეგების (საკადასტრო აზომვითი
ნახაზის) WGS 84 კოორდინატთა სისტემაში და UTM
პროექციაში
წარმოდგენა
პირველად, პაატა ჩაჩუას სახელზე ნაკვეთის რეგისტრაციის შემდეგ, საქართველოს
იუსტიციის მინისტრის 13.12.2006წ. N800 ბრძანებით დამტკიცებული ,,უძრავ ნივთებზე
უფლებათა რეგისტრაციის შესახებ“ ინსტრუქციის 48-ე მუხლით დადგინდა (ანალოგიურ
ნორმას შეიცავს ამჟამად მოქმედი საქართველოს იუსტიციის მინისტრის 15.01.10წ. N4
ბრძანებით დამტკიცებული ,,საჯარო რეესტრის შესახებ“ ინსტრუქციის 26.1 მუხლი).
ამასთანავე, ამჟამად არ არსებობს მესაკუთრისათვის ადრე განხორციელებული
რეგისტრაციის განახლების, რეგისტრაციის
მოქმედების
გაგრძელებისათვის
ელექტრონული აზომვითი ნახაზის UTM პროექციაში წარდგენის ვალდებულების
დამდგენი რაიმე ნორმა. ახლად შემოღებული კოორდინატთა ელექტრონული სისტემით
მიწის ნაკვეთის საზღვრების დაუზუსტებლობა, არ ნიშნავს მიწის ნაკვეთზე უკვე
წარმოშობილი საკუთრების უფლების ჩამორთმევას. ახალი კოორდინატთა სისტემის
შემოღება იუსტიციის მინისტრის 15.01.10წ. N4 ბრძანებით დამტკიცებული ,,საჯარო
რეესტრის შესახებ“ ინსტრუქციის 26-ე მუხლის თანახმად საკადასტრო აღწერის
ტექნიკური პირობაა. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს (#ბს-367-363(კ-12)
28.02.2013 წელი) გადაწყვეტილებით განმარტებული იქნა,
რომ
”გეოდეზიურ
კოორდინატთა სისტემის შეცვლა ტექნიკური საკითხია და მას არ უნდა ეწირებოდეს
რეესტრში ასახული უფლებები, რეგისტრაციის ახალი სისტემის დანიშნულება სანივთო
უფლებების უკეთესი დაცვაა და არა საკუთრების უფლების შეზღუდვა. ახალი
კოორდინატთა სისტემის შემოღება შედეგად არ უნდა იწვევდეს ფორმალურსამართლებრივი პროცედურების შესრულებით მესაკუთრეზე უკვე რეგისტრირებული
ნაკვეთის მესამე პირის მიერ დაუფლებას, არ უნდა ხელყოფდეს სამართლებრივ
უსაფრთხოებას, სამოქალაქო ბრუნვის სტაბილურობას, მანამდე წარმოებული
17
რეგისტრაციების იურიდიული ძალის დაკარგვას, მარეგისტრირებელი ორგანოს,
როგორც სამოქალაქო ბრუნვის სტაბილურობისა და საჯარო წესრიგის გარანტის
დანიშნულების შეცვლას.”
ამასთანავე, სასამართლომ მხედველობაში მიიღო, რომ საქართველოს პრეზიდენტის
16.05.1999წ. N327 ბრძანებულების მე-5 პუნქტით გათვალისწინებული პირველადი
რეგისტრირებული მონაცემების აუცილებელი დაზუსტების მოთხოვნა გულისხმობდა
მიწის აგეგმვის შედეგად შედგენილი საგეგმო - კარტოგრაფიული მასალების
საფუძველზე ნაკვეთის მონაცემების დაზუსტებას და არა ნაკვეთის სხვა სუბიექტზე
აღრიცხვით პირველადი რეგისტრაციის გაუქმებას.
სასამართლომ ყურადღება გაამახვილა საჯარო რეესტრის ჩანაწერის მიმართ მოქმედ
უტყუარობის პრეზუმფციაზე და მიუთითა, რომ აღნიშნული განპირობებულია
სამოქალაქო ბრუნვის ინტერესებით. საჯარო რეესტრის სისწორის ვარაუდი
გულისხმობს იმას, რომ რეგისტრირებული უფლება არსებობს და იგი ეკუთვნის
რეგისტრირებულ უფლებამოსილ პირს. აღნიშნული საჯარო რეესტრს წარმოაჩენს,
როგორც უფლებათა უტყუარობისა და სისრულის გარანტს. საჯარო რეესტრის ჩანაწერის
უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფციიდან გამომდინარე ითვლება, რომ ზვიად
წერეთელს საკუთრებაში გააჩნია მის სახელზე რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთი.
ქონების სამართლებრივი მდგომარეობის განსაზღვრის ძირითადი იურიდიული
საფუძველი - ზვიად წერეთლის სახელზე განხორციელებული რეგისტრაცია
არ
გამხდარა სადავო, ძალაშია და მოქმედებს. საქმეში არ მოიპოვება ზვიად წერეთელზე
საჯარო რეესტრის ჩანაწერის გაუქმების დოკუმენტაცია, კერძოდ, უფლების გადასვლის
ან შეწყვეტის ფაქტის, ჩანაწერის ბათილად ან ძალადაკარგულად ცნობის ფაქტის
დამადასტურებელი დოკუმენტაცია. რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილება არის
აღმჭურველი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, რომლის
გაუქმება ხდება აქტისადმი დაინტერესებული მხარის კანონიერი ნდობის
გათვალისწინებით (სზაკ 601 მუხ.).
სასამართლომ მიუთითა, რომ საკუთრება არის ფაქტი და დაუშვებელია ბუნებაში
მისი აბსტრაქტული სახით არსებობა. პირი არის საკუთრების უფლების მატარებელი,
თუმცა არ გააჩნია საკუთრების უფლების ობიექტი, რაც ეწინააღმდეგება საკუთრების
უფლების არსს, რადგან არ არსებობს საკუთრების უფლება ამ უფლების
ობიექტისაგან დამოუკიდებლად. ადმინისტრაციული ორგანოების მიერ გატარებული
ზომების შედეგად პირზე რიცხული უძრავი ქონება გამოუყენებადი ხდება (ადამიანის
უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილებაში საქმეზე ,,სპორონგი და
ლონორთი შვედეთის წინააღმდეგ“ აღინიშნა, რომ საკუთრების უფლება ფაქტობრივად
ჩამორთმეულად შეიძლება ჩაითვალოს იმ შემთხვევაშიც კი, როდესაც სახელმწიფო
უარყოფს ქონების ექსპროპრიაციის ფაქტს და ქონების ფლობის სამართლებრივი
უფლება ფორმალურად პირველად მესაკუთრეს რჩება, თუმცა მისით სარგებლობა
შეუძლებელი ან მნიშვნელოვნად გართულებულია. (4460,63). ფიქციაა არა ის ქონება,
რომელსაც პირი რეგისტრაციის საფუძველზე ფლობს, არამედ ფიქციაა თავად
18
რეგისტრირებული
მონაცემების
უტყუარობა,
შესაბამისად,
დაუშვებელია
სარეგისტრაციო მონაცემის და ნამდვილი მდგომარეობის შეუსაბამობა, არ დაიშვება
რეგისტრირებულ მონაცემებს შორის კონკურენციის არსებობის შესაძლებლობა. საგანთა
ნამდვილი მდგომარეობა და რეგისტრირებული მონაცემები უნდა იყოს თანხვედრაში,
ხოლო დუბლირების და პარალელიზმის გამოვლენის შემთხვევაში უნდა გაირკვეს
საკითხი იმის შესახებ, თუ რომელს გააჩნია უკეთესი სამართლებრივი საფუძველი.
მხედველობაშია მისაღები აგრეთვე რეგისტრირებულ უფლებათა რიგითობა.
საქმის მასალებით პირველი ინსტანციის სასამართლომ დადასტურებულად მიიჩნია, რომ
სახელმწიფოს სახელზე სადავო რეგისტრაციის დროს მიწის ნაკვეთი საჯარო რეესტრის
ჩანაწერის შესაბამისად ზვიად წერეთლის სახელზე იყო რეგისტრირებული. საერთო
წესის მიხედვით, ბოლო ჩანაწერი ძალას უკარგავს ადრინდელ ჩანაწერს. მოცემულ
შემთხვევაში სახელმწიფოს
სახელზე განხორციელებული სადავო ჩანაწერით არ
გაუქმებულა ზვიად წერეთლის სახელზე არსებული ჩანაწერი, სახეზეა ერთი და იგივე
ობიექტზე ორი ჩანაწერის კონკურენცია, რომლის პირობებშიც უპირატესობა უნდა
მიენიჭოს იმ უფლებას, რომელიც ქრონოლოგიურად უფრო ადრე არის
რეგისტრირებული, ვინაიდან წინმსწრები რეგისტრაციის ჩანაწერის მოქმედება
გამორიცხავს შემდეგი ჩანაწერის კანონიერებას.
,,საჯარო რეესტრის შესახებ“ კანონის 12.1 მუხლის შესაბამისად, თუ სარეგისტრაციო
ობიექტზე მოთხოვნილია რამდენიმე ისეთი უფლების რეგისტრაცია, რომლებიც
თავიანთი შინაარსით გამორიცხავს ერთმანეთს, მაშინ რეგისტრირდება მხოლოდ ის
უფლება ან უფლებები, რომელიც (რომლებიც) სხვა უფლებაზე ან უფლებებზე ადრე იქნა
წარდგენილი სარეგისტრაციოდ.
საქმის მასალებით სასამართლომ ასევე დადასტურებულად მიიჩნია, რომ სადაო უძრავი
ქონების სახელმწიფოს სახელზე აღრიცხვისას და შემდეგ მასზე აუქციონის ჩატარებისას
საჯარო რეესტრში დაცული მონაცემების მიხედვით უძრავი ქონება ზვიად წერეთლის
სახელზე იყო რეგისტრირებული, სახელმწიფოს
სახელზე
მიწის
ნაკვეთის
რეგისტრაციით, აუქციონის ჩატარებით და კარლო ონიანის სახელზე სადაო უძრავი
ქონების აღრიცხვით და შემდეგ ამ უკანასკნელის მიერ მიწის ნაკვეთის გასხვისებით
ნიუშა გადესზე, არ გაუქმებულა ზ. წერეთელზე რეესტრში არსებული ჩანაწერი,
რეესტრის ჩანაწერთა კონკურენციისას რეესტრის სანდოობა ვერ იმოქმედებს, ვინაიდან
არსებობდა სადავო ნაკვეთის მესაკუთრის დადგენის შესაძლებლობა.
სასამართლომ მიიჩნია, რომ ადმინისტრაციული წარმოებისას დაცული არ იქნა ზოგადი
ადმინისტრაციული
კოდექსის
მოთხოვნები
ადმინისტრაციული
წარმოების
ჩატარებასთან დაკავშირებით. ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებული იყო
ადმინისტრაციული წარმოებისას გამოეკვლია საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე
ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიეღო ამ გარემოებათა შეფასებისა და
ურთიერთშეჯერების საფუძველზე (სზაკ-ის 96-ე მუხ.). ადმინისტრაციულ ორგანოს
საკითხის გადაწყვეტისას მტკიცებულებათა მოპოვების გზით უნდა დაედგინა
19
საქმისათვის განმსაზღვრელი მნიშვნელობის მქონე გარემოებები, რასაც მოცემულ
შემთხვევაში ადგილი არ ჰქონია.
სასამართლომ განმარტა, რომ
საჯარო
რეესტრის
ეროვნული
სააგენტო
და
საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრო წარმოადგენს
ადმინისტრაციულ ორგანოს და მასზე სრულად ვრცელდება საქართველოს ზოგადი
ადმინისტრაციული კოდექსით განსაზღვრული მოთხოვნები, გარდა იმ შემთხვევებისა,
როდესაც სპეციალური ნორმატიული რეგულაციებით სხვა რამ არ არის
გათვალისწინებული, თუმცა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსი
ადგენს იმ ზოგად პრინციპებს, რომელთა უგულებელყოფით მოქმედების უფლება
არცერთ ადმინისტრაციულ ორგანოს არ აქვს. ერთ-ერთ ასეთ პრინციპად შეგვიძლია
მივიჩნიოთ გადაწყვეტილების გამოტანის დაუშვებლობა
ფაქტობრივი გარემოებების
სრულად გამოკვლევის გარეშე.
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტის
ბათილად
ცნობის
საფუძვლები
რეგლამენტირებულია საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601
მუხლით, რომლის პირველი ნაწილი ადგენს, რომ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტი ბათილია, თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონს, ან არსებითად დარღვეულია მისი
მომზადებისა ან გამოცემის კანონმდებლობით დადგენილი სხვა მოთხოვნები. ამავე
მუხლის მეორე ნაწილის თანახმად, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის
მომზადების ან გამოცემის წესის არსებით დარღვევად ჩაითვლება ადმინისტრაციულ
სამართლებრივი აქტის გამოცემა ამ კოდექსის 32-ე ან 34-ე მუხლით გათვალისწინებული
წესის დარღვევით ჩატარებულ სხდომაზე ან კანონით გათვალისწინებული
ადმინისტრაციული სახის დარღვევით, ანდა კანონის ისეთი დარღვევა, რომლის
არარსებობის შემთხვევაში მოცემულ საქმეზე მიღებული იქნებოდა სხვაგვარი
გადაწყვეტილება. ამავე კოდექსისმ ე-601 მუხლის მეშვიდე ნაწილის ”ა” ქვეპუნქტის
თანახმად, ადმინისტრაციული ორგანო ან სასამართლო ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობასთან ერთად განსაზღვრავს ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტის მოქმედების შეწყვეტის სამართლებრივ შედეგებს მისი ძალაში
შესვლის დღიდან.
აღნიშნულის
გათვალისწინებით სასამართლომ მიიჩნია,
რომ
საქართველოს
ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20 სექტემბრის
N05/20874 მიმართვა, 2011 წლის 27 სექტემბრის საჯარო რეესტრის ეროვნული
სარეგისტრაციო
სამსახურის
N882011460667-03
სააგენტოს
თეთრიწყაროს
გადაწყვეტილება,
2012 წლის 5 აპრილის საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის N882012137797-03 გადაწყვეტილება და 2013
წლის 10 მაისის საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს
სარეგისტრაციო
სამსახურის
N882013202019-03
გადაწყვეტილება
მიღებულია
საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის გარემოების გამოკვლევისა და შეფასების გარეშე.
მარეგისტრირებელი ორგანოს მიერ გადაწყვეტილების მიღებისას არ ყოფილა
გათვალისწინებული მასთან დაცული მონაცემები - 84.20.11.091 საკადასტრო კოდის
20
მქონე მიწის ნაკვეთის შესახებ. ზემოთ
აღნიშნული
გარემოებების გამოკვლევას
არსებითი მნიშვნელობა ჰქონდა საქმეზე კანონიერი გადაწყვეტილების მიღებისათვის.
4. სააპელაციო საჩივრების ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები:
სააპელაციო საჩივრის ავტორის - ნიუშა გადესის განმარტებით, უძრავი ქონების
ნასყიდობისას იხელმძღვანელა საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოში არსებული
ჩანაწერებით და დაეყრდნო ამ ჩანაწერების მიმართ, საქართველოს კანონმდებლობით
აღიარებულ უტყუარობის პრეზუმფციას. უძრავი ქონების ნასყიდობამდე მის მიერ
გადამოწმდა საჯარო რეესტრში იმ პერიოდში გამყიდველზე უფლების რეგისტრაციის
სამართლებრივი საფუძველიც კი, სადაც აღნიშნული იყო, რომ ნასყიდობის საგანი
გამყიდველს შეძენილი ჰქონდა საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების
სამინისტროსაგან ელექტრონული აუქციონის წესით. შესაბამისად, მას არ ჰქონდა
ინფორმაცია იმის შესახებ, რომ აღნიშნულ უძრავ ქონებაზე მომავალში შეიძლებოდა
გამოვლენილიყო მესამე პირი, რომელსაც გარკვეული მოთხოვნის უფლება ექნებოდა
უკვე საჯარო რეესტრის მონაცემებით მის საკუთრებაში არსებულ უძრავ ქონებაზე ან მის
ნაწილზე. მისთვის ასევე არ იყო ცნობილი და არც შეიძლებოდა ყოფილიყო ცნობილი
აღნიშნულის შესახებ ნასყიდობის ხელშეკრულების გაფორმების დროს.
აპელანტის განმარტებით, გამყიდველი კარლო ონიანი ფიქსირდებოდა საჯარო
რეესტრის ჩანაწერების მიხედვით, 3954 კვ.მ ერთადერთ მესაკუთრედ. მას კანონიერი
ნდობა ჰქონდა იმ ადმინისტრაციულ - სამართლებრივი აქტის მიმართ, რომლითაც
დადასტურებული იყო გამყიდველის სრული და შეუზღუდავი საკუთრების უფლება
ნასყიდობის საგანზე. აპელანტი, გარდა კანონიერი ნდობისა, ყურადღებას ამახვილებს
კეთილსინდისიერების პრინციპზე, რომელიც ნებისმიერ კერძოსამართლებრივ
ურთიერთობაში უნივერსალურ პრინციპს წარმოადგენს, რაც გათვალისწინებულია
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის მე-8 მუხლის მე-3 ნაწილით.
აპელანტი მიუთითებს, „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონზე და
განმარტავს, რომ რეესტრი პასუხისმგებელია რეგისტრირებული მონაცემების და მათთან
დაცული სარეგისტრაციო თუ სხვა დოკუმენტაციის ურთიერთშესაბამისობაზე. სწორედ
საჯარო რეესტრს ეკისრება ვალდებულება საკუთრების უფლების რეგისტრაციისას
დეტალურად გადაამოწმოს ხომ არ არსებობს ერთი და იგივე უძრავი ქონების სხვა პირზე
რეგისტრაცია, რაც სამჯერ იქნა არაჯეროვნად შესრულებული და მოყვა ადამიანის
კონსტიტუციით აღიარებული უფლების შელახვა.
აპელანტი არ ეთანხმება პირველი ინსტანციის სასამართლოს იმ განმარტებას, რომ
ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ არასათანადოდ იქნა გამოკვლეული საქმეზე
მნიშვნელობის მქონე გარემოებები და გადაწყვეტილების მიღებისას არ იქნა დაცული
ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მოთხოვნები, რაც სასამართლოს მოსაზრებით
გასაჩივრებული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ - სამართლებრივი აქტების
ბათილად
ცნობის
საფუძველს
წარმოადგენს.
აპელანტი
განმარტავს,
რომ
21
ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ - სამართლებრივი აქტების დღეის მდგომარეობით
ნაწილობრივ ბათილად ცნობა გამოიწვევს კერძო პირის კანონიერი ინტერესების
შელახვას, რაც დაუშვებელია. აპელანტს დაუშვებლად მიაჩნია, კეთილსინდისიერ
შემძენს რაიმე ფორმით შეეზღუდოს, უფრო მეტიც - გაუუქმდეს საკუთრების უფლება,
რომელიც დაეყრდნო საჯარო რეესტრში არსებულ მონაცემებს, რომელსაც კანონიერი
ნდობა ჰქონდა ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტისადმი და მოქმედებდა
კეთილსინდისიერების პრინციპით.
აპელანტის განმარტებით, პირველი ინსტანციის სასამართლო მიუთითებს, რომ
დაშვებულია შეცდომა საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების და
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ
და აღნიშნული შეცდომის შედეგად, სასამართლო მხოლოდ მოსარჩელე ზვიად
წერეთლის ინტერესების შელახვის ფაქტს აფიქსირებს და არ ამახვილებს ყურადღებას
მეორე მხრივ იგივე უფლებებითა და კანონიერი ინტერესების მქონე ფიზიკური პირის
ნიუშა გადესის უფლებებზე. საქართველოს კონსტიტუციით დადგენილი და
აღიარებულია ადამიანთა თანასწორუფლებიანობა განურჩევლად რასისა, კანის ფერისა,
ენისა, სქესისა, რელიგიისა, პოლიტიკური და სხვა შეხედულებებისა, ეროვნული,
ეთნიკური და სოციალური კუთვნილებისა, წარმოშობისა, ქონებრივი და წოდებრივი
მდგომარეობისა, საცხოვრებელი ადგილისა. საქართველოს კონსტიტუციის მე-14 მუხლის
პირველი ნაწილი განამტკიცებს ადამიანის საკუთრების უფლებას და აღნიშნავს, რომ იგი
აღიარებულია და ხელშეუვალია. დაუშვებელია საკუთრების, მისი შეძენის, გასხვისების
საყოველთაო უფლების გაუქმება. აპელანტის განმარტებით, უძრავ ქონებაზე უფლების
რეგისტრაციის მოთხოვნით საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოში წარდგენილ
განცხადებაზე სათანადო რეაგირების შემთხვევაში არ იარსებებდა ერთი მიწის ნაკვეთის
მიმართ ორი ურთიერთსაწინააღმდეგო ჩანაწერები.
აპელანტის
საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს
წარმომადგენლის განმარტებით, აღსანიშნავია ის გარემოება, რომ მიწის ნაკვეთის
იდენტურობა არ დგინდება საჯარო რეესტრის ამონაწერების საფუძველზე, ვინაიდან
მოსარჩელის საკუთრებაში არსებულ ქონებას მინიჭებული აქვს სხვა საკადასტრო კოდი,
ხოლო სადავო უძრავ ნივთს - სხვა საკადასტრო კოდი. საქართველოს იუსტიციის
მინისტრის 2010 წლის 15 იანვრის N4 ბრძანებით დამტკიცებული „საჯარო რეესტრის
შესახებ ინსტრუქციის“ მე-8 მუხლის თანახმად, „საკადასტრო კოდი არის უძრავი ნივთის
უნიკალური საიდენტიფიკაციო კოდი რომელიც ენიჭება უძრავ ნივთს მასზე საჯარო
რეესტრში უფლების რეგისტრაციასთან ერთად“. შესაბამისად, მოცემული ინსტრუქციის
თანახმად, შეუძლებელია ერთსა და იმავე მიწის ნაკვეთს ჰქონდეს ორი სხვადასხვა
საკადასტრო კოდი. მხოლოდ საჯარო რეესტრის ამონაწერების სასამართლოსთვის
წარდგენა და დაინტერესებული მხარის - მოსარჩელის მტკიცება, რომ სახელმწიფომ
მოახდინა მისი საკუთრების უფლების შელახვა, არ წარმოადგენს ორი უძრავი ნივთის
იდენტურობის მაკვალიფიცირებელ გარემოებას.
აპელანტის
განმარტებით,
მოსარჩელე
მხარის
ქონება
საჯარო
რეესტრში
22
რეგისტრირებულია საკადასტრო აზომვითი ნახაზის ქაღალდის ვერსიის საფუძველზე,
ხოლო სადავო ქონების რეგისტრაცია განხორციელებულია საკადასტრო აზომვითი
ნახაზის ციფრული ვერსიის საფუძველზე. დავის გადაწყვეტისათვის მნიშვნელოვანია ის
გარემობა, რომ სადავო უძრავი ქონების სახელმწიფოს სახელზე რეგისტრაციისას
ზედდება არ დაფიქსირებულა, მოსარჩელის საკუთრებაში არსებული უძრავი ნივთის
საკადასტრო მონაცემებთან. აპელანტს მიაჩნია, რომ ელექტრონული ვერსიის გარეშე
წარდგენილი საკადასტრო აზომვითი მონაცემები არ იძლევა ნივთის სრული
იდენტიფიკაციის საშუალებას და პრაქტიკულად შეუძლებელია ელექტრონული
საკადასტრო აზომვითი ნახაზით წარდგენილი (დაზუსტებული) მონაცემების შედარება
არაელექტრონულ მონაცემებთან. მიწის ნაკვეთის საკადასტრო აზომვითი ნახაზის
ციფრული ვერსია იქმნება წერტილოვანი, ხაზოვანი და პოლიგონური ფენების სახით,
ობიექტის მკაცრად განსაზღვრული ატრიბუტიკის (ელემენტების) აღნიშვნით, რომლებიც
ტოპოლოგიის მოთხოვნებს უნდა აკმაყოფილებდეს. ასეთი ელემენტები არ გააჩნია
ქაღალდის
ვერსიას,
შესაბამისად
მათი
შედარებით
იდენტიფიცირება
ვერ
განხორციელდება.
იმის გამო, რომ მოსარჩელის საკუთრებაში არსებული მიწის ფართი არ არის
რეგისტრირებული სახელმწიფო გეოდეზიურ კოორდინატთა ერთიან სისტემაში, არ
იძლევა მისი სახელმწიფო გეოდეზიურ კოორდინატთა ერთიან სისტემაში
იდენტიფიცირების საშუალებას. ამასთან, ის ფაქტი, რომ საჯარო რეესტრმა უარი უთრა
მოსარჩელეს ქონების ხელახლა რეგისტრაციის მოთხოვნაზე ზედდების გამო, არ
ადასტურებს იმ გარემოებას, რომ სახელმწიფომ შელახა მისი უფლებები.
აპელანტი საგულისხმოდ მიიჩნევს, იმ გარემოებას, რომ მოსარჩელე მხარემ 2014 წლის 23
სექტემბერს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოში წარადგინა ნასყიდობის
ხელშეკრულება მიწის ნაკვეთის გასხვისების შესახებ და საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს 2014 წლის 29 სექტემბრის გადაწყვეტილებით, შეჩერდა რეგისტრაცია იმ
გარემოებაზე მითითებით, რომ სარეგისტრაციოდ წარდგენილ და საჯარო რეესტრში
რეგისტრირებული უძრავი ნივთის საკადასტრო მონაცემებს შორის არსებობდა
ინსტრუქციით განსაზღვრული ზედდება. კერძოდ, განცხადებაზე თანდართული
საკადასტრო აზომვითი ნახაზის მიხედვით წარდგენილი მიწის ნაკვეთის საკადასტრო
მონაცემები არ შეესაბამებოდა მომიჯნავე უძრავი ნივთის საკადასტრო მონაცემებს. 2010
წლის 15 იანვრის საქართველოს იუსტიციის მინისტრის ბრძანების N4 ბრძანებით
დამტკიცებული საჯარო რეესტრის ინსტრუქციის 30-ე მუხლის თანახმად, საკადასტრო
აზომვითი ნახაზის სიზუსტეზე პასუხისმგებლობა ეკისრება უძრავი ნივთის მესაკუთრეს.
სწორედ ამ ახლად წარდგენილი ნახაზით მოხდა „საჯარო რეესტრის შესახებ“
საქართველოს კანონის მეორე მუხლის „მ“ ქვეპუნქტით განსაზღვრული საკადასატრო
მონაცემების ზედდება.
აპელანტი მიუთითებს, რომ „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონის მეორე
მუხლის „მ“ პუნქტის თანახმად, საკადასტრო მონაცემების ზედდება არის უძრავი
ნივთის
(მისი
ნაწილის)
საკადასტრო
მონაცემების
იდენტურობა
23
უფლებარეგისტრირებული უძრავი ნივთის (მისი ნაწილის) საკადასტრო მონაცემებთან.
საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს მიერ სადავო ქონების
რეგისტრაციის დროს ზედდება არ დაფიქსირებულა, მიუხედავად იმისა, რომ
მოსარჩელის საკუთრების უფლების რეგისტრაცია ამ დროს უკვე არსებობდა, რაც
გამორიცხავს მოპასუხე სამინისტროსაგან მოსარჩელის საკუთრების უფლების შელახვის
ფაქტს.
ამასთან „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონის მეორე ნაწილის „კ“
ქვეპუნქტის შესაბამისად, სარეგისტრაციო დოკუმენტი არის სამართლებრივი აქტი,
რომელიც უშუალოდ წარმოშობს ამ კანონით განსაზღვრული რეგისტრაციის მოთხოვნის
უფლებას. ამავე კანონის მე-9 მუხლის თანახმად, „რეგისტრაცია წარმოებს როგორც
უშუალოდ სარეგისტრაციო თუ სხვა დოკუმენტის, აგრეთვე ამ დოკუმენტაციის
სათანადო წესით შექმნილი ელექტრონული ასლების საფუძველზე“. აპელანტის
განმარტებით, საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს მიერ
გაცემული გასაჩივრებული მიმართვა წარმოადგენს უძრავ ქონებაზე საკუთრების
უფლების წარმოშობის მხოლოდ საფუძველს.
სააპელაციო საჩივარში მითითებულია, რომ საჯარო რეესტრი სარეგისტრაციო წარმოების
დაწყების დროს იკვლევს და სწავლობს საქმის გარემოებებს სრულად და მხოლოდ ამის
შემდეგ გამოსცემს ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ - სამართლებრივ აქტს,
შესაბამისად, თუ მესაკუთრის უფლება შეიძლება შეილახოს უძრავი ქონების
სახელმწიფოს სახელზე რეგისტრაციისას, რეესტრი ასეთ შემთხვევაში მოტივირებულ
უარს აძლევს საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს და
შესაბამისად სარეგისტრაციო წარმოება წყდება.
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 312-ე მუხლის თანახმად, რეესტრის მონაცემების
მიმართ მოქმედებს უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფცია. რეესტრის ჩანაწერი
ითვლება სწორად, ვიდრე არ დამტკიცდება მათი უზუსტობა. ასევე, „საჯარო რეესტრის
შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-5 მუხლის თანახმად, საჯარო რეესტრში
რეგისტრირებულ მონაცემთა მიმართ მოქმედებს უტყუარობის პრეზუმფცია, ვიდრე
ისინი საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით ძალადაკარგულად,
ბათილად ან არარად არ იქნება ცნობილი. კონკრეტულ შემთხვევაში მხარის მიერ
წარმოდგენილი მტკიცებულებით და რეესტრის მიერ მიღებული გადაწყვეტილებებით
უზუსტობის ფაქტი არ დგინდება, რაც იმას ნიშნავს, რომ რეესტრის სადავო ჩანაწერები
არის სწორად შესრულებული და არ არსებობს გადაწყვეტილების კანონით
გათვალისწინებული ბათილობის საფუძველი.
აპელანტი განმარტავს, რომ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-5
მუხლი აყალიბებს ადმინისტრაციული ორგანოების საქმიანობის კანონიერების პრინციპს,
რაც გულისხმობს ადმინისტრაციული ორგანოების კანონმდებლობის შესაბამისად
შებოჭვას. აღნიშნული
პრინციპის უგულებელყოფა
იწვევს მმართველობითი
ღონისძიებების მართლწინააღმდეგობას. ამასთან, ამავე კოდექსის 96-ე მუხლი
24
ადმინისტრაციულ ორგანოს ადმინისტრაციული წარმოებისას უწესებს ვალდებულებას
მხოლოდ საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოების გამოკვლევის, ამ
გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე მიიღოს შესაბამისი
გადაწყვეტილება.
აპელანტი უთითებს, რომ სადავო პერიოდში საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი
განვითარების სამინისტრო წარმოადგენდა სახელმწიფო ქონების მართვასა და
განკარგვაზე
უფლებამოსილ
ორგანოს,
რომელიც
აღნიშნული
საქმიანობის
განხორციელებისას ხელმძღვანელობდა „სახელმწიფო ქონების შესახებ“ საქართველოს
კანონით და ამავე კანონის საფუძველზე გამოცემული ცალკეული კანონქვემდებარე
ნორმატიული აქტებით. ხსენებული კანონის მე-2 მუხლის „ა“ ქვეპუნქტის შესაბამისად „სახელმწიფო ქონება არის სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული მოძრავი ან უძრავი
ნივთები, არამატერიალური ქონებრივი სიკეთე“. ამავე მუხლის „უ2“ ქვეპუნქტის
თანახმად, სასოფლო - სამეურნეო დანიშნულების მიწა არის „სასოფლო-სამეურნეო
დანიშნულების მიწის ნაკვეთი, რომელიც გამოიყენება მემცენარეობისა და
მეცხოველეობის (მეფრინველეობის, მეთევზეობის) პროდუქციის წარმოებისათვის მასზე
არსებული მრავალწლიანი ნარგავებით ან/და შენობა-ნაგებობებით ან მათ გარეშე“.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601 მუხლის თანახმად,
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ბათილია, თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონს ან
არსებითად დარღვეულია მისი მომზადების ან გამოცემის კანონმდებლობით
დადგენილი სხვა მოთხოვნები. ამავე მუხლის მეორე ნაწილის თანახმად,
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მომზადების ან გამოცემის წესის არსებით
დარღვევად ჩაითვლება ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემა ამ კოდექსის
32-ე ან 34-ე მუხლით გათვალისწინებული წესის დარღვევით ჩატარებულ სხდომაზე ან
კანონით გათვალისწინებული ადმინისტრაციული წარმოების სახის დარღვევით, ანდა
კანონის ისეთი დარღვევა, რომლის არარსებობის შემთხვევაში მოცემულ საკითხზე
მიღებული იქნებოდა სხვაგვარი გადაწყვეტილება.
აპელანტი მიუთითებს, რომ საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის
მე-17 მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, თუ კანონით სხვა რამ არ არის დადგენილი,
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის არარა აქტად აღიარების, ბათილად ცნობის ან
ძალადაკარგულად გამოცხადების შესახებ სარჩელის წარდგენის შემთხვევაში მტკიცების
ტვირთი ეკისრება ადმინისტრაციულ ორგანოს, რომელმაც გამოსცა ეს აქტი. აღნიშნული
საკანონმდებლო დათქმა არ ათავისუფლებს მხარეს ვალდებულებისაგან დაასაბუთოს
წარდგენილი სარჩელი და წარადგინოს შესაბამისი მტკიცებულებები. მოსარჩელე
ვალდებულია დაასაბუთოს თავისი სარჩელი და მიუთითოს, თუ რაში მდგომარეობს
გასაჩივრებული აქტების მატერიალური და ფორმალური უკანონობა. აპელანტის
განმარტებით, მოსარჩელე მხარე არ უთითებს თუ რა პროცედურა დაარღვია
საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტრომ.
აპელანტის
განმარტებით,
საყურადღებოა
ის
გარემოება,
რომ
გასაჩივრებულ
25
ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტებში ასახული კონკრეტული
ურთიერთობის მოწესრიგება შეესაბამება მათი გამოცემის სამართლებრივ საფუძვლებს
და წინააღმდეგობაში არ მოდის მოცემული ურთიერთობის მარეგულირებელ
სამართლებრივ ნორმებთან. სადაო აქტები მიღებულია სამისათვის არსებითი
მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოების გამოკვლევის საფუძველზე. საქმის მასალებიდან
ირკვევა და არ დასტურდება ისეთი გარემოებების არსებობა, რაც გასაჩივრებულ
აქტებთან მიმართებაში შექმნიდა საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის
მე-601 მუხლით განსაზღვრულ წინაპირობებს მათი ბათილად ცნობისათვის.
აპელანტი გასათვალისწინებლად მიიჩნევს იმ გარემოებას, რომ სასამართლომ
რეგისტრაციის საფუძვლების (ნასყიდობის ხელშეკრულებები) მოქმედების პირობებში
გააბათილა უძრავი ქონების ფიზიკური პირების - კარლო ონიანის და ნიუშა გადესის
სახელზე განხორციელებული რეგისტრაციები. გარდა სამართლებრივი საფუძვლების
კანონიერ
ძალაში
არსებობის
პირობებში
რეგისტრაციების
გაბათილების
დაუშვებლობისა, სადავო საკითხის გადაწყვეტისას სასამართლოს არ გამოუკვლევია და
არ დაუდგენია საქმის გადაწყვეტისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებები.
სასამართლომ ისე მიიჩნია დადასტურებულად მოსარჩელის საკუთრების უფლების
არსებობა სახელმწიფოსა და შემდგომ ფიზიკური პირების სახელზე რეგისტრირებულ
უძრავ ქონებაზე, რომ არ დაუდგენია სადავო უძრავი ქონების სამართლებრივი
მდგომარეობა და არ გამოუკვლევია ზვიად წერეთლის უფლების დამდგენი
დოკუმენტები.
III
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო
ნ ა წ ი ლ ი:
5. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმებისა და ახალი გადაწყვეტილების მიღების
დასაბუთება:
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილის
შესაბამისად, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ
სამართალწარმოებაში გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის
დებულებანი.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 377-ე მუხლის პირველი ნაწილის
თანახმად, სააპელაციო სასამართლო ამოწმებს გადაწყვეტილებას სააპელაციო საჩივრის
ფარგლებში ფაქტობრივი და სამართლებრივი თვალსაზრისით. ამავე მუხლის მეორე
ნაწილის შესაბამისად, სამართლებრივი თვალსაზრისით შემოწმებისას სასამართლო
ხელმძღვანელობს 393-ე და 394-ე მუხლების მოთხოვნებით.
სააპელაციო პალატას მიაჩნია, რომ აპელანტების მიერ სააპელაციო საჩივარში
მითითებული ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები ქმნიან სამოქალაქო
საპროცესო კოდექსის 393-ე და 394-ე მუხლების შემადგენლობას, შესაბამისად,
26
გასაჩივრებული
საფუძვლებს.
გადაწყვეტილების
გაუქმების
პროცესუალურ-სამართლებრივ
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 385-ე მუხლის მეორე ნაწილის
შესაბამისად, როდესაც არსებობს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების
აბსოლუტური საფუძვლები (სსსკ-ის 394-ე მუხლით გათვალისწინებული შემთხვევები),
სააპელაციო სასამართლოს შეუძლია თვითონ გამოიტანოს გადაწყვეტილება, რა დროსაც
სსსკ-ის 386-ე მუხლის მიხედვით გასაჩივრებული გადაწყვეტილების შეცვლით იღებს
ახალ გადაწყვეტილებას.
5.1. ფაქტობრივი და სამართლებრივი დასაბუთება:
საქმის მასალების თანახმად დადგენილია, რომ საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2008 წლის 9 სექტემბრის N882008265442-04
გადაწყვეტილებით თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელ პანტიანი, ნაკვეთი „ბასეინები“
მდებარე 1000 კვ.მ. (დაზუსტებული) მიწის ნაკვეთი საკუთრების უფლებით აღირიცხა
პაატა ჩაჩუას სახელზე (საკადასტრო კოდი N84.20.11.091). (ტომი II, ს.ფ. 397; 398; 395-396).
ასევე დადგენილია, რომ 2008 წლის 16 სექტემბრის ნასყიდობის ხელშეკრულების
თანახმად, ზვიად წერეთელმა პაატა ჩაჩუასგან შეიძინა თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელ
პანტიანი, ნაკვეთი „ბასეინები“ მდებარე 1000 კვ.მ. (დაზუსტებული) მიწის ნაკვეთი
(საკადასტრო კოდი N84.20.11.091).(ტომი II, ს.ფ. 389).
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
2008 წლის 18 სექტემბრის N882008274669-03 გადაწყვეტილებით, 2008 წლის 16
სექტემბრის ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელ
პანტიანი, ნაკვეთი „ბასეინები“ მდებარე 1000 კვ.მ. დაზუსტებული მიწის ნაკვეთი
საკუთრების უფლებით აღირიცხა ზვიად წერეთელის სახელზე (საკადასტრო კოდი
N84.20.11.091) (ტომი II, ს.ფ. 151; 392; 152-154; 155; 393).
დადგენილია, რომ მიწის მესაკუთრეთა უფლების დაცვის ასოციაციის 2011 წლის 13
სექტემბრის განცხადების თანახმად, საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი
განვითარების სამინისტროს „საბროკერო თანამშრომლობის სტანდარტის“ შესაბამისად
წარედგინა საპრივატიზებო ობიექტი მდებარე თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელი ორბეთი,
სასოფლო- სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთი ფართით 0,6454 ჰა. (ტომი II, ს.ფ. 62;
63).
საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 11
ნოემბრის N06/25993 მიმართვის თანახმად, სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული
ქონების პრივატიზების ხელშეწყობის მემორანდუმის და „საბროკერო აგენტებთან
თანამშრომლობის სტანდარტის“ შესაბამისად სამინისტრომ გონივრულ წინადადებად
მიიჩნია ელექტრონული აუქციონის გამოცხადება თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში,
სოფელ პანტიანში მდებარე 6454 კვ.მ სასოფლო-სამეურნეო (სახნავი) დანიშნულების
27
მიწის ნაკვეთებზე, მათ შორის 3954 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე (საკადასტრო კოდი
N84.20.34.264) (ტომი II, ს.ფ. 64-65).
საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20
სექტემბრის N05/20874 მიმართვით საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურს ეთხოვა თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტში
არსებული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების 3954 კვ.მ. მიწის ნაკვეთის სახელმწიფო
საკუთრებად დარეგისტრირება. (ტომი II, ს.ფ. 9-10, 58-59; 60-61)
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის
2011 წლის 27 სექტემბრის N882011460667-03 გადაწყვეტილებით, თეთრიწყაროს
მუნიციპალიტეტში სოფელ პანტიანში სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების კატეგორია
სახნავი 3954 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი საკუთრების უფლებით დარეგისტრირდა სახელმწიფოს
საკუთრებად (საკადასტრო კოდი N84.20.34.264). (ტომი II, ს.ფ. 30 -32; 26; 128).
2012 წლის 2 აპრილის სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული უძრავი ნივთის უპირობო
აუქციონის ფორმით პრივატიზებისას ნასყიდობის ხელშეკრულების N 201202159341
უ.უ. თანახმად, თეთრიწყაროს რაიონში, სოფელ პანტიანში მდებარე 3954 კვ.მ. სასოფლოსამეურნეო (სახნავი) დანიშნულების მიწის ნაკვეთი (საკადასტრო კოდი N84.20.34.264)
საკუთრების უფლებით გადაეცა კარლო ონიანს. (ტომი II, ს.ფ. 11-15; 62-63).
დადგენილია, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს
სარეგისტრაციო
სამსახურის
2012
წლის
5
აპრილის
N882012137797-03
გადაწყვეტილებით თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელი პანტიანში მდებარე სასოფლოსამეურნეო (სახნავი) 3954 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი საკუთრების უფლებით დარეგისტრირდა
კარლო ონიანის სახელზე (საკადასტრო კოდი N84.20.34.264) (ტომი II, ს.ფ. 33-34; 89-90;).
2013 წლის 11 აპრილის უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულების თანახმად,
თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელ პანტიანში მდებარე სასოფლო-სამეურნეო (სახნავი) 3954
კვ.მ. მიწის ნაკვეთი (საკადასტრო კოდი N84.20.34.264) კარლო ონიანის მიერ
გასხვისებული იქნა ნიუშა გადესზე. (ტომი II, ს.ფ. 17-29;).
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის
2013 წლის 10 მაისის N882013202019-03 გადაწყვეტილებით ნიუშა გადესის საკუთრებაში
აღირიცხა თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელი პანტიანში მდებარე სასოფლო - სამეურნეო
(სახნავი) 3954 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი (საკადასტრო კოდი N84.20.34.264) (ტომი II, ს.ფ. 35-36;
99-100).
დადგენილია, რომ 2014 წლის 23 სექტემბრის უძრავი ნივთის ნასყიდობის
ხელშეკრულების თანახმად, ზვიად წერეთლის მიერ თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელ
პანტიანში მდებარე 1000 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი (დაზუსტებული ფართი, ნაკვეთი ბასეინები)
გასხვისებული იქნა სოსო მელაძეზე. (საკადასტრო კოდი N84.20.11.091) (ტომი II, ს.ფ.
138-139).
28
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის
2014 წლის 29 სექტემბრის N882014506519-03 გადაწყვეტილებით, „საჯარო რეესტრის
შესახებ“ საქართველოს კანონის 21-ე მუხლის „დ“ ქვეპუნქტის საფუძველზე მიღებული
იქნა გადაწყვეტილება სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ, ვინაიდან
სარეგისტრაციოდ წარმოდგენილ და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული უძრავი
ნივთის საკადასტრო მონაცემებს შორის არსებობდა ინსტრუქციით განსაზღვრული
ზედდება. კერძოდ, განცხადებას თანდართული საკადასტრო აზომვითი ნახაზის
მიხედვით, წარმოდგენილი მიწის ნაკვეთის საკადასტრო მონაცემები არ შეესაბამებოდა
მომიჯნავე უძრავი ნივთის საკადასტრო მონაცემებს და მიწის ნაკვეთის საზღვრები
იჭრებოდა მომიჯნავე
მიწის
ნაკვეთის
საზღვრებში,
საკადასტრო
კოდის
N84.20.34.264 შესაბამისად და წარსადგენი იყო კორექტირებული საკადასტრო აზომვითი
ნახაზი. (ტომი II, ს.ფ. 37-39; 149).
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის
2014 წლის 28 ოქტომბრის N882014506519-05 გადაწყვეტილებით, განახლდა
სარეგისტრაციო წარმოება. განმცხადებლის მიერ 2014 წლის 27 ოქტომბერს
წარდგენილი იქნა კორექტირებული აზომვითი ნახაზი. (ტომი II, ს.ფ. 40-41; 146-148).
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის
2014 წლის 3 ნოემბრის N882014506519-06 გადაწყვეტილებით, „საჯარო რეესტრის
შესახებ“ საქართველოს კანონის 21-ე მუხლის „დ“ ქვეპუნქტის საფუძველზე მიღებული
იქნა გადაწყვეტილება სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების შესახებ, ვინაიდან
სარეგისტრაციოდ წარმოდგენილ და საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული უძრავი
ნივთის საკადასტრო მონაცემებს შორის არსებობდა ინსტრუქციით განსაზღვრული
ზედდება. კერძოდ, განცხადებას თანდართული საკადასტრო აზომვითი ნახაზის
მიხედვით, წარმოდგენილი მიწის ნაკვეთის საკადასტრო მონაცემები არ შეესაბამებოდა
მომიჯნავე უძრავი ნივთის საკადასტრო მონაცემებს და მიწის ნაკვეთის საზღვრები
იჭრებოდა მომიჯნავე
მიწის
ნაკვეთის
საზღვრებში,
საკადასტრო
კოდის
N84.20.34.264 შესაბამისად, წარმოსადგენია კორექტირებული საკადასტრო აზომვითი
ნახაზი. (ტომი II, ს.ფ. 42; 150).
დადგენილია, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს
სარეგისტრაციო
სამსახურის
2014
წლის
4
დეკემბრის
N882014506519-07
გადაწყვეტილებით, ვინაიდან სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების ვადაში
დაინტერესებული პირის მიერ არ იქნა წარდგენილი შეჩერების საფუძვლის აღმოფხვრის
დამადასტურებელი
დოკუმენტი/ინფორმაცია,
„საჯარო
რეესტრის
შესახებ“
საქართველოს კანონის 22-ე მუხლის „ბ“ ქვეპუნქტის თანახმად, მიღებულ იქნა
გადაწყვეტილება სარეგისტრაციო წარმოების შეწყვეტის შესახებ. (ტომი II, ს.ფ. 43).
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 28 აპრილის N101487 წერილის
თანახმად, საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს გეოდეზიისა და კარტოგრაფიის
დეპარტამენტის მონაცემებით, 2008 წლის სექტემბრის თვეში თეთრიწყაროს
სარეგისტრაციო ზონა არ იყო ჩართული ერთიან ცენტრალიზებულ კადასტრში, რაც
29
გულისხმობს, რომ აღნიშნულ ტერიტორიულ სარეგისტრაციო სამსახურში მითითებულ
ეტაპზე არ მიმდინარეობდა სარეგისტრაციოდ წარმოდგენილი საკადასტრო აზომვითი
ნახაზების ელექტრონული სახით შემოწმება და ერთიან საკადასტრო ბაზაში ასახვა.
თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო ზონა ცენტრალიზებულ კადასტრში ჩაერთო 2008 წლის 7
ნოემბერს. ამდენად, 2008 წლის სექტემბრის თვის საკადასტრო მონაცემები სააგენტოს არ
გააჩნდა, ასევე სააგენტოში არ იყო დაცული 2008 წლის ორთოფოტო. აღნიშნულ
ტერიტორიაზე იყო მხოლოდ 2000 წლის და 2010 წლის ორთოფოტოს მონაცემები. 2014
წლის მარტის თვიდან სააგენტოში მიმდინარეობს (ტერიტორიულ სარეგისტრაციო
სამსახურებში ერთიანი კადასტრის დანერგვამდე) სარეგისტრაციოდ შემოსული
საკადასტრო მონაცემების აღდგენა, რომლებიც აღნიშნული დროისათვის არ იყო
ასახული ერთიან საკადასტრო გეომონაცემთა ბაზაში. N84.20.11.091 საკადასტრო კოდის
მქონე უძრავი ნივთის საკადასტრო მონაცემები იდენტიფიცირებული და აღდგენილია
2014 წლის პირველ აპრილს. (ტომი II, ს.ფ. 164-166).
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 11 ივნისის N143437 წერილის
თანახმად, ელექტრონული საკადასტრო რუკის მონაცემებით უძრავი ნივთი საკადასტრო
კოდით N84.20.11.091 ზედდებაშია უფლებარეგისტრირებული უძრავი ნივთის
საკადასტრო კოდით N84.20.31.264 საზღვრებში 811,26 კვ.მ ფართით. (ტომი II, ს.ფ. 200201).
პალატა აღნიშნავს, რომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერებასა და
დასაბუთებულობას სააპელაციო სასამართლო ამოწმებს, როგორც ფაქტობრივი, ისე
სამართლებრივი თვალსაზრისით. შესაბამისად, საქმეს განიხილავს, როგორც
ფაქტობრივი გარემოებების დადგენის, ისე მათი სამართლებრივი შეფასების კუთხით.
სააპელაციო სასამართლო საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების
სამინისტროსა და ნიუშა გადესის სააპელაციო საჩივრის ფარგლებში აფასებს რა
გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერებას, მიიჩნევს, რომ განსახილველ
შემთხვევაში მართებულია გასაჩივრებული გადაწყვეტილების შეცვლით მიღებულ იქნეს
ახალი გადაწყვეტილება შემდეგ გარემოებათა გამო:
წინამდებარე დავის საგანს წარმოადგენს საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი
განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20 სექტემბრის №05/20874 მიმართვის
(თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე მდებარე სასოფლო-სამეურნეო
დანიშნულების მიწის ნაკვეთის, თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი, სოფელი პანტიანი
3954 კვ.მ მიწის ნაკვეთი) სახელმწიფო საკუთრებად დარეგისტრირების შესახებ (811,26
კვ.მ მიწის ნაკვეთის ზედდების ნაწილში), საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის 2011 წლის 27 სექტემბრის N88201146066703 გადაწყვეტილების (811,26 კვ.მ მიწის ნაკვეთის ზედდების ნაწილში), საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის 2012 წლის
5 აპრილის N882012137797-03 გადაწყვეტილების (811,26 კვ.მ მიწის ნაკვეთის ზედდების
ნაწილში) და საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო
სამსახურის 2013 წლის 10 მაისის N882013202019-03 გადაწყვეტილების (811,26 კვ.მ მიწის
30
ნაკვეთის ზედდების ნაწილში) ნაწილობრივ ბათილად ცნობა.
5.1.1. საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20
სექტემბრის №05/20874 მიმართვასა და აღნიშნული მიმართვის საფუძველზე საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის 2011
წლის
27
სექტემბრის N882011460667-03 გადაწყვეტილებასთან (რომლითაც მიწა
აღირიცხა სახელმწიფო საკუთრებად) დაკავშირებით:
წარმოდგენილი სარჩელის ობიექტია საკუთრების უფლების დაცვა და შესაბამისად, იმ
ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ- სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა,
რომლებითაც მოსარჩელის მოსაზრებით, შეილახა მისი უფლება.
საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლის 1-ლი პუნქტის თანახმად, საკუთრება და
მემკვიდრეობის უფლება აღიარებული და ხელშეუვალია. დაუშვებელია საკუთრების,
მისი შეძენის, გასხვისების ან მემკვიდრეობით მიღების საყოველთაო უფლების
გაუქმება.
საკუთრების უფლება ცალსახად აღიარებულია „ადამიანის უფლებათა საყოველთაო
დეკლარაციითა“ და „ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის
ევროპული კონვენციის“ პირველი დამატებითი ოქმის 1-ლი მუხლით. მიუხედავად
იმისა, რომ გაეროს სამოქალაქო და პოლიტიკური, ასევე ეკონომიკური, კულტურული და
სოციალური უფლებების შესახებ საერთაშორისო პაქტებში საკუთრების უფლება არ არის
დეკლარირებული, მათში ასახული მთელი რიგი უფლებებისა და თავისუფლებების
რეალიზაციისათვის აუცილებელია, რომ საკუთრების უფლება იყოს დაცული. ყოველ
ფიზიკურ და იურიდიულ პირს აქვს თავისი საკუთრებით შეუზღუდავად სარგებლობის
უფლება. მხოლოდ საზოგადოებრივი საჭიროებისათვის შეიძლება ჩამოერთვას ვინმეს
თავისი საკუთრება კანონითა და საერთაშორისო სამართლის ზოგადი პრინციპებით
გათვალისწინებულ პირობებში.
უძრავ ქონებაზე საკუთრების უფლების მოპოვებისა და ფიქსაციის უპირობო გზა მისი
საჯარო რეესტრში რეგისტრაციაა და ამ უფლების ნამდვილობაც რეესტრის
მონაცემებით დგინდება. სამოქალაქო კოდექსის 311-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის თანახმად,
საჯარო რეესტრი არის ნივთსა და არამატერიალურ ქონებრივ სიკეთეზე უფლებათა,
ყადაღისა და საგადასახადო გირავნობის/იპოთეკის წარმოშობის, მათში ცვლილების და
მათი შეწყვეტის, ასევე უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლების მიტოვების წარმოშობის
და მასში ცვლილების შესახებ მონაცემთა ერთობლიობა. 3111-ე მუხლის მე-3 ნაწილის
შესაბამისად, კანონით გათვალისწინებულ შემთხვევებში, ნივთსა და არამატერიალურ
ქონებრივ სიკეთეზე დადებული გარიგებები ძალაში შედის ამ გარიგებებით
განსაზღვრული უფლებების საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის მომენტიდან.
პალატა განმარტავს, რომ რეგისტრაცია წარმოშობს ვარაუდს, რომ რეგისტრირებული
უფლება არსებობს და ეკუთვნის კონკრეტულ პირს, რომელიც რეგისტრირებულია
რეესტრში (და ვარაუდს, რომ უფლება, რომელიც გაუქმდა, აღარ არსებობს). სამოქალაქო
31
კოდექსის 312-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის შესაბამისად, რეესტრის მონაცემების მიმართ
მოქმედებს უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფცია, ე. ი. რეესტრის ჩანაწერები
ითვლება სწორად, ვიდრე არ დამტკიცდება მათი უზუსტობა.
საქართველოში უფლებათა რეგისტრაცია „დამფუძნებელი ეფექტის პრინციპს“ ემყარება,
რაც გულისხმობს, რომ საკუთრების უფლების გადაცემა ან ხელშეკრულებით რეალური
უფლების წარმოშობა დასრულდება მხოლოდ რეგისტრაციის შემდგომ. რეგისტრაცია
არის უძრავ ქონებაზე უფლების წარმოშობის, შეცვლის სახელმწიფოს მხრიდან
დადასტურების იურიდიული აქტი. საჯარო რეესტრს გააჩნია სამართლებრივი
გარანტის ფუნქცია, კერძოდ, მესაკუთრეს, საჯარო რეესტრში რეგისტრაციით დაცული
აქვს თავისი საკუთრება სხვისი ხელყოფისაგან, ხოლო შემძენი, თავის მხრივ, ენდობა
საჯარო რეესტრის ჩანაწერს.
რეგისტრაციის ეფექტიდან გამომდინარეობს „წინააღმდეგ მოქმედების პრინციპი“,
რომლის მიხედვით, უფრო ადრე წარმოშობილ საკუთრების უფლებას აქვს
უპირატესობა მომდევნოსთან შედარებით. საჯაროობის მიზნიდან გამომდინარე, პირი
რომელიც მიაღწევს ამ პრინციპს რეგისტრაციით, უპირატესობა ენიჭება მასთან
შედარებით, ვინც არ დაარეგისტრირა უფლება. დროის მიხედვით, პირველად
რეგისტრირებულ უფლებას აქვს უპირატესობა. უფლების რეგისტრაციის დრო
დგინდება
რეესტრის
მონაცემების
მიხედვით.
ურთიერთდაპირისპირებული
ჩანაწერების არსებობასთან მიმართებით უპირატესობა უნდა მიენიჭოს იმ უფლებას,
რომელიც ქრონოლოგიურად უფრო ადრე არის რეგისტრირებული, ვინაიდან
წინმსწრები რეგისტრაციის ჩანაწერის მოქმედება გამორიცხავს შემდეგი ჩანაწერის
კანონიერებას. ამავე დროს რეესტრის ჩანაწერთა კონკურენციისას რეესტრის სანდოობა
ვერ იმოქმედებს.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე მუხლის მე-5 ნაწილის
მიხედვით, ადმინისტრაციული ორგანო უფლებამოსილი არ არის თავისი
გადაწყვეტილება დააფუძნოს იმ გარემოებებზე, ფაქტებზე, მტკიცებულებებზე ან
არგუმენტებზე, რომლებიც არ იქნა გამოკვლეული და შესწავლილი ადმინისტრაციული
წარმოების დროს. ამავე კოდექსის 96-ე მუხლის შესაბამისად, ადმინისტრაციული
ორგანო ვალდებულია ადმინისტრაციული წარმოებისას გამოიკვლიოს საქმისათვის
მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა
შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე. დაუშვებელია, ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემას საფუძვლად დაედოს ისეთი
გარემოება ან ფაქტი, რომელიც კანონით დადგენილი წესით არ არის გამოკვლეული
ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ.
განსახილველ შემთხვევაში, დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით
პალატას მიაჩნია, რომ საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების
სამინისტროს 2011 წლის 20 სექტემბრის N05/208720 მიმართვის გაცემისას და საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის 2011
წლის 27 სექტემბრის N882011460667-03 გადაწყვეტილების მიღებისას დაცული არ იქნა
32
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მოთხოვნები ადმინისტრაციული
წარმოების ჩატარებასთან დაკავშირებით. ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია
ადმინისტრაციული წარმოებისას გამოიკვლიოს საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე
ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება მიიღოს ამ გარემოებათა შეფასებისა და
ურთიერთშეჯერების
საფუძველზე.
მოცემულ
შემთხვევაში,
უდავოა,
რომ
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2008
წლის 18 სექტემბრის N882008274669-03 გადაწყვეტილებით 2008 წლის 16 სექტემბრის
ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელი პანტიანი,
ნაკვეთი „ბასეინები“ მდებარე 1000 კვ.მ. დაზუსტებული მიწის ნაკვეთი საკუთრების
უფლებით აღირიცხა ზვიად წერეთლის სახელზე (საკადასტრო კოდი N84.20.11.091)
მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად, რომელიც ჯერ კიდევ მიწის განაწილების
სიის N157 საფუძველზე საკუთრების უფლებით აღრიცხული იყო პაატა ჩაჩუას სახელზე
და 2000 წლის 15 იანვარს ამ უკანასკნელზე გაცემული იყო მიწის (უძრავი ქონების)
საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობა (საკადასტრო კოდით: 84.20.11.091). ამდენად,
ზვიად წერეთლის საკუთრების უფლება დაზუსტებული ფართით რეგისტრირებულ
მიწის ნაკვეთზე დადასტურებულია და სადავო არ არის. სადავო არ არის ასევე
აღნიშნული რეგისტრაციის საფუძველიც.
ამასთან, საქმის მასალების მიხედვით, დადასტურებულია გადაფარვის არსებობაც.
კერძოდ, საქმის მასალებში (ტ. 2, ს.ფ. 201, 375) დაცულია მტკიცებულებები - ზედდება
რეგისტრირებულ მონაცემებთან; სარეგისტრაციო წარმოების შეჩერების ფაქტობრივი
საფუძვლების ამსახველი ნახაზი), რომლითაც ცალსახად დასტურდება ზედდება ზვიად
წერეთლის სახელზე რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთისა და დღეისათვის ნიუშა
გადესის სახელზე რეგისტრირებულ მიწის ნაკვეთს შორის 811,26 კვ.მ ფართის ნაწილში.
ამდენად, ზედდება დაფიქსირებული და დადასტურებულია საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს მიერ, რაც საფუძვლად დაედო ზვიად წერეთლის განცხადებაზე
დაწყებული სარეგისტრაციო წარმოების ჯერ შეჩერებას, შემდგომ კი შეწყვეტას; ამდენად,
აღნიშნულ ნაწილში პალატა ვერ გაიზიარებს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების
სამინისტროს პოზიციას იმასთან დაკავშირებით, რომ არ ფიქსირდება ცალსახად
ზედდება, რომ ამისათვის საჭიროა ექსპერტიზის ჩატარება. პალატას მიაჩნია, რომ ამ
საკითხის დასადასტურებლად საკმარისია საქმეში არსებული მასალებიც და არაა საჭირო
ექსპერტიზის დასკვნა, რადგან სახეზე არა არის სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 162-ე
მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული გარემოება. გარდა ამისა, ექსპერტიზის
ჩატარება წარმოადგენს სასამართლოს უფლებას და არა ვალდებულებას და ისიც
მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ იმ გარემოების გარკვევა, რომელიც სპეციალურ ცოდნას
საჭიროებს, სხვაგვარად ვერ ხერხდება. მოცემულ შემთხვევაში კი, მიწის ნაკვეთებს
შორის გადაფარვის (811,26 კვ.მ ნაწილში) არსებობა საქმის მასალების საფუძველზე
პალატას დადასტურებულად მიაჩნია.
პალატა განმარტავს, რომ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობის
საფუძვლები რეგლამენტირებულია საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული
კოდექსის მე-601 მუხლით, რომლის პირველი ნაწილი ადგენს, რომ ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტი ბათილია, თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონს, ან არსებითად
33
დარღვეულია მისი მომზადებისა ან გამოცემის კანონმდებლობით დადგენილი სხვა
მოთხოვნები. ამავე მუხლის მეორე ნაწილის თანახმად, ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტის მომზადების ან გამოცემის წესის არსებით დარღვევად
ჩაითვლება ადმინისტრაციულ სამართლებრივი აქტის გამოცემა ამ კოდექსის 32-ე ან 34-ე
მუხლით გათვალისწინებული წესის დარღვევით ჩატარებულ სხდომაზე ან კანონით
გათვალისწინებული ადმინისტრაციული სახის დარღვევით, ანდა კანონის ისეთი
დარღვევა, რომლის არარსებობის შემთხვევაში მოცემულ საქმეზე მიღებული იქნებოდა
სხვაგვარი გადაწყვეტილება.
საქართველოს პრეზიდენტის 1999 წლის 16 მაისის N327 „სასოფლო-სამეურნეო
დანიშნულების მიწის საკუთრების უფლების პირველადი რეგისტრაციის გადაუდებელ
ღონისძიებათა და საქართველოს მოქალაქეთათვის სარეგისტრაციო მოწმობების გაცემის
შესახებ” ბრძანებულების
მე-4
პუნქტის
თანახმად,
სასოფლო-სამეურნეო
დანიშნულების მიწებზე
საკუთრების უფლების
პირველადი
რეგისტრაციის
დაჩქარების მიზნით რეგისტრატორმა უნდა მიიღოს მიწის საკუთრებაში გაფორმების
მსურველის განცხადება და გამოიყენოს ქვემოთ ჩამოთვლილი დოკუმენტებიდან ერთერთი: ა) მიწის მიღება-ჩაბარების აქტი; ბ) მე-4 პუნქტის ”ა” ქვეპუნქტში დასახელებულ
დოკუმენტის არარსებობის შემთხვევაში გამოიყენება ”საქართველოს რესპუბლიკაში
სასოფლო-სამეუნეო დანიშნულების მიწის რეფორმის შესახებ” საქართველოს
რესპუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 18 იანვრის N48 დადგენილების
შესაბამისად სოფლის (დაბის) ადგილობრივი თვითმართველობის ორგანოების
გადაწყვეტილებებით შექმნილი მიწის რეფორმის კომისიის მიერ შედგენილი და
სოფლის (დაბის) ყრილობაზე (საერთო კრებაზე) დამტკიცებული მიწების განაწილების
სია. აღნიშნულ სიას უნდა დაერთოს მიწის გამოყოფის გეგმა; გ) იმ შემთხვევაში, თუ არ
არსებობს მე-4 პუნქტის ”ა” და ”ბ” ქვეპუნქტებში დასახელებული დოკუმენტები,
გამოიყენება ადგილობრივი თვითმმართველობის (მმართველობის) ორგანოების მიერ
დამტკიცებული სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის სარგებლობისათვის
სარეგისტრაციო პერიოდში მოქმედი საგადასახადო სია, აგრეთვე მიწების განაწილების
სია, რომელსაც არ ახლავს მიწის გამოყოფის გრაფიკული დადასტურება. ვინაიდან ასეთ
მონაცემებზე დაყრდნობით გაცემულ სარეგისტრაციო მოწმობას არ ერთვის ნაკვეთის
გეგმა, სარეგისტრაციო მოწმობასა და სარეგისტრაციო ბარათში კეთდება ჩანაწერი
რეგისტრატორის ”პასუხისმგებლობის აცილების” შესახებ. ამავე ბრძანებულების მე-5
პუნქტის თანახმად, ამ ბრძანებულების მე-4 პუნქტში აღნიშნული დოკუმენტები
საკმარისია
სასოფლო-სამეურნეო
მიწის
საკუთრების
უფლების
პირველადი
რეგისტრაციისათვის, საკუთრების უფლების დამადასტურებელი სარეგისტრაციო
მოწმობის მომზადებისა და გაცემისათვის, მაგრამ რეგისტრირებული მონაცემები
ექვემდებარება შემდგომ აუცილებელ დაზუსტებას მიწის აგეგმვის შედეგად
შედგენილი საგეგმო-კარტოგრაფიული მასალების საფუძველზე.
პალატას საქმის მასალებით დადგენილად მიაჩნია, რომ სახელმწიფოს მიერ პაატა ჩაჩუას
სახელზე მოქმედი კანონმდებლობის შესაბამისად გაცემული იქნა მიწის (უძრავი
ქონების) სარეგისტრაციო მოწმობა, რომელიც ძალაშია. ძალაშია ასევე შემდგომი
მესაკუთრის - ზვიად წერეთლის სახელზე არსებული საკუთრების უფლების
34
რეგისტრაციაც (დაზუსტებული სახით). სახელმწიფოს, მოცემულ შემთხვევაში კი
ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს უფლება არ ჰქონდა მოეთხოვა
სადავო მიწის ნაკვეთზე (811,26 კვ.მ.) სახელმწიფოს საკუთრების უფლების რეგისტრაცია
საქმისათვის მნიშვნელოვანი გარემოების გამოკვლევის გარეშე, მითუმეტეს იმ
პირობებში როდესაც სახელმწიფოს გაცემული ჰქონდა მიწის (უძრავი ქონების)
საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობა სადავო მიწის ნაკვეთზე და ამავე მიწის ნაკვეთზე
(დაზუსტებული სახით) არსებობდა საჯარო რეესტრის ჩანაწერი ზვიად წერეთლის
სახელზე საკუთრების უფლების შესახებ. შესაბამისად, სადავო ადმინისტრაციული
აქტის - საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის
20 სექტემბრის N05/20874 მომართვის გამოცემისას უგულვებელყოფილი იქნა
ადმინისტრაციული ორგანოსათვის კანონმდებლობით დადგენილი მოქმედების
უმნიშვნელოვანესი დანაწესი, კერძოდ ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-5
მუხლის პირველი ნაწილი - ადმინისტრაციულ ორგანოს უფლება არა აქვს
კანონმდებლობის მოთხოვნების საწინააღმდეგოდ განახორციელოს რაიმე ქმედება.
მოცემულ შემთხვევაში საქმე ეხება თვით ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ გაცემულ
დოკუმენტს, რომლითაც კონკრეტული მიწის ნაკვეთი მიეკუთვნა კონკრეტულ პირს,
ხოლო ამ ინფორმაციის გადამოწმებაზე, სისრულეზე და სიზუსტეზე პასუხისმგებელ
პირს ადმინისტრაციული ორგანო წარმოადგენს.
განსახილველ შემთხვევაში, სადავო რეგისტრაცია საჯარო რეესტრში განხორციელდა
ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20 სექტემბრის
№05/20874 მიმართვის საფუძველზე, რომელიც თავის მხრივ ინდივიდუალურ
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტს წარმოადგენს. ,,საჯარო რეესტრის შესახებ“
კანონის 8.1 მუხლის თანახმად, უფლებამოსილი ორგანოს მიერ მიღებული
გადაწყვეტილება არის სარეგისტრაციო წარმოების დაწყების საფუძველი. მოსარჩელის
სამართლებრივ ინტერესს რეგისტრაციის ბათილობასთან ერთად ბუნებრივია შეადგენს
იმ საფუძვლის მოსპობა, რომელიც ქმნის ქონების რეგისტრაციის ერთადერთ
სამართლებრივ პირობას და რომლითაც მოსარჩელის
მოსაზრებით, შეილახა მისი,
როგორც მესაკუთრის უფლება. ქონების რეგისტრაციის რეგულირების სფეროში
სხვადასხვა დროს მოქმედი კანონმდებლობა რეგისტრაციის ფაქტს უკავშირებს
უფლების დამადასტურებელ დოკუმენტს, შესაბამისად სახელმწიფო, როგორც
სამართლის სუბიექტი, ამ თვალსაზრისით გამონაკლისს არ წარმოადგენს.
პალატას დადგენილად მიაჩნია, რომ ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების
სამინისტროს 2011 წლის 20 სექტემბრის №05/20874 მიმართვა გახდა სახელწიფოს
საკუთრებად რეგისტრაციის საფუძველი. აშკარაა, რომ გადაწყვეტილების მიღება,
სახელმწიფოს სახელზე ქონების აღრიცხვის თაობაზე მომართვის წარდგენა, საჭიროებდა
საქმის გარემოებების სათანადო გამოკვლევას, ვინაიდან მიწის ნაკვეთის მესაკუთრედ
პირი ხდება საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის შემდეგ, ადმინისტრაციულ ორგანოს, მის
საკუთრებად უძრავი ქონების აღრიცხვის თაობაზე სარეგისტრაციო სამსახურისადმი
მიმართვის გადაწყვეტილების მიღებისას, ხელთ უნდა ჰქონოდა საჯარო რეესტრში
არსებული ინფორმაცია ნაკვეთთან დაკავშირებით, მითუმეტეს დაზუსტებული
რეგისტრაციის შესახებ. იმ ფართობზე, რომელზედაც მდებარეობს იდენტიფიცირებადი
35
მონაცემების მქონე რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთი, ეკონომიკისა და მდგრადი
განვითარების სამინისტროს ჰქონდა შესაძლებლობა გაერკვია დაინტერესებული პირის
ვინაობა, რომლის სამართლებრივი მდგომარეობაც გაუარესდებოდა ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის გამოცემით.
,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’ საქართველოს კანონი განსაზღვრავს საჯარო რეესტრის
წარმოების
ორგანიზაციულ-სამართლებრივ
საფუძვლებს,
საჯარო
რეესტრის
მწარმოებელი ორგანოს – საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს მმართველობის
სფეროში მოქმედი საჯარო სამართლის იურიდიული პირის – საჯარო რეესტრის
ეროვნული სააგენტოს უფლება-მოვალეობებს. მითითებული საკანონმდებლო აქტის მე-2
მუხლი ადგენს რეგისტრაციის განმარტებას. ამავე კანონის მე-2 მუხლის ,,კ” ქვეპუნქტის
თანახმად, სარეგისტრაციო დოკუმენტი არის სამართლებრივი აქტი, რომელიც
უშუალოდ წარმოშობს ამ კანონით განსაზღვრული რეგისტრაციის მოთხოვნის
უფლებას. მე-8
მუხლის
თანახმად კი,
სარეგისტრაციო წარმოების დაწყების
საფუძველია განცხადება ან უფლებამოსილი ორგანოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება.
ამდენად,
მარეგისტრირებელი
ორგანოს
მიერ
სარეგისტრაციო
წარმოების
განხორციელების
საფუძველს
წარმოადგენს
სარეგისტრაციო
დოკუმენტი
სამართლებრივი აქტი, რომელიც უშუალოდ წარმოშობს რეგისტრაციის მოთხოვნის
უფლებას მოცემული კანონის შესაბამისად. ამასთან, ,,საჯარო რეესტრის შესახებ’’
საქართველოს კანონის მე-3 მუხლის მე-6 პუნქტის თანახმად, მარეგისტრირებელი
ორგანო და მისი თანამშრომელი პასუხს არ აგებენ წარდგენილი სარეგისტრაციო
დოკუმენტაციის
ნამდვილობაზე.
ისინი პასუხისმგებელნი
არიან
მხოლოდ
რეგისტრირებული მონაცემებისა და მათთან დაცული სარეგისტრაციო თუ სხვა
დოკუმენტაციის ურთიერთშესაბამისობასა და უსაფრთხოებაზე. ამავე კანონის მე-5
მუხლის თანახმად, საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულ მონაცემთა მიმართ მოქმედებს
უტყუარობის პრეზუმფცია, ვიდრე ისინი საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი
წესით ძალადაკარგულად, ბათილად ან არარად არ იქნება ცნობილი.
პალატა მიიჩნევს, რომ საჯარო რეესტრის სისწორის ვარაუდი გულისხმობს უფლების,
როგორც მის შემძენზე რეგისტრაციის სისწორეს, ასე ამ უფლების ადრინდელ
მფლობელზე რეგისტრაციის სისწორეს, რა მიზნითაც, ადმინისტრაციული ორგანოს
მხრიდან შესწავლილი და გამოკვლეული უნდა იქნეს წარმოების პროცესში დაცული
ყველა დოკუმენტი, მათ შორის, რეგისტრაციის საფუძველი.
საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, პალატას მიაჩნია,
რომ 2011 წლის 27 სექტემბერს მიწის ნაკვეთის სახელმწიფოს საკუთრების
რეგისტრაციისას დაცული არ იყო საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული
კოდექსის მოთხოვნები ადმინისტრაციული წარმოების ჩატარებასთან დაკავშირებით.
აქვე, პალატა განმარტავს, რომ ადმინისტრაციულმა ორგანომ არ შეასრულა
ადმინისტრაციული წარმოებისას საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოების
გამოკვლევის კანონით დადგენილი ვალდებულება და რეგისტრაციის შესახებ
36
გადაწყვეტილება მიიღო ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების გარეშე.
კერძოდ, გადაწყვეტილება მიღებულ იქნა იმ პირობებში, როდესაც ადმინისტრაციული
ორგანოსათვის
ცნობილი
იყო
საჯარო
რეესტრში
დაცული
ინფორმაცია
სარეგისტრაციოდ მოთხოვნილ მიწის ნაკვეთთან დაკავშირებით, რომ აღნიშნული მიწის
ნაკვეთი ჯერ კიდევ 2000 წლის 15 იანვარს პირველადი რეგისტრაციით, ხოლო შემდეგ
2008 წლის 9 სექტემბრის გადაწყვეტილებით რეგისტრირებული იყო პაატა ჩაჩუას
სახელზე და 2008 წლის 19 სექტემბრის გადაწყვეტილებით ნასყიდობის ხელშეკრულების
საფუძველზე დარეგისტრირდა ზვიად წერეთელის სახელზე.
ამავე კანონის 23-ე მუხლის ,,ვ1“ ქვეპუნქტის თანახმად, რეგისტრაციაზე უარის თქმის
ერთ-ერთ საფუძველს სარეგისტრაციო მოთხოვნის რეგისტრირებულ მონაცემებთან
იდენტურობა წარმოადგენს. ვინაიდან, უძრავ ნივთზე რეგისტრირებული უფლება
გამორიცხავს იმავე ნივთზე სარეგისტრაციოდ წარდგენილი უფლების რეგისტრაციას,
მარეგისტრირებელი ორგანო ასეთ შემთხვევაში უნდა იღებდეს გადაწყვეტილებას
სარეგისტრაციო წარმოებაზე უარის თქმის შესახებ. ამდენად, ხსენებული ნორმის
თანახმად, ადმინისტრაციულ ორგანოს - საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურს სახელმწიფოს სახელზე ნაკვეთის
რეგისტრაციამდე უნდა გამოეკვლია ნაკვეთის სხვა პირის სახელზე რეგისტრაციის
არსებობა, შეედარებინა სარეგისტრაციოდ წარმოდგენილი დოკუმენტაცია მასთან
დაცულ დოკუმენტაციასთან, მითუფრო იმ პირობებში, როდესაც ზვიად წერეთლის
სახელზე საჯარო რეესტრში საკუთრების უფლება რეგისტრირებული იყო დაზუსტებულ
მიწის ნაკვეთზე, ასევე, დაედგინა სადავო მიწის ნაკვეთის მომიჯნავედ მდებარე
მიწის ნაკვეთების კოდები, მესაკუთრეები, გეოგრაფიული მდებარეობა, რათა
სარწმუნოდ განესაზღვრა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე ფაქტები და არ
დაეშვა ერთი ნაკვეთის მიმართ ორი ურთიერთსაწინააღმდეგო ჩანაწერის არსებობა.
გადამოწმების ვალდებულება საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს უფრო მაღალი
ხარისხით წარმოეშობა იმის გათვალისწინებითაც, რომ უპირატესად სახელდობრ თავად
მარეგისტრირებელი ორგანოსათვის არის ცნობილი რეესტრში რეგისტრირებული
ყველა მიწის ნაკვეთის ელექტრონული სისტემით აღურიცხაობის შესახებ.
პალატა მიუთითებს, იმ გარემოებაზეც, რომ ზვიად წერეთელის სახელზე რეგისტრაციის
განხორციელების
დროს
მოქმედი
კანონმდებლობა
არ
ითვალისწინებდა
რეგისტრაციისთვის განმცხადებლის მიერ ელექტრონული საკადასტრო-აზომვითი
ნახაზის წარდგენის ვალდებულებას. საქართველოს პრეზიდენტის 30.04.1999წ. №206
ბრძანებულებით განისაზღვრა, რომ ახალი გეოდეზიური ქსელით შექმნილი
ტოპოგრაფიული რუკებით თანდათანობით დაფარვამდე პრაქტიკულ საქმიანობაში
გამოყენებული უნდა ყოფილიყო მანამდე არსებული გეოდეზიური ქსელები და
ტოპოგრაფიული რუკები. ხსენებული
ბრძანებულების შემდგომ გამოცემული
„სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის საკუთრების უფლების პირველადი
რეგისტრაციის გადაუდებელ ღონისძიებათა და საქართველოს მოქალაქისათვის
სარეგისტრაციო მოწმობების გაცემის შესახებ“ საქართველოს პრეზიდენტის 16.05.1999წ.
№327 ბრძანებულება, რომლის საფუძველზეც გაიცა პაატა ჩაჩუას სახელზე მიწის
37
საკუთრების სარეგისტრაციო მოწმობა, არ ითვალისწინებდა საკადასტრო აზომვითი
ნახაზის შედგენას ელექტრონულ კოორდინატთა სისტემაში.
სააპელაციო პალატა განმარტავს, რომ საჯარო რეესტრის ჩანაწერის მიმართ მოქმედებს
უტყუარობის პრეზუმფცია, რაც განპირობებულია სამოქალაქო ბრუნვის ინტერესებით.
საჯარო რეესტრის სისწორის ვარაუდი გულისხმობს იმას, რომ რეგისტრირებული
უფლება არსებობს
და
იგი ეკუთვნის რეგისტრირებულ უფლებამოსილ პირს.
აღნიშნული საჯარო რეესტრს წარმოაჩენს, როგორც უფლებათა უტყუარობისა და
სისრულის გარანტს. საჯარო რეესტრის ჩანაწერის უტყუარობისა და სისრულის
პრეზუმფციიდან გამომდინარე ითვლება, რომ ზვიად წერეთელს საკუთრებაში გააჩნია
მის სახელზე რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთი. ქონების სამართლებრივი
მდგომარეობის განსაზღვრის ძირითადი იურიდიული საფუძველი - ზვიად წერეთელის
სახელზე განხორციელებული რეგისტრაცია არ გამხდარა სადავო, ძალაშია და
მოქმედებს. საქმეში არ მოიპოვება ზვიად წერეთელზე საჯარო რეესტრის ჩანაწერის
გაუქმების დოკუმენტაცია, კერძოდ, უფლების გადასვლის ან შეწყვეტის ფაქტის,
ჩანაწერის ბათილად ან ძალადაკარგულად ცნობის ფაქტის დამადასტურებელი
დოკუმენტაცია. რეგისტრაციის შესახებ გადაწყვეტილება არის აღმჭურველი
ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ - სამართლებრივი აქტი, რომლის გაუქმება ხდება
აქტისადმი დაინტერესებული მხარის კანონიერი ნდობის გათვალისწინებით.
საკუთრება არის ფაქტი და დაუშვებელია ბუნებაში მისი აბსტრაქტული სახით
არსებობა. მოცემულ შემთხვევაში პირი არის საკუთრების უფლების მატარებელი,
თუმცა არ გააჩნია საკუთრების უფლების ობიექტი, რაც ეწინააღმდეგება საკუთრების
უფლების არსს, რადგან არ არსებობს საკუთრების უფლება ამ უფლების
ობიექტისაგან დამოუკიდებლად. ფიქციაა არა ის ქონება, რომელსაც პირი რეგისტრაციის
საფუძველზე ფლობს, არამედ ფიქციაა თავად რეგისტრირებული მონაცემების
უტყუარობა,
ამდენად,
დაუშვებელია სარეგისტრაციო მონაცემის და ნამდვილი
მდგომარეობის შეუსაბამობა, არ დაიშვება რეგისტრირებულ მონაცემებს შორის
კონკურენციის არსებობის შესაძლებლობა. საგანთა ნამდვილი მდგომარეობა და
რეგისტრირებული მონაცემები უნდა იყოს თანხვედრაში, ხოლო დუბლირების და
პარალელიზმის გამოვლენის შემთხვევაში უნდა გაირკვეს საკითხი იმის შესახებ, თუ
რომელს გააჩნია უკეთესი სამართლებრივი საფუძველი. მხედველობაშია მისაღები
აგრეთვე რეგისტრირებულ უფლებათა რიგითობა.
საქმის მასალებით დასტურდება, რომ სახელმწიფოს სახელზე სადავო რეგისტრაციის
დროს მიწის ნაკვეთი საჯარო რეესტრის ჩანაწერის შესაბამისად ზვიად წერეთელის
სახელზე იყო რეგისტრირებული. საერთო წესის მიხედვით, ბოლო ჩანაწერი ძალას
უკარგავს ადრინდელ ჩანაწერს. მოცემულ შემთხვევაში სახელმწიფოს სახელზე
განხორციელებული სადავო ჩანაწერით არ გაუქმებულა ზვიად წერეთელის სახელზე
არსებული ჩანაწერი, სახეზეა ერთი და იგივე ობიექტზე (811,26 კვ.მ.-ზე) ორი ჩანაწერის
კონკურენცია, რომლის პირობებშიც უპირატესობა უნდა მიენიჭოს იმ უფლებას,
რომელიც ქრონოლოგიურად უფრო ადრე არის რეგისტრირებული, ვინაიდან
წინმსწრები რეგისტრაციის ჩანაწერის მოქმედება გამორიცხავს შემდეგი ჩანაწერის
38
კანონიერებას.
საქმის მასალებით დასტურდება, რომ სადაო უძრავი ქონების სახელმწიფოს სახელზე
აღრიცხვისას, საჯარო რეესტრში დაცული მონაცემების მიხედვით, უძრავი ქონება
ზვიად წერეთელის სახელზე იყო რეგისტრირებული, სახელმწიფოს სახელზე მიწის
ნაკვეთის
რეგისტრაციით არ გაუქმებულა ზ. წერეთელზე რეესტრში არსებული
ჩანაწერი, რეესტრის ჩანაწერთა კონკურენციისას რეესტრის სანდოობა ვერ იმოქმედებს,
ვინაიდან არსებობდა სადავო ნაკვეთის მესაკუთრის დადგენის შესაძლებლობა.
ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, პალატა მიიჩნევს, რომ საქართველოს
ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20 სექტემბრის
№05/20874 მიმართვის და 2011 წლის 27 სექტემბრის საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს
თეთრიწყაროს
სარეგისტრაციო
სამსახურის N882011460667-03
გადაწყვეტილების მიღების დროს დაცული არ იქნა ზოგადი ადმინისტრაციული
კოდექსის მოთხოვნები ადმინისტრაციული წარმოების ჩატარებასთან დაკავშირებით.
ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებული იყო ადმინისტრაციული
წარმოებისას
გამოეკვლია საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ყველა გარემოება და გადაწყვეტილება
მიეღო ამ გარემოებათა შეფასებისა და ურთიერთშეჯერების საფუძველზე (სზაკ-ის 96-ე
მუხ.); ადმინისტრაციულ ორგანოს საკითხის გადაწყვეტისას მტკიცებულებათა
მოპოვების გზით უნდა დაედგინა საქმისათვის განმსაზღვრელი მნიშვნელობის მქონე
გარემოებები, რასაც ზემოხსენებულ აქტებთან მიმართებაში ადგილი არ ჰქონია.
აღნიშნულის განუხორციელებლობას კი შედეგად მოყვა უკანონო აქტების მიღება, რაც
მათი ბათილად ცნობის საფუძველია.
5.1.2. საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო
სამსახურის 2012 წლის 5 აპრილის N882012137797-03 გადაწყვეტილებასა (მიწის ნაკვეთის
რეგისტრაცია კარლო ონიანის სახელზე) და საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს
თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის 2013 წლის 10 მაისის N882013202019-03
გადაწყვეტილებასთან (მიწის ნაკვეთის რეგისტრაცია ნიუშა გადესის სახელზე)
დაკავშირებით:
საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის
2012 წლის 5 აპრილის N882012137797-03 გადაწყვეტილებით თეთრიწყაროს რაიონი,
სოფელ პანტიანში მდებარე სასოფლო-სამეურნეო (სახნავი) 3954 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი
საკუთრების უფლებით დარეგისტრირდა კარლო ონიანის სახელზე (საკადასტრო კოდი
N84.20.34.264). აღნიშნულ გადაწყვეტილებაში მითითებულია, რომ გარიგების
საფუძველზე უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნით
წარდგენილ განცხადებასთან ერთად კარლო ონიანის მიერ წარდგენილი იქნა:
დაინტერესებული პირის პირადობის დამადასტურებელი დოკუმენტის ასლი,
მომსახურების საფასურის გადახდის დამადასტურებელი საბუთი, ნასყიდობის
ხელშეკრულება და დაწვრილებითი დახასიათება. აღნიშნულის საფუძველზე
მომზადებული
იქნა
ამონაწერი
საჯარო
რეესტრიდან,
სადაც
უფლების
დამადასტურებელ დოკუმენტად მითითებული იქნა სახელმწიფო საკუთრებაში
39
არსებული უძრავი ნივთის უპირობო აუქციონის ფორმით პრივატიზებისას ნასყიდობის
ხელშეკრულება N201202159341 უუ დამოწმებული 2012 წლის 2 აპრილს (ტომი II, ს.ფ 3334); ხოლო რაც შეეხება საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს
სარეგისტრაციო სამსახურის 2013 წლის 10 მაისის N882013202019-03 გადაწყვეტილებას,
აღნიშნული გადაწყვეტილებით დგინდება, რომ გარიგების საფუძველზე უძრავ ნივთზე
მდებარე თეთრიწყაროს რაიონი, სოფელი პანტიანი სექტორი ორბეთი, საკუთრების
უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნით წარდგენილ განცხადებასთან ერთად ნიუშა
გადესის
მიერ
წარდგენილი
იქნა:
დაინტერესებული
პირის
პირადობის
დამადასტურებელი
დოკუმენტის
ასლი,
ამონაწერი
შესაბამისი
(საგადასახადო/იუსტიციის) რეესტრიდან, წარმომადგენლობის დამადასტურებელი
დოკუმენტი, ნასყიდობის ხელშეკრულება და პ/მ ასლები. აღნიშნულის საფუძველზე
მომზადებული
იქნა
ამონაწერი
საჯარო
რეესტრიდან,
სადაც
უფლების
დამადასტურებელ დოკუმენტად მითითებული იქნა 2013 წლის 2 მაისს დამოწმებული
ნასყიდობის ხელშეკრულება კარლო ონიანსა და ნიუშა გადესს შორის. (ტომი II, ს.ფ 3536).
სასამართლო განმარტავს, რომ მარეგისტრირებელ ორგანოს არ გააჩნია წარდგენილი
დოკუმენტაციის ნამდვილობის შემოწმების უფლებამოსილება, თუმცა მისი შეფასების
საგანს უდავოდ წარმოადგენს საკითხი - არის თუ არა დაინტერესებული პირის მიერ
წარდგენილი, ასევე მარეგისტრირებელ ორგანოში დაცული სარეგისტრაციო დოკუმენტი
ამ კანონით განსაზღვრული შესაბამისი რეგისტრაციის მოთხოვნის უფლების უშუალოდ
წარმოშობის საფუძველი. მნიშვნელოვანია ის გარემოება, რომ კანონი არ განსაზღვრავს
სარეგისტრაციოდ
წარდგენილი
დოკუმენტაციის
კონკრეტულ
ჩამონათვალს,
შესაბამისად,
”რეგისტრაციის მიზნით მარეგისტრირებელ ორგანოში წარსადგენი
სარეგისტრაციო და სხვა დოკუმენტები” ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში, თავისი
შინაარსის გათვალისწინებით უნდა უქმნიდეს ადმინისტრაციულ ორგანოს შესაბამისი
რეგისტრაციის განხორციელების წინაპირობის არსებობის შესახებ დასკვნის გაკეთების
შესაძლებლობას.
საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების სამართლებრივი შეფასების შედეგად
პალატა მიიჩნევს, რომ საჯარო რეესტრში წარდგენილი, ერთ შემთხვევაში სახელმწიფო
საკუთრებაში არსებული უძრავი ნივთის უპირობო აუქციონის ფორმით პრივატიზებისას
ნასყიდობის ხელშეკრულება N201202159341 და მეორე შემთხვევაში, 2013 წლის 2 მაისს
დამოწმებული ნასყიდობის ხელშეკრულება (კარლო ონიანსა და ნიუშა გადესს შორის)
წარმოშობენ გარიგების საფუძველზე უძრავ ქონებაზე საკუთრების უფლების
რეგისტრაციის მოთხოვნის უფლებას და რეესტრის შესაბამის ვალდებულებას.
საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლით გარანტირებულია საკუთრების უფლება.
პირველი პუნქტის თანახმად, საკუთრება და მემკვიდრეობის უფლება აღიარებული და
ხელშეუვალია.
დაუშვებელია
საკუთრების,
მისი
შეძენის,
გასხვისების
ან
მემკვიდრეობით მიღების საყოველთაო უფლების გაუქმება. მე-2 პუნქტი აწესებს
საკუთრების უფლების შეზღუდვის კრიტერიუმებს: აუცილებელი საზოგადოებრივი
40
საჭიროებისათვის დასაშვებია ამ მუხლის პირველ პუნქტში აღნიშნულ უფლებათა
შეზღუდვა კანონით განსაზღვრულ შემთხვევებში და დადგენილი წესით, იმგვარად, რომ
არ დაირღვეს საკუთრების უფლების არსი.
საკუთრების უფლების შინაარსს განმარტავს ასევე საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის
170-ე მუხლის პირველი ნაწილი, რომლის თანახმად, მესაკუთრეს შეუძლია,
კანონისმიერი ან სხვაგვარი, კერძოდ, სახელშეკრულებო შებოჭვის ფარგლებში
თავისუფლად ფლობდეს და სარგებლობდეს ქონებით (ნივთით), არ დაუშვას სხვა პირთა
მიერ ამ ქონებით სარგებლობა, განკარგოს იგი, თუკი ამით არ ილახება მეზობლების ან
სხვა მესამე პირთა უფლებები, ანდა, თუ ეს მოქმედება არ წარმოადგენს უფლების
ბოროტად გამოყენებას.
საკუთრების უფლება ცალსახად აღიარებულია „ადამიანის უფლებათა საყოველთაო
დეკლარაციითა“ და „ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის
ევროპული კონვენციის“ პირველი დამატებითი ოქმის 1-ლი მუხლით. მიუხედავად
იმისა, რომ გაეროს სამოქალაქო და პოლიტიკური, ასევე ეკონომიკური, კულტურული და
სოციალური უფლებების შესახებ საერთაშორისო პაქტებში საკუთრების უფლება არ არის
დეკლარირებული, მათში ასახული მთელი რიგი უფლებებისა და თავისუფლებების
რეალიზაციისათვის აუცილებელია, რომ საკუთრების უფლება იყოს დაცული.
პალატა მიუთითებს, რომ ევროპის სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალში
საკუთრების ცნება ძალზე ფართოდ არის განმარტებული, რადგან იგი ითვალისწინებს
არა მხოლოდ მფლობელობის უფლებას, არამედ მთელ რიგ მატერიალურ-ფინანსურ
უფლებებს. „საკუთრების“ ცნება მხოლოდ „არსებული საკუთრებით“ არ შემოიფარგლება.
„საკუთრებად“ კვალიფიცირდება აგრეთვე საკუთრების სხვა საშუალებები, იმ
პრეტენზიების ჩათვლით, რომელთა მიმართაც განმცხადებელმა შეიძლება ამტკიცოს,
რომ მას აქვს სულ ცოტა „კანონიერი მოლოდინი“ (რომელიც უფრო კონკრეტული
ხასიათის უნდა იყოს ვიდრე უბრალოდ იმედია), რომ მათი რეალიზება მოხდება.
მოცემულ შემთხვევაში, ერთმნიშვნელოვნად გასათვალისწინებელია ის გარემოება, რომ
საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის საფუძველი - სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული
უძრავი ნივთის უპირობო აუქციონის ფორმით პრივატიზებისას ნასყიდობის
ხელშეკრულება N201202159341 და 2013 წლის 2 მაისს დამოწმებული ნასყიდობის
ხელშეკრულება, როგორც ერთ, ისე მეორე შემთხვევაში, სადავოდ არ გამხდარა, არ
გაუქმებულა, არ არსებობს სადავო ქონებაზე საკუთრების უფლების გადასვლის ან
შეწყვეტის, საჯარო რეესტრის შესაბამისი ჩანაწერის ბათილად ცნობის ან
ძალადაკარგულად ცნობის ფაქტის დამადასტურებელი დოკუმენტაცია. უფრო მეტიც,
სასამართლო სხდომაზე მხარეებმა დაადასტურეს, რომ არ მიმდინარეობს დავა
აუქციონის შედეგების გაუქმების, მისგან გამომდინარე ხელშეკრულების ბათილად
ცნობის, ასევე კარლო ონიანსა და ნიუშა გადესს შორის დადებული ხელშეკრულების
ბათილად ცნობის მოთხოვნით. შესაბამისად, ქონების სამართლებრივი მდგომარეობის
განსაზღვრის ძირითადი იურიდიული საფუძველი ძალაშია და დღესაც მოქმედებს.
41
აღნიშნულიდან გამომდინარე, სასამართლო მიიჩნევს, რომ ვინაიდან, ზემოაღნიშნული
უფლების დამდგენი დოკუმენტები სადაო არ გამხდარა და ძალაშია, მის საფუძველზე
განხორციელებული რეგისტრაციის გაუქმების სამართლებრივი საფუძველი არ
არსებობს, რადგან დაუშვებელია რეგისტრაციის გაბათილება მისი სამართლებრივი
საფუძვლების კანონიერ ძალაში არსებობის პირობებში. სააპელაციო პალატა მიიჩნევს,
რომ ზემოთ აღნიშნული გარემოებები, გასაჩივრებულ აქტებთან მიმართებაში, ვერ
ასაბუთებენ ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601 მუხლით განსაზღვრული
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილობის წანამძღვრების არსებობას.
სააპელაციო სასამართლო მიუთითებს სსსკ-ის 102-ე მუხლის პირველ ნაწილზე,
რომელიც ადგენს მტკიცების ტვირთისა და მტკიცებულებათა დასაშვებობის პირობებს.
მითითებული მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, თითოეულმა მხარემ უნდა
დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და
შესაგებელს. ამავე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, კი საქმის გარემოებები, რომლებიც
კანონის თანახმად უნდა დადასტურდეს გარკვეული სახის მტკიცებულებებით, არ
შეიძლება დადასტურდეს სხვა სახის მტკიცებულებებით.
ამდენად, პალატას მიაჩნია, რომ მოცემულ სასარჩელო მოთხოვნებთან მიმართებით,
მოსარჩელემ ვერ გაართვა თავი კუთვნილი წილი მტკიცების ტვირთს. მოდავე მხარეთა
მტკიცების ტვირთი ასევე მოცმეულია ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-17
მუხლში, რომლის პირველი ნაწილის თანახმად, მოსარჩელე ვალდებულია დაასაბუთოს
თავისი სარჩელი და წარადგინოს შესაბამისი მტკიცებულებები. მოპასუხე ვალდებულია
წარადგინოს წერილობითი პასუხი (შესაგებელი) და შესაბამისი მტკიცებულებები.
ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სასამართლოს მიაჩნია, რომ მოსარჩელე
ზვიად წერეთლის მხრიდან საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის
მე-17 მუხლით და საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლით
განსაზღვრული ვალდებულების შესაბამისად, ვერ იქნა უზრუნველყოფილი საჯარო
რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის 2012 წლის
5 აპრილის N882012137797-03 გადაწყვეტილებასთან და საჯარო რეესტრის ეროვნული
სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის 2013 წლის 10 მაისის
N882013202019-03
გადაწყვეტილებასთან
მიმართებით
იმ
გარემოებების
დამადასტურებელი მტკიცებულებების წარმოდგენა, რომელზეც იგი ამყარებდა
სასარჩელო მოთხოვნებს.
6. შემაჯამებელი სასამართლო დასკვნა:
ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ
სააპელაციო საჩივარში მითითებული ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები
ქმნიან სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 393-ე და 394-ე მუხლების შემადგენლობას და
გასაჩივრებული
გადაწყვეტილების
გაუქმების
პროცესუალურ-სამართლებრივ
საფუძველს. შესაბამისად, ნაწილობრივ უნდა დაკმაყოფილდეს ნიუშა გადესისა და
საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს სააპელაციო
42
საჩივრები, თეთრიწყაროს რაიონული სასამართლოს 2016 წლის 1 მარტის
გადაწყვეტილების შეცვლით მიღებული უნდა იქნას ახალი გადაწყვეტილება, ზვიად
წერეთლის სარჩელი უნდა დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ. ნაწილობრივ ბათილად უნდა
იქნეს ცნობილი საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს
2011 წლის 20 სექტემბრის №05/20874 მიმართვა თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის
ტერიტორიაზე მდებარე სასოფლო - სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის
(თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი, სოფელი პანტიანი 3954 კვ.მ
მიწის ნაკვეთი)
სახელმწიფო
საკუთრებად დარეგისტრირების შესახებ 811,26 კვ.მ მიწის ნაკვეთის
ზედდების ნაწილში; ნაწილობრივ ბათილად უნდა იქნეს ცნობილი 2011 წლის 27
სექტემბრის საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო
სამსახურის N882011460667-03 გადაწყვეტილება 811,26 კვ.მ. მიწის ნაკვეთის ზედდების
ნაწილში; დანარჩენ ნაწილში კი სარჩელი არ უნდა დაკმაყოფილდეს.
7. საპროცესო ხარჯები:
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის პირველი ნაწილის
თანახმად, იმ მხარის მიერ გაღებული ხარჯების გადახდა, რომლის სასარგებლოდაც იქნა
გამოტანილი გადაწყვეტილება, ეკისრება მეორე მხარეს, თუნდაც ეს მხარე
გათავისუფლებული
იყოს
სახელმწიფოს
ბიუჯეტში
სასამართლო
ხარჯების
გადახდისაგან. ამდენად ნიუშა გადესის მიერ სააპელაციო საჩივარზე გადახდილი 150
ლარის ანაზღაურება მის სასარგებლოდ სოლიდარულად უნდა დაეკისროთ
საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროსა და სსიპ საჯარო
რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის 1-ლი ნაწილისა და 55 -ე
მუხლის 1-ლი ნაწილის გამოყენებით პალატა მიიჩნევს, რომ ზვიად წერეთლის მიერ
სარჩელზე გადახდილი 100 ლარის ნახევრის - 50 ლარის ანაზღაურება სოლიდარულად
უნდა დაეკისროთ საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს
და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს, ხოლო დარჩენილი 50 ლარი უნდა
ჩაითვალოს სახელმწიფო ბიუჯეტში გადახდილად.
IV
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო
ნ ა წ ი ლ ი:
სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატამ იხელმძღვანელა
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1-ლი, მე-12, 32-ე, 34-ე
მუხლებით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 257-ე, 372-ე, 386-ე, 389-ე,
391-ე, 395-ე, 397-ე მუხლებით და
გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა:
1.
ნიუშა გადესისა და საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების
სამინისტროს სააპელაციო საჩივრები დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;
43
2. თეთრიწყაროს რაიონული სასამართლოს 2016 წლის 1 მარტის გადაწყვეტილების
შეცვლით მიღებული იქნას ახალი გადაწყვეტილება;
3. ზვიად წერეთლის სარჩელი დაკმაყოფილდეს ნაწილობრივ;
4. ნაწილობრივ ბათილად იქნეს ცნობილი საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი
განვითარების სამინისტროს 2011 წლის 20 სექტემბრის №05/20874 მიმართვა
თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტის ტერიტორიაზე მდებარე სასოფლო- სამეურნეო
დანიშნულების მიწის ნაკვეთის (თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი, სოფელი პანტიანი
3954 კვ.მ
მიწის ნაკვეთი) სახელმწიფო საკუთრებად დარეგისტრირების შესახებ 811,26 კვ.მ მიწის ნაკვეთის ზედდების ნაწილში.
5. ნაწილობრივ ბათილად იქნეს ცნობილი 2011 წლის 27 სექტემბრის საჯარო
რეესტრის
ეროვნული
სააგენტოს
თეთრიწყაროს სარეგისტრაციო სამსახურის
N882011460667-03 გადაწყვეტილება - 811,26 კვ.მ. მიწის ნაკვეთის ზედდების ნაწილში.
6. დანარჩენ ნაწილში სარჩელი არ დაკმაყოფილდეს.
7. ნიუშა გადესის მიერ სააპელაციო საჩივარზე გადახდილი 150 ლარის ანაზღაურება მის
სასარგებლოდ სოლიდარულად დაეკისროთ საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი
განვითარების სამინისტროსა და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს; ზვიად
წერეთლის მიერ სარჩელზე გადახდილი 100 ლარის ნახევრის - 50 ლარის ანაზღაურება
სოლიდარულად დაეკისროთ საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების
სამინისტროსა და სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს, ხოლო დარჩენილი 50
ლარი ჩაითვალოს სახელმწიფო ბიუჯეტში გადახდილად.
8. გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს საკასაციო წესით, საქართველოს უზენაესი
სასამართლოს
ადმინისტრაციულ
საქმეთა
პალატაში
(ქ.
თბილისი,
ძმები
ზუბალაშვილების ქ. №32), დასაბუთებული გადაწყვეტილების მხარეთათვის
გადაცემიდან 21 (ოცდაერთი) დღის ვადაში, თბილისის სააპელაციო სასამართლოს
მეშვეობით (ქ. თბილისი, გრ. რობაქიძის გამზირი №7ა).
თავმჯდომარე:
მოსამართლეები:
შოთა გეწაძე
ირაკლი შენგელია
ამირან ძაბუნიძე
44
საქმე N3ბ/1952-15
საქმე N330310015795752
გადაწყვეტილება
საქართველოს სახელით
I
შ ე ს ა ვ ა ლ ი:
04 თებერვალი, 2016 წელი
ქ. თბილისი
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს
ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატა
თავმჯდომარე - შოთა გეწაძე
მოსამართლეები - ნინო ქადაგიძე
მანანა ჩოხელი
სხდომის მდივანი - სოფიო ჯაფარიძე
აპელანტი (მოსარჩელე) - კონსტანტინე ყიფიანი;
წარმომადგენელი - ნიკოლოზ გულუა;
აპელანტი (მოპასუხე) – საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო;
წარმომადგენელი - გიორგი ცაბაძე;
დავის საგანი – ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტების ბათილად ცნობა, სამსახურში
აღდგენა, იძულებითი გაცდენილი პერიოდის შრომითი გასამრჯელოს ანაზღაურება;
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ
საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 25 სექტემბრის გადაწყვეტილება;
II
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი
ნ ა წ ი ლ ი
1. კონსტანტინე ყიფიანის სააპელაციო საჩივრის მოთხოვნა:
1
1.1. თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 25
სექტემბრის გადაწყვეტილების (სარეზოლუციო ნაწილის მე-2 და მე-3 პუნქტების) გაუქმება და
ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება.
1.2. საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს სააპელაციო საჩივრის მოთხოვნა:
1.3. თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 25
სექტემბრის გადაწყვეტილების (სარეზოლუციო ნაწილის მე-2 პუნქტი) გაუქმება და ახალი
გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.
2. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასკვნებზე მითითება
2.1. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:
კონსტანტინე ყოფიანის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ. სადავო საკითხის
გადაუწყვეტლად ბათილად იქნა ცნობილი საქართველო თავდაცვის მინისტრის 16.04.2015
წლის №MOD 0 15 00001207 ბრძანება - საქართველოს თავდაცვის
სამინისტროს
ადმინისტრაციის უფროსის კონსტანტინე ყიფიანის გათავისუფლების შესახებ და დაევალა
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე
გარემოებათა გამოკვლევისა და შეფასების შემდეგ გამოსცეს ახალი ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი მოსარჩელე კონსტანტინე ყიფიანთან მიმართებაში,
კანონით დადგენილ ვადაში. დანარჩენ ნაწილში სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. მხარეები
გათავისუფლებულნი არიან სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან. ნიკოლოზ გულუას
დაუბრუნდა კონსტანტინე ყიფიანის საქმეზე 2015 წლის 31 მარტს გადახდილი სახელმწიფო
ბაჟი 100 (ასი) ლარი, ხოლო ნიკოლოზ ანდღულაძეს დაუბრუნდა კონსტანტინე ყიფიანის
საქმეზე 2015 წლის 27 აპრილს გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი 150 (ასორმოცდაათი) ლარი,
(ხაზინის ერთიანი ანგარიშის რეკვიზიტები: ბანკის დასახელება - ქ. თბილისი ,,სახელმწიფო
ხაზინა”; ბანკის კოდი - TRESGE22; სახაზინო კოდი: 300773150).
3. დასკვნები ფაქტობრივ გარემოებებთან დაკავშირებით:
3.1. უდავო ფაქტობრივი გარემოებები
კონსტანტინე ყიფიანი მუშაობდა საქართველოს თავდაცვის სამინისტროში ადმინისტრაციის
უფროსის თნამდებობაზე.
საქართველოს თვდაცვის მინისტრის 2014 წლის 13 ივნისის №MOD 8 14 00001594 ბრძანების
საფუძველზე, ამავე სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსი კონსტანტინე ყიფიანი
მივლინებული იქნა 2014 წლის 27 ივლისიდან 2014 წლის 4 სექტემბრის ჩათვლით
ქ.
ლონდონში (გაერთიანებული სამეფო) დაგეგმილ ინგლისური ენის მოსამზადებელ კურსზე,
ხოლო 2014 წლის 05 სექტემბრიდან 2015წლის 28 ივლისის ჩათვლით ქ. ლონდონში
(გაერთიანებული სამეფო) დაგეგმილ ბრიტანეთის თავდაცვის სწავლებების სამეფო კოლეჯის
კურსში მონაწილეობის მისაღებად. (ტომი 2, ს.ფ. 42)
2
2015 წლის 6 მარტს საქართველოს თვდაცვის სამინისტროს წერილით მიმართა საქართველოს
მთავარმა პროკურატურატურამ და ითხოვა თავდაცვის სამინისტროს თანამშრომელთან
კონსტანტინე ყიფიანთნ დაკავშირების უზრუნველყოფა. პროკურატურის განმარტებით,
საჭირო იყო კონსტანტინე ყიფიანის მოწმის სახით დაკითხვა. საკითხი მოხსენდა თავდაცვის
მინისტრს და მთავარ პროკურატურაში მიმდინარე გამოძიების ხელშეწყობის მიზნით
მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება კონსტანტინე ყიფიანისთვის სასწავლო მივლინების
შეწყვეტის შესახებ. (ტომი 2, ს.ფ. 100-102).
საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის 30 მარტის №MOD 6 15 00000989 ბრძანებით
საქართველოს თვდაცვის სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსს კონსტანტინე ყიფიანს 2015
წლის 30 მარტიდან 01 აპრილის ჩათვლით (3 დღით) შეუწყდა სამსახურებრივი მივლინება ქ.
ლონდონში (გაერთიანებული სამეფო) დაგეგმილ ბრიტანეთის თავდაცვის სწავლებების
სამეფო კოლეჯის კურსზე სწავლისას. ამავე ბრძანებით, კონსტანტინე ყიფიანს 2015 წლის 02
აპრილიდან 2015 წლის 28 ივლისის ჩათვლით გაუგრძელდა
მივლინება
თავდაცვის
სწავლებების სამეფო კოლეჯის კურსში მონაწილეობის მისაღებად (ტომი2, ს.ფ. 43).
მივლინების შეწყვეტის შესახებ 2015 წლის 30 მარტის ბრძანება კონსტანტინე ყიფიანს
გაეგზავნა ელექტრონული ფოსტის მეშვეობით 2015 წლის 30 მარტს. ამასთან, საქართველოს
თავდაცვის მინისტრის 30.03.2015 წლის #989 ბრძანების შესაბამისად, პროტოკოლის
დეპარტამენტმა დაჯავშნა კონსტანტინე ყიფიანისთვის ორმხრივი ბილეთი (ლონდონითბილისი-ლონდონი 31.03.2015-02.04.2015წ). აღნიშნული ბილეთის ჯავშანი კონსტანტინე
ყიფიანს გადაეგზავნა ელექტრონული ფოსტის მეშვეობით, თუმცა ბილეთის გამოსყიდვა არ
მომხდარა, რადგან არ მოხდა ჯავშნის დადასტურება. კონსტანტინე ყიფიანი მივლინების
შეწყვეტის პერიოდში საქართველოში არ ჩამოსულა. (ტომი 2, ს.ფ. 103-105)
კონსტანტინე ყიფიანის მიერ ბრძანების შეუსრულებლობასთან დაკავშირებით, საქართველოს
თავდაცვის სამინისტროს გენერალურმა ინსპექციამ ჩაატარა სამსახურეობრივი შემოწმება და
2015 წლის 15 აპრილის დასკვნით
მიზანშეწონილად იქნა მიჩნეული, თავდაცვის
სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსი კონსტანტინე ყიფიანი "საჯარო სამსახურის შესახებ"
საქართველოს კანონის 79-ე მუხლის პირველი პუნქტის "ვ" ქვეპუნქტის საფუძველზე
გათავისუფლებულიყო დაკავებული თანამდებობიდან.
ხსენებული დასკვნის თანახმად, მიუხედავად იმისა, რომ კონსტანტინე ყიფიანი
იცნობდა მინისტრის ბრძანებას მივლინების შეწყვეტის შესახებ, მან საქართველოში
ჩამოუსვლელობასთან დაკავშირებით საქმის კურსში არ ჩააყენა ხელმძღვანელობა და მიიღო
გადაწყვეტილება ადვოკატის მეშვეობით გაესაჩივრებინა აღნიშნული ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტი,
რომელიც
შესაბამისობაშია საქართველოს
კანონმდებლობასთან, რაც დასტურდება თბილისის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლის
განჩინებით, რომლითაც კონსტანტინე ყიფიანს უარი ეთქვა მივლინების შესახებ საქართველოს
თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის 30 მარტის ბრძანების მოქმედების შეჩერებაზე.
დასკვნა შემდგომი რეაგირებისთვის გადაეგზავნა ადამიანური რესურსების მართვისა და
3
პროფესიული განვითარების დეპარტამენტს. (ტომი 2, ს.ფ. 100-102).
საქართველოს თვდაცვის სამინისტროს 2015 წლის 16 აპრილის №MOD 0 15 00001207
ბრძანებით "საჯარო სამსახურის შესახებ" საქართველოს კანონის 78-ე მუხლის პირველი
პუნქტის "ა" ქვეპუნქტისა და 79 მუხლის პირველი პუნქტის "ვ" ქვეპუნქტის შესაბამისად,
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსი კონსტანტინე ყიფიანი
სამსახურეობრივ მოვალეობათა ბრალეული შეუსრულებლობის გამო გათავისუფლდა
დაკავებული თანამდებობიდან. (ტომი 2, ს.ფ. 46).
საქართველოს თვდაცვის მინისტრის 2015 წლის 17 აპრილის №MOD 7 15 00001231 ბრძანებით
ძალადაკარგულად გამოცხადდა "კონსტანტინე ყიფიანის მივლინების შესახებ" საქართველოს
თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის 30 მარტის №MOD 6 15 00000989 ბრძანება 2015 წლის 16
აპრილიდან. (ტომი 2, ს.ფ. 48).
სასამართლოს მითითებით, დადგენილია და მხარეებს სადავოდ არ გაუხდიათ, რომ
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროში მუშაობის პერიოდში კონსტანტინე ყიფიანს
დისციპლინური სახდელი დაკისრებული არ ჰქონია.
3.2. დასკვნები სამართლებრივ გარემოებებთან დაკავშირებით:
სასამართლომ მიუთითა საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22-ე მუხლის
პირველი ნაწილზე, რომლის თანახმად, სარჩელი შეიძლება აღიძრას ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობის მოთხოვნით.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის ,,დ”
პუნქტის თანახმად, ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი არის
ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ ადმინისტრაციული კანონმდებლობის საფუძველზე
გამოცემული სამართლებრივი აქტი, რომელიც აწესებს, ცვლის, წყვეტს ან ადასტურებს პირის
ან პირთა შეზღუდული წრის უფლებებსა და მოვალეობებს. ინდივიდუალურ
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტად ჩაითვლება აგრეთვე ადმინისტრაციული ორგანოს
მიერ მიღებული გადაწყვეტილება მის უფლებამოსილებას მიკუთვნებული საკითხის
დაკმაყოფილებაზე განმცხადებლისათვის უარის თქმის შესახებ, ასევე ადმინისტრაციული
ორგანოს მიერ გამოცემული ან დადასტურებული დოკუმენტი, რომელსაც შეიძლება მოჰყვეს
სამართლებრივი შედეგი.
სასამართლომ მიიჩნია, რომ სადავო ბრძანებები ინდივიდუალური ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტებია.
პირველი ინსტანციის სასამართლომ განმარტა საქართველოს კონსტიტუციის 29-ე მუხლის
პირველი პუნქტი, რომლის თანახმად, საქართველოს ყველა იმ მოქალაქისათვის, რომელიც
კანონის მოთხოვნებს აკმაყოფილებს, გარანტირებულია სახელმწიფო სამსახურში ნებისმიერი
თანამდებობის დაკავების უფლება, ხოლო საჯარო სამსახურში მიღების პირობები
განსაზღვრულია კანონით, რაც ნიშნავს იმას, რომ საქართველოს ყველა მოქალაქე საჯარო
4
სამსახურში მიღებისას, თანამდებობაზე ყოფნის პერიოდში თუ საჯარო სამსახურიდან
გათავისუფლების დროს, დაცულია რაიმე სახის არამართლზომიერი, კანონსაწინააღმდეგო
ჩარევისაგან.
ამასთან, საქართველოს კონსტიტუციის 44-ე მუხლის პირველი
ავალდებულებს საქართველოს კონსტიტუციისა და საქართველოს
მოთხოვნათა შესრულებას.
პუნქტი ყველას
კანონმდებლობის
ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაციის 21-ე და 23-ე მუხლების მიხედვით,
ყოველ ადამიანს აქვს უფლება უშუალოდ მონაწილეობდეს თავისი ქვეყნის მართვა-გამგეობაში
და თანაბარ საფუძველზე შევიდეს თავისი ქვეყნის სახელმწიფო სამსახურში, აგრეთვე, ყველას
აქვს შრომის სამართლიანი პირობებისა და უმუშევრობისაგან დაცვის უფლება, რაც
გულისხმობს სახელმწიფოს პოზიტიურ ვალდებულებას, მათ შორის არ დაუშვას პირის
შრომითი პირობების იმგვარად დადგენა, რომელიც სახელმწიფო სამსახურში პირის შრომის
უფლებას არამართლზომიერად შეზღუდავს.
,,საჯარო სამსახურის შესახებ" საქართველოს კანონის პირველი მუხლის პირველი პუნქტის
შესაბამისად, საჯარო სამსახური არის საქმიანობა სახელმწიფო და ადგილობრივი
თვითმმართველობის სახაზინო (საბიუჯეტო) დაწესებულებებში - საჯარო ხელისუფლების
ორგანოებში.
საჯარო სამსახურის შესახებ საქართველოს კანონის მე-2 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად,
სახაზინო (საბიუჯეტო) დაწესებულება (შემდგომში – დაწესებულება) არის სახელმწიფო
ბიუჯეტის, ავტონომიური რესპუბლიკის რესპუბლიკური ბიუჯეტის ან ადგილობრივი
თვითმმართველი ერთეულის ბიუჯეტის სახსრებით შექმნილი და ბიუჯეტის დაფინანსებაზე
მყოფი დაწესებულება, რომლის ძირითადი ამოცანა საჯარო ხელისუფლების განხორციელებაა.
ამავე მუხლის მე-2 ნაწილი ადგენს და განსაზღვრავს იმ დაწესებულებათა ჩამონათვალს,
რომლებში საქმიანობაც ითვლება საჯარო საქმინობად,
"ბ" პუნქტის თანახმად, ასეთ
დაწესებულებებს წარმოადგენენ საქართველოს მთავრობის ადმინისტრაცია, საქართველოს
სახელმწიფო მინისტრის აპარატი, საქართველოს სამინისტროები და სახელმწიფო საქვეუწყებო
დაწესებულებები.
სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ კონსტანტინე ყიფიანი საქართველოს თვდაცვის
სამინისტროში მუშაოდა ადმინისტრაციის უფროსის თანამდებობაზე, ამდენად, მიიჩნევა
საჯარო მოსამსახურედ.
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს დებულების დამტკიცების შესახებ საქართველოს
მთავრობის #297 დადგენილების მე-3 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, სამინისტროს
ხელმძღვანელობს მინისტრი, ამავე მუხლის "ვ" ქვეპუნქტის თანახმად, მინისტრი
თანამდებობაზე ნიშნავს და თანამდებობიდან ათავისუფლებს სამინისტროს სტრუქტურული
ქვედანაყოფების საჯარო, მათ შორის, სამხედრო მოსამსახურეებს, წყვეტს მათი წახალისების,
დისციპლინური პასუხისმგებლობის, მივლინებაში წარგზავნისა და შვებულებაში გასვლის
5
საკითხებს, გარდა კანონით გათვალისწინებული შემთხვევებისა.
განსახილველ შემთხვევაში, კონსტანტინე ყიფიანი დაკავებული თანამდებობებიდან
გათავისუფლდა საქართველოს თავდაცვის მინისტრის ბრძანების საფუძველზე. რომლის
საფუძვლადაც მითითებულია სამსახურებრივ მოვალეობათა ბრალეული შეუსრულებლობა.
საჯარო სამსახურის შესახებ საქართველოს კანონის 78-ე მუხლის პირველი პუნქტის ”ა”
ქვეპუნქტის თანახმად, დისციპლინურ გადაცდომას წარმოადგენს სამსახურებრივ
მოვალეობათა ბრალეული შეუსრულებლობა ან არაჯეროვნად შესრულება. ამავე კანონის
79-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, იმ თანამდებობის პირმა ან დაწესებულებამ,
რომელსაც აქვს მოხელის თანამდებობაზე დანიშვნის უფლება, დისციპლინური
გადაცდომისათვის მის მიმართ შეიძლება გამოიყენოს დისციპლინური პასუხისმგებლობის
შემდეგი ზომები: ა) შენიშვნა; ბ) გაფრთხილება; გ) არა უმეტეს ათი სამუშაო დღის ხელფასის
დაკავება; დ) სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულებისაგან ჩამოშორება ხელფასის გაცემის
შეჩერებით არა უმეტეს ათი სამუშაო დღისა; ე) უფრო დაბალი თანრიგის თანამდებობრივ
სარგოზე გადაყვანა არა უმეტეს ერთი წლისა;
ვ) სამსახურიდან განთავისუფლება
ამ კანონის საფუძველზე.
ამავე კანონის 99-ე მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, მოხელე შეიძლება გაათავისუფლონ
სამსახურიდან ამ კანონით გათვალისწინებული დისციპლინური გადაცდომისათვის. ამავე
მუხლის მე-2 პუნქტის თანახმად, სამსახურებრივ მოვალეობათა დარღვევისათვის მოხელე
შეიძლება გაათავისუფლონ სამსახურიდან, თუ მის მიმართ უკვე მოქმედებს დისციპლინური
პასუხიმგებლობის ნებისმიერი სხვა ზომა. ამავე მუხლის მე-3 პუნქტის თანახმად, მოხელე
შეიძლება გაათავისუფლონ სამსახურიდან დისციპლინური პასუხისმგებლობის მოქმედების
გარეშეც, თუ იგი უხეშად დაარღვევს სამსახურებრივ მოვალეობებს.
პირველი ინსტანციის სასამართლომ განმარტა, რომ მოხელეს დისციპლინური სახდელის
სახით მხოლოდ იმ შემთხვევაში შეეფარდება სამსახურიდან გათავისუფლება, თუ მის მიმართ
უკვე მოქმედებს თუნდაც ერთი ნაკლებად მკაცრი დისციპლინური სახდელი. გამონაკლის
შემთხვევას წარმოადგენს სამსახურებრივი მოვალეობების უხეში დარღვევა, რაც იძლევა
საფუძველს მოხელე პირველივე დარღვევაზე სამსახურიდან გათავისუფლდეს.
სასამართლომ მიუთითა, რომ განსახილველ შემთხვევაში დადგენილია და მხარეებს სადავოდ
არ გაუხდიათ, რომ კონსტანტინე ყიფიანს მოქმედი დისციპლინური სახდელი არ ჰქონდა.
სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოხელის სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ მიღებული
ბრძანება დასაბუთებულობის მაღალ სტანდარტს უნდა პასუხობდეს, მითუმეტეს, როცა საქმე
ეხება სამსახურებრივი მოვალეობების ბრალეულ შეუსრულებლობას, რაც ცალსახად
შეფასებითი კრიტერიუმია და როდესაც დისკრეციული უფლებამოსილების ფარგლებში
თანამდებობის პირი ასეთი სახის გადაწყვეტილებას იღებს, იგი ვალდებულია იმსჯელოს და
დაასაბუთოს თუ რაში მდგომარეობს უხეში დარღვევა, რა მტკიცებულებებზე დაყრდნობით
იღებს ასეთ გადაწყვეტილებას და რატომ არის გამორიცხული სხვა სახის დისციპლინური
სახდელის გამოყენება მოხელის მიმართ, რომელსაც არც ერთი მოქმედი დისციპლინური
6
სახდელი არ აქვს. ყოველგვარი ეჭვი უნდა გამოირიცხოს იმის თაობაზე, რომ
ხელმძღვანელი
თანამდებობის
პირების
მხრიდან
შესაძლოა
ადგილი ჰქონდეს
დისკრიმინაციულ მიდგომას ამათუიმ მოხელის მიმართ.
ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-5 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად,
ადმინისტრაციულ
ორგანოს
უფლება
არა
აქვს
კანონმდებლობის
მოთხოვნების
საწინააღმდეგოდ განახორციელოს რაიმე ქმედება.
საქალაქო
სასამართლოს
განმარტებით,
მართალია
კონსტანტინე
ყიფიანისთვის
დისციპლინური სახდელის შეფარდების პროცესში
ადმინისტრაციული
ორგანო
დისკრეციული უფლებამოსილებით სარგებლობს, თუმცა დისკრეციული უფლებამოსილება
ადმინისტრაციულმა ორგანომ მიღებული გადაწყვეტილების კანონიერების ერთადერთ
საზომად არ უნდა მიიღოს; დაუშვებელია ადმინისტრაციული ორგანოს გადაწყვეტილების
კანონიერების მტკიცება მხოლოდ დისკრეციული უფლებამოსილების არსებობაზე
მითითებით. მიღებული გადაწყვეტილების კანონიერების შეფასებისას გამოსარკვევია არა
მარტო ის, ჰქონდა თუ არა ადმინისტრაციულ ორგანოს კონკრეტული საკითხის
გადასაწყვეტად მინიჭებული დისკრეციული უფლებამოსილება, არამედ ის, თუ როგორ
განახორციელა
მან აღნიშნული უფლებამოსილება. სასამართლოს კონსტიტუციურ
ვალდებულებას წარმოადგენს გააკონტროლოს ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ
განხორციელებული დისკრეციული უფლებამოსილების კანონიერება. ადმინისტრაციული
ორგანოს გადაწყვეტილების კანონიერების დადგენა კი უპირველესად მიღებული
გადაწყვეტილების დასაბუთებიდან ხდება შესაძლებელი.
სასამართლოს მითითებით, აღსანიშნავია, რომ თუ დისციპლინური სახდელის შეფარდების
პროცესში ადმინისტრაციული ორგანო სარგებლობს დისკრეციული უფლებამოსილებით,
მასვე ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის 53-ე მუხლი ავალდებულებს მიღებული
გადაწყვეტილების დასაბუთებას. ადმინისტრაციულმა ორგანომ უნდა გამორიცხოს
თვითნებური, მიკერძოებული, არაკვალიფიციური გადაწყვეტილება და უნდა დაასაბუთოს
მიღებული გადაწყვეტილების კანონთან შესაბამისობა და კონკრეტული გადაწყვეტილების
მიღების აუცილებლობა. მოტივირებული, დასაბუთებული გადაწყვეტილება კანონიერი
გადაწყვეტის წინაპირობას წარმოადგენს. დასაბუთებაში კი არგუმენტირებულად უნდა
მიეთითოს ყველა იმ გარემოებაზე, რომლის შესაბამისადაც მიღებულ იქნა ზუსტად ეს
კონკრეტული გადაწყვეტილება და უარი ეთქვა სხვა სახის გადაწყვეტილებას.
სასამართლომ მიუთითა, რომ სადავო ბრძანება არ შეიცავს დასაბუთებას გამოყენებული
დისციპლინური სახდელის შეფარდების საჭიროებაზე, კეროდ რატომ გამოიყენა მოპასუხემ
კონსტანტინე ყიფიანის მიმართ ყველაზე მძიმე დისციპლინური სახდელი - სამსახურიდან
გათავისუფლება და რატომ იყო შეუძლებელი მის მიმართ უფრო მსუბუქი სახდელის
გამოყენება.
მოსარჩელის თანამდებობიდან გათავისუფლების ბრძანების საფუძველს და დასაბუთებას
წარმოადგენს გენერალური ინსპექციის დასკვნა, რომელშიც მითითებულია, რომ კონსტანტინე
ყიფიანი იცნობდა მინისტრის ბრძანებას მივლინების შეწყვეტის შესახებ, მან საქართველოში
7
ჩამოუსვლელობასთან დაკავშირებით საქმის კურსში არ ჩააყენა ხელმძღვანელობა და მიიღო
გადაწყვეტილება ადვოკატის მეშვეობით გაესაჩივრებინა აღნიშნული ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი.
სასამართლომ მიიჩნია, რომ სადავო ბრძანების გამოცემისას არ ყოფილა გამოკვლეული და
შეფასებული თუ რაში მდგომარეობდა სამსახურებრივი მოვალეობის უხეში დარღვევა, რა
ზიანი გამოიწვია და რა უარყოფითი შედეგები მოჰყვა მოსარჩელის ქმედებას.
დისკრეციული
უფლებამოსილების
ფარგლებში
კონსტანტინე
ყიფიანის
მიმართ
დისციპლინური სახდელის შეფარდებისას, აუცილებელია ყურადღება მიექცეს საჯარო და
კერძო ინტერესების პროპორციულობის პრინციპს. საგულისხმოა კონსტანტინე ყიფიანის
ქმედებამ რა ზიანი მიაყენა სახელმწიფოსა და საჯარო წესრიგს; დაცულია თუ არა კონსტანტინე
ყიფიანის მიმართ ყველაზე მკაცრი დისციპლინური სახდელის გამოყენებით თანაზომიერების
პრინციპი.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს მითითებით, აღნიშნულიდან გამომდინარე, სადავო
ბრძანება გამოცემულია საქმის გარემოებათა სრულყოფილი გამოკვლევისა და შეფასების
გარეშე,
არ
არის
შეფასებული
მისი გამოცემის საფუძვლად მითითებული
მტკიცებულებები და არ არის დასაბუთებული ყველაზე მკაცრი დისციპლინური სახდელის
გამოყენების საჭიროება.
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601 მუხლის პირველი ნაწილის
თანახმად, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი ბათილია, თუ იგი ეწინააღმდეგება კანონს
ან არსებითად დარღვეულია მისი მომზადების ან გამოცემის კანონმდებლობით დადგენილი
სხვა მოთხოვნები. ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტის მომზადების ან გამოცემის წესის არსებით დარღვევად ჩაითვლება ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტის გამოცემა ამ კოდექსის 32-ე ან 34-ე მუხლით გათვალისწინებული წესის
დარღვევით ჩატარებულ სხდომაზე ან კანონით გათვალისწინებული ადმინისტრაციული
წარმოების სახის დარღვევით, ანდა კანონის ისეთი დარღვევა, რომლის არარსებობის
შემთხვევაში მოცემულ საკითხზე მიღებული იქნებოდა სხვაგვარი გადაწყვეტილება.
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად,
თუ სასამართლო მიიჩნევს, რომ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ- სამართლებრივი აქტი
გამოცემულია საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის გარემოების გამოკვლევისა და შეფასების
გარეშე, იგი უფლებამოსილია სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად ცნოს
ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი და დაავალოს ადმინისტრაციულ
ორგანოს, ამ გარემოებათა გამოკვლევისა და შეფასების შემდეგ გამოსცეს ახალი აქტი.
სასამართლო ამ გადაწყვეტილებას იღებს, თუ ინდივიდუალური ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობისათვის არსებობს მხარის გადაუდებელი კანონიერი
ინტერესი.
ამდენად, სასამართლომ მიიჩნია, რომ საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის
32-ე მუხლის მე-4 ნაწილის შესაბამისად, სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად უნდა
იქნეს ცნობილი კონსტანტინე ყიფიანის დაკავებული თანამდებობიდან გათავისუფლების
8
შესახებ საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 16.04.2015 წლის NMOD 0 15 00001207
ბრძანება და დაევალოს თავდაცვის სამინისტროს საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე
გარემოებების გამოკვლევისა და შეფასების შემდეგ გამოსცეს ახალი ინდივიდუალური
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი კანონით დადგენილ ვადაში.
სამსახურში აღდგენის და იძულებით განაცდური ხელფასის ანაზღაურების
სასარჩელო მოთხოვნების ნაწილში სარჩელი არ უნდა დაკმაყოფილდეს.
შესახებ
საჯარო სამსახურის შესახებ საქართველოს კანონის 112-ე მუხლის თანახმად, სამსახურიდან
უკანონოდ განთავისუფლებული მოხელე უფლებამოსილია მოითხოვოს განთავისუფლების
უკანონოდ ცნობა, განთავისუფლების საფუძვლის შეცვლა და თანამდებობრივი სარგო.
ამავე კანონის 127-ე მუხლის მე-6 პუნქტის თანახმად, სასამართლოს მიერ სამსახურიდან
განთავისუფლებაზე
ან
გადაყვანაზე
გაცემული
ბრძანების,
განკარგულების
ან
გადაწყვეტილების ბათილად ცნობა არ იწვევს მოხელის სამსახურში დაუყოვნებლივ აღდგენას,
თუ სასამართლო გადაწყვეტილების შესაბამისად, დაწესებულება ვალდებულია ახალი
ბრძანება, განკარგულება ან გადაწყვეტილება გამოსცეს სამსახურიდან გათავისუფლებასთან ან
გადაყვანასთან დაკავშირებულ გარემოებათა გამოკვლევისა და შეფასების შემდეგ. მოხელის
მიერ მოთხოვნილი განაცდური ხელფასი ამ კანონის 112-ე მუხლით დადგენილი ოდენობით
ანაზღაურდება მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ დაწესებულება მოხელეს აღადგენს სამსახურში.
სხვა შემთხვევაში განაცდური ხელფასი არ ანაზღაურდება.
ვინაიდან, სასამართლომ სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად ცნო კონსტანტინე
ყიფიანის დაკავებული თანამდებობიდან გათავისუფლების შესახებ საქართველოს თავდაცვის
მინისტრის NMOD 0 15 00001207 ბრძანება, სასამართლო მოკლებულია შესაძლებლობას,
მიიღოს გადაწყვეტილება მოსარჩელის კონკრეტულ თანამდებობაზე აღდგენისა და ამ
აღდგენის თანმდევი იძულებით განაცდურის ანაზღაურების თაობაზე.
სასამართლომ მიიჩნია, რომ სარჩელი საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 30.03.2015 წლის
NMOD 6 15 00000989 და საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 17.04.2015 წლის NMOD 7 15
00001231 ბრძანებების ბათილად ცნობის მოთხოვნის ნაწილში არ უნდა დაკმაყოფილდეს.
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22-ე მუხლის თანახმად, სასამართლო
ინდივიდუალურ-ადმინისტრაციულ სამართლებრივ
აქტს
ბათილად ცნობს, თუ
ადმინისტრაციულ სამართლებრივი აქტი ან მისი ნაწილი ეწინააღმდეგება კანონს და
პირდაპირ და უშუალო (ინდივიდუალურ) ზიანს აყნებს მოსარჩელის კანონიერ უფლებას ან
ინტერესს, ან უკანონოდ ზღუდავს მის უფლებას. ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601
მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, ადმინისტრაციული აქტი ბათილია თუ იგი კანონს
ეწინააღმდეგება ან არსებითად დარღვეულია მისი მომზადებისა და გამოცემის კანონით
დადგენილი მოთხოვნები.
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის მიხედვით, თითოეულმა მხარემ უნდა
დაამტკიცოს გარემოებანი, რომელზეც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს,
ხოლო ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-17 მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით,
9
მოსარჩელე ვალდებულია დაასაბუთოს თავისი სარჩელი, წარადგინოს შესაგებელიი და
შესაბამისი
მტკიცებულებანი.
კანონის
აღნიშნული ნორმები ადგენენ საპროცესო
მოვალეობებს ადმინისტრაციულ სამართალწარმოებაში, რაც უზრუნველყოფს მხარეთა
შეჯიბრობითობის პრინციპის სრულყოფილ რეალიზაციას.
აქვე,
კანონი
ადგენს
საგამონაკლისო
შემთხვევას,
კერძოდ,
როდესაც დავის საგანს წარმოადგენს
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის მართლზომიერების შემოწმება, მტკიცების ტვირთი
გადადის აღნიშნული აქტის გამომცემ ადმინისტრაციულ ორგანოზე-მოპასუხე სუბიექტზე.
მიუხედავად ამისა, მტკიცების ტვირთის ამგვარი გადანაწილება ადმინისტრაციულ აქტთან
დაკავშირბული საჩელის წარდგენისას არ გულისხმობს, რომ მოსარჩელე საერთოდ
თავისუფლდება სარჩელის დასაბუთების ვალდებულებისაგან, ანუ იმ გარემოებების
შესაბამისი მტკიცებულებებით დადასტურების მოვალეობისგან, რითაც მისი მოთხოვნა
ფაქტობრივად და იურიდიულად გამართლებული აღმოჩნდება.
სასამართლოს განმარტებით, განსახილველ შემთხვევაში, მოსარჩელე ვერ ასაბუთებს, თუ რა
სახის ზიანს აყენებენ ხსენებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტები. ზიანი უნდა
იყოს ამჟამინდელი ან მოსალოდნელი და არა ჰიპოთეტური. სარჩელის დაკმაყოფილების
შემთხვევაში უნდა იყოს აშკარა, რომ მოსარჩელის მიერ მითითებული ზიანი აღარ იარსებებს
და მისი რომელიმე დარღვეული უფლება აღდგება. სარჩელი აღნიშნულის თაობაზე არ შეიცავს
არანაირ მონაცემებს და სასამართლო სხდომაზე მოსარჩელემ ვერ დაასაბუთა სარჩელის ამ
ნაწილში დაკმაყოფილების იურიდიული ინტერესი, ვერ მიუთითა თუ რომელი კანონი ან
კანონქვემდებარე აქტის მოთხოვნა დაირღვა მივლინების 3 დღით შეწყვეტის შესახებ
მიღებული დაგაწყვეტილებით და რატომ არ ჰქონდა აღნიშნულის უფლება საქართველოს
თავდაცვის მინისტრს.
საპროცესო
ხარჯებთან
დაკავშირებით
სასამართლომ
მიუთითა
საქართველოს
ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-9 მუხლზე, რომლის შესაბამისად, მხარეები
გათავისუფლებულები არიან სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან. საქართველოს სამოქალაქო
საპროცესო კოდექსის 55-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, როდესაც ორივე მხარე
გათავისუფლებულია სახელმწიფო ბაჟისაგან, საქმეზე გაწეულ ხარჯს აანაზღაურებს
სახელმწიფო.
განსახილველ
შემთხვევაში
სარჩელს
ერთვის
სახელმწიფო
ბაჟის
გადახდის
დამადასტურებელი დოკუმენტი. ვინაიდან, სახელმწიფო სოციალური დაცვის საკითხებთან
დაკავშირებით აღძრული სარჩელი განთავისუფლებულია სახელმწიფო ბაჟის გადახდისგან,
ამიტომ მოსარჩელეს უნდა დაუბრუნდეს სარჩელზე ზედმეტად გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი.
4. კონსტანტინე
საფუძვლები:
ყიფიანის
სააპელაციო
საჩივრის
ფაქტობრივი
და
სამართლებრივი
სააპელაციო საჩივრის ავტორის განმარტებით, სასამართლო ძირითადად მსჯელობს
საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის 16 აპრილის NMOD 0 15 00001207 ბრძანებაზე,
თუმცა გადაწყვეტილება არ არის დასაბუთებული საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2015
წლის 30 მარტის NMOD 6 15 00000989 და 2015 წლის 17 აპრილის NMOD 7 15 00001231
10
ბრძანებების ბათილად ცნობის ნაწილში. აღნიშნული სასარჩელო მოთხოვნების
დაკმაყოფილებაზე უარის თქმისას, სასამართლო მხოლოდ კანონის მუხლების დასახელებითა
და მოკლე, ზოგადი განმარტებებით შემოიფარგლა და არცერთ მოთხოვნაზე ფაქტობრივი და
სამართლებრივი კუთხით არ უმსჯელია.
სააპელაციო საჩივრის ავტორის მითითებით, გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებაში არ არის
დასაბუთებული, რატომ გამოიყენა საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის 16
აპრილის NMOD 0 15 00001207 ბრძანების ბათილად ცნობის გადაწყვეტილების გამოტანისას
საქართველოს ადმინისტრაციული კოდექსის 32-ე მუხლის მე-4 პუნქტით მინიჭებული
უფლებამოსილება, ინდივიდუალური სამართლებრივი აქტი ბათილად ცნო სადავო საკითხის
გადაუწყვეტლად და დაავალა თავდაცვის სამინისტროს ახალი აქტის გამოცემა.
სააპელაციო საჩივრის ავტორი აღნიშნავს, რომ კონსტანტინე ყიფიანის კანონიერი ინტერესის
არსებობა საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის 16 აპრილის გათავისუფლების
ბრძანების ბათილად ცნობის ნაწილში ცალსახაა, თუმცა არ არის დასაბუთებული, თუ რატომ
მიიჩნია სასამართლომ, რომ არსებობდა გადაუდებელი აუცილებლობა ადმინისტრაციული
ორგანოს მიერ ახალი ადმინისტრაციული აქტის გამოცემისა და რატომ არ იმჯელა თავად
სასამართლომ სადავო ბრძანების ბათილობაზე სადავო საკითხის გადაწყვეტით.
სააპელაციო საჩივრის ავტორი მიუთითებს, რომ სასამართლომ არ დააკმაყოფილა სასარჩელო
მოთხოვნა საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის 30 მარტის NMOD 6 15 00000989
და 2015 წლის 17 აპრილის NMOD 7 15 00001231 ბრძანებების ბათილად ცნობის ნაწილში და
მიუთითა, რომ სარჩელი არ შეიცავს და არც სხდომაზე არ დაუსაბუთებია მხარეს სარჩელის ამ
ნაწილში დაკმაყოფილების იურიდიული ინტერესი და თუ რა სახის ზიანი ადგებოდა მას.
მოსამართლე აღნიშნავს „სახეზე უნდა იყოს ამჟამინდელი ან მოსალოდნელი ზიანი და არა
ჰიპოთეთური ზიანი და აშკარა უნდა იყოს, რომ მოსარჩელის მიერ მითითებული ზიანი აღარ
იარსებებს და მისი რომელიმე დარღვეული უფლება აღდგება“. სასამართლომ არასწორად
განმარტა ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 22-ე მუხლი და არასწორად იქნა
დადგენილი, რომ მოსარჩელეს არ ჰქონდა იურიდიული ინტერესი. ვინაიდან, ფაქტია, რომ
კონსტანტინე ყიფიანს ზიანს აყენებდა მივლინების შეწყვეტის ბრძანება და ეს ზიანი იყო
რეალური და მოსალოდნელი, ვინაიდან სწორად აღნიშნული ბრძანების შეუსრულებლობა
დაედო საფუძვლად მისი თანამდებობიდან გათავისუფლებას და სახეზე იყო მოსალოდენლი
ზიანი, ვინაიდან აღნიშნული მივლინების შეწყვეტის შესახებ ბრძანების შესრულება
იმთავითვე გამორიცხული იყო (2015 წლის 30 მარტის ბრძანება კონსტანტინე ყიფიანს
ელექტრონული ფოსტი საშუალებით გაეგზავნა 2015 წლის 30 მარტს 17:13 GMT+01:00- საათზე
(საქართველოს დრო GMT+04:00, სხვაობა 3 საათი), რაც თბილისის დროით 20:13 საათია. 2015
წლის 30 მარტის 20:13 საათზე ეცნობა, რომ შეუწყდა მივლინება 2015 წლის 30 მარტიდან და
თბილისში სამსახურში უნდა გამოცხადებულიყო 2015 წლის 30 მარტს დილის 09:00 საათზე,
რაც ნიშნავს, რომ კონსტანტინე ყიფიანს უნდა შეესრულებინა ბრძანება წარსულ დროში),
შესაბამისად, ადმინისტრაციული ორგანო დარწმუნებული იყო, რომ კონსტანტინე ყიფიანი
ვერ შეძლებდა ამ ბრძანების შესრულებას, რაც გახდებოდა მის მიმართ დისციპლინური
ღონისძიების გამოყენების საფუძველი და ის ფაქტი, რომ დისციპლინური ღონისძიება,
11
თუნდაც ყველაზე მსუბუქი ფორმით მოსარჩელისათვის ზიანის მომტანი იქნებოდა, ცალსახაა.
გარდა აღნიშნულისა, თავდაცვის სამინისტროს მიერ ბრძანებით განსაზღვრული მივლინების
შეწყვეტის თარიღები 2015 წლის 30 მარტიდან 01 აპრილის ჩათვლით, არ ემთხვევა ბილეთების
ჯავშნის თარიღებს 31.03.2015-02.04.2015, რაც კიდევ ერთხელ ადასტურებს ბრძანების
შესრულების შეუძლებლობას. საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის 17 აპრილის
NMOD 7 15 00001231 ბრძანება გამოცემულია მინისტრის 2015 წლის 30 მარტის NMOD 6 15
00000989 ბრძანების მოსაწესრიგებლად და შესაბამისად, მოსარჩელის იურიდიული ინტერესი
აღნიშნული ბრძანების ბათილად ცნობის თაობაზე სახეზეა.
სააპელაციო საჩივრის ავტორს მიაჩნია, რომ 2015 წლის 16 აპრილის MOD 0 15 00001207
ბრძანებასთან
მიმართებით
გადაწყვეტილებაში
არასწორად
იქნა
გამოყენებული
ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე მუხლის მე-4 ნაწილის დანაწესი, მიუხედავდ
იმისა, რომ აღნიშნული ბრძანება გამოცემულია საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის
გარემოებების გამოკვლევისა და შეფასების გარეშე, იგი გამოცემულია ზოგადი
ადმინისტრაციული კოდექსის მე-5 მუხლის პირველი ნაწილის საწინააღმდეგოდ, რომლის
მიხედვითაც, ადმინისტრაციულ ორგანოს არ აქვს უფლება კანონმდებლობის მოთხოვნების
საწინააღმდეგოდ განახორციელოს რაიმე ქმედება, ასევე, ამავე კოდექსის 53-ე მუხლის
დარღვევით. აღნიშნულ შემთხვევაში კი საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს ბრძანება არ
შეიცავს დასაბუთებას, როგორც ეს სასამართლოს გადაწყვეტილებაშია აღნიშნული.
სააპელაციო საჩივრის ავტორი განმარტავს, რომ 2015 წლის 16 აპრილის აპრილის NMOD 0 15
00001207 ბრძანებას საფუძლად უდევს ბათილი ბრძანება მივლინების შეწყვეტის შესახებ.
მინისტრის 2015 წლის 30 მარტის NMOD 6 15 00000989 ბრძანება გამოცემულია ზოგადი
ადმინისტრაციული კოდექსის მოთხოვნათა დარღვევით და არ შეიცავს ამ კოდექსის 53-ე
მუხლის პირველი და მე-4 ნაწილებით გათვალისწინებულ წერილობით დასაბუთებას, თუ
რატომ უნდა მომხდარიყო მივლინების შეწყვეტა. აპელანტს მიაჩნია, რომ სასამართლოს
მხრიდან არასწორად იქნა განმარტებული ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 32-ე
მუხლის მე-4 ნაწილი. სასამართლომ არ დაასაბუთა რაში მდგომარეობდა იმის აუცილებლობა,
რომ სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ეცნო ბათილად ბრძანება და სამინისტროსათვის
დაევალებინა ახალი ადმინისტრაციული აქტის გამოცემა. მოსარჩელის ინტერესები უფრო
მეტად იქნებოდა დაცული, თუკი სასამართლო გათავისუფლების ბრძანებას ბათილად სადავო
საკითხის გადაწყვეტით სცნობდა და ავტომატურად მოხდებოდა ყიფიანის თანამდებობაზე
აღდგენა.
სააპელაციო საჩივრის ავტორი მიუთითებს, რომ გენერალური ინსპექციის 2015 წლის 15
აპრილის დასკვნა ეფუძნება მხოლოდ იმ გარემოებას, თავდაცვის სამინისტრომ გადაწყვიტა
თავის თავზე ეკისრა პროკურატურის ფუნქციები, მიუხედავად იმისა, რომ სამინისტრო არ
არის აღნიშნულზე უფლებამოსილი ორგანო. თავდაცვის სამინისტრომ მოსარჩელის
გათავისუფლებას საფუძვლად დაუდო ისეთი ბრძანების შეუსრულებლობა, რომლის
შესრულებაც ფიზიკურად შეუძლებელი იყო. აპელანტი აღნიშნავს: გადაწყვეტილებაში
მითითებულია, რომ 2015 წლის 15 აპრილის გენერალური ინსპექციის დასკვნის მიხედვით,
კონსტანტინე ყიფიანმა საქართველოში ჩამოუსვლელობასთან დაკავშირებით საქმის კურსში არ
12
ჩააყენა ხელმძღვანელობა და მიიღო გადაწყვეტილება ადვოკატის მეშევეობით გაესაჩივრებინა
მივლინების შესახებ მიღებული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი. სასამართლო არ
უთითებს, რომ მოსარჩელეს აქტიური მიმოწერა ჰქონდა თავდაცვის სამინისტროს
თანამშრომლებთან, ხოლო მივლინების შეწყვეტის შესახებ ბრძანების მოქმედების შეჩერების
მოთხოვნა სასამართლოს მეშვეობით იყო ერთადერთი გზა, რომლითაც მოსარჩელეს შეეძლო
უკანონო და შეუსრულებადი ბრძანების შეჩერება.
სააპელაციო საჩივრის ავტორი განმარტავს: ვინაიდან მიაჩნია, რომ სასამართლოს სადავო
საკითხის გადაწყვეტით უნდა ეცნო ბათილად საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის
16 აპრილის კონსტანტინე ყიფიანის თანამდებობიდან გათავისუფლების ბრძანება,
გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებაში არ უნდა ყოფილიყო გამოყენებული ,,საჯარო სამსახურის
შესახებ“ საქართველოს კანონის 127-ე მუხლის მე-6 პუნქტი და სასამართლოს უნდა
ეხელმძღვანელა ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 24-ე მუხლით და ,,საჯარო
სამსახურის შესახებ“
კანონის 112-ე და 127-ე მუხლებით, რითაც უზრუნველყოფილი
იქნებოდა კონსტანტინე ყიფიანის თავდაცვის სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსის
თანამდებობაზე გათავისუფლებამდე არსებული პირობებით აღდგენა და იძულებით
გაცდენილი პერიოდისათვის შრომითი გასამრჯელოს ანაზღაურება.
4.1. საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს
სამართლებრივი საფუძვლები:
სააპელაციო
საჩივრის
ფაქტობრივი და
სააპელაციო საჩივრის ავტორის მოსაზრებით, პირველი ინსტანციის სასამართლოს
გადაწყვეტილება საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 16.04.2015 წლის N1207 ბრძანების
ბათილად ცნობის შესახებ უსაფუძვლო და დაუსაბუთებელია შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-601 მუხლის თანახმად, აქტი
ბათილია თუ ის ეწინააღმდეგება კანონს.
აპელანტი სასამართლოს ყურადღებას მიაქცევს იმ გარემოებას, რომ სადავო ბრძანება
გამოცემულია უფლებამოსილი პირის მიერ კანონმდებლობით დადგენილ მოთხოვნათა
დაცვით და ეფუძნება საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს გენერალური ინსპექციის
დასკვნას, რომელიც მოსარჩელე მხარის მიერ სადავო არ გამხდარა.
აპელანტი მიუთითებს ,,საჯარო სამსაუხრის შესახებ“ საქართველოს კანონის 78-ე მუხლის
პირველ პუნქტზე, რომლის მიხედვით, დისციპლინარულ
გადაცდომას წარმოადგენს
სამსახურებრივ მოვალეობათა ბრალეული შეუსრულებლობა ან არაჯეროვნად შესრულება,
ხოლო 79-ე მუხლის პირველი პუნქტის ,,ვ“ ქვეპუნქტის თანახმად, დისციპლინურ გადაცდომას
წარმოადგენს სამსახურიდან განთავისუფლება. ამავე კანონის 99-ე მუხლის მე-3 პუნქტის
შესაბამისად კი - მოხელე შეიძლება გაათავისუფლონ სამსახურიდან დისციპლინური
პასუხისმგებლობის მოქმედების გარეშეც, თუ იგი უხეშად დაარღვევს სამსახურებრივ
მოვალეობებს.
13
სააპელაციო საჩივრის ავტორი მიუთითებს საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 10.02.2015
წლის N3 ბრძანებით დამტკიცებული დებულების მე-3 მუხლის პირველი პუნქტის ,,ე“ და ,,ვ“
ქვეპუნქტებზე, რომელთა თანახმადაც, საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს გენერალური
ინსპექციის კომპეტენციას განეკუთვნება - ამ დებულებით განსაზღვრული ამოცანებისა და
კომპეტენციის განხორციელებისას მიღებული ინფორმაციის ანალიტიკური დამუშავება,
რეკომენდაციების/წინადადებების
წარდგენა
მინისტრისათვის
ან/და
პრევენციული
ღონისძიებების განსაზღვრა შემოწმების სუბიექტისათვის ან/და მოსამსახურისათვის; ასევე,
კანონმდებლობის დამრღვევ მოსამსახურეთა მიმართ დისციპლინური პასუხისმგებლობის
ზომების გამოყენების შესახებ მინისტრისათვის ან/და დისციპლინარული პასუხისმგებლობის
დაკისრებაზე უფლებამოსილი პირისათვის რეკომენდაციების/წინადადებებისწარდგენა.
გენერალური ინსპექციის მიერ, დებულებით მინიჭებული უფლებამოსილების ფარგლებში,
შეფასებული იქნა მოსარჩელის ქმედება N989 ბრძანების შესრულებასთან დაკავშირებით და
მიზანშეწონილად მიიჩნია მოსარჩელის მიმართ დისციპლინარული პასუხისმგებლობის
ზომის - სამსახურიდან გათავისუფლების გამოყენება, რაც განხორციელდა კიდევ თავდაცვის
მიისტრის N1207 ბრძანებით.
აპელანტს მიაჩნია, რომ სასამართლოს მითითება, თითქოს სადავო ბრძანების გამოცემისას არ
გამოკვლეულა და შეფასებულა საქმის გარემოებები და ბრძანება არის დაუსაბუთებელი, არის
უსაფუძლო. სასამართლოს მიერ არ შეფასებულა ის გარემოება, რომ მოსარჩელის მიერ
სადავოდ არ გამხდრაა გენერალური ინსპექციის 15.04.2015 წლის დასკვნა, რომელიც
წარმოადგენს სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ ბრძანების გამოცემის საფუძველს.
III
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო
5. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმებისა
დასაბუთება:
ნ ა წ ი ლ ი:
და
ახალი გადაწყვეტილების მიღების
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილის
შესაბამისად, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ
სამართალწარმოებაში გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის
დებულებანი.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 377-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად,
სააპელაციო სასამართლო ამოწმებს გადაწყვეტილებას სააპელაციო საჩივრის ფარგლებში
ფაქტობრივი და სამართლებრივი თვალსაზრისით. ამავე მუხლის მეორე ნაწილის შესაბამისად,
სამართლებრივი თვალსაზრისით შემოწმებისას სასამართლო ხელმძღვანელობს 393-ე და 394-ე
მუხლების მოთხოვნებით.
სააპელაციო პალატას მიაჩნია, რომ აპელანტის მიერ სააპელაციო საჩივარში მითითებული
14
ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები ქმნიან სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის
393-ე და 394-ე მუხლების შემადგენლობას, შესაბამისად, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების
გაუქმების პროცესუალურ-სამართლებრივ საფუძვლებს;
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 385-ე მუხლის მეორე ნაწილის შესაბამისად,
როდესაც არსებობს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების აბსოლუტური საფუძვლები
(სსსკ-ის 394-ე მუხლით გათვალისწინებული
შემთხვევები), სააპელაციო სასამართლოს
შეუძლია თვითონ გამოიტანოს გადაწყვეტილება, რა დროსაც სსსკ-ის 386-ე მუხლის მიხედვით
გასაჩივრებული გადაწყვეტილების შეცვლით იღებს ახალ გადაწყვეტილებას.
5.1. ფაქტობრივი დასაბუთება:
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციული საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 22
ივნისის საოქმო განჩინებით გაერთიანდა N3/3185-15 ადმინისტრაციული საქმე, რომელიც
ეხებოდა სამსახურიდან განთავისუფლებას, სამსახურში აღდგენას და იძულებით განაცდურს
(მოსარჩელე - კონსტანტინე ყიფიანი; მოპასუხე - საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო; დავის
საგანი - აქტის ბათილად ცნობა, ახალი აქტის გამოცემა, ქმედების განხორციელება) და N3/229815 ადმინისტრაციული საქმე, რომელიც ეხებოდა მივლინების შეწყვეტას (მოსარჩელე კონსტანტინე ყიფიანი; მოპასუხე - საქართველოს თავდაცვის სამინისტრო; დავის საგანი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტის ბათილად ცნობა) (ტ.II, ს.ფ. 79).
გაერთიანებულ საქმეს მიენიჭა #3/3185-15.
დადგენილია, რომ კონსტანტინე ყიფიანი მუშაობდა საქართველოს თავდაცვის სამინისტროში
ადმინისტრაციის უფროსის თნამდებობაზე.
საქართველოს თვდაცვის მინისტრის 2014 წლის 13 ივნისის NMOD 8 14 00001594 ბრძანების
საფუძველზე, ამავე სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსი კონსტანტინე ყიფიანი
მივლინებული იქნა 2014 წლის 27 ივლისიდან 2014 წლის 4 სექტემბრის ჩათვლით ქ.
ლონდონში (გაერთიანებული სამეფო) დაგეგმილ ინგლისური ენის მოსამზადებელ კურსზე,
ხოლო 2014 წლის 05 სექტემბრიდან 2015 წლის 28 ივლისის ჩათვლით ქ. ლონდონში
(გაერთიანებული სამეფო) დაგეგმილ ბრიტანეთის თავდაცვის სწავლებების სამეფო კოლეჯის
კურსში მონაწილეობის მიღების მიზნით. (ტ. I, ს.ფ. 13)
საქმის მასალებით დადგენილია, რომ საქართველოს მთავარი პროკურატურის 2015 წლის 06
მარტის N13/13559 მიმართვის თანახმად, საქართველოს მთავარი პროკურატურის საგამოძიებო
ნაწილში
სისხლის სამართლის საქმეზე მიმდინარე გამოძიებაზე ვერ ხერხედებოდა
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს თანამშრომლის კონსტანტინე ყიფიანის მოწმის სახით
დაკითხვა, რომელიც იმყოფებოდა საზღვარგარეთ, რის გამოც პროკურატურამ ითხოვა მისი
საგამოძიებო ორგანოში გამოცხადების უზრუნველყოფა (ტ.II, ს.ფ.123-124).
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს გენერალური ინსპექციის 2015 წლის 15 აპრილის
დასკვნის თანახმად, საკითხი კონსტანტინე ყიფიანის პროკურატურაში მოწმის სახით
დაკითხვის უზრუნველყოფის თაობაზე მოხსენდა თავდაცვის მინისტრს და მიმდინარე
15
გამოძიების პროცესისათვის ხელშეწყობის მიზით, მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება
კონსტანტინე ყიფიანისთვის სასწავლო მივლინების შეწყვეტის შესახებ. (ტ. II, ს.ფ. 100-102).
საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის 30 მარტის NMOD 6 15 00000989 ბრძანებით
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსს კონსტანტინე ყიფიანს 2015
წლის 30 მარტიდან 01 აპრილის ჩათვლით შეუწყდა სამსხურებრივი მივლინება ქ. ლონდონში
(გაერთიანებული სამეფო) დაგეგმილ ბრიტანეთის თავდაცვის სწავლებების სამეფო კოლეჯის
კურსზე. ამავე ბრძანებით კონსტანტინე ყიფიანს 2015 წლის 02 აპრილიდან 2015 წლის 28
ივლისის ჩათვლით გაუგრძელდა
მივლინება
თავდაცვის
სწავლებების
სამეფო
კოლეჯის კურსში მონაწილეობის მისაღებად (ტ. II, ს.ფ. 43).
მივლინების შეწყვეტის შესახებ 2015 წლის 30 მარტის ბრძანება კონსტანტინე ყიფიანს
გაეგზავნა ელექტრონული ფოსტის მეშვეობით 2015 წლის 30 მარტს (ტ. II, ს.ფ.44-45). ამასთან,
საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 30.03.2015 წლის N989 ბრძანების შესაბამისად,
პროტოკოლის დეპარტამენტმა დაჯავშნა კონსტანტინე ყიფიანისთვის ორმხრივი ბილეთი
(ლონდონი-თბილისი-ლონდონი 31.03.2015-02.04.2015წ). აღნიშნული ბილეთის ჯავშანი
კონსტანტინე ყიფიანს გადაეგზავნა ელექტრონული ფოსტის მეშვეობით, თუმცა ბილეთის
გამოსყიდვა არ მომხდარა, რადგან არ მოხდა ჯავშნის დადასტურება. კონსტანტინე ყიფიანი
მივლინების შეწყვეტის პერიოდში საქართველოში არ ჩამოსულა (ტ. II, ს.ფ.103-105).
კონსტანტინე ყიფიანის მიერ ბრძანების შეუსრულებლობასთან დაკავშირებით, საქართველოს
თავდაცვის სამინისტროს გენერალურმა ინსპექციამ ჩაატარა სამსახურეობრივი შემოწმება და
მიზანშეწონილად იქნა მიჩნეული, თავდაცვის
2015 წლის 15 აპრილის დასკვნით
სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსი კონსტანტინე ყიფიანი "საჯარო სამსახურის შესახებ"
საქართველოს კანონის 79-ე მუხლის პირველი პუნქტის "ვ" ქვეპუნქტის საფუძველზე
გათავისუფლიყო დაკავებული თანამდებობიდან (ტ. II, ს.ფ. 100-102).
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს გენერალური ინსპექციის 2015 წლის 15 აპრილის
დასკვნის თანახმად, მიუხედავად იმისა, რომ კონსტანტინე ყიფიანი იცნობდა მინისტრის
ბრძანებას მივლინების შეწყვეტის შესახებ, მან საქართველოში ჩამოუსვლელობასთან
დაკავშირებით საქმის კურსში არ ჩააყენა ხელმძღვანელობა და მიიღო გადაწყვეტილება
ადვოკატის მეშვეობით გაესაჩივრებინა აღნიშნული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულსამართლებრივი აქტი, რომელიც შესაბამისობაშია საქართველოს კანონმდებლობასთან, რაც
დასტურდება თბილისის საქალაქო სასამართლოს მოსამართლის განჩინებით, რომლითაც
კონსტანტინე ყიფიანს უარი ეთქვა მივლინების შესახებ საქართველოს თავდაცვის მინისტრის
2015 წლის 30 მარტის ბრძანების მოქმედების შეჩერებაზე. დასკვნა შემდგომი რეაგირებისთვის
გადაეგზავნა ადამიანური რესურსების მართვისა და პროფესიული განვითარების
დეპარტამენტს (ტ. II, ს.ფ. 100-102).
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს 2015 წლის 16 აპრილის NMOD 0 15 00001207
ბრძანებით "საჯარო სამსახურის შესახებ" საქართველოს კანონის 78-ე მუხლის პირველი
პუნქტის "ა" ქვეპუნქტისა და 79 მუხლის პირველი პუნქტის "ვ" ქვეპუნქტის შესაბამისად,
საქართველოს თვდაცვის სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსი კონსტანტინე ყიფიანი
16
სამსახურეობრივ მოვალეობათა ბრალეული
დაკავებული თანამდებობიდან (ტ. II, ს.ფ. 46).
შეუსრულებლობის
გამო
გათავისუფლდა
საქართველოს თვდაცვის მინისტრის 2015 წლის 17 აპრილის NMOD 7 15 00001231 ბრძანებით
ძალადაკარგულად გამოცხადდა ,,კონსტანტინე ყიფიანის მივლინების შესახებ" საქართველოს
თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის 30 მარტის NMOD 6 15 00000989 ბრძანება 2015 წლის 16
აპრილიდან (ტ. II, ს.ფ. 48).
საქმეზე დართული საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსის
მოვალეობის შემსრულებლის კახაბერ ჩიქოვანის ცნობის თანახმად, საქართველოს
პროკურატურის წერილის საფუძველზე, საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს მიერ
მიღებული იქნა გადაწყვეტილება პროკურატურისათვის ხელშეწყობის მიზნით კონსტანტინე
ყიფიანის სასწავლო მივლინებიდან საქართველოში გამოწვევის თაობაზე. აღნიშნულის შესახებ
სატელეფონო გზით ეცნობა კონსტანტინე ყიფიანს, რომელსაც გააცნეს სამინისტროს პოზიცია
იმის თაობაზე, რომ გამოწვევა მოხდებოდა ოფიციალურად, ამასთან, კონსტანტინე ყიფიანი
უზრუნველყოფილი იქნებოდა
მგზავრობასთან დაკავშირებული ხარჯების დაფარვით.
მისთვის ასევე შეთავაზებული იქნა სასურველი დროის შერჩევა იმისათვის, რომ ხელი არ
შეშლოდა სასწავლო პროცესში. აღნიშნულის თაობაზე ეცნობა დიდი ბრიტანეთის თავდაცვის
ატაშეს თავისი ხელმძღვანელობის ინფორმირების მიზნით, რომელიც გაგებით მოეკიდა
საკითხს. ამავე ცნობით ირკვევა, რომ პროკურატურაში ვიზიტის თარიღის შეთანხმება მოხდა
უშუალოდ კონსტანტინე ყიფიანსა და პროკურატურის საგამოძიებო დეპარტამენტის უფროსის
მოადგილეს დ. ფაღავას შორის. კონსტანტინე ყიფიანის მგზავრობისათვის დაიჯავშნა ბილეთი.
ყოველივე აღნიშნულის შემდგომ, 31 მარტს, საქართველოს თავდაცვის სამინისტროში შევიდა
კონსტანტინე ყიფიანის წარმომადგენლის წერილი, რითაც ირკვევა, რომ მხარემ სასამართლოში
გაასაჩივრა მინისტრის ბრძანება მივლინების შეწყვეტის შესახებ (ტ. II, ს.ფ. 98-99).
საქმეში არსებული 2015 წლის 30 მარტის (10:36 pm) ელექტრონული ფოსტის ამონაწერით
დგინდება, რომ კონსტანტინე ყიფიანის სახელზე განხორციელდა ბილეთის ჯავშანი ლონდონი-სტამბული-თბილისი 31 მარტის თარიღით და თბილისი-სტამბული-ლონდონი 02
აპრილის თარიღით. ამავე ელექტრონული ფოსტის გზავნილით კონსტანტინე ყიფიანს ეცნობა
შემდეგი: „ბატონო კოტე, გთხოვთ იხილოთ თქვენი ჯავშანი. თუ მისაღებია, გამოვწერთ.“ (ტ. II,
ს.ფ. 104-105).
კონსტანტინე ყიფიანსა და კახაბერ ჩიქოვანს შორის წარმოებული ელექტრონული
მიმოწერის/ფოსტის ამონაწერით დგინდება, რომ მხარეთა შორის მიმდინარეობდა კომუნიკაცია
მგზავრობის თარიღებისა და ბილეთების თაობაზე, ასევე კონსტანტინე ყიფიანის პოზიციაზე
პროკურატურის მიერ მისი დაკითხვის ფორმის შესახებ (ტ. II, ს.ფ. 114-118).
დადგენილია და მხარეებს სადავოდ არ გაუხდიათ, რომ საქართველოს თავდაცვის
სამინისტროში მუშაობის პერიოდში კონსტანტინე ყიფიანს დისციპლინური სახდელი
დაკისრებული არ ჰქონია.
5.2. სამართლებრივი დასაბუთება:
17
სააპელაციო სასამართლო მხარეთა ახსნა-განმარტებების, საქმის მასალების გაცნობის,
სააპელაციო საჩივრების საფუძვლების შესწავლისა და გასაჩივრებული გადაწყვეტილების
კანონიერება-დასაბუთებულობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ კონსტანტინე ყიფიანის
სააპელაციო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს, ხოლო საქართველოს თავდაცვის
სამინისტროს სააპელაციო საჩივარი ექვემდებარება დაკმაყოფილებას, შემდეგ გარემოებათა
გამო:
საქართველოს
სამოქალაქო
საპროცესო
კოდექსის
105-ე
მუხლის
შესაბამისად,
სასამართლოსათვის არცერთ მტკიცებულებას არა აქვს წინასწარ დადგენილი ძალა.
სასამართლო აფასებს მტკიცებულებებს
თავისი შინაგანი რწმენით, რომელიც უნდა
ემყარებოდეს მათ ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას, რის შედეგადაც მას გამოაქვს
დასკვნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ.
სააპელაციო სასამართლო ზემოაღნიშნული მუხლის საფუძველზე აღიარებს მტკიცებულებათა
თავისუფალი შეფასების პრინციპს, თუმცა თვლის, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლოს
დასკვნები ემყარება საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებების არასრულყოფილ შეფასებას,
რაც სააპელაციო სასამართლოს მხრიდან გამორიცხავს ამ შეფასებების საფუძველზე
წარმოდგენილი დასკვნების გაზიარების შესაძლებლობას.
სარჩელით მოთხოვნილია კონსტანტინე ყიფიანის მივლინების 3 დღით შეწყვეტისა და
შესაბამისი პერიოდით მივლინების გაგრძელების შესახებ საქართველოს თავდაცვის
მინისტრის 2015 წლის 30 მარტის ბრძანების, კონსტანტინე ყიფიანის დაკავებული
თანამდებობიდან გათავისუფლების შესახებ საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის
16 აპრილის ბრძანების, კონსტანტინე ყიფიანის მივლინების შესახებ 2015 წლის 30 მარტის
ბრძანების ძალადაკარგულად გამოცხადების თაობაზე საქართველოს თავდაცვის მინისტრის
2015 წლის 17 აპრილის ბრძანების ბათილად ცნობა; ასევე, საქართველოს თავდაცვის
სამინისტროსათვის კონსტანტინე ყიფიანის თავდაცვის სამინისტროს ადმინისტრაციის
უფროსის თანამდებობაზე აღდგენისა და მისთვის იძულებით განაცდური ხელფასის
ანაზღაურების დაკისრების დავალება.
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს სააპელაციო საჩივრით გასაჩივრებულია პირველი
ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების (სარეზოლუციო ნაწილის) მე-2 პუნქტი,
რომლითაც, სადავო საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად იქნა ცნობილი კონსტანტინე
ყიფიანის სამსახურიდან განთავისუფლების შესახებ ბრძანება.
კონსტანტინე ყიფიანის სააპელაციო საჩივრით კი გასაჩივრებულია გადაწყვეტილების
(სარეზოლუციო ნაწილის) მე-2 და მე-3 პუნქტები, ანუ ის ნაწილი, რომლითაც სადავო
საკითხის გადაუწყვეტლად ბათილად იქნა ცნობილი კონსტანტინე ყიფიანის სამსახურიდან
განთავისუფლების შესახებ ბრძანება და გადაწყვეტილების ის ნაწილი, რომლითაც დანარჩენი
სასარჩელო მოთხოვნები არ დაკმაყოფილდა.
18
ამდენად, სააპელაციო სასამართლომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილების
დასაბუთებულობა უნდა შეამოწმოს მხოლოდ გასაჩივრებულ ნაწილებში.
კანონიერება-
5.2.1. საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს სააპელაციო საჩივართან დაკავშირებით:
დადგენილია, რომ მოსარჩელის (აპელანტის) კონსტანტინე ყიფიანის თანამდებობიდან
გათავისუფლების თაობაზე ბრძანებას საფუძვლად დაედო საქართველოს თავდაცვის
სამინისტროს გენერალური ინსპექციის 2015 წლის 15 აპრილის დასკვნა, რომლის თანახმადაც,
საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის 30 მარტის ბრძანების საფუძველზე,
კონსტანტინე ყიფიანს შეუწყდა სასწავლო მივლინება 2015 წლის 30 მარტიდან 2015 წლის 01
აპრილის ჩათვლით. მიუხედავად იმისა, რომ კონსტანტინე ყიფიანი იცნობდა მინისტრის
ბრძანებას მივლინების შეწყვეტის შესახებ, მან საქართველოში ჩამოუსვლელობასთან
დაკავშრებით საქმის კურსში არ ჩააყენა ხელმძღვანელობა და მიიღო გადაწყვეტილება
აღნიშნული ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი გაესაჩივრებინა
სასამართლოში ადვოკატის მეშვეობით. კონსტანტინე ყიფიანის ამგვარი ქმედება მიჩნეული
იქნა ,,საჯარო სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონის 78-ე მუხლის პირველი პუნქტის „ა“
ქვეპუნქტის მოთხოვნათა დარღვევად, რომლის თანახმადაც, დისციპლინურ გადაცდომას
წარმოადგენს ,,სამსახურებრივ მოვალეობათა ბრალეული შეუსრულებლობა ან არაჯეროვანი
შესრულება“. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, მიზანშეწონილად იქნა მიჩნეული
თავდაცვის სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსი კონსტანტინე ყიფიანი ,,საჯარო
სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონის 79-ე მუხლის პირველი პუნქტის ,,ა“ ქვეპუნქტის
საფუძველზე გათავისუფლებულიყო დაკავებული თანამდებობიდან.
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს გენერალური ინსპექციის 2015 წლის 15 აპრილის
დასკვნა, თავის მხრივ ეყრდნობოდა აღნიშნულ საკითხზე გენერალური ინსპექციის
ინსპექტირების მთავარი სამმართველოს ადმინისტრაციული ინსპექტირების სამმართველოს
მიერ ჩატარებულ სამსახურებრივ შემოწმებას.
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს გენერალური ინსპექციის 2015 წლის 15 აპრილის
დასკვნა შემდგომი რეაგირებისათვის გადაეგზავნა თავდაცვის სამინისტროს ადამიანური
რესურსების მართვისა და პროფესიული განვითარების დეპარტამენტს.
საქმის მასალებით დადგენილია, რომ კონსტანტინე ყიფიანისათვის ცნობილი იყო მისთვის
მივლინების 3 დღით შეწყვეტის მიზეზი, კერძოდ, საქართველოს მთავარ პროკურატურას
სურდა მისი მოწმის სახით დაკითხვა და იმის გამო, რომ იგი იმყოფებოდა გრძელვადიან
მივლინებაში საზღვარგარეთ, პროკურატურამ
მიმართა საქართველოს თავდაცვის
სამინისტროს კონსტანტინე ყიფიანის დაკითხვაზე გამოცხადების უზრუნველყოფის თხოვნით.
საქმის მასალებით ასევე დადგენილია და მხარეებიც არ უარყოფენ, რომ საქართველოს
პროკურატურაში
გამოცხადების
მიზნით
საქართველოს
თავდაცვის
სამინისტროს
უფლებამოსილ თანამშრომელსა და კონსტანტინე ყიფიანს შორის მიმდინარეობდა
კომუნიკაცია მისი მივლინების შეწყვეტის სავარაუდო თარიღისა და მგზავრობის ორგანიზების
19
საკითხებთან დაკავშირებით. საქმის მასალებით ასევე დასტურდება, რომ მივლინების
პერიოდი შერჩეული იქნა თავად კონსტანტინე ყიფიანის მიერ პროკურატურის
თანამშრომელთან კომუნიკაციის შემდგომ. ასევე, დადასტურებულია შემდეგიც: იმისათვის,
რომ კონსტანტინე ყიფიანის მივლინების შეწყვეტას არასასურველი გავლენა არ მოეხდინა
გაერთიანებულ სამეფოში მის მიერ სპეციალური სასწავლო კურსის გავლაზე, თავდაცვის
სამინისტროს მიერ დიდი ბრიტანეთის სამხედრო ატაშესთან შეთანხმებული იქნა აღნიშნული
საკითხი, რომელმაც დაადასტურა მივლინების სამი დღით შეწყვეტის შესაძლებლობა და ისიც,
რომ მივლინების ამ ვადით შეწყვეტა უარყოფითად არ იმოქმედებდა კონსტანტინე ყიფიანის
მიერ შესაბამისი კურსის გავლაზე.
საქმის მასალებით დადგენილია და სააპელაციო სასამართლოში აპელანტ კონსტანტინე
ყიფიანის წარმომადგენლის განმარტებითაც ირკვევა, რომ კონსტანტინე ყიფიანის მივლინების
შეწყვეტის ბრძანების შეუსრულებლობის ერთ-ერთ მიზეზს წარმოადგენდა მისი მოთხოვნის პროკურატურის მიერ დისტანციური საშუალებით დაკითხვის შეუსრულებლობა და ასევე,
ბრძანების შესრულების ფაქტობრივად შეუძლებლობა, რაც აპელანტის წარმომადგენლის
განმარტებით, გამოიხატებოდა ბრძანების მიღების თარიღისა და დაჯავშნული ბილეთების
თარიღების მიხედვით თბილისში დროულად გამოცხადების შეუძლებლობაში.
სააპელაციო სასამართლო ზოგადად არ უარყოფს პირველი ინსტანციის სასამართლოს
მოსაზრებას იმის თაობაზე, რომ სამსახურიდან განთავისუფლების შესახებ აქტის შეფასებისას,
სამსახურებრივი მოვალეობის შეუსრულებლობის შეფასების პროცესში, ადმინისტრაციული
ორგანო სარგებლობს ფართო დისკრეციით და მოხელის სამსახურიდან განთავისულების
შესახებ მიღებული ბრძანება უნდა პასუხობდეს დასაბუთებულობის მაღალ სტანდარტს და
შესაბამისად, ორგანო ვალდებულია დაასაბუთოს, თუ რაში მდგომარეობს უხეში დარღვევა, რა
მტკიცებულებებზე დაყრდნობით იღებს ასეთ
გადაწყვეტილებას და რატომ არის
გამორიცხული სხვა სახის დისციპლინური სახდელის გამოყენება მოხელის მიმართ, რომლის
მიმართაც არ მოქმედებს არც ერთი დისციპლინური სახდელი. თუმცა, მოცემულ კონკრეტულ
შემთხვევაში, საქმის გარემოებათა გათვალისწინებით, სააპელაციო პალატას მიაჩნია, რომ
გასაჩივრებული აქტების მიმართ სწორედ რომ ზემოაღნიშნულ შემთხვევებს ჰქონდა ადგილი გასაჩივრებული აქტები, რომლებიც მიღებულია დისკრეციული უფლებამოსილების
ფარგლებში, კანონიერი და დასაბუთებულია.
პალატა მიუთითებს, რომ საქართველოს ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსის მე-2 მუხლის
პირველი ნაწილის ,,ლ“ ქვეპუნქტის თანახმად, დისკრეციული უფლებამოსილებაა –
უფლებამოსილება, რომელიც ადმინისტრაციულ ორგანოს ან თანამდებობის პირს ანიჭებს
თავისუფლებას საჯარო და კერძო ინტერესების დაცვის საფუძველზე კანონმდებლობის
შესაბამისი რამდენიმე გადაწყვეტილებიდან შეარჩიოს ყველაზე მისაღები გადაწყვეტილება.
ამავე კოდექსის მე-6 მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად, თუ ადმინისტრაციულ
ორგანოს რომელიმე საკითხის გადასაწყვეტად მინიჭებული აქვს დისკრეციული
უფლებამოსილება, იგი ვალდებულია ეს უფლებამოსილება განახორციელოს კანონით
დადგენილ ფარგლებში. ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია განახორციელოს
დისკრეციული უფლებამოსილება მხოლოდ იმ მიზნით, რომლის მისაღწევადაც მინიჭებული
20
აქვს ეს უფლებამოსილება. ამავე კოდექსის მე-7 მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების
შესაბამისად კი, დისკრეციული უფლებამოსილების განხორციელებისას არ შეიძლება გამოიცეს
ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტი, თუ პირის კანონით დაცული უფლებებისა და
ინტერესებისათვის
მიყენებული ზიანი არსებითად აღემატება იმ სიკეთეს, რომლის
მისაღებადაც იგი გამოიცა. დისკრეციული უფლებამოსილების განხორციელებისას
გამოცემული ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით გათვალისწინებულმა ზომებმა არ
შეიძლება გამოიწვიოს პირის კანონიერი უფლებებისა და ინტერესების დაუსაბუთებელი
შეზღუდვა.
დისკრეციული უფლებამოსილების გამოყენებისას გადაწყვეტილების მიღება უნდა მოხდეს
კერძო
და
საჯარო
ინტერესების
დაცვის
საფუძველზე.
გარდა
აღნიშნულისა,
ადმინისტრაციული ორგანო ვალდებულია, რომ დისკრეციული უფლებამოსილების
განხორციელებისას დაიცვას კანონის სხვა მოთხოვნებიც. ასევე, დისკრეციული
უფლებამოსილებისას გამოცემული აქტი უნდა იყოს დასაბუთებული, ანუ აქტით
გათვალისწინებულმა ზომებმა არ შეიძლება გამოიწვიოს პირის კანონიერი უფლებებისა და
ინტერესების დაუსაბუთებელი შეზღუდვა. ზემოთ მითითებულიდან გამომდინარე, შეიძლება
ითქვას, რომ დისკრეციული უფლებამოსილების განხორციელებისას ადმინისტრაციული
ორგანო შეზღუდული არ არის არჩევანში, მთავარია, რომ ის კანონის ფარგლებში
განხორციელდეს.
ადმინისტრაციული ორგანოს დისკრეციულ უფლებამოსილებასთან მიმართებით პალატა
მიუთითებს,
რომ
სასამართლოს
კონსტიტუციურ
ვალდებულებას
წარმოადგენს
გააკონტროლოს ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ განხორციელებული დისკრეციული
უფლებამოსილების
კანონიერება.
ადმინისტრაციული
ორგანოს
გადაწყვეტილების
კანონიერების დადგენა კი, უპირველესად, მიღებული გადაწყვეტილების დასაბუთებიდან
ხდება შესაძლებელი.
პალატა მიუთითებს, რომ სასამართლოს მიერ ადმინისტრაციული ორგანოს დისკრეციული
უფლებამოსილების განხორციელების კანონიერებაზე მსჯელობისას გამოკვლეული უნდა
იქნეს, თუ რამდენად დასაბუთებულია ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ შერჩეული
საკითხის გადაწყვეტა, რაც თავის მხრივ, უნდა ეფუძნებოდეს
ფაქტების ობიექტურ
გამოკვლევას, დადგენასა და შეფასებას. სასამართლოს არ აქვს უფლებამოსილება შეამოწმოს
ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ შერჩეული გადაწყვეტილების მიზანშეწონილობა,
სასამართლო უფლებამოსილია შეამოწმოს მხოლოდ მიღებული გადაწყვეტილების
კანონიერება და დასაბუთებულობა. ეს კი ნიშნავს იმას, რომ ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ
მიღებული გადაწყვეტილების დასაბუთებაში უნდა აისახოს არსებული ალტერნატიული
შესაძლებლობებიდან ყველაზე ოპტიმალური გადაწყვეტილების მიღების საფუძვლები.
სასამართლო ვერ შეიჭრება ადმინისტრაციული ორგანოს დისკრეციულ უფლებამოსილების
განხორციელების ფარგლებში და ვერ განუსაზღვრავს არსებული შესაძლებლობებიდან თუ
რომელი უნდა იქნეს გამოყენებული, ვინაიდან, როგორც უკვე აღინიშნა, სასამართლო ამოწმებს
არა შერჩეული გადაწყვეტილების მიზანშეწონილობას, არამედ, მის კანონიერებადასაბუთებულობას.
აღნიშნულიდან
გამომდინარე,
სასამართლო
კონტროლი
ადმინისტრაციული ორგანოს მიერ დისკრეციული უფლებამოსილების ფარგლებში მიღებული
21
გადაწყვეტილების კანონიერებაზე ვრცელდება იმ მასშტაბით, რომ სასამართლომ უნდა
შეაფასოს სადავო გადაწყვეტილებაში გამოყენებულია
თუ არა საკითხის გადაწყვეტის
ყველაზე მისაღები საშუალება და დასაბუთებულია თუ არა გამოყენებული ღონისძიების
ყველაზე მეტად მისაღებობა სხვა ალტერნატიულ ღონისძიებებთან შედარებით. ასევე, პალატა
აღნიშნავს, რომ დისკრეციული უფლებამოსილების ფარგლებში მოქმედება ადმინისტრაციულ
ორგანოს ავალდებულებს დაიცვას პროპორციულობისა და თანაზომიერების პრინციპი.
სააპელაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ სამართლებრივი ურთიერთობა წარმოადგენს
პირის/პირთა ისეთ ქმედებას/ქმედებებს, რომელიც შემოფარგლულია კონკრეტული
სამართლებრივი სივრცით, სადაც მხარეები სარგებლობენ როგორც უფლებებით, ასევე
ვალდებულებებით და თავიანთი უფლებებისა და ვალდებულებების მიმართ შესაბამისი
პასუხისმგებლობის ხარისხით. ამრიგად, მხარეთა მიერ განხორციელებული ქმედებები
წარმოადგენენ იმ ფაქტებს, რომლის მიმართაც ხდება სამართლის ნორმის შეფარდება. ეს კი
ნიშნავს, რომ ფაქტის არსებობას სამართლებრივი ნორმა უკავშირებს გარკვეული იურიდიული
შედეგის დადგომის
შესაძლებლობას, რის გამოც, დავის არსებითად
სწორად
გადაწყვეტისათვის განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება იმ კონკრეტული ფაქტის
დადგენა-დადასტურებას, რაც იქცა პირისათვის დისციპლინური გადაცდომის შერაცხვის
საფუძვლად.
მოცემულ შემთხვევაში, პალატა ვერ გაიზიარებს პირველი ინსტანციის სასამართლოს
მოსაზრებას იმის შესახებ, რომ კონსტანტინე ყიფიანის თანამდებობიდან გათავისუფლების
თაობაზე ბრძანება მიღებული იქნა საქმის ფაქტობრივი გარემოებების გამოკვლევისა და
შეფასების გარეშე, რომ არ არის დასაბუთებული, თუ რაში მდგომარეობდა სამსახურებრივი
მოვალეობის უხეში დარღვევა და რა ზიანი გამოიწვია და რა უარყოფითი შედეგები მოჰყვა
მოსარჩელის მოქმედებას.
განსახილველ შემთხვევაში, სააპელაციო სასამართლო დადასტურებულად მიიჩნევს
ადმინისტრაციული
ორგანოს
მხრიდან
სადავო
ბრძანების
გამოცემის
დროს
პროპორციულობისა და თანაზომიერების პრინციპის დაცვის ფაქტს, რამდენადაც თვლის, რომ
იმ პირობებში, როდესაც კონსტანტინე ყიფიანი წარმოადგენდა საქართველოს თავდაცვის
სამინისტროს თანამშრომელს (ადმინისტრაციის უფროსს), მის მიერ საქართველოს თავდაცვის
მინისტრის ბრძანების შეუსრულებლობა ნებისმიერი მის მიერ დასახელებული მოტივით
(შესრულება შეუძლებელი იყო ფაქტობრივი გარემოებების გამო; საქართველოს
პროკურატურის მიერ მისი დისტანციურად დაკითხვის შესაძლებლობის არსებობა, რის გამოც
მიიჩნია, რომ ფიზიკურად მისი ჩამოსვლა არ წარმოადგენდა აუცილებლობას; პოლიტიკური
მოტივებით მისი მივლინებიდან გამოწვევის მიზეზები; ბრძანების უკანონობა და სხვ.),
მიუხედავად იმისა, რომ მის მიმართ არ მოქმედებდა დისციპლინური პასუხისმგებლობის
არცერთი ღონისძიება, შესაძლებელია ადმინისტრაციული ორგანოს (თავდაცვის სამინისტრო)
და თანამდებობის სპეციფიკიდან (ადმინისტრაციის უფროსი) გამომდინარე, მიჩნეული
ყოფილიყო სამსახურებრივი მოვალეობის ისეთ უხეშ დარღვევად/შეუსრულებლობად,
რომელიც დისციპლინური სახდელის სახედ იმსახურებდა სწორედ სამსახურიდან დათხოვნას
და არა უფრო მსუბუქ სახდელს. უფრო კონკრეტულად კი, იმ პირობებში, როდესაც
22
კონსტანტინე ყიფიანთან მიმდინარეობდა მოლაპარაკება მივლინების 3 დღით შეწყვეტასთან
დაკავშირებით, როდესაც მასთან შეთანხმებით ზუსტდებოდა შესაბამისი თარიღები, როდესაც
მას გაეგზავნა ელექტრონული ბილეთის ჯავშანი, რომლის თანახმადაც, 3 დღის შემდეგ
კონსტანტინე ყიფიანი დაბრუნდებოდა მივლინების ადგილზე,
როდესაც ეს საკითხი
შეთანხმდა დიდი ბრიტანეთის სამხედრო ატაშესთან და რომელმაც ეს შეათანხმა თავად
მივლინების ადგილის ადმინისტრაციასთან, როდესაც ყველაფერი ეს ემსახურებოდა სისხლის
სამართლის საპროცესო კოდექსით გათვალისწინებულ მიზანს მოწმის დაკითხვის თაობაზე და
ყოველივე ამის მიუხედავად, კონსტანტინე ყიფიანი არ ჩამოვიდა საქართველოში,
სასამართლოს მოსაზრებით, ამგვარი ქმედება ნამდვილად წარმოადგენს სამსახურებრივი
მოვალეობის ბრალეულ შეუსრულებლობას, რომელიც იმსახურებდა მკაცრ დისციპლინურ
სახდელს - სამსახურიდან განთავისუფლებას. ამდენად, სასამართლო ეთანხმება
ადმინისტრაციული ორგანოს შეფასებას ამგვარი ქმედების სამსახურებრივ მოვალეობათა უხეშ
დარღვევად კვალიფიკაციაში; ეს ქმედება ადმინისტრაციულმა ორგანომ განახორციელა
დისკრეციული
უფლებამოსილების
ფარგლებში
და
არ
გადაუჭარბებია
ამ
უფლებამოსილებისათვის. სააპელაციო პალატა ყურადღებას ამახვილებს იმაზეც, რომ
თავდაცვის სამინისტრო ახორციელებს სპეციფიკურ მმართველობით საქმიანობას და ამდენად,
იქ დასაქმებული პირი გვევლინება განსაკუთრებული პასუხისმგებლობის მატარებლად,
მითუფრო, როდესაც საუბარია სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსზე, რომელსაც, პალატის
მოსაზრებით, განსაკუთრებულად მართებდა გულისხმიერების, მოწესრიგებულობის,
მინისტრის, როგორც ზემდგომი თანამდებობის პირის აქტის შესრულების და პატივისცემის
ვალდებულება; ამგვარი დამოკიდებულების არარსებობას კი შესაძლოა გადამდები ხასიათი
მისცემოდა თავდაცვის სამინისტროში, რაც დიდი ალბათობით, მომავალში უარყოფითად
აისახებოდა სამინისტროში განსახორციელებელ საქმიანობაზე და რაც საბოლოოდ,
დააზარალებდა ამ ორგანოს ქმედითუნარიანობას, ეფექტურობასა და პრესტიჟს.
ამდენად, იმ პირობებში, როდესაც კონსტანტინე ყიფიანის მხრიდან დასტურდება
კონკრეტული გადაცდომის ჩადენის ფაქტი - საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის
30 მარტის №MOD 6 15 00000989 ბრძანების ბრალეულად შეუსრულებლობა, პალატას მიაჩნია,
რომ გატარებული დისციპლინური ღონისძიება დარღვევის თანაზომიერია და ამდენად,
სააპელაციო სასამართლო გასაჩივრებულ ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ
აქტს არ მიიჩნევს კანონის მოთხოვნათა დარღვევით მიღებულად.
„საჯარო სამსახურის შესახებ“ საქართველოს კანონის 78-ე მუხლის პირველი პუნქტის „ა“
ქვეპუნქტის თანახმად, დისციპლინურ გადაცდომას წარმოადგენს სამსახურებრივ
მოვალეობათა ბრალეული შეუსრულებლობა ან არაჯეროვნად შესრულება. ამავე კანონის 99-ე
მუხლის მე-2 ნაწილი ადგენს, რომ სამსახურებრივ მოვალეობათა დარღვევისათვის მოხელე
შეიძლება გაათავისუფლონ სამსახურიდან, თუ მის მიმართ უკვე მოქმედებს დისციპლინური
პასუხიმგებლობის ნებისმიერი სხვა ზომა. ხოლო ამავე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად,
მოხელე შეიძლება გაათავისუფლონ სამსახურიდან დისციპლინური პასუხისმგებლობის
მოქმედების გარეშეც, თუ იგი უხეშად დაარღვევს სამსახურებრივ მოვალეობებს.
განსახილველ
შემთხვევაში,
პალატას
მიაჩია,
რომ
თავდაცვის
სამინისტროს
მიერ
23
ზემოაღნიშნული ნორმების საფუძველზე გამოცემული აქტი კონსტანტინე ყიფიანის
თანამდებობიდან განთავისუფლების შესახებ კანონიერია, შეესაბამება მისი მიღების
ფაქტობრივ წანამძღვრებს, დისკრეციული უფლებამოსილება გამოყენებულია სწორად,
მიზანმიმართულად, გადაჭარბების გარეშე, საქმის გარემოებათა გამოკვლევისა და შესწავლის
საფუძველზე; ხოლო ის გარემოება, რომ გასაჩივრებული აქტის ტექსტი არ შეიცავს შესაბამის
დასაბუთებას, არ წარმოადგენს მისი ბათილობის საფუძველს, რადგან აქტის დასაბუთებაში
იგულისხმება არამარტო ფაქტობრივი დასაბუთების აქტის ტექსტში ასახვა, არამედ ასევე იმ
მტკიცებულებათა შეგროვება, შეფასება და დასკვნის გაკეთება, რაც საფუძვლად დაედო ამ
აქტის გამოცემას და რაც, მოცემულ შემთხვევაში, წარმოდგენილია ადმინისტრაციული
წარმოების მასალებში.
5.2.2 კონსტანტინე ყიფიანის სააპელაციო საჩივართან დაკავშირებით:
პალატას მიაჩნია, რომ აპელანტ კონსტანტინე ყიფიანის სააპელაციო საჩივარი სამართლებრივი
თავლსაზრისით არ არის დასაბუთებული. პალატა, ზემოაღნიშნული მსჯელობიდან
გამომდინარე,
ვერ გაიზიარებს აპელანტის მითითებებს იმასთან დაკავშირებით, რომ
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს 2015 წლის 16 აპრილის ბრძანება მისი სამსახურიდან
განთავისუფლების თაობაზე უკანონოა, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლოს არა
ნაწილობრივ (ასკ-ის 32.4), არამედ არსებითად უნდა გაებათილებინა იგი, რადგან პალატა
მიიჩნევს, რომ აღნიშნული აქტი კანონიერია (დასაბუთება იხ. გადაწყვეტილების 5.2.1.
პუნქტში).
რაც შეეხება სააპელაციო მოთხოვნებს 2015 წლის 30 მარტისა და 17 აპრილის აქტების
კანონიერად მიჩნევის თაობაზე პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების
გაუქმებისა და ამ მოთხოვნათა ნაწილში სარჩელის დაკმაყოფილების შესახებ, სააპელაციო
პალატა ეთანხმება პირველი ინსტანციის სასამართლოს შესაბამის დასაბუთებას და
განმარტავს, რომ 2015 წლის 30 მარტის ბრძანება, რომლითაც კონსტანტინე ყიფიანს 3 დღით
შეუწყდა მივლინება და შესაბამისი პერიოდით გაუგრძელდა ეს მივლინება, არ არღვევს
აპელანტის უფლებებს, საქმის მასალები არ შეიცავს უფლების დარღვევის თაობაზე რაიმე
დამაჯერებელ დასაბუთებას, არ დასტურდება გარემოება, თუ რატომ არ შეეძლო თავდაცვის
მინისტრს, საპატიო და მნიშვნელოვანი მიზნიდან გამომდინარე, 3 დღით შეეწყვიტა მივლინება
და უზრუნველეყო აპელანტის მგზავრობა მატერიალურ-ტექნიკურად, აპელანტი ვერ
მიუთითებს იმ სამართლებრივ ნორმებს, რომლებიც მოვლინების ამგვარი შეწყვეტით
დაირღვა. გასაჩივრებული ბრძანების მიღებისას არ არის დარღვეული მისი მომზადების ან
გამოცემის კანონმდებლობით დადგენილი სხვა მოთხოვნები, რაც იმას ნიშნავს, რომ
გასაჩივრებული ბრძანებით არ იკვეთება კონსტანტინე ყიფიანის მიმართ პირდაპირი და
უშუალო (ინდივიდუალური) ზიანის, მოსარჩელის კანონიერი უფლების ან ინტერესის, მისი
უფლების უკანონოდ შეზღუდვის ფაქტ(ებ)ი.
რაც შეეხება აპელანტის არგუმენტს იმასთან დაკავშირებით, რომ მივლინებიდან 30 მარტს
დაბრუნება შეუძლებელი იყო ფაქტობრივი მიზეზების გამო, რადგან მივლინების შეწყვეტის
ბრძანება მას ჩაბარდა 30 მარტს საღამოს და მისი შესრულება წარსულ დროში შეუძლებელი
24
იყო, სააპელაციო პალატა განმარტავს, რომ მივლინების 3 დღით შეწყვეტაზე კონსტანტინე
ყიფიანის დათანხმებისა და საქართველოში ჩამოსვლის სურვილის შემთხვევაში, შესაძლებელი
იყო თარიღების კორექცია, რასაც ადასტურებს კონსტანტინე ყიფიანსა და საქართველოს
თავდაცვის სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსის მოვალეობის შემსრულებლის კახაბერ
ჩიქოვანს შორის წარმოებული ელექტრონული მიმოწერაც (ტ.1. ს.ფ. 116). მივლინების 3 დღით
შეწყვეტის მიზეზი იყო კონსტანტინე ყიფიანის მოწმის სახით დაკითხვის განზრახვა და
კონკრეტულად როდის განხორციელდებოდა ეს საპროცესო მოქმედება, 30 მარტიდან 1
აპრილის ჩათვლით, თუ სხვა მიმდებარე თარიღებში, პროცესუალური მიზნებისათვის არ
ჰქონდა გადამწყვეტი მნიშვნელობა. დისციპლინურ გადაცდომად შეფასდა მივლინების
შეწყვეტის ვადაში კონსტანტინე ყიფიანის საერთოდ ჩამოუსვლელობა და არა ამ ვადის
დარღვევა, რომლის კორექტირებაც, როგორც ზემოთ აღინიშნა, კონსტანტინე ყიფიანის
სურვილის შემთხვევაში, შესაძლებელი იყო.
რაც შეეხება 2015 წლის 17 აპრილის აქტს, რომლითაც ძალადაკარგულად გამოცხდდა
კონსტანტინე ყიფიანის მივლინების შესახებ ბრძანება, სააპელაციო პალატა განმარტავს, რომ იმ
პირობებში, როდესაც სააპელაციო სასამართლოს მიერ კანონიერადაა მიჩნეული კონსტანტინე
ყიფიანის სამსახურიდან განთავისუფლების შესახებ ბრძანება, ამდენად, ძალაში უნდა დარჩეს
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება მივლინების ძალადაკარგულად ცნობის შესახებ აქტის
ბათილობაზე უარის თქმის ნაწილშიც, ვინაიდან, მივლინებას ექვემდებარება მხოლოდ
დაწესებულების თანამშრომელი; ამდენად, სამართლებრივ საფუძველსა და ლოგიკასაა
მოკლებული სამსახურიდან განთავისუფლებული პირის მივლინების შესახებ ბრძანების
ძალაში დატოვება.
ხოლო, რაც შეეხება სააპელაციო საჩივრის მოთხოვნას პირველი ინსტანციის სასამართლოს
გადაწყვეტილების იმ ნაწილში გაუქმების შესახებ, რომლითაც მოსარჩელეს უარი ეთქვა
სამსახურში აღდგენასა და იძულებითი განაცდურის ანაზღაურებაზე, სააპელაციო პალატა
განმარტავს, რომ იმ პირობებში, როდესაც სააპელაციო სასამართლომ კანონშესაბამისად
მიიჩნია კონსტანტინე ყიფიანის მივლინების შეწყვეტის, სამსახურიდან გათავისუფლებისა და
მივლინების ძალადაკარგულად გამოცხადების შესახებ ბრძანებები, არ არსებობს საქართველოს
თავდაცვის სამინისტროს მიერ კონსტანტინე ყიფიანის თავდაცვის სამინისტროს
ადმინისტრაციის უფროსის თანამდებობაზე აღდგენის, მისთვის იძულებითი განაცდური
ხელფასის ანაზღაურების დაკისრების თაობაზე მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის
შესახებ გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების საფუძვლები.
ამდენად, საქმის გარემოებების ანალიზიდან გამომდინარე, პალატას მიაჩნია, რომ
საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს მიერ ადმინისტრაციული წარმოება ჩატარდა
სრულყოფილად, საქმისათვის მნიშვნელოვანი გარემოებების შესწავლისა და გამოკვლევის
შედეგად მიღებული იქნა სადავო ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი
აქტები. იმ გარემოებების გათვალისწინებით, რომ არ დგინდება საქართველოს თავდაცვის
სამინისტროს 2015 წლის 30 მარტის (მივლინების 3 დღით შეწყვეტა), 16 აპრილისა
(სამსახურიდან განთავისუფლება) და 17 აპრილის (მივლინების ბრძანების ძალადაკარგულად
გამოცხადება) ბრძანებების ბათილობის ფაქტობრივი და სამართლებრივი წინაპირობები,
25
სასამართლო მიიჩნევს, რომ საქართველოს თავდაცვის მინისტრის 2015 წლის 16 აპრილის
ბრძანება კონსტანტინე ყიფიანის სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ, შეესაბამება
კანონმდებლობას და სახეზე არ არის მისი ბათილად ცნობის საფუძვლები; ასევე, არ არსებობს
2015 წლის 30 მარტის ბრძანებისა 2015 წლის 17 აპრილის ბრძანების ბათილად ცნობის
საფუძვლებიც.
სააპელაციო პალატა განმარტავს: იმ პირობებში, როდესაც სააპელაციო
სასამართლომ კანონშესაბამისად მიიჩნია კონსტანტინე ყიფიანის მივლინების შეწყვეტის,
სამსახურიდან გათავისუფლებისა და მივლინების ძალადაკარგულად გამოცხადების შესახებ
ბრძანებები, არ არსებობს საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს მიერ კონსტანტინე ყიფიანის
თავდაცვის სამინისტროს ადმინისტრაციის უფროსის თანამდებობაზე აღდგენის, მისთვის
იძულებითი განაცდური ხელფასის ანაზღაურების დაკისრების თაობაზე მოთხოვნის
დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის შესახებ გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების
საფუძვლები.
6. საპროცესო ხარჯები:
აპელანტები განთავისუფლებული არიან სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან. განსახილველ
შემთხვევაში, კონსტანტინე ყიფიანის სააპელაციო საჩივარს ერთვის სახელმწიფო ბაჟის
გადახდის დამადასტურებელი დოკუმენტი. ვინაიდან, სახელმწიფო სოციალური დაცვის
საკითხებთან დაკავშირებით აღძრული სარჩელი განთავისუფლებულია სახელმწიფო ბაჟის
გადახდისგან, ამიტომ აპელანტს (მოსარჩელეს) კონსტანტინე ყიფიანს უნდა დაუბრუნდეს
მის მიერ საპელაციო საჩივარზე სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ ზედმეტად
გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი - 949 (ცხრაას ორმოცდაცხრა) ლარისა და 50 (ორმოცდაათი)
თეთრის ოდენობით.
IV
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
სასამართლოს
ადმინისტრაციულ
საქმეთა
პალატამ
იხელმძღვანელა
სააპელაციო
საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1-ლი, მე-12, 32-ე, 34-ე მუხლებით,
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 257-ე, 372-ე, 386-ე, 389-ე, 391-ე, 395-ე, 397-ე
მუხლებით და
გადაწყვიტა:
1. კონსტანტინე ყიფიანის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს.
2. საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს.
3. გაუქმდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2015
წლის 25 სექტემბრის გადაწყვეტილება საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს მიერ
გასაჩივრებულ ნაწილში და ამ ნაწილში მიღებული იქნეს ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც
კონსტანტინე ყიფიანის სარჩელი არ დაკმაყოფილდეს.
4. დანარჩენ ნაწილში გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩეს უცვლელი.
5.
ნიკოლოზ ანდღულაძეს (პ/ნ 01019006338) უკან დაუბრუნდეს კონსტანტინე ყიფიანის
26
სააპელაციო საჩივარზე 2015 წლის 24 დეკემბერს ს.ს. ,,თიბისი ბანკში“ გადახდილი
სახელმწიფო ბაჟი 949 (ცხრაას ორმოცდაცხრა) ლარი და 50 (ორმოცდაათი) თეთრი
(საგადასახადო დავალება N1; რეფ.N1281654539; ბანკის კოდი TRESGE22, სახაზინო კოდი
300773150).
6.
გადაწყვეტილება შეიძლება გასაჩივრდეს საკასაციო წესით, საქართველოს უზენაესი
სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატაში (ქ. თბილისი, ძმები ზუბალაშვილების ქ.
№32), დასაბუთებული გადაწყვეტილების მხარეთათვის გადაცემიდან 21 (ოცდაერთი) დღის
ვადაში, თბილისის სააპელაციო სასამართლოს მეშვეობით (ქ. თბილისი, გრ. რობაქიძის
გამზირი №7ა);
მოსამართლე:
მოსამართლეები:
შოთა გეწაძე
ნინო ქადაგიძე
მანანა ჩოხელი
27
1
შოთა გეწაძე
თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის თავმჯდომარე,
საქართველოს იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს წევრი
ემბრიონის/ფეტუსის სიცოცხლის უფლება და დისკრიმინაციული აბორტი
„ასევე არ მივცე არც ერთ ქალს მუცლის მოსაშლელი პესარიუმი1“
ჰიპოკრატე
1.
შესავალი
საკითხი, რომელიც წარმოდგენილი და განხილულია წინამდებარე სტატიაში, თავისი
ბუნებით საკმაოდ მნიშვნელოვანი და ფაქიზია, ვინაიდან ეხება სიცოცხლისა და
ჯანმრთელობის საკითხებს, ამ ორი უფლების კონკურენციას, სქესის ნიშნით დისკრიმინაციის
საკითხს. ამ უფლებათა ურთიერთკვეთა, გარდა სამართლებრივად პრობლემურობისა,
ატარებს მეტად სპეციფიკურ, მტკივნეულ ხასიათს, რადგან ერთმანეთს უპირისპირდება
დედისა და შვილის (ემბრიონის/ფეტუსის2) უფლებები. წინამდებარე სტატია თავისი
მიდგომით ახალია, რადგან მასში, სხვა საკითხებთან ერთად, უწინარესად განხილულია
ჩანასახის სიცოცხლისა და სქესის ნიშნით დისკრიმინაციის აკრძალვის საკითხი, რომელიც
წამოიჭრება აბორტის კონტექსტში. ცალკეულ შემთხვევაში აბორტის დისკრიმინაციულობის
კუთხით მსჯელობა, ქართულ იურიდიული ლიტერატურაში, ვფიქრობ, არ მოიპოვება. გარდა
იმისა, რომ საკითხი სრულიად ახალ ჭრილშია დანახული და განხილული, იგი მეტად
მნიშვნელოვანია ზოგადად ყველა ქვეყნისთვის და განსაკურებით კი საქართველოსთვის.
მართალია, ზოგადად აბორტის თემაზე ბევრი დაწერილა, თუმცა ძირითადად ყოველთვის
ხაზი ესმებოდა უცხო ქვეყნების მიდგომებს, მათი კანონმდებლობის მიმოხილვას, აბორტთან
დაკავშირებული მოსაზრებებისა და სამართლებრივი პრობლემების წარმოჩენას და ა.შ. თუმცა,
უიშვიათესი გამონაკლისის გარდა,3 ნაკლებად იყო დასახელებული გზები აბორტთან
დაკავშირებულ სამართლებრივ პრობლემათა გადასაჭრელად.
1
სხვა გინეკოლოგიურ მნიშვნელობასთან ერთად, პესარიუმს უწოდებენ იმ საშუალებებსაც, რომლებიც
აბრკოლებენ ჩასახვას.
2
განაყოფიერების შემდგომი პირველი 8 კვირის განმავლობაში, ადამიანის განვითარებად ორგანიზმს ემბრიონი
ეწოდება, რაც "შიგნით მზარდს" ნიშნავს. ფეხმძიმობის დარჩენილ დროს - ფეტუსი.
3
http://intermedia.ge/სტატია/33024-გენდერული-სელექცია-და-მისი-რეგულირება-საქართველოს-სამართლებრივსივრცეშ/59/user:გ.%20ხარაიშვილი:show:channel
1
2
აბორტის თემა, ვინაიდან იგი სიცოცხლისა და ჯანმრთელობის საკითხებს ეხება, საჭიროებს
სამართლიან, დაბალანსებულ, კანონმდებლობის ღრმა გაანალიზების საფუძველზე
დაფუძნებულ შესწავლას, სამართლებრივ და სხვა პრობლემათა იდენტიფიცირებას და
რეალური/განხორციელებადი გზების დასახვას აბორტთან დაკავშირებული საკითხების
მოსაწესრიგებლად.
ჩვენს ქვეყანაში არსებობს ბევრი ურთიერთგანსხვავებული (სამართლებრივი, რელიგიური,
სამედიცინო) მოსაზრება ამ თემასთან დაკავშირებით და ასევე, ისტორიული განვითარების იმ
ეტაპზე, რომელზეც საქართველოა, როდესაც ჩვენთვის განსაკუთრებული მნიშვნელობისაა
ადამიანის საყოველთაოდ აღიარებულ უფლებათა საქართველოში რეალური განხორციელება,
ჩვენი კანონმდებლობის ამ უფლებებთან შესაბამისობა, ასევე, დემოგრაფიული, რელიგიური,
ჯანმრთელობის პრობლემათა გონივრული გადაწყვეტა, საკითხი იძენს განსაკუთრებულ
აქტუალობას.
გარდა ამისა, საზოგადოების სიდიდე ხომ იმითაც იზომება, თუ როგორ ექცევა იგი
დაუცველებსა და სუსტებს.
სტატიის ეპიგრაფად გამოყენებული ჰიპოკრატეს სიტყვებიც იმაზე მეტყველებს, რომ მისი
მოღვაწეობის დროსაც - ძველი წელთაღრიცხვის მე-5-მე-4 საუკუნეებში, აბორტის თემა
მნიშვნელოვანი და მტკივნეული იყო როგორც საზოგადოებისათვის, ასევე ექიმებისთვისაც.
გარდა აღნიშნულისა, განვითარების თანამედროვე ეტაპზე ჰუმანიტარულ მეცნიერებებში
გენეტიკის შეჭრამ სხვადასხვა სოციოკულტურული და სამართლებრივი პრობლემა წამოჭრა;
ახალი ტექნოლოგიების ცხოვრებაში დანერგვას თან სდევს თუნდაც ისეთი ეთიკური რისკი,
რაც აბორტისთვისაა დამახასიათებელი.
აბორტი ლათინური სიტყვაა და ნიშნავს მუცლის მოშლას. ძველ საქართველოში ეს ქმედება
მკაცრად ისჯებოდა. აბორტის უძველესი შემთხვევები ცნობილია ეგვიპტეში, ჩინეთში, რომსა
და საბერძნეთში. ამჟამად, ქვეყანათა უმრავლესობაში აბორტი ლეგალიზებულია, ბევრ
მათგანში კი დასაშვებია მხოლოდ გარკვეული პირობებით, ხოლო ქვეყანათა მცირე ნაწილში
კი საერთოდ აკრძალულია (მაგ: ნიკარაგუა, მალტა, ჩილე და სხვა).
საკითხი - არის თუ არა ემბრიონი/ფეტუსი უფლებების მატარებელი და აქვს თუ არა მას
სპეციალური დაცვის უფლება, ხშირად კამათის საგანი ხდება მეცნიერებსა და პრაქტიკოსებს
შორის. აბორტთან დაკავშირებული პრობლემები და ემბრიონის/ფეტუსის დაცვა მრავალ
ქვეყანაში სადავო საკითხად ითვლება, ითვალისწინებენ რა, ერთი მხრივ ქალთა
ინტერესებს, ხოლო, მეორე მხრივ - დაუბადებელი ბავშვის სამართლებრივი დაცვის
საჭიროებას.
გარდა ამისა, როგორც ზემოთ აღინიშნა, მოცემული საკითხის შესწავლისას იკვეთება
დისკრიმინაციის აკრძალვის (სქესის ნიშნით) უმნიშვნელოვანესი სამართლებრივი პრინციპის
დარღვევის პრაქტიკა, რაც გამოწვეულია ე.წ. სელექციური აბორტებით. სელექციური აბორტი
სხვადასხვა სახისაა, მაგალითად, სელექციური ნიშნავს ორი ან მეტი ნაყოფის არსებობისას,
მათი არჩევით ერთ-ერთის მოცილებას, თუმცა სელექციური აბორტის ყველაზე
2
3
გავრცელებული ფორმაა ნაყოფის მოცილება სქესის ნიშნით, ანუ მსოფლიოში და სამწუხაროდ
საქართველოშიც, ნაყოფის სიცოცხლის მოსპობა ხდება მხოლოდ და მხოლოდ იმის გამო, რომ
იგი მდედრობითი სქესისაა.
სტატიაში მიმოხილულია ემბრიონის/ფეტუსის უფლებებთან (სიცოცხლის უფლება,
დისკრიმინაციის აკრძალვა) დაკავშირებული საკითხების საერთაშრისო და ეროვნული
სამართლებრივი რეგლამენტაცია, საზღვარგარეთ და საქართველოში არსებული მდგომარეობა
აბორტის, მათ შორის სელექციური აბორტების მხრივ, განხილულია ფეტუსის/ემბრიონის
სიცოცხლის უფლებასთან და დისკრიმინაციის (სქესის ნიშნით) აკრძალვასთან
დაკავშირებული საკითხები.
წინამდებარე სტატიის ძირითადი მიზანია იმ სამართლებრივი პრობლემების ნათლად
წარმოჩენა, რაც გამოწვეულია ქართულ კანონმდებლობაში აბორტთან დაკავშირებული
საკითხების არასრულყოფილი სამართლებრივი რეგულირებით; ასევე, ძირითადი მიზანია ამ
პრობლემათა გადაჭრის რეალური/გონივრული გზების დასახვა, რაც მომავალში ხელს
შეუწყობს სამართლებრივი საფრთხისა თუ გაურკვევლობის თავიდან აცილებას.
2.
ემბრიონის/ფეტუსის უფლებებთან (სიცოცხლის უფლება, დისკრიმინაციის აკრძალვა)
დაკავშირებული კანონმდებლობა
2.1. საერთაშორისო რეგლამენტაცია
ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაცია 4
ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაციაში ასახულმა ფუნდამენტურმა პრინციპებმა
დიდი გავლენა მოახდინა მრავალი ქვეყნის კანონმდებლობაზე, რაც ამ საერთაშორისო აქტის
უმნიშვნელოვანეს როლზე მეტყველებს.
ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაციის მე-3 მუხლის თანახმად, ყოველ ადამიანს
აქვს სიცოცხლის, თავისუფლებისა და პირადი ხელშეუხებლობის უფლება.
დეკლარაციის მოსამზადებელი სამუშაოების დროს ზოგიერთმა სახელმწიფომ (მაგ: ჩილე,
ლიბია) წარადგინა შესაბამისი მუხლის პროექტი, რომლის თანახმად, დეკლარაცია
ითვალისწინებდა სიცოცხლის უფლების დაცვას ჩასახვის მომენტიდან. ზოგიერთი ქვეყანა,
მათ შორის დანია, აშშ და საბჭოთა კავშირი, ხსენებული მუხლის პროექტს არ დაეთანხმა იმ
საბაბით, რომ ბევრ ქვეყანას არ გააჩნია აბორტის შესახებ კანონები. დეკლარაცია კი
მხოლოდდამხოლოდ იმ შინაარსს უნდა შეიცავდეს, რომელიც გაერთიანებული ერების
ორგანიზაციის ყველა წევრი ქვეყნისათვის იქნება მისაღები.5
4
მიღებულია 1948 წლის 10 დეკემბერს გაეროს გენერალური ასამბლეის მიერ.
ლ. ჭელიძე, სიცოცხლის უფლება ფეტუსისთვის, ადამიანის უფლებათა დაცვა ეროვნულ და საერთაშორისო
სამართალში, თბილისი, 2002 წელი, გვ. 257-258.
5
3
4
ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაციის მე-7 მუხლის თანახმად, ყველა ადამიანი
თანასწორია კანონის წინაშე და განურჩევლად რაიმე განსხვავებებისა, ყველას აქვს უფლება
თანაბრად იყოს დაცული კანონის მიერ. ყველა ადამიანს აქვს უფლება თანაბრად იყოს
დაცული ამ დეკლარაციის დამრღვევი ყოველგვაარი დისკრიმინაციისაგან და ასეთი
დისკრიმინააციის ყოველგვარი წაქეზებისაგან.
აღსანიშნავია, რომ ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაცია კრძალავს ნებისმიერი
სახის დისკრიმინაციას, რომელიც არღვევს ამ დეკლარაციას. ანუ, დისკრიმინაციის შეზღუდვა
ზოგადი და ფართოა, რამდენადაც ფართოა და მრავლისმომცველია თავად დეკლარაციაში
ასახული უფლებები; დეკლარაცია არ შემოიფარგლება მხოლოდ ამ დეკლარაციით
განმტკიცებული კონკრეტული უფლებების დისკრიმინაციული დარღვევის აკრძალვით.
ბავშვის უფლებების დეკლარაცია6 და ბავშვის უფლებათა კონვენცია7
დეკლარაციის პრეამბულის მე-3 აბზაცის თანახმად, ბავშვი, მისი ფიზიკური და გონებრივი
მოუმწიფებლობის გამო, საჭიროებს განსაკუთრებულ დაცვასა და მზრუნველობას, შესაბამისი
სამართლებრივი დაცვის ჩათვლით, როგორც დაბადებამდე, ისე დაბადების შემდგომ.
ბავშვთა
უფლებათა
კონვენციის
პრეამბულის
მე-9
აბზაცში
აღნიშნულია
შემდეგი:
„მხედველობაში იღებენ რა ბავშვის უფლებათა დეკლარაციის მითითებას, რომ ბავშვს, მისი
ფიზიკური და გონებრივი მოუმწიფებლობის გამო, ესაჭიროება სპეციალური დაცვა და
ზრუნვა, შესატყვისი სამართლებრივი დაცვის ჩათვლით, როგორც დაბადებამდე, ისე
დაბადების შემდეგ”.
ამ ფორმულირებასთან დაკავშირებით განსხვავებული მოსაზრებები არსებობდა და არსებობს;
ერთნი მხარს უჭერენ იმ მოსაზრებას, რომ დაუბადებელი ბავშვი ჯერ არ წარმოადგენს იმ
ადამიანს, ვისი უფლებებიც დაცულ უნდა იქნეს; სხვები კი ფიქრობენ, რომ კონვენციამ არ
უნდა გაუკეთოს იგნორირება იმ მეტად მნიშვნელოვან საკითხს, რასაც დაუბადებელი ბავშვის
უფლებები ჰქვია. ამ კუთხით სხვადასხვა ქვეყნებმა დათქმები
გააკეთეს; მათ შორის
საინტერესოა გაერთიანებული სამეფოს მიერ გაკეთებული დათქმა, რომლის თანახმადაც, ის
კონვენციის დებულებათა გავრცელებას უკავშირებს მხოლოდ და მხოლოდ ნაყოფის
სიცოცხლისუნარიანად დაბადებას.
ზოგიერთი მეცნიერი აღნიშნავს, რომ ემბრიონი/ფეტუსი, როგორც დაუბადებელი ბავშვი,
ბავშვის უფლებათა დეკლარაციაში განხილულია როგორც ბავშვი; მას ენიჭება უფლება
გაიზარდოს და განვითარდეს. ბავშვი და დედა უზრუნველყოფილი უნდა იყვნენ სპეციალური
6
გამოცხადებულია გენერალური ასამბლეის 1959 წლის 20 ნოემბრის 1386 (XIV) რეზოლუციით.
7 მიღებულია გაეროს გენერალური ასამბლეის მიერ 1989 წლის 29 ნოემბერს, ხოლო ძალაში შევიდა 1990 წლის 2
სექტემბერს. საქართველოში ძალაშია 1994 წლის 21 აპრილიდან.
4
5
ზრუნვითა და დაცვით, დაბადებამდე და დაბადების შემდგომი პერიოდის განმავლობაში
ადეკვატური ზრუნვის ჩათვლით. გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის მიერ ბავშვის
სტატუსის განმსაზღვრელ ათ პრინციპში ცნება „ბავშვი“ მოიცავს ბავშვს საშვილოსნოშიც.
„მაშინ, როდესაც ბავშვი უნდა იყოს „პირველთა რიგში“, მას არ უნდა ექცეოდნენ
გულგრილად, მასზე უნდა ზრუნავდნენ დაბადებამდე, რათა არ მოხდეს დედის
სურვილისამებრ ბავშვის სიცოცხლის ხელყოფა.8
ბავშვის უფლებათა კონვენციის პირველი მუხლის თანახმად, წინამდებარე კონვენციის
მიზნებისათვის ბავშვად ითვლება 18 წლამდე ასაკის ყოველი ადამიანი, თუკი რომელიმე
ქვეყნის კანონმდებლობის მიხედვით ბავშვი უფრო ადრე არ აღწევს სრულწლოვანებას.
ამდენად, მითითებული ნორმა განსაზღვრავს იმ მომენტს, თუ სამართლებრივად როდის
მთავრდება ბავშვობა, ან ამგვარ დასრულებას მიანდობს ხელშემკვრელ მხარეს; ანუ,
განსაზღვრულია ბავშვობის დასასრული და არაა გადაწყვეტილი საკითხი, თუ როდის იწყება
იგი, დაბადებიდან თუ დაბადებამდეც. ამდენად, ეს საკითხი თითოეული ხელშემკვრელი
ქვეყნის გადასაწყვეტია.
ბავშვის უფლებათა კონვენციის მე-6 მუხლის თანახმად, მონაწილე სახელმწიფოები
აღიარებენ, რომ ყოველ ბავშვს აქვს სიცოცხლის ხელშეუხებელი უფლება. მონაწილე
სახელმწიფოები შესაძლებლობისამებრ მაქსიმალურად უზრუნველყოფენ ბავშვის სიცოცხლის
შენარჩუნებასა და ჯანსაღ განვითარებას. ამდენად, ბავშვის უფლებათა კონვენციის მე-6
მუხლი იცავს სიცოცხლის უფლებას, დაუბადებელი ადამიანის სიცოცხლეზე რაიმე
კონკრეტული მითითების გარეშე.
ამავე კონვენციის მე-2 მუხლის პირველი პუნქტის თანახმად, მონაწილე სახელმწიფოები
პატივს სცემენ და უზრუნველყოფენ მათი იურისდიქციის ფარგლებში მყოფი თითოეული
ბავშვის
ყველა
უფლებას,
რომელიც
წინამდებარე
კონვეციითაა
გათვალისწინებული,
ნებისმიერი სახის დისკრიმინაციის გარეშე, რასის, კანის ფერის, სქესის, ენის, რელიგიის,
პოლიტიკური თუ სხვა მრწამსის, ეროვნული, ეთნიკური თუ სოციალური წარმოშობის,
ქონებრივი
მდგომარეობის,
ბავშვის,
მისი
მშობლებისა
და
კანონიერი
მეურვეების
ჯანმრთელობისა და დაბადების მდგომარეობის ან სხვა რამ ვითარების განურჩევლად.
სამოქალაქო და პოლიტიკურ უფლებათა საერთაშორისო პაქტი9
სამოქალაქო და პოლიტიკურ უფლებათა საერთაშორისო პაქტის მე-6 მუხლის პირველი
პუნქტის მიხედვით, სიცოცხლის უფლება თითოეული ადამიანის განუყოფელი უფლება. ამ
უფლებას იცავს კანონი. არავის შეიძლება თვითნებურად წაართვან სიცოცხლე. ამდენად,
8
ლ. ჭელიძე, სიცოცხლის უფლება ფეტუსისთვის, ადამიანის უფლებათა დაცვა ეროვნულ და საერთაშორისო
სამართალში, თბილისი, 2002 წელი, გვ. 262.
9
სამოქალაქო და პოლიტიკურ უფლებათა საერთაშორისო პაქტი მიღებულ იქნა 1966 წელს. იგი ძალაში შევიდა
1976 წელს.
5
6
ყველა ადამიანს აქვს სიცოცხლის თანდაყოლილი უფლება, რაც იმას ნიშნავს, რომ სიცოცხლის
უფლება სახელმწიფოს მიერ კი არ არის მინიჭებული, არამედ ადამიანის განუყოფელი
ნაწილია. თანამედროვე საერთაშორისო სამართლისა თუ ეროვნული სამართლის
მეცნიერებებში სიცოცხლის უფლება განიხილება ადამიანის ძირითად უფლებად. ძირითადი
უფლებები წარმოადგენენ არა სახელმწიფოსაგან ნაბოძებ, არამედ წინარესახელმწიფოებრივ,
სახელმწიფოსაგან მხოლოდ გარანტირებულ უფლებებს. ძირითადი უფლებები, უპირველეს
ყოვლისა, ესაა სახელმწიფოს წინაშე მოქალაქის თავდაცვის უფლებები.
გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის ადამიანის უფლებათა კომიტეტი, სამოქალაქო და
პოლიტიკურ უფლებათა საერთაშორისო პაქტის მე-6 მუხლზე გაკეთებულ კომენტარებში არ
ეხება დაუბადებელი ბავშვის სიცოცხლის უფლებას მისი სადავოობის გამო; ალბათ იმ
გავრცელებული მოსაზრების გამოც, რომ სახელმწიფოს არ შეუძლია ჩასახვის მომენტის
განსაზღვრა და ამდენად, მას არ შეუძლია დაიწყოს ფეტუსის სიცოცხლის დაცვა და რომ
სხვადასხვა ქვეყნების კანონმდებლობა ამ კუთხით, განსხვავდება ერთმანეთისგან. თუმცა, ეს
არ ზღუდავს სახელმწიფოებს და მათ შორის საქართველოს, თავად განსაზღვრონ და
გადაწყვიტონ აბორტთან დაკავშირებული საკითხი, მაგალითად, მიიჩნიონ, რომ სიცოცხლის
უფლება დაცული იყოს ჩასახვისთანავე.
რაც შეეხება დისკრიმინაციას, მას კრძალავენ პაქტის მე-2 და 26-ე მუხლები. ერთ აქტში
დისკრიმინაციის ამკრძალავი ორი დებულების არსებობის მიზეზი კი ისაა, რომ პაქტის მე‐2
მუხლი დისკრიმინაციას კრძალავს მხოლოდ პაქტით გათვალისწინებული უფლებებითა და
თავისუფლებებით სარგებლობასთან მიმართებით, ხოლო პაქტის 26‐ე მუხლი კი არ არის
შეზღუდული მხოლოდ პაქტით განსაზღვრული უფლებებითა და თავისუფლებებით
დისკრიმინაციის გარეშე სარგებლობით, არამედ ეს უკანასკნელი კრძალავს დისკრიმინაციას
ხელშემკვრელი სახელმწიფოს კანონმდებლობით გათვალისწინებული უფლებებითა და
თავისუფლებებით სარგებლობასთან მიმართებით.10
თუმცა, ცალკე უნდა აღინიშნოს, რომ პაქტის 24-ე მუხლში პირდაპირაა მითითებული ბავშვის
მიმართ სქესის ნიშნით დისკრიმინაციის აკრძალვაზე, კერძოდ, თითოეულ ბავშვს, რასის,
კანის ფერის, სქესის, ენის, რელიგიის, ეროვნული თუ სოციალური წარმოშობის, ქონებრივი
მდგომარეობისა თუ დაბადების გამო ყოველგვარი დისკრიმინაციის გარეშე აქვს უფლება
დაცვის ისეთ ღონისძიებებზე, რომლებიც მას, როგორც მცირეწლოვანს, უნდა გაუწიონ მისმა
ოჯახმა, საზოგადოებამ და სახელმწიფომ.
ქალთა დისკრიმინაციის ყველა ფორმის აღმოფხვრის კონვენცია11
ეს კონვენცია მართლაც გამორჩეულია ქალთა მიმართ დისკრიმინაციის აღმოფხვრის კუთხით.
პრეამბულის თანახმად, კონვენციას მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს ადამიანის უფლებათა
სფეროში იმ საერთაშორისო ხელშეკრულებების პრობლემათა რიგში, რომლებსაც აწყდება
10
ბ. ბოხაშვილი, დისკრიმინაციის აკრძალვა. ჟურნალი „სოლიდარობა“ #2/23, საქართველოს სახალხო
დამცველთან არსებული ტოლერანტობის ცენტრი, თბილისი, 2008 წელი, გვ. 50.
11
მიღებულია 1979 წელს; საქართველოსათვის ძალაშია 1994 წლის 25 ნოემბრიდან.
6
7
კაცობრიობის მდედრობითი ნახევარი, კონვენცია თავის სულიერ საწყისს იღებს
გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის მიზნებიდან: განამტკიცონ რწმენა ადამიანის
ძირითადი უფლებებისადმი, ადამიანის პიროვნების ღირსებისა და ფასეულობისადმი, ქალთა
და მამაკაცთა თანასწორუფლებიანობა. ამის გამო კონვენცია წარმოადგენს არა მარტო ქალთა
უფლებების საერთაშორისო ზოლს, არამედ მონაწილე სახელმწიფოთა პროგრამას ამ
უფლებათა განხორციელების გარანტიების უზრუნველყოფის მიზნით.
კონვენცია სრულიად გარკვევით ამტკიცებს თანასწორობის პრინციპებს, რომელიც შეიცავს
მონაწილე სახელმწიფოებისადმი მიმართულ მოთხოვნას - მიიღონ ყველა საჭირო ზომა, მათ
შორის საკანონმდებლო, რათა უზრუნველყონ ქალთა ყოველმხრივი განვითარება და
პროგრესი, მათ მიერ ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა განხორციელება და
გამოყენება მამაკაცებთან თანასწორობის საფუძველზე (მუხლი 3).
ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენცია 12
ევროპული კონვენციის მე-2 მუხლის პირველი პუნქტით, ყველა ადამიანის სიცოცხლის
უფლება კანონით არის დაცული.
აქვს თუ არა დაუბადებელ ბავშვს სიცოცხლის უფლება, კონვენციით არ არის გადაწყვეტილი.
ზემოაღნიშნული მუხლი არ იძლევა იმის კონკრეტულ განსაზღვრებას, თუ რა ეტაპზე იწყება
სიცოცხლის დაცვა.
ევროპულმა კონვენციამ გამოხატა თავშეკავება აბორტის ყველა საქმესთან დაკავშირებით და
მან კანონმდებელს დაუტოვა შესაბამისი ნორმების ჩამოყალიბებისათვის თავისუფალი
მოქმედების არეალი.
თუ მივიჩნევთ, რომ ზემოაღნიშნულ სიტყვებში „ყველა ადამიანი“, იგულისხმება
ემბრიონი/ფეტუსიც, ესეიგი კონვენციის მე-2 მუხლი იცავს მასაც, რასაც შესაბამისი ასახვა
უნდა მოყვეს ეროვნულ კანონმდებლობაში რეგულაციებისა თუ აკრძალვების კუთხით.
უნდა აღინიშნოს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრაქტიკაში
ჯერჯერობით არ ფიქსირდება გადაწყვეტილება იმის შესახებ, იცავს თუ არა კონვენციის მე-2
მუხლი დაუბადებელ ბავშვს.13
კონვენციით დისკრიმინაცია აკრძალულია მე-14 მუხლითა და მე-12 ოქმით. მე-14 მუხლის
თანახმად, ამ კონვენციით გათვალისწინებული უფლებებითა და თავისუფლებებით
სარგებლობა უზრუნველყოფილია ყოველგვარი დისკრიმინაციის გარეშე, განურჩევლად
სქესის, რასის, კანის ფერის, ენის, რელიგიის, პოლიტიკური თუ სხვა შეხედულებების,
ეროვნული თუ სოციალური წარმოშობის, ეროვნული უმცირესობისადმი კუთვნილების,
12
ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენცია მიღებულ იქნა 1950 წელს, ხოლო ძალაში შევიდა 1953 წლის 3
სექტემბერს.
13
ამგვარი დასკვნის საფუძველია ევროპული სასამართლოს პრაქტიკის კვლევა.
7
8
ქონებრივი მდგომარეობის, დაბადებისა თუ სხვა ნიშნისა. მე-12 ოქმის პირველი მუხლის
თანახმად, კანონით დადგენილი ნებისმიერ უფლებით სარგებლობა უზრუნველყოფილია
ყოველგვარი დისკრიმინაციის გარეშე სქესის, რასის, კანის ფერის, ენის, რელიგიის,
პოლიტიკური თუ სხვა შეხედულების, ეროვნული თუ სოციალური წარმოშობის, ეროვნული
უმცირესობისადმი კუთვნილების, ქონებრივი მდგომარეობის, დაბადებისა თუ სხვა სტატუსის
განურჩევლად.
ამ ორ ნორმას შორის განსხვავება იგივეა, რაც უკვე აღინიშნა სამოქალაქო და პოლიტიკური
უფლებების შესახებ პაქტის შემთხვევაში; კერძოდ, კონვენციის მე-14 მუხლი დისკრიმინაციას
კრძალავს მხოლოდ კონვენციითა და დამატებითი ოქმებით განსაზღვრულ უფლებებთან
მიმართებით, ხოლო მე-12 ოქმი კი დისკრიმინაციას კრძალავს
ხელშემკვრელი
სახელმწიფოების ეროვნული კანონმდებლობით გათვალისწინებულ ნებისმიერ უფლებასთან
მიმართებით.
ადამიანის უფლებათა ამერიკის კონვენცია 14
ამერიკის კონვენციის მე-4 მუხლის თანახმად, ყველა ადამიანს აქვს თავისი სიცოცხლის
პატივისცემის უფლება. აღნიშნული უფლება დაცულია ჩასახვის მომენტიდან.
ეს კონვენცია ალბათ ერთადერთი საერთაშორისოსამართლებრივი დოკუმენტია, სადაც
პირდაპირაა მითითებული დაუბადებელი ბავშვის სამართლებრივი დაცვის შესახებ.
აღნიშნული კონვენციის 24-ე მუხლის კრძალავს დისკრიმინაციას ნებისმიერ, მათ შორის,
ბუნებრივია, სქესის საფუძველზეც.
ადამიანისა და ხალხის უფლებათა აფრიკული ქარტია 15
ადამიანისა და ხალხის უფლებათა აფრიკის ქარტიის მე-4 მუხლის თანახმად, ადამიანები
ხელშეუხებელნი არიან. ყველა ადამიანს მინიჭებული უნდა ჰქონდეს თავისი სიცოცხლის
დაფასებისა და პიროვნების ხელშეუვალობის უფლება.
ამ ქარტიის პრეამბულის მე-9 პუნქტში საუბარია სხვადასხვა ნიშნით, მათ შორის სქესის
ნიშნით დისკრიმინაციის აკრძალვაზე; ასევე, მე-18 მუხლი დისკრიმინაციის აკრძალვასთან
ერთად პრიორიტეტულად ითვალისწინებს ბავშვის უფლებების დაცვას.
2.2. ეროვნული რეგლამენტაცია
საქართველოს კონსტიტუცია
14
ადამიანის უფლებათა ამერიკის კონვენცია მიღებულ იქნა 1969 წლის 22 ნოემბერს. იგი ძალაში შევიდა 1978
წლის 18 ივლისს.
15
1981 წელს აფრიკის გაერთიანების ორგანიზაციის სახელმწიფოებისა და მთავრობის მეთაურთა ასამბლეამ
მიიღო ადამიანისა და ხალხის უფლებათა აფრიკული ქარტია, რომელიც ძალაში შევიდა 1986 წლის 21
ოქტომბერს.
8
9
საქართველოს კონსტიტუციის მე-15 მუხლის თანახმად, სიცოცხლე ადამიანის ხელშეუვალი
უფლებაა და მას იცავს კანონი. სიკვდილით დასჯა აკრძალულია.
კონსტიტუციაში დისკრიმინაციის აკრძალვას ეძღვნება მე-14 მუხლი, რომლის თანახმადაც,
ყველა ადამიანი დაბადებით თავისუფალია და კანონის წინაშე თანასწორია განურჩევლად
რასისა, კანის ფერისა, ენისა, სქესისა, რელიგიისა, პოლიტიკური და სხვა შეხედულებებისა,
ეროვნული, ეთნიკური და სოციალური კუთვნილებისა, წარმოშობისა, ქონებრივი და
წოდებრივი მდგომარეობისა, საცხოვრებელი ადგილისა.
ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ საქართველოს კანონი
ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ საქართველოს კანონის 139-ე მუხლის თანახმად, ქალთა
ჯანმრთელობის დაცვა აბორტების შემცირების გზით სახელმწიფოს პრიორიტეტული
ამოცანაა. ორსულობის ნებაყოფლობითი შეწყვეტა ნებადართულია მხოლოდ სათანადო
უფლების მქონე სამედიცინო დაწესებულებაში, სერტიფიცირებული ექიმის მიერ, თუ:
ა)
ორსულობის ხანგრძლივობა არ აღემატება თორმეტ კვირას; ბ) ორსულს სამედიცინო
დაწესებულებაში ჩაუტარდა წინასწარი გასაუბრება და გასაუბრებიდან ორსულობის
ხელოვნური შეწყვეტის მიზნით სამედიცინო ჩარევის განხორციელებამდე გასულია 5-დღიანი
მოსაფიქრებელი ვადა.16 გასაუბრების დროს უპირატესობა ენიჭება ნაყოფის სიცოცხლის
დაცვას. აბორტის შესახებ გადაწყვეტილების მიღება ქალის პრეროგატივაა. აბორტისწინა
ექიმის კონსულტაციის/წინასწარი გასაუბრების წესი განისაზღვრება საქართველოს შრომის,
ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის ბრძანებით.
ამავე კანონის 140-ე მუხლის თანახმად, 12 კვირაზე მეტი ხანგრძლივობის ორსულობის
შემთხვევაში აბორტი ნებადართულია მხოლოდ სამედიცინო და სოციალური ჩვენებების
მიხედვით, რომელთა ჩამონათვალი დგინდება საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და
სოციალური დაცვის მინისტრის ბრძანებით.
საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის ბრძანება
საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის 2014 წლის 7
ოქტომბრის #01-74/ნ ბრძანებით, ზემოაღნიშნული კანონის მსგავსად და უფრო
დაწვრილებითაა რეგლამენტირებული ორსულობის ხელოვნური შეწყვეტის (აბორტი)
ჩატარებასთან დაკავშირებული საკითხები, სადაც ეს პროცესი დიფერენცირებულია
ორსულობის ვადების მიხედვით (7 კვირამდე, 10 კვირამდე და ა.შ.).
უდავოდ აღსანიშნავია ისიც, რომ ქართული კანონმდებლობის ისტორიაში, ამ ბრძანებით
პირდაპირ აიკრძალა სქესის ნიშნით ორსულობის შეწყვეტა. ბრძანების დანართი #1-ის მე-14
პუნქტის მიხედვით, დაუშვებელია სქესის შერჩევის მიზნით ორსულობის ხელოვნური
შეწყვეტა გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა აუცილებელია სქესთან შეჭიდული
16
ბოლოს განხორციელებულ ცვილებებემადე ეს ვადა შეადგენდა 3 დღეს.
9
10
მემკვიდრეობითი დაავადების თავიდან აცილება17. თუმცა,
დეკლარაციული ხასიათისაა და არ არსებობს სელექციური
მიმართული რაიმე ეფექტური საკანონმდებლო მექანიზმი.
ეს ჩანაწერი მხოლოდ
აბორტების წინააღმდეგ
უნდა აღინიშნოს, რომ არაკეთილსინდისიერების შემთხვევაში შესაძლებელია ამგვარი
აკრძალვის დარღვევა, რაც შეიძლება გამოიხატოს იმაში, რომ აბორტი განხორციელდეს
რეალურად სქესის ნიშნით, თუმცა ოფიციალური მოტივი იყოს სრულიად სხვა, ან სულაც
უმოტივოდ, რაც დაშვებულია ქართული კანონმდებლობით, რადგან 12 კვირამდე
ორსულობის შემთხვევაში აბორტის გაკეთება მხოლოდ დედის სურვილზეა დამოკიდებული.
საქართველოს კანონი დისკრიმინაციის ყველა ფორმის აღმოფხვრის შესახებ
სქესის ნიშნით ემბრიონის/ფეტუსის დისკრიმინაციასთან დაკავშირებით აღსანიშნავია 2014
წლის 2 მაისს მიღებული კანონი დისკრიმინაციის ყველა ფორმის აღმოფხვრის შესახებ18,
სადაც სხვადასხვა ნიშნით დისკრიმინაციისაგან დაცვასთან ერთად, პირი დაცულია სქესის
მიხედვით დისკრიმინაციისაგანაც. ამ კანონის მე-4 მუხლის თანახმად, ნებისმიერი
დაწესებულება ვალდებულია თავისი საქმიანობა, აგრეთვე სამართლებრივი აქტები და შიდა
რეგულაციები, შეუსაბამოს ამ კანონსა და სხვა ანტიდისკრიმინაციულ კანონმდებლობას.
საქართველოს კანონი გენდერული თანასწორობის შესახებ
ასევე, აღსანიშნავია საქართველოს კანონი გენდერული თანასწორობის შესახებ, რომლის მე2 მუხლის თანახმად, ამ კანონის მიზნებია: უზრუნველყოს საზოგადოებრივი ცხოვრების
ყველა სფეროში დისკრიმინაციის დაუშვებლობა, სათანადო პირობების შექმნა ქალისა და
მამაკაცის
თანასწორი
უფლებების,
თავისუფლებებისა
და
შესაძლებლობების
რეალიზაციისათვის, ხელი შეუწყოს დისკრიმინაციის თავიდან აცილებასა და აღმოფხვრას.
აღნიშნული კანონი იძლევა დისკრიმინაციის დეფინიციას და განასხვავებს მის ორ სახეს პირდაპირს და არაპირდაპირს, ანუ ირიბს.
3.
საზღვარგარეთ არსებული მდგომარეობა აბორტის, მათ შორის სელექციური აბორტის
მხრივ
17
სქესთან შეჭიდული დაავადება მიუთითებს, რომ X ქრომოსომაზე განლაგებულია ზოგიერთი ავადმყოფობის
განვითარებაზე პასუხისმგებელი გენები. ვინაიდან, სქესთან შეჭიდული გენები რეცესიულია, მამაკაცებში უფრო
მეტია ამ დაავადებების გამოვლენის შესაძლებლობა, რადგან მათ ერთი X ქრომოსომა გააჩნიათ და ამდენად, არ
აქვთ ამ რეცესიული გენის დამთრგუნველი დომინანტური გენი. ქალები შესაძლოა იყვნენ დეფექტური გენის
მატარებლები, თუმცა ეს გარემოება პირადად მათ ჯანმრთელობაზე გავლენას არ ახდენს, რადგანაც დეფექტური
გენები ითრგუნებიან მეორე X ქრომოსომაზე არსებული დომინანტური (ნორმალური) ალელებით
(მემკვიდრეობითი ფაქტორები, რომლებიც ჰომოლოგიური ქრომოსომების ერთნაირ უბნებშია განლაგებული).
ასეთი ქალები (კონდუქტორები) საშიშროებას წარმოადგენენ შთამომავლობისათის.
18
აღნიშნული კანონის მიღებამ დიდი ვნებათაღელვა გამოიწვია სხვადასხვა წრეებში (საკანონმდებლო,
რელიგიური და სხვ.), განსაკუთრებით კი, სექსუალური ორიენტაციის ნიშნით დისკრიმინაციის აკრძალვის
თვალსაზრისით.
10
11
აბორტთან (სელექციურ აბორტთან) დაკავშირებული პრობლემები თვალშისაცემია როგორც
დასავლეთ ევროპის, ასევე, თითქმის სხვა ყველა დანარჩენი ქვეყნის შემთხვევაში. სხვადასხვა
კვლევების, გამოცემების, საგაზეთო თუ საჟურნალო სტატიების, ელექტრონულ მედიაში
გავრცელებული ინფორმაციის საფუძველზე, შეიძლება დავასკვნათ, რომ პრობლემა მართლაც
აქტუალურია და მასზე აქტიური მსჯელობა მიმდინარეობს. ხშირია სელექციური აბორტის
შემთხევევბიც, თუმცა, ევროპის მასშტაბით, ძირითადად ეს სავალალო ფენომენი შეიმჩნევა
ადამიანთა (ძირითადად აზიელთა)
იმ ჯგუფებში, რომლებიც ემიგრირებულნი არიან
დასავლეთ ევროპაში; თუმცა, თავად მკვიდრი ევროპელებიც არ ამბობენ უარს სელექციურ
აბორტზე და მის გასაკეთებლად გადაადგილდებიან იმ ქვეყნებში, სადაც ნებაყოფლობითი
აბორტის ჩასატარებლად უფრო ხანგრძლივი ვადაა გათვალისწინებული, რაც მათ საშუალებას
აძლევს უტყუარად დაადგინონ ნაყოფის სქესი.
აბორტის თემა განსაკუთრებით თვალშისაცემია ისეთი ქვეყნების მაგალითზე, როგორიცაა
ჩინეთი და ინდოეთი, აღმოსავლეთ ევროპის ქვეყნები, ბალკანეთისა და კავკასიის ქვეყნები
(მათ შორის საქართველოც). სელექციური აბორტი ძირითადად დამახასიათებელია ისეთი
ქვეყნებისათვის, სადაც, ასე ვთქვათ, ოჯახში ქალიშვილთან შედარებით ვაჟს უპირატესობა
ენიჭება, რადგან ვაჟი განიხილება სამუშაო ძალად და „შემომტანად“, ქალიშვილი კი ეკონომიკურ ტვირთად. 19
უკანასკნელ პერიოდში, ევროპაში გაჩნდა „მოსაზრება“, რომ აბორტი შესაძლებელია არა
მარტო ბავშვის დაბადებამდე, არამედ მშობიარობის შემდეგაც, რასაც უწოდებენ
პოსტნატალურ აბორტს (ინფანტიციდი). 2012 წელს, რამდენიმე ევროპელმა ბიოეთიკოსმა
მხარი დაუჭირა ამ ფენომენს; ისინი მიუთითებენ, რომ ახალდაბადებული ბავშვი, ისევე
როგორც ფეტუსი/ემბრიონი, ჯერ კიდევ არ არის პიროვნება, იგი მხოლოდდამხოლოდ
პოტენციური პიროვნებაა, რადგან მას არ გააჩნია დამოუკიდებელი აზროვნების უნარი,
მორალი, მიზნები, იმედები და სხვა ისეთი ძირითადი ნიშნები, რაც ახასიათებს პიროვნებას.
შესაბამისად, ისინი დასაშვებად მიიჩნევენ იმის მოკვდინებას, ვინც ჯერ პიროვნება არაა!
ბუნებრივია, ამ მოსაზრებას, სრულიად სამართიანად, ძალიან ცოტა მხარდამჭერი ჰყავს.
თუმცა, უნდა აღინიშნოს, რომ ეს მიმდინარეობა კარგად დავიწყებული ძველის რეანიმაციაა.
მას ფესვები შორეულ წარსულში აქვს, როდესაც დასაშვებად მიიჩნეოდა ახალშობილ
გოგონათა მკვლელობა, რადგან ისინი ოჯახისათვის ზედმეტ ტვირთად მოიაზრებოდნენ,
ისინი არ მიიჩნეოდნენ ძირითად სამუშაო ძალად, დაქორწინებასთან ერთად, ტოვებდნენ რა
ოჯახს, თან მიჰქონდათ მზითევიც.
აბორტი განსაკუთრებით გავრცელებულია ჩინეთსა და ინდოეთში. ამ ქვეყნებში არსებული
მოსახლეობის განსაკუთრებული სიმრავლის გამო, წყვილები ძირითადად აჩენენ ერთ ბავშვს
და სურთ, რომ იგი იყოს მამრობითი სქესის. შესაბამისად, სელექციური აბორტის ძირითადი
მიზანი სწორედ ვაჟის გაჩენაა. თუმცა, დღეისათვის, ჩინეთმა და ინდოეთმა შეცვლეს ამგვარი
მიდგომა ამ ქვეყნებში აშკარად თვალშისაცემი ქალთა „დეფიციტის“ გამო.
19
- საქართველოში ახალშობილთა სქესის ბუნებრივი ბალანსის დარღვევის სოციალური და
გენდერული ასპექტები, ასოციაცია „ჰერაXXI“ 2012 წელი, გვ 6.
კვლევა
11
12
მოკლედ მიმოვიხილოთ სხვადასხვა ქვეყნებში აბორტის მხრივ
არსებული ვითარება:
ზოგიერთი ქვეყნის კანონმდებლობა საერთოდ კრძალავს ნაყოფის სიცოცხლის უფლებაში
ჩარევას და შესაბამისად, აკრძალულია აბორტის ნებისმიერი ფორმა. ასეთი მსოფლიოში სულ
6 ქვეყანაა: მალტა, ვატიკანი, დომინიკის რესპუბლიკა, ელ–სალვადორი, ნიკარაგუა და ჩილე.
ქვეყნების უმეტესი ნაწილი კი, გარკვეულ შემთხვევებში, ითვალისწინებს აბორტის გაკეთების
შესაძლებლობას. მსოფლიოს უმეტესი ქვეყნის კანონმდებლობა ორსულობის შეწყვეტის
საფუძვლად სამედიცინო ჩვენებას ითვალისწინებს. მაგალითად: ავსტრია, ბელგია, ფინეთი,
გერმანია და სხვა. სამედიცინო ჩვენებათაგან აღსანიშნავია საფრთხე სიცოცხლისათვის და
მრავალი ქვეყანა სამედიცინო ჩვენების სწორედ ამ საფუძველს ითვალისწინებს და არ არის
ნებადართული დედის ინიციატივით ან სხვა საფუძვლით აბორტის გაკეთება; ასეთი ქვეყნები
ძირითადად აფრიკისა და ამერიკის კონტინენტებზე მდებარეობენ. ქვეყანათა ნაწილი
აბორტის გაკეთების საფუძვლად არამარტო სიცოცხლის, არამედ ერთობლივად
ჯანმრთელობისა და სიცოცხლის ჩვენებებს ითვალისწინებს, სხვა ჩვენებების გათვალსწინების
გარეშე. ზოგიერთი ქვეყნის კანონმდებლობა ითვალისწინებს დაუბადებელი ბავშვის
სიცოცხლის მოსპობის შესაძლებლობას იმ შემთხვევაში, როდესაც ბავშვი ჩასახულია
არასრულწლოვანი ან გარკვეულ ასაკს მიღწეული ქალის ორგანიზმში. აღნიშნული შემთხვევა
გვხვდება მაგალითად, ისრაელში, სადაც 17 წლამდე და 40 წლის ზემოთ ასაკის ქალებთან
დაკავშირებით გამოიყენება; ასევე ესტონეთში – 15-მდე და 45 წლის ზემოთ ასაკის
ქალებისთვის, ხოლო რუმინეთში მისი მხოლოდ ზედა ასაკობრივი ზღვარია დადგენილი (45
წლის ზემოთ).20
შესაბამისი საერთაშორისო კონვენციებიდან გამომდინარე, ამერიკისა და აფრიკის
კონტინენტებზე აბორტი ძირითადად აკრძალულია დედის სურვილის შემთხვევაში და,
პირიქით, ნებადართულია ქალის სიცოცხლისათვის საფრთხის არსებობისას. ევროპაში
ჩვენებების შედარებით თავისუფალი რეჟიმი მოქმედებს და აბორტი უფრო მეტად არის
ლეგალიზებული. დასავლეთ და ცენტრალური ევროპის ქვეყნების უმეტესობაში იგი
ნებადართულია ნებისმიერ დროს. ზოგიერთ ევროპულ ქვეყანაში იგი შეზღუდულია
ვადებით, თუმცა აბორტის გაკეთების საფუძვლები თითქმის ყველგან მოქმედებს.
სპეციფიკურ სურათს ვხვდებით დსთ–ს ქვეყნებში. აქ აბორტის გაკეთება დედის სურვილით
შესაძლებელია მხოლოდ პირველ ტრიმესტრში, ხოლო მე-2 ტრიმესტრში იგი ნებადართულია
შესაბამისი ჩვენებების არსებობისას. საქართველოში არსებული რეგულირება ძირითადად
დსთ-ს ქვეყნების რეგულირების მსგავსია.
რაც შეეხება საკუთრივ სელექციურ აბორტს, იგი არალეგალურია თითქმის ყველა ქვეყანაში,
თუმცა რეალურად, მისი აღმოფხვრა ურთულესია; მაგალითად, იგი გავრცელებულია
ამერიკის შეერთებულ შტატებში, ძირითადად ჩინურ, ინდურ და კორეულ მოსახლეობას
შორის და ამგვარ შემთხვევათა რიცხვი ყოველ წელს იზრდება.
ეს ფენომენი გავრცელებულია ინგლისშიც, იქაც ძირითადად არაინგლისელ ემიგრანტებს
შორის. ცნობილია ფაქტები, რომ ინგლისელი ექიმები, წინასწარ შერჩეულ და ფარული
20
ვ. გონაშვილი, ნ. ხიზანიშვილი - ჩანასახის სიცოცხლის უფლება საქართველოსა და მსოფლიოში. ჟურნალი თსუ
მეცნიერება, ივლისი, 2013 წელი, გვ. 68.
12
13
კამერებით აღჭურვილ ორსულ ქალებს დათანხმდნენ სქესის ნიშნით აბორტის გაკეთებაზე,
ხოლო აბორტის ოფიციალურ მიზეზად კი დააფიქსირეს სოციალური და სხვა საფუძვლები.
როგორც ვხედავთ, სელექციური აბორტი ძირითადად აკრძალულია, მაგრამ ამ აკრძალვის
აღსრულების ეფექტური მექანიზმების არარსებობის გამო, ასეთ ფაქტებს მაინც მრავლად აქვს
ადგილი.
4.
საქართველოში არსებული მდგომარეობა
აბორტის თემა ყოველთვის აქტუალური იყო საქართველოში, თუმცა მასზე მსჯელობა
განსაკუთრებით აქტიურ ფაზაში შევიდა კათოლიკოს-პატრიარქ ილია მეორის 2013 წლის
სააღდგომო ეპისტოლის შემდეგ, სადაც აბორტის თემას ვრცელი ადგილი დაეთმო.
პატრიარქმა
პირველად
მოუწოდა
მთავრობას,
რათა
აბორტი
(გამონაკლისების
გათვალისწინებით) კანონით აიკრძალოს.
დასაწყისშივე უნდა ითქვას, რომ აბორტი, სელექციური თუ ზოგადად, პირველ რიგში
მენტალური და ეთიკური პრობლემაა, ამიტომ, მასთან ბრძოლის საუკეთესო საშუალება
საზოგადოების განათლება და სათანადო განწყობის ფორმირებაა. მართალია, ეს საკმაოდ
გრძელვადიანი პერსპექტივაა, მაგრამ საკითხის გადაწყვეტის ყველაზე ეფექტურ საშუალებად
რჩება.
თუმცა, ზემოაღნიშნული პრობლემების გარდა აბორტი ასევე სხვა სამართლებრივ (და არა
მხოლოდ) პრობლემებს წარმოშობს.
მსოფლიოში თითქმის ყველგან და ამდენად, საქართველოშიც, არსებობდა, არსებობს და
ალბათ, მომავალშიც იარსებებს აბორტი. იმის მტკიცება, რომ აბორტი მთლიანად უნდა
აიკრძალოს, ძალიან გულუბრყვილოდ ჟღერს, რომ აღარაფერი ვთქვათ იმ სამართლებრივ,
ჯანდაცვის თუ სხვა პრობლემებზე, რაც თან სდევს მის სრულ აკრძალვას. თუმცა, მიმაჩნია,
რომ გონივრულ ფარგლებში, შესაბამისი გამონაკლისების არსებობის პირობებში,
საქართველოში აბორტი უნდა აიკრძალოს (ამ საკითხზე დაწვრილებით იხ. წინამდებარე
სტატიის მე-5 პუნქტი). მრავალი ქვეყნის პრაქტიკა ცხადყოფს, რომ სრულმა აკრძალვამ
უკუშედეგი გამოიღო; აბორტი გავიდა სახელმწიფო რეგულირების სფეროდან და
გადაინაცვლა იატაკქვეშეთში, მოიმატა ქალთა სიკვდილიანობამ, სამედიცინო კრიმინალმა,
გაქრა სტატისტიკა და სხვა.
მედიცინაში ულტრასონოგრაფიის (ექოსკოპიის) დამკვიდრებამ, რასაც თან მოჰყვა ადამიანთა
დაბადებამდე მოკვდინების განსხვავებული ტალღის აგორება, გამოიწვია ისიც, რომ დღეს
სოციოლოგიაში დამკვიდრებულ ტერმინად იქცა „გამქრალი გოგონები“. საქმე ეხება
ნაყოფების „გამოხშირვას“ სქესის მიხედვით მომავალ მშობელთა ნება-სურვილის თანახმად.
უმრავლეს შემთხვევებში ასეთ წყვილებს ვაჟის შეძენა სურთ და თუ ნაყოფი მდედრობითი
სქესის აღმოჩნდა, იცილებენ მას. „გამქრალი გოგონების“ ფენომენი საქართველოშიც
ფიქსირდება, თუმცა, უფრო მცირე მასშტაბით, ვიდრე სხვა ქვეყნებში (ჩინეთი, ინდოეთი).
13
14
დადგენილია, რომ „გამქრალი გოგონები“ ქვეყნის დემოკრატიზაციის დაბალ დონეზე, მის
ეკონომიკურ სისუსტეზე ან საზოგადოების არსებითი ნაწილის სიღარიბეზე მეტყველებს.
ნაყოფის სქესზე დამოკიდებული აბორტი კი, მსოფლიო საზოგადოების თვალში, კიდევ უფრო
არაეთიკურია, ვიდრე აბორტი ზოგადად.
საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობის და სოციალური დაცვის სამინისტროს დაავადებათა
კონტროლის და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრის 2013 წლის
სტატისტიკური ცნობარის მიხედვით, აბორტების რაოდენობა 2001 წლიდან 2013 წლის
ჩათვლით, ყოველწლიურდ იზრდება; 2001 წელს დაფიქსირდა 15008 აბორტი, ხოლო 2013
წელს კი აბორტების რაოდენობა 37018-ს აღწევს, რაც საქართველოსათვის, რომელიც, შეიძლება
ითქვას, რომ მწვავე დემოგრაფიული პრობლემის წინაშე დგას, ვფიქრობ, კატასტროფული
რიცხვია. ამასთან, მითითებული სტატისტიკური ცნობარის მიხედვით, რომელიც შეეხება
ცოცხალშობილთა რაოდენობას სქესის მიხედვით და სქესთა მეორეულ რაოდენობრივ
თანაფარდობას 1996-2013 წლებში, სახეზეა სქესთა შორის ბუნებრივი ბალანსის დარღვევა
(საყოველთაოდ აღიარებული ბალანსია - 100 ცოცხალშობილ გოგონაზე 105 ვაჟი).
აღსანიშნავია ისიც, რომ აქ მოცემულია მხოლოდ რეგისტრირებული აბორტების რიცხვი;
არალეგალური აბორტების აღრიცხვა კი პრაქტიკულად შეუძლებელია, რაც, არალეგალური
აბორტების არსებობის გათვალისწინებით, კიდევ უფრო სავალალოს ხდის ჩვენი ქვეყნის
დემოგრაფიულ მდგომარეობას.
დასანანია, რომ ისეთ მცირერიცხოვან ქვეყანაში, როგორიც საქართველოა, გაკეთებული
აბორტების რიცხვი შემაშფოთებლად მაღალია. მართალია, არსებობს გარკვეული გარემოებები,
როცა აბორტი შეიძლება გამართლებულად მივიჩნიოთ: მაგალითად, თუ ორსულობის
გაგრძელება დედის ჯანმრთელობას სერიოზულ საფრთხეს უქმნის ან ნაყოფს მნიშვნელოვანი
დეფექტები
აღმოაჩნდება,
თუმცა
კონტრაცეფციის
უამრავი
მეთოდის
არსებობისას
ზრდასრულ ადამიანს შეუძლია განსაჯოს საკუთარი ქმედებები და საჭიროებისამებრ, დაიცვას
თავი, თუკი ბავშვის გაჩენა არ სურს.
ზოგადად აბორტის მიზეზი საქართველოში მრავალია, მაგალითად: მატერიალური გაჭირვება,
ქორწინებაში არყოფნისას დაორსულება, ძალადობის შედეგად დაორსულება, ნაყოფის/დედის
სიცოცხლის ან ჯანმრთელობის საფრთხე, სელექციური აბორტი (სქესის ნიშნით), როცა მეტი
შვილის ყოლა ოჯახს აღარ სურს.
როგორც უკვე აღინიშნა, ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ საქართველოს კანონით
გათვალისწინებულია მოსაფიქრებელი ვადა, რომლის ხანგრძლივობაცაა 5 დღე
(საკანონმდებლო ცვლილებებამდე ეს ვადა იყო 3 დღე). თუმცა, იგი პრაქტიკაში არ მუშაობს და
გავლენას არ ახდენს ქალის გადაწყვეტილებაზე. პირიქით, ქმნის ფსიქოლოგიურ, ფინანსურ,
ეკონომიურ, და ტერიტორიულ ბარიერებს. საკანონმდებლო ცვლილებამ შესაძლებელია ვადის
14
15
გადაცილების შემთხვევაში გამოიწვიოს არალეგალური, კრიმინალური აბორტების რიცხვის
ზრდა.21
მეან-გინეკოლოგთა აზრით, აბორტის ყველა ტიპს (ვაკუუმური, მედიკამენტური,
ქირურგიული)
მოყვება
გართულებები,
მაგალითად:
საშვილოსნოს
პერპირაცია,
პლაცენტარული ქსოვილის ნარჩენი, უშვილობა, დისმენორეა, სეპტიური მოვლენები და სხვა.
ბოლო პერიოდში საქართველოში შეინიშნება სელექციური აბორტების სიმრავლე;
სელექციური აბორტების გახშირებულ პრაქტიკაზე საუბრობენ საქართველოს შრომის,
ჯანმრთელობის და სოციალური დაცვის სამინისტროს წარმომადგენლებიც.
სელექციური აბორტი ძირითადად დამახასიათებელია ისეთი ქვეყნებისათვის, სადაც, ასე
ვთქვათ, ოჯახში ქალიშვილთან შედარებით ვაჟს უპირატესობა ენიჭება, რადგან ვაჟი
განიხილება სამუშაო ძალად და „შემომტანად“, ქალიშვილი კი - ეკონომიკურ ტვირთად.
ქართულ რეალობაში, სელექციური აბორტების მიზეზები ქართულ კულტურაში უნდა
ვეძებოთ და ეს კულტურა ცალსახად პატრიარქალურია, რომლის მიხედვითაც, ოჯახის გვარის
გამგრძელებელი აუცილებლად ვაჟია. ადამიანის ფსიქიკა იმდაგვარადაა მოწყობილი, რომ
მისთვის მნიშვნელოვანია საკუთარი გვარის გაგრძელება. პატარა ოჯახები უპირატესობას
სწორედ ვაჟს ანიჭებენ, რათა გვარი „არ დაიკარგოს“. ვინაიდან, საქართველოში კაცის
სოციალური როლი ბევრად მაღალია, ვიდრე ქალის, ამიტომაც, მოსახლეობის აბსოლუტურ
უმრავლესობას ვაჟის ყოლა ურჩევნია. ამ ნიადაგზე სელექციური აბორტების რაოდენობა
შესამჩნევია.
საქართველოში ჩატარებული ქალთა რეპროდუქციული ჯანმრთელობის კვლევებიდან ჩანს,
რომ აბორტი მიიჩნევა შობადობის კონტროლის ძირითად მეთოდად22. ამასთან, თანამედროვე
ულტრაბგერითი ტექნოლოგიების მეშვეობით შესაძლებელი გახდა ნაყოფის სქესის დადგენა
ორსულობის საკმაოდ ადრეულ სტადიაზე - ორსულობის 12 კვირამდეც, რის შედეგადაც
არასასურველი სქესის მოშორების მიზნით გაკეთებული აბორტი ბოლო პერიოდში უფრო
გავრცელებული გახდა.
როგორც ზემოთ აღინიშნა, სქესთა ბუნებრივ თანაფარდობად მიიჩნევა 100 ქალზე 105
მამაკაცი. მამრობითი სქესის ამგვარ „მოჭარბებას“ ბიოლოგიურ ჯავშანსაც უწოდებენ. რადგან,
მამაკაცები უფრო ადრეულ ასაკში კვდებიან, ვიდრე ქალები, რამდენიმე ათეულ წელიწადში
ორივე სქესის წარმომადგენლები თითქმის თანაბრდებიან ხოლმე. სწორედ ამგვარად ხდება
საუკუნეების განმავლობაში ჩამოყალიბებული სქესობრივი ბალანსის ბუნებრივი დაცვა. თუ
მონაცემები აღნიშნულ შეფარდებას აღემატება, მკვლევარებისთვის ეჭვს აღარ იწვევს, რომ
ქალთა რაოდენობის ხელოვნურ შემცირებასთან, ანუ არაბუნებრივ პროცესებთან გვაქვს საქმე,
21
ასოციაცია „ჰერა XXI-ის“ კომენტარები ადამიანის უფლებათა კომიტეტის მეოთხე პერიოდული ანგარიშის
გათვალისწინებით საქართველოს მიერ სამოქალაქო და პოლიტიკურ უფლებათა საერთაშორისო პაქტით ნაკისრი
ვალდებულებების შესრულების შესახებ. 2012 წელი, გვ.10.
22
ქალთა რეპროდუქციული ჯანმრთელობის კვლევა საქართველოში, http://www.ncdc.ge/AttachedFiles/GERHS10_Final%20Report_GEO.pdf
15
16
რაც,
ძირითადად
სელექციურ
აბორტებში
გამოიხატება.
რაკი ცნობილია, თუ რა
თანაფარდობით იბადებიან ბუნებრივ პირობებში გოგონები და ბიჭები, საქართველოში
სტატისტიკური მონაცემების გადახრა ამ თანაფარდობიდან დამაჯერებლად მოწმობს
გოგონებზე ფეხმძიმობის ხელოვნული შეწყვეტის მასობრივ ხასიათს.
სხვადასხვა ქვეყნების გამოცდილება ცხადყოფს, რომ ქალთა რაოდენობის შემცირება,
მამაკაცთა არაბუნებრივი სიმრავლე, ყოველთვის ძალადობის დონის ზრდის საფუძველია.
კაცი, რომელიც ვერ პოულობს პარტნიორს, მეტად არის მიდრეკილი ძალადობისკენ. ჩინეთსა
და ინდოეთში დანაშაულებათა ზრდა იმ რეგიონებში შეიმჩნევა, სადაც სქესობრივი ბალანსი
დარღვეულია. დანაშაულის მატება ახალგაზრდა, უცოლო მამაკაცების ხარჯზე ხდება.
აღსანიშნავია გაეროს საპარლამენტო ასამბლეის 1829-ე რეზოლუცია, სადაც, სხვა ქვეყნებთან
ერთად (ალბანეთი, სომხეთი, აზერბაიჯანი), საუბარია საქართველოზეც; უარყოფითადაა
შეფასებული ჩვენს ქვეყანაში სქესის ნიშნით აბორტის შემთხვევები და სხვადასხვა
საკითხებთან
ერთად,
გამოთქმულია
რეკომენდაციები
სქესის
ნიშნით
აბორტის
კრიმინალიზაციასთან დაკავშირებით.23
2014 წლის ივლისში გაეროს ადამიანის უფლებათა კომიტეტმა გამოაქვეყნა დასკვნა
საქართველოს რიგით მეოთხე პერიოდულ ანგარიშთან დაკავშირებით24. დასკვნაში საუბარია
ბევრ
წინგადადგმულ
თუ
მომავალში
გადასადგამ
ნაბიჯებზე,
თუმცა
ჩვენთვის
განსაკუთრებით საინტერესოა მოწოდება საქართველოსათვის, რომლის თანახმადაც, ჩვენი
ქვეყანა უნდა ებრძოლოს სელექციური აბორტების პრობლემას.
ადამიანის უფლებათა საკითხებში ევროსაბჭოს კომისარმა ნილს მიუჟნიკსის წერილში,
რომელიც ევროსაბჭოს თბილსის ოფისის ვებგვერდზეა განთავსებული, ვკითხულობთ, რომ
„მდედრობითი
სქესის
ემბრიონების
სელექციური
აბორტების
თემა
ცნობილი
არის
ინდოეთიდან და ჩინეთიდან, თუმცა ის ასევეა გავრცელებული ევროპის ზოგიერთ ნაწილშიც.
ეს მეტად დისკრიმინაციული პრაქტიკა საზოგადოებაში ქალის არაპრივილეგირებული
როლიდან მომდინარეობს. აუცილებელია მასთან ბრძოლა და მისი კანონით აკრძალვა.
ევროპის საბჭოს კვლევებში შობადობის სქესობრივი დისბალანსი საქართველოს გარდა
ფიქსირდება მეზობელ სომხეთსა და აზერბაიჯანში, ასევე ბალკანეთის რამდენიმე ქვეყანაში.
ასევე ალბანეთში და უფრო იშვიათად მონტენეგროში, კოსოვოში და იუგოსლავიის ყოფილი
რესპუბლიკის ‐ მაკედონიის ზოგიერთ ნაწილში. ამ ფენომენს ვხვდებით ასევე დასავლეთ
ევროპის ქვეყნებში, ემიგრანტთა ზოგიერთ თემში. ცნობილია, რომ აღნიშნული დისბალანსის
მიზეზს ჩანასახის სქესის მიხედვით მოშორება წარმოადგენს. სქესის შერჩევითი აბორტები
დისკრიმინაციულია და უნდა აიკრძალოს".
23
24
გაეროს საპარლამენტო ასამბლეის 1829-ე რეკომენდაცია, 3 ოქტომბერი, 2011 წელი.
გაეროს ადამიანის უფლებათა კომიტეტის 2014 წლის 23 ივლისის დასკვნა, გვ.3.
16
17
ასევე, აღსანიშნავია ქალთა მიმართ დისკრიმინაციის აღმოფხვრის კომიტეტის დასკვნითი
მოსაზრებები საქართველოს მეოთხე და მეხუთე გაერთიანებულ პერიოდულ ანგარიშებთან
დაკავშირებით,
სადაც
გამოთქმულია
შეშფოთება
სქესის
საფუძველზე
სელექციური
აბორტების დიდი რაოდენობის გამო, რაც აისახება ახალშობილთა სქესის თანაფარდობაში.
ასევე, კომისია მოითხოვს ხელშემკვრელი მხარისაგან, მიიღოს ზომები სქესის ნიშნით
სელექციური აბორტების პრაქტიკის აღმოსაფხვრელად, რომელიც სქესის მშობიარობამდე
დადგენის შედეგია.
5.
ემბრიონის/ფეტუსის სიცოცხლის უფლება
სიცოცხლის უფლება ყველაზე ძირითადია უფლებათა შორის. სიცოცხლის უფლება
მიეკუთვნება უზენაეს სამართლებრივ ღირებულებებს. იგი ადამიანის ყველა სხვა დანარჩენი
უფლების წყარო და საფუძველია. იგი არამარტო თავისთავადი სიკეთეა, არამედ სხვა
ადამიანური ღირებულებების განმსაზღვრელიც. სიცოცხლის გარეშე არ არსებობს
თავისუფლება, ადამიანის სულიერი, გონებრივი, კულტურული განვითარება თუ ადამიანური
ბედნიერება. სიცოცხლის უფლება ადამიანის ბუნებრივ არსებობას იცავს და ამით ქმნის
წინაპირობას სხვა ადამიანური სიკეთეებით სარგებლობისა. სიცოცხლის უფლება
ხელშეუვალი უფლებაა. იგი ადამიანისათვის თანდაყოლილია და არა კანონით ბოძებული.
იგი ადამიანად ყოფნას, მის ღირსებას უკავშირდება და შესაბამისად, არც მისი ჩამორთმევა
შეუძლია ვინმეს 25.
სიცოცხლის უფლება სახელმწიფოს აკისრებს ნეგატიურ ვალდებულებას - არ ხელყოს
ადამიანის სიცოცხლე და, ამასთანავე, პოზიტიურს - იზრუნოს სიცოცხლისათვის საფრთხის
ასაცილებლად და დაიცვას იგი სხვათა მხრიდან ხელყოფისაგან.
თუმცა, სიცოცხლის უფლების არსისა და მნიშვნელობის მიუხედავად, იგი არ არის
აბსოლუტური ხასიათის. შესაბამისი გამონაკლისები ძირითადად უკავშირდება უკანონო
ძალადობისაგან სხვა ადამიანთა სიცოცხლის დაცვის საჭიროებას ან ძალზე სერიოზული
საფრთხის აცილებას. სიცოცხლის უფლება ყველა ადამიანს გააჩნია; იგი იწყება ადამიანის
ჩასახვისთანავე და წყდება მისი გარდაცვალებისას.
სიცოცხლის უფლების სხვა უფლებებზე უფრო აღმატებული მნიშვნელობის მიუხედავად, იგი
ყველაზე წინააღმდეგობრივია მისთვის დამახასიათებელი პრობლემების გამო, რაც
ძირითადად მის დასაწყისსა და დასასრულს უკავშირდება. იგი არასრულყოფილადაა
დაცული ემბრიონის/ფეტუსის შემთხვევაში. ეთიკურ და სამართლებრივ ნორმებში
ძველთაგანვე არსებულ აზრთა სხვადასხვაობას ფეხმძიმე ქალისა და ნაყოფის ინტერესების
კონფლიქტამდე მივყავართ. ფეტუსის სიცოცხლის უფლების აღიარება გავლენას ახდენს
ფეხმძიმე ქალის უფლებებზე. ამგვარი აღიარება ნიშნავს ჩარევას ქალის რეპროდუქციულ
ჯანმრთელობასა და ავატონომიაში. წინამდებარე სტატიის ერთ-ერთი მთავარი მიზანიც
სწორედ ისაა, რომ დასაბუთდეს სახელმწიფოს მიერ ემბრიონის/ფეტუსის სიცოცხლის
25
ე. გოცირიძე, საქართველოს კონსტიტუციის მე-15 მუხლის კომენტარი, საქართველოს კონსტიტუციის
კომენტარი, თბილისი, 2013 წელი, გვ. 72.
17
18
უფლების მიმართ უფრო მეტი ყურადღების საჭიროება, ამ უფლების მკვეთრად განსაზღვრა
დედის უფლებათა გონივრულად და სამართლიანად დაცვის კვალობაზე და ყოველივე
აღნიშნულის შესაბამისი სამართლებრივი რეგლამენტაციის „ინიცირება“. ემბრიონის/ფეტუსის
სიცოცხლის უფლება, ძირითადად ხომ მაშინ დაკნინდა, რაც განივრცო ქალთა უფლებები;
შესაბამისად, ორივე მხარის (დედისა და ჩანასახის) უფლებათა გარკვეულობისა და
დაცვისათვის, საჭიროა დედისა და ჩანასახის უფლებათა ზედმიწევნით სამართლიანი
განსაზღვრა და ურთიერთშეპირისპირება, რათა არ მოხდეს ერთის უფლების
გაუმართლებელი დარღვევა მეორის უფლების ასევე გაუმართლებელი დაცვის ხარჯზე.
სწორედ უფლებათა ამგვარი კონფლიქტის გამოძახილი იყო ამერიკის შეერთებულ შტატებში
1973 წელს წამოწყებული მასშტაბური მოძრაობები: pro‐life - აბორტების საწინააღმდეგო და
სიცოცლის დაცვისაკენ მიმართული და pro‐choice ‐ მხოლოდ ქალის არჩევანის მომხრე.
დაპირისპირებულ სიკეთეთა თანაზომიერი დამოკიდებულების წინაპირობა სიკეთეთა
შეპირისპირებაა. შეპირისპირება, თავისთავად, იურიდიული მეთოდოლოგიის ცენტრალური
თემაა. როგორც საპირისპირო ინტერესების თანაზომიერი შეჯერების მასშტაბი, სიკეთეთა
შეპირისპირება უდიდეს მნიშვნელობას ადამიანის უფლებების სფეროში იძენს. მას ხშირად
„კონსტიტუციური სამართლის მეთოდოლოგიის გასაღებსაც” უწოდებენ.26
ემბრიონის/ფეტუსის სიცოცხლის უფლებასთან დაკავშირებით ყურადსაღებია, რომ 3 კვირის
დაუბადებელ ბავშვს აქვს გულისცემა, მისი ტვინი კი 6 კვირის ასაკში იწყებს ფუნქციონირებას.
ცოცხალი ორგანიზმი ჩასახვის მომენტიდან წარმოიშობა და მაშინვე ხდება გენეტიკური
კოდისა და ადამიანის პიროვნული პოტენციალის მატარებელი. დაუბადებელ ბავშვს თავის
უჯრედებში აქვს 46 ქრომოსომა, ეს უკანასკნელი კი მეცნიერებისათვის ადამიანის
გენეტიკური კოდის განმსაზღვრელი პირობაა.27
ემბრიონის/ფეტუსის სიცოცხლის უფლებაზე საუბრისას უნდა ვახსენოთ აბორტის პროცესის
ამსახველი ის საყოველთაოდ ცნობილი ვიდეოკადრებიც, როდესაც ნაყოფი იქნევს კიდურებს
თვითგადარჩენისათვის, გაურბის ექიმის მაშას, რომელმაც მისი სხეული უნდა დაანაწევროს.
რაც შეეხება ნაყოფის სიცოცხლის უფლებაში ჩარევის სამართლებრივ საფუძვლებს (ჩვენებებს),
ისინი ძირითადად რამდენიმე ჯგუფად შეიძლება დაიყოს: სამედიცინო, სოციალური,
ეთიკური და ევგენური. სამედიცინო ჩვენებაში მოიაზრება მდგომარეობა, როდესაც
აუცილებელია დაუბადებელი ბავშვის სიცოცხლის მოსპობა – ორსულობის შეწყვეტა ქალის
სიცოცხლისა და ჯანმრთელობისათვის სერიოზული საფრთხის არსებობისას. სოციალური
ჩვენების დროს სახეზეა სოციალურ-ეკონომიკური გარემოებები ანუ ოჯახის მძიმე
ეკონომიკური მდგომარეობა, როდესაც შეუძლებელია ბავშვის ცხოვრებისა და აღზრდისათვის
აუცილებელი მინიმალური პირობების შექმნა. ამ ჩვენებას ითვალისწინებს ქართული
კანონმდებლობაც და აქვე აღსანიშნავია, რომ სოციალური ჩვენებები დამოუკიდებლად არც
26
ლ. იზორია, ადამიანის უფლებების შეზღუდვა და თანაზომიერების პრინციპი, ადამიანის უფლებათა დაცვა
ეროვნულ და საერთაშორისო სამართალში (სტატიათა კრებული), თბილისი, 2002 წელი, გვ. 49.
27
ლ. ჭელიძე, სიცოცხლის უფლება ფეტუსისთვის, ადამიანის უფლებათა დაცვა ეროვნულ და საერთაშორისო
სამართალში, თბილისი, 2002 წელი, გვ. 266.
18
19
ერთ ქვეყანაში, მათ შორის არც საქართველოში არ გვხვდება და ისინი სხვა ჩვენებებთან
ერთად წარმოადგენენ აბორტის საფუძველს. ეთიკური ჩვენება ნიშნავს მდგომარეობას,
როდესაც ბავშვი ჩასახულია საზოგადოების ზოგადი ზნეობრივი შეხედულებების
საწინააღმდეგო ფორმით, მაგალითად, გაუპატიურების შედეგად ან ინცესტის გზით.
ევგენური ჩვენება კი გულისხმობს მდგომარეობას, როდესაც არსებობს საშიშროება, რომ
დაიბადოს არაჯანმრთელი, ფიზიკური ნაკლის მქონე ბავშვი. ზოგიერთი ქვეყნის
კანონმდებლობა დაუბადებელი ბავშვის სიცოცხლის მოსპობის საფუძვლად მიიჩნევს დედის
ასაკსაც (არასრულწლოვანი ან გარკვეულ ასაკს გადაცილებული).
ემბრიონის/ფეტუსის სიცოცხლის აბსოლუტური უფლების აღიარება აბორტის სრულ
აკრძალვას მოითხოვს და ხშირად უპირისპირდება დედის უფლებებს, მათ შორის, ზოგჯერ
მის სიცოცხლის უფლებასაც, როდესაც ორსულობა სერიოზულ რისკთანაა დაკავშირებული.
აბორტის აკრძალვა იმის აღიარება იქნებოდა, რომ ფეტუსის დაუბადებელი სიცოცხლე უფრო
მაღალი ღირებულებაა, ვიდრე ორსული ქალის სიცოცხლე. ამიტომ, ფეტუსის სიცოცხლის
უფლება მხოლოდ ნაწილობრივაა დაცული28.
ამდენად, ძალზე პრობლემატურია კანონმდებლობით აბორტის შეზღუდვის საკითხი. ერთი
მხრივ, ფიზიკური თვითგამორკვევის უფლება გულისხმობს, ქალმა თვითონ გადაწყვიტოს,
იყოლიოს თუ არა შვილი. გარდა ამისა, დღის წესრიგში დგება ფეტუსის სიცოცხლის უფლების
საკითხიც, რომელიც, სავარაუდოდ გადასწონის ქალის ფიზიკური თვითგამორკვევის
უფლებას.29
ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო სამართალი დაუშვებლად მიიჩნევს აბორტის სრულ
აკრძალვას. იგი დიდი ყურადღებით ეპყრობა ქალის ჯანმრთელობისა და ავტონომიურობის
საკითხებს. ევროპული პრაქტიკა აღიარებს ფეხმძიმე ქალის უფლებას, შეწყვიტოს ორსულობა,
თუ ის ზიანს აყენებს მის სიცოცხლეს ან ჯანმრთელობას. მაგალითად საქმეზე R.R.
პოლონეთის წინააღმდეგ (R.R. v. Poland) 30 ევროპულმა სასამართლომ დაადგინა კონვენციის
მე-8 მუხლის დარღვევა იმ მოტივით, რომ პოლონეთის კანონმდებლობა ვერ
უზრუნველყოფდა ეფექტური მექანიზმების არსებობას, რაც განმცხადებელს საშუალებას
მისცემდა დაედგინა დიაგნოზი და აღნიშნულის შედეგად მიეღო გაცნობიერებული
გადაწყვეტილება - გაეკეთებინა თუ არა აბორტი. საქმეზე ტისიაკი პოლონეთის წინააღმდეგ
(Tysiac v. Poland) 31, სადაც, ფეხმძიმე განმცხადებელი დაავადებული იყო ახლომხედველობის
მძიმე ფორმით და მშობიარობა მას უქადდა დაბრმავებას, თუმცა, მას უარი ეთქვა აბორტის
გაკეთებაზე, რის შედეგადაც, მშობიარობის შემდეგ იგი დაინვალიდდა. სასამართლომ
დაადგინა კონვენციის მე-8 მუხლის დარღვევა, რადგან განმცხადებელს არ ჰქონდა ეფექტური
მექანიზმი, რომლის მეშვეობითაც შესაძლებელი იქნებოდა აბორტის ნებართვის მიღება. ასევე,
მსგავსი გადაწყვეტილება იქნა მიღებული საქმეზე ა.ბ. და გ. ირლანდიის წინააღმდეგ (A, B And
28
ე. გოცირიძე, საქართველოს კონსტიტუციის მე-15 მუხლის კომენტარი, საქართველოს კონსტიტუციის
კომენტარი, თბილისი, 2013 წელი, გვ. 74.
29
ე. გოცირიძე, საქართველოს კონსტიტუციის მე-16 მუხლის კომენტარი, საქართველოს კონსტიტუციის
კომენტარი, თბილისი, 2013 წელი, გვ. 100-101.
30
R.R. პოლონეთის წინააღმდეგ (R.R. v. Poland), 2011 წლის 26 მაისი.
31
ტისიაკი პოლონეთის წინააღმდეგ (Tysiac v. Poland), 2007 წლის 20 მარტი.
19
20
C v. Ireland) 32, სადაც დაფიქსირდა კონვენციის მე-8 მუხლის დარღვევა, რადგან ირლანდიამ არ
შეასრულა სამედიცინო ჩვენებით აბორტის გაკეთების კონსტიტუციური ვალდებულება. ამავე
გადაწყვეტილებაში სასამართლომ (დიდმა პალატამ) განმარტა, რომ არსებობს ფუნდამენტური
განსხვავება სოციალური მიზეზებით განპირობებულ აბორტსა და ბავშვის აუცილებელ
მოკვდინებას შორის, რომელიც დედის სიცოცხლის დასაცავად მიმართული გარდაუვალი
მოქმედების შედეგია (69 პუნქტი). ასევე, აღსანიშნავია საქმე პატონი გაერთიანებული სამეფოს
წინააღმდეგ (Paton V. U.K.) 33 სადაც დადგინდა, რომ ფეტუსის სიცოცხლის უფლება
განუყოფლადაა დაკავშირებული ფეხმძიმე ქალის სიცოცხლესთან და რომ ფეხმძიმე ქალის
სოცოცხლე და ჯანმრთელობა უფრო მაღლა დგას, ვიდრე ფეტუსისა. ეს საქმე შეიცავს ასევე
მამის მტკიცებას დედისათვის აბორტის აკრძალვასთან დაკავშირებით, როდესაც ცოლს
(განქორწინებულს) სურდა ფეხმძიმობის შეწყვეტა. კომისიამ უარყო მამის მტკიცება და
დაადგინა, რომ პირადი ცხოვრების პატივისცემა ქალისა, რომელზეც უშუალოდ არის
დამოკიდებული ფეხმძიმობის გაგრძელება ან შეწყვეტა, უფრო მაღლა მდგომია, ვიდრე მამის
ნებისმიერი უფლება.
ევროპულ პრაქტიკაში არსად მოიპოვება მსჯელობა იმასთან დაკავშირებით, რომ
ემბრიონს/ფეტუსს არ გააჩნია სიცოცხლის უფლება. უბრალოდ, საუბარია იმაზე, რომ ეს
უფლება არაა აბსოლუტური, რომ აბორტის სრული აკრძალვა არღვევს ქალის ფუნდამენტურ
უფლებებს. შესაბამისად, ვინაიდან არ არსებობს შეზღუდვა სიცოცხლის დასაწყისის
განსაზღვრასთან დაკავშირებით, თითოეული სახელმწიფოს (ჩვენს შემთხვევაში საქართველოს) უფლებაა, თავად განსაზღვროს სოცოცხლის დაწყების მომენტი, დაადგინოს
უფლებათა პრიორიტეტულობა და განსაზღვროს ერთი უფლების სასარგებლოდ მეორე
უფლებაში ჩარევის საფუძვლები.
ევროპის ადამიანის უფლებათა კომისიამ 1978 წელს დაადგინა, რომ ნაყოფის სიცოცხლის
აბსოლუტური უფლების აღიარება ეწინააღმდეგება კონვენციის საგანსა და მიზანს. კომისიის
აზრით, სახელმწიფოს შეუძლია დააწესოს გარკვეული შეზღუდვები ფეხმძიმე ქალის აბორტის
უფლებაზე. 34
აქვე, ევროპული კონვენციის მე-2 მუხლით განსაზღვრულ პირად ნაყოფის მიჩნევასთან
დაკავშირებით უნდა აღინიშნოს ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილება - ვო
საფრანგეთის წინააღმდეგ (Vo v. France) 35, სადაც პაციენტების გვარების დამთხვევის გამო
წარმოშობილმა გაუგებრობამ გამოიწვია ის, რომ ექიმმა, რომელიც სინჯავდა ფეხმძიმე
განმცხადებელს, დაუზიანა მას საშვილოსნო, რამაც გამოიწვია სამედიცინო აბორტის
გაკეთების საჭიროება. განმცხადებელი ჩიოდა, რომ ხელისუფლების წარმომადგენლებმა უარი
თქვეს დაეკვალიფიცირებინათ ეს ფაქტი, როგორც გაუფრთხილებლობით ბავშვის სიკვდილი.
სასამართლომ გადაწყვიტა, რომ არ იყო დარღვეული კონვენციის მე-2 მუხლი და აღნიშნა, რომ
32
ა.ბ. და გ. ირლანდიის წინააღმდეგ (A, B And C v. Ireland), 2010 წლის 16 დეკემბერი.
პატონი გაერთიანებული სამეფოს წინააღმდეგ (Paton v. U.K.), 1980 წელი.
34
კ. კუბლაშვილი, სიცოცხლის უფლება საქართველოს კონსტიტუციის მიხედვით, ადამიანის უფლებათა
33
ევროპული სტანდარტები და მათი გავლენა საქართველოს კანონმდებლობასა და პრაქტიკაზე, სტატიათა
კრებული (რედ. კ. კორკელია), 2006 წელი, გვ. 196.
35
ვო საფრანგეთის წინააღმდეგ (Vo v. France), 2004 წლის 8 ივლისი.
20
21
იმ მომენტისათვის არ იყო სასურველი და შესაძლებელი აბსტრაქტულად გაეცა პასუხი
კითხვაზე - შეიძლებოდა თუ არა ჯერ კიდევ დაუბადებელი ბავშვი მიჩნეულიყო „პირად“,
კონვენციის მე-2 მუხლის თანახმად. სასამართლომ ასევე მიუთითა, რომ არ იყო
სისხლისსამართლებრივი დევნის საჭიროება, რადგან არსებობდა დაცვის მექანიზმები,
რომლებიც განმცხადებელს შესაძლებლობას აძლევდა, დაემტკიცებინა ექიმის შეცდომა და
მოეთხოვა კომპენსაცია.
ამდენად, მიმაჩნია, რომ განსახილველი პრობლემის გადაჭრა დამოკიდებულია სწორედ
სახელმწიფოს, კონკერტულ შემთხვევაში კი საქართველოს მიდგომაზე - როგორ გადაწყვეტს
ის სიცოცხლის დაწყების მომენტს. როგორც აღინიშნა, ადამიანის უფლებათა საერთაშორისო
სამართალი არ უკრძალავს სახელმწიფოს თავად განსაზღვროს მომენტი, როდის იწყება
ადამიანის სიცოცხლე. საქართველოს კონსტიტუციის მე-15 მუხლის დებულება, რომ
„სიცოცხლეს იცავს კანონი“, სახელმწიფოს აკისრებს პოზიტიურ ვალდებულებას,
უზრუნველყოს ყველა ადამიანის სიცოცხლის უფლების დაცვა შესაბამისი სამართლებრივი და
ადმინისტრაციული სისტემით.
ჯამში, ემბრიონის/ფეტუსის სიცოცხლის უფლებასთან დაკავშირებით შეიძლება ითქვას, რომ
მას გააჩნია ეს უფლება. როგორც აღინიშნა, სიცოცხლის უფლების სუბიექტია ყოველი
ადამიანი. ამასთან, ჩანასახსაც უდავოდ გააჩნია იგი, ანუ, ეს უფლება წარმოიშობა
განაყოფიერების მომენტიდან36, რადგან სწორედ აქედან იწყება თანმიმდევრული
ბიოლოგიური განვითარების პროცესი, რომლის განმავლობაშიც უკვე საკუთარი,
კონკრეტული ინდივიდუალობის მქონე სიცოცხლე თანდათანობით ადამიანის სახეს იძენს.
სწორედ განაყოფიერების შედეგად წარმოშობილი ემბრიონის მიმართ იწყება სახელმწიფოს
ვალდებულება დაიცვას ადამიანის სიცოცხლე. ემბრიონი ყველასაგან განსხვავებული,
თავისებური და შემდეგ დაბადებული ადამიანის იდენტური ინდივიდია, რაც კიდევ ერთი
საფუძველია იმისათვის, რომ ვაღიაროთ: იგი სიცოცხლის უფლების სუბიექტია.37
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის მე-11 მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, მემკვიდრედ
ყოფნის უფლება წარმოიშობა ჩასახვისთანავე; ამ უფლების განხორციელება დამოკიდებულია
დაბადებაზე. ამავე კოდექსის 1465-ე მუხლის თანახმად, თუ მემკვიდრე ჩასახულია, მაშინ
სამკვიდროს გაყოფა შეიძლება მხოლოდ ამ მემკვიდრის დაბადების შემდეგ. თუ ჩასახული
მემკვიდრე ცოცხალი დაიბადება, მაშინ დანარჩენ მემკვიდრეებს უფლება აქვთ გაიყონ
სამკვიდრო მხოლოდ მისი კუთვნილი წილის გამოყოფით.
36
განაყოფიერება ნიშნავს ქალისა და მამაკაცის გამეტების ერთ უჯრედად შეერთებას. მიღებული უჯრედი უკვე
ახალი ორგანიზმია და მას ზიგოტა ეწოდება. ზიგოტა არამარტო უჯრედია, არამედ წარმოადგენს სრულიად ახალ
ორგანიზმს განვითარების ერთუჯრედოვან სტადიაზე. განაყოფიერების ბიოლოგიური არსი მდგომარეობს
გამეტების ურთიერთასიმილაციასა და დედისა და მამის გენეტიკური ინფორმაციის შეერთებაში, რის შედეგადაც
ინდივიდუალური სასქესო უჯრედები ქრება და საწყისს აძლევს სრულიად ახალ, ინდივიდუალურ ორგანიზმს.
37
კ. კუბლაშვილი, სიცოცხლის უფლება საქართველოს კონსტიტუციის მიხედვით, ადამიანის უფლებათა
ევროპული სტანდარტები და მათი გავლენა საქართველოს კანონმდებლობასა და პრაქტიკაზე, სტატიათა
კრებული (რედ. კ. კორკელია), 2006 წელი, გვ. 189-190.
21
22
ამდენად, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი აღიარებს ემბრიონის/ფეტუსის უფლებას
მემკვიდრეობაზე, აწესებს დანარჩენ მემკვიდრეთა ვალდებულებას - არ გაყონ სამკვიდრო
ჩასახული მემკვიდრის დაბადებამდე, რაც უეჭველად იმასაც გულისხმობს, რომ კოდექსი
აღიარებს მას სიცოცხლის უფლების მქონე სუბიექტად. ემბრიონის/ფეტუსის სიცოცხლის
უფლების საწინააღმდეგო განმარტების დაშვებისას მივიდოდით იმ დასკვნამდე, რომ კოდექსი
აღიარებს ემბრიონის/ფეტუსის მემკვიდრეობის უფლებას და არ აღიარებს მის სიცოცხლეს
დაწყებულად, რაც ყოველგვარ ლოგიკასაა მოკლებული.
აღსანიშნავია, რომ საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსი დანაშაულად რაცხს უკანონო
აბორტს (133-ე მუხლი), ასევე, დანაშაულად მიიჩნევა ჯანმრთელობის განზრახ მძიმე
დაზიანება, რამაც გამოიწვია ორსულობის შეწყვეტა (117-ე მუხლი), ხოლო დამამძიმებელ
გარემოებადაა მიჩნეული წინასწარი შეცნობით ორსული ქალის განზრახ მკვლელობა (109-ე
მუხლი). ორსული ქალის მიმართ დანაშაულებრივი ქმედების ჩადენა სისხლის სამართლის
კოდექსის სხვა მუხლებითაცაა გათვალისწინებული, როგორც დამამძიმებელი გარემოება.
თუმცა, უნდა აღინიშნოს, რომ ამ საკანონმდებლო ნორმების ძირითადი მიზანი მაინც
ჰუმანიტარული ხასიათისაა, რაც საბუთდება ორსული ქალისათვის განსაკუთრებული
ყურადღების საჭიროებით, თუმცა, ეს ასევე შეიძლება გაგებულ იქნეს, როგორც დაუბადებელი
ბავშვის სიკვდილის თავიდან აცილება.
მართალია, ემბრიონს/ფეტუსს გააჩნია სიცოცხლის უფლება, თუმცა ეს უფლება არაა
„აბსოლუტური“38, განსხვავებით დედის სიცოცხლის უფლებისაგან. ჩანასახის სოცოცხლის
უფლება ნაკლებპრიორიტეტული ხდება დედის სიცოცხლისა და ჯანმრთელობის
უფლებასთან შედარებით, როდესაც სახეზეა მაგალითად, სამედიცინო ჩვენება; ასევე, აბორტის
საფუძვლად სახელმწიფომ შესაძლოა დაადგინოს სოციალური, ეთიკური და ევგენური
ჩვენებებიც, ანუ, მთავარია, რომ სახელმწიფომ აბორტი აკრძალოს არა სრულად, არამედ
მკაცრად გონივრულ ფარგლებში, რათა არ მოხდეს ერთის მხრივ, დედის უფლებების
გაუმართლებელი დარღვევა, ხოლო მეორეს მხრივ, ჩანასახის სიცოცხლის უფლების
გაუმართლებელი ხელყოფა; მართალია, ნაყოფის სიცოცხლის უფლება დედის სიცოცხლისა
და ჯანმრთელობის უფლებასთან შედარებით ნაკლებადაა დაცული, თუმცა ეს იმას არ უნდა
ნიშნავდეს, რომ დედის უბრალო სურვილი, შესაბამისი განსაკუთრებით პატივსადები
ინტერესების გარეშე, საკმარისი იყოს ახალი სიცოცხლის მოსასპობად - აბორტის
გასაკეთებლად.
ამ კუთხით ყურადსაღებია მოსამართლეთა (ასევე მომავალ მოსამართლეთა) გარკვეული
ნაწილის მოსაზრებაც, რადგან, უკანასკნელ წლებში, საქართველოს იუსტიციის უმაღლეს
საბჭოში მოსამართლეთა შესარჩევი კონკურსებისა და იუსტიციის უმაღლეს სკოლაში
მსმენელთა მისაღები კონკურსებისას, კონკურსანტთა აბსოლუტური უმრავლესობა აბორტის
წინააღმდეგი იყო, გარდა იმ შემთხვევისა, თუ არსებობდა დედის ან ნაყოფის სიცოცხლის ან
38
ამ შემთხვევაში, სიტყვა „აბსოლუტურს“ გააჩნია განსხვავებული დატვირთვა, რადგან თავად სიცოცხლის
უფლება ზოგადად, არ არის აბსოლუტური.
22
23
ჯანმრთელობისათვის სერიოზული საფრთხე.39
კიდევ ერთხელ უნდა აღინიშნოს, რომ ჯანმრთელობის დაცვის შესახებ საქართველოს კანონის
139-ე მუხლის თანახმად, ორსულობის ნებაყოფლობითი შეწყვეტა ნებადართულია მხოლოდ
სათანადო უფლების მქონე სამედიცინო დაწესებულებაში, სერტიფიცირებული ექიმის მიერ,
თუ: ა) ორსულობის ხანგრძლივობა არ აღემატება თორმეტ კვირას; ბ) ორსულს სამედიცინო
დაწესებულებაში ჩაუტარდა წინასწარი გასაუბრება და გასაუბრებიდან ორსულობის
ხელოვნური შეწყვეტის მიზნით სამედიცინო ჩარევის განხორციელებამდე გასულია 5-დღიანი
მოსაფიქრებელი ვადა. გასაუბრების დროს უპირატესობა ენიჭება ნაყოფის სიცოცხლის დაცვას.
აბორტის შესახებ გადაწყვეტილების მიღება ქალის პრეროგატივაა. აბორტისწინა ექიმის
კონსულტაციის/წინასწარი გასაუბრების წესი განისაზღვრება საქართველოს შრომის,
ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის ბრძანებით.
ამავე კანონის 140-ე მუხლის თანახმად, 12 კვირაზე მეტი ხანგრძლივობის ორსულობის
შემთხვევაში აბორტი ნებადართულია მხოლოდ სამედიცინო და სოციალური ჩვენებების
მიხედვით, რომელთა ჩამონათვალი დგინდება საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და
სოციალური დაცვის მინისტრის 2014 წლის 7 ოქტომბრის ბრძანებით.
ამდენად, აბორტის გაკეთება ორსულობის 12 კვირამდე, მოქმედი კანონმდებლობით,
წარმოადგენს დედის სრულ, სამართლებრივად შეუზღუდავ უფლებას, რაც ნაყოფის
სიცოცხლის უფლების ხელმყოფია და ამ რეგულაციის უცვლელად დატოვება, ანუ, აბორტის
აუკრძალველობა შესაბამისი (კანონით განსაზღვრული) ჩვენებების არარსებობისას, არღვევს
სახელმწიფოს მხრიდან სიცოცხლის დაცვის პოზიტიურ ვალდებულებას.
დაბოლოს, ყურადღება უნდა შევაჩეროთ კონვენციაზე ქალთა დისკრიმინაციის ყველა ფორმის
აღმოფხვრის შესახებ, რომელიც ამტკიცებს ქალის უფლებას გააკეთოს არჩევანი ბავშვის
დაბადების საკითხში. უნდა აღინიშნოს, რომ კონვენცია ერთადერთია ადამიანის უფლებათა
შესახებ ხელშეკრულებებს შორის, რომელშიც მოიხსენიება ოჯახის დაგეგმვის საკითხი.
კონვენციის მონაწილე სახელმწიფოები ვალდებულნი არიან ოჯახის სიდიდის დაგეგმვის
შესახებ კონსულტაციები შეიტანონ სწავლების პროცესში (მე-10 მუხლის „h“ პუნქტი) და
შეიმუშაონ ოჯახური კოდექსები, რომლებიც გარანტიას მისცემენ ქალებს ჰქონდეთ უფლება
თავისუფლად და პასუხისმგებლობით წყვეტდნენ შვილების რაოდენობისა და მათ დაბადებას
შორის დროის შუალედების საკითხს და ჰქონდეთ ინფორმაციის, განათლების მიღებისა და იმ
საშუალებებით სარგებლობის შესაძლებლობა, რომლებიც ხელს უწყობს მათ ამ უფლების
განხორციელებაში” (მე-16 მუხლის „e“ პუნქტი).
ამდენად, ზემოაღნიშნული დებულებები, მართალია, ანიჭებენ ქალს უფლებას განსაზღვრონ
შვილების რაოდენობა და შუალდები მათ დაბადებას შორის, რაც უბიძგებს მათ აბორტისაკენ,
თუმცა, კონვენციის მიღების დროისათვის (1979 წელი) არსებული სამედიცინო პროგრესი მათ
ძირითადად მხოლოდ აბორტს სთავაზობდა. დღეისათვის კი, ამ კუთხით მდგომარეობა
39
2011 წლიდან მოყოლებული დღემდე, ვარ რა იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს წევრი, კონკურსანტებთან
ჩატარებული გასაუბრებების შედეგად სწორედ ამგვარი დასკვნის გაკეთებაა შესაძლებელი.
23
24
რადიკალურადაა შეცვლილი; სამედიცინო ტექნოლოგიების განვითარების თანამედროვე
დონე იძლევა ოჯახის დაგეგმვის უამრავ კონტრაცეპციულ საშუალებას და დღეისათის,
სწორედ მათი მეშვეობით უნდა ხდებოდეს ოჯახის დაგეგმვასთან დაკავშირებული
საკითხების გადაწყვეტა. ანუ, კონვენციით მინიჭებულ უფლებათა გაგება და გამოყენება უნდა
განხორციელდეს სწორედ თანამედროვე პროგრესით მონიჭებულ შესაძლებლობათა
საფუძველზე, ნაყოფის სიცოცხლის უფლების მხოლოდ და მხოლოდ კანონით პირდაპირ
გათვალისწინებული საფუძვლებით შეზღუდვის გზით.
6.
დისკრიმინირებული სქესი
დისკრიმინაციის აკრძალვა და თანასწორუფლებიანობის პრინციპი, ადამიანის უფლებათა
დაცვის თვალსაზირისით, იმდენად ფუნდამენტურია, რომ შესულია ადამიანის უფლებათა
დაცვის ყველა ძირითად ინსტრუმენტში და იგი განსაკუთრებული ზრუნვის საგანია.
დისკრიმინაციის დადგენისას მნიშვნელოვანია თუ რა ნიშნით ხდება დიფერენცირება,
რადგანაც, კანონის წინაშე თანასწორობა არ ნიშნავს ყოვლისმომცველ თანასწორობას და
გათანაბრებას, გარკვეული დიფერენცირების არსებობა დაშვებულია და ხანდახან
აუცილებელიცაა არსებული უთანასწორობის გამოსასწორებლად. აქედან გამომდინარე,
საერთაშორისო აქტები და საქართველოს კონსტიტუცია მოითხოვს სახელმწიფოსაგან, რომ ის
თანასწორს მოეპყრას თანასწორად, ხოლო არათანასწორს მისი თავისებურების შესაბამისად
არათანასწორად და განსხვავებულად. კანონის წინაშე თანასწორობა არ გულისხმობს ბუნებისა
და შესაძლებლობების განურჩევლად, ყველა ადამიანის ერთსა და იმავე პირობებში მოქცევას.
მისგან მომდინარეობს მხოლოდ ისეთი საკანონმდებლო სივრცის შექმნის ვალდებულება,
რომელიც ყოველი კონკრეტული ურთიერთობისათვის არსებითად თანასწორთ შეუქმნის
თანასწორ შესაძლებლობებს, ხოლო უთანასწოროებს პირიქით.40 ამდენად, აკრძალულია
არამხოლოდ არსებითად თანასწორი პირების მიმართ უთანასწორო მოპყრობა, არამედ
არსებითად უთანასწორო პირების მიმართ ერთნაირი მოპყრობაც.
როგორც უკვე აღვნიშნეთ, დისკრიმინაცია თითქმის ყველა საერთაშორისო აქტითაა
აკრძალული, მათ შორის სამოქალაქო და პოლიტიკურ უფლებათა საერთაშორისო პაქტის მე-2
და 26-ე მუხლებით (პაქტის მე‐2 მუხლი დისკრიმინაციას კრძალავს მხოლოდ პაქტით
გათვალისწინებული უფლებებითა და თავისუფლებებით სარგებლობასთან მიმართებით,
ხოლო პაქტის 26‐ე მუხლი კი არ არის შეზღუდული მხოლოდ პაქტით განსაზღვრული
უფლებებითა და თავისუფლებებით დისკრიმინაციის გარეშე სარგებლობით, არამედ ეს
უკანასკნელი კრძალავს დისკრიმინაციას ხელშემკვრელი სახელმწიფოს კანონმდებლობით
გათვალისწინებული უფლებებითა და თავისუფლებებით სარგებლობასთან მიმართებით) და
ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-14 მუხლითა და მე-12 ოქმით (ამ ორ ნორმას
შორის განსხვავება იგივეა, რაც უკვე აღინიშნა სამოქალაქო და პოლიტიკური უფლებების
შესახებ პაქტის შემთხვევაში), ასევე, საქართველოს კონსტიტუციაში დისკრიმინაციის
აკრძალვას ეძღვნება მე-14 მუხლი, რომლის თანახმადაც, ყველა ადამიანი დაბადებით
40
საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2008 წლის 31 მარტის #2/1-392 გადაწყვეტილება საქმეზე
საქართველოს მოქალაქე შოთა ბერიძე და სხვები საქართველოს პარლამენტის წინააღმდეგ, II, პუნქტი 2.
24
25
თავისუფალია და კანონის წინაშე თანასწორია განურჩევლად რასისა, კანის ფერისა, ენისა,
სქესისა, რელიგიისა, პოლიტიკური და სხვა შეხედულებებისა, ეროვნული, ეთნიკური და
სოციალური კუთვნილებისა, წარმოშობისა, ქონებრივი და წოდებრივი მდგომარეობისა,
საცხოვრებელი ადგილისა.
დისკრიმინაციის შესაძლო ფორმები, რომლებიც ჩამოთვლილია კონვენციის მე-14 მუხლში,
ამომწურავი არ არის და დებულება „სხვა სტატუსი“ ფართო დისკრეციას უტოვებს
სასამართლოს - დაადგინოს დისკრიმინაციის არსებობა ისეთ საფუძველზე, რომელიც
ნათლად და ერთმნიშვნელოვნად არ არის მოხსენიებული კონვენციის მე-14 მუხლში.
კონვენციის ანალოგიურად, პაქტის 26-ე მუხლის თანახმად, დისკრიმინაციის საფუძვლების
ჩამონათვალი ღიადაა დატოვებული და დებულება „სხვა სტატუსის ნიადაგზე“ მიუთითებს
დამატებით საფუძვლებზე, რომელიც, მართალია, არ არის მითითებული პაქტის 26-ე მუხლში,
მაგრამ მათ საფუძველზე განხორციელებული დისკრიმინაცია თანაზომიერად არის
აკრძალული.
საქართველოს კონსტიტუციის მე-14 მუხლით დაცულია ადამიანთა იურიდიული
თანასწორუფლებიანაობა მათი რასობრივი, ეთნიკური, რელიგიური ან სხვა კუთვნილების
მიუხედავად. იგი ადამიანს უკანონო დისკრიმინაციისაგან იცავს.41 სახელმწიფოს ეკრძალება
თავის კანონმდებლობაში იქონიოს ნორმები, რომლებიც ადამიანებს შორის აწესებს რაიმე
განსხვავებებს (უპირატესობებს ან შეზღუდვებს), მათი კუთვნილების ნიშნით. კონსტიტუციის
მე-14 მუხლის შინაარსი ვრცელდება საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილ ადამიანის
ყველა უფლებასა და თავისუფლებაზე.
განასხვავებენ პირდაპირ და არაპირდაპირ, ანუ ირიბ დისკრიმინაციას. კონვენციის მე-14
მუხლში მოცემულია პირდაპირი დისკრიმინაცია. არაპირდაპირია დისკრიმინაცია, როდესაც
პრაქტიკა, წესი, მოთხოვნა ან პირობა გარეგნულად ნეიტრალურია, მაგრამ მათი შედეგები
არაპროპორციულია გარკვეული ჯგუფებისათვის, თუკი ამგვარი რამ არ არის რაიმეთი
გამართლებული. ევროსასამართლოს მიდგომა არაპირდაპირი დისკრიმინაციისადმი
განისაზღვრება
კონკრეტული
განსხვავებული
მოპყრობისათვის
დამახასიათებელი
გარემოებების საფუძველზე.
დისკრიმინაციის სამართალი ადგენს, რომ პირებს, რომლებიც სხვაგვარ სიტუაციაში
იმყოფებიან, სხვაგვარად უნდა მოეპყრონ იმ ფარგლებში, რომ მათ შეძლონ - სხვათა
თანასწორად - გარკვეული შესაძლებლობებით სარგებლობა. ამგვარად, ერთი და იგივე
„დაცული საფუძვლები“ გასათვალისწინებელია გარკვეული პრაქტიკის განხორციელებისას ან
გარკვეული წესების შექმნისას. ეს არის „არაპირდაპირი“ დისკრიმინაცია.42
41
ე. გოცირიძე, საქართველოს კონსტიტუციის მე-14 მუხლის კომენტარი, საქართველოს კონსტიტუციის
კომენტარი, თბილისი, 2013 წელი, გვ. 61.
42
ევროპის კავშირის ძირითად უფლებათა სააგენტო და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლო ევროპის საბჭო, სახელმძღვანელო დისკრიმინაციის აკრძალვის ევროპული სამართლის შესახებ, თბილისი, 2013
წელი, გვ. 25.
25
26
როგორც ევროპის კავშირის, ასევე ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის სამართლით
აღიარებულია, რომ დისკრიმინაცია შესაძლოა მოჰყვეს არა მხოლოდ ანალოგიურ
სიტუაციებში პირთა განსხვავებულად მოპყრობას, არამედ ერთი და იმავე მოპყრობის
შეთავაზებას განსხვავებულ სიტუაციებში მყოფთათვის. ამ უკანასკნელს უწოდებენ
„არაპირდაპირ“ დისკრიმინაციას, რადგან ამ დროს განსხვავებულია არა თვით მოპყრობა,
არამედ ამ მოპყრობის ეფექტი, რომელსაც სხვადასხვაგვარად აღიქვამენ სხვადასხვა ჯგუფს
მიკუთვნებული ადამიანები.43
საქართველოს კანონი გენდერული თანასწორობის შესახებ იძლევა დისკრიმინაციის
დეფინიციას, კერძოდ 1) პირდაპირი დისკრიმინაცია − ისეთი მოპყრობა ან პირობების შექმნა,
რომელიც პირს საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი უფლებებით სარგებლობისას
სქესის ნიშნით არახელსაყრელ მდგომარეობაში აყენებს ანალოგიურ პირობებში მყოფ მეორე
სქესის პირებთან შედარებით ან თანაბარ მდგომარეობაში აყენებს არსებითად უთანასწორო
პირობებში მყოფ პირებს, გარდა ისეთი შემთხვევისა, როდესაც ამგვარი მოპყრობა ან
პირობების შექმნა ემსახურება საზოგადოებრივი წესრიგისა და ზნეობის დასაცავად კანონით
განსაზღვრულ მიზანს, აქვს ობიექტური და გონივრული გამართლება და აუცილებელია
დემოკრატიულ საზოგადოებაში, ხოლო გამოყენებული საშუალებები თანაზომიერია ასეთი
მიზნის მისაღწევად; 2) ირიბი დისკრიმინაცია − ისეთი მდგომარეობა, როდესაც ფორმით
ნეიტრალური და არსით დისკრიმინაციული დებულება, კრიტერიუმი ან პრაქტიკა პირს
სქესის ნიშნით არახელსაყრელ მდგომარეობაში აყენებს ანალოგიურ პირობებში მყოფ მეორე
სქესის პირებთან შედარებით ან თანაბარ მდგომარეობაში აყენებს არსებითად უთანასწორო
პირობებში მყოფ პირებს, გარდა ისეთი შემთხვევისა, როდესაც ამგვარი მდგომარეობა
ემსახურება საზოგადოებრივი წესრიგისა და ზნეობის დასაცავად კანონით განსაზღვრულ
მიზანს, აქვს ობიექტური და გონივრული გამართლება და აუცილებელია დემოკრატიულ
საზოგადოებაში, ხოლო გამოყენებული საშუალებები თანაზომიერია ასეთი მიზნის
მისაღწევად.
უნდა აღინიშნოს, რომ დისკრიმინაციის ორივე ფორმის ზემოაღნიშნული საკანონმდებლო
დეფინიცია პრაქტიკულად ერთმანეთის იდენტური შინაარსის მატარებელია, მაშინ როცა,
ევროპული სამართლის თანახმად, მოკლედ რომ ვთქვათ, პირდაპირია დისკრიმინაცია, როცა
თანასწორებს ეპყრობი არათანასწორად, ხოლო არაპირდაპირია დისკრიმინაცია, როდესაც
არათანასწორებს ეპყრობი თანასწორად.
გაბატონებული მოსაზრებაა, რომ კონვენციის მე-14 მუხლს გააჩნია მხოლოდ დამხმარე
ბუნება, რომ ის არ არის დამოუკიდებელი, ის დამოკიდებული უფლებაა, რომლის გამოყენების
სფერო შემოსაზღვრულია კონვენციითა და მისი ოქმებით დაცული უფლებებით.
ევროსასამართლოში გასაჩივრებული საქმე უნდა შეეხებოდეს დისკრიმინაციას კონვენციით
დაცული სხვა უფლებების სარგებლობისას. თუკი სადავო ფაქტები მოხვდება კონვენციის
43
ევროპის კავშირის ძირითად უფლებათა სააგენტო და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლო ევროპის საბჭო, სახელმძღვანელო დისკრიმინაციის აკრძალვის ევროპული სამართლის შესახებ, თბილისი, 2013
წელი, გვ. 33.
26
27
უფლებათა ფარგლებს გარეთ, მაშინ მე-14 მუხლი არ გამოიყენება. თუმცაღა, ამ მუხლის
დებულება „და სხვა სტატუსი“, იძლევა მასში სხვა მრავალი უფლების მოაზრების საფუძველს.
თუმცა, უნდა აღინიშნოს, რომ ცალკეულ შემთხვევებში, სასამართლო პრაქტიკით ამ მუხლს
მიენიჭა ავტონომიური მნიშვნელობა და მისი დარღვევა დადგინდება მხოლოდ მას შემდეგ,
რაც სასამართლო დაადგენს, რომ დარღვეული იყო კონვენციით გათვალისწინებული
არსებითი უფლება.
რაც შეეხება სელექციურ აბორტს, როგორც სქესის საფუძველზე დისკრიმინაციულ ქმედებას,
იგი საკმაოდ გავრცელებულია მსოფლიოში და სამწუხაროდ, ამ მხრივ არც საქართველოა
გამონაკლისი. ამ სავალალო ფენომენის საქართველოში არსებობაზე, სხვადასხვა
საფუძვლებთან ერთად, ძირითადად მოწმობს: 1) სქესთა შორის ბუნებრივი რაოდენობრივი
ბალანსის დარღვევა, 2) ჯანდაცვის მინისტრის ბრძანებაში სელექციური აბორტის აკრძალვა
(ბუნებრივია, აიკრძალა ის, რაც უკვე არსებობს), 3) საქართველოს მე-4 პერიოდულ ანგარიშთან
დაკავშირებით გაეროს ადამიანის უფლებათა კომიტეტის 2014 წლის 23 ივლისის დასკვნა,
სადაც კომიტეტი გამოთქვამს შეშფოთებას საქართველოში სელექციური აბორტების
პრაქტიკის არსებობის გამო, 4) გაეროს საპარლამენტო ასამბლეის 1829-ე რეზოლუცია, სადაც
შეშფოთებაა გამოთქმული საქართველოში სქესის ნიშნით სელექციური აბორტების არსებობის
თაობაზე.
გაეროს ადამიანის უფლებათა კომიტეტის 2014 წლის 23 ივლისის დასკვნის თანახმად (7.e, f)
კომიტეტი შეშფოთებულია საქართველოში ფეტუსის სქესის ნიშნით სელექციური აბორტების
პრაქტიკის არსებობის გამო და მოუწოდებს ქვეყანას, ებრძოლოს სქესის ნიშნით სელექციური
აბორტების პრაქტიკას, განსაკუთრებით კი ამ ფენომენის გაფართოებას, გამოიძიოს და
გაითვალისწინოს მისი სიღრმისეული მიზეზები და შედეგები საზოგადოებისათის
გრძელვადიან პერსპექტივაში, გააფართოოს და გააუმჯობესოს ოჯახის დაგეგმვის სერვისი და
განახორციელოს სქესის ნიშნით სელექციის დამღუპველი შედეგების გამანეიტრალებელი
მოქმედებები და რომ ბიჭები და გოგონები ერთნაირად ღირებულნი არიან.44
გაეროს საპარლამენტო ასამბლეის 1829-ე რეზოლუციის თანახმად, ვაჟებისადმი
უპირატესობის მინიჭება და ამ მხრივ ქალთა დისკრიმინაცია იმგვარადაა გავრცელებული
მსოფიოლში, რომ მილიონობით ქალი თვითონ ან ზეწოლის შედეგად არ აჩენენ გოგონებს,
მიიჩნევენ რა მათ ოჯახისათვის ტვირთად, რომელთაც არ შეუძლიათ ოჯახის შთამომავლობის
გაგრძელება. ასევე, აღნიშნულია, რომ სქესთა შორის ბუნებრივი ბალანსია 100 გოგონაზე 105
ვაჟი, ხოლო დღეისათვის ეს ციფრი საქართველოში არის 100 გოგონაზე 111 ვაჟი, რაც იმის
მაფიქრებელია, რომ ადგილი აქვს სქესის ნიშნით სელექციურ აბორტებს. აღნიშნულია ასევე,
რომ სქესის ნიშნით აბორტი გამოყენებული უნდა იყოს მხოლოდ გამონაკლის შემთხვევებში,
როდესაც სახეზეა საქესთან მიბმული მემკვიდრეობითი დაავადება.45
44
45
გაეროს ადამიანის უფლებათა კომიტეტის 2014 წლის 23 ივლისის დასკვნა, გვ. 3.
გაეროს საპარლამენტო ასამბლეის 1829-ე რეკომენდაცია, 3 ოქტომბერი, 2011 წელი.
27
28
სწორედ ამ დებულების გამოძახილია საქართველოს შრომის,
ჯანმრთელობისა და
სოციალური დაცვის მინისტრის 2014 წლის 7 ოქტომბრის #01-74/ნ ბრძანების ის ჩანაწერი,
რომლის მიხედვითაც, დაუშვებელია სქესის შერჩევის მიზნით ორსულობის ხელოვნური
შეწყვეტა გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა აუცილებელია სქესთან შეჭიდული
მემკვიდრეობითი დაავადების თავიდან აცილება. თუმცა, ეს ჩანაწერი მხოლოდ
დეკლარაციული ხასიათისაა და ქართულ კანონმდებლობაში არ არსებობს სელექციური
აბორტების წინააღმდეგ მიმართული რაიმე ეფექტური საკანონმდებლო მექანიზმი, რაც იმის
მაუწყებელია, რომ სახელმწიფო ამ საკითხს ჯერჯერობით გულგრილად ეკიდება.
საგულისხმოა, რომ
აბორტის აქტიურ მომხრეებად ძირითადად მდედრობითი სქესის
წარმომადგენლები გვევლინებიან და სელექციური აბორტებიც ხომ ძირითადად მათი
სურვილით/თანხმობით ხორციელდება. „საგულისხმოა“ ისიც, რომ აბორტის მომხრეა ის, ვინც
უკვე დაიბადა; იმისათვის, რომ ქალებმა ისარგებლონ მათთვის მინიჭებული უფლებებით,
რომ ამ უფლებებით ისარგებლონ დისკრიმინაციის გარეშე, ჯერ ისინი უნდა დაიბადონ და
ამდენად, სელექციური აბორტების საკანონმდებლო გზით აკრძალვის საკითხი, ვფიქრობ,
მამაკაცებზე მეტად მათ უნდა აღელვებდეთ.
ევროპული სასამართლოს პრაქტიკით ჩამოყალიბებულია დისკრიმინაციის ტესტი, ანუ ის
ფაქტორები, რომელთა მეშვეობითაც დგინდება დისკრიმინაციის არსებობა ან არარსებობა. ეს
ტესტი შემდეგნაირად გამოიყურება:
1. რამდენად ახდენს გავლენას განსხვავებული მოპყრობა კონვენციითა და მისი ოქმებით
გარანტირებულ უფლებებზე.
2. არის თუ არა სახეზე არსებითი უფლების დარღვევა
3. არსებობს თუ არა განსახვავებული მოპყრობა
3. 1. ანალოგიური სიტუაცია
4. განსხვავებული მოპყრობის ობიექტური და გონივრული გამართლება
4. 1. გააჩნია თუ არა განსხვავებულ მოპყრობას ლეგიტიმური მიზანი
4. 2. არის თუ არა გამოყენებული ღონისძიება ლეგიტიმური მიზნის პროპორციული
5. სახელმწიფოს მიხედულების ფარგლები
ამდენად, სქესის ნიშნით დისკრიმინაციის დადგენისას, პირველ რიგში უნდა განისაზღვროს,
თუ რამდენად ახდენს გავლენას განსხვავებული მოპყრობა კონვენციითა და მისი ოქმებით
გარანტირებულ უფლებებზე. გამომდინარე იქედან, რომ ემბრიონი/ფეტუსი სარგებლობს
სიცოცხლის უფლებით (ამ უფლების შეზღუდვა დასაშვებია საკანონმდებლო გამონაკლისების
საფუძველზე) და რომ ზოგადად აბორტის და ბუნებრივია, სელექციური აბორტის შედეგად,
ხდება ცოცხალი ორგანიზმის მოკვდინება, მისთვის სიცოცხლის წართმევა, სელექციური
28
29
აბორტის კანონით აუკრძალველობა, გავლენას ახდენს მდედრობითი სქესის ნაყოფის
კონვენციით დაცულ სიცოცხლის უფლებაზე (მე-2 მუხლი).
რაც შეეხება საკითხს, ამგვარი გავლენა არღვევს თუ არა ნაყოფის სიცოცხლის უფლებას,
ზემოთ აღნიშნულიდან გამომდინარე, პასუხი ძალზე მარტივია - დიახ, არღვევს.
ასევე, სახეზეა განსხვავებული მოპყრობაც. კერძოდ, სელექციური აბორტების აბსოლუტური
უმრავლესობა კეთდება მდედრობითი სქესის ნაყოფის მოსაშორებლად, სიცოცხლის
უფლებით სარგებლობის თვალსაზრისით კი, ორივე სქესი თანაბარ მდგომარეობაში იმყოფება;
ამდენად, მათი სიტუაცია ანალოგიურია.
სიცოცხლის უფლების სუბიექტისა და სიტუაციის ანალოგიურობასთან კავშირში, ცალკე უნდა
აღინიშნოს შემდეგი: ის ჩანასახი, რომლის სიცოცხლის უფლებაც შეზღუდვადია კანონის
საფუძველზე და ის ჩანასახი, რომელიც არ ხვდება კანონმდებლობით გათვალისწინებულ
ასეთ ჩამონათვალში, არ იმყოფებიან ანალოგიურ ვითარებაში; მათი მდგომარეობა
განსხვავებულია იმდენად, რამდენადაც პირველთა შემთხვევაში შესაძლოა სახეზე იყოს
სამედიცინო, ევგენური თუ სხვა ჩვენება, რასაც ადგილი არ აქვს დანარჩენთა შემთხვევაში,
სიტუაციის განსხვავებულობა კი განსხვავებული მოპყრობის საფუძველია, რაც
დისკრიმინაციად არ ითვლება.
განსხვავებული მოპყრობის ობიექტურ და გონივრულ გამართლებასთან დაკავშირებით
შეიძლება ითქვას, რომ სახეზე არ არის მდედრობითი სქესის ჩანასახის მიმართ
განსხვავებული მოპყრობის ლეგიტიმური მიზანი; განვითარებულ, დემოკრატიულ
საზოგადოებაში ამგვარი მიზნის მიხვედრაც კი შეუძლებელია; რადგან არ არსებობს
ლეგიტიმური მიზანი, არ არსებობს პროპორციაც განსხვავებულ მოპყრობასა და არარსებულ
მიზანს შორის. ერთადერთი, რაც შეიძლება ითქვას სქესის ნიშნით განსხვავების ლეგიტიმურ
მიზანზე, ესაა საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის
2014 წლის 7 ოქტომბრის #01-74/ნ ბრძანების ის ჩანაწერი, რომლის მიხედვითაც, დასაშვებია
სქესის შერჩევის მიზნით ორსულობის ხელოვნური შეწყვეტა, როცა აუცილებელია სქესთან
შეჭიდული მემკვიდრეობითი დაავადების თავიდან აცილება. ვფიქრობ, რომ ეს კონკრეტული
მიზანი მართლაც ლეგიტიმურია და აქვე უნდა ითქვას, რომ სწორედ ეს შემთხვევა ექცევა
სახელმწიფოს მიხედულების ფარგლებში, ხოლო ზოგადად სელექციური აბორტის
აუკრძალველობა კი სცილდება ამ ფარგლებს, რადგან არ არსებობს სელექციური აბორტის
არაკრძალვის, ანუ მისი დაშვების ისეთი წონადი საფუძველი, რაც ამგვარ განსხვავებულ
მოპყრობას გაამართლებდა.
ყოველივე ზემოთქმული ადასტურებს იმას, რომ სელექციური აბორტის დაშვება, არღვევს
კონვენციით გარანტირებულ მე-2 და მე-14 მუხლებს, ანუ სახეზეა სქესის ნიშნით
დისკრიმინაცია სიცოცხლის უფლებასთან მიმართებით.
7.
დასკვნა
29
30
წინამდებარე სტატიაში განხილული საკითხები და პრაქტიკა ადასტურებს იმას, რომ
მსოფლიო საზოგადოება ჯერ კიდევ ვერ ჩამოყალიბდა ჩანასახის სიცოცხლის დასაწყისის
განსაზღვრებასთან მიმართებით. ჯერჯერობით კვლავ ჭირს ნაყოფის აღქმა ცოცხალ არსებად,
სიცოცხლის სუბიექტად. სამწუხარო ფაქტია ისიც, რომ ემბრიონის/ფეტუსის უფლება
საქართველოში დაცული თითქმის არ არის. სტატიაში დასაბუთებულია, რომ
ემბრიონს/ფეტუსს გააჩნია სიცოცხლის უფლება; სახელმწიფომ აბორტი უნდა აკრძალოს არა
სრულად, არამედ მკაცრად გონივრულ ფარგლებში, რათა არ მოხდეს ერთის მხრივ, დედის
უფლებების გაუმართლებელი დარღვევა, ხოლო მეორეს მხრივ, ჩანასახის სიცოცხლის
უფლების გაუმართლებელი ხელყოფა; როგორც აღინიშნა, ნაყოფის სიცოცხლის უფლება
დედის სიცოცხლისა და ჯანმრთელობის უფლებასთან შედარებით ნაკლებადაა დაცული,
თუმცა ეს იმას არ უნდა ნიშნავდეს, რომ დედის უბრალო სურვილი, შესაბამისი
განსაკუთრებით პატივსადები ინტერესების გარეშე, საკმარისი იყოს ახალი სიცოცხლის
მოსასპობად - აბორტის გასაკეთებლად.
ასევე, სტატიაში დასაბუთებულია ის, რომ სელექციური აბორტის დაშვება (არაკრძალვა),
არღვევს ევროპული კონვენციით გარანტირებულ მე-2 და მე-14 მუხლებს, ანუ სახეზეა
დისკრიმინაცია სქესის ნიშნით სიცოცხლის უფლებასთან მიმართებით.
მნიშვნელოვანია, რომ აბორტის საკითხთან დაკავშირებით გადაწყვეტილების მიღების
პროცესში მონაწილეობა მიიღოს საზოგადოების სხვადასხვა სფეროს წარმომადგენლებმა ექიმებმა, ფსიქოლოგებმა, იურისტებმა, რელიგიურმა ორგანიზაციებმა და სხვებმა, რათა მათი
შეხედულებების გათვალისწინებითაც (მაგალითად, საქართველოს მართლმადიდებლურ
ეკლესიას ძალიან საინტერესო და ანგარიშგასაწევი შეხედულება აქვს აბორტთან
დაკავშირებით) მოხდეს საკითხის გადაწყვეტა.
და საერთოდ, გარდა სამართლებრივ ჭრილში დანახული პრობლემებისა, ქვეყნებმა და
განსაკუთრებით საქართველომ, დიდი ყურადღება უნდა მიაქციოს ამ საკითხს, იმის
გათვალისწინებითაც, რომ ქვეყანა პრაქტიკულად დემოგრაფიული საფრთხის წინაშეა;
კანონქვემდებარე აქტებში განხორციელებული დეკლარაციული შინაარსის დებულებების
ნაცვლად, საჭიროა საკანონმდებლო დონეზე მკვეთრი, ზუსტი, თამამი, სამართლიანი,
დროული, საერთაშორისო აქტების შესაბამისი და საქართველოსათვის საჭირო
გადაწყვეტილებების მიღება, რათა ჩანასახის ფეხქვეშ გათელილი სიცოცხლის უფლება და
სქესის ნიშნით არადისკრიმინაციულობის აკრძალვა, რეალურად განხორციელებადი და
საზოგადოებისათვის სარგებლის მომტანი გახდეს; უნდა დაინერგოს ოჯახის დაგეგმვის
ხელმისაწვდომი სერვისი, უნდა ამაღლდეს მოსახლეობის ცნობიერება, ჩანასახს უნდა მიეცეს
დაბადებისა და სიცოცხლის შანსი, დაცული უნდა იქნას მდედრობითი სქესი
დისკრიმინაციისაგან.
30
:). Oloo~nl\CI
N> ~
..
Ai"
o,jial...';'f:o
otl~jD~3D80~aoj
o. 3DV,)Ooum~()oou
<JMu~m~~
u.)rl~.)(}M l!,)U.)()~m~MU
~.)60aa60uoau.)'baO
"u.)~t;O')(") b,)b,)(bMO')~(,,)JOOUaJu.)bJO" u.)j,)MmJn~(")'b (,,)M3~~~o
J~(")6o'b
34-n ~b~ou
3oM3~o .3~6d~o'b,) ~,) 36-D ~b~o'b
8n-4 37J6.i<.8Jou
0Du~')Oou~
~,)o60a6(")u d(")O')') 3DV.)dD O')oo~ouou u,)~~.)~
l!,)U.)8')MO'lc:::?(,,)U
3M~a')MO"l~~,
2011 V~Ob 21 O'}DOOM3~o~,)6.
/-L
J~
---.---~
J(")6u
D
~
~o
__.
U.)d,)M0"l3J~(")u"Z)'bn6,)DbOU')U.)a,)MO"l~(,,)U
0').)3ax~(")a,)MD
U.)d,)MO'}JD~(")uo~u~oooou "Z)a.)~~Duo u~.1(")u 0'l.)3aX~(")8,)Mn
~ljltA \.
-
I~,) ~jl)(rl())a:J l':!? PlI)
c:'
•
j
n",r}t) tP) ( It}()nl} ',rJa,~~~~bO ht_)ottPl
"H
11~16
(> ~) ~
l)
I) tt a a t) 0 ~
" G ""'J 0 1>.).. "
D (> ~
Cl. wv.)dob (T)!)o~obob b.).),)D~.)(3o(,)b.)b.)(bM(T)~(')b
.)~ao6ob6M~OO<;:J~ b')d8:JO'>')
3,)~.:'l6ob 8M\).)a,)M~~~
..b.)8M(T)(') b,)b,)a')M(T)~(')8~ob
~~6oa360b a~b,)b~~
08b,)bO~M b,)d')M(T)30~(')b
(,)M~,)6';J~o
J.)6(')oob
37 -0 a';Jb~ou 08u.)~.)80u.)~. a(')(T).) Wv,)dO ~.)(T),)30b';J<t3~~8u (T)(>o~ouob b.)d,)~,)d(')
b.)I.l')(},)M(T)~(')b a(')u.)a,)Mm~ob
Q').)6.)&;pO!)(')(>~;,6 ~.)
(T).)30OO b.)a(')b.)a,)M(T)~(')
';J<t3~o(>.)a(,)uo~I:.J(>ob 3,)~ob
<t3')M~<:::'~CJ() ~.)o50oo(')u
(T)(>o~oOOu b,),)JO~,)Oo(')
U,)b.)a,)M(T)~(')b ,)~ao50b6M')OO';J~
b,)da~(T),) J.)~.)60b
a(')b.)8,)M(T)~O~. 2015 v~ob
1 <;SlOJoo(>Mo<;p.)5,
~'I'/l-~
506(') 038586.)Cl8
b.)d.)('Yjm30~(')b ';J'b:J5,):Juob.)l.l,)a,)M(T)~(')b(T).)3ax~(')().)M:J
b,)d')Mm38~C"lb o<;:Ju~oooou ';Ja,)c:?~8uo b~.1(')u (T).)3SX<;Sl(')O')M:J
';1115" \
l/3
. 11
.,
O. ODV~douo>l)o~Uou u~~3D<!!,~OOM~~a.:.Mo>~u
~<t>ao6ou~(i)~oo~<!!, u~d8no>~ 3:><!!,~ou
8M~a:>(i)o>~u o>.)()~nf>Ml)~~a ~~<t>
l>~auae,ou aa~bal>
.,lJ.::,~ll(J)(,l Ljb.::,a.)Mt.r)~'('l:Jt)(lll
o:Ju.::,b:JiY· u"d'::'M013:J,!:,MLi (')Mo,,5~<!:."o ,poMooll
36-;] 8':Jb~nu U8-4, 41 (9::> 4· .3~Gd(d)(\G b;'<8Jd3;]~''bJ' o(,lm~ ~J\);,d8 2018 V'!:'oo
18 O::>031'10<3?"G
()"S~::JlJ<3?:Jllcn5o,!:,olJoo lJ".::,3::J~"Go(,) 1l.::,Il')S')cY>O><!!,Mu
'::'<3?8060~M'::'GO'j,!:,
ll"d8::Jcn.) J.)'!:'''Onb a(,)U.)a.)Mcn~ou 0>.)5.)8<3?O~(')r>.::,{b::J
'j3"<t>(')<3?, 3.)5(')500> <3?.)<3?W6o,!:,0
~L.)Jou (jn\:?V03~a<3?~J.
( /7);
505(')'~:J~:JO.)d.J
\.;.)d,::,M0>3::J<::."C"lU
'j'b05"OUo o.)b8,)Mcn~MU 0>.)3Bx<3?M8')MO
b.)d.)rlm3:J~MU o'jb~o{3oob 'j8.)~~:Jl;0 bO.1r"lu cn.)3ax<3?(')a~M:J
~III8
Ii
\.)O.)OobOoJ'ClMO
051(3("')MB.)Go') O)oo~o\)ob
0.).)30~.)Go(",)
0')0.)8,)MO)~("')0
.)Q?8050\.)OM.)GO'Cl~
B("')\').)B,)MO)~O\.) (l("')()).) WV0dob \.).)dBo.)5("')00\.)oO\.).)boo
o.)dBoO).) 3.)~.)000
(2017 V~oo
\.).).)50')MOO("') 30MO("')Q?OOi (l("')())~
M.)("')Q?05("')0.)B oO.)Q?005.) 458.
15 0350bo - 2019 V~oo 15 035000)
WV~dob V')M8("')00.)oo ')Mboo'Cl~
')MOOO'Cl~O 458
0.).)30~.)Go(",)
0.)d80<;£>.)5 8("')\').)B,)MO)~08
0')~03MOOOO
<;£>,),)OM'Cl~.) 43l.
<;£>')OM'Cl~OO'Cl~ u.)dBoO).)0.)5 - 399 <;£>,)UM'Cl~<:_?.)0.)Q?.)V83000~000\.)
0.)8("')0.)500), 32 0.)<:_?.)V83000~000u 0.)8M6.)50u O')MOOO· U.).)50')MOO("')30MO(",)<;£>OU
o("')~("')o B("')o.)B,)MO)~O\.) 5.)oO).)<:_?
Q?')M~050~ \.).)dBoO).) M.)("')<:_?05("')0.)8
oO.)Q?005.) 27 u.)dBo.
O')M<;£>').)~5005'Cl~ou'),
U.).)50')MOO("')30MO(",)<;£>OO
B("')\').)B,)MO)~OU V.)MB("')o0.)oo 3d("')5<:_?.)189 JOMa("')
\.)')~03,)MO, \.)')0Q?.)5.)G0.)50bo~.)
186 <;£>.)
5.)~0).)<;£><;£>')M~')3; .)u030 50 U')~03')MO .)<;£>B050uOM.)GO'Cl~
\').)B,)MO),)~<;£>,)M~303.)0).) u.)d8o't>o, M("')BO~0).)0.)5.)G 0.)50bo~.)
830~.)·
\.).)OMO)("')'X.)Boo, O("')()).)WV0dob \.).)dBo.)5("')0.)8("')G08'Cl~ U.).)50')MOO("')30MO(",)<;£>OO
'Cl5<;£>.'>
oOI(3.'>u<;£>oo
<;£>.)<;£>0000).)<;£>.
0)'Cl B("')b<;£>oo.'>B("')o.)B.'>MO)~OO BOOM 'Cl1(3~oo.'>B("')uo~oooo
0.'>5b("')MGOO~000u
<;£>~OOoouBoo.'>Q?.'>oo0.'>
Boo BOOM<;£>.'>bM'Cl~OO'Cl~U.'>\').'>M~O~("')
V.'>MB("')ooooJ.)OOO("')MOOUbd800(0).)5,
0.)B("')3.), M("')B 000 <:_?~Ooo.'>UM'Cl~OOU u.'>o'Cl.'>~("')<;£>
0,7 u.'>d80 (581 <;£>~Ooo431 u.'>dBo), b("')~("') O)'C)
.'>3O~0(0) 830~.'> 3.'>000("')MOOUu.'>dBou, 8("')u.'>8.'>MO)~OU581 <;£>~OooQ?')UM'Cl~OO'Cl~o .'>d3u667 u.'>dBo
(<;£>~ooou.'>o'Cl.)~("')<:_?
1,2 u.)dBoB<:_?O).
U.'>.'>50.'>MOO("')
30MO(",)<;£>OO
8("')u.'>B.'>MO)~0 (lC"lO>.'>WV~ana <:.?.'>.'>bM'Cl~.)
431 u.'>d80, 0.'>0<:_?.'>5.'>G
400 \.).'>d80
0.)50bo~.)
U.)3M("')GOU("')3.)<;£>oU<:_?.'>(300),31 - 3.)<:_?oU<:_?.'>M~30300)·
1 OOU.)«3.)UO~O~O U.).)6~,)MOO(Y)OOMO(Y)Q?Oa(Y)00'::'3u 730
~«3~O~.)a(Y)uo~O~.)u
.)b(Y)MOOO~O~Q?'::'581 W~ou ().)5a.)3~(Y)I).)oo (56 J/W o30~~~O~.),
aOu.)~.)aou.)W. V')Ma(Y)W()050~o
W~oll ().)5a':'3~(Y)I).)oo.
Q?~Ou, u')oQ?.)6.)O a(y)U.)a,)Mm~o
uO.)OOUOOJ~MO
u.)a(Y)U.)8,)Mm~<'1
93 Jlw a03~o60~.»),
05«3(Y)M8.)oo.) .)u.)b.)3u a(y)U.)8,)Mm~ou
u.)d8o.)5(Y)I).)u 581
ill ~~~Q~~b
20,6%
a~~b
3~~b
~ro~ - 3~b
~ro()()) 79.4%, 3~b
~()())
0.).'>6~.)MOCl01
30M001(gCloa010.)a,)MO)~Oa(')(J)~WQ.)d08 ~.)(g.)~8306o~0~00 0.)a016.)600)(g.).)OM~~.)
403 u.'>OaO.0.'>0(g.)6.)G289 0.'>(g.'>V8306o~0~.)a01a'b.'>(g(g.'>
3.'>(g00 (g.'>G300),83 o.'>jao - 3.)(g00
(g,)M~30300). 31 o.'>OaO'bO
aoa(g06.'>(i)001~03.)(golJ.)0)3~.)·
0.).)50')M000130M001(g00'bOa(go01a05lJ6.)6Go')00 0.)0.)F;03MO~~~005.) a01lJ.)a,)MO)~O
0('1')0').)
oaV.)dob
aOOM 0.)6bo~~~0
161 O.)jao, 0')0(g.'>5.)G 137 - G601~0~ 005.) (g')~030~~.)(g.
(g.)60130o~~0') 0.)6~bo~30~.)(g,
4 (g')MF;.)~G3~0~0,
15 O.)jao
5 - o.)~ja(g.).
~
OM.)J~O o01GoModO
(
1 1 on6o(laO.):
~.)b')~03Ma2>..:J~ ~.)<;p.)v!::t3a6o~a2>.)01') b6')~O~~MM~ob
8.)~3a5a~~a2>o aab.)d~M')
.)M
<;p.)a801b:3ab ~a~')~M<;p
aab.)'a.)ba~a~o
8Mb.)8,)M01~ob ".)8Mb')MRa3 b.)d8a01') 5~bb.)oo"
8001001a~~~
8M5.)(3a802>b008<;pOO80"bO"b01.) 0.)8M:
1. o0(33~o~o
.)5 0.)~d80~~~o
0.)Q?.)\,)!::t3060~O~.)1l.).)60')MMoM JOMOMQ?ob8o<;!?8.).);
2. "bOQ?.) o5b6.)6(3oob o5'aMM8.)(3o') d30Q?.) o5b65.)(3oob b.)1l.)8,)M01~Mb J.)5(30~,)MO.)b
.)M .)d3b
3.
8o<;!?a~'J~o;
ll.).)JO~.)(3oM b.)b.)8,)M01~Mb 800M 'JG3~O~.)<;P
0.)1l.)Ro3MQ?.)'J"b05.)Ollll.)1l.)8,)M01~Moo.
Q?.)6M3a~'J~o
.)5 o0(33~o~o
0.)Q?.)\,)!::t3060~O~.)
M:JoOb66,jUOOlJ No 02-7
&')a(,)(}~Ob B')M6J300b
m')6JO"O
5.11.2005
c:
I.D
-.,
C"':)
c;!
er
. C"t)
..:::
tP
':t
...:>
.ro
....,
~
E:
t:
=
....;:,
=5
€I
c:
o"'j
Q
c
e:
.rO
=:3
-tf)
~
~
-=
c::
S
U
rc
JO:)
~
r.I
.cCJ
("';)
...:l
~
c::
~
'"
10
U
~
'(
'.£
.::i
10
(":)
'£
p.)
0;:)
~
-u
.,.:,
.-::I
er
.r::I
>Vi
D.
§
to
m
~
6'l
\(
..:J
...!)
n
S
.I",)
...,00
E:
....,
et
~
f":)
~
ee
::0
c:
~
~
~
c::::::
...!:;J
e::
U
~
,
\
.._,
't----..
~
c
2:
..::J
=
c::
c::
ee
..::J
at
~
U
("';)
""':)
"£
r::
(Q
c:::
"""
c::
C"':>
rt>
....,
U
~
(?
~
..t;
...,
~
5
'T')
-":I
J":)
...:>
<,?
~
~\t
..,.:)
e:
':.:
-'
~
C
~
c::
_:)
('"':)
U
Er
-':)
C'O
F"?
.,.:)
c:::
c:
:0
SJ
c::::
<A.':I
c:
.-::I
~
...,:)
c::
C
~
s
c::
c:
n
~
_;)
E:
€I
C"":)
S
.-::I
M
'\(
.-::I
CI:
P,)
":l
,.,-e
'IE:
M
'!)
T:.
"
-=
13o
~
()'l
o
.......
N
~
13c
9c-
N
o
.+::>.
I
o
I
.......
.......
c:
8v
13
8'
o.:>
c..:>
0.:>
3
13
c:
cc:
en
cco
13o
3\
c:,.j
c-
c-
8
13
c:
o.:>
c..:>
en
c..:>
o
em
c
c;:;
o
G-
c:
c:,.j
o
3\
c-
c-
o
c-
OJ
~~(J~~~~~b
2iJJ7~~~
N"
Wc';':t"('J'
iJlXI~
~n
• .i\1~
X.)~~~
I.
1.
2.
3.
2.
3.
-e.
4-
..
5.
9.
S.
67.
8.
10.
9.
II.
10.
6.
7.
8.
12.
13.
n.
14.
IS.
16.
17.
18.
19.
12.
13.
14.
15.
16.
20.
21.
22.
23.
24.
17.
18.
25.
2b.
?.!i .
19.
28.
29.
30.
20.
21.
31.
32.
22.
:n.
34.
23.
~-""
....
'ncj~
35.
36.
37.
24.
38.
25.
39.
-1-0.
41.
H.
I
I
26.
Xl.
u.tl'l't!'nb
~W·~
ol!Q;J~ltl
I
I
I
9.52
9.35
9.31
9.30
9.30
9.26
9.25
9.23
9.22
9.18
9.17
9.17
9,]5
9.15
9.1<4:
9.10
9.10
9.08
9.03
9.03
9.03
9.03
9.02
9.00
9.00
8.98
2{1170nln
8.98
2017 rxnn
8.98
8,97
1017 rxun
8.96
1011 (IV)
8.96
2013 (IX)
8.958.958.94
8.9.4
8.94
2013 (IX I
8.93
lOI3{X)
2017 (XHl)
1017 (XIII)
21l1? (XUl)
2013 (X)
2017 (X1lI)
2011(Jr{)
1017 (XHJ)
2m3 (X)
2D11 iVI)
.2017 (XIII)
2013(X)
2016 (XU)
2013 (IX)
2013{Xj
2017 (XUJ)
2013 (IX)
2011 (VI)
1013 (lXl
2012.(Vm
2017 (xm>
2013 (X)
2013 (X)
2012 rvnn
20J2 (VIE)
zou (VIII)
2011 (YHI)
2011 {lV)
2013(X)
2Ol2 (VlII)
2016(Xm
8,91
8.91
8.90
8.89
2012 (\flf}
8,89
2011(X)
2009 {H)
1013(X}
20).4(Xl)
u
28.
+l.
-is.
46.
29.
~7.
-I:S.
49.
50.
30.
31.
32.
51.
52.
33.
53.
5~.
55.
34.
56.
57.
60.
38.
39.
..w.
n
72.
43.
73.
44.
N.
45.
46.
77.
78.
47.
80.
48.
82.
85.
49.
SO'.
S1.
86.
87.
88.
89.
90.
91.
8.82
8.82
B.81
8.81
8.81
8.80
8.80
srr
42.
84.
2011 (VUl)
2:016 (XlI)
2017 (XllI)
2013 (VIU)
2()15(XU)
1016 {~1n
:lOUt .xl}
2017pmn
8:n
70.
83.
8.83
37.
41.
81.
20l0(m)
2()l3 (IX)
69.
79.
8.85
2012
68.
t«
2016 (Xl[)
8.19
8.78
67.
75.
20ll (IX)
36.
65.
66.
2011(Xnn
·8.87
8.87
2010 (l1J)
62.
fH.
2013 (X)
lOt6 (XU)
bl.
b3.
2CU2 (VII)
8.19
35.
58.
59.
8.88
8.88
8.88
5·2.
53.
.54.
55.
rvnri
2.017 (XUl)
en
lot 7 (XUl)
8.76
2!017PUll)
8.75
8.75
8.1"
8.14
8.?"
8.73
8.7.2;
8.72
8.10
8.69
8.69
8.68
8.67
2QB(X)
2013 (.LX)
2010 lUI)
2011 (VI'
20]44 :\1}
lQI..;. XJ)
2009 (f)
2016 (XU)
2011 {VI)
2009 (11)
2014 (XI)
10]3 (X)
2011 [VI)
8.67
2011 (\'1l)
8.67
8.64
8.64
8.63
8.63
2014 (XI)
1016 (XU)
8.62.
2016 (XU)
8.61
859
8.59
8.59
2009 (I)
2009 (I)
101-4(X1)
2010 (lU}
1011 {VI)
20ll (L-X.
2{)]·4(
xn
exnn
858
8.51
2.017
8.56
8.5.5
1017 (Xm)
2009{H)
1011 (V)
,
92.
B.54
B.54
B,54
8.53
8.51
8.51
B.51
B.50
B.50
8.49
B.48
B.48
B.48
8.46
B.41
56.
93.
94.
95.
96.
97.
S7.
58.
59.
98.
99.
60.
100.
101.
61.
102.
62.
103.
104.
10l.
106.
107.
63.
M.
8.41
8.41
108.
109.
110.
III.
Ill.
113.
IH.
73.
74.
12L
122.
75.
129.
2009 (It)
1016~1()
20J.4 (XI)
2010 tru~
1011 (Vl)
20L3(VHl)
2009 (I)
1:011HV)
2011 (VI)
2014 (XJ)
158
70.
120.
128.
zeu (VI)
83.
M.
119.
127.
2009 {II}
81.
82.
68.
72.
126.
2010 (m~
1013 (YHl)
8.36
8.35
8.358.34
8.33
8.33
8.:U
8.31
8.30
8.25
8.21
8.20
8.19
8.14
8.12
8.07
8.04
8.02
1,92
66.
61.
71.
125.
rn
2011 4\')
118.
124.
2009
2014 (XI)
117.
123.
2014 (XI)
8.39
&5.
us.
lib.
2010 {UI)
76.
11.
78.
79.
80.
-
.
2009{f)
2012 (\,1')
2009 (II
xn I {'ill
20]~ ( Xl)
2011 (V)
zn I ~lY)
2011.1\1
2m'; (XI.
lOO9 (1'1
2009 (11
2m I ('l)
2.017 (XIII)
2009 (II)
2011 (\')
2009 (I)
2013 (LX)
lOO9
(n
2009 (II)
Ljdjt1.m3:J~rJL
Jaj~~:JLO
OJL80000L
Ljo4rJ
High Council of Justice of Georgia
N"~
_
___
20J
'Ij.
bd.)(Y)0)30~("').U o'C)uooGoou 'C)8.)~~ouo u.)()j(Y}u
8(Y}u.)8.)(y)0)~ou u:>d80.)6(Y}()ouoO«pUO()OU8.)(Y)0)30U
<;?O,:bMO.)80600u 'C)8(Y)(Y}UU
0.)~().)O(Y}6 0)06.)0)06 ,)()M.)~.)3.)u
2019 V~()b 24 0360bou 0)03050 N 808-03 \70(YlO~()U u.)'(3'C)a30~'b0 (g.)6')MO)OU boboco
0.)V3(g00) 06'(3(y}M8:>Go:>u,'C)'b06:>ouo b:>IJ.)8:>(y)0)~(Y}u8(Y}u:>8:>Mo)~0(Y}()OU'b(Y}OOOMo)OJ:>6(g0(g:>oolJ
Q
800M ~:>():>MO()'C)~O8(Y}u:>8:>Mm~0(Y}oou IJ:>J3:>~080J:>Go(y} o:>S(Y}G(gouoO(gOoO()ou:> (g:> o'C)uooGoolJ
'C)8:>~~ouo uJ(Y}~ou (g:>S(Y}'C)Jo(gO()O~Ou.)()j("').u 00'(3:>uooou 0ou:>boo.
0):>8:>Mb'C)~:>d30~odO
.)<;?:>Bo:>6'C)(y)0
MOU'C)MUOoouB:>(0)3OU
<:900:>(Y)O:>806001J
'C)<z3M(y}uo
0144, moO~OGO, orlcl'rl('Y)aOG d. 12, @JO~./~.JdGO: 227-31-00,
12, Bochorma st., 0144 Tbilisi, Georgia. Tel.lFax: +995-32-227-31-00,
www.hcoj.gov.ge
council@hcoj.gov.ge
d (') 5 '{1 [J M J b () 0 o b
'-)
/')
-----
,,0':>8(;)0)(']
J.)50150L
-1-7-~.
b.Jb~aJ(;)m<::)(·I:)onlJ a8o,)bJo"
6=)-:1
{l~)bl.!_'\J('llb,' ~J
.1'1/, I
----
,
- 2U'../ \'
L.)dj(~)013J~w)b (Y)cY)o.'>G'0<.:..:,n
b.)dJ(;I{))~~:J<!.:)(·)b (l<'lb:)(b(00)~lO(lI.'
:C'1f>?38C;');)G(V ,()L (:)~I(\t:::'1.)(),1[)Unll dr, f) (J~Jt)('~()b b.)~~~·Jd08~1ItJ:). 1'.)J)f';0138~\(YII)
d'11)~(I.)('10l'~.!:Jlll.)JC'lU'8Je•):JUUOJ
t:;J·I.)Mm:1:l~'()("b
~no( l(!~1(Il:.oL
o,:,')b(,)Onnnb
0 .)~,)~).)d(')
':Ja')~<::':1L() b.)<\i (Y)b \):1~~cY).)\p .)(;)K[.l'::l~1 ojlj:Jb
b:-.b.)():'c: '0 )(::'(,10
.:>~()n5()b(.)(;).)(V )~'I~)
l·I.'1Jn~j(n.)
d moo~ouo
b~rl~(1)m3a~(Y)b o'lJu6o(3oob 'lJa~~~abo b~o~(Y)b
Va3~ob ()~f}a30b (J)()(Y)o~1>a
"Ul)()~mfl)
Ul)ul)8l)~m~fl)()60U
O()Ul)b()6"
ul)dl)~m3()~fl)u
(Y)~o\)6'(')~0 J\)6(Y)60 U 65-[) 8'ZJb~o U ,,0" .3'(')6d6oU\) ~\) u\)d\)~m3[)~(Y) U
8(Y)u\)8\)~m~[)m\)
J(Y)6<[3[)~D6(300u ~[)o~\)8[)600u
,8[)-6
8'ZJb~ou
~\)6ob8o~, bodo0m3()~fl)u
8fl)bo8o~(1)~umo Jfl)6cnu(1)u6ooo
UVd\)(1)m3uR(Y)u 0'lJu60000b 'lJ8o~~ubo boo~fl)b Vu3~o~ o~~u'lJS!!.'
od6Db mooRobob
bOJoRoJ(Y)
bobo8o~mS!!.'(Y)b
o~806ob6~o(30'lJ~
bOd8D(1)OJ(Y)RDooob m038SG~(Y)8o~D d(Y)(1)Oot)vodD'