ხელშეკრულებები და ვალები
ბინის/ფართის ქირავნობა
ბინის ან ფართის ქირავნობისას სამოქალაქო კოდექსი ადგენს წესებს დეპოზიტის, ხელშეკრულების შეწყვეტისა და ფართის ნაკლოვანებების შესახებ. დამქირავებლის გამოსახლება მხოლოდ კანონით დადგენილი წესით შეიძლება — თვითნებური გამოსახლება დაუშვებელია.
რა უნდა გააკეთოთ
საცხოვრებელი ფართის დეპოზიტი (უზრუნველყოფის თანხა): არაუმეტეს სამი თვის ქირისა; დამქირავებლის სურვილით შეიძლება შეტანილ იქნეს ნაწილ-ნაწილ 3 თვის განმავლობაში; მას ერიცხება კანონით დადგენილი პროცენტი და ქირავნობის დასრულებისას ბრუნდება პროცენტთან ერთად; დამქირავებლის საზიანოდ დადებული განსხვავებული შეთანხმება ბათილია (სამოქალაქო კოდექსის 552-ე მუხლი).
შეწყვეტა: შეტყობინების ზოგადი ვადა — 3 თვე, თუ ხელშეკრულებიდან/გარემოებებიდან სხვა რამ არ გამომდინარეობს (სამოქალაქო კოდექსის 561-ე მუხლი); გამქირავებელს შეუძლია ხელშეკრულების ვადამდე შეწყვეტა 3 თვის ქირის გადაუხდელობისას (558-ე მუხლი); საცხოვრებლის განსაკუთრებული საფუძვლები — 562-ე მუხლი, ფორმა — 563-ე მუხლი.
ბინის გაყიდვა ქირავნობას არ წყვეტს: მყიდველი ხდება გამქირავებელი (სამოქალაქო კოდექსის 572-ე მუხლი).
საცხოვრებლის ნაკლოვანებები: ქირის შემცირება (536-ე მუხლი), ზიანის ანაზღაურება (537-ე მუხლი); დამქირავებლის მიერ გაწეული გაუმჯობესებები/ხარჯები — 546-ე მუხლი; ⏰ ქირავნობის დასრულების შემდეგ ზიანის/ხარჯების ანაზღაურების მოთხოვნები — 6 თვე (სამოქალაქო კოდექსის 573-ე მუხლი).
გამოსახლება — მხოლოდ კანონის მიხედვით (სასამართლო ან კანონით გათვალისწინებული პროცედურა); თვითნებობა (საკეტების შეცვლა, ნივთების გატანა, კომუნალური მომსახურების გათიშვა) დაუშვებელია — დააფიქსირეთ და მიმართეთ პოლიციას/სასამართლოს.
მტკიცებულებები: ხელშეკრულება, ხელწერილები/გადარიცხვები, მიღება-ჩაბარების აქტი ფოტოებით, მიმოწერა.
აუცილებლად გადაამოწმეთ
- დეპოზიტის ბედი (ლიმიტი — 3 თვის ქირა + პროცენტი)
- შეწყვეტის ვადები და საფუძვლები
- თვითნებური გამოსახლების დაუშვებლობა
- მტკიცებულებები
მოქმედი ნორმები
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი
- მუხლი 552. ქირავნობის ურთიერთობის უზრუნველყოფის ოდენობა
- მუხლი 573. ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნის ხანდაზმულობა
- მუხლი 540. ზემოქმედებათა თმენის ვალდებულება სადგომის ქირავნობისას
- მუხლი 542. საცხოვრებელი სადგომის ქირავნობის ხელშეკრულების მოშლა დამქირავებლის მიერ
- მუხლი 582. ათ წელზე მეტი ვადით დადებული იჯარის ხელშეკრულების მოშლა
- მუხლი 583. მიწის იჯარა ინვენტართან ერთად
- მუხლი 352. ხელშეკრულებაზე უარის თქმის შედეგები
- მუხლი 408. პირვანდელი მდგომარეობის აღდგენის მოვალეობა